1Kitabu cha kasha ngilekiandika Theofilo, ngiamba yoose yo yesu aleanza ifanya na ifundisha, 2mpaka mfiri ambao vee aleambilwa dooka. Yohai ifekeri baada yefuna amri ihidya Roho mtakatifu kwa mitume vooelekola avashakwa. 3Baada ya mateso yakwe vee nelelolwa kwamwao ekeri hai pia na fidhibitisho fiingi vikashuhudia. Kwa mfiri arobaini elejidhihirisha kwamwao na nelechecha ihusu ufalme wa Ruva.4Evekeri kalolana pamoja navo nevevaamuru vataondoke yerusalemu, lakini vaveeche kwa ajili ya ahadi ya Baba ambayo neleamba, ''mleishwa ifuma kwakwa. 5Kwamba Yohane alebatiswa kabisa kwa mringa, lakini mubatiswa kwa Roho mtakatifu katika mfiri si chache.''6Na vevekeri vakakolana pamoja vakambesa,''Bwana hivi shahasho sho mda uvafundisha israeli ufalme?'' 7Vee kavavia si sava kwamani imanya wakati au majira ambayo Baba alekusudia kwa mamlaka akwe emeni ku. 8Lakini muambiliya oru, wakati Roho mtakatifu esha dooka yamwani na nyahanyo mweva mashahidi vakwa koose katika yerusalemu na uyahudi woose na samaria mpaka mwisho wa nchi.''9Bwana yesu eemae iamba yahayo, vekeri veesakwa doooka vee kainulwa dooka ya maruhu akamshikya vatamlolye kwa meso yamwao. 10Wakati veesakwa mbinguni kwa makini eesilya, ghafla vandu vavili vakaumuka katikati yamwao verare mavazi maheewa. 11Veleamba, ''Enyi vandu va Galilaya niiki mwaumuka haadi musakwa mbinguni?'' Yesu shu elepaa dooka mbinguni neuya kwa namna yahayo shali mlemlolya eenda mbinguni.12Lo vakaulya yerusalemu ifuma mlima wa mizeituni ambao ukeri karibu na yerusalemu, mwendo wa mfiri wa sabato. 13Vakashika vakaenda ghorofani fo vevekaa. Nao ni Petro Yohane, Yakobo, Andrea, Filipo, Thomaso, Batholomayo, Mathayo, Yakobo, Mwana wa Alfayo, Simoni Zelote na Yuda mwana wa Yakobo. 14Voose veleungana sha mndu umu, kwa juhudi vevekeri veendelya na maombi. Pamoja na voo vevekeri fo vafele, Mariamu mama yake yesu, na vasasha vakwe.15Katika mfiri sila petro eleumuka katikati ya ndugu sakwe, sha vandu 120, akasema, 16Ndugu ivekeri lasima maandiko yatimiswe ambapo kasha Roho mtakatifu neleamba kwa dumbu la Daudi ihusiana na Yuda, ambaye elevaelekeza vala velemra yesu.17Kwa kfa ve nevekeri pamoja na vandu na neleambilya fungu lakwe la faida katika huduma yoo.'' 18(luvaha mndu shwahashu eleola eneo kwa kila aleambiliya kwa uovu wakwe na hoodo neleua esongora mndwe mmbili ukabarika na ndeo yakwe ikava wasi ikafuluka. 19Voose valeishi yerusalemu veleishwa ihusu lihali ado eneo lahalo vakalilaha kwa ligha yamwao ''Akeidama'' lo ni kyamba cha samu.'')20''Fo ktabu cha Zaburi ingiandike, ' veecha eneo lakwe live kame na isiruhusiwe hata umu aishi hoo na aruhusu mndu ungi eure nafasi yakwe ya uongosi.'21Yohoyo ni muhimu kwa hiyo umu na vasoro ambao valeambatana na aso wakati wa Bwana yesu efuma na iingliya kati ya mndu. 22Lansia kwenye ubatiso wa Yohane mpaka mfiri ula eletwaliwa dooka lasima ave shahidi wa ufufuo pamoja na sohoso. 23''Vakavikya mbele vasoro vavili Yusufu elehwa Barnaba, ambae pia nelelahwa Yusto na Mathia.24Vo veleitereva veamba, ''Vahave, Bwana, uishi moyo wa vandu voose katika huduma kwa ado vikya wazi ungau kati ya vavili vahava ambae ulemshakwa. 25Iiva nafasi katika huduma ya utume ambapo yuda aletenda uviishwa na ienda handu hakwe.'' 26Vakakaba kura kwa ajili yamwao, na kura ikamhukya Mathia ambaye nelehesabiwa pamoja na vala mitume kumi na umu.
1Ikashika ifiri wa pentekoste, voose vevekeri pamoja sehemu imu. 2Ghafla ikafumia mngurumo ifuma mbinguni sha muho ukali ukaishura mmba yoose yo vevekeri vechaamie. 3Hoodu sikafumia ndimi za moto siavane sikava dooka yamwao kila mmu amwao. 4Vo voose vakaishuirwa na Roho mtakatifu na vakaansa iamba kwa lugha singi, shali Roho alevajalia iamba.5Luvaha kuvere wayahudu veveishi yerusalemu vemcha Ruva, ifuma kila taifa sumbai ya mbingu. 6Ngurumo so sikasikika, kundi la vandu likasha pamoja na vekeri na wasiwasi kwa sababu kila mndu aleishwa vecheche kwa lugha yakwe emeni. 7Valeduwaa na ishagaswa , vo veamba, loi vahava voose vechecha Wagalilaya fo?8Niikili sohoso dwavaishwa, kikla umu kwa lugha eleoneka nayo? 9Waparthia na Wamedi na Kapadokia, na katika Ponto na Asia, 10katika Frigia, Pamfilia, katika misri, na sehemuya libya hata kirene, na wageni kutoka Rumi, 11Wayahudi na wongofu, Wakrete na waarabu, duvaishwe vechecha kwa lugha za modu ihusu kasi sa uweso wa Ruva.''12Voose vevekeri veduwaa na itatanishwa; veviana vo kwa vo, ''Yahai ire maana yoiki?' 13Lakini vengi velelihako veamba, ''Vahava veishiirwa na wariuhia.''14Lakini Petro kaumuka pamoja na vala kumi na umu, kepasa sauti kavavia, ''Wandu wa Yudea na voose mweisho ha yerusalemu, lahali lamanike kwamba ni huchanyeni kwa makini machecha akwa. 15Vandu vahava vanangwe shali mwaamba ku, sababu saa sahasi ni shuru saa isadu.16Lakini lihali livekeri liambe ihidya kwa nabii yoeli. 17Iva katika mfiri sa mwisho, Ruva akaamba, ngefulwa Roho wakwa kwa vandu voose. vana vamwani na vafu vamwani vefuna unabii, vijana vamwani velolya maono na vameku vamwani veloswa ndoto.18Vile vile dooka vatumishi vakwa na vatumishi vyakwa katika mfiri so, ngefulwa Roho wakwa , navo vetabiri. 19Ngerora maajabu dooka ruveni na ishara sumbai urukeni, samu, moto, na mafusho ya musu.20Na mu webadilishwa iva mlema na mweri iva samu, kaabla itesha mfiri makuu na ya ajabu ya Bwana. 21Yeva ya kwamba kila umu elelilahia rina la Bwana neokoka.22Vandu va Israeli ishweni machecha ya yesu wa Nazareti, mwanadamu aliyesibitishwa na Ruva ihidia ve katikati yamwani shali nyahanyo mmeni mwiishii. 23Kwa sababu ya mpango ulekusudiwa tangu kiwooka, na maarifa ya Ruva, alefunwa na nyahanyo, kwa maoko ya vandu vahalifu, mlemsulubisha na imbwaa, 24ambaye Ruva elemuumusa akafuna uchungu wa ifu kwakwe kwa sababu haiwezekani kwakwe imiliki na asho ku.25Ado Daudi akaamba ihusu vee, 'ngilemloliya Bwana daima mbele ya kyama chakwa vee nikeri koko chakwa cha kloo ado basi ngeserwa ku. 26Kwa ado moyo wakwa uvekeri na furaha na ulumi wakwa ulefurahishwa pia mmbili wakwa weishi katika ujasiri.27Wecha nafsi yakwe iende kusimu ku, wala weruhusu mtakatifu wafo alolye uovu ku. 28Vahave vadhihirisha kwakwa shia sa usima wengifanya ngiishwe furaha mbele ya kyamu chafo.29Ndugu, ngiidime ichecha kwamani kwa ujasiri ihusu ndiamudu Daudi, ve nelefa na karikwa, na kaburi lakwe likeri naaso hata luni. 30Ado nevekeri nabii na neveishi kwa Ruva neleakana kwa iapusa kwakwe, kwamba nevikya umu katika uzao wakwe kwenye kdengu cha enzi. 31Alelolya lahali mapema na akaamba ihusu ufufuo wa kristu wala alechehwa kusimu ku,wala mmbili wakwe ulebwaa ku.32Yesu shu-Ruva alemfufua ambaye sohoso voose ni mashahidi. 33Kwa ado, ekeriaumuswa katika koko cha kloo cha Ruva , na ekeri aambilya ahadi ya Roho mtakatifu ifuma kwa baba, ve alelesa ahadi i ambaye nyohonyo mwailolya na iishwaa.34Daudi alepaa mbinguni ienda elepaa mbinguni ku, lakini aleamba Bwana wakwa, 35''Chamya koko chakwa cha kloo mpa ngifanye adui vafo iihova kwa ajili ya machende yafo. 36Kwa ado mmba yoose ya Israeli na imanye kwa hakika kwamba Ruva nelemfanya vee iva bwana na kristo yesu shuu ambaye mlemsulubisha.''37Luvaha veleishwa ado, vakatoshwa katika mioyo yamwao,vakammbia Petro na mitume vengi ndugu dukafanyaaja?'' 38Na Petro akavavia, ''Tubuni na mbatiswe kila umu wamwani katika rina la yesu kristu kwa ajili ya msamaha wa sambi samwani na mweambiliya zawadi ya roho mtakatifu. 39Kwani kwamwani ni ahadi na kwa vana vamwani na kwa vala voose vekeri kwasha, vandu veengi kwa kadiri Bwana Ruva wamodu evalaha.40Kwa machecha meengi aleshuhudia na ivasihi aleamba, ''jiokoeni mfume katika kizazi ki kiovu''. 41Lo veleyaambiliya machecha yakwe na vakabatiswa hoodo vakaengereka katika mfiri so sha nafsi elfu isadu. 42Vakaendelya katika mafundisho ya mitume na ushirikiano katika imenya mkate na katika maombi.43Uhova ukasha kila dooka ya nafsi na maajabu meengi na ishara sikafanyika ihidya mitume . 44Voose veleamini vevekeri pamoja na iva na findo vya mwao kwa pamoja. 45na velekumba findo na miliki samwao na lavana kwa voose ilingana na hitaji la kila umu.46Ado mfiri baada ya mfiri veleendelya vekeri na lengo limu katika hekalu, na valemega mkate kwenye kaya na veleshiriki kyao kwa furaha na unyenyekevu wa moyo; 47Valemsifu Ruva na vekeri na kibali na vandu voose. Bwana nelevaengera mfiri kwa mfiri ambao veveokolwa.
1Luvaha peter na Yohane vevekeri veelekya katika hekalu wakati wa maombi, saa tisa. 2Mndu fulani kiwete tangu ioneka nevekeri lirwa kila mfiri na nevekeri nelalwa katika mlango wa hekalu welahwa mzuri ili adime iitereva sadaka ifuma kwa vandu veelekea hekaluni. 3Kavalolya Petro na yohane vekaribia iingia hekaluni akaitereva sadaka.4Petro, akamkasia meso pamoja na yohane, akaamba, ''dusakwe sohoso.'' 5Kiwete akavasakwa, atasamia iambiliya kndo fulani ifuma kwamwao. 6Lakini Petro akaamba, ''besa na dhahabu nahani ngiire ku, lakini kila ngire ngikifuna kwa rina la yesu kristo wa Nazareti, chambuka.''7Petro akamwira kwa koko chakwe cha kloo na akamwamsa dooka, mara moja machende yakwe na fifundo vya mafuha yakwe vikakolia oru. 8Akatoola dooka, mndu kiwete akaumuka na ikaansa ichambuka akaingia hekaluni pamoja na petro na yohane echambukaetoola na imsifu Ruva.9Vandu voose vakamlolya echambuka na emsifu Ruva. 10vakatambua kwamba nevekeri ni mndu ula ambaye nevekeri nechaamya neitereva sadaka kwenye mlaqngo mzuri wa hekalu vakaishwa na mshangao na iistaajabu kwa sababu ya kila kilefumya kwakwe.11namna shali elevashikilia petro na yohane, vandu voose kwa pamoja vakadishilia kwenye ukumbi welahwa wa sulemani veshangaa sana. 12Petro kalolya lahali vee kavajibu vandu, ''Nyo vandu va Israeli niiki mushangaa? Niiki muelekesa meso yamweni,kama kwamba dwafanya shuhashu, achambuke kwa oru wamodu dumeni au uchaji wamodu.''13Ruva wa Ibrahimu na wa Isaka na wa Yakobo, Ruva wa baba wamodu amtukusa mtumishi wakwe yesu. Shwashu nive ambaye nyohonyo mlemkabidhi na imlyaa mbele ya kyamu cha Pilato, japo ve elekola ameamua imlekelia huru. 14Mlemlyaa mtakatifu na msa ere haki na badala yakwe mkakunda muuaji alekelwe huru.15Nyo mlembwa mfalme wa uzima ambae Ruva nalemfufua ifuma kwa vafu- sohoso ni mashahidi va lahali. 16Luvaha kwa imani katika rina lakwe , mndu shu ambaye mumwoni na immanya, nelefanywa iva na nguvu.Imani ambayo ihidya kwa yesu yamniinga vee afya yahai kamilifu, mbele yamwani nyohonyo voose.17Luhava, ndugu, ngiishi kwamba mletenda katika utiiri na kdo velefanya viongosi vamwani. 18Lakini mambo ambayo Ruva alevavia mapema kwa madumbu ya manabii voose, kwamba kristu shuu nesheteseka, luvaha ameyatimiza.19Kwa ado, tubuni na mhunduke ili kwamba sambi samwani siidime ifunwa kabisa kusudi sishe nyakati se burudika ifumana na ukeri fo wa Bwana; 20Na kwamba adime imduma kristo ambaye alemeteuliwa kwa ajili ya modu,yesu.21Vee nive ambaye lasima mbingu simwambilie mpaka wakati werejeshwa kwa vindo vyoose ambavyo Ruva alesungumsia lo kasha kwa madumbu ya manabii watakatifu. 22Hakika Musa neleamba, 'Bwana Ruva neamsa nabii sha nahani ifuma kwa ndugu samwani. Mwemhuchanya kila kndo ambacho nevavia nyohonyo. 23Yefumya kwamba kila mndu ambaye etehuchanya kwa nabii shohosho neangamiswa kabisa afume kati ya vandu.24Ndiyo, na manabii voose ifuma Samweli na vala velefaa baada yakwe, velechecha vetengasa mfiri sahasi. 25Nyo ni vana va manabii na va agano ambalo Ruva alefanya pamoja na mababu, shali eleamba kwa Abrahamu, 'katika mbeu yafo familia soose za urukeni sebatiswa'. 26Baada ya Ruva imumusa mtumishi wakwe nalemduma kwamwani kwansa ili avabariki nyohonyo kwa ihunduka ifuma katika uovu wamwani.
1Wakati petro na yohane vekeri vechecha na vandu, makuhani na mlinzi wa hekalu na masadukayo waliwaendea. 2Vekeri veudhika sana kwa sababu petro na yohane vekeri vefundisha vandu ihusu yesu na itangasa dooka ya ifufuka kwakwe kwa vafu. 3Verevara na ivavikia geresani hadi shuru kwani tayari ivekeri kashiini. 4Lakini vandu veengi velekola veishwa ujumbe veleamini na idadi ya vasoro veleamini na idadi ya vasoro veleamini velekadiriwa iva elfu tanu.5Hata ikashika shuru mfiri yo elefata, kwamba vakuu va mwao, wameku na vaandishi, kwa pamoja velekusanyika yerusalemu. 6Anasi kuhani mkuu nevekerifo na kayafa, na yohane, na Iskanda na voose vevekeri ni ndugu va kuhani mkuu. 7valekolya vavavikya petro na yohane katikati yamwao, vakavavesa ''kwa uweso shouki au kwa rina loikomwafanya lahali?''8Kisha, petro ekeri eishwe roho mtakatifu akavavia, ''Nyohonyo vakuu va vandu, na vameku, 9kola sohoso mfiri wa luni duhojiwa ihusu, tendo jema lilefanywa kwa mndu shuu elwae - kwa namna yoiki mndu shuu elefanywa msa? 10Telimanike loholo kwamwani na kwa vandu voose katika israeli, kwamba kwa rina la yesu kristo wa Nazareti, ambaye mlesulubisha ambaye Ruva alemfufuya ifuma kwa vafu, ni kwa shia yakwe kwa mndu shwashu neumuka haa mbele yamwaniekeri ere afya.11Yesu kristo i iwe ambalo nyohonyo vajensi mlelisarau, lakini ambalo lafanywa iva iwe iduve la pembeni. 12Kure wokovu katika mndu ungi awaye yoose ku. Kwa kfa kure rina lingi sumbai ya mbingu veleiningwa vandu ku, ambalo kwalo dwedima iokolwa''.13Luvaha vakalolya ijasiri wa petro na yohane na vakagundwa kwamba vevekeri ni vanndu vaa kawaida vetere elimu, vakashangaa vakamanya kwamba petro na yohane vavekeri pamoja na yesu. 14Kwa kfa velemlolya mndu ula elehairwa aumuka pamoja navo, vevere kindo cheamba dhidi ya lahali ku.15Lakini vakamaa iamuru mitume vaondoke mbele ya mkutano wa barasa, vakachecha voo kwa voo. 16Wakaamba, duvafanye aja vandu vahava? ni loi kwamba muujiza wa ajabu wafanyika ihidya kwamwao umanika na kila mndu eishi yerusalemu, dwedima ilihya lahali ku. 17Lakini, ili kwamba jambo lihali litaenee miongoni mwa vandu, hebu duvakaile vatacheche see kwa mndu yoose kwa rina lahali. 18Vakavalaha petro na yohane kiidi na ivaamuru kamwe watacheche wala ifundisha kwa rina la yesu.19Lakini ,petro na yohana vakajibu na wauva ''kola ni sahihi mesoni pa Ruva ivatii nyohonyo kuliko Ruva, hukumuni mumeni. 20Maana sohoso dwedima icha ichecha mambo ambayo dulealolya na iyaishwa ku.''21Baada ya ivaonya sana petro na yohana vakavacha vaende. Valedima ikolya sababu yoose yeaadhibu ku- kwa sababu vandu voose vevekeri vemsifu Ruva kwa kila kiletendeka. 22Mndu alekola aambiliya mujiza wa ihairwa elekola iva na umri zaidi ya miaka arobaini.23Baada ya ivacha huru, Petro na Yohana velesha kwa vandu vamwao na ivataarifu yoose ambayo makuhani na vameku valekola vavavia. 24vakayaishwa vakapasa sauti samwao kwa pamoja kwa Ruva na iamba na uruka na bahari na kila kindo kiidi yakwe, 25Vahave ambaye kwa Roho mtakatifu kwa dumbu la baba wedu daudi mtumishi wafoo uleamba, ''niiki vandu va mataifa valefanya ghasia na vandu valetafakari mambo etefaa?26Wafalme wa uruka valejipanga pamoja na vatawala velekhumbanya kwa pamoja dhidi ya Bwana na dhidi ya masihi wakwe.27Ni hakika, voose Herode na Pantio pilato pamoja na vandu va mataifa na vandu va israeli velekusanyika kwa pamoja katika mji shu dhidi ya mtumishi wafo mtakatifu yesu, ambaye ulemfia mafucha. 28Velekusanyika kwa pamoja ifanye yoose ambayo koko chafo na mapenzi yafo yaleamuru tangu awali kabla etefumya.29Luhava Bwana asakulye matisho yamwao na undevajaalia vatumishi vafo ilichecha neno lafo kwa ujasiri woose. 30Ili kwamba ukaorwa koko chafo ihairai ishara na maajabu fidima ifumya ihidya rina la mtumishi wafo mtakatifu yesu.'' 31vakamaa iitereva eneo ambalo valekusanyika kwa pamoja likaningiswa, na voosew vakaishorwa na Roho mtakatifu, na vakachecha neno la Ruva kwa ujasiri.32Idadi nduve ya vanndu vala veleamini vakava na moyo umu na roho imu, na kuure hata umu wamwao eleamba choose elemiliki kivekeri chakwe emeni ku badala yakwe vevekeri na findo vyoose shirika. 33Kwa ngufu nduve mitume vevekeri vetangasa ushuhuda wamwao ihusu ufufuo wa bwana yesu na neema nduve ivekeri dooka yamwao voose.34Kuveere mndu yoose miongoni mwa mwao alepungukiwa na mahitaji, kwa kfa vandu voose veveere hatia ya viwanja au mmbai, velefikumba na ihende besa ya findo fyo velekumba. 35Na Ifivikya sumbai ya machende ya mitume na mgawanyo ulefanywa kwa kila muumini, ilingana na hitaji la kila mndu.36Yusufu,Malawi, mndu ifuma kipro, aleiningwa rina la Barnabasi na mitume (hayaho ikatafsiriwa ni mwana wa faraja). 37Ekeri na shamba, nelekumba na akahende besa akasivikya sumbai ya machende a mitume.
1Ado mndu umu alelahwa Anania na Safira mfele valekumba sehemu ya mali, 2na akarika sehemu ya besa so velekumba (na mfele pia elemanya hahali) na akahende sehemu yo itebaki na ivikya machendeni kwa mitume.3Lakini Petro akaamba, niiki shetani aushira moyo wafo na iamba uongo kwa roho mtakatifu na irika sehemu ya mali ya kyamba? 4Wakati utekumbwa, livekeri mali yafo fo? Na baada yekumbwa uvekeri sumbai ya uamuzi wafo fo? Ileva aja ukawasa jambo lahali moyoni kwafo? Wavalemba vanadamu ku bali wamlemba Ruva''. 5Katika iishwa machecha hahaya Anania akaua saumbai akadumbwa mo na uhova mduve ukavashelya voose valeishwa lahali. 6Vasangi vakasha mbele na imtia katika sanda na imkamacha sha na imrika.7Baada ya masaa aladu mfele akwe akaingia mmba,atamanye ni choiki kelekolya chefumya. 8Petro akammbia, ''angivia kola mlekumba kyamba kwa thamani yohoyo.'' akaamba, ''iyee kwa thamani yohoyo.''9Kisha petro akammbia, ''yevaaja kwamba mwapatana kwa pamoja imjaribu Roho wa Bwana? sakuliya machende ya vale vamrike mmi afo ikeri mlangoni, na vekuira na ikakakmacha sha. 10Ghafla akauanmachendeni kwa petro, akadumbwa mo, na vasango vale vakasha na mmba vakakolya ameefa. Vakamwira vakamkamacha sha na imrike karibu ya mmi. 11Uhova mduve ukasha dooka ya kanisa isima na dooka ya voose vale veleishwa mambo yahaya.12Ishara nyiingi na maajabu fivekeri miongoni mwa vandu ihidiya maoko ya mitume. Vavekeri pamoja katika ukumbi wa Sulemani. 13Lakini, kuvere mndu ungi tofauti avekeri na ujasiri we ambatana navo ku hata ado valeiningwa heshima ya dooka na vandu.14Na pia, vaamini veengi vevekeri veengereka kwa Bwana idadi nduve ya vasoro na vafele, 15Kiasi kwamba hata vekira vagonjwa mtaeni, na ivarara fitareni na makooshini, ili kwamba petro akava nehicha irishe lakwe lidime isooka dooka yamwani. 16Haado pia idadi nduve ya vandu valesha ifuma miji elesunguka yerusalemu, vehende wagonjwa na voose velepagawa na Roho mshafu, na voose velehairwa.17Lakini kuha ni mkuu aleamka, na voose vevekeri nave (ambao ni va dhehebu la masadukayo) na vakaishwa na wifu. 18Vakaorwa maoko amwao na ivara mitume na ivavikya kidi ya geresala jumla.19Na wakati wa kyoo malaika wa bwana akarua milango ya geresa na ivaongosa sha na iamba, 20endeni mndehumuka hekaluni na ivavia vandu, machecha yoose ya usima shwahashu'' 21Vakaishwa lahali vakaingia hekaluni wakati wepambasuka na ifundisha, lakini kuhani mkuu alesha na voose vavekeri nave na idhaha barasa loose kwa pamoja na vameku voose va vandu va Israeli na waduma geresani ili wahende mitume.22lakini vatumishi vo valeenda velevakola geresani ku vakauya na ifuna taarifa. 23Dwakola geresa lisinge usha salama na valinsi veumusu langoni lakini dukafutwa dulelolya mndu ku.''24Luvaha wakati jemadari wa hekalu na makuhani wakuu vo valeishwa machecha ya vakaingiwa na shaka nduve kwa ajili yamwao vewasa yevaaja jambo lihali. 25kisha umu kasha kammbia, ''vandu mlevikya geresani veumusu hekaluni na vefundisha vandu.''26Ado jemedari aleenda pamoja na vatumishi na kavahende, lakini bila yefanya vurugu kwa kfa veleihova vandu vevedima ivakaba kwa mawe. 27Vemaie ivahende velevavikya mbele ya barasa kuhani mkuu kavahoji. 28akisema ''Dulevaamuru mtafundishe kwa rina lahali na bado mwaishura yerusalemu kwa mafundisho yamwani, na itamani ihende samu ya mndu shu dooka yamodu.''29Lakini petro na mitume vakajibu, lasima tumtii Ruva kuliko vandu. 30Ruva wa baba samudu alemfufua yesu mlemmbwa kwa imtundika dooka ya mdi. 31Ruva kamtukusa katika koko chakwe cha kloo na imfanya iva mduve na mkombosi, ifuna toba kwa Israeli na msamaha wa sambi. 32Sohoso ni mashahidi wa mambo yahaya na Roho mtakatifu, ambaye Ruva alemfuna vala vemtii.''33Wajumbe wa barasa veishe adi, vakarewa na nyofi vekundi vafaa mitume. 34lakini pharisayo alelahwa gamalieli, mwalimu wa sheria, aleheshimiwa na vandu voose akaumuka na iamuru mitume vairwe sha kwa mda mfuhi.35Kisha kavavia vasoro va israeli veni makini sana na kila mupendekesa ifanyia wandu vahaha. 36Kwa kfa, kasha so silehicha, Theuda aleinuka na ijidai iva mndu mduve na velemfata. Alevawaa, na voose valekolya vamtii vakatawanyika na ichecha. 37Baada ya mndu shwahashu, Yuda mgalilaya, aleinuka mfiri ya yeandika sensa akakocha vandu veengi nyuma yakwe nave pia nelechecha na voose vevemtii vakatawanyika.38Luvaha ngovavia jiepusheni na vandu vahava na muvache veemeni kwa kfa kwa mpango shu au kasi yahai ni ya vandu yekubwa sakeni. 39Lakini kola ni ya Ruva mwedima ivashiingya ku; mwedima ikolya mushindana na Ruva.'' Ado, valeshawishika na maneno yakwe.40Kisha, kavalaha mitume na ivamanya na ivaamuru vatacheche kwa rina la yesu,na vakavaacha vaende samwao. 41Velesiilya mbele ya barasa vakunda kwa kfa valehesabiwa kuwa vestahili iteseka na itaheshimiwa kwa ajili ya rina lahalo. 42kwa ado, kila mfiri kiidi ya hekalu na ifuma mmba hadi mmba valeendelya ifundisha na ihubiri yesu ni masihi.
1Luvaha katika mfiri sahasi wakati idadi ya vanafunsi ivekeri iengereka, lalamiko la vayahudi wa kiyunani lileansa dhidi ya vaebrania, kwa kfa wakusu vamwao vavekeri vetumulwe katika mgao wa kila mfiri wa kyao.2Mitume ikumi na vavili valelaha kusanyiko loose la vanafunzi na iamba, ''Siyo sahihikwamudu ilicha neno la Ruva na ihudumia mesani. 3kwa ado, ndugu, shakweni, vavaro saba, ifuma miongoni mwa mwani, vandu vesha, valeishwa Roho na hekima, ambao dwedima wakabidhi huduma yahai. 4Na sohoso, dwendelya daima katika iitereva na katika huduma ya neno''.5Hotuba yamwao ukaushihira mkutano woose. Ado vakamshakwa Stephano,mndu aleishwa imani na roho mtakatifu, na Filipo, prokoro, Nikanori, Timoni, Parmena, na Nikolao, mwongofu ifuma Antiokia. 6Waumini valevahende vandu vahava mbele ya mitume, valeitereva na baadaye vakavavikya maoko yamwao.7Ado, neno la Ruva alechecha na idadi ya vanafunzi ilesidi iengereka fo yerusalemu, na idadi nduve ya makuhani vakatii imani.8Na stetephano, aleishwa neema na oru aleva nefanya maajabu na ishara nduve miongoni mwa vandu. 9Lakini haadi vakuumuka baadhi ya vandu wafuasi wa Sinagogi lehahwa Sinagogi mahuru, na la Wakirene na la Waeskanderia, na baadhi ifuma kilikia na Asia. vandu vahava vevekeri vehojiwa na Stephano.10Lakini, veledima ishindana na hekima na Roho ambayo Stephano evekeri etumia katika ichecha ku. 11Kisha velewashawishi baadhi ya vandu kwa siri iamba, ''Duleishwa Stephano ichecha machecha ya kufuru dhidi ya Musa na dhidi ya Ruva.''12Valevashurutisha vandu vameku na vaandishi na imwendea Stephano vakamra, na imhende mbele ya barasa. 13Valevahende mashahidi va uongo vakaamba, mndu shu necha echecha machecha maviishwa dhidi ya eneo lahali takatifu na sheria ku. 14Kwani dulemwisha eamba kwamba yesu shu wa Nazareti neleharibu handu haadi na isibadili desturi delekabidhiwa na Musa.'' 15Kila umu avekeri katika barasa akaelekesa meso yakwe imsakwa stephano navo vakalolya kyamu chakwe kivekeri sha kyamu cha malaika.
1Kuhani mkuu akaamba, ''mambo yahaya ni ya loi''? 2Stephano akaamba ,''ndugu na mababa zakwa ngihuchanieni nahani, Ruva wa utukufu alemfumia baba wa modu Abrahamu wakati ekeri meso potamia kabla etekaa Harani; 3Akammbia fuma katika nchi yafo na jamaa safo na uende katika nchi yo ngekurora'.4Kisha akafuma katika nchi ya ukaldayo akaa Harani, ifuma hado baada ya baba yakwe ifa Ruva akamhende kwenye nchi yahai yo veisho luvaha. 5Elemninga choose piu katika urithi wakwe ku, kuvere sehemu hata yevikya machende ku. Lakini Abrahamu alehaidiwa hata kabla etekolya mwana kuwa neiningwa nchi sha miliki yakwe na usao wakwe.6Ruva kachecha nave adi ya kwamba wazao wakwe vavekaa katika nchi ya ugeni, na kwamba wenyeji va foodo vevafanya iva vatumwa vamwao na ivatenda uviishwa kwa muda wa mwaka mia nne. 7Na Ruva akaamba ngelihukumu taifa ambalo levafanya mateka na baada ya haado vefuma na ingiabudu katika sahemu yahai. 8Na akamniinga Abrahamu agano la tohara, ado Abrahamu akava baba wa Isaka akamdina mfiri wa nane; Isaka akava baba wa yakobo, na Yakobo kava baba mababu zamudu kumi na vavili.9Mababu zamudu vakamlolya ung'odo Yusufu vakamkamba katika nchi ya Misri, na Ruva navekeri pamoja nave. 10Na akamwokwa katika mateso yakwe na kamniinga fadhili na hekima mbele ya farao mfalme wa Misri. Farao akamfanya ave mtawala dooka ya Misri na dooka ya mmba sakwe soosa.11Basi kukava sha nduve na mateso meengi katika nchi ya Misri na kuhani na baba zamudu vakana kyao. 12Lakini Yakobo akaishwa kure kyao Misri akavaduma baba samudu kwa mara ya kwansa. 13Katika safari yakavili Yusufu kakurora kwa ndugu sakwe, familiya ya Yusufu ikamanika kwa farao.14Yusufu akaduma ndugu sakwe ienda ivia Yakobo baba wa mwao ashe Misri pamoja na jamaa sakwe, jumla ya vandu voose ni sabini na tanu. 15Ado Yakobo akasooka misri; kisha akafa ve na baba samudu. 16Vakairwa hata sehemu vakarikwa katika kaburi ambalo Abrahamu aleola kwa vipande vya besa ifuma kwa vana va Hamoni fo shekemu.17Wakati wa ahadi ambayo Ruva alemwahidi Abrahamu ukaribia vandu vakava veengereka fo Misri. 18Wakati sho akaumuka mfalme ungi dooka ya Misri, mfalme eveishi kuhusu Yusufu. 19Mfalme sho ungi kavalemba vandu vamudu na ivatenda maviishwa baba zamudu ivarungulya vava vamwao ili vataishi.20Katika kipindi cho Musa aleoneka evekeri msha mbele ya Ruva, akalelewa mweri isadu katika mmba ya mandie. 21Wakati alerungulwa binti wa farao akamwira akamlea sha mwana akwe.22Musa akafundishwa mafundisho yoose ya kimisri akava na oru katika machecha na matendo. 23Lakini baada yetimisa mwaka arobaini ikamshelia katika moyo wakwe ivachambukya ndugu sakwe vana va Israeli. 24Akamlolya muisraeli itendewa uviishwa Musa kamtetea na ilipisa kisasi kwa ula evemhonya kwa imkaba mmisri. 25Akafikiri kuwa ndugu sakwe veshemanya kwamba Ruva nevaokwa kwa koko chakwe, lakinivelemanya ku.26Mfiri ulefata akaenda kwa baadhi ya vaisraeli vevekeri vehongwa; akajaribu ivapatanisha, akaamba mabwana, nyohonyo ni ndugu mbona mkosiana nyohonyo kwa nyohonyo? 27Lakini sho elekosya ndugu akwe akamsukuma kwasha na iamba, veivi akafanya mtawala na mhukumu kwamodu? 28Vahave ukundi ingiwaa shali ulewaa mmisri ivo?29Musa akadisha baada yeishwa ado akava mgeni katika mchi ya midiani, ambao neleva baba wa vana vavili. 30Baada ya miaka arobaini ihicha malaika akamfumia katika jangwa la mlima sinai, katika mwali wa moto kiidi ya kichaka.31Wakati Musa elelolya moto, alishangaa na kustajabia ika kilefumya na alejaribu iserya ili ikasakwa, sauti ya Bwana iakmshelya iamba, 32'Nahani ni Ruva wa baba safo. Ruva wa Abrahamu na wa Isaka, na wa yakobo, Musa kachehema na elesubutu isakwa ku.33Bwana kammbia, 'fuma fiadu vyafo, sehemu yo waumuka ni handu hatakatifu. 34Ngalolya mateso ya vandu vakwa vekeri Misri, ngashawa ilwaa kwamwao naani ngasooka ili ngivakire, luvaha shio ngeva naa ve Misri.35Shu Musa amabaye velemliyaa wakatia weamba veivi elekfanya iva mtawala na mwamuzi wamodu? evekeri ni ne ambaye Ruva elemduma ave mtavala na mkombozi. Ruva nelemduma kwa koko cha malaika ambaye alemfumianMusa kichakani. 36Musa nelevaongosa ifuma Misri baada yefanya muujiza na ishara katika bahari ya shamu, na katika jangwa kwa kipindi cha miaka arobaini. 37Ni Musa shu elevavia vandu va Israeli kuwa Ruva nevaamusia nabii ifuma miongoni mwa ndugu samwani nabii sha nahani.38Shwahashu ni mndu ambaye navekeri katika mkutano jangwani na malaika ambaye nelechecha nave katika mlima sinai. Shwahashu ve mndu ivekeri na baba samwani, shwahashu ni mndu ambaye eleambilya neno likeri hai na iduininga sohoso. 39Shwahashu ni mndu ambaye baba samodu velelyaa imtii velemsukumia kwasha, na katika mioyo yamwao vakahundukia Misri. 40katika kipindi cho valembia Haruni; dutengenesye miungu yeduongosa. Huyo Musa ifuma nchi ya Misri, duishi cho kilemkola.41Ado wakatengenesa ingashe kwa mfiri so va vakafuna sadaka kwa sanamu yo na vakakunda kwa sababu ya kazi ya maoko yamwao. 42Lakini Ruva kavahundusa na ivaininga vaabudu nyota wa Ruveni, shali ivengiandike kwenye kitabu cha manabii, 'je mwangifunia nahani sadaka za wanyama mlevashisha jangwani kwa muda wa mwaka arobaini mmba ya Israeli?43Mwakubali ihema lekolyana ya Moleki na nyota Ruva refani, na pisha mletengenesa na ivaabudu voo na ngevakamacha kwasha saidi ya Babeli.'44Baba samudu vevere ihema lekolyana ya ushuhuda jangwani, shali Ruva alevaamuru echecha na Musa, kwamba nevetengeneza kwa mfano wa ula ulelolya. 45Lahali ni hema ambalo baba samwani kwa wakati wamwao valehendwe katika nchi na joshua.Yahai ilefuma wakati veingia imiliki taifa ambalo Ruva alevadishira kabla ya uwepo wa baba samudu. Yahai ivekeri ado hadi mfiri sa Daudi, 46ambaye alekolya kibali mesoni pa Ruva na akaitereva itafute makao kwa Ruva wa Yakobo.47Lakini sulemani alemjengya mmba ya Ruva. 48Hata ado msa ekeri dooka nekaa mmba silejengwa kwa maoko, yahai ni shali nabii aleamba. 49Mbingu ni kdenga chakwa cha enzi, na uruka ni sehemu yevikya machende yakwa. Mmba yoiki mungijengya?, naamba Bwana au ni ku sehemu yakwa yehumwa?. 50Sho koko chakwa kilefanya findo vyahafi fyoose fo?51Nyo vandu mre singo ihumu mtedimwa moyo na madu, kila mara mwemponga Roho mtakatifu mutenda sha baba samwani shali veletenda. 52Ni nabii veivi katika manabii ambaye baba samwani vetelemtesa? valevawaa manabii voose velefumia kabla ya ujio wa umu ere haki, na luvaha eleva msaliti na wauaji vakwe pia, 53enyi vandu mleambiliya sheria ya elevavaswa na malaika lakini mleira ku.''54Kisha vajumbe va barasa valeishwa mambo yahaya valetoshwa mioyo yamwao, vakamselya mayo stefano. 55Lakini vee, nelekola aishiirwa Roho mtakatifu ukasakwa mbinguni kwa makini na akalolya utukufu wa Ruva na akamlolya yesu eumusa koko cha kloo cha Ruva. 56Stefano kaamba, ''sakwa ngalilya mbingu sifufuka na mwana wa Adamu aumuka koko cha kloo cha Ruva.''57Lakini vajumbe va barasa vakakaba kelele kwa sauti ya dooka vakashinga madu yamwao vakamdishilia kwa pamoja, 58vakamkumba sha ya mji na vakamkaba mawe na vashahidi vakafuna nguo samwao na ivikya sumbai karibu na machende ya kijana elehwa Sauli.59Vekeri vemkaba mawe Stephano, aleendelya ilaha Bwana na iamba Bwana yesu ambilya roho yakwa. 60Akakaba makoti na ilaha kwa sauti nduve, ''Bwana, utavatalye sambi yahai. '' Akaamba yahayo akadumbwa mo.
1Sauli nevekeri kwenye makubaliano ya ifa lakwe, mfiri yo ndipo aleansa ivatesa kinyume cha kanisa lo livekeri yesusalemu na vaaminio voose velefanyika katika majimbo ya Yuda na Samaria isipokuwa mitume. 2Vandu vacha Ruva velemrika Stefano na ifanya maomboleso maduve dooka yakwe. 3Lakini Sauli nelidhuru sana kanisa. Neleenda mmba kwa mmba na waburusa sha vafele na vasoro na ivakumba geresani.4Vaaminio ambao veletawanyika bado valehubiri neno. 5Filipo kasooka katika mji wa samaria na kamtangasa kristo foodo.6Baada ya makutano iishwa na ilolya ishara so elefanya, filipo; vakavikya umakini dooka ya kila eleamba. 7Ifuna haado vandu veengi veleishwa, pepo vashafu velevefuma vandu kuni velia kwa sauti nduve na veengi valepoosa na fiwete valehai. 8Na kuvera furaha nduve katika mji.9Lakini kuvere mndu umu katika mji ula rina lakwe Simoni ambaye nevefanya usaavi, ambao neletumia ishangasa vandu va taifa la samaria wakati eamba kuwa vee ni mmndu wa muhimu. 10Vasamaria voose tangu mnana hadi mduve vakamhuchanya vakaamba ''mndu shwahashu ni ura ula wa Ruva ambao ni mkuu. 11Vakamhuchanya kwa kfa nashangasa mda mrefu kwa usaavi wakwe.12Lakina wakati veamini Filipo alehubiri dooka ya Ufalme wa Ruva na dooka ya neno la yesu kristovalebatiswa vasoro kwa vafele. 13Na Simoni emeni neleamini: baada yebatiswa na eleendelya iva na Filipo; amelolya ishara na miujiza ivekeri itendeka, akashangaa.14Wakati mitume wa Yerusalemu veleishwa kuwa Samaria ileambilya neno la Ruva, vakavaduma Petro na Yohana. 15wakati vekeri vesooka vakavaiterevya; kwamba vaambilye Roho mtakatifu. 16Mpaka mda sho, Roho mtakatifu avakeri avasookya hata umu wamwao; ku. Vavekeri tiki vebatiswa kwa rina la Bwana yesu. 17Lo Petro na Yohana vakavatikia maoko navo vakaambilya Roho mtakatifu.18Wakati Simoni alolye kwamba Roho Mtakatifu alefunwa kwa ihidya ivikiwa maoko na mitume akakunda ivaininga besa, 19Akaamba, ''ningeni oru shu ili kila ngembikya maoko aambilye roho mtakatifu.20Lakini Petro akammbia; besa yafo pamoja na vahave muchekye kwasha kwa kfa moyo wafo wadhani iva karama ya Ruva yekolwa kwa besa. 21Ure sehemu katika jambo lahali ku kwa lfa moyo wafo ni mnyoofu mbele ya Ruva ku. 22Ado basi tubu maviishwa yafo na itereva Ruva labda wesamehewa fikra sa moyo wafo. 23Kwa maana ngioni ukeri katika sumu ya ushungu na kifungo cha sambi''.24Simoni akajibu na iamba, ''Mtereveni Bwana kwa ajili yakwa, kwa kfa mambo yoose mwachecha nedime ingifumwa.25Wakati petro na Yohana vakeri veshuhudia na ihubiri neno la Bwana, valeuya Yerusalemu kwa shia yo, velehubiri injili katika fojiji vya vasamaria26Basi malaika wa Bwana kachecha na Filipo na iamba, ''Angasa na uende kusini katika shia iendayo sumbai ya Yerusalemu ielekia Gaza (shia i ikeri jangwani). 27Akaangasa na ienda, sakwa kuvere na mndu wa Ethiopia towasihi ere mamlaka nduve sumbai ya kandase, malkia wa Ethiopia. Alevikwa dooka ya hasina yakwe yoose nave avekeri aenda Yerusalemu iabudu. 28Avekeri euya echaamye ikarini kwakwe esoma chuo cha nabii Isaya.29Roho akaamba na Filipo, ''serya karibu na ikari lo urane nalo. 30Ado Filipo kaenda mbio akaishwa isoma katika chuo cha nabii Isaya akaamba, je uishi cho usoma?'' 31Muethiopia akaamba , ''ngenima aja mndu etemengiongosa? Akamsihi Filipo adwe ikarini na ichaamya nave.32Luvaha fungu la maandiko evesoma Muethiopia ni lahali; Aleongoswa sha ihorima ienda mashishioni ishishwa na sha ihorima nalesua sii, alefutwa dumbu lakwe ku. 33Kwa ihusunishwa kwakwe hukumu yakwe ilefunwa: Veivi eshevia ksasi chakwe? maisha yakwe nalefunwa katika inchi.''34Ado towasihi akavesa Filipo na iamba ngikuitereva, ni nabii ungau ambaye nechechwa habari sakwe, ni ihusu ve au za mndu ungi? 35Filipo kaansa ichecha, aleansa kwa andiko lahali la Isaya ihubiria habari sa yesu.36Vavekeri shiani, vakashika handu here mriinga; towashi kaamba, sakwa here mringa haadi choiki kishoingya ngitabatiswe ?, 37Machecha yahaya, ''Ado Muethiopia akajibu ''ngiamini kwamba yesu kristo ni mwana wa Ruva,'' ekeri kwenye maandiko ya kasha) ndipo Muethiopia kaamuru ikari liumuke. 38Vakaenda kiidi mringa pamoja na Filipo na towashi, Filipo akabatiswa.39Wakati vekeri mriingeni Roho wa Bwana Akamkamacha Filipo kwasha towashi elemlolya ku, akaenda shia yakwe eshangaa. 40Lakini Filipo Kafumia Azoto. Alehichwa katika mkoa ula na ihubiri injili katika mji woose mpaka akashika kaisaria.
2Lakini sauli, akaendelya iamba vitisho hata vyefaa kwa vanafunsi wa Bwana, akaenda kwa kuhani mkuu. 1na imtereva barua kwa ajili ya masinagogi fo Dameski, ili kwamba akakolya mndu ekeri katika shia ya ave msoro au mfele avafunge na ivahende Yerusalemu.3Hata evekeri esafiri, ikafumia kwamba ekaribia Dameski, ghafla ikamwangasa koose koose nuru ifuma mbinguni; 4nave kana sumbai na akaishwa sauti imbia , ''Sauli, sauli,mbona ungitesa nahani?''5Sauli akajibu ukeri vehivi vahave Bwana? Bwana akaamba ''nahani vee yesu ungiudhi; 6Lakini amka enda mjini, nave weviwa yakupasayo itenda. 7Vala vandu velesafiri pamoja na Sauli vakatilia sii, vehuchanya sauti, vatalolye mndu.8Sauli kammuka katika nchi na akafutwa meso yakwe iledima ilolya kindo ku, vakamraa koko vakamhende mpaka Dameski. 9Kwa mfiri isadu etelolya, ila, wala inywa.10Basi kuveere Mwanafunsi Dameski rina lakwe Anania, Bwana kachecha nave katika maono, ''Anania.'' na akaamba, ''sakwa, ngikeri haadi, Bwana. 11''Bwana akammbia ''umuka uende safo katika mtaa welahwa nyofu, na katika mmba ya Yuda na undevesa mndu ifuma Tarso elehwa Sauli, maana nekerieitereva; 12na akamlolya katika maono mndu rina lakwe Anania akahicha na immbikya maoko dooka yakwe ili kwamba akole ilolya.13Lakini Anania akajibu ''Bwana ngileishwa habari sa mndu shu kwa vandu veengi, kwa kiasi choiki alevatesa vandu vatakatifu va fo Yerusalemu; 14Haadi here mamlaka ifuma kwa kuhani mkuu imra kila umu alelitiia rina lafo. 15Lakini Bwana kammbia, ''enda kwa maana vee ni chombo teule kwakwa, alesua rina lakwa mbele ya mataifa na vafalme na vana va Israeli. 16Maana ngimrora ekeri meengi empasa iteswa kwa ajili ya rina lakwa.''17Anania kaenda kaingia kula mmba, amkaambikya maoko akaamba, ndugu Sauli, Bwana yesu, alemfumia shieni wakati uusha, namduma ukolye ilolya see na uishurwe Roho mtakatifu. 18Ghafla vikachona mesoni kwakwe vindo sha makanma, akakolya ilolya, akaumuka, akabatiswa; akala kyao na ipata oru. 19Akakaa pamoja na vanafunzi fo Dameski kwa mfiri nyiingi.20Wakati shwahasho akamtangasa yesu katika masinagogi, neamba kwamba vee ni mwana wa Ruva. 21Na voose veleishwa vakashangaa na iamba ''Ni shwahashu alevaharibu voose vo velelaha rina li fo Yesusalemu fo? Na haado nelesha kwa kusudi levafunga na ivakamacha kwa makuhani. 22Lakini Sauli nelewezeshwa ihubiri na ifanya vayahudi velekaa Dameski vachanganyikiwe na ithibitisha ya kuwa vee nive Kristo.23Baada ya mfirinyiingi vayahudi vakafanya shauri pamoja ili vambwae. 24Lakini mpango wamwao ukamanika na Sauli. Vakamfisia mlangoni kwaya na kyoo wakole imbwaa. 25Lakini vanafunsi vakwe vakamwira kyo vakamsoosa ihidya ukuteni vakamsoosa sumbai katika ukabu.26Na Sauli eshike Yerusalemu alejaribu ijiunga na vanafunsi lakini vevekeri vemhovye watasadiki iva vee ni mwanafunsi. 27Lakini Barnaba akamwira na imkamacha kwa mitume, na evaelesa shali Sauli alemlolya Bwana mkoni na Bwana akachecha nave, na jinsi Sauli alehubiri kwa ujasiri kwa rina la Bwana yesu fo Dameski.28Nalekolana navo wakati veingia na ifuma Yerusalemu. Akaamba kwa ujasiri kwa rina la Bwana yesu, 29alehojiana na Vayahudu wa kiyunani lakini vevejaribu mara kwa mara imbwaa. 30Wakati ndugu vemanye jambo loholo vakamwira mpaka kaisaria na imkamacha aende Tarso.31Basi kanisa loose katika uyahudi, Galilaya na Samaria livekeri na amani na likajengwa na ichambuka katika uhova wa Bwana na faraja ya Roho Mtakatifu kanisa likang'ana kwa iengereka idadi. 32Kisha ikafumya Petro ekeri echecha pande soose sa mkoa, akavasookya vaumini veishi katika mji wa Lida.33Akalolya fo mndu umu rina lakwe Ainea, mndu sho naleva kitareni mwaka nane maana alekola apoosa. 34Petro akammbia, ''Ainea, yesu kristo akuhaire; Amka na uale ktara chafo, mara akaamka. 35Na vandu voose walekaa Lida na Sharoni vemlolye mndu shoo vakamhundukia Bwana.36Hevekeri na vanafunsi Yafa alehwa tabitha, ambalo letefsiriwa sha ''Dorkasi'' mfele sha neleishwa kasi nshaa na matendo ya rehema aleafanya kwa maskini. 37Ikafumia katika mfiri so akalwaa na akafa; valemsambia na imdosa chumba cha dooka na imrava.38Kwa vile Lida nevekeri karibu na Yafa, na vanafunsi waleishwa kwamba Petro nevekeri foodo, vakavaduma vandu vavili kwakwe vamsihi, ''shio kwamudu bila ikeelwa''. 39Petro kaamka na akasiilya navo. Eshike vakamhende katika chumba cha dooka. Na vakusu voose vakaumuka karibu nave velia, vemrora ikiti na nguo ambaso Dorkasi alevashonia wakati ekeri navo.4043Petro kavafuna voose sha ya chumba, akakaba makoti akaitereva, kisha kauhundukya mwili akaamba, ''Thabita amka'' Akafutwa meso yakwe na akamlolya Petro akachamia sumbai. 41Kisha petro kamningia koko chakwe akamuumusa, na elevalaha vaamini na vakusu, na ivakabisi kwamwao ekeri hai. 42Jambo lahali lilemanika Yafa yoose, na vandu veengi vakamwamini Bwana. ikafumia Petro kakaa mfiri nyiingi Yafa pamoja na mndu elahwa Simoni mtengenesa ngosi.
1Kuvekeri na mndu fulani katika mji wa kaisaria rina lakwe nelelahwa kornelio, avekeri mduve wa kikosi cha Kitalia. 2Navekeri mchamungu na nalemwabudi Ruva na mmba yakwe yoose; alefuna besa nyiingi kwa vayahudi na naleitereva Ruva mfiri yoose.3Muda wa saa tisa sa tisa sa kwaya, akalolya maono malaika wa Ruva neesha kwakwe.Malaika kammbia ''kornelio!. 4Kornelio kamsakulia Malaika na navekeri na uhova uduve sana akaamba, ''yahai nichoiki mkuu?" Malaika kammbia "maombi yafo na savadi zafo kwa maskini sandwa na dooka sha kumbukumbu kwenye ivafoo kwa Ruva". 5Luvaha duma vandu vaende mji wa yafa ihende mndu umu elehwa Simoni ambaye pia nelahwa petro. 6Nekaa na mtengenesa ngosi elehwa Simon ambaye mmba yakwe ikeri kando ya bahari.''7Baada ya Malaika sho evechecha nave iondoka Kornelio kavalaha vatumishi va kaa kwakwe vavili na askari sho evemwabudu Ruva kati ya maaskari vevemtumikia. 8Kornelio kavavia yoose yalefumia na akavaduma yafa.9Mfiri ulefata muda wa saa sita vavekeri mkoni na vakaribia mjini. Petro akadwaa dooka kali iitereva. 10Na pia akava na shaa na nevehitaji kindo chele, lakini wakati vandu vekora kyao vakarorwa maono, 11akalolya anga lifinuka na chombo kiisooka, na kindo fulani sha nguo nduve isooka sumbai kwenye ndohe katika koona soose iinya. 12Kiidi akwe kuveere na aina soose sa vanyama vere machende aana na veafua dooka ya ndohe na mache ya ruveni.13Tena sauti ikafuma kwakwe ''Amka Petro shisha na ulee''. 14Lakini Petro kaamba ni ado ku, Bwana kwa kfa ngilewahi ila kindo choose najisi wala kshafu ku. 15Lakini sauti ikasha kwakwe see kwa mara ya kavili. "Alokitakasa Ruva utakilahe najisi wa kshafu ku''. 16Yahai ilefumia mara karadu na chombo kila kikava chairwa see ruveni.17Na wakati Petro ekeri katika hali yechanganyikiwa dooka ya maono yo nemaanisha choiki, sakwa vandu vevevadume na kornelio vakaumuka mbele ya lango vevesa shia yeenda mmba. 18Na vakalaha na ivesa kola Simoni ambaye pia nelelahwa Petro kola nekaa hoodo.19Wakati sho Petro avekeri ewasa dooka ya maono yo, Roho kachecha nave, sakwa vandu varadu vekusengecha. 20Amka na umashuke sumbai uende navo. Utaihove ienda navo, kwa kfa ngavaduma.'' 21Petro kamashuka sumbai kwamwao na iamba ''nahani ni ula muvemsengecha''. Niiki mwasha?22Vakaamba ''Akida umu rina lakwe Kornelio mndu wa haki na ikunda iabudu Ruva na vandu vemwamba usha katika taifa loose la kiyahudi, aviwe na Malaika wa Ruva ikuduma ili uende mmba yakwe, ili aishwe ujumbe ifuma kwafo''. 23Petro akavakaribisha iingia mmba na ikaa pamoja nave. Shuru elefata akaamka akaenda pamoja nave na ndugu vachache ifuma Yafa vakaambatana nave.24Mfiri ulefata vakasha kaisaria. Na Kornelio nevekeri nevaveecha; na nelevalaha pamoja na ndugu sakwe na mambuya sakwe va kfuhi.25Wakati Petro eingia mmba Kornelio akamlaki na iinama hadi sumbai kwenye machende yakwe na imheshimu. 26Lakini Petro akamuumusa na iamba ''Umuka nahani ngoimeni pia ni mwanadamu.''27Wakati Petro nechecha nave aleenda mmba akakola vandu vakhumbanya pamoja. 28Akavavia ''Nyohonyo mumeni muishi kuwa sio sheria ya vayahudi ishirikiana au ichambikiana na mndu abaye si wa taifa lahali. Lakini Ruva angirora nahani kuwa yepaswa imlaha mndu yoosa ni najisi au mshafu ku. 29Na cho maana ngasha bila ibisha ngiidumwe kwa ajili ya yohoyo. Kwa ado ngivavese niiki mledumwa kwa ajili yakwa''.30Kornelio kaamba ''mfiri iina silehicha waka sha shwahashu ngiveitereva muda wa saa tisa kwaya kiidi ya mmba yakwa. Ngalolya mbele yakwa mndu aumusu akeri na mavazi maheewa. 31Akangiivia ''Kornelio maombi yafo Ruva naishwa na sawadi safo kwa maskini sava ukumbusho mbele ya Ruva. 32Kwa ado duma mndu yafa na andemlaha mndu umu elehwa Simon ashe kwafo ambaye pia nelahwa Petro ambaye neisho kwa mtengenesaji ngosi umu elahwa Simoni ambaye mmba yakwe ikeri pembeni mwa bahari. 33Zingatia: Mstari huu, ''Nave kasha nechecha naanyo'' mukeri kwenye maandiko ya kasha ku.34Lo Petro kafutwa dumbu lakwe na iamba, ''loo ngaamini iva Ruva edima iva na upendeleo ku. 35Badala yakwe, kila taifa mndu yoose nemwabudu na ifanya matendo ya haki nekubalika kwakwe.36Uishi ujumbe ulefuna kwa vandu va Israeli nekeri atangasa habari njema ya amani ihidya yesu kristo ambaye ni Bwana wa voose. 37Nyohonyo mumeni muishi tukio ulefumwa, ambalo lilefumia Yudea yoose na lileansa Galilaya baada ya ubatiso ambao Yohana aletangasa. 38Tukio livemhusu yesu kristo shali Ruva alemmbikya mafuta kwa Roho mtakatifu na kwa oru. Aleenda erunda mesha na ihaira voose veteswa na ibilisi, kwa kfa Ruva avekeri pamoja nave.39Sohoso ni mashahidi wa mambo yoose alefanya katika nchi za uyahudi na katika yerusalemu shwahashu ni yesu velemmbwaa na imvanika msalabeni. 40Shu mndu Ruva alemfufua mfiri wakaradu na imninga imanika, 41shi kwa vandu voose ku, lakini kwa mashahidi veleshakulwa kabla na Ruva. - sohoso dumeni dulela nave na inywa nave baada yefufuka ifuma kwa vafu.42Aleduvasaa ihubiri kwa vandu na ishuhudia iva shwahashu nive ambaye Ruva alemshakwa ive mwamusi wa vekeri hai na velefaa. 43Katika vee manabii voose vashuhudie, ili kwamba kila neamini katika vee neambiliya msamaha wa sambiihidia rina lakwe.''44Wakati petro eendelya iamba yohoyo, Roho mtakatifu akavaishura yoose, vevekeri vehuchanya ujumbe wakwe. 45Vandu vala vehusika na kikundi cha vaamini valedinwa- vala voose valesha na petro- valeshangaswa kwa kfa ya karama ya Roho mtakatifu alefulwa pia kwa vamataifa.46Kwa kfa valeishwa va mataifa vaa vechecha kwa lugha siingi na imwabudu Ruva, Petro akajibu, 47''Kure mnduyoose edima ishiingia mringa ili vandu vatabatiswe, vandu vahava vamwambilia Roho mtakatifu sha sohoso?'' 48Lo akavaamuru vabatiswe kwa rina la yesu kristo. Baadaye vakatereva akae navo kwa mfiri kadhaa.
1Mitume na ndugu vala vevekeri fo Yudea valeishwa kuwa vamataifa valeliambilia neno la Ruva. 2Petro ameeshe fo yerusalemu kundi lya la vandu valedinwa vakansa imkosoa, veamba. 3Ulerana na vandu vetevadine na ila navo!''4Lakini Petro akaansa ielesa tukio kwa kin, eamba, 5''Ngivekeri ngiitereva katika mji wa Yafa na ngalolya maono ya chombo kiimashuka ifuma mbinguni katika pembe sakwe soose iinya. Kikamashuka kwakwa. Ngakisakwa na ifikiri dooka yacho. 6Ngalolya vanyama vere machende aana vekaa katika nchi na vanyama vya mwai na vanyama veamfua na mache ya ruveni.7Kisha ngaishwa sauti ichecha nahani, ''Amka Petro, shisha na ule!'' 8Ngaamba ni ado ku, Bwana, dumbeni kwakwa kulewahi iingia kindo choose kitekeri kitakatifu au kishafu ku'' 9Lakini sauti ikajibu see ifuma mbinguni, kila Ruva alatangasa iva ni ksha utakilahe najisi ku. 10Yahai ilefumia karadu na kila kindo kikairwa mbinguni see.11Sakwa,wakati huo vandu varadu veveumusu mbele ya mmba ile duvekeri; Vedumwa ifuma kaiasaria isha kwakwa. 12Roho kangivia enda navo ngitatofautiane navo. Wasoro vaa sifa vakaenda pamoja na nahani na dukaenda mmba ya mndu umu. 13Akaduvia shali elemlolya malaika veumusu mbele ya mmba yakwe neemba, ''Ngiduma Yafa ngindemhende Simoni ambaye rina lakwe lingi ni Petro. 14Neemba ujumbe kwafo katika sho weokoka vahave na mmba yafo yoose.''15Ngiansa ichecha navo, Roho mtakatifu akasha dooka yamwao shali elesha kwa modu mwansoni. 16Ngikumbure machecha ya Bwana, aleamba, ''Yohana alebatiswa kwa mringa, lakini mwebatiswa kwa Roho mtakatifu.''17Pia shali Ruva alefuna sawadi shali eleduininga sohoso duleamini katika Bwana yesu kristo, nahani ni veivi kwamba ngiidime impinga Ruva? 18Vaishwe mambo yahaya veleuraa ku bali valemsifu Ruva na iamba, ''Ruva nalefuna toba kwa ajili ya mataifa pia''19Basi vaamini ambao mateso neleansa kwa ifa kwa Spefano vakatawanyika ifuma Yerusalemu vaamini vahava veleenda kwasha, hadi mpaka Foinike, Kipro na Antiokia. Vakavavia ujumbe ihusu yesu emini taba kwa vayahudi na shi kwa ungi awaye yoose ku. 20Lakini baadhi yamwao ni vandu ifuma kipro na krene, valesha Antiokia na iamba na vayahudi na imhubiri Bwana yesu. 21Na koko cha Bwana kivekeri pamoja navo na vandu veengi veleamini na imhundukia Bwana .22Habari samwao sikashika maduni mwa kanisa la yerusalemu na vakamduma Barnaba aende mpaka Antiokia. 23Neeshe na ilolya karama ya Ruva alekunda na akavatia moyo voose ibaki na Bwana katika mioyo yamwao. 24Kwa kfa avekeri mndu msha na ishurwe na Roho mtakatifu na imani na vandu veengi vakaengereka katika Bwana .25Baadaye Barnaba neleenda imlolya sauli. 26Nemkolye akamhende Antiokia. Ikava kwa mwaka msima vakakusanyika pamoja na kanisa na ivafundisha vandu veengi. Na vanafunsi vakalahwa vakristo kwa mara ya kwansa fo Antiokia.27Na katika mfiri so manabii vakasooka ifuma yerusalemu mpaka Antiokia. 28Umu wamwao ni Agabo lo rina lakwe, akaumuka aeshuriwa na Roho kfa shaa nkali ishefumia ulimwenguni koose. yahai ilefumia wakati wa siku sa Klaudio.29Kwa ado, vanafunsi kila umu shali elefanikiwa, veleamua ikamacha msaada kwa ndugu vekeri uyahudi. 30Valefanya ado valeduma besa kwa koko cha Barnaba na Sauli.
1Wakati huo mfalme Herode akaorwa koko chakwe kwa baadhi ya vala vefunuma kwenye kusanyiko ili ivatesa. 2Akambwaa Yakobo nduguye Yohana kwa upanga.3Baada yelolia kuwa ivashihira vayahudi, akamra Petro see. Yahai wekeri wakati wa mkate isiyochachwa. 4Emree akammbikia geresani na akavikia vikosi fiina fya askari ili i mringa, eletaraji imkamacha kwa vandu baada ya Pasaka.5Petro akavikwa gerezani, laki maombi yakafanywa kwa na kusanyiko kwa ajili yakwe kwa Ruva. 6Mfiri kabla Herode eteenda ifuma kyoo cho Petro elae katikati ya askari vavili,ekeri afingwa na monyororo ivili, na valinsi mbele ya mlango vevekeri veknga gereza.7Sakwa,malaika wa Bwna ghafla akamfumia na nuru ikang'aa mmba. Akamkaba Petro mbaroni na imwamsa eamba, ''Amka buru,'' ho minyororo evekeri afungwa akafufuka ifuma maokoni kwakwe. 8Malaika akammbia, ''rara nguo na fiadu vyafo Petro akafanya ado. Malaika akammbia, ''rara vazi lafo na ungifuate.''9Ado petro akamfata malaika kufumia sha. Eleamini cho kilefanywa na malaika kola ni cha lio ku. Aledhani nalolya maono. 10Baada yehicha lindo la kwansa na la kavili vakashika getini, la shuma le ingia ienda mjini, likaruka limeni kwa ajili yamwao. Wakafuma sha vakasoka mtaa, mara malaika kamcha.11Petro ijitambue, akaamba, ''livaha ngaamini Bwana nelemduma malaika wakwe ili angifune katika maoko yama Herode na kwa matarajio a vandu voose va uyahudi.'' 12Baada yemanya yahayo akasha kwenye mmba ya Mariamu mama yake Yohana ambaye ni Marko; Vakristo veengi velekusanyika veitereva.13Alelesha kwenye mlango wa kizuizi, mtumishi umu msichana anayeishi Roda akasha akafutwa. 14Emanye ni sauti ya Petro, kwa furaha kalemwa ifutwa mlango; badala yakwe, kadilishya mmba ya chumba; na ivajulisha kuwa Petro neumusu mbele ya mlango. 15Ado vakaamba kwakwe, ''Vahave ni mwendaawazimu'' lakini akakazia kua ni loi ni vee. Vakaamba ''shohosho ni malaika wakwe.''16Lakini Petro kaendelya ibisha,na vafutwe mlango vakamlolya na vakashangaa sana. Petro ngamanyamasisha kwa koko kimya kimya na ivavia shali Bwana alemfuna ifuma geresani akaamba, 17"Vajulishe mambo yahaya Yakobo, na Ndugu sakwe.'' kisha akasiilya akaenda sehemu ingi.18Evekeri kwaya kukava na husuni nduve kati ya askari, ihusiana na cho kilefumia kwa Petro. 19Baada ya Herode imsengecha na imlolya na akavavesa valinsi na akaamuru vawaawe. Akaenda ifuma uyahudi mpaka kaisaria na ikaa fo.20Herode kava na nyafi dooka ya vandu va Tiro na Sidoni. Vakaenda kwa pamoja kwakwe. Vakava na umbuya na Blasto msaidisi wa mfalme, ili avaheeke. Kisha vakaitreva amani kwa kfa nchi yamwao ileambiliya kyao ifuma katika nchi ya mfalme. 21Mfiri ulekusudiwa Herode karara mavazi ya kifalme na ichaamya katika kdendu chakwe cha ufalme na akavahutubia.22Vandu vakakaba kelele, yahai ni sauti ya Ruva wala shi sauti ya mwanadamu ku!'' 23Mara ghafla malaika akamkaba, kwa kfa elekolya amninga Ruva utukufu ku; akaliwa na chango na akafa.24Lakini neno la Ruva likang'ana na isambaa. 25Baada ya Barnaba na Sauli ikamilisha huduma yamwao vakafuma hala na vakaulya yerusalemu, wakamwira na Yohana ambaye rina leoneka ni Marko.
1Luvaha katika kanisa la Antiokia, havere baadhi ya manabii na vaalimu. Vavekeri Barnaba, Simeoni (alelahwa Nigeri). Lukio wa Kirene,Manaeni (ndugu atakeri wa samu wa Herode kiongosi wa Mkoa ), na Sauli. 2Vekeri vebwabudu Bwana naifunga, Roho mtakatifu akaamba, ''ngitengieni mbahi Barnaba na Sauli, vaifanye kasi yo ngilevalahia.'' 3Baada ya kanisa ifunga na iitereva na ivikya maoko yamwao dooka ya vandu vahava, vakavacha vasiilie.4Kwa ado Barnabas na Sauli valemtii Roho mtakatifu na vakasooka ilekea Seleukia; ifuma fo valesafiri baharini ielekea kisiwa cha Kipro. 5Vekeri katika mji wa Salani, valetangasa neno la Ruva katika masinagogi wa wayahudi pia vevekeri pamoja na yohana Marko sha msaidisi mwamwao.6Veende katika kisiwa choose mpaka pafo, valekola mndu fulani msaavi, Nyahudi nabii wa uongo, ambaye rina lakwe livekeri Bar yesu. 7Msaavi shwahashu aleshirikiana na Liwali Sergio Paulus, avekeri mndu ere akili. Mndu shwahashu alevaalika Barnaba na Sauli kwa kfa nevekundi iishwa neno la Ruva. 8Lakini Elima ''msaavi ula'' ( ado niado rina lakwe liletafsiriwa) alevapinga; alejaribu imhundusa ula Liwali afume kwenye imani.9Lakini Sauli aliyeitwa Paulo, avekeri naishirwa na Roho mtakatifu akamrishia meso, 10na akaamba ''Eve mwana wa ibilisi, vaishirwa na aina soose za udanganyifu na udhaifu. Vahave ni adui wa kila aina ya haki. Wecha ihundusa shia sa Bwana, silenyooka ku, je wedima?11Luhava sakwa, koko cha Bwana kikeri dooka afo na weva kipofu. Welolya muu kwa muda ku'' mara imu iruhu na mlema vikachona dooka ya Elimas; akaansa isunguka hala eitereva vandu vamwongose kwa imra koko. 12Baada ya Liwali ilolya cho kilefumwa akaamini kwa kfa aleshangaswa kwa mafundisho ihusu Bwana.13Luvaha paulo na mbuya sakwe valesafiri mriingeni ifuma Pafo na vakashika Perge katika Pamfilia. Lakini Yohana alevacha na iuya Yesusalemu. 14Paulo na mbuya akwe valesafiri ifuma Perge na vakashika Antiokia ya Pisidia. Fo vakaenda katika sinagogi nefiri wa sabato na ichamya sumbai. 15Baada yesoma sheria sa manabii, viongosi wa sinagogi alevadumia ujumbe veamba. ''Ndugu kola mure ujumbe wa wetia moyo haadi ambeni''16Kwa ado Paulo kaumuka na ivapungia koko; aleamba, "Vasoro va israeli na anyoo mweitii Ruva huchanyeni. 17Ruva wa va vandu va Israeli nalevashakwa baba samudu na wafanya vandu veengi vekaa katika nchi ya Misri na kwa koko chakwe iamswa kavaongosa shia yakwe. 18Kwa mwaka arobaini alevafumilia katika jangwa.19Baada yeharibu mataifa saba nchi ya kaanani alevaininga vandu vamudu nchi yamwao kwa urithi. 20Matukio yahaya yoose yelefumia saidi ya mwaka mia iinya na hamsini. baada ya vindo vyahafi vyoose, Ruva kavaininga vaamusi mpaka Samweli Nabii.21Baada ya yahaya vandu valeitereva mfalme, ado Ruva alevaininga sauli mwana wa Kishi mndu na kabila la Benjamini, iva mfalme kwa mwaka arobaini. 22Kisha baada ya Ruva imfuna ufalme, elemumusa daudi iva mfalme wamwao. Ivekeri ni ihusu Daudi kwamba Ruva neleamba, Ngilemkola Daudi mwana wa Yese iva mndu akundwa na moyo wakwa ambaye dwefanya kila kindo ngikundi.'23Ifuma kwenye ukoo wa mndu shwahashu Ruva aleihendie Israeli mkombosi, yesu, shali elehaidi ifanya. 24Lahali lileansa ifumya kabla yesu atasha, kabla ya yesu atasha, Yohana kwansa aletangasa ubatiso wa toba kwa vandu voose wa Israeli. 25Nave Yohana iva nemaa kasi yakwe kaamba, ''mwangifikiri nahani niveivi'' nahani ni ula ku. Lakini huchanyeni sho esha nyuma yakwa ngestahili ilegesa fiadu vya machende akwe ku.'26Ndugu vana va ukoo wa Abrahamu, na vala kati yamwani mwemwabudu Ruva, ni kwa ajili yamudu kwamba ujume shu wa ukombosi uledumwa. 27Kwa vala veishi Yerusalemu, na vatawala vamwao vemlemmanya kwa uhalisia ku, na wala velemanya ujumbe wa manabii ambao wesomwa kila sabato ku kwa ado valetimisa ujumbe wa manabii kwa imhukumu yesu ifa.28Japokuwa velekola sababu nsha kwa ifa kudi yakwe ku, valeitereva Pilato ammbwae. 29Vemae mambo yoose eleandikwa ihusu vee velemmashwa mtini na imrara kaburini.30Lakini Ruva nalemfufua ifuma kutoka wafu. 31Alelolya kwa mfiri nyiingi kwa vala valeenda nave ifuma Galilaya ielekea Yerusalemu. Vandu vahave luvaha ni mashahidi va vandu.32Ado duvahendia habari njema ihusu ahadi veleiningwa vababu vamodu. 33Ruva katika lahalo alemfufua yesu na imuuva see katika mo. Yahai pia aleandikwa katika saburi ya kavili: 'Vahave ni mwanaakwa, luni ngava ndiafo'. 34Pia ihusu ukweli ni kwamba alemfufua katika wafu ili kwamba mmbili wakwe utaharibike, alechecha adi: 'Ngekuniinga utakatifu na baraka halisi sa Daudi'35Yahai yo sababu kaamba pia katika saburi ingi, 'Weruhusu mtakatifu wafo ilolya uboru ku.' 36Kwa kfa baada ya Daudi itumikia mapensi ya Ruva katika kisasi chakwe, nalelaa, alerarwa pamoja na baba sakwe, na aleulolya uharibifu, 37Lakini aliyefufuliwa na Ruva alelolya uharibifu ku.38Ado na imanike kwamwani ndugu, ihidia mndu shu msamaha wa sambi ulehubiriwa. 39Kwa ve kila aaminiye nehasabiwa haki na mambo yoose ambayo sheria ya musa ivevaininga haki ku.40Ado basi veni vaangalifu kwamba kindo velechechya manabii kitafume kwamwani: 41'Sakwa enyi mwedharau na mndeshangaa na mndeangamia; kwa vile ngifanya kasi katika mfiri samwani; kasi ambayo mwedima amini ku hata kola mndu navaelesa.''42Wakati Paulo na Barnaba veesiilye vandu vakaitereva vacheche maneno yahaya mfiri wa sabato yesha. 43Wakati mkutano wa sinagogi usie, Wayahudi veengi na vaongofu thabiti valemfata Paulo na Barnaba ambao velechecha navo na valevahimisa vaendelye katika neema ya Ruva.44Sabato ilefata, katika mji msima ulekusanyika ushwa neno la Ruva. 45Wayahudi valolye makutano, vekaishwa ung'odo na ichecha maneno epinga findo fileambwa na Paulo na vakamlahilia.46Lakini Paulo na Barnaba valechecha kwa ujasiri na iamba, ''Ivekeri ni muhimu kwamba neno la Ruva lichechwe kwansa kwamani'' kwa kfa mlisukuma kwasha ifuma kwamwani na ijilolya kua mwestahili usima wa milele ku, sakweni dwahundukia Mataifa. 47Shali ambavyo Bwana aleduamuru eamba, ngilevavikya nyahanyo sha nuru kwa vandu va mataifa kwamba muhende wokovu kwa pande soose za uruka.''48Mataifa veishwe lahali, valekunda na isifu neno la Bwana. 49Veengi valeshakulwa kwa usima wa milele valeamini.50Lakini Vayahudi valevasihi vo velekfuna na vafele muhimu pia na fiongosi wa mji. Yahaya nelechochea mateso dhidi ya Paulo na Barnaba na velevakumba sha ya mipaka ya mji. 51Lakini Paulo na Barnaba valeduka duka fumbi ya machende yamwao. Kisha vakaenda kwenye mji wa Ikonia. 52Na vanafunsi veleishwa furaha pamoja na Roho mtakatifu.
1Ikafumia kiidya ya Ikonio kwamba paulo na Barnaba valeingia pamoja kiidi ya sinagogi la vayahudi na ichecha shali kundi iduve la vandu vayahudi na vayunani, valeamini. 2Lakini vayahudi wasiotii vakavachochea akili wamataifa na ivafanya iva vaviishwa dhidi ya ndugu.3Kwa ado velekaa fo kwa muda mwasha, vechecha kwa ujasiri kwa oru wa Bwana, kunuvefuna uthibitisho ihusu ujumbe wa neema yakwe. Alefanya kwa ifuna ishara na maajabu fifanywe kwa koko cha Paulo na Barnaba. 4Lakini eneo iduve la mji lileavana: baadhi ya vandu vevekeri na vayahudi na baadhi pamoja na mitume.5Wakati wamataifa na wayahudi vejaribu ivashawishi fiongosi vamwao ivatendia uviishwa na ivaponda mawe Paulo na Barnaba, 6vakalimanya loholo na idishilya katika miji ya Likaonia, Listra na Derbe, na machecha yo esanguka halahala, 7na foodo valehubiri injili.8Na fo Listra havekeri na mndu umu alechamia machende akwe avere oru ku, kilema ifundo ndeuni kwa mae, ilemewahi ichambuka ku. 9Mndu huyu kamsihi paulo ichecha, Paulo kamkarishia meso na akalolya kwamba avere imano yehairwa. 10Ado kaamba kwake kwa sauti ya dooka, ''Umuka kwa machende afo'' na mndu ula katoola dooka na iansa ichambuka.11Usanga ulolye kila Paulo alefanya, valeinua sauti samwao, veamba katika usha ya Kilikaonio, ''Ruva adusookya kwa namna ya binadamu.'' 12Vakamlaha Barnaba ''Zeu,'' na Paulo Herme'' kwa kfa avekeri msemaji mduve. 13Kuhani wa Zeu,ambaye hekalu lakwe livekeri sha mji alehende bung'a la umbe na mtungo wa maua mpaka kwenye lango la mji vee na isanga vevekundi ifuna sadaka.14Lakini mitume, Barnaba na Paulo, veishwe lahali valeshawa mavazi yamwao kwa buru vakaenda sha kwa isanga, velia. 15na iamba, nyo vandu niiki mufanya mambo yahaya? Na sahaso ni binadamu vere hisia sha sa mwani. Duvahendie habari nsha, kwamba mhunduke ifuma kwenye findo fiteva na imwelekea Ruva ekeri hai, eletana mbingu, uruka na habari na kila kindo kikeri fo. 16Katika nyakati so silehicha alevaruhusu mataifa ichambuka katika shia samwao veemeni.17Lakini bado, alesiilya hatare shahidi ku, Katika loholo alefanya usha na kavaininga mfua ifuma mbinguni na nyakati sa masao, alevaishura moyo yamwani kwa kyao na furaha.'' 18Hata kwa machecha yahaya Paulo na Barnaba kwa shida valeshiingia isanga ivafunia sadaka.19Lakini baadhi ya wayahudi ifuma Antiokia na Ikonio valesha ishamwishi isanga. Vakamkaba mawe Paulo na imrudwa mpaka sha ya mji vedhani akeri amefa. 20Hata ado vanafunsi vavekeri vaumuka karibu nave, akaumuka vakaingia mjini . Mfiri wakavili aleenda Derbe na Barnaba.21Baada yefundisha injili katika mji ula na ivafanya vanafunsi veengi, alenya Listra, hadi Ikoniamu, na hadi Antiokia. 22Valeandelya iimarisha nafasi sa vanafunsi na ivatia moyo na iendelya katika imani alaamba ''lasima duhiche katika ufalme wa Ruva kwa ihidya mateso meengi''.23Valevateua kwa ajili yamwao vameku va kila kusanyiko la vaaminio na vakeri vaitereva na ifunga, valevakabidhi kwa Bwana ambaye voo velemwamini. 24Kisha vakahicha katika Pisidia, vakashika Pamfilia. 25Wakati vecheche machecha katika Perga, valesooka ienda Atalia. 26Ifuma foodo waledwa meli mpaka Antiokia ambako vavekeri vajifuna kwa neema ya Ruva kwa ajili ya kasi ambayo luvaha velekola valeimaa.27Veshike fo Antiokia, na ilihumbanya kusanyiko la pamoja, vakafuna taarifa ya mambo ambayo Ruva alefanya kwamwao, na shali alevafungulia mlango wa imani kwa vandu wa mataifa. 28Valekaa kwa muda uasha na vanafunsi.
1vandu fulani velesooka ifuma uyahudi wafundisha ndugu, veamba, ''mtemedinwa sha desturi ya Musa, mwedime iokolewa ku''. 2Wakati Paulo na Barnaba vekeri na mapambano na mjadala pamoja navo, ndugu veleamua kwamba Paulo, Barnaba, na veengi kadhaa vaende Yerusalemu kwa mitume na vameku kwa ajili ya swali lahalo.3Kwa ado, kwa iduma kwao na kanisa, vakahicha Foinike na Samaria vetangasa ihunduswania kwa mataifa. Velehende furaha nduve kwa ndugu voose, 4Veeshe yerusalamu velekaribishwa na kanisa na mitume na vameku na vakawasilisha taarifa ya mambo yoose ambayo Ruva alefanya pamoja navo.5Lakini vandu fulani vala veleamini katika kundi la mafarisayo veleumuka na iamba, ''ni muhimu ivadina na ivaamuru wave sheria ya Musa''. 6Ado mitume na vameku veleumuka pamoja na ifikiria swala lahali.7Baada ya majadiliano maasha, Petro aleumuka na iamba kwamwao, ''ndugu mwamanya kwamba kitambo nsha kilehicha Ruva alefanya chaguo kati yamwani, kwamba kwa dumbu lekwa mataifa vaishwe neno la injili, na iamini. 8Ruva, aishi mioyo, neshuhudia kwamwao, nevaininga Roho mtakatifu, shali elefanya kwamodu; 9na aletengenesa utofauti kati yamwao na voo ku, efanya mioyo yamwao safi kwa imani.10Kwa ado, niiki mumjaribu Ruva kwamba muvikye nira dooka ya singo sa vanafunsi ambaye hata baba samwao wala sohoso dumedima istahili?. 11Lakini duamini kwamba dukolwa kwa neema ya Bwana yesu, shali vavekeri.''12Kusanyiko loose ulesia sii vemhuchanya Barnaba na Paulo veleeri vefuna taarifa ya ishara na maajabu ambayo Ruva alefanya pamoja navo kati ya vandu va mataifa.13Veeche ichecha Yakobo alejibu eamba, ''Ndugu huchanyeni. 14Simoni naelesea shali kwansa Ruva kwa neema alevaheeka mataifa ili kwamba ajiininge ifuma kwamwao vandu kwa ajili ya rina lakwe.15Machecha ya manabii nekubaliana na lahali shali lileandikwa. 16'Baada ya mambo yahaya ngeuya na ijenga see hema ya Daudi, lilechonia sumbai, ngeumusa na ihuisha uharibifu wakwe, 17ili kwamba vandu valebaki vamsengecha Bwana pamoja na vandu va mataifa velelahwa kwa rina lakwa.' 18Ado ni akdo aleamba Bwana alefanya mambo yahayo ejulikana tangu enzi za kasha.19Ado basi, ushauri wakwa ni, kwamba dutavaininge ukiva vandu va mataifa vamhundukie Ruva; 20lakini duandike kwamwao kwamba vajiepusha kwasha na uharibifu wa sanamu, tamaa za uasherati, na filefaachwa na samu. 21Ifuma visasi fya vameku kure vandu katika kila mji vehubiri na imsoma Musa katika masinagogi kila sabato..''22Kwa ado ikalolwa iva nevashihira mitume na vameku pamoja na kanisa loose, imshakwa Yuda alelahwa Barnaba, na Silasi, vavekeri fiongosi wa kanisa, na ivaduma Antiokia pamoja na Paulo na Barnaba. 23Valeandika adi, ''Mitume, vameku na ndugu, kwa ndugu va mataifa vakeri Amtiokia, shamu na kilikia,salamu.24Duleishwa kwamba vandu fulani ambao duvevaininga amri yo ku, valefumwa kwamodu na valevataabisha kwa mafundisho ehende ukiva nafsini kwamwani. 25Kwa ado ilelolwa ni usha kwamodu voose ishakwa vandu na ivaduma kwamwani pamoja na vakunde vamodu Barnaba na Paulo. 26vandu velehatarisha maisha yamwao kwa ajili ya rina la Bwana yesu kristo.27Kwa ado dulemduma Yuda na Sila vevavia mambo yahayo. 28kwa kfa ilelolwa usha kwa Roho mtakatifu na kwamwani, itevikia dooka yamwani mzigo mduve kuliko mambo yahayoekeri ya lasima. 29Kwamba mhunduke ifuma kwenye findo fifunwa kwa sanamu, samu,vindo fya ifaachwa na uasherati. Kola mwejivikya kwasha na fyahafi, yeva usha kwamwani nakwafoni.''30Ado baasi, vetawanyike, valesookya Antiokia; baada yefanya kusanyiko pamoja, valewasilisha barua. 31Vekeri veisoma, valekunda kwa kfa ya yetiwa moyo. 32Yuda na Sila, na Manabii, valevatia moyo ndugu kwa machecha meengi na ivatia oru.33Baada yekaa muda fulani foodo,valetawanyishwa kwa amani ifuma kwa ndugu kwa vala velevaduma. 34(lakini ilelolwa ni usha Sila ibaki fo) 35Lakini Paulo na veengi velekaa Antiokia pamoja na veengine veengi, ambapo velefundisha na ihubiri neno la Bwana.36Baada ya mfiri kadhaa Paulo aleamba kwa Barnaba, ''Na duuye luvaha na ivachambikya ndugu katika kila mji tulipohubiri neno la Bwana, na ivalolya shali vekeri. 37Barnaba nevekundi pia imwira pamoja navo yohana alelahwa Marko. 38Lakini paulo kafikiria ivekeri usha imwira Marko ku alevacha fo Pamfilia na eleendelya navo katika kasi ku.39Kisha hoodo hakafumya mabishano maduve kwa ado vakatengana, na Barnaba kamwira Marko na isafiri na meli mpaka Kipro, 40lakini Paulo alemshakwa Sila na isoilya, baada yekabidhiwa na ndugu katika neema ya Bwana. 41Na neleenda ihidia Shamu na Kilikia eimarisha makanisa.
1Paulo pia aashe Derbe na Lystra; na sakwa, hala hevere mwanafunzi elahwa Timotheo, ni msangi aloneka na mama wa kiyahudi ambaye ni muumini na ndiakwe ni Mgiriki. 2Vandu wa Listra na Ikonia valemshuhudia usha. 3Paulo avemkundi ili asafiri nave ado kamwira kamdina kwa kfa ya vayahudi vevekeri foodo kwani voose walemmanya kua ndie ni Mgiriki.4Vekeri veenda valehicha kwenye miji na ifuna maagiso kwa makanisa ili iyatii maagiso yo aleandikwa na mitume na vameku fo yerusalemu. 5Ado makanisa yakaimarishwa katika imani na vala veleamini vakaengereka kwa idadi kila mfiri.6Paulo na vensake vakaenda Firigia na Galatia, kwani Roho wa Ruva alevahiima ihubiri neno fo kwenye jimbo la Asia. 7vakaribie Misia, valejaribu ienda Bithinia, lakini Roho wa yesu akavahiima. 8Kwa ado vakahicha Misia vakasha mpaka mji wa Troa.9Maono akamfumia Paulo kyoo, kuvekeri na mndu wa Makedonia aumusu akamlaha na iamba ''shio mduheke kuni makedonia''. 10Paulo alolye maono mara akajiandaa ienda Makedonia emanya Ruva aleulaha kwamba Ruva aledulaha ihubiri injili.11Ado dukafuma ifuma Troa,dukaenda moja kwa moja Samothrake, na mfiri ulefata dukashika mji wa Neapoli. 12Ifuma hoodo dukaenda Filipi ambao ni moja ya mji wa Makedonia, mji muhimu katika wilaya na utawala wa Kirumi na dukakaa kwa mfiri kadhaa. 13Mfiri ya sabato, duleenda sha ya lango kwa shia ya iyoru, sehemu ambayo Duledhani kure handu hefanya maombi. Dulechaamya sumbayi na ichecha na vafele velesha pamoja.14Mfele umu elahwa Lidia, nekumba sambarau, ifuma katika mji wa Tiatira, ekeri nemwabudu Ruva, alechuhuchanya, Bwana kafutwa moyo wakwe na ivikya maaneni machecha elechechwa na Paulo. 15Baada yebatiswa, vee na mmba yakwe yoose aledusihi eamba, ''kola mwalolya kuwa nahani ni mwaminifu katika Bwana ngavasihi muingie na ikaa kwakwa'' Akadusihi sana.16Ikava kwamba, wakati duenda handu heitereva msichana umu. Avechuche pepo la utambusi akaloliana na sohoso. lemhendie Bwana wakwe faida nyiingi kwa ibashiri. 17Mfele shwahashu nelemfata Paulo pamoja na sohoso, akakaba kelele na iamba, ''Vasoro vahava ni vatumishi va Ruva ekeri mduve, vevatangasi nyohonyo habari sa wokofu''. 18Alefanya ado kwa mfiri nyiingi, lakini Paulo ekeri asuirwa na tendo loholo, akahunduka mma na immbia pepo, ''Ngakuamuru kwa rina la yesu ufume kiidi yakwe''. Nave kafuma na imcha mara moja.19Mabwana sakwe valolye ya kuwa tumaini la faida yamwao leasiilya valevara Paulo na Sila na ivahurusa tela mbele ya vere mamlaka. 20Vevasise kwa mahakimu, vakaamba, ''vasoro vaa ni vayahudi na vesababisha ghasia nduve katika mji wamodu. 21Vefundisha mambo ambayo shi sheria sohoso iyaambilya wala iyafata sha Varumi ku.22Isanga likavaamkya kinyume Paulo na Sila, mahakimu vakashawa nguo samwao na ivafuna na iamuru wamanywe fimbo. 23Baada yevamanya fimbo nyiingi vakavakumba geresani na iamuru askari va geresa ivavinga usha. 24Baada yeambilya amri yo askari va geresa velevakumba katika chumba cha kiidi ya geresa na ivafunga machende yamwao sehemu yo velevavikya.25Wakati wa kyoo cha manane Paulo na Sila vakava veitereva na iimba nyimbo se msifu Ruva, kuni vafungwa vengi vevahuchanya, 26Ghafla kukafumia tetemeko iduve na msingi ya geresa ikachechema, milango ya geresa ikafutuka na minyororo ya vafungwa voose ukalegeswa.27Mlinsi wa Geresa akaamka ifuma choni na akalolya molango yoose ya geresa ingifutwe, ado kaira upanga wakwe maana nevekundi ijiwaa kwa kfa alefikiri vafungwa voose valikwishatoroka, 28Lakini, Paulo akakaba kelele kwa sauti nduve eamba, ''utajisuru ku voose dukeri haadi.''29Mlinsi wa geresa kaitereva taa sihendwe na kaingia mmba ya geresa kwa haraka ichechema na iihova, akavahukya Paulo na Sila, 30na ivafuna sha ya geresa na iamba, Vaheshimiwa ngavika aja ili ngikole iokoka?.'' 31Navo vakammbia, ''Mwamini bwana yesu naave weokoka pamoja na mmba yafo.32Valenena neno la Bwana kwakwe pamoja na vandu voose va kaa kwakwe. 33Mlinsi wa geresa kavaira kyoo kila na ivasambia sehemu valeumia, vee pamoja na vandu va kaa kwakwa vakabatiswa mara. 34Akavahende Paulo na Sila kaa kwakwe na ivaininga kyao. Nave kava na furaha nduve pamoja na vandu vakaa kwakwe kwa kfa valemwamini Ruva.35Ikeri kwaya, mahakimu valeduma ujumbe kwa yule mlinsi ula wa geresa veamba, Varuhusu vandu vala vasiilye''. 36Mlinsi wa geresa akamjulisha Paulo dooka ya machecha yohoyo ya kuwa, ''Mahakimu veleduma ngiruhusu musiilye: Ado fumeni sha na musiilye kwa amani.''37Lakini Paulo akavavia, ''valedukaba hadharani, vandu ambao ni varumi bila iduhukumu na valeamua idukumba geresani; halafu luvaha vekundi idufuna kwa siri? Ehe yewesekana ku voo veemeni vashe idufuna handu ha.'' 38Valinsi vakavajulisha mahakimu dooka ya machecha yohoyo, mahakimu vakaihova sana hala velemanya kuwa Paulo na Sila ni Varumi. 39Mahakimu vakasha na ivasihi vafume, na vefafune sha ya geresa, valevaitereva Paulo na Sila vafume sha mji wamwao.40Kwa ado Paulo na Sila vakafuma sha ya geresa vakasha na kaa kwa Lidia. Paulo na Sila velolye ndugu, valevatia moyo na kisha isiilya katika mji shohosho.
1Na vehiche katika miji ya Amfipoli na Apolonia, valesha mpaka mji wa Thesalonike ambao kuvere sinagogi la Vayahudi. 2Shali ivekeri kawaida ya Paulo, aleenda kwamwao na kwa muda wa mfiri isadu sa sabato alejadiliana navo dooka ya maandiko.3Avekeri evafutulya maandiko na ivaelesa kuwa ilempasa kristo ateseke na kisha ifufuka see ifuma kwa vafu. Akavavia, ''Shu Yesu ngivavia habari sakwe ni ve kristo''. 4Baadhi ya Vayahudi valeshawishika na iungana na Paulo na Sila pamoja na Vagiriki Vacharuva, vafele veedngi vaongofu na kundi kubwa la vandu.5Lakini baadhi ya Vayahudi vateleamini, valejawa na ung'odo, vakaenda tela na ivaira baadhi ya vandu vaviishwa, vakahumbanya isanga la vandu pamoja na isababisha ghasia mjini, kisha vakaifamia mmba yama Jason, vevekundi ivara Paulo na Sila ili wahende mbele ya vandu. 6lakini vevaue valemra Yasoni na baadhi ya ndugu veengi na ivakamacha mbele ya maofisa va mji, vekaba kelele, Wasoro vaa valepindwa uruka vashika mpaka kuni pia. 7Vasoro vahava valekaribishwa na Yasoni veihalifu sheria ya Kaisari, veamba kure mfalme ungi nelahwa yesu''.8Isanga na maofisa wa mji veishwe mambo yahayo vakaingiwa na wasiwasi. 9baada ya iva vamaira besa ya thamani ya ulinsi ifume kwa Yason na veengi, valevalekia vesiilye.10Kyoo kila ndugu valemdums Paulo na Sila Beroya. Na vashike kulaha kula veleenda katika sinagogi la Vayahudi. 11Vandu vala vavekeri veera werefu mduve kuliko Vandu vala va Thesalonike, kwa kfa vavekeri utayari wa iambiliya neno la akili samwao, na ichungusa maandiko kila mfiri ililolya kama machecha eambwa ni ado ekeri. 12Kwa ado veengi vamwao veleamini vekeri vafele vere ushawishi mduve wa Kigiriki na vasoro veengi.13Lakini Vayahudi wa Thesalonike vagundue kwamba Paulo netangasa neno la Ruva fo Beroya, veleenda fo na ichochea na kisha iansisha ghasia kwa vandu. 14Kwa haraka, ndugu vakamkamacha paulo kwa shia ya ziwa lakini Sila na Timotheo vakabaki hala. 15Vala ndugu velemkamacha Paulo velehicha nave hadi Athene, vemche Paulo foodo veleambilya maagiso ifuma kwakwe kuwa Sila na Timotheo washe kwakwe haraka.16Na wakati vevaveecha fo Athene, roho yakwe ilesua kiidi yakwe shali alelolya mji uishwe sanamu nyiingi. 17Ado kajadiliana katika sinagogi na Vayahudi vala velemcha Ruva na kwa vala voose alekolana navo kila mfiri tela.18Lakini baadhi ya Wanafalsafa va Waepikureo na Wastoiko vakamkabili. Na vengi vakaamba, ''Ni choiki ukiamba mwongeaji mseka''? Vengi vakaamba, ''ilolwe nehubiri habari ya Ruva mgeni,'' Kwa kfa nehubiri habari ya yesu na ufufuo.19Vakamwira Paulo na imhende Areopago, veamba, ''Dwedima imanya mafundisho ya mahia ufundisha? 20Kwa kfa uhende mambo mahia katika madu yamodu. Kwa ado dukundi imanya mambo yahaya nere maana yoiki?'' 21(Na vandu voosde wa Athene pamoja na vageni vekeri kwamwao, vetumya mda wamwao aidha katika ichecha na ihuchanya dooka ya jambo ihia.)22Kwa ado paulo akaumuka katikati ya vandu va Areopago na iamba, ''Nyo vandu va Athene, ngioni shali nyohonyo ni vandu va dini kwa kila namna''. 23Kwani katika ihicha lakwa na isakwa findo fyamwani vye abudu, ngalolya machecha emaandike katika moja ya madhabahu yamwao, KWA RUVA ITEMANIKYE''. Ado baasi, sho mumwabudu bila imanya nive ngimjulishwa kwamwani.24Ruva aleumwa uruka na kila kindo kikeri kiidi, kwa kfa ni Bwana wa mbingu na nchi, edime ikaa katika mahekalu ematengenese kwa maoko ku. 25Na pia etumikiwa kwa maoko ya mwanadamu ku kana kwamba nehitaji kindo kwamwao, kwani vee emeni nevaininga vandu usima na pumsi na findo vingi fyoose.26Ihidya mndu umu, alefanya mataifa yoose na vandu veishi dooka ya kyamu cha uruka, na akavavikya nyakati na mrasa katika maeneo yo veishi. 27Kwa ado, imsengecha Ruva, na yamkini vamshike na imkola na kwa uhakika ekeri kwasha na kila umu wamodu ku28Kwakwe duishi, duchambuka na iva na usama womodu, shali mtunsi wamwani umu wa shairi aleamba, 'dui vazaliwa vakwe'. 29Kwa ado ikava sohoso ni vazaliwa va Ruva dwepaswa ifikiri iva uungu ni sha dhahabu au shaba au mawe ku, sanamu ileshongwa kwa ustadi na mawaso ya vandu.30Kwa ado, Ruva alenyamasia nyakati sila sa utiiri lakini luvaha neamuru vandu voose kila handu vakolye itubu. 31Yahai ni kwa kfa elevikya mfiri wehukumu uruka kwa haki kwa mndu ambaye alemshakwa. Ruva alefuna uhakika wa mndu shu kwa kila mndu hala alemfufua ifuma kwa vafu.32Na vandu wa Athene veishwe habari yefufuliwa kwa vafu baadhi yamwao vakamdhihaki Paulo ila vengi vakaamba, ''Dwehuchanya see kwa habari ya jambo lahali''. 33Baada ya haado, Paulo akavaacha. 34Lakini baadhi ya vandu valeungana nave vakaamini ekeri fo Dionisio Mwareopago, na mfele elehwa Damari na vengi pamoja navo.
1Baada ya mambo yahayo, Paulo alesiilya Athene ienda Korintho. 2Foodo akamkola Myahudi elahwa Akwila mndu wa kabila la Ponto, vee na mfele wakwe alahwa Prisila velesha ifuma fo Italia, kwa kfa Klaudia aleamuru Vayahudi voose vasiilye Roma; Paulo kasha kwamwao; 3Paulo kaishi na ifanya kasi navo kwani ve nefanya kasi iusana na yamwao. Vo vevekeri vatengenesa mahema.4Paulo akajadiliana navo katika sinagogi kila mfiri wa sabato. Alevashawishi vayahudi pamoja na Vagiriki. 5Lakini Sila na Timotheo vaashe ifuma Makedonia, Paulo alesukumwa na roho ivashuhudiya Vayahudi iva yesu ni vee kristo. 6Wakati Vayahudi vempunga na imdhihaki, ado paulo kadukaduka vazi lakwe mbele yamwani na ivavia, ''Samu yamwani na ive dooka ya mndwe yamwani mameni; naani ngiire hatia ku. ifuma luvaha na iendelya ngivaendya mataifa''.7Ado kasiilya ifuma hala akaenda kwenye mmba ya Tito Yusto, mndu emwabudu Ruva. Mmba yakwe ikeri karibu na sinagogi. 8Krispo, Kiongosi wa sinagogi pamoja na vandu vakaa kwakwe vakamwamini Bwana. Vandu veengi wa korintho valemwishwa paulo echecha veleamini na ibatiswa.9Bwana akammbia Paulo kyoo kwa shia ya maono, ''utaihove, lakini checha na utasie su''. 10Kwani nahani ngikeri pamoja naave, na kure ejaribu ikusura ku. Maana ngiire vandu veengi katika mji shu. 11Paulo kakaa fo kwa muda wa mwaka umu na mweri sita efundisha neno la Ruva miongono mwamwao.12Lakini Galioefanywe mtawala wa Akaya, Vayahudi veleumuka pamoja kinyume na Paulo na imkamacha mbele ya kdengu cha hukumu, 13veamba, ''mndu shahasho nevashawishi vandu vamwabudu Ruva kinyume cha sheria''.14Wakati Paulo ikundi iamba, Galio akavavia vayahudi, ''nyoo vayahudi, shali ivekeri ni kosa au uhalifu, ivehiva halali ivashuhulikia. 15Lakini kwa kfa ni maswali, ehusu machecha na marina, na sheria samodu, basi hukumuni nyohonyo mumeni. Nahani ngitamani iva hakimu kwa mambo yahaya ku.''16Galio kavaamuru vasiilye mbele ya kdengu cha hukumu, 17Ado vakamra Sothene, kiongosi wa sinagogi, vakamkaba mbele ya kdengu cha hukumu. Lakini Galio alejali cho velefanya ku.18Paulo, baada yekaa hala kwa mda mwasha alevacha ndugu na isiilya na meli Siria pamoja na Prisila na Akwila. Kabla yeondoka bandarini, aleusa mafili yakwe kwani alekola aakana iva mnadhiri. 19Veshike Efeso, Paulo elemcha Prisila na Akwila hala, lakini vee emeni akaingia kwenye sinagogi na ijadiliana na vayahudi.20Vembie Paulo akae navo kwa muda mwasha vee akolyaa. 21Lakini kasiilya kwamwao, kavavia, ''ngiuya see kwamwani, ikiwa ni mapensi ya Ruva''. Baada ya haado nalesiilya kwa meli ifuma Efeso.22Paulo aatue Kaisaria, neledwaa ienda iidikira kanisa la Yerusalemu, kisha akasoka sumbai kwa kanisa la Antiokia. 23Baada yekaa kwa mda hala, Paulo ihidia maeneo ya Galatia na Frigia na ivatia moyo vanafunsi voose.24Myahudi umu elehwa Apolo, eleoneka fo Alexandria, nalesha Efeso. Avekeri na ufasaha katika ichecha na hodari katika maandiko. 25Apolo nevekeri aelekeswa katika mafundisho ya Bwana. shali evekeri na bidii katika roho, alechecha na ifundisha kwa usahihi mambo imhusu yesu, ila alemanya ubatiso wa Yohana taba. 26Apolo kaansa ichecha kwa ujasiri katika hekalu, Lakini Prisila na Akwila vamwishwe vakafanya umbuya nave na vakamwelesea dooka ya shia za Ruva kwa usahihi.27Etamani isiilya ienda Akaya, ndugu vakamtia moyo na imwandikia barua vanafunsi vevekeri Akaya ili vakole imwambilya. Ashike, kwa neema eleveheeka sana vala veleamini. 28Kwa oru sakwe na maarifa, Apolo aliwasidi Vayahudi hadharani erora ihidia maandiko iva yesu ni vee kristo.
1Ikava kwamba Apolo ekeri Korintho, Paulo akahicha nyanda sa dooka na ishika katika mji wa Efeso na akakola vanafunsi kadhaa foodo. 2Paulo kammbia, ''Je mleambilya Roho mtakatifu mlipoamini?'' Vakammbia ''Ehe duledima hata iishwa ihusu roho mtakatifu ku''.3Paulo akaamba, ''Luvaha nyohonyo mlebatiswaje?'' Vakaamba, katika ubatiso wa Yohana''. 4Basi Paulo akajibu, Yohana alebatisa kwa ubatiso wa toba. Akavavia vandu vala kwamba valepaswa iamini ula ambaye aveesha baada yakwe yaani, yesu''.5Vandu veeishwe habari yahai vakabatiswa kwa rina la Bwana Yesu. 6Na ikava Paulo aavikye maoko yakwe dooka yamwao, Roho mtakatifu akasha dooka yamwao, na vakaansa echecha kwa lugha na itabiri. 7Jumla yamwao vevekeri vasoro vapatao ikumi na vavili.8Paulo aleenda katika Sinagogi akachecha kwa ujasiri kwa mda wa mweri isadu. Avekeri eongosa majadiliano na ivakoocha vandu ihusu mambo ehusu ufalme wa Ruva. 9Lakini vayahudi vengi vevekeri vakaidi na valeansa iamba maviishwa ihusu shia ya kristo mbele ya isanga. Basi Paulo nelechana navo na akavatenga vaamini kwasha navo. Nave naleansa ichecha kila mfiri katika ukumbi wa Trano. 10Yahai ileendelya kwa miaka ivili kwa ado voose veveishi katika Asia valeishwa neno la Bwana, voose vayahudi na Vayunani.11Ruva nevefanya matendo maduve kwa koko cha Paulo, 12Kwamba hata vagonjwa valehai na roho nshafu valevafuma, wakati veire leso na nguo silefuma mmbilini kwa Paulo.13Lakini kuvere Vayahudi vapunga pepo vesafiri ihidia eneo lo, valetumia rina la yesu kwa ajili ya matumisi amwao veemeni. Vevavie vala vere pepo vashafu; veamba, ''Ngavaamuru mfume kwa rina la yesu ambalo ambaye Paulo emhubiri.'' 14Vo valafanya yahayo vevekeri vana saba va kuhani mkuu wa Kiyahudi, Skewa.15Roho vashafu vakavajibu, ''Yesu ngimwishi,na Paulo ngimwishi; lakini nyohonyo ni veive?.'' 16Ula roho mshafu ndani ya mndu akavatoolya vapunga pepo na akavashinda oru na ivakaba. lo veledisha ifuma mmba ya vekeri duhu na ijeruhiwa. 17Jambo lahali likamanika kwa voose, Vayahudi na Vayunani ambao valeishi fo Efeso. Vakava na uhova sana na rina la Bwana likasidi iheshimiwa.18Pia, veengi va vaumini velesha na vakaungama na idhihirisha matendo maviishwa yo velefanya. 19Veengi vevefanya uganga vakahumbanya fitabu fyamwao vakafikora mbele ya kila mndu. Wakati voo vehesabu thamani ya findo fyo ivekeri fipande hamsini elfu fua besa. 20Ado neno la Bwana likaenea kwa upana sana katika oru.21Paulo ikamilisha huduma yakwe kula Efeso, Roho akamwongosa iende Yerusalemu ihiodya Makedonia na Akaya; Akaamba, ''Baada yevafo yengipasa ilolya Rumi pia. 22Paulo kavaduma Makedonia vanafunsi vakwe vavili, Timotheo na Erasto, ambao vavekeri vamheeka lakini vee emeni alebaki Asia kwa muda.23Wakati shoo kulefumya ghasia nduve fo Efeso ihusu shia ya. 24Sonara umu rina lakwe Demetrio, ambaye aletengenesa fisanamu vya besa fya Ruva Diana, alehende biashara nduve kwa mafundi. 25Ado kavaumbanya mafundi va kasi yo na iamba, ''Vaheshimiwa muishi kwamba katika biashara yahai sohoso dweingisa besa nyiingi.26Mwalolya na iishwa kwamba shi tiki haa Efeso ku bali karibu Asia yoose, Paulo shu evashawishi na ivahundusa vandu veengi neamba kwamba kure miungu yefanywa kwa maoko ku. 27Na shi tiki kure hatari kwamba biashara yamodu yava ihitajikye see ku, lakini pia na hekalu la Ruva mfele akeri mduve Diana nedima iirwa iva ere maana ku. Tena nevedima ichesa uduve wakwe, vee ambaye Asia na uruka wemwabudu.''28Veishwe yahaya veleishwa nyafi na vakakaba kelele, veamba, ''Diana wa Waefeso ni mduve.'' 29Mji woose ukaishwa ghasia na vandu vakadishisya ukumbi wa michezo, vakavara vasafiri venzake na paulo, Gayo na Aristariko, valefuma Makedonia.30Paulo nivekundi iingia katika isanga la vandu, lakini vanafunsi valemshiingya. 31Pia baadhi ya maafisa wa mkoa wa Asia ambao vavekeri mambuya sakwe vakamkamadia ujumbe kwa oru imtereva ataingye katika ukumbi wa michezo. 32Baadhi ya vandu veveamba kindo chahaki vengi jambo yahalya kwa kfa isanga la vandu lilekola lechanganyikiwa. Veengi vamwao veledima imanya hata niiki velesha pamoja ku.33Vayahudi vakamhende Iskanda sha ya isanga la vandu na immbikya dooka mbele ya vandu Iskanda kafuna ishara kwa koko chakwe ifuna maeleso kwa vandu. 34Lakini vemanye vee ni myahudi voose vakakaba kelele kwa sauti imu kwa muda wa saa iivili, ''Diana ni mduve wa Efeso.''3537Baada ya karani wa mji inyamasisha isanga akaamba, 'Nyo vasoro va Efeso ni veive eteishi kwamba mji shwahashu wa Efeso ni mtunsaji wa hekalu la Diana mduve na pisha elechona ifuma mbinguni?. 36Ilolya basi kwamba yohoyo ewesekana ku Dwepaswa iva na utulivu na mtafanye choose piu kwa haraka. Kwa maana ngavalaha vandu vahava haadi mahakamani ambao ni varango va hekalu ku wala shi vere kumkufuru Ruva wamodu mfele ku.38Kwa ado, kola Demetrio na mafundi vekeri nave vere mashtaka dhidi ya mndu yoose, mahakama sikeri wasi na maliwali vefo. Na vahendwe mbele ya shauri. 39Lakini kola vahave ukasengecha choose pia ihusu mambo mengine, neshughulikiwa katika kikao halali. 40Kwa loi dukeri katika hatari ye tuhumiwa ihusu ghasia mfiri sii kure sababu ya mashafuko yahaya ku na dwesheva na uweso weyaelesa ku. 41Baada yeamba yahayo, kavatawanya makutano.
1Baada ya ghasia isia, Paulo nelevalaha vanafunsi na ivatia moyo. Kisha kavaaga na isiilya ienda Makedonia. 2Nave emae ihicha mikoa yahayo na nevekeri avatia moyo vaamini, akaingia uyunani. 3Baada ya vee iva hala kwa mda wa mweri isadu, njama sileundwa dhidi yakwe na Vayahudi alipokuwa ekaribia isafiri,kwa shia ya bahari ielekekya shamu, ado alelasimu ihidia kupitia Makedonia.4Valeandamana nave hadi Asia vavekeri Sopatro, mwana wa Pirho ifuma Berea; Aristariko na Sekundo, voose ifuma vaamini va Wathesalonike; Gayo wa Derbe; Timotheo; Tikiko na Trofimo ifuma Asia. 5Lakini vandu va vamesongwa va veduvecha kula Troa. 6Kwa shia ya bahari ifuma Filipo baada ya mfiri sa mkate isiyoyiwa chachu, na katika mfiri tanu dukashika fo Troa. Dulekaa fo kwa mfiri saba.7Hata mfiri wa kwansa wa juma, dukeri dwakusanyika pamoja ili imega mkate , Paulo kachecha na vaamini. Avekeri epanga isiilya ngama yakwe, ado akaendelya ichecha mpaka kyoo wa manane. 8kuvere taa nyiingi katika chumba cha dooka ambapo dulekusanyika pamoja.9katika idirisha elechaamiya kijana umu rina lakwe Utiko, alelemwa na choo. Hata Paulo ekeri ehubiri kwa muda mwasha, kijana shu, avekeri elae, akachona sumbai ifuma ghorofa ya karadu na kasanwa amefa. 10Lakini Paulo alemashuka sumbai akakuorwa ve emeni dooka yakwe, akamkushura, kisha akaamba, '' Mtadumbwe tamaa, kwa kfa nekeri yu hai.''11Kisha kadwaa see ghorofani na kaumega mkate akala. Baada yechecha navo kwa mda mwasha mpaka shuru akasiilya. 12Vakamhende kijana ula ekeri hai vakafarijika sana.13Sohoso dumeni dulesongwa mbele ya Paulo kwa meli na dukaelekya Aso, ambapo sohoso dulepanga imwira Paulo fo. Chahaki cho vee emeni alekunda ifanya kwa kfa alepanga ihidia nchi kavu. 14Ashike fo Aso, Dukambakya kwenye meli dukaenda Mitilene.15Kisha sohoso dukatweka ifuma fo na mfiri wa kavili ndukashika upande wa kavili wa kisiwa cha Kio. Mfiri ulefata, dukashika kisiwa cha Samo, na ngama yakwe dukashika mji wa Mileto. 16Kwa kfa Paulo alekola aamua isafiri ihidia Efeso ili kwamba atafumie muda woose piu katika Asia; kwa kfa evekeri na haraka yewahi Yerusalemu kwa ajili ya sikuu ya Pentekoste, kola wewesekana vee ifanya ado.17Ifuma mileto akaduma vandu hadi Efeso na akavalaha vameku va kanisa. 18Veshike kwakwe akavavia nyohonyo mumeni muishi tangu mfiri ya kwansa ngivache haadi Asia shali ngivikeri kwamwani muda woose. 19Ngilemtumikya Bwana kwa unyenyekefu woose na kwa masoru, na mateso elengikola nahani kwa hila sa Vayahuidi. 20Mwishi shali ambafyo ngiteleku shiingia itangasa kwamwani kindo choose ambacho kivekeri muhimu na shali nahani ngivafundisha wazi wazi na pia ienda mmba kwa mmba. 21Muishi shali nahani ngileendelya ivaonya vayahudi na Vayunani dooka ya toba kwa Ruva na imani katika Bwana wamodu yesu.22Na luvaha sakulieni nahani ngivikeri ngimtii Roho Mtakatifu ielekya Yerusalemu, ngitayaishi mambo ambayo endengifumya nahani foodo. 23ila kwa kfa Roho Mtakatifu nengishuhudya nahani katika kila mji na neamba minyororo ya mateso yo nengiveecha. 24Lakini nahani ngilefikiri kwamba maisha yakwa ni kwa shia yoose ya thamani kwakwa ku, ili ngidime ima mwendo wakwa na huduma ngileambilya ifuma kwa bwana yesu, ishuhidia injili ya neema ya Ruva.25Na luvaha, sakulya ngiishi kwamba voose miongoni mwa vala ngileenda wahubiri ufalme, mwengilolya kyamu see ku. 26Kwa ado ngivashuhudya luni kwamba ngive hatia kwa samu ya mndu soose piu. 27Kwa kfa ngilejishiingya itangasa mapensi yoose ya Ruva ku.28Kwa ado veni vaangalifu dooka yamwani nyohonyo mmeni na dooka ya kundi loose ambalo Roho mtakatifu alevavikya nyohonyo iva vaangalisi, veni vaangalifu ishakwa kusanyiko la Bwana ambalo aleola kwa samu yakwe emeni. 29Ngiishi baada yesiilya kwakwa mbwa mwitu vakali veingya kwamwani na velihurumia kundi ku. 30Ngiishi hata miongoni mwamwani mumeni baadhi ya vandu vesha na iamba mambo maviishwa, ili wakoocha vanafunsi vavafate voo.31Kwa ado muve meso. Kumbweni kwamba kwa miaka isadu ngiledima icha ivafundisha kila umu amwani kwa masuni kyoo na kwaya. 32Na luvaha nahani ngivakahisi kwa Ruva na kwa neno la neema yakwe ambalo ledima ivajenga na ivaininga urithi pamoja na voo voose valevikywa wakfu kwa Ruva.33Ngiletamani besa, dhahabu au mavazi ku. 34Muishi nyahanyo mumeni kwamba maoko yahaya yaleninga mahitaji yakwa ngiimeni na mahitaji ya vala vavekeri pamoja na nahani. 35Katika mambo yoose ngilevaininga mfano wa shali ivapasa ivaheeka vanyonge kwa ifanya kasi, na shali mpaswe ikumbwa maneno ya bwana yesu machecha ambayo vele emeni aleamba, '' Ni heri ifuna kuliko iambilya''.36Baada ya yeamba yahayo alekaba makoti akaitereva pamoja navo. 37Voose vakalia sana na imhukya paulo shingoni na imbusu. 38Valehusunika saidi ya yoose kwa kfa ya kila ambacho aleamba, kwamba kamwe velelya kyamu chakwe see ku. Kisha vakamhiimya merikebuni.
1wakati duchane navo na dusafiri baharini moja kwa moja kwenye mji wa kosi, na ifuma foodo dukashika mji wa Patara. 2Dukolye meli ivuka ienda Foinike, tulipanda dukasafiri.3Dushike mbele ya kisiwa cha Kipro, tukaicha upande wa kushoto dukasafiri hadi Siria, dukavikya nanga katika mji wa tiro, kwa kfa foodo ni foo meli ivekeri ipakukuwe shehena yakwe. 4Baada yevalolya vanafunsi, dukakaa fo mfiri saba. Vanafunsi vo vakammbia paulo ihidia kwa Roho kwamba vee atavache Yerusalemu.5Hata dutimise mfiriya, sohoso dukasiilya dukaenda samodu. Voose pamoja, na vafele vamwao na vana vamwao, valeduhiimya katika shia samodu hadi dukafuma sha ya mji. Kisha dukakaba makoti pwani, dukaitereva dukaagana na kila umu. 6Dukadwe meli, kuni navo vakauya na kaa kwamwao see.7Hata dumae safari yamodu ifuma Tiro, dukashikaTolemai. 8Hala duleidikira ndugu na ikaa navo kwa mfiri umu. Ngama yakwe dulesiilya dukaenda kaisaria. Sohoso dukaingia kaa kwa Filipo mhubiri wa injili avekeri umu wa vala saba, na sohoso dukakaa pamoja nave. 9Mndu shu nevere mabinti vaana mabikira ambao valetabiri10Baada yekaa fo kwa mfiri kadhaa, akasooka ifuma uyahudi nabii umu elehwa Agabo. 11Vee nalisha kwamodu na akautwaa mkanda wa paulo, kwa ashoo alejifunga machende na maoko yakwe emeni na iamba, ''Roho mtakatifu aleamba adi'', ''Vayahudi na Vayerusalemu vemfunga mndu sho emeliko mkanda shu navo vemkabisi maokoni mwa vandu va mataifa.''12Duishwe mambo yahayo sohoso na vandu vevekeri veishi handu hala dukamsihi Paulo ataende Yerusalemu. 13Lo Paulo alejibu, ''Muusa choiki mulia na imisha moyo wakwa? kwa maana ngikeri tayari. shi tiki ifungwa ku, lakini pia ifiia foo Yerusalemu kwa ajili ya rina la Bwana Yesu.'' 14Kwa kfa Paulo ivekundi ishawishiwa ku dulecha na iamba , ''Basi mapensi ya Bwana yafanyike.'''15Baada ya mfiri yahai, Dukira mfuko yamodu na dukadwa Yerusalemu. 16Baadhi ya vanafunsi ifuma Kaisaria pia valefafana na sohoso vakahende mndu wa Kipro, Mwanafunsi wa kasha ambaye duvekeri nave.17Dushikeb Yerusalemu, ndugu veledukaribisha kwa furaha. 18Ngama yakwe Paulo aleenda pamoja naaso kwa Yakobo na Vameku voose vekerifo. 19Baada yevaidikira alevaininga taarifa imu baada ya ingi ya mambo ambayo Ruva aletenda miongoni mwa mataifa ihidia huduma yakwe.20Wakati veishwe yahayo vakamsifu Ruva na vakammbia, ''Uoni ndugu, kure maelfu aanga vamwamini miongoni mwa Vayahudi. 21Voo voose vere nia yera sheria. Vaviwa ihusu vahave, kwamba wefundisha Vayahudi veishi kati ya mataifa ichana na Musa na kwamba wewavia vatadine vana vamwao na vatafate desturi sa kasha .22Dupaswa duuse choiki? Bila shaka veishwa kwamba vahave vasha. 23Ado usa kils sohoso dukuria luvaha: dure vandu vaana vavikya nadhiri. 24Vaire vandu vahava na ujitakase umeni pamoja navo na uvatare gharama samwao, ili vadime iusa mndwe yamwao. Ado kila umu akole imanya kwamba mambo yo veleviwa ihusu vahave ni uongo. Vejifunsa kwamba vahave pia wefata sheria.25lakini kwa habari sa mataifa ambao valeva vaamini, duleandika na ifuna maagiso kwamba vepaswa ijiepusha na findo velefunwa dhabihu kwa sanamu, na samu, ifumana na kila kilafaachwa na vajiepushe uasherati. 26Lo Paulo alevatwaa vasoro na mfiri wa kavili akajitakasa emeni pamoja navo,akaingia Hekaluni itangasa kipindi cha mfiri sejitakasa, hadi sadaka ifunwe kwa ajili ya kila umu wamwao.27Mfiri soo saba sikaribie isian baadhi ya Vayahudi ifuma Asia vakamlolya Paulo Hekaluni, na makutano vakasua na vakamwororya maoko. 28Vevekerti vekaba kelele ''Vandu va Israeli duheekeni. Shwahashu ni ula efundisha vandu kila handu mambo ambayo ni kinyume na vandu, sheria na handu haadi. Pia navahende Vayahudi katika hekalu na ihanajisi handu ha patakatifu.'' 29Kwa kfa mwansoni vevekeri vamlolya Trofimo Muefeso ekeri pamoja nave mijini,navo alemhende hekaluni.30Mji woose ukava na taharuki na vandu vakadisha pamoja na imra paulo. Vaakamfuna sha ya hekalu na milango mara ukashingwa. 31Vekeri vejaribu immbwaa habari sikashika kwa mkuu wa jeshi la valinsi iva yerusalemu yoose ileishwa ghasia.32Mara yo akavaira askari na jemadari akadishiilya isanga. Wakati vandu velolye mkuu wa jeshi na askari, vakacha imkaba Paulo. 33Kisha mkuu wa jeshi akamkaribia na imra paulo na akaamuru afungwe minyororo mmbilini. Akammbesa vahave ni veivi na uusa choiki.34Baadhi ya vandu kwenye isanga vevepanguka kindo chahaki na vengi kingi. kwa kfa jemadari eledima ivavia choose piu ku kwa kfa ya kelele sila akaamuru Paulo ahendwe kiidi ya ngome. 35Basi eshike kwenye ngasi, akairwe na askari kwa kfa ya ghasia sa isanga. 36Maana umati wa vandu valemfata na valeendelya ikaba kelele, ''Mfuneni shwahashu!''37Paulo ekeri ehendwe mmba ya ngome alemmbia mduve wa jeshi, ''Ngidime ikuvia kindo mduve ula wa jeshi akaamba, ''Je uchecha Kiyunani? 38Je, vahave ni mmisri ula abae awali aleongosa uasi na aleira magaidi elfu inya nyikani?.39Paula akaamba, '' Nahani ni Myahudi, ifuma mji wa Tarso ya Kilikia. Nahani ni raia wa mji maarufu ngiitereva munguruhusu ngicheche na vandu.'' 40Wakati jemadari emninge ruhusa Paulo kaumumka here ngasi na akafuna ishara kwa vandu kwa maoko yakwe. Wakati kuure ukimya sana akachecha navo kwa Kiebrania, Akasema,
1''Ndugu na baba sakwa, huchanieni utetesi wakwa ngiufanya luvaha''. 2Makutano veishwe Paulo echecha navo kwa kiibrania, vakasia sii. Akaamba,3Nahani ni Myahudi, ngileoneka mji Tarso eneo la kilikia, ila ngilekolya elimu katika mji shwahashu, machendeni pa Gamalieli. Ngilefundishwa ilingana na shia sahihi sa sherian za baba samodu. Nahani ngive bidii ya Ruva shali nyohonyo voose mkeri luni. 4Ngilevatesa kwa shia yahai mpaka ifa ngavafunga vasoro na vafele na ivakumba geresani. 5Hata kuhani mduve na vameku voose vedima ifuna ushahidi kwamba ngileambilia barua ifuma kwamwao kwa ajili ya ndugu vekeri Dameski, kwakwa nahani isafiri ienda foodo. Ivekeri ngivahende vandu Yerusalemu kwa shia yahaya ili vafungwe na iadhibiwa.6Ilefumia kwamba hala ngikeri ngisafiri na ishika kfuhi na Dameski, majira ya kwaya ghafla nuru nduve ikafumia mbinguni ikaansa ingiangasa. 7Ngama sumbai na iishwa sauti ungivia, '' Sauli, Sauli niiki ungiudhi?' 8Ngajibu, 'vahave ni veivi Bwana''? Akangivia ''nahani ni yesu mnazareti ambaye ulengiudhi.'9vala vavekeri nahani velelolya Nuru, ila veleishwa sauti ya ula elechecha na nahani. 10Ngaamba, 'ngausa choiki Bwana?' Bwana kangivia, 'Umuka na uingie Dameski; foodo weviwa kila kndo upaswe iusa'. 11Ngiledima ilolya ku kwa kfa ya mwangasa wa nuru ya, lo ngaenda Dameski kwa iongoswa na maoko ya vala vevekeri nahani.12Foodo ngakolana na mndu elahwa Anania, avekeri mndu mwera sheria na mweheshimika mbele ya Vayahudi voose veishi foodo. 13Akasha kwakwa kaumuka mbele yakwa na iamba, ''Ndugu yakwa Sauli ukoliye ilolya kwa mndu ula ula ngamlolya.14Akaamba, 'Ruva wa baba samodu akushakwa vahave ukolia imanya mapensi yakwe, imlolya ula ere haki na iishwa sauti yefuma dumbuni kwakwe. 15Kwa kfa weva shahidi kwakwe kwa vandu voose dooka ya yo ulelolya na iishwa. 16Luvaha niiki uveecha? Amka ubatiswe undesambia sambi safo ulaha rina lakwe'.17Baada yenya na Yerusalemu, na ngikeri ngisali ndani ya hekalu, ikafumia kwamba ngaidingwa maono. 18Ngamlolya engivia, 'Hima na ufume Yerusalemu haraka, kwa kfa vekubali ushuhuda wafo ihusu nahani ku..'19Ngaamba, 'Bwana voo veemeni veishi ngilevafunga geresani na ivakaba vala veleamini katika kila sinagogi. 20Na samu ya Stefano shahidi wafo ifuluke, nahani pia ngivekeri ngiumusu karibu na ukubali na ngivekeri ngiringa nguo za vala velemmbwaa.' 21lakini alengivia, Enenda kwa kfa nahani ngikuduma usiilye kwasha kwa vandu va mataifa.''22Vandu vakamruhusu acheche dooka ya neno lahali. Lakini baadaye vakabeeka kwa sauti na iamba, '' mfune mndu shu katika nchi, kwa kfa ni sahihi aishi ku.'' 23Vekeri vebeeka kwa sauti na ikumba mavasi yamwao na ikumba kiluli dooka, 24jemadari mduve kaamuru Paulo ahendwe, ngomeni. Kaamuru aveswe kuni ekabwa mijeledi ili vee emeni amanye niiki vevekaba kelele namna yohoyo.25Hata vekeri vamfunga kwa mdavi, Paulo akammbia ula akida aveumusu karibu nave, je ni haki kwamwani imkaba mndu Mrumi na bado ahukumiwa ku?'' 26Ula akida aishwe machecha yahayo, akaenda kwa jemedari mduve na immbia eamba, ''Ukundi ifanya choiki? kwa kfa mndu shu ni Mrumi.''27Jemadari mduve kasha na immbia, ''Ngivia je vahave ni raia wa Rumi?'' Paulo akaamba, ''iyee''. 28Jemadari akajibu, '' Ni ihidia kiasi kduve cha besa lo ngilokoka uraia.'' Lakini paulo akammbia, ''Nahani ni mrumi wa weoneka.'' 29Basi vale vevekeri tayari immbesa vakasiiliya na imcha wakati shohosho. Na jemadari mduve nave akaihiva, emanye iva Paulo ni mrumi, na kwa kfaalemfunga.30Mfiri ulefata jamadari mduve alekundi imanya ukweli ihusu mashataka ya vayahudi dhidi ya Paulo. Ado akamfungua fifungo vyakwe akaamuru vaduve va makuhani na barasa loose vakolane. Akamhende Paulo sumbai na immbilia kiidi yamwao.
1Paulo kavasakulia umu kwa umu vandu va barasa akavavia, ''ndugu sakwa, ngileishi mbele za Ruva kwa dhamira nsha hadi luni.'' 2Kuhani mduve Anania kavaamuru vale veveumusa kfuhi nave vamkabe momu wakwe. 3Lo paulo kavavia, ''Ruva nevakaba vahave, ukuta ufie shokaa. Uchaamye uhukumu kwa sheria naave uamuru najikabwa kinyume cha sheria?''4Vala veveumusa kfui nave vakaamba, ''Ado lo umlahilia kuhani mduve wa Ruva?'' 5Paulo akaamba, ''ndugu ngamanya kwamba shwahashu ni kuhani mduve ku. Kwa kfa ingiandike, echecha uviishwa dooka ya mtawala wa vandu vafo ku.''6Paulo elolye uria umu wa barasa ni masadukayo na vengi Mafarisayo, akabeeka sauti na iamba, ''ndugu sakwa nahani ni Mfarisayo, mwana wa Mfarisayo. Ni kwa sababu yahai nategemea kwa ujasiri ufufuo wa wafu ninao ngihukumiwa nasho.'' 7Eyaambe yahayo malumbano maduve akafumia baina ya Mafarisayo na Masadukayo, na mkutano ukaavana. 8Kwani Masadukayo veamba kure ufufuo, malaika wala kure roho ku, ila mafarisayo veamba yohoyo nefo oose piu.9Ghasia nduve ikafumia na baadhi ya vaandishi vevekeri uria wa Mafarisayo vakaumuka na ijadili, veamba, '' Dwalolya choose piu kifiishwa dhidi ya mndu shu ku. Ni aja kila roho aumalaika nachecha nave?'' 10Wakati kulefumia hoja nduve, mduve wa majeshi alechova kwamba Paulo neveshauliwa fipande fipande navo, ado kaamuru vanajeshi vamashuke sumbai na imwira kwa oru ifuma kwa vajumbe va barasa na imhende katika ngome.11Kyoo kilefata Bwana aleumuka nave kfuhi na iamba, ''Utaihove kwa kfa wangishuhudia katika Yerusalemu, ado wefuna ushahidi pia katika Roma.''12Kukyee baadhi ya vayahudi valefanya agano na ilaha fyao dooka yamwao veemeni: veamba ya kwamba vala vela venywa choose piu ku mpaka lo vemmbwaa Paulo. 13Kuvera saidi ya vandu arobainivalefanya njama yahai.14Vakaenda kwa vaduve va makuha ni na vameku na iamba, ''Dwajivikya dumeni kwenye fyoo nduve, dutale choose piu mpaka dummbwaePaulo.'' 15Ado luvaha barasa ummbie jemadari mduve amhende kwamodu shali kwamba mnaamua kesi yakwe kwa usahihi. Kwamodu sohoso dukeri tayari immbwa kabla etesha hoodo.16lakini mwana wa mshiki ama paulo akaishwa kwamba kuvere njama, akaenda kuingia kiidi ya ngome na immbia Paulo. 17Paulo kamlaha akida umu akaamba, '' Mwire kijana shu kwa jemadari maana nere neno ammbia''.18Basi akida akamwira ula kijana akamkamacha kwa jemedari mduve akammbia, ''Paulo ula mfungwa alengilaha avekundi ngikuhendie kija shwahashu kwafo. ''Ere neno ekuvia?'' 19Ula jemedari uduve akamra koko akajitenga nave mbali, na akammbesa, ''Ni kindo choiki ukundi ungivia?''20Kijana ula akaamba , ''Vayahudi vapatana ikutereva umhende Paaulo ngama kwenye barasa shali kwamba vekundi ikolia habari sakwe kwa usahihi saidi. 21Basi vahave ulyae kwa kfa vandu saidi ya arobaini vemfisia. valefunga kwa fyao vatale wala inywa mpaka lo vemmbwa hata luvaha vekeri tayari veveecha kibali ifuma kwafo.''22Basi ula jemadari mduve kamcha kijana ula asiilye sakwe baada yemvavasa, ''Utammbie mndu yoose ya kwamba vangivia yahayo. 23Akavalaha maakida vavili akaamba, vatayarisheni askari mia ivili iende Kaisaria na askari vabakye farasi sabini, na vere mkuki mia ivili, mwisiilya ikamba la karadu lamkyoo. 24Akavavia ifikya mnyama tayari ambaye Paulo nemtumia na imwira salama kwa Feliki Gavana.25Akaandika barua kwa namna yahai, 26Klaudio lisia kwa Liwali mtukufu Feliki, salamu. 27Mndu shu nelerewa na Vayahudi vakava kfuhi vemmbwaa, lo ngaenda pamoja na kikosi cha askari ngamkira, ngikole habari kuwa ve ni raia wa Kirumi.28Ngivekundi imanya kwa niiki valemstahiki ado ngamkamacha baraseni. 29Ngalolya kwamba alekolya astakiwa kwa ajili ya maswali ya sheria yamwao wala hakushitakiwa neno loose lestahili iwaawa wala ifungwa ku. 30Kisha ikamanika kwakwa kwamba kure njama dhidi yakwe, ado kwa haraka ngamhende kwafo, na ivavasa vo vemstaki vahende mashataka yakwe mbele yafo. Vakaagana.''31Basi vala askari vakatii amri: vakamwira Paulo vakamkamacha hata Antipatri kyoo. 32Mfiri ulefata maaskari vengi vakavacha vala vakabakia farasi vaende pamoja nave, navo vakaulya ngomeni. 33Na vabakya farasi veshike kaisaria na imniingia liwali barua ya vakammbikya Paulo mbele yakwe.34Nave liwali aisome barua akammbesa Paulo alefumia jimbo loiki emanye ya kwamba ni mndu wa Kilikia, 35akaamba, ''Ngikuishwa vahave lo vesha vo velekustaki,'' akaamuru avikywe katika ikulu ya Herode.
1Baada ya mfiri tano, Anania kuhani mduve, baadhi ya vameku na msemaji umu elehwa Tertulo, vakaenda hala. Vandu vaa vahende mashataka dhidi ya Paulo kwa gavana. 2Paulo aumuke mbele ya gavana, Tertulo akaansa istaki na iamba kwa gavana, ''Kwa kfa nefo dure amani nduve na kwa maono yafo nehende mageuzi mesha katika taifa lamodu; 3basi kwa shukrani yoose duambiliya kila kindo uusa, Wasalaam mheshimiwa Feliki.4Lakini ngitakushokere saidi ngikusihi ungihuchanye machecha manang'ana kwa fadhili safo. 5Kwa kfa dulemkola mndu shu mkorofi, na nesababisha Vayahudi iasi urukeni. Tena ni kiongosi wa madhehebu ya Wanazorayo. (Singatia machecha ya mstari shwahashu 24:6 6Na tena nalejaribu ilitia hekalu unajisi ado dukamra, ungeri kwenye nakala bora sa kasha ku). (Singatia: Mstari huu.7LIsiasi, afisa, nalesha na akamwira kwa oru maokoni kwamodu, ukeri kwenye nakala bora sa maandiko ya kasha ku). 8Ukammbesa Paulo ihusu mambo yahaya, hata wedima ijifunsa ni kindo choiki dustaki.'' 9Vayahudi navo vakamstaki paulo, veamba kwamba mambo ya nevekeri loi.10Liwali ampingie koko ili paulo acheche, Paulo akajibu, ''Ngiishi ya kwamba kwa miaka miingi uleva mwamusi wa taifa lahali, na ngire furaha ijielesa ngimeni kwafo. 11Wedima ihakikisha kuwa silehicha mfiri saidi ya kumi na ivili tangu ngiidwe ienda yerusalemu ku. 12Na vangikulie katika hekalu ngilebishana na mndu yoose piu ku na ngilefanya fujo katika mkutano ku wala katika masinagogi ku wala ndani ya mji ku; 13na wala vedima ihakikisha kwafo mastaka yo vestaki dhidi yakwa ku.14Ila ngikiri lahali kwafo ya kwamba kwa shia ya ambayo velaha dhehebu, kwa shia yohoyo ngimtumikia Ruva wa baba samodu. Nahani ni mwaminifu kwa yoose ekeri kwenye sheria na maandiko ya manabii. 15Ngire ujasiri ula Ruva ambaye hata voo navo veuviecha, isha kwa ufufuo wa vafu, kwa voose vere haki na vetere haki pia, 16na kwa lahali ngirunda kasi ili ngive na dhamira etere hatia mbele sa Ruva na mbele ya vandu ihidia mambo yoose.17Luvaha baada ya miaka nyiingi ngasha ihende msaada kwa taifa lakwa na sawadi ya besa. 18Ngifanye adi Vayahudi fulani va Asia vakangikolia ndani ya sherehe ya utakaso kiidi ya hekalu, bila kundi la vandu wala ghasia. 19Vandu vaa ambao ilevapasa iva mbele yafo luvaha adi na vaambe kila vere dooka yakwa kola vere neno loosa.20Au vandu vaa veemeni vaambe ni kosa loiki valelolya kwamba ngiumuke mbele ya barasa la kiyahudi; 21isipokuwa kwa ajili ya kindo kimu ngilekiamba kwa sauti ngiumuke kiidi yamwao, ni kwa kfa ya ufufuo wa vafu nyohonyo mungihukumu.''22feliki alekolia ametaarifiwa usha ihusu shia na akauhahirisha mkutano. Akaamba, ''Lisia jemedari akasha sumbai ifuma Yerusalemu ngifuna maamusi dhidi ya mastaka yamwani.'' 23Lo valemwamuru akida amringe paulo, ila ave na nafasi na hata atavefo mndu wemhiima mambuya vakwe vatamheeke wala vatamchambikie.24Baada ya mfiri kadhaa, Feliki akauya na Drusila mfele akwe avekeri myahudi akaduma imlaha Paulo na akahuchanya ifuma kwakwe habari sa imani kiidi ya kristo yesu. 25Ila paulo ekeri ejadiliana nave ihusu haki na kiasi na hukumu yo ifuma, Feliki akalolya uhova akajibu, ''enda kwasha kwa luvaha, ila ngakola mda see ngekulaiha.''26Muda shohosho, aletegemea kwamba paulo nemninga besa kwa ado akamlaha mara ingi akachecha nave. 27Ila miaka ivili ihiche, Porkio festo akawa Liwali baada ya Feliki, ila Feliki vavekundi ijipendekesa kwa vayahudi ado sumbai akamcha paulo sumbai ya uangalisi.
1Lo Festo aleingia katika jimbo la halo na baada ya mfiri isadu akaenda ifuma Kaisaria hadi Yerusalemu. 2Kuhani mduve na Vayahudi mashuhuri vakahende shutuma dhidi ya Paulo kwa Festo, na valechecha kwa oru kwa Festo. 3Na valeitereva Festo fadhili dooka ya habari sa Paulo akole imlaha immbwa mkoni.4Lakini Festo alejibu kwamba Paulo avekeri mfungwa katika kaisaria na kwamba vee emeni neuya fo haraka. 5Akaamba ''kwa ado vala ambao vedima ienda fo na sohoso, kola kure kindo kuviishwa kwa mndu shu mwepaswa imstaki.''6Baada yekaa mfiri nane au ikumi saidi akanya Kaisaria. Na mfiri ulefata akachaamia katika kidengu cha hukumu na iamuru Paulo ahendwe kwakwe. 7Ashike Vayahudi ifuma Yerusalemu vakaumuka kfuli, wakafuna mastaka meengi madhemeri ambayo veledima iyathihirisha ku. 8Paulo kajitetea na iamba, 'shi dhidi ya rina la vayahudi, shi dooka ya hekalu ku na shi dooka ya Kaisaria ngafanya maviishwa ku.'9Lakini Festo avekundi ijipendekesa kwa vayahudi na ado akamjibu Paulo kwa iamba, 'je, ukundi ienda Yerusalemu na ihukumiwa na nahani ihusu mambo yahaya foodo?' 10Paulo akaamba, 'ngaumuka mbele kidengo cha hukumu cha kaisaria ambapo ngepaswa ihukumiwa. Ngilevakosia Vayahudi ku shali vahave uishi usha.11Ikava ngilekosa kama ngilefanya kila kistahili kifo ngilya ifa ku. Lakini kola shutuma samwao shi kindo ku kure mndu idima ingikabidhi kwamwao ku. Ngitereva Kaisari. 12Baada ya Festo ichecha na barasa akajibu, ''ulitereva kaisari; weenda kwa Kaisari.''13Baada ya mfiri kadhaa,mfalme Agripa na Bernike vakashika Kaisaria ifanya siasa rasmi kwa Festo. 14Baada yekaa foo kwa mfiri nyiingi, Festo alewakilisha kesi yama Paulo kwa mfalme; Akaamba, 'mndu umu alechehwa haadi na Feliki sha mfungwa. 15Ngikeri Yerusalemu makuhani vaduve na vameku va vayahudi valehende mastaka dooka ya mndu shu kwakwa, navo valevesa dooka ya hukumu dhidi yakwe. 16Kwa lahali nahani ngilevajibu kwamba shi desturi ya varoma ifuna mndu kwa upendeleo ku badaya yakwe, mtuhumiwa yepaswa iva na nafasi yevakabili vastaki vakwe na ijitetea dhidi ya tuhuma soo.17Kwa ado, veeshe pamoja haadi ngiledima iveecha ku, lakini mfiri ilefata ngilechaamya katika kdengu cha hukumu na iamuru mbu shu alehendwe mmba. 18Wakati vastaki veumuke na imstaki ngilefikiri kwamba kure mastaka maduve yalehendwe dhidi yakwe ku. 19Badala yakwe vevekeri na mabishano fulani pamoja nave ihusu dini yamwao na ihusu yesu ambaye alefaa, lakini Paulo nedai iva nekeri hai. 20Ngivekeri ngafumbwa shali ngichungusa suala lahali, na ngammbesa kola neveenda yerusalemu ihukumiwa ihusu mambo yahayo.21Lakini Paulo alahwe avikwe sumbai ya ulinsi kwa ajili ya uamuzi wa mfalme, ngileamuru avikwe hata ngimkamache kwa Kaisari. 22Agripa akachecha na Festo ,''ngivekundi pia imhuchanya mndu shwahashu.'' ''Festo, akaamba, ''ngama wemhuchanya.''23Ado ngama yakwe, Agripa na Bernike valeshika na sherehe nyiingi valeshika katika ukumbi na maafisa va kijeshi na vandu mashuhuri wa mji. Na Festo afune amri, Paulo ahendwe kwamwao. 24Festo kaamba, ''Mfalme Agripa, na vandu voose ambao mkeri haadi pamoja na sohoso, mumwoni mndu shwahashu, jumuiya yoose ya Vayahudi fo Yerusalemu na haadi pia vakundi ngivashauri na voo vakakaba kelele kwakwa kwamba asiishi.25Ngalolia kwamba alefanya loose lestahili kifo ku, lakini kwa kfa alemlaha mfalme ngileamua ngomkamache kwakwe. 26Lakini ngiive kindo dhahiri che andika kwa mfalme ku, kwa kfa yahai ngamhende kwafo hasa kwafo vahave mfalme Agripa, ili ngikole iva na kindo che andika ihusu kesi. 27Kwa kfa ngioni ire maana imkamacha mfungwa na bila irora mastaka yo imkabili.
1Ado, Agripa kammbia paulo, 'weruhusiwa ijitetea. 'Lo Paulo kaorwa koko chakwe kajitetea adi. 2''Ngajilolya ngire furaha, Mfalme Agripa, ili iusa kesi yakwa mbele yafo luni dhidi ya mastaka yoose ya vayahudi. 3Hasa kwa kfa vahave ni mtaalamu wa desturi sa vayahudi na maswali. Ado ungihuchanye kwa uvumilivu.4Loi, vayahudi voose veishi shali ngileisha tangu usangi wakwa katika taifa lakwa fo Yerusalemu. 5Vengiishi tangu mwanso na vepaswa ikubali kwamba ngileishi sha mafarisayo, dhehebu lire msimamo mkali kwenye dini yamodu.6Luvaha ngaumuka haadi ngihukumiwe kwa kfa nahani ngilesakwa ahadi ambayo Ruva alefanya na baba samodu. 7Yahai ni ahadi ambayo makabila yamodu nikumi na avili netumaini iambilia kola vemwabudu Ruva kwa bidii kyoo na kwaya. Ni kwa ajili ya tumaini lahali, mfalme Agropa, kwamba Vayahudi vengistaki. 8Niiki yoose piu kati ya mwani efikiri ni ajabu kwamba Ruva ifufua vafu?9Wakati umu ngilefikiri ngimeni kwamba ngivafanya mambo meengi dhidi ya rina la yesu wa Nazareti. 10Ngileusa yahayo katika Yerusalemu; ngilefunga vaamini veengi geresani na ngivere mamlaka ifuma kwa vaduve va makuhani iusa ado, na wakati vevawaa ngilekaba kura dhidi yamwao. 11Mara nyiingi ngilevaadhibu katika masinagogi yoose na ngilejaribu ifanya vaikane imani yamwao. Ngivere nyafi sana dooka yamwao na ngilevadishira hata katika miji ya ugenini.12Wakati ngikeri ngiusa yahaya, Ngileenda Dameski, ngivere mamlaka na maagiso ifuma kwa makuhani vaduve; 13Ngikeri mkoni wakati wa kwaya, Mfalme, ngilelolya mwanga ifuma mbinguni uvekeri mkali kuliko muu na ulevaa idusunguka nahani na vandu vevesafiri pamoja na nahani. 14Sohoso voose duleva sumbai, ngaishwa sauti ichecha nahani iamba katika lugha ya kiebrania: 'Sauli, Sauli! kwa niiki ungitesa? Ni vigumu kwafo ukaba iteke mchokoo.15Lo ngileamba, 'vahave ni veivi Bwana?' Bwana akajibu, nahani ni yesu ambaye ungitesa. 16Luvaha kuura uumuke kwa machende afo, kwa kfa kwa kusudi lahali nahani ngalolwa na shahidi doka ya mambo uishi ihusu nahani luvaha na mambo ngekurova baadaye; 17na ngikuokoa ifuma kwa vandu na vandu va mataifa ambapo, ngikuduma, 18ifufwa meso yamwao na ivafuna mlemeni ienda mwangeni na ifuma kwenye oru wa shetani vamhundukie Ruva; ili vakole iambilia ifuma kwa Ruva msamaha wa sambi na urithi ambao ngilevatenga kwa imani ikeri kwakwa.19Ado, mfalme Agripa, ngiledima iasi maono ya mbinguni ku, 20lakini, kwa vala vekeri katika Dameski kwansa, na kisha yerusalemu na nchi yoose ya Yudea, na pia kwa vandu va mataifa engii, ngilehubiri kwamba vatubu na imhundukia Ruva vafanye matendo estahili toba. 21Kwa kfa chaado vayahudi valengira hekaluni, vakajaribu ingiwaa.22Ruva alengiheeka mpaka luvaha ado ngiumuka na ishuhudia kwa vandu va kawaida na kwa vala vaduve dooka ya ala ambayo manabii na Musa valeamba nefumya na ni fingo ku, 23kwamba kristo lasima neteseka na neva wa kwansa ifufuka ifuma kwa vafu na itangasa mwanga kwa vayahudi na vandu va mataifa.24paulo imae ijitetea, Festo aleamba kwa sauti nduve, Paulo vahave ni mwendawazimu! masomo afo nakufanya uve mwendawazimu. 25Lakini Paulo aleamba, Nahani ni mwendawazimu ku, mheshimiwa Festo; lakini kwa ujasiri ngiamba machecha ya loi tupu. 26Kwa kfa mfalme neishi ihusu mambo yahaya, na ado kwa kfa ngive uhakika kwamba kure loose lirike kwakwe ku; kwa kfa lahali lelefanywa mbahi ku.27Je, unaamini manabii, Mfalme Agripa? Ngiishi kwamba weamini.' 28Agripa akamwambia Paulo, 'kwa mda mfuhi wedima ingishawishi nahani na ungifanya Mkristo? 29Paulo kaamba, ''Ngiitereva Ruva kwamba kwa mda mfuhi au mwasha ni vahave tiki ku, bali pia voose vengiishwe luni,vave sha nahani, lakini bila minyororo ya geresani.''30Lo mfame aleumuka, na liwali, na Benike pia, na vala vevechaamye pamoja navo, vasiilye ukumbini, 31valechecha voo kwa voo na iamba, 'mndu shu estahili ifa ku wala kifungo ku.' 32Agripa akammbia Festo, ''mndu shu avedima ivikwa huru kola neleteetena rufani kwa kaisari.''
1Iamuliwe kwamba dutakiwe dusafiri kwa mringa ienda Italia, valemkabidhi Paulo na vafungwa vengi kwa afisa umu wa jeshi la Kiroma alelahwa Julio, wa kikosi cha Agustani. 2Dukabakya meli ifuma Adramitamu, ambayo ivekeri isafiri kando kando ya pwani ya Asia. Ado dukaingia baharini, Aristaka ifuma Thesalonike ya Makedonia akaenda pamoja na sohoso.3Mfiri ulefata dukatia nanga katika mji wa Sidoni, ambapo Julio alemtendea Paulo kwa ukarimu na akamruhusu ienda kwa mbuya sakwe iambiliya ukarimu wamwao. 4Ifuma hoo dukaenda baharini dukasafiri isunguka kkisiwa cha Kipro ambacho kivekeri chaukinga muho kwa kfa muho uvekeri udukabili. 5Baada ya kuwa dwasafiri katika mriinga ukeri kfuhi na Kilikia na Pamfilia, dukasha Mira, mji wa Lisia. 6Hala ula afisa wa jeshi la Kiroma, akaikola meli ifuma Alexandria ambayo ivekeri isafiri ielekea Italia. Akadubakisa kiidi yakwe.7Baada yeva dwasafiri mbooha kwa mfiri nyiingi na hatimaye dukashika kwa taabu karibu na Kinidasi, muho uleduruhusu see ielekea shia yohoyo ku, ado dukasafiri kando kando ya irishe la Krete dukinga muho, mkabala na Salmone. 8Dukasafiri kando kando ya pwani kwa uhumu mpaka dukashika handu helahwa Fari Haven ikeri karibu na mji wa lasi.9Dukeri dwaira muda mwiingi sana, na muda wa mfungo wa Kiyahudi ulekola wamehicha pia na luvaha ivekeri ni hatari iendelya isafiri. Ado Paulo akaduonya, 10na iamba, ''vasoro, ngioni safari ambayo dukundi duire iva na madhara na hasara nyoongi, shi tiki ya mizigo na meli, lakini pia ya maisha yamodu.'' 11Lakini afisa wa jeshi la Kiroma akamhuchanya zaidi Bwana wakwe na mmiliki wa meli, kuliko mambo ala ambayo nelechechwa na Paulo.12Kwa kfa bandari ivekeri sehemu rahisi ikaa wakati wa mbeho ku, mabaharia veengi vakashauri dusafiri ifuma hala ili kwa namna yoose dudime ishika mji wa Foinike, dukae hala wakati wa mbeho. Foinike ni bandari fo Krete na yasakwana na kaskazini mashariki na kusini mashariki. 13Muho wa kusini uanse ikuma mboha mboha, mabaharia vakafikiri valekola kila vevekikundi. Vakailwa nanga na isafiri kando kando ya Krete ya kfuhi na Pwani.14Lakini baada ya muda mfuhi muho mkali, ulelahwa wa kaskazini mashariki, ukaansa ikaba ifuma ng'ambo ya kisiwa. 15Wakati meli ilemwe na ilemwa ikabili muho, dukakubaliana na hali yahayo, dukasafirishwa nasho. 16Dukadisha ihidia upande ula uvekeri ukinga muho wa kisiwa chelahwa Kauda; na kwa taabu sana dulefanikiwa iokoa mtumbwi.17Baada ya iva vameikoocha, valetumia mdai iifunga valeihova kwamba duvedima ienda kwenye eneo la msanga wiingi la Syiti, ado vakamashwa nanga na vakaendeshwa kandokando. 18Dulekabwa kwa oru sana na dhoruba, ado mfiri ulefata mabaharia vakaansa irungulia mizigo ifuma melini.19Mfiri ya karadu, mabaharia vakaansa ifuna mriinga kwa maoko yamwao veemeni. 20Wakati ambapo muu na nyenyeri siteleduangasia kwa mfiri nyiingi, bado dhuruba nduve uledukaba na matumaini kwamba duveokolewa naletoweka.21Baada ya iva vameenda mda uwasha bila kyao, haado paulo akaumuka kiidi ya mabaharia akaamba, ''Vasoro, mlepaswa mngihuchanye na duveilwa nanga ifuma Krete, ili ikola madhara na hasara. 22Na luvaha ngivafariji mjitie moyo kwa kfa duteva upotevu maisha yamodu ku, isipokuwa hasara ya meli taba.23kwa kfa kyoo kilehicha malaika wa Ruva, ambaye Ruva shoo nahani ni wakwe na ambaye ngimwabudu pia - malaika vakwe aleumuka mbahi yakwa. 24Na iamba, ''Utaihove Paulo, lasima uumuke mbele ya Kaisari, na sakwa, Ruva katika usha wakwe nekuniinga vahava voose ambao vesafori pamoja na vahave. 25Ado, vasoro ,jiiningeni moyo, kwa kfa ngimwamini Ruva, kwamba yeva shali ngileviwa. 26Lakini lasima duvaywe kwa ikabwa katika baadhi ya visiwa.''27Ishike kyoo wa ikumi na nane, dukeri duendeshwa kuni na kula kwenye bahari ya Adratik, sha kyoo cha manane adi, mabaharia valefikiri kwamba valekaribia nchi kavu. 28Valetumia milio ibima kina cha mriinga na vakakola mita thelathini na sita, baada ya muda mfuhi vakabima kina see vakalola mita ishirini na saba. 29Valeihova kwansa dwedima igonga miamba, ado vakasoosa nanga inya ifuma katika sehemu yevikya nanga na vakaitereva kwamba shuru iveesha mapema.30Vala mabaharia vevesengeche namna yeitelekesa meli na velesoosa mringeni boti nginana nginana sqa seokolya maisha, na vakajifanya kwamba vekumba nanga ifuma sehemu ya boti. 31Lakini Paulo kammbia askari ula wa jeshi la Kiroma na askari vala, ''Mwidima ilaa ku isipokuwa vandu va vebaki meli.'' 32Kisha vala askari vakadumbwa mdai sa boti ya na vakaicha iirwe na mriinga.33wakati mwanga wa shuru ukeri ufuma, Paulo kavasihi voose angalau vale kinang'ana. Akaamba, shwahashu ni mfiri wa ikumi na nne muveecha bila ila, mwala kindo ku. 34Ado ngivasihi muire kyao kinang'ana kwa kfa yahai ni kwa ajili yeishi kwamwani, na kure hata ifili limu la mndwe yamwani lecheka ku. 35Emae iamba yahayo akaira mkate akashukuru Ruva mbele ya meso ya kila mndu, kisha akautuswa akaansa ila.36Kisha voose vakatiwa moyo navoo vakaira kyao. 37Duvekeri vandu 276 kiidi ya meli. 38Vemae ila fyeshika valefanya meli ngiangu kwa ikumba ngano kiidi ya bahari.39Ive kwaya, veleitambua nchi kavuku, lakini vakalolya nchi kavu ilehicha mringeni ivere msanga wiingi, vakajadiliana kola vedima iendesha meli lelekea hoo. 40Ado vakadavisa nanga vakasicha baharini. katika muda shoo vakadavisa mdai sa tanga na vakainua sehemu ya mbele ielekea kwenye muho, ado vakaelekea sehemu yoo ya msanga wiingi. 41lakini vakasha handu ambapo mikondo ivili ya mriinga vekolana na meli ikaelekea msangeni. Na ile sehemu ya mbele ya meli ikakwama hala na iledima ifuma ku, lakini sehemu ya mbele ya meli ikaansa imishika kwa kfa ya ukali wa mawimbi.42Mpango wa askari vala uvekeri ni ivawa vafungwa, ili kwamba kure ambaye eveogelea na itoroka ku. 43lakini askari ula wa jeshi la Kiroma avekundi imkira Paulo, ado kaumusa mpango wamwao; na akavaamuru vale vedima iogelea vatoole melini kwansa na vaende nchi kavu. 44Kisha vasoro vengi vefata veengi dooka ya fipande vya mbao na vengi dooka ya findo vingi ifuma meli. Kwa shia yahai ikafumia kwamba dweshika voose salama nchi kavu.
1Dushike salama, duletambua kwamba kisiwa chelahwa Malta. 2Vandu venyeji wa hala shi tiki kwamba veleduininga ukarimu wa kawaida ku, bali valeasa moto dukarihishwa voose, kwa kfa ya mfua na mbeho wekeri iendelya.3Lakini Paulo akeri ahumbanya mzigo wa nguu na ivikyo motoni, shoka nging'ana ive sumu ikafuma kula nguni kwa kfa ya mrike ula, na ikakihundusya kwenye koko chakwe. 4Vandu venyeji wa hala velolye mnyama ening'inia ifuma kwenye koko chakwe, vakariana voo kwa voo, ''mndu shu hakika ni muuaji ambaye natoroka baharini, lakini haki yemruhusu iiashi ku.''5Lakini vee kamkumba mnyama sho katika moto na elekola madhara yoose piu ku. 6Voo vakaveecha ashimbe kwa homa au auwe ghafla na ifa. Lakini baada yemsakwa kwa muda mwasha na ilolya kwamba kure jambo litekeri la kawaida kwakwe ku, valebadilisha mawaso yamwao naiamba nevekeri Ruva.7Basi handu hala kfuhi hevere ardhi ambayo ivekeri mali ya mduve wa kisiwa mndu alelahwa Pablio. Aledukaribisha na idukarimu kwa mfiri isadu. 8Ilefumya kwamba baba wa pablio alerewa na homa na ndwari yearika. Na paulo amwendee aleitereva, akavikya maoko dooka yakwe, na imhaira. 9Baada ya lahali ifumia vandu vengi hala kisiwani vevelwae pia valeenda na vakahairwa. 10Vandu vakaduheshimu kwa heshima nyiingi. Dukeri ijiandaa isafiri valeduninga fila dulehitaji.11Baada ya mweri isadu, dulesafiri kiidi ya meli ya Iskanda ambayo ivekabwa mbeho hoo kisiwani, ambayo fiongosi vakwe vevekeri ndugu vavili mapacha. 12Baada ya iva duletua katika mjin sirakusa, dulekaa hala mfiri isadu.13Ifuna hala dulesafiri katika mji wa Regio. Baada ya mfiri umu muho wa kusini ulefumia ghafla na baada ya mfiri ivili dukashike katika mji wa Putoli. 14Foodu dulevakola baadhi ya ndugu na dukakaribishwa ikaa navo kwa mfiri saba, kwa shia yahai dukasha Rumi. 15Ifuma foo ndugu vala baada ya iva valeishwa habari samodu, valesha iduambilya foo tela la Apians na Hotel isadu. Paulo avalolye ndugu kashukuru Ruva akajitia ujasiri.16Duingie Roma, Paulo eleruhusiwa iishi emoni pamoja na askari ula evemringa. 17Basi ivekeri baada ya mfiri isadu Paulo alevalaha pamoja vasoro vala vevekeri viongosi kati ya vayahudi. Veeshe pamoja akaamba, kwamwao, ''Ndugu pamoja na kwamba ngilefanya kosa loosa piu kwa vandu vahava ku, au ifanya kinyume na taratibu sa mababu samodu valesongwa, ngilefunwa sha mfungwa ifuma yerusalemu hadi kwenye koko cha Varumi. 18Baada yengihoji veletamani ingicha huru kwa kfa kuvekeri kutere sababu kwakwa nahani yestahili adhabu yefa.19Lakini vala Vayahudi vala vecheche kinyume cha shauku yamwao, ngilelesimika idumbwa rufani kwa Kaisaria, japokua itevekeri shali kwamba ngahende mastaka dooka ya taifa lakwa. 20Kwa kfa yeteena kwakwa rufani ado ngileitereva ivalolya na ichecha na nyohonyo. Ni kwa kfa ya kila ambacho Israeli nere kwacho ujasiri, ngilefungwa kwa kifungo chahaki.21Kisha vakammbia, ''Dutemewahi iambilya barua ifuma Yudea ihusu vahave, wala kutere ndugu alesha na ifuna taarifa au iamba neno loosa ifiishwa ihusu vahave. 22Lakini dukundi iishwa kwafo ufikiri choiki ihusu kundi lahali la vandu vahava, kwa kfa ikulikane kwamodu kwamba lichecha kinyume kila handu.''23Vekeri vatenga mfiri kwa ajili yakwe, vandu veengi saidi valesha handu hoo iveishi. Aleamba jambo lya kwamwao na ishuhudia ihusu ufalme wa Ruva. Alejaribu ivashawishi ihusu yesu, kwa maana soose ivili ifuma katika sheria sa Musa na ifuma kwa manabii, iansia shuru mpaka kashiini. 24Baadhi yamwao valeshawishika ihusu mambo ala yaleambwa, wakati vengi veteleamini.25Valemwe ikubaliana voo kwa voo, valesiilya baada ya paulo iamba jambo limu, ''Roho mtakatifu aleamba usha ihidia Isaya nabii kwa baba samodu. 26Aleamba, ''Enda kwa vandu vahava uambe, ''kwa madu yamwani mwelolya lakini mwetambwa ku.27Kwa ajili ya mioyo ya vanduvahava ileva dhaifu, madu yamwao aashwa kwa taabu, vasisira meso yamwao, ili kwamba vatashetambua kwa meso yamwao, na ielewa kwa mioyo yamwao na ihunduka see, na nivevahaira.''28Kwa ado, mwepaswa imanya kwamba vokovu shwahashu wa Ruva ulekemachwa kwa vandu va mataifa na vehuchanya.''(Zingatia: Mstari huu. 29Wakati eamba mambo yahaya Vayahudi valesiilya, vekeri na mashindano maduve kati yamwao.'' haumo kwenye nakala bora za kale).30Paulo nelekaa katika mmba yakwe yepamga kwa miaka yoose ivili na nelevakaribisha voose velesha kwakwe. 31Avekeri ehubiri ufalme wa Ruva na avekeri efundisha mambo dooka ya Bwana yesu kristo kwa ujasiri woose. Kure alemshiingya ku.