1Mu kitabo kyandi ikyantanshi, Teofiri, naremba ifyo Yesu akitire no kufunda, 2mpaka no bushiku asenderwe ku muru, panuma apere amafunde ukupitira mu Mupashi kuba konshi bakwe. 3Panuma ya buKyushi bwakwe, airangire kuri abobene umumi fyakushinine fingi abamonekera inshiku amakumi yane mukuranda nabo imirandu ya bufumu bwakwa Resa.4Kabiri kirya aba nabo, abeba ukukana fuma mu Yeresarumu, murerora ikirayo kyakwa Tata, pafintu narandire, "Ikyebo mwaumfwa kuri ine ikya kuti 5Yowani arebatisha mu Mupashi wa Mushiro panshiku sha mpendwa."6Kanshi barongene bonse baremwipusha ati, "we mfumu, bushe ni pa nshita erebweshesho ubufumu bwa bena Isreali." 7Abasuka ati, "Temurimo wenu ukwishiba inshita ne nshiku isho Tata apimine ku maka yakwe umwine. 8Nomba mukapoka amaka yakwa Mupashi wa Mushiro uukamwikira, eryo mukaba bakambone bandi mu Yerusaremu na mu Yudea monse na mu Samariya, kabiri mpaka nakumpera ya kyaro."9Yesu ati arande fi, bamona, uko aresumbuka, awe ne kumbi ryamukupira ku menso yabo. 10Eryo kiryafye barikutontomesha amenso ku muru uko areya, parya pene, pamoneka abantu babiri baiminina na apo bari nabafwara insaru sha kubuta. 11Babeba abati, "Mwebena Gariri, kinshi muretontonkanya ku muru? Uyu wine Yesu mwamona uusenderwe uko muri nokuya ku muru, akesa ngefifine mumumwene akoya ku muru."12Eryo babwerere ku Yerusaremu ukufuma ku rupiri rwa Miorife, urwaba mupepi naku Yerusaremu, urwendo rwa pa bushiku bwe Sabata. 13Bati bengire, banina pamuture wa pamuru, umwaberere ukwikara. Mwari Petero, Yowani, Yakobo, Andereya, Filipo, Tomashi, Bateremeo, Mateyo, Yakobo mwana Alphashi, Simoni waku Ziloti, na Yuda mwana Yakobo. 14Aba bonse barifye umutima umo barebirikisha imitima mu kupepa, pamo nabanakashi, na Mariya nyina kwaYesu, kumo naba ndume yakwe.15Mu nshiku shirya Petero atarama pakati kabandume, kwari ikintu bwingi kya bantu abari ngo mwanda umo na makumi yabiri, awe arnda ati, 16"Mwe ndume, nakifira ikyasoberwe, ati Mupashi wa Mushiro arandire pakanwa kakwa Davidi parwa kwa Yuda, uwatungurwire abaikete Yesu.17Pakzuba umo nafwebo nakabiri aperwe umurimo wesu." 18(Nomba uyu muntu anonkera ibara kuma ripiro ya bupondo bwakwe, kabiri apona kafuri mukonko arepuka na pakati, namoru yakwe yonse yarongoroka. 19Kyaishibikwa na kubekashi ba mu Yeresaremu bonse, pari iri, eikyo bakuta ibara iri mururimi rwabo "Akeldama," emukutira "Ibara rya Muropa.")20Pantu kyarembwa mu kitabo kya mishikakuro, 'Ikifuro kyakwe kisanguke itororo, pekaramoneka no wakwikaramo'; Kabiri umbi apoke ubukombe bwakwe.21Kanshi mu baume abo twareenda nabo, inshita shonse imfumu Yesu areenda nafwebo, 22ukutampa kurubatisho rwa kwa Yowani mpaka no bushiku asenderwe ku muru pakufuma uko turi, pari umo uwaringa ukuba nafwebo, ukuba inte iyakushukuka kwakwe." 23Awe bataramike abaume babiri, Yosefe uo bareti Barsabas, nabiri ati Justus na Matthias.24Bapepere abati, "We Shikuru, wewaishiba imitima yabantu bonse, turange umo uo ukosara 25pakuti abure inkyende, mubukombe no bukonshiubo Yuda asha pakuya ku nkyende yakwe." 26Eryo babuka, awe kyawira pari Matthias, kanshi bamubika napampendwa yaba nkosnhi ikumi na umo.
1Iryo ubushiku bwa Pentecoste bwafikire, bari ninshi nabakorongana mu muputure umo. 2Kanshi ikiunda ukufuma kwiuru ikya kuparana ne kinkukuma kya kipupu kya mwera, kya kumana ing'anda umo baikere. 3Murya mwine mwamonekere kuri bo indimi ukuba kwati muriro uko sarangana, fyaisa kwikara pari kira umo. 4Bonse abaiswire no Mupashi wa Mushiro batendekere ukuranda indimi isha pusana-pusana, ukukonka ngemo Umupashi wareba suminishisha.5Nomba aba Yuda abari kwikara mu Yerusaremu, abantu bakwa Resa, ukufuma ku mitundu yonse mu caro. 6Iryo iki kiunda kyaumfwika, kinkupiti warongana nokufurunganishiwa amano pantu kira umo arekubomfwira mu rurimi rwakwe. 7Baripapire no kuranguruka; no kuranda, "kinefye, tari eaba barikuranda iki Gariri?8Kindo kyarenga ukurabatesha kira umo mu ndimi shesu isho twafyarirwamo? 9Abena Petiya na Medo na Elamite, na bonse abekara mu Mesopotemya, Yudeya na Kapadoshia, mu Pontanshi na Asia, 10Phrygia na Pamphylia, mu Egipito na rubari rwa Ribiya pakuya ku Cyrene, na batandashi ukufuma ku Roma, 11Aba Yuda naba Proselytes, Cretans nabena Arabia, tukobomfwa bakoranda mu fitundu fyesu pa mirimo ikatami yakwa Resa."12Bonse barisungurike no kupeshiwa amano; bararanda kuri umo no umo, "Nge ki kyarora mwisa?" 13Nomba bamo barapumya no kuranda, "Bakorerwefye umwanagashi."14Nomba Petero aiminine nabekumi na umo, asansure ishiwi, aranda kuribo, "Mwebantu ba ku Yudeya na bonse mwebekara ku Yerusaremu, 15rekeni iki kishibikwe kuri mwebo; kutikeni ku mashiwi yandi. Aba bantu tabakorerwe ngefyo mwishibire, pantu kyari ni pansa yarenga shitatu.16Nomba iki ekyasoserwe na kasema Joeli: 17'Kikaba munshiku shampera; Resa aranda, ' Nketira Umupashi wangi pa bantu bonse. Abana benu abaume na bana benu abanakashi bakasesema, abaume nabo bakamona ifimonwa, na bakote bakarota ifiroto.18Ikine kine pa babomfi bangi na babomfi bangi abanakashi muri shirya nshiku nketira Umupahi wangi, nabo bakasesema. 19Nkarenga ifipesha amano murwere ne ifishibiro pakyaro, umuropa umuriro na fubefube wa kyushi.20Akasuba kakafita no mweshi umuropa ribe ubushiku ubukankara ubwa Mfumu taburaisa. 21Kikaba kyakutira bonse abakuta pe shina rya Mfumu bakapusuka.'22Mwebantu ba mu Isreari, teheni aya mashiwi: Yesu waku Nasareti umuntu uwaperwe kuri mwebo ukufuma kuri Resa nefintu ifikatami nefipesha amano ne fishibiro ifyo Resa akita ukupitira muri ena pakati kenu, pamo ngefyo namwebene mwaishiba. 23Uyu muntu epakuposwa pakurenga ukupekanya no kwishibirwa kabera kwakwa Resa; namwebo, ukupitira mu maboko yaba mpurumushi, mwamwipeye mukumupopera imisunga pa kyapindama. 24Nomba Resa arimubushishe, ukumufumya mu bukari bwa mfwa, pantu takyasuminishiwe kuti ekatirirwe nayo.25Kabiri Davidi arandire pari ena, 'Narimwene Imfumu pantanshi yangi, kukuboko kwakuryo kwangi pakutira nikafumako. 26Emukutira umutima wangi wasangarara no rurimi rwangi rwayanga. Kabiri, no bumi bwangi bukekara mubuketekero.2728Nomba tekuti umupashi wangi wikare ku mbo, nangu ukusuminisha Uwashira obe ukubora. Wangishibisha inshira shabumi bwangi; ukangisusha ne nsansa pakinso kyobe.'29Mwendume, kiri ikisuma kuri nebo pa kuranda kuri mwebo mukushipa pa rwakikorwe kyesu Davidi, ukutira barifwire nokushikwa, ne manda yakwe twaba nayo na muri shino inshiku. 30Ekutira, ari ni kasesema uwaishibe ukutira Reas arapire no murapo kuri ena ukutira akabika uwa ku muropa wakwe pa kipuna kirya. 31Amwene ifyari no kukitika kuntanshi no kuranda parwa kubuka kwa kwa Kristu, takaposwe kumbo nangura umubiri wakwe ukubora.32Uyu Yesu - Resa arimubushishe, nafwebo bonse turi bakambone. 33Ekutira, ukakwata ukwikara kukuboko kwa kuryo kuri Resa no kupokerera Umupashi wa Mushirouwarairwe ukufuma kuri Tata, uwo aitira ifyo muremona no kumfwa.34Davidi tasenderwe ku muru, nomba arandire, 'Imfumu yarandire ku Mfumu yangi, "Ikara ku kuboko kwa kuryo kwangi 35mpaka nebo nkakite abarwani bobe ifinyantiro fya makasa yobe.''' 36Kanshi, rekeni bonse aba ng'anda yakwa Isreari beshibe ukutira Resa namukita bonse Shikuru na Kristu, uyu Yesu uyo mwatanikire."37Nomba iryo batesha ifi, bashupikwa mu mitima yabo, ero baranda kuri Petero na bakonshi banankwe, "Bandume, findo twinga kita?" 38Eryo Petero aranda kuri bo, "Rapireni no kubatishiwa, mwebo bonse, mwishina ryakwa Kristu pakubererwa uruse ku masambi yenu, mukapokerera na Mupashi wa Mushiro. 39Pantu burayo bwenu na bana benu nakuri bonse abari ukutari, abantu abengi abo Imfumu Resa wesu ikakuta."40Na mashiwi ayengi arandire kuri bo mukishinka, "Beni abakuipususha kuri ii nkuro iibi." 41Eryo bapokerera amashiwi yakwe no kubatishiwa, bari abakurundwapo mu burya bwine bushiku ukufika naku myeo amakana yatatu. 42Baikumikako abene kukufunda kwa bakonshi no kubombera pamo mu kumokaura umukate na mumapepo.43ukutina kwaishire pa mweo onse, ne fisungusho ifingi ne firangiriro fyakitike ukupitira mu basore. 44Nabonse abasumina bareba bonse pamo barekwata nafyonse mukuringana, 45bareshitisha ifyuma na fyonse barekwata no kwabanya kuri bonse, uku konka namukukabira kwa kira umo.46Kanshi akasuba na kasuba barebafye umutima umo mu ng'anda ye pepo. Baremokaura umukate mu mayanda, bari kwakanya ne fyakurya pamo ne mitima yabo iya kororoka, 47ukurumbanya Resa no kupera umukinshi na bantu bonse, na kira kasuba Shikuru arerundapo ikipende kya bakupusuka.
1Nomba Petero na Yohani barekunina nakoya kwitempere panshita yakupepa, insa yarenga pabura. 2Nomba umuntu uwari ikirema ukufuma munda muri nyina aretwarwa kumwinshi we tempere iryari kwitwa Icisumuma. Baremutwara payra kirabushiku ukuti arekurombako ifya nkumbu kuri bonse abakoingira mwi tempere. 3Iryo abwene Petero na Yohani bari mupepi no kwingira mwitempere, abarombere ifya nkumbu.4Petero, pakutonta amenso pari yee, pamo na Yohani, bamwebere ukuti, ''Engabaroresha.'' 5Umurema aribaroreshe, akokyetekera ukuti bakomuperapo kimo. 6Rero Petero arandire ati, ''Silfere na golide nebo ntakwete, rero ikyo nkwete, ekyo nkokupera, narapera kuri webo. Mwishina ryakwa Yesu Kristu umwina Nazareti, enda.''7Amusendera na kukuboko kwa kukuryo, Petero amwimya, parya pene amakasa yakwe ne nkorokoso fyarikosere. 8Watotoroka, umurume watarama no kwamba ukwenda; no kwingira na Petero na Yohani mwi tempere, akoenda, nokutoroka, no kurumbanya Resa.9Na bantu bonse epakumubona akoenda no kurumbanya Resa. 10Eryo baibukisha ukuti ni urya mwaume arekuromba abantu ifya nkumbu pa mweshi we tempere Usuma Impongoro ye tempere; baiwiremo ukupapa no kusunguka pa kya muponene.11Iryo aikete kuri Petero na Yohani, abantu bonse ba butukireko kya pamo pa nkoro urwitwa urwakwa Solomoni, no kurapapa sana. 12Iryo Petero pa kubona ifi, ayaswike abantu ati, ''Mwebo mwe baume ba mu Israelikindo mukopapira? Kindo mwatontera amenso pari fwebo, kwati ni fwebo tumurengere ukwenda mu maka Yesu atemwa kuri bukape bwesu?13Resa wakwa Abrahamu, kabiri uwakwa Isaki, elo na Yakobo. Resa wabafyashi besu, na kindamika umubomfi wakwe Yesu. Uo mwapere mu minwi no kumukana pa menso yakwa Pirato, iryo apingwre ukurekerako. 14Rero mwebo mwakanine uwa mushiro kabiri uwarungama, no kuromba umuntu wamisoka ukuti aperwe kuri mwebo.15Mwaipeye umwine wa mweo, uo Reaa abushishe kubafwa-na fwebo turi bakambone ba iki. 16Pa kuketekera mwi shina ryakwe, ishina ryakwe, eryaposha uyu muntu, untu mukona no kwishiba , nakosa ikiketekero ikya muri Yesu ekya mupera ubu bumi pa menso yenu bonse.17Nomba, mwe bamuninefwe, ningishiba ukuti ni mukubura ukwi shiba mwakitire, ifyo fine na bakateka benu bakitire. 18Rero ifyo Resa abirishe kabera ukupitira mutunwa twaba kasesema, ukuti Kristu arinokukyura, nomba afikirisha.19Rapireni, no kupiribuka, epakuti imembu shenu shifumishiwe, ukuti ku kese inshita sha kukuputurwa ukufuma ku kinso kya kwa Shikuru, 20no kutira akatume Kristu uwaringirwe mwebo, Yesu21UUri no kusekerera mu muru ukufika ku nshita sha kubuka kwa fintu fyonse, isho Resa arandire mu tunwa twa bakasesema bakwe abamushiro. 22Mose arandire ati, 'Shikuru Resa akamwimisha kasesema muri bamunininwe nga nebo. No kumfwa kuri yee fyonse ifyo akaranda kuri mwebo. 23Kiri no kukitika ifi umuntu onse uutakomfwe kuri uyo kasesema ari no konaurwa ukufuma nuryabo babtu.'24Ee, na bakasesema bonse ukufuma pari Samwere na bakonkapo panuma yakwe, bonse abarandire, babirishe inshiku ishi. 25Mwebo muri bana baume ba bakasesema, kabiri abakipingo ikyo Resa apingine na ba shinwe, pa kuranda kuri Abrahamu atyi, 'Mubufyashi bobe, emo indupwa sha pakyaro shonse shikaparirwa. 26Resa panuma ya kwimya abasha bakwe, ni kuri mwebo abarirepo ukutuma, ku kumupara mu kwarura umuntu onse ku fya kubifya fyakwe.
1Rintu Petero na Yohani barenda ku bantu, bashimapepo na kangarira we tempere na ba Saduki baishire kuri boo. 2Barikyushiwe nga nshi pantu Petero na Yohani barefunda abantu no kushimikara muri Yesu pakushukuka ukufuma ku bafwa. 3Bababikirepo amaboko no kubabika mu karokoni mpaka urukero rwakonkerepo, pantu kyari nomba ukyakyunguro. 4Rero abengi abantu abaumfwire ikyebo barisumine; ne mpendwa ya baume abasumine yari ukufika ku makana yasano.5Kyafikire pa bushiku bwa konkerepo ukuti bakateka, inkorokoro, na ba karemba babo barongene pamo mu Yerusalemu. 6Annasi shimapepo mukaramba Caiaphasi, na Yohani, na Rexander, na barupwa bonse abakwa shimapepo mukaramba bari kurya. 7Iryo baretere Petero na Yohani pakati kabo, ba bepwishe ati, ''Maka ndo nangu ni mwi shina ndo, mukitira iki?''8Awe Petero aiswire no Mupashi wa Mushiro, arandire ati, ''Mwe bakateka ba bantu, ne nkorokoro, 9ngaturi no murandu rero pamurandu no busuma bwakitire umurwere umwaume, na pamusango uyu umuntu aporeremo, 10rekeni imwe bonse mwishibe na bena Israeli ukuti uyu muntu atareme umumi kuri mwebo mwi shina ryakwa Yesu waku Nazareti, uo mwatanike rero uo Resa aimishe ukufuma ku bafwa.11Yesu Kristu ribwe iryo mwe bakakura mwasurire rero ryaba iryakwikasha pe tungi. 12Takwaba ipusukiro mu muntu umbi, pantu takwaba ishina rimbi panshi iryaperwa ku muntu iringa tupususha.''13Nomba iryo ba bwene ukushipa kwakwa Petero na Yohani no kusunga ati tabasambirire, kabiri abantu, baripapire, ukwishiba ati Petero Yohani bareba na Yesu. 14Pamurandu baribwene uwaposhiwire na tarama nabo, tabakwete ukutarika ikyo.15Rero panuma yakweba aba sore ukufuma mukirye, bashere bakorashanya. 16Bareti, ''Tukakita shani kuri aba bantu? Pantu ikishinka kya kuti ikishibiro kine kine ikikitirwe kuribo kirishibikwe kuri boo kirishibikirwe ku mwina Yerusalemu onse; Tekuti tukane. 17Rero pakuti kikonkinishiwepo ukusarangana ku bantu, na tubasoke ukukaranda na kabiri ku bantu muri iri shina.'' 18Nakabiri barikutire mukati no kubapera ikipope kya kukanaranda nangu ukufunda mwi shina ryakwa Yesu.19Rero petero na Yohani baryasukire no kuranda ati, ''Nangu kisuma ku kinso kyakwa Resa ukumfwira mwebo nangu iyo, mwapingura'' 20Tekuti tureke ukuranda pa fintu twa bona no kumfwa.21Panuma ya kusoka Petero na Yohani panshita ntari, bari baribarekere baya. Tabasangire ikirubo ikiri kyonse ikya kubapanikirapo, pantu abantu bonse barerumbanya Resa pafya kitikire. 22Umuntu uwa sangire ukuposhiwa ari ne myaka ukufika amakumi yane.23Panuma ya kubafumya, Petero na Yohani baire ku bantu babo no kubeba ifyo shimapepo mukaramba ne nkorokoro sha randire kuri boo. 24Iryo baumfwire iki, bapundire kyapamo kuri Resa ukuranda ati, ''We mfumu wapangire umuru ne kyaro ne kimana na kyonse ikya bamo. 25Warandire ku Mupashi wa Mushiro ukupitira mukanwa ka mubomfi obe, tata Davidi ati, 'Kindo abena fyaro barurunkanine na bantu barepanga ifya buwere buwere?'26Warandire ati, 'Ishamfumu shapa kyaro shaima ubutarami na bakateka ukuronganina imfumu na Kristu wakwe.'27Mukine, Herodi na Pontio Pirato, pamo na bena fyaro na bena Israeli, barongene bonse mu musumba uyu ukukana umu bomfi obe uwa mushiro Yesu, umusubwa obe. 28Barongene kyapamo ukukita fyonse ifyo amaboko na mapange yabo yasarire rimo ukukitika.29Nomba, we Mfumu, roresha pa misoka yabo no kupera ababomfi ukuranda ikyebo kyobe mukushipa. 30Fungurura ukuboko kobe ku kundapa no kupera ifishibiro ne fipesha mano ukupitira mwi shina rya mubomfi obe uwashira Yesu.'' 31Panuma bapwire ukupepa, inkende iyo barongenepo yarisunkene, kabiri bonse baiwire,o no Mupashi wa Mushiro no kuranda ishwi ryakwa Resa mu kushipa.32Impendwa iikuru iya basumine yari umutima umo no mweo umu. Takwari uwarandire ati ikyo nkwete kyandi, rero bakwete kimo kine. 33Abasore bareshimika ubunte bwabo pakushukuka kwa mfumu Yesu, na maka ayakaramba no ruse urukuru rwari pari boo bonse.34Takwari umuntu nangu umo pari boo uwaburirwe ikiri kyonse, pantu bonse abakwete impanga nangu amayanda barishitishe 35no kureta indarama shasangirwe mufyo bashitishe no kubika pamakasa ya basore, no kwa kanya kuri kira umo ukuringa no kufwaya kwakwe.36Yusufu, uo abasore barikukuta ati Banaba (ikyarepiribura umwana wa kikosereshi), umwina Lebi, umuntu uwafumine ku Cyprusi, 37ashitishe ibara ryakwe no kureta indarama no kubika pamasa ya basore.
1Nomba umuntu umwaume uweshina ryakwa Anania, no mukashi wakwe sakira, bashitishe ibara rya myangashi, 2no mwaume arifumishepo indarama pasho ashitishemo (no mukashi wakwe Arishibe pari ifi fintu), nashimbi aretere na pamakasa ya bakonshi.3Rero Petero arandire ati, "Anania, kinshi kiwa aisushishamo mu mutima obe ukubepa Umupashi wa Mushiro nokufisako umutengo wa mpanga? 4Ribe taurashitisha, tayari mpanga yobe, narintu washitishe, tayari mu maka yobe? Nani akubiremo ukukite iki kintu mu mutima obe? Webo te bantu urebepa, rero kuri Resa." 5Akoumfwafye aya amashiwi, Anania awa panshi areka no kupema, no mwenso ukaramba waikata bonse abaumfireko iki. 6Abarumendo baima no kumupomberesha, kabiri bari musendere na ukumushika.7Eryo papitire inshita shitatu, umukashi wakwe arishire, taishibe ifyarekitika. 8Petero arandire ku mukashi, "Njebako ngaushitishe ibara pa mutengo washinga." Umukashi arandire ati, "Emukwai, nasumina."9Awe Petero aranda ku mwanakashi, "Nga kanshi mwumfwana shani mukwesha Umupashi wa Mfumu? Roresha, amakasa yabaume abo abashikire umurume obe bari pa mwenshi, nabo barakushika." 10Umwanakashi parya pene awira pa makasa, areka no kupema. Iryo abarumendo baingire, basangire umwanakashi nafwa, no kumusenda no kumushika mupepi pepi no murume wakwe. 11Nomwenso uukaramba waponene ikironganino kyonse na pari bonse abarekumfwa kuri ifi fintu.12Ifishibiro ifingi ne fisungusho fyaremoneka mu bantu ukupitira mu maboko ya basore. Bonse bari pamo murubansa rwa kwa Soromoni. 13Rero tapari uwa paminepo nangu umo pa bashere aibikakofye kuri bena; rero, abantu barebakindika.14Narorwine abasumina abengi bari babikireko kuri Shikuru, ikintu bwingi kya baumume na banakashi, 15ikyakweba ati batampire ukureta abarwere mu mumishi no kubararika pa misengere na pa matanda, pakuti Petero nga arapita ikinshingwa kwakwe kyawira pari bamo bamo. 16Kwaishire kinkupiti wa bantu abengi ukufuma mu mishi yashinguka Yeresarumu, ukureta abarwere, na kyushiwe ne mipashi yakowera, kabiri bari poshiwe bonse.17Rero bashimapepo barimine nabonse abo bari nabo(aba mwibumba rya ba Saduki); no kwisura ubufuba 18no kubika amaboko pa basore, no kubekata no kubekata bababika mu kifungo kya bonse.19Panshita ya bushiku Maraika wa Mfumu abeswirire ifibi fya kifungo na ukubafumya panse, no kusosa, "Akuyeni, mwiminine mu ng'anda yepepo na uushimikira abantu amashiwi yonse ayapabumi ubu." 20Eryo baumfwire ifi, baingire mu ngánda yepepo no kufunda. 21Rero bashimapepo bakaramba irintu baishire, nabonse abo bari nabo, mokwite ikirye, ne korokoro shonse isha mu Isreari, no kutuma kukifungo abakuya senda abasore.22Rero ifita ifyaire kurya tafyasangiremo nangu bamo mu kifungo, fyari bwekeremo no kuyaranda umurandu, 23"Twasanga ikifungo nakisarwafye bwino na bakuronda nabeminina pa mwenshi, rero kirya twaisurako twasanga tamuri nangu umo mukati."24Umushirika wa bakarinda wa ng'anda ye pepo na bashimapepo bakaramba bashumfwafye aya mashiwi, awe kyabapesha amano ngeki kishire shani. 25Kabiri kwaishire umuntu umo na ukusosa kuri bena, "Abantu barya mwabikire mu kifungo nabeminina mu ng'anda ye pepo no kufunda abantu."26Umushirika wa bakaramba epa kuya kurya ne fita, baya babwesha kurya, rero baretina, pantu kuti babarasa amabwe. 27Iryo ba baretere, ba baretere mu kirye. Nshimapepo mukaramba aribepwishe, 28ukuranda ati, " Twarimipere ikipope kya kunafundira muri iri rishina, nomba namubira imbira mu Yerusaremu monse no kukabira ukureta umuropa wa uyu muntu pari ifwe."29Rero Petero na basore bayaswika abati, "Turi nokubera Resa ukukira abantu. 30Resa waba taata uwa bushishe Yesu uo mwaipeye no kumutanika pa kimuti. 31Resa amwimishe kukuboko kwa kuryo kwakwe no kumurenga ukuba intungurushi kabiri kapususha, ukupera ukurapira ku bena Isreari no kwererwa kwa membu. 32Naifwe turi bakambone pari ifi, no Mupashi wa Mushiro, uyo Resa apere ku bamunakira."33Eryo aba mwibumba rya bashirikirye baumfwire ifi, kyari bakaripire no kufwaya ukwipaya abasore. 34Rero umu farise uweshina rya Gamali, kafundisha wa mafunde uwari uwakindikwa ku bantu bonse, aiminine na ukweba abasore ukufuminako panse pakashita akanono.35Kabir arandire kuri bena, "Mwe bantu ba mu Isreari, mukengere ku kyo mwaraisa mukite kuri aba bantu. 36Pantu ku kare, Tauras arimine ukuitunga pari bamo, na impendwa sha bantu, imyanda ine, bairundireko. Barimwipaya nabonse abaremubera bari sarangene no kuruba. 37Panuma ya uyu mwaume, Yuda umwina Gariri uwaimine mu nshiku shakupenda no kurenga abantu ba mukonke. Nao aryonaike, nabonse abaremubera barisangene.38Nomba ndemweba nati, tarukeni kuri aba bantu no kubasha beka, pantu uku kupanga nangu murimo uwa bantu, ukaposwa uwingi. 39Rero nga kyakwa Resa, takuri ufipose; narimo ukusanga ukuti murerwa na Resa." Kanshi bari pakashirwe.40Eryo baita abakonshi mukat no kubaropaura no kubeba ukuti mwirarandira mwi shina rya kwa Yesu, no kubareka bareya. 41Baire baresekerera ukufuma mu kirye ikyo bapenderwe abaringa ukukyurira pe shina. 42Ubushiku no bushiku mu ng'anda ya mapepo no kufuma mu ng'anda nokuya mu ng'anda, baretwaririra ukufunda no kubira imbira nsuma ukuti Yesu e Kristu.
1Nomba muri ishi nshiku, iryo impendwa ya bakonshi yare furirako, ukuirishanya ukufuma ku ba Greciani parwa ba Hebere, pantu bamu kamfwirwa tabarekubasakamana ukufrikuperwa kira bushiku.2Abe kumi na babiri baitire ikintu bwingi kya ba koshi no kuranda kuri boo ati, ''Takiri kya kwanguka kuri fwebo ukureka ishiwi rya kwa Resa no kupera pa mateburo. 3Mwebo mufwire ukusara, banundume, abantu cine rubari ukufuma muri mwebo, abantu abamibere ya bune, abasuramo Umupashi na mano, abotwingasonta ukubomba iyi nkito. 4Pantu nga fwebo, twakuratwaririra ukupepa no murimo we shiwi.''5Ukuranda kwabo kwaryumfwikire kwi bumba. Basarire Stfeni, umwaume wa kisumino no Mupashi wa Mushiro, na Firipo, Prokorasi, Nikonore, Timoni, Pamenasi, elo na Nikorasi, umwina Antioki. 6Abasumina bareta aba baume kuba sore, aba bapepere na kabiri no kubabikapo iminwi.7Ne shiwi ryakwa Resa ryakonkenyepo ukubirwa, ne mpendwa ya vakonshi mu Yerusalemu yaya ikokurirako na maka, ne mpendwa ya bashimapepo ya nakira ku kitekero.8Nomba Stefeni, uwaswiremo ukusenaminwa na maka, arikukita ifisungusho ifikaramba ne fishibiro pa bantu. 9Rero kwaire ibumba rya bantu abareranira mu mm synagoge barekutwa abena synangoge, baku Cyreniasi na Arexandrians, na bamo abafumine ku Cilicia elo na ku Asia. Aba bantu barekansana na Stefeni.10Rero tabari abakutarama ku mano na ku Mupashi ifyo Steni arekuranda. 11Awe baebere abantu bamo ukuranda ati, ''Twaryumfwire uko Stefeni arekutumfya Mose na Resa.''12Baimishe abantu, abakaramba, na bakaremba, nokuya kumanya Stefeni no kumikata no kumureta kuri ba kiroro. 13Baburire bakambone ba bufi, abasosere ukuti, ''Uyu muntu tareka ukuranda ishiwi rya ku pontaera ino nkende ya Mushiro na mafunde ya bamo. 14Kabiri twaryumfwire rintu arikusosa ati Yesu uwaku Nazareti akatoba ino nkyende no kukinja imbera shintu Mose atupera.'' 15Bonse abari mu kirye bamurorerkesha pa kinso no kubona kwati kinso kya kwa maraika.
1Shimapepo mukaramba epakwipusha ati. "Bushe ifyo fyonse fya kine?" 2Stefini arandire, "Bamunyina na batata, umfweni kuri ine: Resa wabukata amonekere shifwe Abrahamu iryo ari mu Mesopotemya, panuma areikara mu Harani; 3amwebere ati, 'Fuma mu kyaro na murupwa robe, uye mu kyaro narakuaranga.'4"Nao afuma mu kyaro kya bena Karidyani no kwikara mu Harani; ukufuma kurya, panuma wishi nafwa, Resa amuretere mukyaro kyakwe, emo mureikara na nomba. 5Nomba tamupere ikifuro, neryo kyakunyantapo amakasa. Rero amuraire-nangura Abrahamu takwetepo mwana-ati akapera impanga ukuba ikikwatwa kyakwe na kunkuro ikamukonkapo.6Resa areranda kuri ena ngefi, ati iyi nkuro ikaraikara kinono mu mpanga yabene, kabiri nabene musumba bakabasenda muri bu nkore no kubakyusha pa myaka amakana yane. 7'Rero nkapingura ikyaro ikyo batumikira.' efyo Resa asosa, 'kabiri bakesa no kunshimuna muri iyi inkende.' 8Eryo Resa apere Abrahamu ikipangano kya kusembururwa, eryo Abrahamu ari wishi wakwa Isaki no kumusemburura mu bushiku bwarenga kine konse konse; Isaki ari wishi wakwa Yakobo wishi wafikorwe abekumi na babiri.9"Nefikorwe pakukwatira Yosefe akarumwa, bamushitishe mu Egypto; rero Resa ari na o 10no kumupususha ku makyusho yakwe yonse. Apere Yosefe ububire na mano mumenso yakwa Farao, imfimu ya Egypto, uwamubikire kiroro mukaramba wa Egypto na pang'anda yakwe.11"Kabiri mwaponene ikipowe mu Egypto yonse na mu Kenani, no kukyukyutika ukukaramba, na bashifwe tabengasanga ifyakurya. 12Rero iryo Yakobo aumfwire ati muri ifyakurya mu Egypto, atumine bashifwe muburendo bwakubarirapo. 13Muburendo bwakibiri Yosefe airangishe umwine kuri bandume yakwe, no rupwa rwakwa Yosefe rwaishibikwe kuri Farao.14Yosefe atumine bandume ukuyaeba wishi Yakobo ukwisa ku Egypto, pamo na bamunyinane bakwe bonse, amakumi kine rubari na basano bonse pamo. 15Eryo Yakobo aire ku Egypto, no kufwa, ena na bashifwe. 16Barisenderwe ku Shekemu no kurarikwa mu manda iyo Abrahamu ashitire pari siufere ukufuma ku bana bakwa Hamor mu Shekemu.17"Iryo inshita yaburayo yafikire, ikirayo ikyo Resa akitire kuri Abrahamu, abantu bafurire no kusandana mu Egypto, 18mpaka kwaima imfumu naimbi mu Egypto, imfumu ishaishibe parwa kwa Yosefu. 19Abepere abangtu besu no kupatikisha bashifwe ukuposa abana babo abarefyarwa abanono ukukana renga bekare no mweo.20"Pari irya nshita Mose arifyerwe; ari umusuma kuri Resa kabiri asungirwe mu ng'anda ya kwa wishi pa mweshi itatu. 21Iryo bamufumishe panse, umwana mwanakashi wakwa Faro amutorere no kumukusha ngo mwana wakwe.22Mose akanshiwe mu mano yonse aya bena Egypto, kabiri ari warupaka mu mashiwi na mukubomba. 23"Rero iryo ifishe imyaka amakumi yane, kyaishire ku mutima wakwe ukutandarirako bandume yakwe, umukowa wa kwa Isreari. 24Ukubona umwina Isreari baremukyusha, Mose, amupuswishe no kumurandwira uwakyushiwe no kwipaya umwina Egypto: 25atontonkenye ati bandume yakwe baratesha ukweba ati Resa ukupitira muri ena arebapususha, rero tabateseshe.26Ubushiku bwakonkerepo abwene abantu babiri barerwa no kufwaya ukubaramwina, areranda, 'Mwebaume, muri bamunyinane; kindo mukoikenena?' 27"Rero umo uwarufyenye ku munankwe amusunkire, no kuranda, 'Uwakurenga ukuba intungurushi kabiri kapingura pari ifwe nani? 28Urefwaya unjipaye, nge fyo waipeye umwina Egypto mairo?'29Mose abutwike panuma yakumfwa ifi; asanngwike umurebeshi mu musumba wa bena midia, eko asangwike wishi wa bana babiri. 30"Iryo imyaka amakumi yane yapwire, maraika amonekere kuri ena mu matororo ya mu Rupiri rwa Sinai, murubingu rwa muriro mukimpusa.31Eryo Mose amwene umuriro, apapwike pakumona; kabiri iryo areparama mu kurorekesha, kwaishire ishiwi rya kwa Shikuru, Ukuranda, 32'Nine Resa wa bashibo, Resa wa kwa Abrahamu, na Isaki, na Yakobo,' Mose atutwime no kuna fwaya ukuroreshako.33"Shikuru arandire kuri o, 'Fure ndyato shobe ku makasa, pantu inkende wimininepo ya mushiro. 34Nimbona ukukyura kwa bantu bandi mu Egypto; Ningumfwa ukurira kwabo, kabiri ninjisa mu kubapususha; rero isa, Narakutuma ku Egypto.'35"Uyu Mose uo bakene, no kutira, 'Nani wakurenga ukuba intungurushi kabiri kapingura?'-eo Resa atumine ukuba fyonse inturushi kabiri kapususha. Resa amutumine mu maboko ya kwa maraika uwamonekere kuri Mose mukimpusa. 36Mose abatungurwire ukufuma mu Egypto, panuma yakukita ifisungusho ne firangiriro mu Egypto na pa kimana kya matete, na mumatororo munshita yamyaka amakumi yane. 37"Ni Mose umo wine uwarandire kubantu ba mu Isreari, Resa akemya kasesema wenu ukufuma muri bamunyinenwe, kasesema nga nebo.'38Uyu emuntu wari no rukuta mu matororo na maraika uwarandire kuri o pa Rupiri rwa Sinai, uwari na bashifwe, uwapokerere ishiwi rya mweo ukutupera. 39"Rero bashifwe bakene ukunakira ena; bamutarwishe ukufuma kuri bena, na mumitima yabo babwekere ku Egypto. 40Pari irya nshita barandire kuri Aroni, 'Tupangire turesa utwara tutungurura. Pantu uyu Mose, uwatutungurwire ukufuma mu mpanga ya Egypto, tatwishibe ifyakitika kuri ena.'41Eikyo bangire karifu muri shirya nshiku no kureta irambo ku turubi, no kusangarara pamurandu wa kubomba kwa minwi yabo. 42Rero Resa apiribukire no kubapera mu kushinshimune ntanda mu rwerere, nge fyo kyarembwa mwi buku rya bakasesema. 'Bushe mwapere kuri ine inama shaipaiwa na marambo pa myaka amakumi yane mu matororo, ing'anda yakwa Isreari?43Mwasumine ikinyumba nyumba kya kwa Moreki ne ntanda sha kwa resa Refani, ne fimpashanya ifyo mwapangire mu kufipepa: kabiri Nkamisenda ukukira Babironi.'44Bashifwe barikwete ifinyumba nyumba fya bunte mu matororo, nge fyo Resa akonkomeshe iryo arandire kuri Mose, ati enga kipanga ikiputurwa ikyo amwene. 45Mukutwaririra, bashifwe, muri Yoshua, bapokerere ikinyumba nyumba no kukireta iryo bakwete impanga. Resa apokorwere impanga kufyaro no kubafumyamo pamenso ya bashifwe. Ikinyumba nyumba kyari muri irya mpanga mpaka na mushita ya kwa Davidi, 46uwasangire ububire mu menso ya kwa Resa, kabiri aripwishe nga kuti asanga inkende apakwikara Resa wa kwa Yakobo.47Rero ni Soromoni ewakurire ing'anda ya kwa Resa. 48"Eikyo, Uwapuramo tekara mu mayanda yakurwa ne minwi yabantu, nge fyo kasesema aranda, 49'Umuru ekipuna kyandi, ne kyaro epo nyanta amakasa. Ninganda nshi mwingakurira? efyaranda Shikuru, nangu ninkende nshi iyakutushishamo kwandi? 50Bushe amaboko yandi teyapanga fyonse ifi?'51"Imwe bakyenda bwamba, abashasembururwa mu mitima na matwi, ryonse murakana Umupashi wa Mushiro; mukita ngefyo bashinwe barekukita. 52Nibakasesema nshi bashinwe bashapakese? Baipeye bakasesema abamonere kuri bena mukutangirira ukwisa kwa wa Rungama; kabiri naimwe mwaba abakumubemba no kumwipaya naena, 53imwe mwebantu abapokerere ifunde ati bamaraika babikire, rero tamwarisungire."54Rero iryo abamukirye baumfwire ifi fintu, bariputwirwe ku mitima, kabiri basumenye ameno pari Stefeni. 55Rero ena, ukwisushiwamo no Mupashi wa Mushiro, aroreshe ku muru no kubona ubukata bwa kwa Resa; kabiri amwene Yesu naikara ku kuboko kwa kuryo ukwa kwa Resa. 56Stefeni arandire, "Roresheni, Ndebone imyuru naisuka, kabiri no Mwana wa Muntu naiminina ku kuboko kwa kukuryo ukwa kwa Resa."57Pari iki abamukirye baisere amatwi, no kubirikisha neshiwi irikaramba, babutukire pari yee no murimo umo. 58Bamukurire kunse ya musumba no kutampa ukumutoba amabwe. Inte shareturika ifyakufwara fyakunse pa murumendo uwareitwa Sauro.59Iryo baretoba Stefeni amabwe, areita kuri Shikuru no kuranda, Shikuru Yesu, pokerera umupashi." 60Afukeme panshi kabiri aitire ne shiwi rikaramba, "Shikuru, mwireka uru rubembu rube pari bo." Iryo arandire ifi, asendeme uturo.
1Shauli arisuminishe ukwi mwipaya. Pari burya bushiku amakyushi aya karamba yaishira ikironganinoa ikyari mu Yerusalemu; na busumine bonse basaranganina mu mpanga ya Yudea na Smaria, kano aba abakonshi. 2Abantu abapetamina Resa bashika Stefani bamuroreshe apakaramba. 3Rero Shauliareesha ukurofya ikironganino, Areingira mu mayanda ne ng'anda, arekurururamo abaume na banakashi, no kubika mu kifungo.4Nomba abasumine abasarangene baire bakofunda ishiwi ryakwa Resa. 5Filipo atentemukire ku musumba wa Samaria arabashimikira pari Kristu.6Ibumba rya bantu rya umfwire ifintu fya kusunguka akitire Filipo; bakutika no mutima umo, ba bwene ifirangiriro akitire. 7Imipashi iibi yarefuma muri bonse abarekyushiwa, ukurira ne shiwi irikaramba, ne fite ne firamba barepora. 8Eikyo mwari insansa ishingi muri urya musumba.9Rero kwari umuntu mu musumba ishina uweshina lya Simoni, urekita bu ng'anga no kuperanganya abantu ba mu Samaria, pantu baishibe ukutira ari umuntu umukiandami. 10Bonse abena Samaria ukufuma pa baike ukufika pa baramba, barikumfwa kuri yee; bararanda abati, ''Uyu muntu e maka yakwa Resa ayao batira aya karamba. 11Barekutika kuri bushing'anga bakwe.12Rero iryo basumina Filipo rintu arebira imbira nsuma ya bufumu bwakwa Resa ne shina ryakwa Yesu Kristu, bari batishiwe bonse, abaume na banakashi. 13Na Simoni wine ari sumine, panuma ari batishiwe no kwi kara na Filipo pe pakubona ifishibiro ne fisungusho ifikaramba fikokitika, aripapire.14Nomba iryo abasore mu Yerusalemu baumfwa ukuti aba Samarias na bapokerera ishiwi ryakwa Resa ba batimineko Petero na Yohani. 15Iryo batentemukireko, ba bapepera, pakuti bapoke Umupashi wa Mushiro. 16Ukufika pari iinshita, Umupashi wa Mushiro taikirepo umo; ba batishiwe mwi shina rya Mfumu Yesu. 17Awe Petero na Yohani abarambarika amaboko pari boo, nabo bapoka Umupashi wa Mushiro.18Nomba Iryo Simoni abwene ukuti baperwa Umupashi wa Mushiro pakutambarikapo amaboko, abapera indarama. 19Arandire ati, ''Mpeniko aya maka, pakutira, na nebo onse uo nkatambarikira amaboko akapoke Umupashi wa Mushiro.''20Nomba Petero amwasuka ati, ''Neryo ni ndarama kashibe kuri we mwine, pantu watontonkanya mu mano yobe ukuti ubupe bwakwa Resa bwa ndarama. 21Taukwetemo ubukombe nangura uku kumwako, muri uyu murandu pantu umutima obe tawarungama kuri Resa. 22Kanshi urapire pa burungami bobe, nokupepa ku Mfumu, pakutira rimbi kuti wabererwa uruse pafyo utontonkanya mu mutima obe. 23Pantu na bona uri na sumu umukari warikatwa ne fiteyo fya bubi.''24Simoni aaswike no kusosa ati, ''Mpepera ku Mfumu pakutira fyonse urandire kuti kya kitika pari nebo.25Iryo bapera ubunte nokuranda ishiwi rya Mfumu, Petero na Yohani ba bwerera ku Yerusalemu bakobira imbira mu mishi ya mu Samaria.26Nomba Maraika wa mfumu aeba Filipo ati, ''Ima no kuya ku nshira ya kukapinda ka kukuso iya tentemukira ku Yerusalemu ku Gaza.'' (Iyi nshira yari mu mawanga.) 27Arimine araya. Boneni, kwari umuntu ukufuma ku Ethopia, muntungwi mushika mukaramba we funde ryakwa Candace, na mfumu wa ku Ethopia. Ewari kwangurira pafyuma fywakwe. Aishire ku Yerusalemu mukupepa. 28Iryo arebwera no kwikara mwi kereta ryakwe, areberenga kasesema Iasaiah.29Mupashi arandire kuri Filipo. ''Kabiye uparame kwi kereta ryakwe.'' 30Filipo abutukira kuri yee, no kumumfwa areberenga Isaiah kasesema, no kuranda ati, ''Bushe ukoumfwa ifyo ukoberenga?'' 31Awe arandire ati, ''Kuti nnaumfwa shani kano umo nsambirisha?'' Aitire Filipo ukwisa pa muru we kereta no kwi kara nankwe.32Nomba imboni arikuberenga umwina Ethiopia yari ni iyi, ''Ari nge mpaanga bakotwara mwi kwipaya ari tondoro, taiwire akanwa kwakwe. 33Bamukitire ubukyushi ku bupingushi bwa rufyengo. Ni nani uwingarondorora abana bakwe? Pantu umweo wakwe wasenderwe ukufumapa kyaro.''34Eico muntungwi aipwishe Filipo, nokutira, ati ''Na romba ngeba ni kasesema araindire umwine, nangura umbi fye?'' 35Filipo atampire ukuranda, no kwambira ku kyarembwa arondorora ne mbira nsuma pari Yesu kuri yee.36Iryo bareya panshira, baisa ukwari amenshi na muntungwi atire ati, Bona, kuri amenshi kuno. Kindo kingandesha ukubatishiwa?'' 37Filipo arandire ati nga wakwtekera no mweo obe uko batishiwa. ''Umwina Ethiopia aaswike ati, ''Nasumina ukutira Yesu Kristu mwana wakwa Resa.'' 38Eikyo umwina Ethiopia aeba ikereta ukutarama. Baire na mu menshi, bonse Filipo na muntungwi, na Filipo arimubatishe.39Iryo bafumunie mu menshi, Umupashi wakwa Shikulku wasender Filipo, na muntungwi ta mu bwene na kabiri, nomba aya nasansamuka. 40Rero Filipo asangwa pa Asotusi akoya akobira imbiransuma mu misumba yonse asukire afikire ku Kisarya.
1Rero Sauro, uwari akiri aretinya no kufwaisha ukwipaya abakonshi bakwa Shikuru, aire kuri shimapepo mukaramba 2no kumuromba bakarata abakutwara kuma sinagogi mu Damasko , pakuti abaishire, nga abaume na banakashi, abo engasanga akabarete nabakakwaku Yerusaremu.3Nomba iryo areya, kirya afika aparama ku Damasiko, eryo parya pene no rubuto rwamusanika no kumushingurunga ukufuma mu muru; 4kabiri awire panshi no kumfwa ishiwi iriremweba ukuti, "Sauro, Sauro, kindo ukonkyushisha?"5Sauro aaswike, "Niwe nani, Shikuru?" Shikuru atire, "Nine Yesu, uo urekyusha; 6nomba ima, ingira mu musumba, kabiri ukebwa ikyo ufwire ukukita." 7Awe abaume abareenda nankwe baiminine fye tondoro, bareumfwa ikiunda kyeshiwi, rero tabamwene umuntu nangu umo.8Sauro aimine panshi, iryo aiswire amenso, tengabona na kintu; rero bamwikete amaboko bamureta ku Damasiko. 9Pantu aikere inshiku shitatu tarebona, kabiri tarerya no kunwa.10Nomba mwari umukonshi mu Damasiko ishina ryakwe Anania. Shikuru arandire kuri ena mu kimonwa, "Anania!" Arandire, "Bona epondi, Shikuru." 11Shikuru arandire kuri ena, "Ima, no kuya mumusebo uwitwa Uwaororoka, na pa ng'anda yakwa Yuda kepushe umwaume ukufuma ku Tasasi uwitwa Sauro, pantu arekupepa. 12Namona mukimonwa umwaume uweshina rya Anania aingira no kubika ukuboko pari ena, ukuti abone nakabiri.13Rero Anania aasuka ati, "Shikuru, ningufwa kubengi rwa muntu uyu, miku shinga ububi bonse apwishishe ku bantu bamushiro mu Yerusaremu. 14Kabiri aripoka amaka ukufuma kuri bashi mapepo bakarambaurwa kukakira bonse abari kuno abeta peshina ryenu." 15Rero Shikuru arandire kuri ena, "Kabiye, ikyo arisarwa ikibombero kyandi, kutwara ishina ryandi kubena fyaro ne shamfumu na bana bakwa Isreari; 16pantu inkamuranga fyonse ifyo ari no kukyurira ishina ryandi."17Awe aire, no kwingira mu ngánda. kabiri atambarike amaboko pari ena, atire, "Ndume Sauro, Shikuru Yesu, uwkumonekere pansira iryo wareisa, natuma ukuti ubone kabiri no kwisushiwamo Umupashi wa Mushiro." 18Apopene ifintu ifyari nga amapapa fya ponene ku menso yakwa Sauro, no kubona nakabiri; arimine no kubatishiwa; 19no kurya arikosereshiwe. Aikere inshiku ishingi na bakonshi mu Damasiko.20Parya pene arashimikira pari Yesu mu ma sinagogi, areranda ati uyu e Mwana Resa. 21Bonse abamumfwire barepapa abati, "Bushe teo uyu muntu uwaonawire bonse abarekukuta pari iri shina mu Yerusaremu? Aisa kuno mukubasenda nabakakwa no kubatwara kuri bashimapepo bakaramba." 22Rero Sauro ena arebikapo ukukosa, arefurunganishisha aba Yuda ba ku Damasiko pakubashinina ukuti uyu e Kristu.23Inshiku shati shipite ishingi, aba Yuda bapangire bonse ukumwipaya. 24Rero amapange yaishire ishibikwa kuri Sauro. Awe bareronda impongoro akasuba no bushiku pakuti bamwipaye. 25Rero abakonshi epakumusenda ubushiku bamwingisha mu kikurwa, no kumubika mu museke.26Iryo bafika ku Yerusaremu, Sauro aesha ukuikumika ku bakonshi, rero baremutina bonse, ikyo tabaresumina ukuti nao mukonshi. 27Rero Banabasi amubura amutwara naku basore nao abashimikire ifyo Sauro amamwene Shikuru ,unshira nefyo arandire nankwe, nefyo afundire ku Damasiko Sauro arandire mwishina rya kwa Yesu apabura ukutina.28Kanshi areikara nabo, no kuya nabo na ukushinguruka nabo mu Yerusaremu. Arefunda na mwishina ryakwa Shikuru Yesu ukwabura ukutina 29no kubikana ifikansa naba Yuda ba kigiki; rero bena barepanga ukumwipaya. 30Kabiri ba ndume bati bomfwe umurandu, bamutwara ku Kaisare no kumtuma ku Tasasi.31Iryo kabiri, ifironganino fyonse mu Yudeya monse, mu Gariri, na mu Samariya fyareshukira ikibote na ukukura; kabiri fyareenda muku petamina Shikuruno kurundururwa ku bukonta bwa kwa Mupashi wa Mushiro, ifironganino fyafurirako impendwa. 32Parya pene baisa, Petero uwareya mpanga yonse, epakutentemukira kubena Resa abantu ba Mushiroabareikara kunkende ya ku Lidda.33Eko asanga umuntu ishina ryakwe Eneya, uwarere pabutanda imyaka kine konse konse, uwari ikite. 34Petero amweba ati, "Eneya, Yesu Kristu arakuposha. Ima wanshike ubutanda,"Nao aima nokwima. 35Nabekashi bonse abareikara ku Ridda na mu Sharoni bashimona fye umuntu bayarukira kuri Shikuru.36Nomba kuyopa kwaripo umukonshi ishina ryakwe ni Tabita (Ikyarepiribura "Impombo). Uyu namayo arekita ifisuma ifingi no ruse urwingi ku baranda. 37Munshiku shirya shati shise umwanakashi arirwere no kufwa; kabiri barimusambire, no kumubika ku mupure wa pamuru.38Ikyo Ridda yari mupepi na Yopa, abakonshi baumfwire ukuti Petero ari kuri urya musumba, batumine abaume babiri, ukuya mupapata, Wikokora ukwisa kuri ifwe." 39Petero arimoneke no kuya nabo. Kabiri iryo afikire, bamutwere ku muputure wapa muru, nabamukamfwirwa bonse baishire kuri ena barerira, no kumuranga ifyakufwara na maraya ayengi ifyo Dorca arebabirira iryo ari nabo.40Rero Petero afumishe bonse panse mu muputure iryo afukeme, no kupepa; kabiri, iryo apiribukire ku kitumbi, atire, "Tabita, ima." Nao aiswire amenso, kabiri iryo amwene Petero arikere. 41Petero amutambika amaboko no kumwimya; iryo aitire abantu bakwa Resa abamushiro na bamukamfwirwa, no kubaranga umumi kuri bo. 42Iki kyaishibikwe monse mu Yopa, na bantu abengi barisumine muri Shikuru. 43Kyakitike iryo Petero aikere inshiku ishingi mu Yopa pamo no muntu weshina rya Simone, nakanuka wa mpapa.
1Nomba kwariko umuntu mu musumba wa Kaisarya, ishina ryakwe ni Koneriasi, umukaramba pafita ikyo bareita ati umuputure waku Italy. 2Ari mwaume wapetama, umo uutumika Resa pamo na ba ng'anda yakwe yonse, arepera ifya bupe ifingi kubantu, arepepa Resa pe.3Palwa nshita ya pabura ya kasuba, abwene maraika wakwa Resa mukimonwa akoisa kuri yee. Maraika arandire kuri yee ati, ''Koneliasi!'' 4Koneliasi arimuroreshe kabiri aiketwe no mwenso ati, ''Kindo, we mfumu?'' Maraika amwebele ati, ''Amapepo yobe, ne fyabupe upera ku baranda na finina nge kibukisho ku kinso kya kwa Resa. 5Nomba tuma abantu ku Yopa uraishe umuntu uwe shina rya Simoni uo batira Petero. 6Akoikara na tana uweshina rya Simone, uo ing'anda ya bera kurubari lwa kimana.7Iryo maraika uo bareranda nankwe ayire, Koneliasi akutire abang'anda yakwe babiri, no mushirika ukufuma muri abo abarikumubombera. 8Koneliasi abarondorwera fyonse abatuma na ku Yopa.9Nomba ubushiku bwa konkerepo pa nshita ya kurenga mutanda, iryo bareya munshira ba parama mu musumba, Petero aninine pa muru wa ng'anda mukupepa. 10Awe insara ya mwikata akofwaya arefwaya ukuriapo fimo, rero kirya abantu bari kwi pika ifyakurya fimo, aperwe icimonwa, 11abwene umuru ne kipe kimo kikoikira, kwati kisaru ikikuru kikoisa pa kyaro ku fisempe fine. 12Mukati mwari imisango yonse iya nama shamakasa yane ne fikurika panshi ne fyuni ifyo ifya mumuru.13Kabiri aumfwire ne shiwi rikoranda kuri yee ati: ''Ima, Petero, ipaya no kurya.'' 14Rero Petero ayasuka ati, ''Nafirwa, we Mfumu; pantu nshatara ryapo ikyakowera ikiri kyonse.'' 15Rero ishiwi rya bwe keshepo umuku wa bubiri ati: Ikyo Resa asangurura, taufwire ukukita ikyakowera.'' 16Neki kyakitike imiku itatu; awe ikipe kya sumbukira apo pene mu muru.17Nomba eryo Petero akiri akotwishika umwarora ikyo abwene, boneni, na bantu abo Koneliasi atumine batareme ku ntanshi ya mweshi, panuma bapwishe inshira ya kung'anda. 18Baitire no kwipusha nga emwafikire Simoni, uo batira Petero, areikara kurya.19Eryo Petero akiri akotontonkanya ikyo abwene, eryo Mupashi amweba ati, ''Abantu batatu na besa bakokufwaya. 20Ima kasnhi utentemuke uye na bena. Witwishika ukuya nabo pantu ninebo mbatumine.'' 21Awe Petero atentemukire ku bantu arandire ati, ''Ni nebo neo mukofwaya. Kindo waishira?''22Barandire ati, ''Umushrika uwe shina rya Koneriasi umwaume umurungami naumo uutina Resa, no kurandirwa ikisuma kuba Yuda bonse mufyaro fyonse ifyaba Yuda aperwe imbira ukufuma kuri Resa na maraika wa Mushiro no kweba ukureta kuri mwebo ukuti mureisa ku ng'anda yakwe, kabiri omfwe urwa kufuma kuri mwebo.'' 23Eikyo Petero abetire ukwingira mukati no kwikara nankwe. Urukero rwakonkerepo arimine no kuya nabo, naba ndume inankwe bamo ukufuma ku Yopa baire nankwe.24Pabushiku bwakonkerepo baishire ku Kaisarya Koneryasi arebarorera; aitire bonse pamo aba rupwa ne fibusa.25Kyaishirebati eryo Petero aingire, Koneryasi amukumenye no kufukama panshi ya makasa yakwe ku kumupepa. 26Rero Petero amwafwireko ukumwimyako arandire ati, ''Ima naine wine ndi muntu.''27Iryo Petero areranda nankwe, aire mukati no kusanga abantu abengi nabarongana pamo. 28Arandire kuri boo ati, Mwebo mwaishiba ukuti tefunde umu Yuda ukwampana nangu ukutandarira mwisa. Rero nananga ati nshifwire ukwita umuntu uuri onse ukuti arikowera nangu tasangururwa. 29Ati ekyo naishire ukwabura ukutarika, iryo rine natuminwe kanshi ndemipusha ikyo mwankutire.''30Koneryasi arandire ati, ''Inshiku shine ishapita pansa imo ine, narepepa pansa iya renga paubra mu ng'anda yandi; no kubona, umuntu na tarama pantanshi mufyakufwara idyabengeshima. 31Arandire ati, 'Koneryasi, ipepo ryobe naryumfwika kuri Resa ne fyankumbu fyobe narenga Resa uku kwibukisha. 32Kanshi tuma umo ku Yopa, no kwita umwau e we shina yra Simoni uwitwa Petero. Kururamba rwa kibemba.' 33Eikyo apo pene mukwangufyanya natumine na mwebo mwa wamya pakwisa. Nomba iryo fwebo bonse emoturi pa menso yakwa Resa ku kumfwas fyonse ifyo mwatungurwire kuri Shikuru ku kuranda.''34Eryo Petero asamwine akanwa no kuranda ati, ''Ikishinka ikyo na bona atyi Resa nakapaturura. 35Mukifuro kya kuti, mu kyaro monse onse uumutina no kukita ifintu fya burangami aripokererwa kuri ku yee.36Mwarishiba amashiwi ati aritumine ku bantu, iryo abirishe imbiransuma ya mutende ukupitira muri Yesu Kristu, uwaba Shikuru wa bonse- 37imwe mwene mwarishiba ifintu ifyakitikire, mu Yudea monse, ukwambira mu Grireya panuma ya rubatisho uro Yohani abirishe; 38ifyakitike ukuringana na Yesu waku Nazareti, ifyo Resa amusubire Umupashi wa Mushiro na maka. Aire ako kita ifisuma no kuposha bonse abatekwa uburuku kuri kiwa, pantu Resa ari nao.39Turi bakambone bafyonse Yesu akitire mu kyaro kyaba Yuda pamofye namu Yerusalemu. Bamwipeye mukumukurika pakimuti, 40rero Resa amubusishe pabushiku bwa kurenga butatu no kurenga abonwe, 41tekubantu bonse, rero kuri bakambone abasarirwe ribera kuri Resa-kuri fwebo fwe barire nokunwa na yee panuma ya kwima ukufma ku bafwa.42Atu konkomeshe ukushimika ku bantu no kupera ubuntu ukuti uyu ewasarirer kuri Resa ukuba kapingura waboni na bafwa. 43Nikuri yee ikya kuti bakasesema bonse ba bera bakambone, ukuti onse uwasumina muri yee akapoka ubwerero.44Iryo Petero ari akoranda ifi fintu, Umupashi wa Mushiro waikire pari bonse abareumfwa ku mashiwi yakwe. 45Abantu abari kwi bumba ryaba sumina aba sembururwa-bonse abaishire na Petero-barirpapire, pantu ubupe bwa Mupashi wa Mushiro bwari pongorokerwe napa bena fyaro.46Pantu baryumfwire aba abena Greek baranda mu ndimi shimbi no kurumbanya Resa. Eryo Petero aaswike ati, 47''Bushe nani engakanya amaenshi pakuti abantu be batishiwa, abantu abapokerere Umupashi wa Mushiro nga fwebo?'' 48Eryo abasokere ukubatishiwa mwi shina ryakwa Yesu Kristu. Eryo bamwipwishe ukwikara urwa nshiku ishingi.
1Nomba abasore na ba bwananyina abari mu Yudea baumfwire ukuti abena fyaro nabo baripokerere ishiwi rya kwa Resa. 2Iryo Petero aishire ku Yerusalemu, abari kwi bumba rya basemburwirwe bari mukankambire; 3barandire ati, ''Wareeba abntu abatasembururwa no kurya nabo!''4Nomba Petero atampire ukurondorora mukushika, atire, 5''Narepepera mu musumba wa Yopa, kabiri nakwete ikomonwa kya kipe kireisa panshi, kyari nge kisaru ikikuru ikyarepona ukufuma mu muru mu fisempe fine. Kya ikire pari nebo. 6Natontomeshepo amenso no kutontonkanyapo. Na bwene inama shine ishapa kyaro, ifi fiswango, ifikuraika ne fyuni fya murwerere.7Kabiri naumfwire ishiwi rikoranda kuri nebo ati, 'Ima, Petero; ipaya no kuria!' 8Natire, 'Teifyo, Shikuru; pantu takwaba ikitashira nangu ikya kowera ikyatara akingira mukanwa kandi.' 9Rero ishiwi ryangaswike nakabiri ukufuma kumuru ati, 'Ikyo Resa asangurura, mwikita ikya kowera.' 10Iki kyakitikire imiku itatu, eryo kabiri kyonse kyarisenderwe ukubwereramo ku muru.11''Bonenni, apopene abaume abatatu batareme pantanshi ya ng'anda ba batumine ukufuma ku Keisarya kuri ukwisa kuri nebo. 12Umupashi wa mpere ikipope kya kuya nabo, kabiri twaire mu ng'anda ya mwaume. 13Atwebere ifyo abwene maraika uwatareme mu ng'anda yakwe no kuranda ati, 'Tuma abaume ku Yopa no kubwesha Simoni uwitwa Petero. 14Akaranda kuri webo ikyebo ukapusukiramo-webo ne ng'anda yobe yonse.'15Iryo fye na tampire ukuranda kuri boo, Umupashi wa Mushiro washire pari boo, ngefyo kyari kuri fwebo pa kwamba. 16Naibukishe amashiwi ya mfumu, ayo yarandire ati, 'Yohani mukine; arebatisha na maenshi; rero mwebo mukarabatisha no mupashi wa mushiro.'17Awe nga Resa abapere ikya bupe kimo ngefyo atupere iryo twasumine imfumu Yesu Kristu, ni nebo nani, uungatarika Resa?'' 18Iryo bwaumfwire ifi fintu, taba asukire nangu kimo, rero barumbenye Resa no kuranda ati, ''Nomba Resa napera ukurapira kwa pe ku bena fyero nako.''19Nomba abo basarangene pamurandu wa kupakaswa ukwaimine pari Stefani baire ukufika ku Phoenicia, Cyprus, baishire ku Antioch no kuranda ku ba Yuda. 20Rero bamo muri boo, abaume ukufuma ku Cyprus na cyrine, baishire ku Antioch no kuranda kabiri ku ba Greek, ukubashimikira imbiransuma parwa Shikuru Yesu. 21Ukuboko kwa kwa Shikuru kwari nabo; impendwa iikuru yariketekere no piribukira kuri Shikuru.22Imbira yapari boo yaishire mu matwi ya fironganino mu Yerusalemu, kabiri batumine Banabasi ukuya ku Antioch. 23Iryo aishire no kubona uruse rwakwa Resa, arisansamukire nokubakoseresha bonse ukwikaririra ne mfumu ne mitima yabo yonse. 24Ikyo ari umuntu umusuma kabiri uwaisura Umupashi wa Mushiro ne ki kyetekero, na bantu abengi bairuindire ku mfumu.25Kabiri Banabasi aire ku Tarsus mukufuwa Shauri. 26Iryo amusangire, amuretere uutunturu bonse pamo ne kironganino nokunda bonse pamo ne kironganino no kufunda abantu abengi. Abasore bakutirwe abena Kristu bakubarirapo mu Antioch.27Muri nshiku bakasesema bamo baishire ku Antioch ukufuma ku yerusalemu. 28Umo pari boo, uweshina rya Agabasi, atareme no kurangwa ku Mupashi ukuti ikipowe ikikaramba kiri nokukitika isonde ryonse. Iki kyakitikire mu nshiku shakwa Claudiaus.29Ekyo abasore, kira muntu na maka yakwe, basarire ukutuma ikya kaniko ukwafwirisha ba wabo mu Yudea. 30Barikitire iki; batumine indarama kuba karamba mu minwe yakwa Banabasi na Shauli.
1Nomba panshita irya Herodi imfumu abikire iminwi pari bamo abari mukironganino pakuti abakyushe. 2Aipeye Yakobo wabo wakwa Yohani ku rupanga.3Panuma abwene ukuti kya sekesha aba Yuda, akonkenyepo ukwikata Petero. Iki kyari munshiku sha mukate uutatutumuka. 4Panuma iryo amwikete, bamubikire mukifungo, no kumupera kuba shirika bane ku kumuronda; bapangire ukumureta ku bantu panuma ya kyakurira.5Eikyo basungire Petero mukati ka kifungo, rero ipepo bapepere rya umfwikire kuri Resa pari yee kuri abao bonse mukironganino. 6Mubushiku ribe Herodi taraya mureta mukumuruburwisha, Petero arere pakati ka bashirika babiri, na kakwa ne minyororo ibiri, rero bamaronda pantanshi ya mweshi barekusunga inshita ya kifungo.7Boneni, maraika wa Mfumu parya pene aboneke kuri yee, no rubuto rwabutishe mu muputure wa kifungo. Asendere Petero pambari no kumubusha no kuranda ati, ''Ima nombarine,'' ne minyoror ya fumine ku minwi yakwe. 8Maraika arandire kuri yee ati, ''fwara elo fwara insapato shobe.'' Petero akitire ifyo fine. Maraika arandire kuri ena ati, ''Fwara umwingira obe no kunkonka.''9Eikyo Petero akonkere maraika nokuya. Taishibe ukuti ifyare kukitika kuri maraika fyari fya kishinka. Aretontonkanya ati ukobonafye ikimonwa. 10Panuma iryo bapitire pari maronda wa bumo no wabubiri, baire pa mweshi wa fyera uwarorere ku musumba; waisukire uwine weka kuri boio. Barifumine no kuya ku nshira, na maraika arimushire parya pene.11Iryo Petero ashere eka, arandire ati, ''Nomba ero naishiba ikishinka ati imfumu eitumine maraika waiko no kumfumya mu maboko yakwa Herodi, na kufintu fyonse ifyo abantu aba Yuda barekwerengenya.'' 12Iryio aishibe ifi, aire ku ng'anda yakwa Maria nyina wakwa Yohani, uwari kwitwa kabiri Mariko, uko abantu abangi bakorongene no kupepa.13Iryo akonkoseshe pa kiseko kyapa ruppango, umubomfi umukashana uweshina rya Rhoda aishire mu kwasuka. 14Iryo aibukishe ishiwi ryakwa Petero, aire akosamwa afirwa no kwisura ikiseko; kabiri, aire urubiro mu muputure; arandire ati Petero atareme pa mweshi. 15Eikyo bamwebere ati, ''Waripena.'' Rero arishininkishe ukuti efyo kyari. Barandire nokuti, ''Ninshi ni maraika wakwe.''16Rero Petero akonkenye ukukonkosha, neryo baswireko ikiseko, bari mu bwene no kupapuka. 17Petero abatararike ku maboko yakwe uku batondoro, kabiri abebere ifyo Imfumu ya mufumishe mu kifungo. Arandire ati, ''Mukarande ifi fintu kuri Yakobo na bandume. Awe arifumineko no kuya ku nkyende imbi.18Nomba iryo ubushiku bwaishire, takwariko ikya kufurunganya nangu kinono kubashirika pafyakitike kuri Petero. 19Panuma Herodi amufwa no kukana musangam aipwishe ba maronda no kuba kjoronganishisha ku kufwaya. Awe aire ukufuma ku Yudea ukuya ku Kaisarya no kwi kara kurya.20Nomba Herodi arifurirwe sana pamo na bantu baku Tyre na Sidoni. Baire kuri yee ne kintu kimo, na panuma papitire kuri Blustusi, kafwa wa mfumu, ku kubafwa, barombere umutende pantu kyaro kyabo kyarepokerera ifyakurya ukufuma ku kyaro kya mfumu. 21Mukuwa kwa kasuba Herodi afwere mu kya kufwara kya bufumu no kwi kara pa kipuna kya bu fumu; atampire no kuranda kuri boo.22Abantu babirikishe ati, ''Iririshiwi rya kwa resa, terya mwaume iyo!'' 23Parya pene maraika wa Mfumu arimumine, pantu tarepera amarumbo ku Mufumu; bamurire ku miromwa no kufwa.24Rero ishiwi rya kwa Resa ryare kukurirako no kusanduruka. 25Eikyo iryo Banabasi na Shauli bapwishishe imirimo yabo, ba bwereremo ukufuma ku Yerusalemu, baishire pamo na Yohani, uwareitwa kabiri Mariko.
1Nomba mu rukuta rwa ku Antioch, mwari bakasesema na bakasambirisha. Mwari Banabasi, Simoni (uwitwa Nigere), Lucius umwina Cyrenr, Manaen (uwarererwe pamo na Herodi umwina tetraki), elo na Sauro. 2Iryo bena barepepa Shikuru no kufunga ukurya, Mupashi wa Mushiro arandire kuri yee, Mpatwireniko Banabasi na Sauro, ku kubomba umurimo untu nabetira.'' 3Panuma ya kufunga ukuria, bapepee, nokubika iminwi yabo pari aba bantu, nokubareka baya.4Eikyo Banabasi na Sauro banakire Mupashi wa Mushiro no kutentemukira ku Seleucia; na pakufumako baire ku Cyprus. 5Iryo bari mu usumba wa Saramis, barebira ikyebo kya kwa Resa mu ma synagoge ya ba Yuda. Na Yohani bari nankwe uwakubafwirisha.6Iryo bapwire ukupita mu kishi ukuya ku Paphos, basangire uwa manga, umu Yuda uwari kasesema wa bufi, ishina ryakwe areitwa Bar Yesu. 7Uyu uwa manga areumfwana no murashi, Segius Paulus, uwari umuntu uwakengera. Uyu muntu aitire Banabas na Sauro, pantu arefwaya ukumfwa ikyebo kya kwa Resa. 8Nomba Elymas ''uwa manga'' (pantu emwarora ishina ryakwe) Ariba kinkitire; pantu arefwaya ukupurura umurashi ku kiketekero.9Nomba Sauro, uwitwa Pauro, epakwisuramo Umupashi wa Mushiro, atonta apo ari 10no kuranda, ''We mwana mwaume wa ciwa, we waisuramo ubukengeshi no musebanya. Uri murwani wa barungami bonse. Tawakareke ukupondamika inshira ashaororoka isha kwa Shikuru, bushe ukareka?11Nomba bona, ukuboko kwa kwa Shikuru kuri pari webo, warareka no kubona ukoba impofu. Tawabone akasuba pa nshita iyaringa.'' Apo pene Elymas aponenwe ne kinkukuma ne mfimfi, atampire ukwendauka no kushinguruka pa kufwaya abantu abakumwikatako ku maboko. 12Panuma umurashi abwene ikyakitike, ariketekere, pantu arisungwike pa murandu we sambirisho rya kwa Shikuru.13Nomba Pauro na banankwe baendere ukufuma ku Paphos no kuya ku Perga mu Pamphylia. Rero Yohani aribashire no kuya ku Yerusalemu. 14Pauro na banankwe bafumine ku Perga no kuya ku Antioch wa mu Pisidia. Ukufuma kurya baire ku mu ma synagoge pa bushiku bwe Sabata no kwikara. 15Panuma ya kuberenga amafunde na bakasesema abakaramba ba ma synagoge ba batumine insebo, ''Mwebamunine, nga na mukwata insebo ishiri shonse ishakukoseresha abantu abari muno, randeni.''16Eikyo Pauro aimine no kutambarika iminwi, arandire ati, ''Mwe baume abena Israeli na mwebo mwebatina Resa, umfweni. 17Resa wa bena Israeli asarire ba shifwe no kusansabika abantu iryo barererwe mu kyaro kya Egypto, no kuba tumpura ku kuboko kwakwe no kubafumyamo. 18Panshiku imyaka amakumi yane epakubafumya mu matororo. Kabiri aribasakamene pa nshiku imyaka amakumi yanwe.19Panuma aonawire inko kine rubari mu kyaro kya Kenani, apere abantu besu ikyaro kyabo pa kuba nga ikya bupyani bwabo. 20Ifi fyonse fyakitike narimo pa myaka imyanda ine na makumi yasanano. Panuma yaifi fyonse, Resa abapere bakapingura ukufikafye na pari kasesema Samwere.21Eryo abantu barombere imfumu, nao Resa abapere Sauro umwana mwaume wakwa Kishi, uwafumine mu rupwa rwa kwa Benjamin, ukuba imfumu pa myaka amakumi yane. 22Panuma Resa arimufumishe pa bufumu, aseseshe Davidi ukuba imfumu yabo. Uyu Davidi eo Resa aeseshe, asosere, 'Ndisangire Davidi umwana mwaume wakwa Yese umuntu uwaba ngo mutima wangi uukakita fyonse ifyo na fwaya ukuti akite.'23Ukufuma kubufyashi bwa uyo muntu Resa aretere kuri Israeli Karubura, Yesu, nga fintu araire ukukita. 24Panuma Yesu tarati ese, Yohani aribirire imbira ya kubatisha no kurapira ku bantu bonse abena Israeli. 25Na rintu Yohani arepwisha umurimo wakwe, asosere, Mwaishiba ukuti ni nebo nani? Ine teine. Rero umfweni, ekoari umo uukoisa panuma yangi, untu indyato shaku makasa yakwe nshiringire ukukakura.26Bamuninane mwe bana bamuruko rwakwa Abrahamu, na bonse pari mwebo abatina Resa, nikuri fwebo iyi mbira ya tuminwe epakuti ipusukiro riboneke. 27Pantu abekashi ba mu Yersalemu na bakateka babo tabamwishibe kabiri bafikirishe na mashiwi yaba kasesema aya berengerwe mu ma Sabata yonse pakuramuseka.28Nangura rine batasangire umurandu parubai rwa mfwa, baipwishe Pirato pakuti ba mwipaye. 29Iryo bapwishishe ukukita fyonse ifyarembwa pa murandu wakwe, epakumwisha pa kimuti no mushika mu kaburi.30Rero Resa arimubusishe ku bafwa. 31Bamubwene pa nshiku ishingi kuri abo iare nabo ku Garireya na ku Yerusalemu. Abas nomba baba ni bakambone wakwe ku bantu.32Na fwebo tukobira imbiransuma, pakuti ikirayo ikya rairwe kuri bashifwe 33nakifikirishiwa pari fwebo, fwe bana babo, pakubusha Yesu. Nga fintu kya rembwa mu Marumbo mu kipande kya bubiri: Ni webo umwana mwaume wandi, rero naba Wiso.' 34Ikishinka kya kuti arimubushishe ukufuma ku bafwa eikyo takabwereremo nakabiri, Resa ewa randire iki: Nkamikita abamushiro nokuba abakine nga fintu naraire Davidi.'35Iki ekyo arandira mu Rumbo rimbi, ''Tamwakarenge uwa Mushiro wenu ukubora.' 36Pantu Davidi pakupyungira mwebo bufwayo bwakwa Resa mu nkuro Yakwe, apo pene aponene mu turo; kabiri abikirwe kuri ba wishi no mubiri wakwe wari borere. 37Rero uo Resa abushishe tapitire ku kubora.38Lekeni kishibikwe kuri mwebo, ba munyinane, ukuti kwi shina yrakwe mwashimikirwa ukwererwa kwa membu. 39Ukupitira muri yee onse uwamusumina aba uwarungamikwa kuri fyonse ifyo na mafunde yakwa Mose ya shingarungamika kuri mwebo.40Eikyo kengereni pakuti ikyo bakasesema basobere kiisa pari mwebo: 41'Boneni, mwebamisura, papeni no kusunga; pantu nebo nkomiretera umurimo munshiku shenu, umurimo uo mutakaketekere, nangura umo akamibukishe kuri mwebo.''42Iryo Pauro na Banabasi bafumineko, abantu batampire ukubapapata ukuti bakashimike aya mashiwi na kabiri mu Sabata rikoisa. 43Iryo bapwishishe ukurongana, abengi aba Yuda nabo barepepa nabo bakonka Pauro na Banabasi, bakoranda kuri boo nokubakonkomesha ukwikaririra mukusenaminwa kwakwa Resa.44Pe Sabata rya konkerepo, kwasangirwe abantu abengi ki kangafye umusumba onse abaishire mukumfwa amashiwi yakwa Resa. 45Iryo aba Yuda pakubona amabumba, baiswiremo akarumwa barepirika ne fya reranda Pauro no kumupontera.46Rero Pauro na Banabasi bareranda mukushipa, ''Ikyebo kya kwa Resa kyari no kubarirapo ukurandwa kuri mwebo. Rero mwebo mwakitandura nokuinika abashikwete umweo wa muyayaya, turepiribura kubena Fyaro. 47Pantu efyo Shikuru atweba, ukuti, 'Narikubika ukuba ikyengero ku bena Fyaro, ku kuba ipusukiro ukufika na kumpera yapano kyaro.'''48Na bena Fyaro pa kumfwa iki, awe barasekerera noku kindika ikyebo kya kwa Resa. Na bonse abo abasonterwe ukuba no mweo baritetekere. 49Ne mbira yaribirirwe ya kumana ne mpanga yonse.50Rero aba Yuda batumikishe bana mayo aba kankara na baume abakaramba aba muri uyu musumba. Batampire ukupakasa Pauro na Banabasi no kubatamfyua muriirya nkande. 51Nomba Pauro na Banabasi epakubakuntira urukungu rwa ku makasa yabo baya naku musumba wa Iconium. 52Elo abakonshi baiswiremo no kusekerera no Mupashi wa Mushiro.
1Iryo bafikire ku Iconium Pauro na Banabasi baingire mu Sinagogi yaba Yuda no kuranda munshira ya kuti amabumba yonse yabiri abaYuda na ba Giriki barisumine. 2Rero abaYuda abashareumfwira barengere imima yabena fyaro ukukaripa no kubarenga ukuba abankarwe kuri bamunina.3Baikere parya inshitantari, no kuranda mukupama na maka yakwa Resa, iryo arepere ifimweno fya mbira nsuma yakusenaminwa. Arekita ifi ukupitira mu kuranga ifirangiriro ne fisungusho fyakitirwe ku minwi yakwa Pauro na Banabasi. 4Rero abantu ba mu musumba baryakanishiwemo; bamo bakurubari rwa baYuda, bambi rwa ku basore.5Bonse abena fyaro na baYuda (Bonse pamo ne ntungurushi shabo) bafwaire ukubakyusha no kubatoba amabwe, 6rero rirya rine baishibe ki bafyukire ku Rikaonyani imisumba ya Ristra na Debe ne nkende ishashingurwike, 7uko bakonkenyepo ukubira imbira nsuma.8Pa ristra paikere umwaume, uushari na maka mu moru yakwe, ari ikirema ukufuma munda muri nyina, uushatara endapo. 9No yu muntu arwumfwire uko Pauro arekuranda. Pauro atontomeke amenso pari yee no kumona ukuti nakwata ikitetekero kyakuba bwino. 10Kabiri arandire kuri ee mwishiwi irikaramba, "Iminina ku nkasa shobe." Eryo atorweke no kwenda arashunguruka.11eryo abantu bamwene ikyakitire Pauro, barumishe amashiwi yabo pamuru, no kuranda mu rurimi rwa Rikaoniya ati, "Imirungu yaifungushanya ukuba nga bantu no kwisa panshi kuri ifwe. 12Baritire Banabasi "Zeus," na Pauro "Hermes," umurandu ewari karanda mwine mwine. 13Shi mapepo wa Zeus, uwe tempere ryakwa ryari kunse ya musumba, aretere ing'ombe iirume ne ikota pa mwenshi, ari ne bumba irikaramba barefwaya ukutura irambo.14rero abasore, Banabasi na Pauro, baumfwire iki, barepwire insaru parya pene no kufuma no kuya mwibumba, barerira apakaramba, 15"Mwebantu, kindo mukokitira ifi? Bonse turi bantuse, ne nkanda imoine naimwe. Turemibirira imbira nsuma ati mufwire ukufuma mufintu ifyaburo ubuyo kuri Resa, uwapangire imyuru ne kyaro, bemba na fyonse ifyabamo. 16Munshiku shakunuma, arisuminishe ifyaro fyonse ukwenda munshira shakwe.17Rero nomba, tashere ukwabura ubunte, ukuti aribomba ikisuma no kumipera imfura ukufuma mu muru ne nshita ya fisabo, no kwikusha imitimi yenu kufyakurya no kusekera." 18Napari aya mashiwi, Pauro na Banabasi bakonkenyepo ukukanya amabumba ukupera amarambo kuri boo.19Rero abaYuda abafumine ku Antyoki na Ikonyamu barishire no kupatikisha amabumba. Barikurire Pauro kunse no kumupora amabwe, no kutontonkanya ukuti nafwa. 20Nomba iryo abakonshi bakwe bamushingurwike nabeminina, arimini no kwingira mu musumba. Ubushiku bwakonkerepo, aire ku Debe na Banabasi.21Panuma irydo babirire imbira nsuma muri urya musumba aripangere abakonshi abengi, babwerere ku Ristra, Ikonyamu, na ku Antyoki. 22Bakonkenyepo ukubakoseresha imitima yabo ukukonkanyapo ukuba mukitetekero, no kuranda, "Turi no kwingira mu bufumu bwa lwa Resa ukupitira mu makyushi ayengi."23Iryo basonterwe abakaramba muri kira kironganino, bapepa barekere no kurya, babapere kuri Shikuru wabo, untu baketekere. 24Eryo bapita mu Pisidya no kwisa ku Pamphyria. 25Iryo baranda ishiwi mu Perga, batentemukire ku Attaria. 26Ukufuma parya baire mu bwange ku Antyoki, uko basenaminwa ukubomba umurimo wa kwa Resa uyo nomba bapwirishishe.27Iryo bafikire mu Antyoki na ukukoronganika abakironganino pamo, babebere fyonse ifyo Resa akitire pamo nabo, ne fyo aiswire ikibi kyakuseminwa kubena fyaro. 28Baikere inshitantari nabakonshi.
1Abaume bamo batentemwike ukufuma ku Yudea ukuya ku Antioch no kweba ba munyina, ukuti, ''Kumfwa nga tabamisemburwire ne ntambi shakwa Mose, teti mupusuke. 2Iki kyaretere Pauro na banabasi ifikansa ifikaramba nokutarikana. Eikyo Pauro na banabasi, na bamo ukufuma muri boo, basonterwe ukuya ku Yeruslemu ku kumanya na bakonshi na bakaramba parwa iri ripusho.3Eikyo, pakutumwa ku kironganino, bapitire monse mubiri mu Phoenicia na Smaria no kubirisha ukupiribuka kwa bena fyaro. Baretere insansa ishikaramba kuri ba wabo bonse. 4Iryo baishire ku Yerusalemu, baripokererwe ku kironganino na basore na bakaramba, ero bari soseree fyonse ifintu ifyo Resa akitire kuri boo.5Rero bamo abaume abaketekere, abari kwi bumba rya ba Farise, batareme no kuranda ati, ''Kiri ikyayana ukubasemburura no ku bakonkomesha ukusunga amafunde yakwa Mose.'' 6Eikyo abakonshi na bakaramba barongene kyapamo ku kusuminisha uyu murandu.7Panuma ya kutarikana ukukuru, Petero aritareme no kuranda kuri boo ati, ''Mwe ndume, kunama yafumako Resa aripangire ubusaro muri mwebo, ukuti pakanwa ka bena Fyaro mufwire ukumfwa ishiwi rya mbiransuma, no kuketekera. 8Resa, uwaishiba umutima, ariranda kuri boo pakubapera Umupashi wa Mushiro, ngefyo fye akitire kuri fwebo. 9Tapangire akapaturura pari fwebo na boo, pakupanga imitima yabo iyakororoka ku kitekero.10Nomba naparikyo nindo mwesesha Resa, ukuti mufwire ukubika ikori pa mukoshi wa basore iryo nangu fikorwe fyesu nangu fwebo twafirirwe ukusenda? 11Rero twariketera ukuti tukapusuka ukupitira mukusenaminwa kwa kwa Shikuru Yesu, ngefyo nabo bari.''12Ryonse ibumba rya tarere tondoro uro barikumfwa kuri Bnabasi na Pauro bakososa ifirarangiriro ne fipapusho ifyo esa abaomba mu bena Fyaro ukutira muri boo.13Panuma barekere ukuranda, Yakobo aaswike, ukuranda ati, ''Bamunyina, umfweni kuri nebo. 14Simoni aritwebere ifyo Resa pakubara aafwire abena Fyaro pakusenda ukufuma mu bantu pe shina ryakwe.15Amashiwi ya bakasese yasuminisha ne ki, ngefyo kyarembwa, 16''Panuma yaifi fintu nkabwera, kabiri nkakura nakabiri ihema ryakwa Davidi, iryo iryapona; nkakimya no kubwekeshapo ubutekeshi bwakiko nankabiri, 17pakwebati abao abashara benga fwaya Shikuru, ukubakapofye na bena Fyaro bonse abaitwa pe shina ryandi.' 18Ifi efyaranda Resa, uwapanga fyonse fifntu ifyo ifyaishibikwa ukufuma ku nshita ya kare.19Eikyo, ukupanga kwandi kwakuti tatufwire ukushupa abo ab mu bena Fyaro abapiribukira kuri Resa. 20Rero takaremba kuri boo ukuti bafwire ukuisunga ukufuma ku turubi twakowera, ukufma kubararerare, no kufuma ku nama shakowera, no kufuma ku muropa. 21Pantu Mose aribirikisha mu musumba onse ukufuma ku nshita ya karekabiri yaraberengwa mu synagoge kire Sabata.''22Eryo kikobone ikya bune ku bakonshi nabakaramba, ne kironganino kyonse, ukusara Yuda uwitwa Banabasi, na Silas, aba abari intungurushi sha fironganino, no kubatuma ku Antioch na Pauro na Banabasi. 23Barembere ifi: Ukufuma ku basore na bakaramba, mwebo mwe ndume, ku bena Fyaro indume mu Antioch, Syria, na Cilicia: Tukomiposha!24Pantu twaryumfwa ukuti abaume bamo bariya ukufuma muri fwebo, ukwabura insambu ukufuma kuri fwebo, kabiri barimikiringanya na masambirisho ayo ayakena imyeo shenu, 25kikoboneka ikya bune kuri fwebo, abo abaisa kuba umutima umo, ukusara abaume no kubatuma kuri mwebo no mute mwikwa wesu Banabasi na Pauro, 26abaume abo abarenga imyeo shabo uku mu bwafya pamurandu wakwa Shikuru wesu Yesa Kristu.27Eikyo tukotuma Yuda na Silas, abakamyeba ifintu fimo fine parwabo abene mushiwi yabo. 28Pantu kisuma kuri Mupashi wa Mushiro na kuri fwebo, ukukana bika ikisendo ukukira pari ifintu fya yana: 29ukuti muikingirire ku fintu ifyo paera kuturubi, unuropa, ifintu fya kukowera, no kufuma ku burarerare. Nga mwaisunga mwe bene ukufuma ukufuma kuri ifintu, kikamiwamina mwebo. Mube aba mutende.''30Eikyo, iryo baresaranga, uktentemukira ku Antioch; panuma yakuroranganika ibumba kyapamo, bafishishe karata yabo. 31Iryo baiberengere, barisangarere pamurandu wa kukosereshiwa. 32Yuda na Silas, pamo na bakasesema, bakasereshe indume na bengi kumashiwi na nokubakosha.33Panuma yakwikara inshita iitari kurya, barituminwe umutende ukufma ku ndume kuri abo babatumine. 34Rero kya boneke ikyabune kuri Silas ukushara kurya.'' 35Rero Pauro na Banabasi baikere mu Antioch, ukufunda na kubira (pamo na bambi abengi) ishiwi rya kwa Shikuru.36Panuma ya nshiku shimo Pauro arandire kuri Banabasi ati, ''Natubwekeremo nomba no kutandarira indume mu misumba yonse no kubira ishiwi rya kwa Shikuru, no kubona ifyo bari.'' 37Banabasi arikufwaya nao ukubasenda nabo Yohani uwarikwitwa Mariko. 38Rero Pauro atontonkenye ukuti kyri iya bune ukusenda Mariko, uyo uwabashire mu Pamphylia elo taire apatari na bo mu murimo.39Eryo kwaimine ukutarikana ukukaramba, ikyakuti barisarangene ukufuma kuri kira umo, elo Banabasi asendere Mariko ukuya na yee no kuyashikura ku Cyprus. 40Rero Pauro asarire Silas no kuya, panuma ya kuketekerwa ku ndume kukuseminwa kwakwa Shikuru. 41Eryo aire ukupita ku Syria na Cilicia, ukukosha ifikoronganino.
1Pauro arishire ku Derbe na ku Lysta, kabiri boneni, umukonshi uweshina rya Timoti ari kurya, umwana wamwanakashi wa ba Yuda uwasumine, rero wishi ari mu Greek. 2Arerandirwa bwino kuri bandume yakwe abari ku Lista na Iconium. 3Pauro arefwaya ukwenda nao, bari musenda no kumusemburura pa murandu waba Yuda abaresangwa muri irya nkende, pantu barishibe bonse ukuti wishi ari mu Greek.4Iryo bareya bapitire mu misumba, bareya umo abakonshi babapere ifipope nabakaramba abari mu Yerusaremu ukuti bengafikonka. 5Nefironganino fyarikosere mukitetekero no kufurirako impendwa kira kasuba.6Pauro nabaremukonka baire ku kyaro kya Frugia na Garatiya, panuma yakubakanina kuri Mupashi wa Wamushiro ukushimikira mu kitungu kya Asia. 7Iryo bafikire mupepi na mu Maisaya, baeshiwe ukuya mu Bitaniya, rero Umupashi wakwa Yesu waribakingirire. 8Eryo bapitire mu Maisaya, batentemukira mu misumba ya Troa.9Ikimonwa kyamonekere Pauro munshita ya bushiku: Umuntu uwa ku Makedonia aritareme kurya, ukupapaata kuribo no kuranda, "Iseni mu Makedonia no kutwafwa?" 10Iryo Pauro amwene ikimonwa, parya pene twatontonkenye ukuya ku Makedonia, ukurondorora ukuti Resa aritwita ukyabira imbira kuribo.11Eikyo ukufuma pa Troa, twapitire mu Samotereshi, no bushiku bwa konkerepo twaire ku Neapori. 12Ukufuma kurya twaire ku Filipi, uwari musumba wa ku Makedonia, uukankara muri iki kiputurwa kabiri ubwatekerwe nabena Roma, twaikere muri uyu musumba panshiku ishingi. 13Pa bushiku bwe Sabata twaire kunse ya rupango rwa ku mumana uko twamwene ukuti kuti kwaba inkende yepepo. Twariikara panshi no kuranda ku banakashi abo twari nabo.14Umwanakanshi uweshina rya rydia, kashitisha wa fyakukashikira ukufuma mu musumba wa Thyatira, uware pepa Resa, aumfwire kuri ifwe. Imfumu yamwiswire umutima wakwe uku kutikisha pafyo Pauro arekuranda. 15Iryo umwanakashi naba ng'anda yakwe ba batishiwe, aripapete kuribo, no kuranda ati, "Nga kya kutira mwasuminisha ine ukuba uwa kishinka kuri Shikuru, iseni no kwikara mu ng'anda yangi." Nao aritupatikishe.16Iryo fyaishire ifi, rintu twareya ku nkende ye pepo, umukashana umusha uwaakwete umupashi wa kutubuka aritukumenye. Areretera bashikuru wakwe ifyuma ifingi mu kubuka. 17Uyu mukashana arekonka panuma yakwa Pauro na ifwe no kubirikisha, ukuranda ati, "Abaume bakwa Resa uwapuramo. Bakobira kuri imwe inshira ye pusukiro." 18Arekita ifi panshiku ishingi. Rero Pauro arimufurirwe apakuru, abwerere no kuranda ku mupashi, "Nakweba mwishina rya kwa Yesu Kristu mu fumemo." No kufuma warifumine irya ine nshita.19Iryo bashikuru wakwe bamwene ukuti nomba kyapwa tabakuramwenamo ifyuma, baikete Pauro na Sailasi no kubakurira mu nkende kisankano pantanshi ya bashimukindikwa. 20Iryo ba batwere kuri bashamfumu, barandire ati, "Aba bantu barefurunganya inkende ya musumba. BaYuda aba. 21Barefurunganya intambi isho aya mafunde twakanya ku bena Roma ukusuminisha nangu ukwesha."22Eryo ikintu bwingi kyaimine Pauro na Sirasi; bashamfumu barepwire amaraya no kubeba ukubma ifikoti kunkonto. 23Iryo babomine nga nshi, babaposere mukifungo no kukonkomesha karinda wa kifungo ukubarinda bwino. 24Panuma yakukwata ifipope, karinda epa kubaposa mu kati ya kifungo no kukaka amakasa yabo mu makori.25Pakati kabushiku Pauro barepepa no kurumbanya Resa mu nyimbo, na bafungwa banabo barebomfwa. 26Apopene kwapitire ne kinkunkuma ikikaramba, no mufora wakifungo waritekene; naparya pene ifibi fyonse fyariswike, nefikakiro fya kira umo fyarikakwike.27Karinda wa kifungo abukire muturo no kumona ifibi fya kifungo nafisuka; asomwene urupanga rwakwe ukuti aipaye, pa murandu wakutira abafungwa nabafyuka. 28Rero Pauro abirikishe ishiwi irikuru, aranda ati, "Wiipaya, pantu bons emoturi."29Karinda arombere urubuto no kuyamo mukati na, ukwikatwa umwenso, awire panshi kuri Pauro na Sirasi, 30no kubafumisha panse no kuranda ati, "Kinshi ningakita pakuti mpusuke?" 31Barandire ati, "Sumina muri Shikuru Yesu, eryo warapusushiwa webo naba mu ng'anda yobe."32Barandire amashiwi ya Mfumu kuri ena, nabo bari nabo bonse mu ng'anda yakwe. 33Kabiri karinda aribasendere panshita irya ine iyabushiku, no kubasamba ifironda, na ena nabonse abamukati ka ng'anda yakwe baribatishiwe parya pene. 34Kabiri aribengishe Pauro na Sirasi pa muru wa ng'anda yakwe no kubapekanishisha ifyakurya, asekerer apakaramba pamo nabonse aba mu ng'anda yakwe, pantu asumine muri Resa.35Kabiri iryo ubushiku bwa pitire, bashi mapepo batumine amashiwi kuri bamaronda, arandire, "Rekeni abo baume bareya." 36Karinda arifishishe amashiwi kuri Pauro, arandire, "Bashi mapepo nabatuma amashiwi kuri ine ukureka imwe mureya. Nomba fumeni, no kuy mu mutende.37Ëryo Pauro aranda kuribo, "Batufupawire pa rwarara apabura umurandu, nangu twingaba abena Roma-no kutuposa mu kifungo. Nomba bushe tabaretutamfya ku mbari? Awe! Rekeni abene baishire no kutufumyamo." 38Ba maronda baireranda aya mashiwi kuri bashamfumu, na iryo baumfwire ukuti Pauro na Sirasi bena Roma baritina. 39Basha mfumu barishire no kupapata kuri bena na ukubareka bareya, ukubepusha ukuti bareya ukufuma mu musumba.40Pauro na Sirasi bafumine mu kifungo no kuya mu ng'anda yakwa Ridia. Iryo Pauro na Sirasi bamwene bandume, bari bakosereshe no kufuma mu musumba.
1Nomba iryo rine barepita mu misumba ya Amphipolis na Apollonia, baishire ku musumba wa Tesalonica, murya mwari sybagoge wa ba Yuda. 2Pauro, pamo nga ifyo intambi shakwe shari aire kuri boo, ne nshiku shitatu ishe Sabata baresambirira kurya pamo mu marembo.3Akupukwire ikya rembwa no kurondorora ukusuminishiwa kwa ku kyura kwa kwa Kristu Yesu na kabiri no ku shikuka ku bafwa. Arandire ati, ''Uyu Yesu uyo nkoshimika kuri mwebo ni Kristu.'' 4Bambi aba Yuda abakyumfwikisha no kukonka Pauro na Silas, pamo ne mpendwa iikaramba iyaba Greek abasumine, nomba tebengi abaretungurura abanakashi.5Nomba aba Yuda atasumine, barifuminepo no bufuba, basendere abaume atakosa mu nkyende sha ma kwebo, barongenye pamo ibumba, no kutampa ukupanga ikyongo mu musumba. Ba tobaura in'anda yakwa Yasoni, barekufwaya ukufumya Pauro na Silas ku bantu. 6Nomba iryo bafirirwe ukubasanga, bakakire Yasoni na ba ndume inankwe no kubatwara ku bakaramba ba mu musumba, ukrira ati, ''Aba abaume abakopiribura ikyaro na besa na kuno. 7Aba baume abo Yasoni apokerere bakita ifya pusanako no kukabiri kwakwa Kaisare; barandire abati kuri na imbi imfumu-Yesu.''8Bari bakyushishe ku kintu bwingi na bakaramba ba mu musumba abaumfwire ifi fintu. 9Nomba panuma yaku kingirirwa kuri Yasoni na bonse, babareka ukuya.10Burya bushiku ba wabo batumine Pauro na Silas ku Berea. Iryo bafikire kurya, baingire mu synagoge waba Yuda. 11Nomba aba bantu bari abasuma ukukira aba ku Tesalonika, pantu bapokere ishiwi ne mitima yabo iyaipekanya, ukupituruka mu marembo kira bushiku ukubona nga kyakuti ifintu nafiringa. 12Emukutira abengi muri boo barisumine, ukubikakofye na bamo naba Greek babfikansa abanakashi na baume abengi.13Nomba iryo aba Yuda baku Tesalonika basambirira ukutira Pauro nao arebirikisha ishiwi rya kwa Resa ku Berea, barireko no kusaranganya no kushupa ibumba. 14Eryo apo penefye, ba wabo batumine Pauro ukuya kuri bemba, nomba Silas na Timoti baikere kurya kwine. 15Abo abaretungurura Pauro bamutwara ukutari ukufika ku musumba wa Athens. Uro bashire Pauro kurya kwine, bapokerere ifya ku konka ukuma kuri yee parwa kwa Silas na Timoti ukwisa mukwangufyanya kuri yee.16Nomba ninshi Pauro akobarorera mu Anthens, umupashi wakwe wakaripwa muri yee pakubona ifyo umusumba waishiramo ifirubi. 17Kanshi asambirira kira bushiku mu synagoghe na ba Yuda na bonse aba pepa Resa, namu nkyende sha ma kwebo na bonse abasangwamo ryonse murya.18Kabiri bambi abarikukonka amano ya bamo abena Epicurea na bena Stoic abasambirira barikukansana na yee. Bambi nabo barikuranda ati, ''Findo uyu akoranda uyu akosabaira?'' Bambi barikuranda ati, ''Akopara kwati ni umo uukokuta abantu nukurakukonka tu resa utweni,'' pantu arikubira imbiransuma parwa ku shukuka kwa kwa Yesu.19Basendere Pauro no kumureta kuri Areopagus, ukuranda ati, ''Natwishibe iyimifundire ipya iyo ukoranda? 20Pantu naureta ifintu ifipya ku matwi yesu. Emukutira tukofwaya ukwishiba ifyo ifi fintu fikopiribura.'' 21(Nomba bonse abena Anthens na beni abekara kurya baposere inshita yabo mu kukana kita ikiri kyonse nomba mukuranda nangura ukumfwa ku fintu fimo ifipya.)22Eikyo Pauro atareme pakati ka bena Areopagus no kuranda ati, ''Mwebo mwe baume baku Anthensm ndi bwene ukutira muri mwebo muri bukapepa mu nshira shonse. 23Pantu iryo narekupita na ribwene umusango mu peparamo, nasangire uburambo ubwarembwapi ifi, ''Kuri Resa uutashibikwa.'' Kindo kanshi mupepera mu bututu, iki ikyo naishibisha kuri mwebo.24Resa uwabumbire isonde na fyonse ifya bamo, apo ni Resa wa muru ne sonde, taikara mu mayanda ye pepo aya kurwa ne minwe. 25Nangura tabamutumika ne minwi ya bantu, ngo ukokabirapo fimo, apo umwine eupera abantu ubumi no mupu na fyonse.26Ukutura ku muntu umo arenge umutundu wa muntu onse ukwikara mpanga yonse mu kyaro, bakwete ukupima inshita ne mipaka ya fifuro fyabo, 27Pakutira bakwete ukufwaya Resa na karimo kuti baumfwa ukuya kuri yee no kumusanga kabiri taba ukutari ukufuma kuri fwebo kira umo umo.28Pantu ni muri yee twikarira no kwendera no kuba ifyo twaba, nga fintu abantu benu baranda, 'Pantu bonse twaba abana bakwe.' 29''Emukutira, apo twaba abana bakwa Resa, twirakutontonkanya ukutira imibere yabu Resa tayaba nga golide na silfere, nangura amabwe-ifipasho bapanga bashi kabumba no kwerenganya kwa muntu.30Eikyo Resa arirabireko ku nshita ya bututu, nomba akonkomeshefye abantu bonse mu nkyende monse ukurapira. 31Neki nipamurandu wakutira aripekanya umwine ubushiku bwa bupingushi akapingura isonde mu burungami mu muntu uo umwine asonta. Resa aripera ikininkisho kuri uyu muntu kuri onse pa kumubusha ku bafwa.''32Nomba iryo abaume baku Anthens baumfwa ukushukuka kwa bakufwa, bambi bara pumya Pauro; rero bambi barandire ati, ''Tukari kumfwa kuri webo nakabiri pari uyu murundu.'' 33Panuma yaifyo, Pauro aribashire. 34Rero bambi abantu baikumike kuri yee nokusumina, ukubikapofye na Dionysius umwina Areopagitie, umwanakashi uweshina rya Damaris, na bambi abo bari nabo.
1Panuma yaifi fintu Pauro afumine ku Athens no kuya ku Korinto. 2Kurya akumenye umu Yuda iashina ryakwe ni Akuira, uwafyerirwe mu Pontus, uwa fumine rirya rine ku Italy pamo na Priscilla umukashi wakwe, umurandu wakuti Claudius arber aba Yuda bonse ukufuma mu Roma. Pauro aire kuri boo, 3no murandu wa kuti bari pa nkende imo ine iya masambiriro ya butukishi, aikere nabo no ku bombna, pantu bari ni bakapanga wa mahema ukuringana no murimo wa butukishi.4Eikyo Pauro arepurura mwi synagoge kire Sbata, ukwesha ukupatikisha bonse aba Yuda na ba Greek. 5Nomba Silas na Timoti baretentemuka ukufma kuma Mesedonia, Pauro araoberwa ukubire mbira, no kushimika ikishinka ku ba Yuda ukuti Yesu ni Kristu. 6Rero iryo batarire no kutuma, Pauro afimbire ikya kufwara kyakwe pa menso pari boo no kuranda kuri boo ati, ''Umuropa wenu ube pa mitwe yenu; narisambwa. Ukufuma pari nomba ndi nokuya ku bena Fyaro.''7Eryo afumine parya no kuya ku ng'anda yakwa Tito Justus, umwaume washinshimwine Resa. Ing'anda yakwe yakonkene ne synagoge. 8Crispus, umukaramba we synagoge, atetekere Shikuru pamo na bonse aba Yuda yakwe; na bonse abena Korinto abaumfwire iki barirapire no kubatishiwa.9Shikuru arandire kuri Pauro ubushiku mukiroto, ''Witina, rero randa nokukanaba tondoro. 10Pantu ndi nobe, natira takuri nangu umo uuri no kwesha uku kusansa, pantu ninkwata abantu bandi abengi abari muri uyu musumba.'' 11Pauro aikere kurya umwaka umo ne myeshi mutanda, aresambirisha pamo nabo ikyebo kyakwa Resa12Rero iryo Gallio aishireba umurashi wa Achaia, aba Yuda baimine pamo Pauro umutima umo, no kureta Pauro pakipuna kya bupingushi; 13barandire ati, ''Uyu apatikisha abantu ukupepa Resa mu nshira iyapusana ne funde.''14Rero iryo Pauro arekufeaya ukuti arande, Gallio arandire kuba Yuda, ''Mwe bena Yuda, ngauba murandu wa bupurumushi, bfa kyaba ikiyene ukubomberapo ne mwe. 15Rero Pantu aya mepusho yapa mashwi na ma shina na mafunde yenu, mwe bene kaipwishisheni. Ntakofwaya ukwisaba kapingura wa mirandu ngei.''16Gallio epakubarenga ukufma parya pakipuna kya bupingushi. 17Eikyo baikete Sosthenes, intungurushi ye synagoge, no kumumina pantanshi ya kipuna kya bupingushi. Rero Gallio tasakamene ifyo bakitire.18Pauro, panuma aikere inshiku ishingi, no kusha bamunina no kuya no bwange ku Syria na Priscilla na Aquila. Panuma tarafuma ku kyaba, kya Cenchrea, aribeere imishishi shakwe pamurandu wa murapo arapire. 19Iryo bafikire ku Efese, Pauro ashire Priscilla na Aquila kurya, rero ena ayingire mwi synagoge no kuraperurura naba Yuda.20Iryo baipwishe Paueo ukwikara urwanshita ntari, arikene. Rero pakubasharikapo, abebere ati, ''Ndi nokuba bwera ngefyo Resa akafwaya.'' 21Aishire fuma ku Efese.22Iryo Pauro afikire ku Kaisarya, aire no kuposha ifironganino fya mu Yerusalemu eryo no kutentemukira ku Antioch. 23Panuma ya nshita iyaringa, pauro afumineko no kuya kupita mu misumba mu Garatiya na Phrygia n ba konshi bonse barikosereshiwe.24Nomba umu Yuda we shina rya Apolos, uwafyarirwe ku Alexandria, aishire ku Efese. Ari uwa kampuka mukuranda, na maka ayengi mukurondorora amarembo. 25Apolosi arisambirishiwe inshira ya misambirishishe ya kwa Shikuru. Ari uwapimpa mu mupashi, arandire no kusambirisha ifintu ukwabura ukurufyanya ifyebo fyakwa Yesu, rero aishibefye urubatisho rumo urwa kwa Yohani. 26Apolosi atandeke ukuranda natarama mwi synagoge. Rero Priscilla na Aquila iryo bamumfwire, ba muwere pambari no ku murondorwera inshira yakwa Resa bwino bwino.27Iryo afwaire ukwabuka ukwingira mu Achaia, ba munina barimukosereshe no kurembera abakonshi mu Achaia amashiwi ya kuti bamupokerere. 28Apolosi akanine aba Yuda mukutarika na maka pakintu bwingu, ukuranga amarembo ukuti Yesu ni Kristu.
1Kwafikire iryo Apolo ari pa Korinto, Pauro apitire mu fyaro fya ku murundu no kwisa ku musumba wa Efeso, no kusanga abakonshi kurya. 2Pauro arandire kuri bo, "Bushe irya mwasumine mwaripokerere Mupashi wa Mushiro?" Barandire kuri ye, "Iyo, tatwabarire atumfwapo parwa Mupashi wa Wamushiro."3Pauro arandire, "Nomba rubatisho nshi mwapokerere?" Barandire, "Murubatisho rwa kwa Yohane." 4Kanshi Pauro aribasukire, "Yohane abatishe no rubatisho rwakurapira. Aebere abantu ukusumina muri uyo uri no kwisa panuma yakwe, emukutira, muri Yesu."5Iryo abantu baumfwire ifi, babatishiwe mwishina rya kwa Shikuru Yesu. 6Rero iryo Pauro atambarike amaboko yakwe pari bo, Mupashi wa Mushiro aikire pari bo kabiri barandire mu ndimi shimbi no kusesema. 7Bonse pamo bari ukufika ikumi na babiri abaume.8Pauro aingire mu sinagogo no kuranda mu kushipa pa myeshi itatu, ukusambirisha no kubongora pa rwa bufumu bwa kwa Resa. 9Rero bamo abaYuda bareuminina no kukana nakira, batendeke ukuponta pa kintu bwingi. Kanshi Pauro aribashire no kusenda abakonshi bakwe, ukubafunda kira kasuba mu kikurwa kya masambiriro mu Tirana. 10Iki kyakonkepo pa myaka ibiri, ekyarengere ukuti abekashi ba mu Asia baumwire ikyebo kya kwa Shikuru, bonse abaYuda na baGriki.11Resa arekita ifyakupapa ku minwi ya kwa Pauro, utuatambara no tusaru twakwa Pauro, 12barebika pa barwere na marwere yabo yarepora ne mipashi yakowera yarefuma.13Rero bamo aba mu baYuda bakasukura wa fibanda barepita mu nkende. Baitire ishina rya kwa Shikuru Yesu pakuti bengakwata amaka pa mipashi yakowera iryo barandire, "Muri Yesu uo Pauro ashimikira, nakukambisha ukufuma." 14Shimapepo mukaramba uwa kiYuda, uweshina rya Skeva, akwete abana kine rubari abarekite fi.15Umupashi wa kowera wabasukire, "Yesu narimwishiba, eryo na Pauro narimwishiba; rero niwe nani?" 16No mupashi wa kowera mu muntu waribemine no kubanasha no kuboma. Eryo babutwike ukufuma mu ng'anda ubwamba kabiri nabakenaurwa. 17Iki kyaishibikwe kuri bonse, ku baYuda nakuba Giriki, abakoikara pa Efeso. Nomwenso wariponene pari bonse, neshina rya kwa Shikuru Yesu ryarikindikwe.18Nabasumina abengi baishire no kusasa no kusumina ububi bonse ubo bakitire. 19Nabengi abarekita amarere baretere ifitabo fyabo pamo no kokya pa menso ya bonse. Iryo bapimine umutengo waifi, fyari amakana yasano aya sirufere. 20Kanshi ikyebo kya kwa Shikuru kyaendere mu nshira ya maka.21Rero panuma Pauro apwirire umurimo wakwe mu Efeso, asarire mu Mupashi ukupita mu Makedonya na Akasha on his way to Yerusaremu; arandire, "Panuma yakuba kurya, imfwire ukumona Rome." 22Pauro atumine ku Makedonya bakafwa bakwe babiri, Timote na Erasto. Rero umwine aikere mu Asia pakashita akanono.23Panshita irya paponene ikimpungiri tekinono mu Efeso pa murandu wa Nshira. 24Kafura wa sirufere uwainikwe Demeta, uwarekita utufuba twa sirufere na Atemi, aretere amakwebo ayengi kuba fyakufura. 25Kanshi aronganike pamo ababomba urya murimo no kuranda, "Mukwai, namwishiba ukuti mu mibombere iyi emo tumwena.26Mwaribona no kumfwa ati, teku Efeso kwekafye, rero kimofye na Asia yonse, uyu Pauro nanasha no kusangusha abantu abengi. Areranda ati takwaba resa wapangwa ku minwi ya bantu. 27Tekwebafye ati imirimo yesu yakosarurwa, rero ne tempere rya resa wapuramo Atemi kuti yarengwa ukusurwa. Eryo akawishiwa no bukuru bwakwe, uyo aba mu Asia na bonse bashinshimuna."28Iryo baumfwire ifi, barikaripire no kurira, barekuranda, "Uwapuramo ni Atemi wa ku Efeso." Umusumba onse waisuswirwemo ikimfundawira, na bantu babutukire no mutima umo ku kutamba. 29Basendere abarendo banankwe bakwa Pauro, Gai na Aristaka, abafumine ku Makedonya.30Pauro afwaire ukwingira mwibumba, rero abakonshi bari mukanishe. 31Na bamo aba muri bakateka ba mu Asia abari fibusa fyakwe batumine imbira ukumupapatira ukukana ingira mu ng'anda bakotambiramo. 32Abantu bamo barepunda ikintu kimo, nabamo kimbi, pantu ibumba riri mukimfundawira. Bambi tabeshibe nekyo beshire.33Bamo mwibumba bakosereshe Arexanda, uo AbaYuda baretangisha. Kanshi Arexanda aimishe ukuboko ukufwaya ukuipokorora parwarara. 34Rero iryo baishibe ukuti ari mu Yuda, baririre pa nsa shibiri ne shiwi rimo, bareranda, "Uwamaka ni Atemi wa ku Efeso."35Iryo karariki batararike ibumba, arandire, "Mwebena Efeso, muntu nshi uushaishiba ukuti umusumba wa Efeso erisunga itempere rya wa maka Atemi ne kimpasho ikyaponene ukufuma ku muru? 36Ukubona ukuti ififintu tafyareshiwa, muringire ukuba tondoro nokwabura ukubutukira ikiri kyonse. 37Pantu muretere aba bantu ku kirye abashaibapo nangu ukupontera tu resa twesu.38Eikyo, nga Demeta ne ntukushi shinankwe bari ne kyakushinina ku uri onse, ikirye nakisuka kabiri kwaba inkonka. Nabashinine umo na umo. 39Rero nga murefwaya ikiri kyonse pari fimbi, kikapingurwa bwino. 40Pantu turi mu bwafya bwakushininwa pamurandu wa fyongo fya rero. Takuri ikikarenga kuri iki kimfurunganya kya rero, kabiri tatwakarondorore." 41Iryo arandire iki, aribatamfishe.
1Panuma yakukansana, Pauro araire abakonshi no kubakonkomesha, arandire sharenipo kabiri aire ku Makedonya. 2Iryo aire ukupota mu misumba no kuranda ifyebo ifingi ifyakubakoseresha, aishire ku Grisi. 3Panuma apwishishe imyeshi itatu kurya, abaYuda bari mwimine iryo arefwaya ukwabukira ku Sirya, eikyo asarire ukubwekeramo ukupita ku Makedonya.4Abamushindike ukufika ku Asia ni Sopata mwana Fiyas ukufuma ku Bereya; Aristakas na Sekunda, bonse ukufuma ku Tesalonika abasumini; Gayasi wa ku Debe; Timote; na Tikikas na Trofima ukufuma ku Asia. 5Rero aba bantu baritutangirire kabiri bareturorera pa Troas. 6Twaendere ukufuma ku Filipo panuma yanshiku shamukate uushatutumuka, na munshiku shisano twaishire kuri bo ku Troas. Twaikere kurya inshiku kine rubari.7Pa bushiku bwantashi ubwa murungu, iryo twakorongene pamo ku kuputaura umukate, Pauro asosere ku basumina. Arepekanya ukuya ubushiku bwakonkerepo, kanshi akonkenyepo ukuranda mpaka ubushiku pakati, 8Mwari inyari ishingi mu muture wa pamuru umo twaishire kyapamo.9Munsorokoto mwaikere umurumendo uwareitwa Eutikasi, uwaponene muturo utukaramba. Neryo Pauro akokwere ukuranda, uyu murumendo, akirifye narara, aponene ukufuma pamuture wakitatu kabiri bamutorere uwafwa. 10Rero Pauro aire panshi, aiminina pari o no kumufukatira. Eryo aranda, "Mwisakamana nakarya, pantu ari uwabumi."11Awe anina pa muru nakabiri no kuputaura umukate no kurya. Panuma yakuranda nabena inshita itari mpaka bwakya, aire. 12Babweseshe umurumendo umumi nabo bari sansamushiwe.13Fwebo fwenene twaire ukutangira Pauro ne kyombo kabiri twayabwike ukuya ku Assos, uko twapangire ukutwara Pauro mu kushipa. Ifi efyo umwine arefwaya ukukita, pantu apangire ukupita ku murundu. 14Iryo atukumenye pa Assos, twamusendere mu kyombo no kuya ku Mitylene.15Iryo twayabwike ukufuma kurya no kufika aparungatene ne kishi kya Koishi. Ubushiku bwakonkerepo twafikire pa kishi kya Samosi, no bushiku panuma twaishire ku musumba wa Miretus. 16Pantu Pauro arisarire ukwabuka ukukira Efeso, pakuti eikaramo inshita iyitari mu Asia; pantu arebutukira ukuba mu Yerusaremu pabushiku bwa Pentekoste, nga kyari ikyaanguka kuri ena ukukite iki.17Ukufuma ku Miletas atumine abantu ku Efeso no kwita bakiroro wa fironganino. Iryo baishire kuri ye, arandire kuri bo, 18"Imwe mwebene mwarishiba, ukufuma ubushiku bwantanshi nanyantire urukasa mu Asia, ifyo naposere inshita yandi namwebo. 19Nakonkenyepo ukutumikira Shikuru ku kuikyefya ne firamba, na mubukyushi ubwakitike pari nebo pamurandu na baYuda. 20Mwarishiba ifyo nshanakire ukusokorora kuri mwebo kyonse ikisuma, ne fyo narefunda parwarara no kufuma pa ng'anda ne ng'anda, 21ukurondorora ku baYuda na baGriki pa kurapira kuri Resa no kutetekera Shikurwifwe Yesu.22Rero roreni, ndeya ku Yerusaremu, ukutungurwa no Mupashi, inshishibe ifikaya kitika kuri nebo, 23kanofye Umupashi wa Mushiro ukushimika kuri nebo mu misumba ya minyororo na makyusho ayarekundorera. 24Rero nshirebika umweo wangi ubukankara kuri nebo, nga kyakuti napwisha urubiro no kupwiririra umurimo wangi ukufuma kuri Shikuru Yesu, ukushimike mbira nsuma ya kikuku kya kwa Resa.25Rero roreni, narishiba ukuti imwe bonse, mwebo naire ndetumikira ubufumu, tamwakamone ikinso kyangi nakabiri. 26Eikyo ndeshimika kuri mwebo kano kasuba, ati ndi wakaere ku muropa wa muntu uuri onse. 27Pantu shakene ukusokorora kuri mwe ubufwayo bwakwa Resa bonse.28Eikyo kengereni pari mwebene, na pamukuni uo Mupashi wa Mushiro amurenga ukuba bakakema. Mukengere ukukema ikironanino kya kwa Resa, ikyo ashitire no muropa wakwe. 29Ningishiba ati panuma ya kuya kwangi, imimburwe shikesa muri baimwe kabiri tashakashepo umukuni. 30Ningishiba ukuti bamo ukufuma muri baimwe bakesa no konaura ikishinka pakuti bakakurepo abakonshi bamo kuri bo.31Kanshi mureisunga. Ibukisheni ukuti pamyaka itatu nsharekereukukoseresha mwebo bonse ne firamba ubushiku na kasuba. 32Rero ndemukonkomesha kuri Resa na kukikuku kyakwe, ikingamikura no kumipera ikifuro muri abo bonse abashishiwa.33Nshakumbirwe sirufere ya muntu, goride, nangu ifyakufwara. 34Bonse mwarishiba ukuti ishi iminwi shangi shaitumike ukukabira kwangi no kutumika ukukabira kwa abo bari nanebo. 35Muri fyonse narimupere ikirangiro ifyo mwingafwa abanaka mukubomba, nefyo mwingebukisha ikyebo kyakwa Shikuru Yesu, ifyebo ukutira umwine arandire: 'Mwariba iparo mukupera ukukira mukupokerera."'36Panuma ya kusosa ifi, afukeme no kupepa nabo bonse. 37Kwari ukurira ukwingi no kusansamusha Pauro no ku mutomona. 38Bari aba buranda pafyo asosere, ati tabakamonepo ikinso kyakwe nakabiri. Eryo bamushindikire ku kyombo.
1Rintu twafumine kuntu bari no kunina mu bwange, twarungeme ku musumba wa Koshi, no bushinku bwakonkerepo twarifikire mu musumba wa Rhodeshi, no kufuma kurya twaire ku musumba wa Patara. 2Eryo twapateme mu kyombo ikyareabukira kwishirya ku Phoenisha, twapatememo no kuya.3Panuma twamwene ikishi kya Sipurashi, twakiposere ku rubari rwa kipo kya bwange, twararora na ku Sirya no kufika ku Taya, pantu ubwange eko bwarepatwira ifipe. 4Panuma twasangire abakonshi, twaireko inshiku kine rubari. Ku Mupashi batampire ukupapatira Pauro ukuti eya ku Yerusaremu.5Iryo inshiku shesu rintu shapwire isho nokuba kurya, twarifumineko no kutampa urwendo rwesu, na bonse, pamo na bakonshi babo, na bana baretushindika mpaka twafuma mu musumba. Erintu twaponene panshi twafukama paruramba, twarapepa, 6no kusosa ukurapakashanya umo na umo. Eryo twapateme mu kyombo, nabo babwekeremo ku mayanda yabo.7Iryo twapwire ukufuma ku Taya, twafikire pa Putolema. Kurya twaposeshe bamunyinefwe nokwikara nabo ubushiku bumo. 8Ubushiku bwakonkerepo twarifumineko no kuya ku Kaisare. Twaingire mu ng'anda yakwa Filipo, kabira wa mbira uwari umo pari kine rubari, no kwikara nankwe. 9Nomba uyu muntu arikwete abana bakwe abanakashi abari bana kisungu abaresesema.10Twaikere kurya munshiku isharinga, twarifumineko no kutentemukira ku Yudeya na kasesema umo ishina ryakwe Agubashi. 11Aishire kuri ifwe nokusenda umushipi wakwa Pauro. Epakuikaka pa makasa napa minwi no kuranda ati, "Efyo Mupashi wa Mushiro asosa; 'efyo aba Yuda ba mu Yerusaremu bakakaka umuntu umwine wa mushipi, no kumupera mu minwi yabena fyaro."'12Eryo twaumfwire ifi fintu, bonse ifwe na bantu abekara muri irya nkende twa papatire Pauro ukukanaya ku Yerusaremu. 13Awe Pauro angaswike, "KInshi murekita, murerira no konaura umutima wangi? Pantu ninjipekanya, te mukukakwafye kweka, rero no kuya fwira mu Yerusaremu mwishina rya kwa Shikuru Yesu." 14Pa murandu wakutira Pauro tarefwaya ukunashiwa, twaikere tondoro no kusosa, "Ubufwayo bwakwa Shikuru bukitwe."15Panuma yanshiku ishi, twasendere ifyora fyesu no kuya ku Yerusaremu. 16Kurya nako twarifumineko nokuya pamo naba konshi abafumine ku Kaisare. Aba babaretere umuntu uwainikwe Mnason, umuntu uwafumine ku Siprus, umukonshi wa kare, eo twairekereko.17Eryo twafikire ku Yerusaremu, bamunyina baritupokerere ne nsansa. 18Ubushiku bwakonkerepo, twaire bonse na Pauro kuri Yakobo, nabakaramba bonse barisangirweko. 19Eryo abaposeshe bonse, arerondorora kimo na kimo ikyo Resa akitire ku bena fyaro mu murimo wakwe.20Iryo baumfwire iki, barumbire Resa, no kusosa kuri ena, "Naumona munyina niyanga amakana yabaketekera aba mu baYuda. Bonse barasakamana ukusunga amafunde. 21Baribeba na pa rwaiwe, abati urafunda aba Yuda abekara nabena fyaro no kusha Mose, no kubeba ukutira mwirasemburura abana benu no kukana endera mu ntambi shabo.22Kinshi twingakita? Baraumfwa bwangu ukutira namwisa. 23Eikyo kita ikyo twarasosa kuri iwe. Natukwata abaume bane abarapire. 24Bura aba baume uisangurure we mwine pamo pene nabena, no kubaripirira, pakutira ba babeye kumitwe yabo. Eikyo uuri onse eshibe ukuti fyonse ifyo barebeba pa rwa iwe fyabufi. Bakasambirira ukusunga amafunde.25Nomba ukuringana nabena fyaro abaketekere, twarembere pamurandu wakutira bafwire ukuisunga kufintu batura uturubi, ku muropa, kufyo baitira, ukufuma ku burarerare. 26"Awe Pauro aesndere abantu, no bushiku bwakonkerepo ari isangurwire pamo na bonse. Awe baire namu ng'anda ya mapepo, ukupere ikibukisho iryo ubushiku bwa kusangururwa bukafika no kupera ifya bupe ifikabako kuri bonse.27Iryo ubushiku bwarenga kine rubari bwapwire, abaYuda bamo abafumine ku Asia, bamwene Pauro mu ng'anda ya mapepo batampire ukutunka ibumba ryonse no kwamba ukubika iminwi pari ena. 28Barepunda, "Mwebantu ba mu Isreari, tubutukireni. Uyu muntu eufunda abantu bonse ukuri konse nefintu ifisharungamina ukufwaya kwa bantu, amafunde, naino ine nkende. Namukurundapo, nareta aba Giriki mu ng'anda ya mapepo no kukowesha inkende ya mushiro. 29Pantu baire ukuya mona Trofima umwina Efeso bari nankwe na mumusumba, no kumona ukuti Pauro eumuretere mu ng'anda ya mapepo.30Umusumba onse warisansamwike, na bantu baishire pamo urubiro no kwikata Pauro. Baremukurira kunse ya ng'anda ye pepo, na ifibi fyarisarikwe mukwangufyanya. 31Iryo barefwaya ukumwipaya, imbira yaishire ku mukaramba waba maronda ukutira mu Yerusaremu monse namurubana.32Parya pene asendere abashirikare no kubutukira ukutentemukira kwi bumba. Eryo abantu bamwene umukaramba wa bamaronda na bashirikare, barirekere ukuma Pauro. 33Awe umkaramba wa bamaronda aparamine kuri Pauro amwikata, no kumusoka uku mubika muminyororo ibiri. Awe amwipusha niwe nani nefyo akitire.34Bamo mwibumba barabirikisha pakintu kimo nabambi pari kimbi. Pa murandu wakutira pari ikyongo maronda arifirwa ukukwata ikishinka, epa kusendera Pauro mu nkambi, 35Iryo areisa muntampuro, aishire na bamusenda ku bashirikare pa murandu wa kimfurunganya kye bumba. 36Ne bumba rya bantu iryaremukonka panuma no kupunda apakaramba, "Mufumyenipo uyu!"37Parya pene baretwara Pauro munkambi, asosere kuri maronda mukaramba, "Waransuminisha ukuranda fimo kuri iwe?" Maronda epakusosa, "Uraranda iki Giriki? 38Tauri mwina Egyputo uo kunuma uku atampire buntara misoka no kwikata abantu amakumi yane aba ku 'Asasini' ukufuma mu matororo?"39Pauro asosa, "Ndi mu Tuda, ukufuma ku musumba wa Tasashi mu Sirisha. Ndi mukaya wa musumba ushaba nabumfisoro. Nde kupapata, nsuminisha nande na bantu." 40Iryo maronda amupera insambu, Pauro aiminine pa tutende no kutambarike iminwi pa bantu. Iryo patararishafye tondoro, asosere kuri bena mu rurimi rwa ki Hebere. Asosa,
1''Bandume na batata, kutike kubukingo bwandi ubo napanga kuri mwebo'' 2Iryo ibumba rya umfire ukuranda kwa kwa Pauro kuri boo mururimi rwa ki Hebere, ba batondoro,3''Ndi mu Yuda, na fyarirwe mu Tarsus yaku Cilicia, rero na sambirire muri uno musumba pa makasa yakwa Gamaliel. Narangirirwe ukukonka bwino amafunde ya batata. Nariipera ukubombera Resa, ngefyo na mwebo mwaba rero. 4Nariba pakese muri uyu musango ukufika naku kufwa, uku kakwa no kutwarwa ku kifungo bonse abaume na banakashi, 5ngefyo bashimapepo baramba na bakaremba benga randa. Napokerere inkarata ukufuma kuri boo parwa ba wesu mu Damascus, nariya kurya no kuya ku babwesha muku kakwa ku Yerusalemu no kukandwa.6Kyakitike ikya kutira iryo narikuya na paramina naku Damascus, akasuba pakati, mukashita akanono fye ikisaniko iki karamba kya fumine ku muru no sanika ukunshiruka. 7Nariponene panshi eryo naumfwire ishiwi ryaranda kuri nebo, 'Sauro. Sauro, nindo ukompakashira?' 8Na asukire ati, 'Niwe nani, we mfumu?' Arandire kuri nebo ati, 'Nine Yesu umwina Nazareti, uyo ukopakasa.'9Bonse abari naine bari bwene urubuto, nomba tabareumfwa ishiwi ryarenranda kuri nebo. 10Narandire nati, 'Kindo ningire ukukita, we Shikuru?' Shikura arandire kuri nebo ati, 'Ima nokuya ku Dmascus. Kurya ukebwa fyonse ifyo uringire uku kita. 11Ntarebona ku murandu no rubuto rwa kiya kisaniko, bangiketefye pa maboko kubo twari nabo, naishire ku Damascus.12Kurya eko nakumenye umwaume weshina rya Annanias, umuntu umurungami arakonka amafunde umusuma mukuranda pari bonse aba Yuda abekara murya. 13Aishire kuri nebo, no kutarama mupepi na nebo, no kuranda ati, 'Wesu Sauro, pokerera ukubona.' pari irya ine inshita nari mubwene.14Eryo arandire ati, 'Resa wa fikorwe fyesu na kusonta ukwishiba ubufwayo bwakwe, pakubona umurungami, no kumfwa ishiwi irikofuma ku kanwa kakwe. 15Pantu ukuba kambone wakwe ku bantu bonse pafyo ubwene no kumfwa. 16Nomba findo ukororera? Ima, no kubatishiwa, no kusamba imembu shonse, no kukuta pe shina ryakwe.'17Panuma yaku bwera ku Yerusalemu, iryo nari kupepa mu ng'anda ye pepo, kya kitike ikya kuti nari bwene ikimonwa. 18Namu bwene akoranda kuri nebo ati, Ima no kufuma bwangu mu Yerusalemu, pantu tabakasumine ubunte bobe parwa nebo.'19Narandire nati, 'Shikuru, bena parwabo baishiba ukuti nareposa mukifungo no kupumaura bonse aba kusumine mu ma synagoge yonse. 20Iryo umuropa wakwa Stefani kambone obe waitikire, na nebo natareme mu pepinokusuminisha, nareronda nama koti yaba mwipeye.' 21Nomba arandire kuri nebo ati, 'Kabiye, pantu nkakutuma ukutari sana ku bena fyaro.'''22Barikukutika kuri yee mpaka no kufika pari urya murandu. Eryo basanswire amashiwi no kuranda ati, ''Kabiye nokufuma pe sonde, pantu webo tauringire ukuba no mweo. 23Iryo bakiri bakosowesha ba posere na makoti yabo no rukungu mu muru, 24kapitao mukaramba akonkomeshe Pauro ukwisa kuri yee. Akonkomeshe pakutira amwipushe ikyo bakopundira firya pari yee.25Iryo bamukakire ne ntambo, Pauro arandire ku mushirika uwatareme mupepi ati, ''Bushe kyariba ikya yana ukukaka umwina Roma uutakwete umurandu?'' 26Iryo umushirika aumfwire ukuranda uku, aire kuri kapitao mukaramba no kumushimikira, ukutira, ''Findo mwara kitapo? Pantu uyu muntu mwina Roma.27Umukaramba waba kapitao aishire no kuranda kuri yee ati, ''Ngeba, bushe uri mwina Roma?'' Pauro arandire ati, ''Ina.'' 28Umukaramba waba kapitao epakwasuka ati, ''Nipamurandu ne kipingo kya nadarama ikikaramba napokere ikya bwikashi.'' Nomba Pauro arandire ati, ''Ndi mwina Roma.'' 29Eryo uwarikumwipusha afumineko apopene. Umukaramba waba kapitao nao arisakamene pakumfwa ukutira Pauro mwina Roma, pantu na mukaka.30Ubushiku bwakonkerepo umukaramba waba kapitao akabire ukwishiba ikishinka ukufuma ku ba Yuda umurandu barapera Pauro. Eikyo akakwire intambo no kweba bashimapepo bakaramba na bonse ba kiroro ukwikara ikirye. Eryo aretere Pauro no kumuteka pakati kabo.
1Pauro arorekeshe pari bashikirye no kuranda, "Mwendume, Naikra na Resa muri kampingu umusuma mpaka na rero." 2Shimapepo mukaramba Ananiya apere ikipop kuri abo abari mupepi ukumuropora pa kanwa. 3Kabiri Pauro arandire kuri o, "Resa akakuropora, we kibumbwa ikyashingurwa ne mpemba. Bushe nawikra mu kumpingura umbwabera ifunde, kabiri waeba abakundopora, ukwabure ifunde?"4Abaimininepo barandire, "Bushe efintu watuka shimapepo mukaramba wa kwa Resa?" 5Pauro arandirde, "Nshaishibire, bamunyinane, ukuti ari shi mapepo mukaramba. Pantu kyarirembwa, wiraranda ifibi pantungurushi ya bantu bobe."6Iryo Pauro amwene ukuti urubari rumo urwa kirye bari abaSaduke eryo rumbi abaFarise, arandire apakaramba mu kirye, "Bamunyinane, Ndi mu Farise, umwana mwaume wa mu Farise. Ni pamurandu wakuti narikwata isubiro rya kushukuka kwa bafwa kabiri ni mpingurwa." 7Iryo arandire iki, ukukansana kwaimine pa baFarise na baSaduke, ne bumba ryarirekene. 8Pantu abaSaduke bareranda ati takwaba kushukuka, takwaba maraika, takwaba mipashi, rero abaFarise barishibire fyonse.9Kanshi paimine ikyongo, na bamo bakaremba mu mabumba baiminine no kutarika, abati, "Tatusangire ikirubo muri uyu muntu. Bushe nga umupashi nangu maraika naranda kuri ena?" 10Iryo pabukire ikitara ikikuru, kangarira mukaramba atinine ukuti Pauro kuti bamurepaura mutupimfya kuri bo, eikyo apere ikipope kubashirika ukutentemukirako no kumusenda pamaka ukufuma mu kirye, no kumutwara mu nkambi."11Ubushiku bwakonkerepo imfumu yaiminine pambari yakwe no kuranda, "Shipa, pantu firya wapere ubunte parwa ine mu Yerusaremu, efyo ukakite na mu Roma."12Iryo bwakyere, abaYuda bamo bapangene no kurapa ukuti tabarye nangu ukunwa ikiri kyonse kano bepaye Pauro. 13Baari impendwa ukukira amakumi yane abapangire iki kipangano.14Baire kuri bashimapepo bakaramba na bakaremba no kuranda, "Naturapo umurapo uukaramba uwakukana ukurya ikiri kyonse mpaka twipaye Pauro. 15Nomba, pamurandu waikyo, rekeni ikirye kipushe kangarira mukaramba ukumureta kuri imwe ukweba ati mwasara umurandu wakwe ukuushininkisha bwino. Rero fwebo, natuipekanya ukumwipaya ribe taraisa kuno."16Rero umwipwa umwaume wakwa Pauro aumfwire ukuti bari barerorera, eikyo aire no kwingira nkambi no kweba Pauro. 17Pauro aitire umukaramba wa bashirika umo nokuranda, "Twareni umurumendo uyu kuri kangarira mukaramba pantu nakwata ifyakumweba."18Kanshi umushirika asendere umurumendo no kumutwara ku kuri kangarira mukaramba no kuranda, Pauro umufungwa arinkutire, no kureta umurumendo uyu kuri iwe. Nakwata ifyakukweba. 19Kangarira mukaramba asendere umurumendo pakuboko ku nkende iifiseme no kumwipusha ati, "Kindo ikyo urefwaya ukungeba?"20Umurumendo arandire, "AbaYuda nabasumina ukutentemuna Pauro mairo ukumutwara ku kirye, ukuti bamwipushishe bwino parwa murandu wakwe. 21Rero mwikabarekera, pantu bari abaume ukukira pa mpendwa amakumi yane abekere baremurorera. Nabaibika mu murapo wa kukana rya nangu ukunwa mpaka bepaye Pauro. Nanomba bari abaipekanya, ukurorera ukusuminisha kobe.22Awe kangarira mukaramba arekere umurumendo aya, panuma yakumurangira ati, "Tekweba nangu umo ukuti naungeba ifi fintu. 23Kabiri akutire abashirika bakaramba babiri no kuranda, "Pekanyeni abashirika imyanda ibiri ukuya ku Kaisare, naba pari bakabarwe amakumi kine rubari, na bakasenda wa mafumo imyanda ibiri. Mwaraima pa nsa yabutatu iya bushiku." 24Kabiri abakambishe ukufwaya inama isha kwikarapo Pauro no kumutwara kuri kateka Ferix.25Kabiri arembere karata ngefi: 26"Kraudyashi Risha kuri kateka uwakiramo Ferix, umutende. 27Uyu muntu ariketwe ku baYuda no kufwaya ukumwipaya iryo nafikire apo bari nabashirika no kumupususha, ikyo nasambirire ukuti ari mwikashi wa ku Roma.28Narefwaya ukwishiba umurandu baremushinina, kanshi namutentemwinine ku kirye kyabo. 29Nasambirire ukuti baremushinina amepusho umwarora amafunde yabo, rero tashininwe ikyawamine ukufwa nangu ukukakwa. 30Eryo naeberwe ukuti kuri ukupangira uyu muntu, apopene namutumine ao kurangirira abakumushinina ukureta ifya pari ye kuri imwe. Sharenipo."31Eikyo abashirika bakonkere ifyebo. Basendere Pauro no kumureta ubushiku kuri Antipatris. 32Pa bushiku bwakonkerepo, abashirika abengi bashire aba pari bakabarwe no kuya nankwe kabiri bena babwerere ku nkambi. 33Iryo aba pari bakabarwe bafikire ku Kaisare no kufisha karata kuri kateka mukaramba, barangire na Pauro kuri ye.34Iryo kateka mukaramba abeengere karata, aipwishe ikitungu uku Pauro afumine. Iryo asambirire ukuti afumine ku Sirisha, 35arandire, "Nkomfwa bwino ukufuma kuri iwe iryo abakukushinina bakesa kuno.' Eryo amupere ikipope kyakumusungira mu musumba ukaramba uwakwa Herodi.
1Panuma ya nshiku shisano Anania, umukaramba wa bashimapepo, na Tertullus baire kuria. Abaume baretere abapingushi kuri kateka. 2Iryo Pauro atareme pamenso yakwa kateka, Tertullus atendeke ukumushinina no kuranda kuri kateka, ''Pamurandu waimwe twarikwata umutende uwingi na mesno yenu aya kubona kuntanshi eyareta ubusuma mu kyaro kyesu; 3eikyo twatotera na pari fyonse ifyo mukutira mwabombeni ba Felix.4Pa kweba ati mukokosha, nkomipapata ukupitira mukikuku kyenu ukuti mwinga twafwako panono. 5Pantu natusanga uyu muntu ukuba uboni no kwi shiba ukuti niumo urenga aba Yuda ikyaro ukuti barerufyanya. 6Uyu mwaume ni ntungurushi ya kitungu kya Nazarene. Aeseshe no kukowesha ikironganino twari mwikete, napariki natumwikata.7Rero Lysias, kiroro arishire no kumusenda ku maka ukufuma mu minwe yesu. Nokweba abaremukonkomesha ukumureta kuri mwebo. 8Iryo Pauro mwaramwipusha pari iki mwarasambirira pari ifi fyonse tukomukonenkesha. 9Aba Yuda nabo baringiremo mukumushinina, nokushininkisha ukuti, amabupingushi yari ya kine.10Rero iryo kateka asuminishe Pauro ukuranda, Pauro arandire ukuti, ''Nkosumina ukuti imyaka iingi mwaba kapingura wa kyaro kyesu, no kuba uwansansa ukumi rondorwera. 11Kuti mwaishiba mwe bene ukuti tapapitire inshiku ukukira ikumi rimo ne nshita shibiri apo nairire kwi tempere mu Yerusalemu. 12Iryo bansangire, nshatarikene nouri onse, nangu ukwimya ibumba, neryo ni mwi synagoge nangu mu musumba. 13Teti barange ikirangiriro ikingamurenga ukusumina parifi bakonshinina.14Rero nkoyeberera ifi kuri mwebo, pamurandu wakyo batire ukuti sect, muri iyo nshira ndakita kimo kine pakutumikira Resa wabafyashi besu. 15Narikwata isubiro muri Resa ngefyo aba baume basumina, ati kukaba ukubuka kwa bonse abarungami ba bakita ubupurumushi. 16Naine ryonse ndaipatikisha ukuti ni kwata umutontinkanyo uwakankambwa pa menso yakwa Resa na bantu.17Nomba panumz ya myaka iingi naishire mukupera ifya nkumbu ku kyaro kyandi no kutura amarambo. 18Iryo nakitire iki, aba Yuda bamo aba ku Asia barinsangire mwi tempere nkosefya ukusangururwa, na shere ne bumba nangu impokota. 19Aba baume bafwire ukuba pari mwebo no kunshinina, nga kuti bakwata ikiri kyonse.20Nangu, aba bene baume bengaranda ikishirungeme ikyo bansangire iryo natareme pa menso ya ba Yuda bakiroro, 21narimo pakintu iki kimo ikyo na pundire pa kwi mina muri boo, 'Kikumine umurandu wa kubuka ikyo nkopingwirwapo rero.''''22Eryo Felix, aishibe inshira no kushininkisha, aribarindike ukwisa umfwa. Arandire, ''Iryo Lysias umushirika akese ukufuma ku Yerusalemu, nkesa pingura umurandu wenu.'' 23Eryo asokere umukaramba wa kitungu ati Pauro afwire ukusungirwa mukifungo, rero afwire uku kwata insambu shakuti tapari umunankwe nangu umo uwa kukanishiwa ukumubona pafyo akofwaya.24Panuma ya nshiku shimo, Felix aribwerere na Drusilla umukashi wakwe, uwari mu Yuda no kutumwa ukwita Pauro no kumfwa kuri yee parwa kusumina muri Kristu Yesu. 25Rero iryo Pauro areperurura nankwe parwa burungami, ukuikanya we mwine no bupingushi ubukoisa, Felix aishire kwata umwenso nokuranda ati, ''Kaabiye kumbi pari nomba. Rero iryo nkakwata inshita rimbi, nkakutumina.''26Panshita imo ine aresubira ukuti Pauro akomupera urupiya, ati efyonarimo batumine kuri yee no kuranda nankwe. 27Rero iryo imyaka ibiri yapitire, Porcius Festus aishireba kateka panuma yakwa Felix, rero Felix arefwaya ishuko ukufuma ku ba Yuda na kabiri, pamurandu waiki ashire Pauro mukifungo.
1Nomba, Festus aingire mu kitungu, panuma ya nshiku shitatu, aire ukufuma ku Kaisarya aire ku Yerusalemu. 2Bashimapepo bakaramba ne ntungurushi sha ba Yuda ba twere umurandu wakwa Pauro, no kwipusha Festus mukupapata- 3ukumwipusha ukuti abakitire ishuko kuri Pauro-bamutware ku Yerusalemu, pantu barepekanya ukumuberamina no kumwipaya iryo akopita mu nshira.4Festus ayaswike ukuti Pauro akosungurwa ku Kaisairya, eko afwaire ukuya bwangu bwangu. 5''Pamurandu waikyo, bonse abarefwaya,'' arandire, ''kanshi rekeni twire pamo naba. Nga kyakuti kuri ikyarubana ikyo uyu muntu akita, mu mupere umurandu.''6Festus afikire kurya takirire inshiku kine konse konse nangu inshiku ikumi awe aya ku Kaisarya, no bushiku bwa konkerepo aikere pa kipuna kya kupingwirapo no kupera ikipope kya kureta Pauro kuri yee. 7Iryo afikire, aba Yuda abafumine ku Yerusalemu batareme mupepi, bakomupera imirandu iingi kabiri iikaramba iyo bafirirwe ukushininkisha. 8Pauro aipokwere no kuranda ati, ''Ntabembukira amafunde ya ba Yuda nangu iritempere nangu ni Kaisara.''9Rero Festus arefwaisha akwate uku temwikwa ku ba Yuda, ayaswike Pauro ati, ''Bushe ukofwaya ukuya ku Yerusalemu no kuya pingurwa kuri nebo pari ifi fintu kurya?'' 10Pauro arandire ati, ''Natarama ku kipuna kyabupingushi ikya Kaisara kuntu mfwire ukupingwirwa. Ntarufyanyapo aba Yuda, ngefyo na mwebo mwaishiba bwino bwino.11Nangu kine kine ngandi kitire ifibi kabiri nga narikita umurandu wa ku fwirapo, ntarekana ukufwa. Rero nga mirandu iyo bakopera ya bufi, tapari nangu umo uwingapera mu minwi yabo. Nkofwara umurandu kuri Kaisara.'' 12Panuma Festus arashenye ne kirye kya bupingushi, ayawike ati, ''Apo ukofwaya ukufwara umurandu kuri Kaisara. Kuri Kaisara eko ukaya!''13Nomba panuma ya nshiku ishinono, imfumu Agripa na Bernice bafikire mu Kaisarya ku kupera ubukindami bwa butandashi kuri Festus. 14Panuma ya kwikarako inshiku ishingi, Festus aturire umurandu wakwa Pauro ku mfumu; arandire ati, ''Kuri umuntu uo Felix ashire mu kifungo. 15Iryo nari ku Yerusalemu, bashimapepo bakaramba na bakaramba baba Yuda baretere umurandu wakwe kuri nebo, kabiri bakoromba ukuti apingurwe. 16Na yaswike nati te rutambi rwa bena Roma ukufumya umuntu mu kifungo iryo uyo muntu atarabonana na bamupere umurandu pa kuti umwine aipokerore kuba pingushi.17Pamurandu waikyo, eryo barongene pamo, ntarorere, rero ubushiku bwa konkerepo naikere pa kupina kya bupingushi no kusosa ukuti uyu muntu aretwe. 18Iryo baremupera umurandu baritareme no kumuprea umurandu, tabamushinine umurandu wa fya bipa ifyo nebo naretunganya, 19mukifuro kya kuti, barekansa fye pafya kupepa na pamuntu uwitwa ati Yesu uwafwa, uo Pauro aretunga ukuti wa mweo. 20Apo ntaishibe ifya kukita pari ifi fikansa, na mwipwishe nga kuti atemwa ukuya ku Yerusalemu no ku yapingurwa kurya.21Rero iryo Pauro arombere ukubikwa mu kifungo ukurorera ukuya pingurwa kuri kana baesa natire na kibe ifyo fine nkasuke nkamutume kuri Kaisara.'' 22Agripa aebere Festusi ati, ''Na nebo wine kuti na temwa ukumfwa kuri uyu muntu.'' ''Mairo.'' Festus arandire, ''muka mumfwa.''23Pa bushiku bwakonkerepo, Agripa na Bernice baishire bakoenda kirumba kirumba; no kwingura mu muputure na ba shirika na bantu abakitanda bapurama aba mu musumba. Iryo Festusi arandire ikipope, Pauro barimuretere kuri boo. 24Festusi arandire ati, ''Mwe mfumu Agripa, na bonse abantu abari pano na fwebo, mwa mubona uyu muntu; eo ibumba ryonse irya ba Yuda rya nombere mu Yerusalemu na kuno kwine, ninshi rirembirikisha ati tamufwire ukwikara kuno.25Na sambirire ukuti takitire umurandu wa kumwipairapo; rero umwine arombere umurandu ukutwarwa kuri bakanabesa, natire kirifye bwino. 26Rero ntakwetepo ikishinka ikyakurembera imfumu yandi. Pari uyu murandu, ekyo namuretera kuri mwebo, maka maka kuri mwebo, imfumu Agripa. pakuti nga kwaba ukurumbura umurandu na nebo pamo eryo nkakwata ifya kuremba. 27Pantu nkobona kwati te kya mano ukutuma umufungwa ukwabura ukurondorora bwino imirandu aperwe.''
1Nomba Agripa arandire kuri Pauro, "Kuti wairandira we mwine." Eryo Pauro aorora ukuboko no kuipokorora. 2"Ndi ne nsansa, Imfumu Agripa, ukureta umurandu wandi kuri imwe fyonse ifyo baYuda bankonenkesha, 3nakukirisha pakuti muri nkome kome mufishirano fya ki Yuda ne mepusho. Eikyo namuromba ukungufwikisha mukutekanya.4Ikine kine, abaYuda barishiba ifyo naikere ukufuma mubupungwe bwandi mu kyaro kyandi na pa Yerusaremu. 5Baringishibire ukufuma ku kutendeka kabiri bafwire ukusumina ati naikere nga umuFarise, ubwikaro ubwa kukana ikanya mu mipepere.6Rero naiminina pano ku kupingurwa pamurandu we subiro mufirayo Resa apangire kuri bashifwe. 7Ni ubu bwine burayo ubo imikowa ikumi na babiri basubira ukupokerera nga bareshinshimuna Resa ryonse ubushiku na kasuba, kabiri ni pari iri risubiro, we mfumu, ebo abaYuda barenkonenkesha. 8Kindo umo pari imwe engatontonisha ukuti ku kanasumina ati Resa arabusha abafwa?9Rero mu maka, Nebo nemwine natontonkenye ukuti imfwire ukukita ifintu ifingi pe shsina rya kwa Yesu wa ku Nazareti. 10Nakitire ifi mu Yerusaremu. Naisarire mukifungo abantu bakwa Resa abengi ukufuma ku maka napokere kuri bashimapepo; kabiri baripaiwe, na nebo naresuminishako. 11Narebakanda imiku iyingi mu ma sinagogo kabiri nafwaire ukubapatikisha ku kuponta. Nari nekifukushi ikikuru pari bo kabiri na bapakese pamofye aba kufyaro fimbi.12Eryo narekita ifi, naire ku Damasko ne nsambu ne fyakukonka ukufuma kuri bashimapepo bakaramba; 13kabiri munshira, pakati ka kasuba, we mfumu, namwene urubuto ukufuma ku muru urwa butisha ukukira akasuba, eryo rwatusanike pamo na baume nari nabo. 14Eryo bonse twawire panshi, naumfwire ishiwi rikoranda kuri nebo mu ki Hebere, 'Sauro, Sauro, kindo ukonkyushisha? Kiri ikyashupa ukupanta impunda yobe.'15Eryo narandire, 'Niwe ani, Shikuru?' Shikuru aryasukire, 'Ninebo Yesu uo ukyusha. 16Nomba ima no kutarama; nipamurandu waiki nabonekere kuri o, uku kusara ukuba umubomfi ne nte pafintu ifyo wishibire pari nebo nomba rine ne fintu narakuranga kuntanshi; 17kabiri nkakupususha ku bantu na kubena fyaro uko nkokutuma, 18ku kwisura amenso yabo no kubafumya mu mfimfi ku rubuto no ufuma kumaka ya kwa Satana kuri Resa, pakuti bapokerere ukufuma kuri Resa ubwerero bwa membu ne nkende iyo napera kuri bo abashishiwa mu kitetekero muri ine,'19Eikyo, we Mfimu Agrippa, nshakene ukumfwira ikimonwa kya kumuru; 20rero, kuri bonse aba mu Damasko intanshi, na ba ku Yerusaremu, na monse mu musumba wa Yudeya, na kubena fyaro, nabapere imbira ukuti barapire no kubwerera kuri Resa, ukukita ifitwa ifyaringa ukurapira. 21Pa murandu wa iki abaYuda bangikete mwi tempere no kufwaya ukungipaya.22Resa aringafwire mpaka na nomba, kanshi natarama no kupdera ubunte kuri bonse na kubakaramba ukukira pari fyonse ifyo bakasesema na Mose barandire ifikakitika - 23ati Kristu naringa ukukyura no kuti ukuba uwantanshi ukushukuka ku bafwa, ari no kushimikira imbira urubuto ku bantu bakwe na ku bena fyaro."24Kirya Pauro apwisha ukuipokorora, Festushi arandire ne shiwi irikaramba, "Pauro, waripena; amasambiriro yobe ayamaka yakurenga ukupena" 25Rero Pauro arandire, "Nshapena, mwabombeni Festashi, rero ifyo nderondorora fya kinshinka no bupingushi bwa fumaruka. 26Pantu imfumu yarishiba ifi fyonse; eikyo nakabiri, ni nondorora ukwabura umwenso, pantu nimpakishiwa shifwire ukufisa ikiri kyonse kuri yene; pantu ifi tafyarekitikirwa umwapetama.27Bushe warisumina bakasesema, we Mfumu Agrippa? Narishiba ati warisumina." 28Agrippa arandire kuri Pauro, "Munshita inono bushe kuti wampatikisha no kumpanga umwina Kristu?" 29Pauro arandire, "Napepa kuri Resa, ukuti nangu kibe munshita iyinono nangu iyikuru, teiwe weka, rero na kuri bonse abarengufwa irero, bakaba nga nebo, rero ukwabura ishi iminyororo shakifungo."30Eryo imfumu yatareme, na kateka, na Bernice nao, nabo bonse abaikere nabo; 31iryo bashire ikikurwa, bararanshanya no kuranda, "Uyu muntu takitire ikingaringa ukufwirapo nangu ukukakirwapo." 32Agrippa arandire kuri Festashi, "Uyu muntu ngarikakwirwe nga tamonekere kuri Kaisare."
1Iryo twasuminishenye ati tukungurukire ku Italy, bapere Pauro na bafungwa bamo kumukaramba wa bashirika uweshina rya Jurius uwa mu bufumu. 2Twa pateme mukyombo ukufuma ku Adramyttium ukwari ukutari pakukungurukira ku ruramba rwa Asia. Ero twaire ku kimana. Aristarkyus ukufuma ku Tesalonika mu mu Makedonia aire na fwebo.3Ubushiku bwakonkerepo twashikire ku musumba wa Sidoni, uko Julius aumfwirire Pauro uruse no ku musuminisha ukuya ku banankwe ku kupokako ubwafwieisho bwabo. 4Ukufuma kurya twaire kuri ku kimana no ku kungurukira ku ruramba rwa Cyprus, mupepi na ku kishi, pantu umwera wari twimine. 5Iryo twakungurukire ku ramba rwa kimana kya Cilicia na Pamphylia, twashikire pa Myra, umusumba wa Lycia. 6Uko, umukaramba wa bashirika asangire ikyombo kyarefuma ku Arexandria ikyare kungurukira ku Italy. Aritubikire muri kyo.7Iryo twarekunguruka panono panono panshiku ishingi na mukurekeresha twafikire mubwafwa mupepi na Cnidus no mwera tawatusuminishe ukuya kuri irya nshira, twaire ukwari ikintererwe kumbari ya Crete, ukurorenkana pa Salmone. 8Twakungurukire kururamba rwa shupire, mpaka iryo twafikire pankyende imo iitwa ifyabu fisuma, iyaparamine ku musumba wa Lasea.9Nomba twarisendere inshita iya ringa, inshita aba Yuda barekere ukurya nayo yari pitire, na nomba kyaishireba ubusanso ku kunguruka. Pauro ari bakosere, no kuranda ati, 10''Mwe baume, na bona ukuti urwendo ukoyamo rukareta ubusanso no kurufya ifingi, te fifurukutu fyeka ne kyombo, rero nama bwikashi yesu.'' 11Rero umukaramba wa bashirika abikire amano kuri kensha na mwine wa kyombo ukukira ku fintu fyonse ifyareranda Pauro.12Pantu iswe taryayangwike ukwikarako mu mwera, abarendo abengi bakosereshe ukukunguruka ukufuma kurya, napo nga barepiribura ukuti twarafika kumusumba wa Phoenix ku kwikara kurya mu mwera. Phoenix yari mu Crete, iya rorenkene konse ku kapinda ka kukuryo na kukamasamba. 13Iryo umwera wa kumasamba watampire ukupupa sana, bakakunkurusha batontonkenye ukukita ikyo barekabira. Ero babikire ikikatisho no kungurukira ku Crete, ukusomokera ku shore.14Rero panuma yanshita iinono umwera wa mu Hurricane, uwitwa Yurakwiro watanmpire ukuma ukufuma ku kishi. 15Iryo ikyombo kyatonene na maba takwari no mutwe uwarorere mu mwera, twafumine kumaba no kuya ukwareya umwera. 16Twakungurukire ku ruramba rwa kishi kinono ikitwa Cauda, mu bwafya twafwaishe ukurubura ikyombo.17Iryo baimishe umweo wa kyombo, ba bomfeshe intambo shaiko ukukaka ku kishimbi kya kyombo. Baretina ukuti narimo kuti baya pakipiri kya mu kyanga wa Syrtis, baibishe ikikatisho kya mukimana no kusererako rubari. 18Twasangirwe mu busanso bwa maba ikya kuti ubushiku bwa konkerepo twa tampire ukuposa bakatundu barongene.19Mu bushiku bwarenga shitatu bakakungurusha baposere ifipe fya kyombo ne minwi yabo. 20Iryo akasuba ne ntanda shisha tusanikire pabshiku ishingi, na maba ayakuru ya twarirrire ukutamamo, ne subiro irikuru iryakupusuka ryari fuminemo.21Iryo baire ukutari ukwabura ifyakurya, eryo Pauro atareme pakati kaba kakungurusha no kuranda ati, ''Mwe baume, nga mwakyumfwa kuri nebo, no ku kana kunguruka ukufuma ku Crete, ngatatukwete ubusanso ubu no kurufya. 22Nomba nkomiromba ukuba abashipa, pantu taparubepo umweo nangu umo muri mwebo, rero ikireonaikafye kyombo.23Pantu ubushiku bwafumineko maraika wakwa Resa uo naba nao, kabiri uo mpepa-maraika wakwe aritareme mupepi na nebo 24no kuranda ati, 'Witina, Pauro. Ukutarama pantanshi yakwa Kaisare, no kubona, Resa mukikuku kyakwe ikyo mpere kuri webo abo bonse abo ukoenda nabo.' 25Eikyo beni abakosa, mwe baume! Pantu ninketekera Resa ukuti ikyarakitika kyonse kirirandirwe kuri nebo. 26Rero twa butukire ku kuya fika pa kishi kimo.27Iryo bushiku bwa renga ikumi rimo na bune bwa fikire, awe twaire kuri iyi nshira na muri Bemba wa Adriatic, narimo ubushiku pakati bakasungurusha batontonkenye ukuti bafika pamurundu umo. 28Baposere ifya ki unda no kusanga parepare amakumi ya biri; panuma ya kashita akanono, baposere ifi unda ifingi no kusanga parepare ikumi rimo na fisano. 29Baritinine ukuti twarapunka mu mabwe, ero barobeshe ifikatiro fine ukufuma ku numa nokupepa ukuti urukyero rwise nomba bwangu bwangu.30Bakangurusha bare kubona inshira ukwakusha ikyombo no kurobeka umweo wa bwange muri bemba no kubepekesha ati bakoposa ifikatisho ukufuma ku ntanshi ya kyombno. 31Rero Pauro arandire ku mukaramba wa kyombo na bashirika ati, ''Nga kyakuti abaume bakoikara mu kyombo, tamwa pusuke.'' 32Eryo abashirika baputwire imyando ya bwato no kureka yase4ndwa.33Iryo rwaishire urubuto rwa rikwisa, panuma abakosereshe bonse ukusendapo ifya kurya. Arandire ati, ''Buno bushiku bwakurenga ikumi rimo na shisano ubo muronderwe inshita yonse no kuya ukwabura ifya kurya-tamurire ngangu fimo. 34Eikyo na miromba ukwa kanya ifya kurya fimo, pantu iri epusukiro ryenu. Pantu takuri nangu umo pari mwebo ulufishe umushishi nangufye umo ukufuma kumutwe kumutwe wakwe.'' 35Iryo arandire ifi, aburire umukatResa pamenso ya bonse. Eryo aputawire umukate no kwamba ukurya.e no kutashisha36Eryo bonse bakosereshiwe nabo ba burire umukate. 37Twarimo imyeo 276 mu kyombo. 38Iryo barire mukuringa, barengere ikyombo ukwangua pakuposa ing'ano muri bemba.39Iryo jyari ubushiku, tabaishibe ukwari umurundu, rero ba bwene ururamba rwaripo umukyanga, no kuranshanya nga kyakuti batwarapo ikyombo. 40Ero bapuwteire ifikatisho no kufisha muri bemba. Panshita imo ine bakakwire imyando ya mitanto no kwimisha ifisani ku mwera; nabo barorere kumu kyanga. 41Rero ikyombo kya tareme pa kipiri kya mukyanga no kuya shika panshi. IKya kuntanshi kya kakete parya pene no kwikarire ukwabura ukusera, ne kya kunuma kya ritobaikire ku kupatikishiwa kwa mankabankaba.42Abashirika batontonkenye ukwipaya abafunghwa pakuti nangura umo esamba no kubasha. 43Rero ukuaramba wa bashirika arefwaya ukupususha Pauro, areseshe amatontonkanyo yabo; no kweba bonse abenga samba ukutampirapo ukusonoka mu kyombo nokufika ku murundu. 44Eryo abaume abengi bakonkere, bamo pafipampa, na bambi pafintu fimba ifyare kufuma mukyombo. Muri iyi nshira twa sangire bonse abakingirirwa ku kufika kumurundu.
1Iryo batufumishe umutende kurya, twasambirire ukutira ikishi kya reitwa Malta. 2Awe abena kyaro batupere inkumbu ishafura, rero bakoseshe umuriro no kutusekerera bonse pa murandu wa muroke wa mfura ne mpepo.3Rero iryo Pauro akumbirire ikikako kya nkuni no kubika pamuriro insoka ya fuminemo pamurandu wa kukaba no ku mukakatira kuminwi. 4Iryo abena kyaro ba bwene inama naimwikata ku minwi yakwe, barandire kuri umo naumo ati, ''Uyu mwaume ni kepaya apusukire pa ki mana, uburungami tabumusuminishe ukuba uwa mweo.''5Rero iryo akantwire inma mu muriro no kukana umfwa ubukari. 6Baremurorera ukuti narimo araikatwa ikya mpepo nangu ukuponafye afwe. Rero pakumutamba pakashita akatari no kubona ati tapari ikya rubene kuri yee, bapiribwire amano yabo no kuranda kuri yee ati ni ka resa.7Nomba mupepi ne nkyende ya murundu iyaperwe ku muntu imfumu iyareteka kirya kishi, uwainikwe ati Publius. Aritupokerer no kutusunga pa nshiku shitatu. 8Kyarikitike ukuti wishi wakwa Publius arirwere arikwete ne mpepo na shiki ya muropa. Eryo Pauro aire kuri yee, aripepere, atambarika iminwi pari yee, no kumundupa. 9Panuma iki kyakitikire, abantu abengi pa kishi abarwere nabo barishire no kundapwa. 10Abantu batukindire no mukinshi uwingi. Iryo twarepekanya ukuya, batupere ifyo twarefwaya.11Panuma ya myeshi itatu twaire mu kyombo ikyaikere kuri kirya kishi panshita ya mpepo, ikyombo kya ku Alexandria, na, ''tu resa tumpundu'' nge kishibiro. 12Panuma eryo twafikire mu musumba wa Syracuse, twaikere kurya pa nshiku shitatu.13Ukufuma kurya twaire no kufika ku musumba wa Rhegium. Panuma ya bushiku bumo umwera wa ku kapinda ka kukuryo warimine, na munshiku shibiri twaire ku musumba wa Puteoli. 14Uko twasangire ba ndume no kubeta ukwikara na boo pa nshiku kine rubari, muri iyi nshira twaishire ku Roma. 15Ukufuma kurya bandume, panuma ya kutumfwa, baisa tukumanya mu pepi ne kisankano kya Applius ne fikurwa fitatu. Iryo Pauro abwene ba ndume, atashishe Resa no kukosa.16Iryo twaingire mu Roma, Pauro bamusuminishe ukwikara eka na bashirika abarekumuronda. 17Eryo kyaishire iki kintu panuma ya nshiku shitatu Pauro akutire bonse abaume abari intungurushi pa ba Yuda. Iryo baishire kyapamo, arandire kuri boo ati, ''Bamunyina, nangura ntakita ikibi nangu kimo ku bantu nangu intambi shaba shifwe, nafumine ngo mufungwa mu Yersalemu mu minwi ya bena Roma. 18Panuma iryo bakungipusha, barekabira ukuti mbe uwakaere, pantu tapari umuntu uwa kupingwira ukufwa pa kirubo kyandi.19Rero iryo aba Yuda barandire kukupusana nefyo barekabira bamupatikishe uku bonekera kuri Kaisare, nangura takyari ngefyo nareboneka ukutungwa ku kyaro. 20Pari uyu murandu na mwebo, ikyo ni pamurandu wa kukabira kwa bena Israeli ukutira nomba binga fwara umunyororo.21Eryo barandire kuri yee ati, ''Tatwapokererepo inkarata ukufuma ku Yudea pari webo, nangu ni baninefwe tabaisa no kufisha nangu ukusosa ifiri fyonse pari webo. 22Rero tukofwaya ukumfwa kuri webo ifyo ukotontonkanya pa mabumba aya pantu kyaishibikwe kuri fwebo ati kyarandirwe ukuri konse.''23Iryo basontere ubushiku bwakwe, abantu abengi barishire kuri yee ku nkyende arebombera. Aribatangirire umurandu kuri boo, no kweshiwa pa bufumu bwakwa Resa. Aeseshe ukubanakirisha pari Yesu, fyonse ukufuma mwi funde ryakwa Mose no kufuma kuri bakasesema, ukufuma urukero ukufika ikyunguro. 24Bamo baryumfwire pa fintu arandire, nomba bamo tabasumine.25Iryo bashasuminishenye umo na umo, barire panuma Pauro arandire iri shiwi rimo ati, ''Umupashi wa Mushiro wa randire bwino ukupitira muri Esaya kasesema kuri ba shibo. 26Arandire ati, ''Kabiye kuri aba bantu no kuranda ati, ''Ukumfwa mu komfwa, rero tamwakeruke; no kubona mu kabona, rero tamwakeruke.27Pantu imitima ya aba bantu yari iya sharira, na matwi yabo yarikoma ukumfwa, na mesno yabo yaka shibata. Nga teikyo babona ku menso yabo, no kumfwa ku matwi yabo, no kwieuka mu mitima yabo no kupiribuka, na nebo nka baposha.'''28Eikyo, ishibeni ukuti iri ripusukiro rya kwa Resa rya tuminwe ku bena fyaro, nabo bakomfwa. 29Iryo arandire ifi fintu, aba Yuda barire. Barikwete ifikansa ifi kuru abene beka.30Pauro arekabira imyaka ibiri iitunturu mu ng'anda yakwe iya kusonkera, no kupokerera bonse abaire kuri yee. 31Arebika ubufumu bvwakwa Resa noku sambirisha ifintiu pa mfumu Yesu Kristu ne kirumba ukwabura ukufurunganishiwa.