Totela (Namibia): Bible for 1 John, 2 John, 3 John, Acts, Colossians, Ephesians, Galatians, Jude, Mark, Romans

Formatted for Translators

©2022 Wycliffe Associates
Released under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Bible Text: The English Unlocked Literal Bible (ULB)
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English Unlocked Literal Bible is based on the unfoldingWord® Literal Text, CC BY-SA 4.0. The original work of the unfoldingWord® Literal Text is available at https://unfoldingword.bible/ult/.
The ULB is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Notes: English ULB Translation Notes
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English ULB Translation Notes is based on the unfoldingWord translationNotes, under CC BY-SA 4.0. The original unfoldingWord work is available at https://unfoldingword.bible/utn.
The ULB Notes is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

To view a copy of the CC BY-SA 4.0 license visit http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/

Below is a human-readable summary of (and not a substitute for) the license.
You are free to:

Share — copy and redistribute the material in any medium or format.

Adapt — remix, transform, and build upon the material for any purpose, even commercially.

The licensor cannot revoke these freedoms as long as you follow the license terms.
Under the following conditions:

Attribution — You must attribute the work as follows: "Original work available at https://BibleInEveryLanguage.org." Attribution statements in derivative works should not in any way suggest that we endorse you or your use of this work.

ShareAlike — If you remix, transform, or build upon the material, you must distribute your contributions under the same license as the original.

No additional restrictions — You may not apply legal terms or technological measures that legally restrict others from doing anything the license permits.

Notices:
You do not have to comply with the license for elements of the material in the public domain or where your use is permitted by an applicable exception or limitation.
No warranties are given. The license may not give you all of the permissions necessary for your intended use. For example, other rights such as publicity, privacy, or moral rights may limit how you use the material.

Mark

Chapter 1

¹Ma kalisizo e ibangeli ya Jesu Kresite, mwana wa Nyambe. ²Mbunikwañolwa mwimbuka yomu polofita Isaya, ''Lole, nditumika mutumwa habusu bwenu, ye zalukise inzila yenu. ³Mwikanda kakusuwahale muhuwo ukuwa, mulukise inzila yo Nfumu; mu otolole inzila zakwe.'''⁴Johani nakeza, kwiza kukolobeza no kuluta inkolobezo yo kubaka ne nswalelo ye zibe. ⁵Bena mwa judea nimwa Jelusalema bonse bakukeza kwali. Niba kolobezwa kwali mwi nuka ya Jodani, bakuliwamba zibe zabo. ⁶Johani kazabele cizabalo cho mukata we kamele no mutunga wo mukata kuzimbulusa i munda yakwe, kakwesi kulya impase no buci bo mulole.⁷Akuwamba, '' Kakukeze zumwi yena maata kunihita mumasule angu; yendisaoli nanga kusumununa tukwele twe nsangu zakwe. ⁸Ninda mikolobeza ca menzi, iye kamikolobeze co moya ucenete.''⁹Niza pangahala mwayo mazuba Jesu hakazwa mwa Nazaleta ina mwa Galileya, akukolobezwa kwa Johani mwinukua ya Jodani. ¹⁰Jesu hazwa mumenzi, akubona iwulu haliyaluka hakati hape moya ucenete ukukeza kwali muciyemo ce nkwilimba. ¹¹Inzwi likuzwa kwiulu, ''U mwanangu yenisaka cahwa. Unitabisa cahwa cahwa.''¹²Moya ucenete niwa mukoka kumutwala mwikanda. ¹³Kena mwikanda mazuba aola kulikana makumi one, Nakalikiwa kwa satani. Kena nezi pau, cwale mañiloi akumutusa.¹⁴Kuzwa ha kwatiwa Johani, Jesu nakeza mwa Galileya nakabuwamba ivangeli ya Nyambe. ¹⁵Akutienzi, ''Inako ciyamana, Mubuso wa Nyambe cewina hafuhi. Mubake no kuzumina i ivangeli.''¹⁶Haka kabuyenda kwimbali ye cibwi ca Galileya, nabona simoni na Andrew mwancu wa Simoni niba sohela tunyandi mucibwi, keli bayambi. ¹⁷Jesu akubatienzi, ''Mukeze kunu, municilile, monimipange bayambi ba bantu.'' ¹⁸Yaho feela bakusiya tunyandinokumwicilila.¹⁹Jesu hakasiyendele kule kanini, akubona Jakobo mwana wa Zebedia na Johani mwancu wakwe; kabena mucisepe nibena baluka tunyandi. ²⁰Akubakuwa, ba kusiya ishabo Zebedia naba beleki mucisepe, bakumwicilila.²¹Nibakeza mwa Karpenauma, lwe nsabata, Jesu nayenda muma Sinagoge nokukaluta. ²²Niba komokwa mulutilo wakwe, kaluta cina muntu yena maata cina muntu yasali muñoli.²³Yaho feela mukwame ikena myoya mibi muma Sinagoge akuhuwa, ²⁴Akutienzi, ''Cinzi cise tupange newe, Jesu wa Nazareta? Wakeza kukutusinya? Nikwizi. Uya cenete wa Nyambe!'' ²⁵Jesu akukalimela myoya mibi akutienzi, ''Mutontole muzwe kwali!'' ²⁶Myoya mibi ikumuwisikiza hansi ikuzwa kwali nakwesi kuhuwa cahwa.²⁷Mi bonse bantu niba komokwa, bakulibuza, ''Cinzi ici? Mulutilo muhya na maata! Mane alaela ne myoya mibi hape imusuwa!'' ²⁸Kabubo kakwe nika ambalakana muci kiliti conse ca Galileya.²⁹Hazwa muma Sinagoge, bakuya mwinzubo ya Andreasi na simoni, na Jakobo na Johani. ³⁰Cwale mukwenyani wa Simoni ka lele neli mulwali we fukela, bakukawambila Jesu ka zakwe. ³¹Akukeza, akumukwata kwi yanza, nokumu nanuna mwiulu; ifukela likumana, akutanga kumubelekela.³²Matengu aswana halimina izuba, bakuleta bonse balwala nabo bakabakataziwa myoya mibi. ³³Bantu bonse bomumuleneñi bakwiza kubungama ha mulyango. ³⁴Naholisa bangi bakabalwala matuku acincana cincana no kuzwisa myoya mibi, kono kana nazuminina myoya mibi kuwamba kakuli imwizi.³⁵Nameneka cahwa, no kusisiha; nayenda kucibaka cilipatite kwakaba enke nokukalapela. ³⁶Simoni nabo bakekele nabo bakutanga kumulola. ³⁷Bakumuwana bakumuwambila kuti, ''Bantu bonse bakwesi kukulola.''³⁸Akuwamba, ''Tuyende kungi, kumileneñi izimbulukite, kuti nikakutaze ko noko. Mpaho ndakeza kunu.'' ³⁹Nayenda monse mwa Galileya, kukutaza muma Sinagoge no kuzwisa myoya mibi.⁴⁰We mbingwa nakeza kwali. Kamukumbila; akukubama akuwamba kwali, ''Heba usaka, uwola kuni cenisa.'' ⁴¹Nacuna ne nkumbu, Jesu akuolola iyanza nokumukwata, akuwamba kwali, ''Nisaka. Ucene.'' ⁴²Yaho bulyo i mbingwa ikumana kwakwe, abacenisiwa.⁴³Jesu akumukalimela cahwa no kumulukulula. ⁴⁴Abawambi kwali, ''Nosiye kulika kuluwila muntu, cwale yende, kalibonahaze kuma Prisita, ukabahe intaelo kuya ke ntaelo ya Mushe, ibe bupaki ku bonse.''⁴⁵Nayenda akutanga kukabuwamba na lukuluhite kuhasanya inzi, Jesu kana kasiola kwinjila mumileneñi nalukuluhite, cikekala bulyo kumizi. Nanga bobo bantu kabasikeza kwali kuzwa kuzibaka zingi.

Chapter 2

¹Hakazwa kwa Karpenauma hakuhita mazuba manini, nikwasuwahala kuti ena kumuzi. ²Igandya nilya kopana mane kakwina nanga cibaka, nanga ha mulyango, cwale Jesu akuwamba inzwi kwabo.³Hape bakwame bakukeza kwali kabaletete mukwame ya kokonyene; bantu bo ne bakabamuhindite. ⁴Kono kabaswanela kukeza hafuhi neye kakuli bantu keli bangi, bakwiyalula insenke kukena Jesu, habamana kwiyalula, no kulalika ika kokonyene he sasa.⁵Kokubona intumelo yabo, Jesu akuwambila ikakokonyene, ''Mwanangu, zibi zako za swalelwa.'' ⁶Bamwi kubañoli kabekele, nokulela mu myozo yabo, ⁷''Kuti mbuti uzu mukwame haola kuwamba hecina? Anyasiliza! Njeni yaola kuswalela zibi mbita Nyambe enke?''⁸Aho bulyo Jesu ko moya wakwe kezi zikabahupula mukati kabo. Akuwamba kubali, ''Cinzi cimihupulisa heco mu myozo yenu? ⁹Ncecibo citole cemuola kuwambila yakokonyene, 'Zibi zako za swalelwa' kapa kuwamba kuti' Zimane, hinde isasa lyako, no kuyenda'?¹⁰Kutendela kutimwizibe kuti mwana wo muntu ena maata hefasi okuswalela zibi,'' na wambila ika nyonyobele iyanza, ¹¹''Niwamba kwako, buke, hinde isasa lyako, uyende kwinzubo yako.'' ¹²Akubuka kokulitahanela nokuhinda isasa lyakwe, nokuyenda hanze habusu bwecicaba , niba komokwa bonse bakutemba Nyambe, bakutienzi, ''Kana twalacibona cintu ciswana sina nceci.''¹³Nakaya ku cibwi hape, bantu bangi niba keza kwali, akubaluta. ¹⁴Haka koswele, akubona Levi mwana wa Alufeya ekele he tente lyomutelisi akumuwambila, ''Nicilile.'' Akunanuka noku mwicilila.¹⁵Jesu kena alya mwinzubo ya Levi naba telisi bangi nabana bapanga zibi naba lutiwa bakwe, keli bangi kabamwicilile. ¹⁶Bañoli keli bafalisi, hababona Jesu alya nabana bapanga zibi naba telisi, bakuta balutiwa, ''Cinzi halya naba telisi nabana bapanga zibi?''¹⁷Jesu hasuwa heco akuba wambila, ''Bantu balihalila kabasaki siyanga; balwala mbabasaka siyanga. Kana ninakeza kukuwa bantu balukite, kono bapanga zibi.''¹⁸Balutiwa ba Johani naba Falisi kabena he nako yo kulinyuma zilyo. Bamwi bantu bakukeza kumuta, ''Cinzi balutiwa ba Johani naba Falisi habalinyuma zilyo, kono bako kabalinyumi zilyo?'' ¹⁹Jesu akubata kuti, ''Kana bantu bakeza kumukiti wa maseswa baola kulinyuma zilyo haiba yasesa nasina nabo? kubona bulyo yasesa asina nabo, kabaoli kulinyuma zilyo.²⁰Mazuba kayakeze yasesa kazwisiwe mukati kabo, mwayo mazuba inga nibalinyume zilyo. ²¹Kakwina yaola kulukila cikamba cihya hacizabalo cikulukulu. Cikamba ciola kuekeza kukuñatuka, cihya kucakale ciñatukilila.²²Kakwina yabika i waine ihya mucikabi cakale. Kakuli i waine moi popole cikabi i waine neci kabi zonse zi sinyeha. Kono i waine ihya iswanela kubikiwa muci kabi cihya.''²³Lwe nsabata Jesu nakaya kwiwa lyo buheke, balutiwa bakwe bakutanga kutola buheke. ²⁴Ba Falisi bakumuta, ''Lole, cinzi habapanga cintu cisazumininwe lwe nsabata?''²⁵Akuba wambila, ''Kana nimwabala cinapanga Davida hakafwile cahwa inzala-iye nabamwi bakwame bakena nabo- ²⁶Munayendela mwinzubo ya Nyambe Abiata hakeli mupulisita munene, akulya buloto habusu, cisazumininwe kumuntu no muntu kuti alye mbita ma pulisita, no kuhako bamwi bakekele nabo?''²⁷Jesu akuwamba, insabata niya pangilwa muntu, muntu kana napangilwa insabata. ²⁸Kuzwa aho, Mwana wo Muntu Unfumu, nanga we nsabata.''

Chapter 3

¹Jesu akuyenda hape muma Sinagoge, kwina mukwame ika nyonyobele iyanza. ²Bamwi bantu kabamulolelele cahwa kuti babone kapa mwamuholise izubz lya lwe nsabata kuti bamunyazikize ho.³Jesu akuluwila mukwame ya nyonyobele iyanza, ''Zimane ukeze zozimane mukati kabantu.'' ⁴Akuwambila bantu, '''Kana ngomulao kutenda nenza lwesabata kapa kutenda bubi; kuhaza kapa kwihaya?'' Bakulyuma bulyo.⁵Akubola kokunyelwa, nokuswila kukubaza ke myozo yabo mikukutu, akubawambila uzo mukwame, ''Putulule iyanza lyako.'' Akuliputulula, iyanza lyakwe likuhola. ⁶Bafalisi bakuzwila hanze mpahona aho bakutanga kulela nama Heroda mubaola kumwihayila.⁷Cwale Jesu, nabalutiwa bakwe, bakuyenda kucibwi, igandya lya bantu likube cilila kuzw kwa Galileya nikwa Judea ⁸nikwa Jelusalema nikwa Idumea nomwishilya lya Jodani nikwa Tire na Sidoni. Habasuwa zintu zikapanga, igandya likukeza kwali.⁹Akuwambila balutiwa bakwe kuti bamulukisese bwato bunini kupangila igandya, kuti basiye kumunyamatala. ¹⁰Kakuli naholisa bangi, cwale bantu bonse kabalwala matuku acincana- cincana bakucuna kawli kuti bamukwate.¹¹Monse mukaimubonena myoya mibi, kaiwa hansi habusu bwakwe nokulila cahwa, neico enzi, ''Umwana wa Nyambe.'' ¹²Akuikanisa kuti isiye kumwizibahaza.¹³Akuliza helundu, nokukuwa abo bakasaka, bakukeza kwali. ¹⁴Akukuwa bekumi nibobile (bana ulika enzi ba apositola) kutiyenzi babe neye abatume bakahasanye inzwi, ¹⁵nabaha maata okuzwisa madimona. ¹⁶Akuketa bekumi nibobile: Simoni, inabika izina lya Pitolosi;¹⁷Jakobo mwana wa Zebedia, na Joani mwancu wa Jakobo, abo banaha izina lya Boanegerisi, litalusa, mwana wo nvula; ¹⁸na Andriasi, Filipi, Batolome, Mateu, Tomasi, Jakobo mwana wa Alufea, Taddea, Simoni ya kanana, na ¹⁹Judasi Kariote, yana mubeteka.²⁰Akubola kumekalo, cwale igandya lya bantu likukeza kukopana hape, kana nibawana ne nako yo kulya buloto. ²¹Be shika lyakwe habasuwa , bakuyenda kuti bakamuhinde, kakuli kabatiyenzi, ''kasili iye nenza.'' ²²Bañoli banibakeza kuzwa kwa Jelusalema bakutiyenzi, ''Ena moya wa Beelzebulu'' cwale ''ko muyendisi wa madimona azwisa madimona.''²³Jesu akuba kuwila kwali nokuba wambila mwinguli, ''Satani mbuti aola kuzwisa Satani? ²⁴Haiba mubuso haulizokela uwo wine, uwo mubuso kauoli kukola. ²⁵Nabantu bahala mwinzubo yonke habalizokela, iyo inzubo kaikondi.²⁶Satani hasibuka nokulizokela iye mwine akauhana, kasioli kuzimana kono casika kuma maniselezo akwe. ²⁷Kakwina yaola kwingila mwinzubo yo muntu ena maata no kuhiba zintu zakwe naseni kusumina uzo yena maata pili, inga hasinye mwinzubo yakwe.²⁸Ndimiwambila initi kutiyenzi, zonse zibi zabana bantu kaziswalelwe, nabana banyansiliza zinibawamba, ²⁹kono yanyansiliza moya ucenete kaswalelwi, kono mafosisa akwe ngecibi cisamani.'' ³⁰Jesu nawamba kuti kakuli kabatiyenzi, ''Ena moya mubi.''³¹Banyina nabancu bakwe bakukeza no kuzimana hanze. Bakumutumina, kumukuwa. ³²Igandya lya bantu kalimuzimbulukite bakutiyenzi kwali, ''Banyoko nabancu bako bena hanze, bakabukulola.''³⁵Akubetaba, ''Bama na bancu bangu mbani?'' ³⁴Akulola kwabo kabakele mucikwenda nibamuzimbulukite bakutiyenzi kwali, ''mubone, aba mbabama nabancu bangu! ³³Yense yapanga cisakwina kwa Nyambe, uzo muntu njomwancu wangu, nibama.''

Chapter 4

¹Hape natanga kuluta kwimbali ye cibwi, igandya lya bantu likusangana hantu honke neye. Akulyata mubwato bukabwina mucibwi, akwikala mwateni. Igandya lyonse kalina hekamba kwimbali necibwi. ²Akubaluta zintu zingi mwinguli, mwezo zakabaluta, izi nzana wamba kubali.³''Muteleze! Mulimi akuya hanze kukubiyala intanga. ⁴Haka biyala, zimwi intanga zikuwila mwinzila, zizuni zikumana kuzilya. ⁵Zimwi intanga zikuwila mumacwe, kana kamwina hande ibu. Yaho feela zikumena, kakuli ibu kana kalitugite.⁶Haliñatula izuba, zikuni zikunyana kakuli kana kazina mihisi, zikuzuma. ⁷Zimwi intanga zikuwila muzikuni ze miya.Zikuni ze miya zikukula kono niza zimana, kono kana nizabika micelo.⁸Zimwi intanga niza wila mwibu ilotu zikubika micelo ilikana makumi otatwe, makumi eyanza lyonke, makumi na makumi.'' ⁹Cwale akuwamba, yense yena matwi okusuwa, asuwe!''¹⁰Jesu hakena enke, bana bakabena hafuhi neye ikumi nibobile bakumubuza nize nguli. ¹¹Akubawambila, kwenu muhelwe zisatolokiwa zo mubuso wa Nyambe. Kakuli kwabana bena hanze inguli, ¹²kupangila kuti balole, ee balole, kono kababonisisi, hape habasuwa, basuwa, kono kabasuwisisi, kakuli baola kufetuka hape Nyambe aola kubaswalela.''¹³Akuwamba kubali, ''Kana muzisuwisisa izi inguli? Cwale kamuzisuwisise buti izi inguli?'' ¹⁴Mubiyali abiyala inzwi. ¹⁵Izi nzezina kwimbali yenzila, kubiyelwe inzwi. Habasuwa, satani yaho feela akeza nokwiza kuhinda inzwi libiyelwe mubali.¹⁶Izo nzetanga zibiyelwe mumacwe; abo, habasuwa inzwi yaho feela balitambula nibatangalele. ¹⁷Kono kabena mihisimucabo feela, kono bazwila habusu. Kuzwa aho miliko na manyando haikeza kokulitabilila halinzwi, yaho feela bawa.¹⁸Kono bamwi mbabona banibabiyaliwa mumiya. kwina bana basuwa inzwi, ¹⁹kono kusaka ifasi nokuhomenenwa kwecifumu noku lakaza zintu zimwi zikeza nokwiza kuhinda inzwi, cwale kalimeni hande. ²⁰Bana babiyaliwa mwibu lyo mununo mbabasuwa inzwi, kulizumina, nokulibika, Makumi na makumi otatwe, na makumi eyanza lyonke, na makumi cahwa.²¹Jesu akuwamba kubali, ''Kana muleta malambi mumazubo no kuabika mwi notela yecizuma kapa minkotela yo bulo? Mulileta mukati nokulibika hekala ilambi. ²²Kakwina cipatitwe cise necikane kwizibiwa, kakwina mazimbu niakane kwizibahala. ²³Haiba kwina yena matwi okusuwa, mumusiye asuwe!''²⁴Akuba luwila, ''Muteleze ahulu kuze musuwa, intikanyezo ye musebelisa njisina neikeze isebeze kwenu,hape zingi kazihewe kwenu. ²⁵Kakuli yense yakwesi, kwakwe keze ahewe zingi, kono yasena, nizakwesi kazihindiwe.''²⁶Akuba luwila hape, ''Mubuso wa Nyambe uswana no muntu ya biyala intanga zakwe mwibu. ²⁷Alala masiku akubuka masikusiku, akusoha intanga zi kukula, nanga kuti kezi bobo. ²⁸Ifasi likubika buheke ilyo line: Sapili kabemba, cwale kutwi, cwale buheke bukulite mukutwi. ²⁹Cwale micelo haibuzwa yaho bulyo, atumina ijekisi kakuli inako yo kukutula ciyasika.''³⁰Hape akubaluwila, ''Tuola kulikanisa nzi no mubuso wa Nyambe, kapa inguli nzi yetuola kusebelisa kuwutoloka? ³¹Iswana nolutanga lunini kwintanga ze fasi. ³²Halubiyaliwa hape, lukula nokuhita micelo yonse ye fasi, luleta mitabi minene, kucitila buzuni bwe wulu kuti bupange zizumbo hateni.''³³Inguli zingi ziswana nezi zana baluwila, monse mukabaolela kusuwisisa, ³⁴kana nabaluwila hasena inguli. Kono hakena enke, katoloka zintu zonse kubasondezi bakwe.³⁵Mwelyo izuba, cimine mine ce zuba, akubaluwila, ''Tuyende kulubazu lumunya.'' ³⁶Cwale bakusiya Igandya, no kuyenda na Jesu, mwake kalile feela, mu bwato. Kakwina amunya maato akaayenda neye. ³⁷Moya munene cahwa ukutanga, mandinda akwinjila mu bwato,cwale bwato bukwizula menzi.³⁸Kono Jesu iye mwine kena mukati, kuma manisilizo o bwato kalele. Bakumubusa, bakutienzi, ''Muluti kobilaeli enzi nanga tukufwa?'' ³⁹Akubuka, akukalimela moya, akuluwila cibwi, ''Kulyume poo!'' Moya ukuzimana, kukulyuma.⁴⁰Cwale akubaluwila hape, ''cinzi hamu tite? kamusina intumelo?'' ⁴¹Kabenjililwe kutiya cahwa, no kutanga kuli wambila abo bene, ''Njeni uzu, nanga moya ne cibwi zimusuwa?''

Chapter 5

¹Bakusika kulumunya lubazu lwecibwi, mucikiliti ca Magalaseni. ²Jesu hasuka mubwato, kokulitahanela bakuli katana nomukwame yena moya mubi.³Mukwame kekala kumabita. Kakwina ikaola kumusumina hape, nanga ka mawenge. ⁴Nibamusunga kungi-kungi nensipi na mawenge. Namana kuzikosaula hakati insipi ziku kosauka. Kakwina ikena maata okumusunga.⁵Masiku onse nomusihali akulila kumabita noku malundu, akulila nokulifunda iye mwine necwe lishengete. ⁶Habonena Jesu kule kanini, akumulakila akukubama habusu bwakwe.⁷Akulila kelinzwi inene, ''Cinzi ceniola kupanga newe, Jesu, Mwana wa Nyambe yasepahala? Nikukumbila ka Nyambe iye, siye kuninyandisa.'' ⁸Kakuli kena awamba kwali, ''Zwe kozo mukwame iwe moya wa masila.''⁹Akumubuza, ''Njiweni izina lyako?'' Akumwitaba, ''Izina lyangu njime cikwata, kakuli tubangi. ¹⁰Akumukumbila hape na hape kuti asiye kumuzwisa mucikiliti.¹¹Kakwina mulaka wezi gulube zikwesi kufula helundu, ¹²bakumukumbila, kokuwamba kuti, ''Tututme muzigulube; twinjile mukati kezo.'' ¹³Akubazuminina; moya usacenete ukuzwa nokwinjila kuzi gulube, zikulakila mubutungi bwecibwi, zigulube zili 2000 nizemina mucibwi.¹⁴Bana bakabaha zigulube zilyo bakulaka nokukabiha cinicapangahala mumuleneñi weyo inaha, cwale bantu bakuyenda kwateni kuti bakabone cinicapangahala. ¹⁵Bakukeza kwa Jesu bakubona mukwame ikabelekiswa ku myoya ya masila, ikayendisiwa kwa cikwata nekele hateni nazwesi, ingana yakwe neibonisa kuba hande; cikabatite.¹⁶¹⁷Bana banibabona cinicapangahala kumukwame ikasebelisiwa ku moya usa cenete akubawambila zintu kobutungi, bakuwamba nize zigulube. Bakutanga kumukumbila kuti azwe mucikiliti cabo.¹⁸Hakwela mubwato, mukwame we myoya mibi akumukumbila kuti abe neye. ¹⁹Kono Jesu kana namuzuminina, kono akumuwambila , ''Yende kwi nzubo yako kubantu bako ukabawambile zina kupangila Unfumu, nomo mwana kusondeleza cishemo.'' ²⁰Akuyenda nokutanga kuwamba mwi Decapolisi mwana mupangila Jesu, bonse bakukomokwa.²¹Cwale Jesu hasila hape kulubazu lumunya mu mwato, igandya lya bantu likumuzimbuluka, iye kena kulubazu lwe cibwi. ²²Zumunya wa bayendisi ba Sinagogeyakwiwa kezina lya Jailsi akukeza, hamubona, akuwila hamatende akwe. ²³Akumukumbila hape na hape, kokuwamba kuti, ''Mwanangu munini wo mukazana cena hafuhi no kufwa. Ni kukumbila zobike mayanza ako heulu lyakwe abe hande no kuhala.'' ²⁴Cwale akuyenda neye, igandya lya bantu likumwicilila nibakabumu nyamatala-nyamatala.²⁵Cwale kakwina mwanakazi ikazwiza muloha kezilimo zili 12. ²⁶Abanyandi ahulu kuyenda kubasiyanga becipatela, nokumaniseleza conse cifumu cikakwesi, kutiyenzi ahole kono nkokufwililila. ²⁷Hasuwa bamunya nibawamba za Jesu, akukeza kumasule akwe mukati kabantu akumukwata kucizabalo.²⁸Akuwamba kuti, ''Haiba monikwate kucizabalo cakwe, monihole.'' ²⁹Hamukwata, muloha ukuzimana, akusuwa mubili wakwe kuti cahola mumanyando akwe.³⁰Jesu kokulitahanela akulilemuha iye mwine kuti maata akwe ciazwa kwali. Akucebuka mwi gandya lya bantu nokuwamba, ''Njeni yakwata cizabalo cangu?'' ³¹Basondezwi bakwe bakumuwambila, ''Ubwene igandya lya bantu bakuzimbulukite, uwamba kuti, 'Yakukwata njeni?''' ³²Kono Jesu akulola kuti abone yapanga heco.³³Mwanakazi, kokwiziba zapangahala kwali, akutiya nokucacalika. Akukeza nokwiza kumukubamina nokumuwambila initi yonse. ³⁴Akumuwambila kuti, ''Mwanangu wo mukazana, intumelo yako yakubila hande. Yende kenkozo waholisiwa mumanyando ako.''³⁵Hakakwesi kuwamba heco, bantu bamunya bakukeza kuzwa kubayendisi ba Sinagoge, kuwamba kuti, ''Mwanako wo mukazana afwa. Cinzi hokataza muluti heco?''³⁶Jesu kana natwaliza muhupulo kumanzwi aniawambiwa, akuwambila muyendisi wama Sinagoge, ''Siye kutiya, zumine bulyo.'' ³⁷Kana nazuminina muntu yense kuti amusindikize esi Pitolosi, Jakobo, na Johani, mwancu wa Jakobo. ³⁸Bakukeza kwinzubo yomuyendisi wama Sinagoge cwale akubona bantu bakwesi kupanga ahulu ilata; kabena balila caha.³⁹Hakenjila mwinzubo, akuwamba kubali, ''Cinzi hamubonahala kusaba hande nokulila? Mwanuke kafwile alele bulyo.'' ⁴⁰Bakumuseka. Kono akubazwisa hanze bonse akuhinda besi mwanuke nibanyina mwanuke nabo bakekele nabo, bakuyenda kukena mwanuke.⁴¹Akukwata iyanza lyo mwanuke akumuta kuti, ''Talita, Kumi!'' itoloka kuti, ''Mwanuke munini, Niwamba kwako, buke.'' ⁴²Kokulitahanela mwanuke akubuka no kutanga kuyenda (kena zilimo zili 12). Aho bulyo bakukomokwa caha bakubula cokuwamba. ⁴³Akubawambila kuti kakwina yaswanela kwiziba iyo intaba. Kuzwa aho akubawambila kuti bamuhe zokulya.

Chapter 6

¹Nazwa uko kukena akukabola kumuzi wabo, nabalutiwa bakwe bakumwicilila. ²Halisika izuba lye nsabata, nakaluta muma Sinagoge. Bantu bangi nibamusuwaewa bakushoboka. Bakutiyenzi, ''Nkokwibo nawana nawana uwu mulutilo?" ''Bunanguzi nibwahewa kwali?'' ''Imakazo nzi zatenda namayanza akwe?'' ³''Uzu kana mubezi, mwana wa Maria na mukulwe Jakobo na Jose na Juda na Simoni? Bancu bakwe kabahena hanu hatwina?'' Niba bengisiwa kwa Jesu.⁴Jesu akutiyenzi kubali, ''Mupolofita kana kuti kahewa ikute, mbita kumuzi wakwe no mukati kabakwakwe no mucibaka cakwe.'' ⁵Hati kawola kutenda mutendo mukando, kuzwisa kwateni kukambika mayanza kubantu banini balwala no kubahoza. ⁶Nashoboka kokusazumina kwabo. Cwale akuya mumizi kubaluta.⁷Akukuwa bantu bekumi nibobile aku kalisa kubatuma bobile bobile, akubayendisa hewulu lye myoya mibi, ⁸akuba laela kuti basiye kuhinda cintu mumusipili wabo, konji inkoli-kakwina buloto, mukotana, kakwina kubika isheleni mumutunga- ⁹kono bazwate tulamina midolo, basiye kulikambika tugubo tobile.¹⁰Akutiyenzi kubali, ''Hamwingila mwinzubo, mwikala konji cemukaya. ¹¹Heba kwina cibaka cise cikane kumitambula kapa kumiteeleza, hamuzwa heco cibaka, mulikunkumune maluli kumatende ibe bupaki kubali.''¹²Bakuzwa nibakaya kukabuwambila bantu kuti ba bake. ¹³Bakutanda myoya mibi, nokusinga bantu bangi balwala i oli no kubahoza.¹⁴Unfume Heroda akusuwa izi, kakuli izina lya Jesu libezibahali ahulu. Bamunya kabatienzi, ''Johani mukolobezi nabuka kubafu, cingi maata e makazo asebeza kwali.'' ¹⁵Bamwi nibatienzi, ''Ndiye Elia.'' Bamwi kabasiwamba, ''Mupolofita, cina zumwi waba polofita baikale.''¹⁶Heroda hazisuwa akutienzi, ''Johani, yenibakosoli mutwi, ca busiwa.'' ¹⁷Heroda abatumini Johani kusuminiwa no kumubika mwi ntolongo kebaka lyama Herodiasi (mwancu wakwe na mukazi wa Filipi), kakuli na musesa.¹⁸Johani na wambila Heroda, ''Kana inswanelo yokutienzi usese mukazi wo mwancu wako.'' ¹⁹Cwale Herodiasi akukezilwa kunyelwa no kusaka kumwihaya, kono kana nazitenda, ²⁰kakuli Heroda katiya Johani; kakuli kezi kuti alukite no kucena, namubika nenza. Kuteeleza kwali nikwamuletela kunyelwa cahwa, namusuwisisa ke ntabo.²¹Hakusika izuba ilotu ilyo lyana pepiwa Heroda akutendela babeleki bakwe nabalayeli naba yendisi bama Galileya. ²²Mwana kazana wa Heroda akukeza iye mwine kutanga kuba zanina, no kutabisa Heroda naba yenzi bakwe. Unfumu akuta yenzi kumwana kazana, ''Ndikumbile conse cosaka mbondicikuhe.''²³Akulikonka kutiyenzi, ''Conse coso nikumbile, mbondicikuhe, nanga kulubazu lo mubuso wangu.'' ²⁴Nazwa hanze no kukawamba kubanyina, ''Cinzi cise nimukumbile?'' Bakutiyenzi, ''Mutwi wa Johani mukolobezi.'' ²⁵Mpahonya aho akuhwelela ku Nfumu, akukumbila, kutiyenzi, ''Nisaka unihe, yahanu, mutwi wa Johani mukolobezi mukasuba kokubeza.''²⁶Nanga kuti Unfumu nanyelwa caha, kana kawola kukana inkupo kakuli nalikonka nabayenzi bakwe. ²⁷Unfumu akutuma isole kuba mameli nokumulaela kuleta mutwi wa Johani. Mumameli akuyenda nokukamukosola mutwi mwintolongo. ²⁸Akuleta mutwi mukasuba nokuha mwana kazana, mwana kazana akuuha banyina. ²⁹Balutiwa bakwe habasuwa izi, bakukeza kuhinda citupu nokukacibika mwi bita.³⁰Ba apositola bakukeza na Jesu bakumuwambila zonse zini bapanga no kuluta. ³¹Akuwamba kwabo, ''Mukeze mubene tuyende mwikanda tukapumule kanini.'' Bangi kabakeza no kuyenda, kana nibaba ne nako yo kulya. ³²Bakuyenda mucisepe mwikanda abo bene.³³Baba baboni nibakaya bangi bakuba lemuha, bakumatila kwateni kamatende mumizi yonse, bakulitahanela kukasika ko kwabo. ³⁴Habasika he kamba, akubona Igandya akubafwila inkumbu kakuli kabaswana sina ingu zisena mulisani. Akutanga kubaluta zintu zingi.³⁵Ihola hakaibonahala kufukuzeha, balutiwa bakwe bakukeza kwali bakutiyenzi, ''Linu ikanda ne nako ciyamana. ³⁶Mubatume bayende mwinaha no mumizi bakaliulile zo kulya.''³⁷Akubetaba no kuwamba kwabo, ''Inwe mubahe zo kulya.'' Bakumwitaba, ''Tuola kukaula buloto bupanga 200 zetubahe balye?'' ³⁸Akubawambila, ''Bulikai buloto bo mukwesi? Muyende mukabone.'' Habakabona, bakutiyenzi, ''buloto bubumba iyanza nenswi zobile.''³⁹Akubalaela kuti bonse bantu baningame hansi mutukwata he sozu ihya. ⁴⁰Bakwikala muzikwata zama 100 nama 50. ⁴¹Akuhinda buloto bwe yanza nenswi zobile, akulola kwiulu akufuyaula nokucamauna akuha balutiwa bakwe kuti batule habusu bwa bantu. Akubatahila nenswi zobile bonse.⁴²Bonse bakulya kwikuta. ⁴³Bakuhinda bubulumusi bo buloto, nezi tundu zikazizwile zikazikwana mayanza obile nitobile, nobu bulumusi bwe nswii. ⁴⁴Keli bantu bali 5000 banibalya buloto.⁴⁵Yaho feela akuwambila balutiwa kuti bakwele mubwato habusu bwakwe kuya kulumunya lubazu, kwa Betisaida, hakasilukulula igandya kuti bayende. ⁴⁶Habayenda, akuya he lundu kuka lapela. ⁴⁷Hacisika cimine mine ce zuba, cisepe hakacina hakati kecibwi, cikashele yenke mucibaka.⁴⁸Akubona kuti kabakabu fuluha ko kuziyeleha, kakuli luho kaluba lwanisa cahwa. Hakaicunine inako yo bune yamasiku akukeza kubali, kakabuyenda hacibwi, kanti nabahitilile. ⁴⁹Habamubona nakabuyenda hewulu lye cibwi, kabawana yenzi cilumba bakuhuwa, ⁵⁰kakuli nibamubona bakutiya yaho bulyo akuwamba kubali akuba luwila yenzi, ''Mulikolise! Ndime! Musatiyi!''⁵¹Akukwela mucisepe nabo, moya ukusiya kuhunga. Niba hulwa cahwa cahwa. ⁵²Kana nibasuwisisa cikabu toloka buloto. Nanga njibobo myozo yabo niyakukutuhala.⁵³Habasila bakusika mwinaha ya Genezateta baku fweka cisepe. ⁵⁴Habasika mucisepe, bantu bakumwiziba mpahonya aho, ⁵⁵bakulakila muci kiliti conse nokutangisa kuleta balwala hama sasa abo kubabasuwi kuti nkwena.⁵⁶Kwibo no kwibo kukengila mumuizi, zilalanda nomwinaha kababika balwala muzibaka zama wulisezo. Bakumukumbila kutiyenzi bamukwate kumamanikizo ecizwato cakwe, cwale bonse bungi bakabamukwata bakuhola.

Chapter 7

¹Bafalisi nabañoli nibakeza mwa Jelusalema kukezakukopana neye.²Bakukeza kubona balutiwa bakwe nibalya buloto na mayanza, asacenete. ³(Bafalisi nama Juda kabalyi mbita habasamba kumayanza, kakuli balemenene kucizo cabakale. ⁴Bafalisi habazwa kuma ulisezo, kabalyi esi habali cenisa, balemenena kuzintu zingi zibabaamuheli, ziswana sina kusanza inkomoki, inongo, zibikilo zizwa habutale, ne ntaelo kuzibalya)⁵Bafalisi nabañoli bakubuza Jesu, ''Cinzi balutiwa bako habasayendeleli necizo cabakale, kono balya buloto namayanza asasambite?''⁶Iye akutiyenzi kubali, ''Isaya abapolofiti nenza habawambi balihele. Sina hakuñoletwe, 'Aba bantu banikuteka ke milomo yabo, kono myozo yabo ina kule neme. ⁷Banilapela nokusena intuso, kuluta milao sina intuto za bantu.'⁸Mubakani milao ya Nyambe no kulemenena kuzizo za bantu.'' ⁹Akuwamba kubali, ''Cinzi hamukana milao ya Nyambe kuti mumamele cizo cenu! ¹⁰Mushe abawambi, 'Kuteke beso nibanyoko, 'Hape, 'Yense yawamba zibi kubesi kapa banyina kafwe.'¹¹Mutiyenzi, 'Haiba muntu awamba kubesi kapa kubanyina, ''Intuso yenibamitusi ikaiswanela kuwaniwa kwangu ndi Korbani''' ( iwamba yenzi, ' Kuhewa kwa Nyambe'), ¹²cwale kamusimuzuminini kutendela besi kapa banyina cintu. ¹³Mumana milao ya Nyambe mumikwa yecizo cenu cinimwamana kuwisikiza hansi. Hape mupanga zingi heco.''¹⁴Akukuwa igandya lya bantu hape nokutiyenzi, ''Muteleze kwangu, mwense, nokunisuwa. ¹⁵Kakwina cintu cizwa kunze kwingila kumuntu ciola kumusihiza. Cintu cizwa kumuntu ncecimusihiza.'' ¹⁶Haiba kwina ena matwi asuwe.¹⁷Jesu hasiya igandya lya bantu nokwingila mwinzubo, balutiwa bakwe bakumubuza ze nguli. ¹⁸Jesu akutiyenzi, ''Nenwe kamusuwisisi? Kamubwene conse cizwa kunze kacisihizi muntu, ¹⁹kakuli kacizwi kumozo, kono ciya mwibumo nokuzwila kunze mukalimba-limba?" Jesu akubawambila zilyo zonse zicena.²⁰Akutiyenzi, ''Zizwa kumuntu nzezimusihiza. ²¹Kuzwila mukati komuntu, kuzwa kumozo, nzezileta mihupulo mibi, intakazo zo bubuki, busa, bwihazi, ²²Bubuki, kushukelwa, kuhomenena, intakazo, lunya, buhata, muipo, buyanga. ²³Bonse bubi buzwa mukati, nzezi sihisa muntu.''²⁴Akunanuka kuzwa ko nakaya ku cilalanda ca Tire na Sidoni. Akwingila mwinzubo, kana kasaka kwizibiwa kwena, hape kana kakukonahala kumupata. ²⁵Kobutungi, mwanakazi ikena mwana wo mukazana ikena myoya ya masila nasuwa zakwe hape akwiza kuwila ha matende akwe. ²⁶Mi mwanakazi keli mu Gelike, ikeli Musiro-fenisya ke cipepo. Akumukumbila enzi azwise myoya mibi kumwanakwe wo mukazana.²⁷Akutiyenzi, musiye banuke batange balye. kana nji nenza kuhinda zilyo za banuke nokuha bambwa.'' ²⁸Akumwitaba no kuwamba kwali, ''Kota, Unfumuwangu, nanga bambwa bena munkotela ye ntafule balya bubulumusi bwa banuke.''²⁹Akutiyenzi, ''Kuziwawamba, ulukuluhite kuyenda. Myoya mibi ciyazwa kwali mwanako.'' ³⁰Akubola kwinzubo yakwe akukawana mwanakwe alele ha buhilu, myoya mibi niyazwa kwali.³¹Akuyenda hape kucilalanda ca Tire, kenzila ya Sidoni mu cibwi ca Galileya kuzwilila mucikiliti ca Dekapolisi. ³²Bakumuletela muntu muhulu ikena bukabu kukuwamba, bakumukumbila kubika iyanza lyakwe hakwe.³³Bakumukundukiseza kwimbali kuzwa mwi gandya lya bantu, akubika minwe mumatwi akwe, akuswa nokukwata lulimi lwakwe. ³⁴Akulola kwiwulu nokuhensumuka, nokuwamba kwali, ''Effata.'' kutiyenzi, ''Yaluke!'' ³⁵Yaho feela matwi akwe akwiyaluka, cikakatizi co lulimi ci kuzwa, akutanga kuwamba nokusena bukabu.³⁶Jesu akubalaela kusa wambila bantu. Kono mukaba laelela, mukabawekeleza kuwamba. ³⁷Niba komokwa cahwa, enzi, ''Apanga zintu zonse nenza. Apanga basasuwi kuti basuwe nabana basawambi kuti bakuwamba.''

Chapter 8

¹Mwaana mazuba, kakwina igandya hape, kana kabena cokulya. Jesu akukuwa balutiwa bakwe akutiyenzi kubali, ²''Ndisuwila kukubaza igandya kakuli bazwila habusu kwikala neme mumazuba otatwe hape nibasalyi. ³Haiba ndibaboza kumizi yabo nisana balya, baola kuzilikila mwinzila. Bamunya kule cahwa bakazwa.'' ⁴Balutiwa bakwe bakumwitaba, ''Kwibo kotuola kuwana buloto munu mwikanda twikutise aba bantu?''⁵Akubabuza, ''Mwina buloto bolikai? Bakutiyenzi, ''Iyanza nitobile.'' ⁶Akuluwila igandya lya bantu kuti likale hansi. Akuhinda buloto bwe yanza nitobile, akulitumela, akubucamauna. Akuha balutiwa bakwe, kutiyenzi ba abele bantu bonse.⁷Kabakwesi no tuswi tunini, hape naho nalitumela kwabo, akuluwila balutiwa bakwe kuti ba abele nezo hape. ⁸Nibalya hape nibekuta bakuhinda bakuhinda bonse bungululwa nibwashala, muzizuma ze yanza nitobile. ⁹Keli bantu boli 4000. Akubalukulula kuti bayende. ¹⁰Yaho feela akukwela mu bwato na balutiwa bakwe, bakuya mucikiliti ca Dalmanuta.¹¹Bafalisi bakutanga kulikananisa neye. Nibamukumbila kutiyenzi abasondeze imponiso yokwiwulu, kutiyenzi bamulike. ¹²Akuhensumuka caha moya wakwe ukutiyenzi, ''Cinzi habasaka cisupo aba basikula? Ndimiwambila initi, kakwina cisupo cise nibahe kwenu musikula.'' ¹³Akubasiya, nokukakwela mubwato hape, nakaya kulumunya lubazu.¹⁴Balutiwa bakwe nibazibala no kuhinda ku buloto. Kana kabena nanga bonke buloto mu bwato. ¹⁵Akubaluwila enzi, ''Mumamele hape mutokomele mumena wa Bafalisi naba Heroda.''¹⁶Balitiwa kabena balibula imbuzi, ''Enzi kabena buloto.'' ¹⁷Jesu kazizi kale izi, akubawambila enzi, ''Cinzi hamwina mulibula imbuzi zo kusaba no buloto? Nahanu kamuzumini? Kamusuwisisi? Myozo yenu ciyasiha?¹⁸Mwina menso, kamuboni? Mwina matwi, kamusuwi? Musihupula? ¹⁹Hanicamauna buloto bwe yanza kubantu bali 5000, zilikai zizuma zobungululwa zinimwahinda zizwile?'' Bakutiyenzi, ''Ikumi nizobile.''²⁰''Hani camauna buloto bwe yanza nitobile kubantu bali 4000, zolikai zizuma zobungululwa zinizezula zo buloto zinimwahinda?'' Bakutiyenzi, ''Iyanza nizobile.'' ²¹Akutiyenzi, ''Nahanu kamusuwisisi?''²²Nibakeza kwa Betisaida. Bantu bakumuletela mukwame yasaboni hape bakumukumbila Jesu kuti amukwate. ²³Jesu nakwata muntu yasaboni kwiyanza, kumuzwisa hanze yo muzi. Namuswila hamenso no kubika iyanza ha mutwi wakwe, akumubuza enzi, ''Kwina cobwene?''²⁴Nalola mwiwulu, akutiyenzi, ''Nibwene bantu babonahala cina zikuni zikabuyenda.'' ²⁵Mi hape akubika mayanza akwe hewulu lya meenso akwe, mukwame akwiyalula meenso akwe, akutanga kubona, akubona zintu zonse cezibonahala nenza. ²⁶Jesu akumulukulula kuti ayende kumuzi wakwe, ''Cwale asenjili mubukuwa.''²⁷Jesu nayenda nabalutiwa bakwe mumizi yama Saserea ya Filipi. Mwinzila akubuza balutiwa bakwe, ''Bantu bandizi kuti ndime ni?'' ²⁸Bakwitaba nokutiyenzi, ''Johani mukolobezi. Bamunya batiyenzi, 'Elia,' bamunya batiyenzi, 'Uzumunya waba polofita.'''²⁹Akubabuza enzi, ''Inwe cwale mbuti mundizi?'' Pitolosi akutiyenzi, ''Ndiwe Kresite.'' ³⁰Jesu akubakanisa kuti nibasiye kuwambila nanga yenke kazakwe.³¹Akuzwila habusu kubaluta enzi Mwana wo Muntu ka nyande zintu zingi, kakaniwe kubakulwana mapilisita bakulwana na bañoli, hape kehaiwe, mumazuba otatwe kabuke. ³²Nabawambila ko kusimisa. Pitolosi akumuhinda kuyenda neye kwimbali akukamukalimela.³³Jesu akufetuka kulola kuba lutiwa bakwe akukalimela Pitolosi akutiyenzi, ''Keze kumasule angu, Satani! kotwalize ingana yako kuzintu za Nyambe, kono kuzintu za bantu.'' ³⁴Akukuwa igandya lyonse nabalutiwa bakwe, akubawambila kuti, ''Yense yasaka kunicilila, alitobohe iye mwine, ahinde cifapano cakwe, anicilile.³⁵Yense yasaka kubabalela buhalo bwakwe kabusinyehelwe, mi yasa sinyehelwe buhalo bwakwe kalwangu nilwe ivangeli kahale. ³⁶Kakutusenzi muntu kumuna ifasi lyonse iye nasinyehelwe buhalo bwakwe? ³⁷Cinzi caola kuha muntu co kulicinca no buhalo bwakwe?³⁸Yense yaniswabela na manzwi angu molunu lusika lwa babuki nilwa baeza libi, Mwana wo Muntu kamuswabele hakeza kwi nkanya Ibesi nama ñiloi acenete.''

Chapter 9

¹Akuba wambila, ''Ndisimisa nenditiyenzi kwenu, kwina bamunya kwabana bazimene hanu basi nibafwe nabasini kubona mubuso wa Nyambe haukeza na maata.'' ²Kuzwa ha mazuba asika he yanza na konke, Jesu akuhinda Pitolosi na Jakobo na Johani he ulu lye lundu, enke nabo. Cwale akulifetula habusu bwabo. ³Zizwato zakwe zikukalisa kubenya no kutuba cahwa, kutuba cahwa kusaoli kusambisiwa hanu hansi.⁴Cwale Elia na Mushe bakubonahala nibakwesi ba wamba na Jesu. ⁵Pitolosi akwitaba akutiyenzi, ''Rabbi, bulotu kwi kala kunu, cwale nipange zitebule zo tatwe, conke ncako, conke nca Mushe, conke nca Elia.'' ⁶(Kana kabezi co kuwamba, kakuli nibatiya cahwa cahwa.)⁷Izoba likwiza kubabwika. Kukusuwahala inzi mwi zoba, ''Uzu njo mwanangu yendisaka cahwa. Muteleze kwali.'' ⁸Aho bulyo haba lola, kakusina yesibabwene ikena nabo, mbita ndi Jesu bulyo.⁹Hakabaka bolete kuzwa he lundu, akuba wambila kusa lula ku muntu yense ciba bona mbita Mwana wo Muntu sina nabuke kubafu. ¹⁰Cwale bakulitulila iyo intaba muzizuba zabo, cwale bakuli buza buza mukati kabo kutiyenzi ''kubuka kubafu'' cinzi italusa.¹¹Bakumubuza, ''Mbuti bañoli habatiyenzi Elia aswanela kukeza pili?'' ¹²Akubawambila, Elia ka kezi kuku lukisa zintu zonse. Cinzi cwale hakuñoletwe yenzi Mwana wo Muntu kanyandisiwe muzintu zingi nokumu swahula? ¹³Cwale ndiwamba enzi Elia na keza, mi niapanga zonse zibasaka kwali, cina mokuñolelwe ka zakwe.''¹⁴Cwale habakeza kuba lutiwa, bakwiza kubona igandya liba zimbulukite, cwale bañoli bena bakanana nabo. ¹⁵Mu nako iba bona Jesu, bakumu komokwa cahwa cahwa igandya lya bantu nilya komokwa haba lahuka bonse nokumu lumelisa. ¹⁶Akubuza balutiwa, ''Cinzi comukwesi mukanana nabo?''¹⁷Zumwi muntu mukati ke gandya akumwitaba, ''Muluti, ndakaleta mwanangu kwako. ¹⁸Ena moya umuletisa kusa wamba. Umukwata nokumuwisikiza hansi, nokuzwa ifulo mukaholo, akwenga meeno akwe, noku zilika. Nakumbila balutiwa bako kuti balitande kwali, kono bali kangwa.'' ¹⁹Akubetaba, muci caba cisa suwi, inako isika kwibo isina nendikale nenwe? Inako isika kwibo netusuwene? Mumulete kwangu.''²⁰Bakuleta mwanuke we cishimani kwakwe. Cwale moya haubona Jesu, aho bulyo akutameha mwanuke we cishimani akuwilahansi akukalisa kuzwa ifulo mukaholo. ²¹Jesu akubuza besi, ''Inako isika kwibo nafwanite bobo?'' Besi bakutiyenzi, ''Kukalisa ha bwanuke. ²²Umusohelanga mumulilo kapa mumenzi nokulika kumusinya sinya. Haiba uwola kupanga cimunya, tufwile inkumbu tu tusa.''²³Jesu akumuta yenzi, '''Haiba uwola '? Zonse zintu ziwoleseka uya zumina.'' ²⁴Mpahonya isi wozo mwanuke akutumuka kulila nokutiyenzi, ''Ndizumina! ndituse ku zumina kwangu!'' ²⁵Cwale Jesu habona igandya nelilahukile kwabo, akukalimela moya usacenete nokutiyenzi, ''Iwee moya okusawamba no kusasuwa, nditiyenzi zwe kwali nosiye kubola kwali hape.''²⁶Cikulyongola ko muhuwo munene no kutiza mwanuke no kumunyanganyisa no bukali nokuzwa. Mwanuke akubonahala sina afwile, bangi bakutiyenzi, ''Cafwa.'' ²⁷Kono Jesu akumukwata kwi yanza no kumunanuna mwi wulu, mwanuke akuzimana.²⁸Jesu hakeza mwinzubo, ba lutiwa bakwe bakubuza kwimbali, ''Cwale iswe mbuti mbuti twalakangitwe kuli tanda?'' ²⁹Akubawambila enzi, ''Ili lyowu mufuta kali woleseki ku tandiwa mbita ke ntapelo.''³⁰Habazwaho aho no kuhita inzila ya Galileya. Kana kasaka bantu kuti bezibe kubena, ³¹kakuli kabaluta balutiwa bakwe. Akubawambila kutiyenzi, ''Mwana wo muntu ka hewa mu mayanza a bantu, cwale kaba mwihaye. Sina nibamane kumwihaya, sina kuhite mazuba otatwe kabuke hape.'' ³²Kana nibasuwa nenza iyi intaba, cwale kabatite kumubuza.³³Bakusika mwa Kapernaumi. Hengila mwinzubo akubabuza yenzi, ''Cinzi mwala kabukandeka munzila?'' ³⁴Bakulyumisa. Kakuli kabakabuli kananisa mwinzila kuti ndini munene cahwa yamaniseleza. ³⁵Nekele hansi, akukuwa ikumi nabo bile(12) akuba wambila yenzi, ''Haiba muntu yense asaka kuba kubusu, aswanela kuba wama manikizo ne cikombwa ca bantu bonse.''³⁶Akuhinda mwanuke munini no kumuleta mukati kabo. Akumu kambika mayanza akutiyenzi, ³⁷''Yatambula mwanuke mwizina lyangu atambula ime; yense ya tambula ime kana atambula ime kono atambula inatuma.''³⁸Johani akutiyenzi, ''Muluti, nitwabona muntu yatanda myoya mibi mwizina lyako cwale nitwa mukanisa, kakuli kana wetu.'' ³⁹Kono Jesu akutiyenzi, ''Musiye kumukanisa, kakuli kakwina muntu yaola kupanga misebezi minene mwizina lyangu mpahonya aho nokuwamba cimunya cibi kuamana neme.⁴⁰Yasa tulwanisi ngwetu. ⁴¹Yense yamuha inkomoki ya menzi okunywa mwizina lyangu kakuli mwina kwa Kilesite, initi nimiwambila, kana nasinyehelwa mupuzo wakwe.⁴²Yense yaletiseza zumwi kwaba banuke bazumina mwizina lyangu yenzi azwafe, bulotu kutiyenzi aswanela kusuminiwa icwe mwinsingo no kumusohela mu cibwi. ⁴³Haiba iyanza lyako liku zwafisa, likosole koo. Bulotu kukengila mubuhalo nobuhole kuzamba kutiyenzi ukengile mwi lyangalilo na mayanza obile mumulilo, mulilo usazimiswa. ⁴⁴⁴⁵Haiba itende lyako liku zwafisa, likosole koo. Bulotu kukengila mubuhalo nobuhole ku zamba kukengila na matende obile no kusohelwa mwi lyangalilo. ⁴⁶Umo mwina masene asafwi no mulilo usazimiswa.⁴⁷Haiba liinso lyako likusitatalisa, ulizwisa mo. Bulotu kukengila mumubuso wa Nyambe ne liinso lyoke kuzamba kusohelwa mwi lyangalilo na meenso obile, ⁴⁸umo mwina masene asafwi no mulilo usazimisiwa.⁴⁹Bonse bantu kaba lungiwe mulilo. ⁵⁰Izwai ilotu, kono izwai halisi sampuka, mbuti uwola kupanga kuti li suwahale hape? Mube ne zwai mukati kenu, mube ne nkozo mukati kenu.''

Chapter 10

¹Cwale Jesu akuzwa mwateni akuya mwi naha ya Judea ina ku lubazu lwe nuka ya Jordani, igandya likukopana hape kwali. Akukalisa kubaluta hape, kakuli keli mukwa wakwe. ²kukukeza bafalisi kuti zeba mulike bakumubuza kutiyenzi, ''Kana kuoleseka ku mukwame kutanda mukazi wakwe?'' ³Akubataba, ''Cinzi cana milaela mushe?'' ⁴Bakutiyenzi, ''Mushe nazuminina mukwame kuti añole iñolo lyokutanda mukazi wakwe.''⁵Jesu akutiyenzi nke baka lye myozo yenu mikukutu cingi namiha uwu mulao,'' ⁶''Kono kumatangilo e mpupo, 'Nyambe napanga mukwame enke no mwanakazi enke.'⁷'Kelyo ibaka mukwame kasiye besi nibanyina noku kumalela mukazi wakwe, ⁸Mi bobile kaibe inyama yonke.' cwale kaisili bobile, kono inyama yonke. ⁹Cwale Nyambe cakopenye hantu honke, kakwina muntu yaola kucikauhanya.''¹⁰Hakabena mwinzubo, balutiwa bakumubuza keyo intaba hape kuamana nezi. ¹¹Akutiyenzi, ''Muntu yense ya tanda mukazi wakwe kuti asese zumwi amufoseza ko bubuki. ¹²Neye mwanakazi hakana mukwame wakwe kuti asesiwe kuugi, afosa ko kubuka.''¹³Cwale bakuleta kwali banuke banini kuti ababike mayanza, kono balutiwa bakubakanisa. ¹⁴Jesu habona heco, akubabengela no kutiyenzi kubali, ''Musiye banuke banini bakeze kwangu, musiye kubakanisa, kakuli mubuso wa Nyambe ngwabo baswana sina mbabona.¹⁵Keniti ndiwamba kwenu nenitiyenzi, muntu zwibo no zwibo yasa tambuli mubuso wa Nyambe sina mwanuke kasina nengile mo.'' ¹⁶Akuhinda banuke mumayanza akwe mi akubafuyaula ko kubabika mayanza akwe heulu lyabo.¹⁷Jesu hakena mumusipili, kuti ayende muntu zumwi akumumatila nokukamukubamina nokutiyenzi, ''Muluti mulotu, cinzi cendiola kupanga ndinjobole buhalo busamani?'' ¹⁸Jesu akuwamba, ''Cinzi hondikuwa mulotu? Kakwina mulotu mbita Nyambe enke. ¹⁹Wizi milao: 'Siye kwihaya, siye kubuka, siye kuhiba, siye kupanga zobuhata, siye kulakaza, kuteke beso nibanyoko.'''²⁰Mukwame akuwamba, ''Muluti, zonse izi zintu ndizicilile kuzwa habuhya bwangu.'' ²¹Jesu akulolela kwali nokumusaka. Akuwamba kwali, ''cintu conke cisakwina kwako. Uswanela kuulisa zintu zako zonse nokuziha banyandite, inga nobe necifumu mwiulu. Cwale keze, nicilile.'' ²²Bakeñisa ayo manzwi abonahala kunyelwa cahwa akuzwa ho akuhinda inzila yakwe nabilaele, kakuli kakwesi zintu zingi.²³Jesu akulolela kwimbali nokulolela kubalutiwa bakwe, ''Bukabu buti kubantu bafumite kukengila mwi wulu lya Nyambe!'' ²⁴Balutiwa nibakomokwa cahwa kwayo manzwi akwe. Kono Jesu akuwamba kwabo, ''Banuke, bukabu buti kukengila mubuso wa Nyambe! ²⁵Butole i kamele kwingila muliinso lye ndonga kuhita muntu ya fumite kukengila mumubuso wa Nyambe.''²⁶Niba komokwa cahwa nokulibuza abo bene, ''Cwale ndini nahalisiwe?'' ²⁷Jesu akulola kubali nokuwamba, ''Kubantu bukabu, kono isiñi kwa Nyambe. Kwa Nyambe zintu zonse ziwoleseka.'' ²⁸Pitolosi akutanga kuwamba kwali, ''Lole zinitwakasiya zonse nokukwicilila.''²⁹Jesu akuwamba, ''Keniti niwamba kwako, kakwina inakasiya inzubo kapa mizwale kapa banciziyakwe kapa banyina kapa besi kapa bana bakwe kapa cibaka kebaka lyangu ne evangeli ³⁰yasina nakane kuwana makumi na makumi mwelinu ifasi: mazubo ne mizwale ne nkezeli na bashemi na bana nebu, nokunyandisiwa, mwifasi likeza, mubuhalo busamani. ³¹Kono bungi bahitile kabashalile, bashalile kabahitile.''³²Kabena mwinzila kuya mwa Jelusalema, cwale Jesu nena kubusu. Balutiwa kabakomoketwe, nabo bakabecilile kabatite. Cwale Jesu akuhinda bekumi nibobile(12) kwimbali akubawambila cinzi necipangahale kwali. ³³''Mubone, tukayite kwa Jelusalema, Mwana wo Muntu kahewe kuma purisita bakulwana nabañoli. ³⁴Kaba mupangise isheya, kumuswila mate, kumudama, nokumwihaya. Sina kuhite mazuba otatwe kabuke.''³⁵Jakobo na Johani, bana ba Zebedia, bakukeza kwali nokwiza kuwamba, ''Muluti tusaka utupangile zonse zise tukukumbile iwe.'' ³⁶Akuwamba kwabo, ''Zinzi zemusaka kuti nimipangile?'' ³⁷Bakuwamba, ''Tuzuminine kukekala newe mwi nkanya yako, Zumwi kwiyanza lyobulyo zumwi kwiyanza lyama monso.''³⁸Cwale Jesu akubetaba, ''Kamwizi zemukumbila. Muola kunywa inkomoki musina neninywine kapa kwingila mwinkolobezo yesina neningile?'' ³⁹Bakumuta, ''Eye tuwola.'' Jesu akuwamba kwabo, ''Inomoki iseninywe, kamuinywe, e nkolobezo yenikolobezwe, nenwe kamukolobezwe. ⁴⁰Kono yekala kwiyanza lyangu lyecilyo nilye cimonso kana ngwangu cahwa, kono njabo balukisezwe.''⁴¹Ikumi lyaba lutiwa bamwi habasuwa izo, bakunyelelwa Jakobo na Johani. ⁴²Jesu akubakwila kwali nokubata, ''Mwizi bana bezibahele kutinzi mbabayendisi ba macaba ba balyatilile, mayemo abo aletisa kuti babalyatilile cahwa.⁴³Kono kana neibe iyi inzila mukati kenu. Yense yakaka kukeza kuba munene aswanela kuba mutanga, ⁴⁴hape yasaka kuba wa matangila aswanela kuba cikombwa ca bantu bonse. ⁴⁵Mwana wo Muntu kana nakeza kukusebelezwa, kono kokusebeza, nokuba citabelo kubangi.''⁴⁶Bakukeza kwa Jeliko. Habasiya Jeliko naba lutiwa bakwe ne gandya, mwana wa Timeya, Batimeyesi, muhofu ikakumbila, akwikala mwinzila. ⁴⁷Hasuwa kuti nji Jesu mu Nazareta, akutanga kuhuwa nokuwamba, ''Jesu mwana wa Davida, be necishemo kwangu!'' ⁴⁸Bangi bakumukalimela uzo mukwame muhofu kumuwambila kuti alyume. Cwale akulila cahwa, ''Mwana wa Davida, be necishemo kwangu!''⁴⁹Jesu akuzimana noku laela kuti bamukuwe. Bakumukuwa mukwame wo muhofu, kuwamba, ''Be nobundume! Zimane! Akukuwa.'' ⁵⁰Akusohela cizabalo cakwe kwimbali, akusotoka mwiwulu, akukeza kwa Jesu.⁵¹Jesu akumwitaba nokumuta, ''Cinzi cosaka kuti nikupangile iwe?'' Mukwame wo muhofu akuta, ''Rabbi nisaka kubona.'' ⁵²Cwale Jesu akumuta, ''Yende. Intumelo yako yakuholisa.'' Aho bulyo akubona hape, akumwicilila mwinzila.

Chapter 11

¹Cwale habakeza kwa Jelusalema, kaba cunine kwa Betafuge na Betani helundu lye Oli, Jesu akutuma bobile kuba lutiwa bakwe ²akubatiyenzi, ''Muyende hamuzi wina heshilya lyetu. Semukengile mo bulyo, mbomukawane kambelesa kaseni kumbelesiwa. Mukakasungulule mukalete kwangu. ³Haiba kwina yasamibuze, 'Cinzi hamupanga izi?' muwambe enzi, 'Ufumu njasaka heco mbotukakaboze hanu bulyo kunu.'''⁴Bakuyenda bakukakawana ka mbelesa hanze yo mulyango mwinzila, bakukakasungulula. ⁵Bamwi bantu bakabazimene ho bakutiyenzi,' ''Cinzi mupanga, kusungulula ako kambelesa?'' ⁶Bakubata munabatela Jesu, abo bantu bakubasiya nibakaya mwinzila yabo.⁷Bakuleta i mbelesa kwa Jesu bakusohela zizabalo abo haili, akwikala haili. ⁸Bantu bangi bakusohela ingubo zabo mwinzila, bamwi bakuhasanya mitabi inibakosaula mumawa. ⁹Abo banibayenda habusu bwakwe nabo kabamwicilile bakuhuweleza, ''Hosana! Ena imbuyoti uzo yakeza mwizina lyo Nfumu. ¹⁰Wina imbuyoti mubuso ukeza we shetu Davida! Hosana mwiwulu!''¹¹Cwale Jesu akwingila mwa Jelusalema nokukengila mwi tempele akulola zintu zonse. Cwale kokulyeha kwinako, akuya kwa Betani nibekumi nibobile. ¹²Izuba li cilila habakazwa kwa Betani, kabafwile inzala.¹³Akubonena cikuni ce feiga kule cikacina mabuna, akuyenda akabone kapa mwawane mucelo kucili, hakeza kucili, kakwina cinawana mbita mabuna, kakuli kana kaili inako yama feiga. ¹⁴Akuwamba kucili, ''Kakwina isina nalye mucelo kwako hape.'' Balutiwa bakwe nibasuwa izo.¹⁵Bakukeza kwa Jelusalema, akwingila mwi tempele nokutanga nokutanga kutandila bawulisa hanze nabana bawula mwi tempele. Akusandaula intafule zabana bancica masheleni nezipula zabana bakabawulisa inkwilimba. ¹⁶Kana nazuminina muntu kuleta cintu ciulisiwa kwi tempele.¹⁷Akubaluta natiyenzi, ''Kakuñoletwe, 'Inzubo yangu mboikuwiwe inzubo ye ntapelo yamacaba onse'?Kono cimwaipanga inzubo yabasa.'' ¹⁸Bakulwana bama purisita nabañoli bakusuwa zinawamba, bakulola inzila yokumwihaya. Kaba mutiya kakuli igandya lya bantu kaba komoketwe mulutilo wakwe. ¹⁹Matengu hayasika, bakuzwa mowo muleneñi.²⁰Haka bakabuyenda masikusiku, bakubona cikuni ce feiga cizumite mbita kumihisi yeco. ²¹Pitolosi akuhupula nokutiyenzi, ''Rabbi bone! Cikuni ciniwakuta cicazuma.''²²Jesu akubetaba, ''Mube ne ntumelo kwa Nyambe. ²³Keniti ndimiwambila kuti zumwi awambile ili ilundu, 'Nanuke ukengile mucibwi,' heba kañoñolehi mumozo wakwe ukuzumina ico cawamba mbocipangahale, ncasapange Nyambe ico.²⁴Cwale ndimiwambila: Conse cemulapela nokukumbila, muzumine kuti cimwaciwana, mi mbocibe cenu. ²⁵Hozimana no kulapela, uswanela kuswalela zonse zolifosekeze nabamunya, kutiyenzi ne shenu yena kwi wulu amiswalele milandu yenu.'' ²⁶Kono heba kamuswaleli, ne shenu yena kwiwulu kamiswaleli milandu yenu.²⁷Bakukeza kwa Jelusalema hape. Jesu hakakabuyenda mwi tempele, bakulwana bama purisita, bañoli, naba kulwana bakukeza kwali. ²⁸Bakumuta, ''Nkamata ani hopanga izi zintu, ndini nakuha maata okuzipanga?''²⁹Jesu akubata, ''Mbonimibuze impuzo yonke. Mundiwambile neme mbonimiwambile maata angu kuazwa hanipanga izi zintu. ³⁰Inkolobezo ya Johani, koizwa kwiwulu kapa kubantu? Munditabe.''³¹Bakuwambaula mukati kabo nokuli kananisa nokutiyenzi, ''Heba mbotute, 'kuti kwiwulu,' mbwate kuti, 'cwale cinzi hasana mwamuzuminina?' ³²Kono sitwatiyenzi, 'Kubantu,'... .''Kabatite bantu, kakuli bonse kabazumina kuti Johani keli mupolofita. ³³Cwale bakwitaba Jesu bakutiyenzi, ''Katwizi.'' Cwale Jesu akuba luwila, ''Neme kandimiwambili enzi nka maata ani hanipanga izi zintu.''

Chapter 12

¹Jesu akutanga kuwamba nabo ke nguli. Akutiyenzi, ''Kakwina muntu ikabiyalite zikuni ze veine, akuzi sileleza nolukwakwa, akusamo cilubilo, akuzaka itawala nokubika balima kuli babalela. akuya mwinaha yingi. ²Inako yokusinza haisika, mwine wewa akutuma muhikana kuya kubalima, kutiyenzi akatambule kubalima ciemba cembuto yewa. ³Kono bakumukwata nokumudama, bakumuboza nasahindite cimunya.⁴Akubatumina zumuny muhikana, kono bakumuzwisa matuma kumutwi nokumuswabiswa cahwa. ⁵Akutuma zumwi hape, uzo bakumwihaya. Akutuma bamwi bangi, mi kubali bakudama bamwi, bamwi bakubehaya.⁶Kasina mwana enke wo muninzana ikasaka cahwa. Keli wamamaniselezo inatumina kubali. Natiyenzi, 'Mbubakukuteke mwanangu.' ⁷''Kono abo balima bakuliwambila nibatiyenzi, 'Swana njozo. Mukeze, tumwihaye, iwa mbolibe lyetu.'⁸Aho bulyo bakumukwata nokumwihaya, nokumusohela kunze yo lukwakwa lwe veine. ⁹Hakwina bobo, mbuti natende mwine wewa? Kakeze nokwihaya abo balima iwa nokuliha kubangi.¹⁰Kana nimwabala manzwi atiyenzi? 'Ibwe linibakana bazaki ndinilyasanduka mwine we lundu. ¹¹Nilyatendiwa bobo ku Nfumu, mi intaba ikomokisa mu meenso etu.''' ¹²Hakumana izi bakulwana ba Majuda bakulola inzila mubaola kukwatila Jesu kakuli nibasuwisisa iyo inguli inawamba isupa kubali. Kono bakutiya igandya lya bantu. Bakumusiya nibakaya.¹³Kubusu bakutumina kwali bamwi bafalisi nokubantu ba Heroda kutiyenzi bamucese ka manzwi akwe. ¹⁴Bakukeza, bakumutiyenzi, muluti twizi kutiyenzi wina initi, nokutiyenzi kotiyi muntu, kakuti kawina insobozi ku bantu, kono uluta bantu kokuya kenzila ya Nyambe yeniti. Inswanelo kulifa mutelo kwa Sesare, kapa kakuswaneli? Tulife kapa tusalifi?'' ¹⁵Kono Jesu akwiziba kulitendisa kwabo, akutiyenzi, ''Cinzi hamundilika? Mundiletele isheleni yo mutelo ndiibone.''¹⁶Bakuimuletela. Cwale akubatiyenzi, ''Ciswaniso cina hateni nezo ziñoletwe hateni nzani? Bakutiyenzi, ''nza Sesare.'' ¹⁷Cwale Jesu akubetaba akutiyenzi, ''Mubozekeze Sesare zintu za Sesare, mi mubozekeze Nyambe za Nyambe.'' Bakukomokwa cahwa.¹⁸Basanduki, abo basampula kuti kakwina kubuka kubafu, bakukeza kwali. bakumubuza kutiyenzi, ¹⁹''Muluti, mushe natu ñolela mwancu wo muntu hafwa nokusiya mukazi wakwe kumasule akwe, nokusena mwana, mukwame aswanela mukazi wa mukulwe, nokuzalila mukulwe bana.'²⁰Kakwina bahimani boli 7; wapili kasesete akufwa, kana abasiyi lutanga. ²¹Wobubeli akuhinda mwanakazi kono akufwa, kana nasiya intanga neye, mane niwo butatu neye heco feela. ²²Wobu 7 kana nasiya lutanga neye, mane kuma felelezo, mwanakazi akufwa neye. ²³Mukubuka kobubeli hasina nibeze babuke hape, kabe mukazi wani? Kakuli bonse bashimani boli 7 nibamusesa.''²⁴''Jesu akuwamba, ''Ilyo kana ibaka ucincanise, kakuli kawizi mañolo kapa manta a Nyambe? ²⁵Haba buka kubafu, kabasesi kapa kuhewa mumaseswa, kono cibaswana cina mañiloi omwiwulu.²⁶Kono kuamana nibafwile basina nibabusiwe, kana ubabali imbuka za Mushe, mubu ikalabelo bwe mishitu, Nyambe mwana wambila kubali hape akubaluwila, 'Ndime Nyambe wa Abrahama na Isaka na Jakobo'? ²⁷Kana nji Nyambe wabafwile, kono bahala, Ucincanise maswe.''²⁸Enke kubañoli nakeza nokubasuwa hakabena mwi ngambolo; nabona kuti Jesu abetaba hande. Akumubuza, ''Mulao nzi wobutokwa ku milao yonse?'' ²⁹Jesu akwitaba, ''Cintu co butokwa cenci, 'Musuwe, Isilaele, Unfumu wetu Nyambe, Unfumu wetu enke. ³⁰Muswanela kusaka Unfumu Nyambe wenu komozo wenu onse, no moya wenu onse, ke ngana yenu yonse, mane nika maanta enu.' ³¹Mulao wo bubeli uwo, 'Musake balikani benu momulisakila.' kakwina mulao munene kuhita izo.³²Muñoli akuwamba, ''Umuluti, Mulotu! Yawamba initi kuti Nyambe enke, hape kakwina zumwi esii iye. ³³Kumusaka no mozo onke ne nkutwisiso, mane na maanta onse, mane nokusaka balikani momulisakila kakuswani ne nubu zihile mane neci tabelo.'' ³⁴Jesu habona kuti cahewa inkalabo isuwahala, aku muluwila, ''Kokwina kule no mubuso wa Nyambe.'' Kuzwa aho, kakwina yanalika kubuza Jesu impuzo zimwi.³⁵Jesu hakena aluta mwi tempele, akuwamba kuti, ''Cinzi bañoli habawamba kuti Kresite mwana wa Davida? ³⁶Davida iye mwine mu Moya Ucenete, uwamba, 'Unfumu awamba ku Nfumu, ''Kale kwi yanza lyangu lya malyo esi hase nimane kupanga zila zako malyatilo a matende ako.''' ³⁷Davida iye mwine amukuwa 'Unfumu,' cwale mbuti Kresite aba mwana wa Davida?'' Igandya liku teeleza ke ntabo kwakwe.³⁸Mukuluta kwakwe Jesu akuwamba, ''Mumamele bañoli, basaka kuyenda muzizabalo zile nokulumelisiwa mumisika, ³⁹mane bena zipula zisepahala muma Sinagoge mane necibaka cikutekeha hamikiti. ⁴⁰Bahomenena imbelwa mazubo abo no kulapela intapelo inde cahwa kuti bantu babone. Aba bantu kaba tambule inyazo zinene.''⁴¹Cwale Jesu akwikala hansi kuzwa haka suba noku newila mwi tempele; kabuha bantu mukaba bikila mali abo mucitundu. Buñata bwa bantu bafumite babika mali manene. ⁴²Cwale imbelwa akukeza nokwiza kubika tupene tobile.⁴³Akukuwa balutiwa bakwe nokuba wambila, ''Ndimiwambila initi, uzu imbelwa ya nyandite zabika zingi kumihita mwense mwabika mucitundu. ⁴⁴Kakuli bantu bonse bazwisa kuzwa mucifumu cabo. Kono iye imbelwa mubunjebwe bwakwe, abika mali onse akaswanela kulitusisa.''

Chapter 13

¹Jesu hakakabuyenda kuzwa kwi tempele, zumwi kuba lutiwa bakweakuwamba kwakwe, ''Muluti, bone mazubo na macwe akomokisa!'' ²Akumwitaba, ''Ubwene mazubo manene? Kakwina icwe lisina nelishale neli kambeme halimwi lisina nelikane kufetuliwa.''³Hakekele helundu lye Oli lili lolesi ne tempele, Pitolosi, Jakobo, Johani, na Andreasi bakumubuza kwimbali, ⁴''Tuwambile, kazi pangahale lili izi zintu? Kaibe ko lili imponiso sina nezi pangahale izi zintu?''⁵Jesu akutanga kuwamba kubali, ''Mumamele zumwi asamizobisi. ⁶Bangi kabakeze mwizina lyangu no kutiyenzi, 'Ndime ye,' kabazobise bangi.⁷Sina nemusuwe indwa ingi nama umbunwa endwa, nomusiye kubilaela; izi zintu ziswanela kupangahala, kono mamaninizo asini kusika. ⁸Manaha kaalilwise, mubuso no mubuso. Kakube ne nzikinyeho muzibaka zingi, nolukubwe. Aya matangilo a maseheka.⁹''Mutonde. Kabamihe kwi nkuta, kamudamiwe muma Sinagoge. Kamuzimane habusu bwa bayendisi niba Nfumu kebaka lyangu, ko bupaki kwabo. ¹⁰Kono tango evangeli iswanela kuwambiwa mumishobo yonse.¹¹Sina nibamisunge nokumitwala, musiye kutiya zokuwamba. Mweyo inako, coswanela kuwamba kacihewa kwako; kasina neibe iwe uwamba, kono Moya Ucenete. ¹²Mukulwe muntu ka lamulele mwancu wo muntu kwifu, nesi muntu ku mwanakwe. Banuke kabazimane okukanginsana na bashemi babo nokuleta kuti babikiwe mwifu. ¹³Kamuotoiwe kubantu bonse kezina lyangu. Kono bonse basina niba kwatise kutwala kuma mani-mani abo bantu kaba haziwe.¹⁴Sina nemubone bubi bukauhanya buzimana habusaswaneli kuzimana,'' (musiye babala basuwisise) ''Musiye bena mwa Judea bamatile ku malundu, ¹⁵Usiye uzo yena hacishuka asiye kuya hansi mwinzubo kapa kuhinda cintu mwateni, ¹⁶hape usiye uzo ena mwiwa asiye kubola mwateni kukahinda ingubo zakwe.¹⁷Kono bumai mbwabo basina nibakwimisi nabo basina nibaku babalela tucice mwayo mazuba! ¹⁸Mulapele kuti necisiye kupangahala muceho. ¹⁹Kwabo kaibe mazuba amaseheka, ciswana neco kana nicabako kumatangilo, aho kasina nezibe kwateni hape. ²⁰Esi Unfumu sina nafwihimpaze mazuba, kakwina kakwina inyama sina neihaziwe. Esi banaketa, na fuhimpaza mazuba.²¹Cwale haiba muntu nawamba kwenu, 'Mubone, zunu hanu Kresite! kapa 'Mubone, zuna kuna!' nomusiye kuzumina izo. ²²Ba Kresite bo buhata naba polofita bobuhata kabakeze nokumiha zisupo noku mbwetuka kuti mubazumine, haiba kuoleseka, nabo baketetwe. ²³Mutonde! namiwambila zintu zonse inako neiseni kusika.²⁴''Kono inako ya maseheka ayo mazuba sina neimane, 'izuba kalisihilizwe, mwezi kasina nouhewe mumunyi wowo, ²⁵intungwezi kaziwe kwiwulu, na maata ena mwiwulu kayanyanganyisiwe.' ²⁶Cwale kababone mwana wo muntu nakeza mumazoba na maata manene ne nkanya. ²⁷Cwale katume mañiloi akwe noku kopanya baketetwe bakwe bazwa ku myoya yo ne, kutangila kumamaninizo efasi kuya kumamaninizo ewulu.²⁸Litute kenguli yeci kuni ca feiga. Cina mitabi hacitanga kukula kobunini nokutumpa mabuna, wizi kuti simwenge cena hafuhi. ²⁹Cwale nenwe sina mubone, izi zintu kupangahala, nomwizibe kuti cena hafuhi, hafuhi nemilyango.³⁰Keniti niwamba kwenu, ili ishika kasina nelimane mbita zintu zonse sina nezipangahale. ³¹Iwulu nefasi kali mane, kono manzwi angu kasina niamane. ³²Kono kuya kelyo izuba kamba iyo inako, kakwina yezi, nanga mañiloi mwiwulu, kapa mwana kono Besi.³³''Tonde! Bone, kakuli kawizi inako kuti njeibo. amwi mañolo akale añoletwe mucigelike aliwa hecina: Tonde, bone, nokulapela. ³⁴Kuswana cina mukwame aba mumusipili asiya inzubo yakwe nokubika bahikana kumamela inzubo yakwe, zumwi no zumwi no musebezi wakwe, no kulaela balibeleli kushala nibatonda.³⁵Mutonde kakuli kamwizi Unfumu weinu inzubo kukeza kwakwe kumuzi; kuwola kuba matengu, hakati ka masiku, mukombwe hautungula, kamba masiku-siku. ³⁶Heba nakeza kokulitahanela, asiye kumiwana no mulele. ³⁷Cendiwamba kwenu Ndiciwamba kubantu bonse: Mubone!''

Chapter 14

¹Cikaili mazuba obile pili impaseka no mukiti wo buloto usena mumena. Bakulwana bama prisita nabañoli kabena balela mokusungila Jesu nokumwihaya. ²Kakuli kabatiyenzi, ''Isabi mwi nako yo mukiti, kusabuki mifilifili mukati kabantu.''³Jesu hakena kwa Betani mwinzubo ya Simoni we mbingwa, hakekele kokuliketa he ntafule, mwanakazi akukeza kwali nakwesi ibotela lya alabasitera litula cahwa, likalina mununkiso ucena. Akwiyalula ibotela nokwitila mununkiso hamutwi wakwe. ⁴Kono kwina bamunya banibanyelwa. Nibawamba mukati kabo nokutiyenzi, ''Ibaka nzi lye sinyeho yahecina? ⁵Uwu mununkiso kuula masheleni ahitilila 300, nokuhewa kubasali wanini.'' Bakumukalimela cahwa.⁶Kono Jesu akutiyenzi, ''Mumusiye. Cinzi hamumukataza? Andipangila cintu cilotu. ⁷Mwikalilile nabana basali wanini, monse momusakila muola kubapangila bulotu, kono kana nemube neme inako yonse. ⁸Apanga zawola. Asingila mubili wangu inkepelo yangu. ⁹Ndimiwambila initi, konse kusina kukutaziwe evangeli mwifasi lyonse, zapanga uzu mwanakazi kaziwambiwe kumuhupwila ho.''¹⁰Cwale Judas Isikarioti, zumwi wabe kumi nibobile, akuyenda kuba kulwana bama pirisita kuti akamubahe. ¹¹Bakulwana bama purisita habazisuwa, nibalitemba nokumusepisa kumuha masheleni. Akutanga kulola cibaka cokumuha kubali.¹²Izuba litanga lyobuloto busena mumena, habapanga citabelo ce ngu ye mpaseka, balutiwa bakwe bakumuta, ''Kwibo usaka tukalitukiseze, kutiyenzi ukalye zilyo ze mpaseka?'' ¹³Akutuma bobile kubalutiwa bakwe akubata enzi, ''Muyende mumuleneñi, mukwame yatengene cibya ca menzi mbwamishanganye. Mumwicilile. ¹⁴Mwinzubo musakengile, mumwicilile mo mumute mwine we nzubo, 'Muluti atiyenzi, ''Njeyi inzubo yangu yobuyenzi mosendilile impaseka naba lutiwa bangu?'''¹⁵Mbwamisondeze inzubo yokwiwulu izakitwe nenza ilukiswe. Mukalitukiseze mo.'' ¹⁶Balutiwa bakusiya nibakaya kumuleneñi. Bakukawana zintu zonse munabatela, bakukalukisa zilyo ze mpaseka.¹⁷Hakuba matengu, akukeza nibekumi nibobile. ¹⁸Hakabekele he ntafule nibena balya, Jesu akutiyenzi, ''Ndimiwambila initi, zumwi kwenu yendina nilya neye kandibeteke.'' ¹⁹Bonse nibaswaba cahwa, nozu nozu bakutiyenzi, ''Keniti ndime?''²⁰Jesu akubetaba nokubata enzi, ''Zumwi we kumi nibobile yakwata buloto mukasuba neme. ²¹Mwana wo muntu kayende mbokuñolelwe kazakwe. Kono bumai mbozo muntu ya beteka mwana wo muntu! Nenikwaba nenza nali kana nazaliwa.''²²Hakabena balya, Jesu akuhinda buloto, nokubufuyaula, nokubu camauna. Nokububaha nokutiyenzi, ''Muhinde. Uwu mubili wangu.'' ²³Akuhinda inkomoki, nokulitumela, nokuibaha, bonse nibanywina mo. ²⁴Akubata, ''Aya maloha angu obusele, maloha etikila bangi. ²⁵Keniti ndiwamba kwenu, kandisinywi hape uwu mucelo we veine mbita lina izuba sinandikainywe mumubuso muhya wa Nyambe.''²⁶Habazimba luzimbo, bakuyenda hanze kwilundu lye oli. ²⁷Jesu akuba luwila, ''Mwense kamuwe, mbokuñolelwe, 'Kandidame mulisani wengu ingu kazihasane.'²⁸Kono sinandibuke, kandiyende kubusu bwenu mwa Galileya.'' ²⁹Pitolosi akumutiyenzi, ''Nanga bonse sina bawe, ime kana nendiwe.''³⁰Jesu akumuta enzi, ''Keniti ndiwamba kwako, sunu_ ee_masiku asunu_ mukombwe nouseni kulila kobile mbonisampule ko tatwe.'' ³¹Kono pitolosi akutiyenzi, ''Heba mbondifwe newe, Kana ndikusampule.'' Bonse bakuha insepiso iswana.³²Bakukeza kucibaka cikuwiwa Getisemani, Jesu akuta balutiwa bakwe, ''Mwikale hanu ime handilapele.'' ³³Akuhinda Pitolosi, Jakobo na Johani akutanga kubilaela nokukataziwa. ³⁴Akubata, ''Moya wangu usuwile kukubaza, kutwala kwifu. Mushale hanu mutonde.''³⁵Hayenda kanini habusu, Jesu akuwila hansi nokulapela kuti heba kuwoleseka iyo inako imuhitilile. ³⁶Akutiyenzi, ''Abba, Tata, zonse zintu ziwoleseka kwako. Zwise iyi inkomoki kwangu. Kono isabi intato yangu, kono ibe yako.''³⁷Akukabola nokwiza kubawana balele, akuta Pitolosi, ''Simoni, ulele? Kowoli kutonda ihola yonke? ³⁸Tonde ulapele kutiyenzi usiye kwingila mumuliko. Moya usaka, kono mubili ufokola.'' ³⁹Akuyenda hape nokukalapela, akukasebelisa manzwi aswana.⁴⁰Hakabola hape, akubawana balele, meenso abo kayalema. Kana kabezi zokuwamba kwali. ⁴¹Akukabola lyobutatu nokubata, ''Musilele no kupumula? Cikwalikana! inako ciyasika. Mubone! Mwana wo Muntu cabatekiwa mumayanza abana batenda zibi. ⁴²Muzimane; tuyende. Mubone, yandibeteka cena hafuhi.''⁴³Hakasina awamba, Judasi zumwi wabekumi nibobile, akusika, igandya lyabantu kabena neye nemikwale nenkoli, kukazwa kubakulwana bama pirisita, bañoli, naba kulwana. ⁴⁴Cwale mubeteki wakwe kabahele cisupo, natiyenzi, ''isendikacuncune ndiye uzo mukwame. Mumusunge nokumuetelela nama polisa.'' ⁴⁵Judasi hasika, aho bulyo akukeza kwa Jesu nokutiyenzi, ''Rabbi,'' akumu cuncuna. ⁴⁶Bakumukwata namayanza nokumusunga.⁴⁷Kono zumwi ikazimene akuzwisa mukwale nokukosola mutanga waba kulwana bama purisita kutwi kwakwe. ⁴⁸Jesu akubata, ''Mukeza sina mukalwanisa musa nemikwale nenkoli kwiza kundisunga? ⁴⁹Hakandina nenwe izuba ne zuba nendiluta mwi tempele, kana nimwandisunga. Kono izi niza tendahala kuti mañolo alizuzilize.'' ⁵⁰Bonse bakabena neye bakumusiya nokulahuka.⁵¹Muninzana, ikazwesi bulyo cizabalo ce lineni kacizimbulwiswe mubili wakwe, kecilile Jesu. Habamusunga ⁵²akusiya cizabalo ce lineni nokulaka nazulite.⁵³Bakutwala Jesu kumu purisita mukulwana. Kaba sangene bonse bakulwana bama purisita, bakulwana nabañoli. ⁵⁴Cwale Pitolosi kamwicilile kule kanini, kule ne lapa lyomu purisita mukulwana. Akukekala mukati kamapolisa, bakabena hembali yo mulilo kulitukutiza.⁵⁵Cwale bakulwana bama purisita necikwata conse ca Majuda kabena balola bupaki bo kumuhambika kutiyenzi bamwihaye. Kono kana nibawana nanga bonke. ⁵⁶Bangi nibakaleta bupaki bo buhata kumuhambika, kono nobupaki bwabo kana nibwazuminzana.⁵⁷Bamwi bakuzimana nokuleta bupaki bo buhata kumuhambika nibatiyenzi, ⁵⁸''Nitwamusuwa natiyenzi, 'Kandizakulule i tempele iniyazakiwa ka mayanza, mumazuba otatwe kandizake imwi isapangiwa ka mayanza.''' ⁵⁹Nanga ubo bupaki kana nibazuminzana.⁶⁰Mu purisita mukulwana akuzimana mukati kabo nokubuza Jesu, ''Kakwina inkalabo? Zinzi zibapaka kwako aba bakwame?'' ⁶¹Kono katontwele kakwina cinetaba. Hape akumubuza mu purisita mukulwana nokutiyenzi, '''Ndiwe Kresite, mwana wayena imbuyoti?'' ⁶²Jesu akutiyenzi, ''Ndime; kamubone Mwana wo Muntu hekala kwiyanza lyamalyo lya maata nokukeza namazoba ewulu.''⁶³Mu purisita mukulwana akuñatula zizabalo zakwe nokutiyenzi, ''Tusisaka bupaki? ⁶⁴Mwasuwa kunyansiliza. Cemuketa cinzi?'' Bakumunyaza bonse kutiyenzi aswanela ifu. ⁶⁵Bamwi bakutanga kumuswila mate nokubwika cifateho cakwe nokumudama nokumuta enzi, ''Polofite!'' Batanga bakumuhinda nokumudama.⁶⁶Pitolosi hakena hansi mwilapa, zumwi mukazana wabatanga bo mupurisita mukulwana akukeza kwali. ⁶⁷Akubona Pitolosi ena alitukiseza, akumulolelela kokumucunina nokutiyenzi, ''Newe kawina nomu Nazareta, Jesu.'' ⁶⁸Kono akukanana, natiyenzi, ''Kandizi kanisuwisisi zowina uwamba.'' Cwale akuyenda nokukazwila hamulyango.⁶⁹Kono mutanga wo mukazana akumubona nokutanga kuwamba hape kwabo bakabazimene aho, ''Uzu mukwame neye ngwabo!'' ⁷⁰Kono akukanana hape. Hakuhita inako inini abo bakabazimene ho kabena bawamba kwa Pitolosi, ''Initi kakuli newe umu Galileya.''⁷¹Kono akutanga kulibika muzikuto iye mwine nokukonka, ''Kandimwizi ime mukwame yemuwamba.'' ⁷²Mukombwe ukulila ukulila mpahonya aho lyobubeli. Cwale Pitolosi akuhupula manzwi anamuta Jesu: ''Mukombwe neuseni kulila kobile, kondisampule ko tatwe,'' akuhupula akulila.

Chapter 15

¹Masikusiku cahwa, mukulwana wama purisita nali kopanya naba kulwana, bañoli nakatengo kama Juda. Kuzwa aho bakumusumina Jesu nokumutwala kungi. Bakumutwala kwa Pilato. ²Pilato akumubuza, ''Ndiwe u mulena wama Juda?'' Akumwitaba mboco bobo.'' ³Bakulwana bama purisita kabamuhambilikize zintu zingi.⁴Pilato akumubuza hape, ''Nahanu kakwina inkalabo? Bone zintu zingi zibakuhambika!'' ⁵Kono Jesu kana nabolela kwitaba Pilato, iyo ibamukomokisi cahwa.⁶He nako yo mukiti, Pilato kalukululanga enke kubasungitwe, musungiwa iba kumbila, ⁷Kakwina mukwame ikakuwiwa Barabasi mwi ntolongo naba zokeli baka behaya bantu mwinako yobu zokeli. ⁸Igandya nilyakeza kwa Pilato kwiza kumu kumbila kuti abapangile muka tendelanga kumasule.⁹Pilato akwitaba akutiyenzi, ''Musaka enzi ndi lukulule Unfumu wama Juda?'' ¹⁰Iye kezi enzi lunya lwaba kulwana bama Purisita ndunilwaleta bahe Jesu kwali. ¹¹Kono bakulwana bama Purisita bakususuweza igandya enzi bahuwe cahwa kutiyenzi bazwise Barrabasi.¹²Pilato akubetaba hape akutiyenazi, ''Cinzi cise ndipange nozu Unfumu wama Juda?'' ¹³Bakuhuwa hape, ''Mukokotele!''¹⁴Pilato akutiyenzi kubali, ''Bubinzi bunapanga?'' Kono bakuhuwa hape na hape, ''Mukokotele.'' ¹⁵Pilato kasaka kutabisa igandya, akubalukulwila Barabasi. Akushapa Jesu nokumubaha enzi bamukokotele.¹⁶Masole bakumutwala mukati ke lapa (lye nkuta inene), bakukuwa zikwata zonse zamasole. ¹⁷Bakumubika muhala, bakusumaina miya hantu honke kupanga inkwani no kumubika. ¹⁸Bakumucaila ciluta no kutiyenzi, ''Osho, Unfumu wama Juda!''¹⁹Bakumukaba mumutwi nolutaka nokumuswila mate. Bakumutongamina nokumu lapela. ²⁰Habamana kumunyansiliza, bakuzwisa muhala nokukazibika zibandi zakwe, bakumusindikiza kuku kokotelwa. ²¹Zumunya mukwame, Simoni wa Sirene, nakeza kusika kukazwa kwinaha (keli isi wa Alexandere na Rufusi), bakumuhambilikiza kukulika ci fapano cakwe.²²Masole bakuleta Jesu kucibaka ci kuwiwa Gologota (itoloka ''Cibaka co Tuinga''). ²³Bakumuha i waine ikopene ne mira, hati abazinywi. ²⁴Bakumukokotela nokumuñatawila zibandi zakwe enzi yense musole awane tukosauzi tusahinde.²⁵Keli inako yobu tatu haba mukokotela. ²⁶Hacisupo nibañola inkatulo yakwe, Unfumu wama Juda.'' ²⁷Nakokotelwa nezifosi zobile, enke kucilyo cakwe enke kumamonso akwe. ²⁸Intimana niye zuzilizwa kutiyenzi, 'Nabaliwa nezifosi,'²⁹Bakabahita hembali yakwe bakuwamba ziwambo zibi, kunyunga mitwi yabo nibatiyenzi, ''Aha! Iwe ikowola kudibula itempele nokuizaka mumazuba otatwe, ³⁰lituse umwine suke uko kucifapano!''³¹Bakulwana bamapurisita kabamuseka nabo mwinzila iswana, nabañoli, bakutiyenzi, ''Nahaza bamunya, kono kawoli kulitusa iye mwine. ³²Musiye Kresite, Unfumu wa Isilaele, suke uko kucifapano, kuti tubone nokuzumina.'' Abo bakabakokotelwe neye bakutanga kumunyansa.³³He nako ye hola ne yanza na konke, kukuba nomusihiza cibaka conse mbita inako yobu 9. Ke ³⁴nako yobu 9 Jesu akuhuwa ke linzwi inene cahwa, ''Eloi, Eloi, lama sabakatani?'' Itoloka, ''Nyambe wangu, Nyambe wangu, cinzi hondikana?'' ³⁵Kwabo bakabazimene hembali nibasuwa inzwi lyakwe bakutiyenzi, bone akuwa Elia.''³⁶Zumunya akulahuka, akukabika i waine ilula muci ponci, akubika mukatanka, nokumuha enzi anywe. Mukwame akutiyenzi, ''Motubone heba Elia mweze amususe hansi.'' ³⁷Cwale Jesu akuhuwa kenzwi linene akufwa. ³⁸Masila omwitempele niya hazuka hakati kuzwa mwiwulu kuya hansi.³⁹Mukulwana wa masole yana zimana akulola kwa Jesu akubona enzi afwa mweyi inzila, akutiyenzi, ''Keniti bulyo uzu Mwana wa Nyambe.'' Hape ⁴⁰kakwina nabanakazi bakababwene nibena kule. Mukati kabo kamwina Maria Magdalena, Mary (nyina wa Jakobo mwancu wa Jose) na salome. ⁴¹Hakena mwa Galileya nibamwicilila nokukamuhaza. Banakazi bangi nibakeza neye kwa Jelusalema.⁴²Inako ya matengu haisika, kakuli keli izuba lyokulibakanya, ilyo izuba, pili neliseni kusika lye nsabata, ⁴³Josefa wa Amiratea akukeza ko. Keli muntu ya kutekeha mukatengo kaka lindile mubuso wa Nyambe. Akuyenda ko bundume kwa Pilato akumukumbila citupu ca Jesu. ⁴⁴Pilato nakomokwa enzi Jesu nafwa kale; akukuwa mukulwana wa masole akumubuza enzi Jesu afwa.⁴⁵Pilato hasuwa kumukulwana wa masole kuti Jesu nafwa, akuha citupu kwa Josefa. ⁴⁶Josefa nakeza ne sila, akumuhangula hacifapano, nokumubungila mwisila, nokumulalika mwibita linilya kolomoniwa hecwe. Akutimbila ko icwe kumulyango we bita. ⁴⁷Maria Magadalena na Maria nyina wa Jose nibabona cibaka hana zikiwa Jesu.

Chapter 16

¹Izuba lye nsabata halimana, Maria Magadalena, Maria nyina wa Jakobo, na Salome bakuula misamu inunka nenza kutiyenzi bakasinge- singe mubili wa Jesu. ²Masiku-siku bulyo izuba lyobutanzi mwi nviki, nibakaya kwi bita izuba naliseni ku ñatula.³Kabena balibuza mukati kabo, ''Ndini satuzwisikize icwe lina kwimbali yo mulyango we bita?'' ⁴Habalola mwiwulu, bakubona kuti icwe lya timbululiwa ko, nanga kalili inene cahwa.⁵Bakwingila mwi bita nokubona mucaha ikabwikitwe ingubo yokutuba, ne kele kwiyanza lyecilyo, mi nibatiya. ⁶Akutiyenzi kubali, ''Musiye kutiya. Mu saka Jesu, womu Nazareta, yana kokotelwa. Nabuka! Kamwina munu. Mumulole mucibaka mukamumubikite. ⁷Muyende mukawambile balulutiwa bakwe na Pitolosi, ' Nalitangiza kubusu kwa Galileya. Nkusemu kamubone, mwanamiwambilila.'''⁸Bakuzwa mo mwibita nokulaka; nibatiya nokukomokwa. Kakwina cinibakawamba kumuntu kakuli kaba tite.⁹Kokulitahanela ke zuba lyamatangilo mwi nviki, kuzwa hana bukila, nali bonahaza pili kwa Maria Magadalena, kozo inazwisa madimona oli 7. ¹⁰Akuyenda nokukawambila bakena nabo, hakabena balila. ¹¹Nibasuwa kuti ahala hape aboniwa kwali, kono kana nibazumina.¹²Hakumana izi zintu akulibonahaza muciyemo cicincana kubobile hakabakabuyenda kuzwa mwinaha. ¹³Bakuyenda nokukawambila balutiwa bonse, kono kana nibazumina.¹⁴Hakuhita inako Jesu akulibonahaza kuboli 11 hakabekele kokuliketa he ntafule, akuba kalimela kusa zumina kwabo ne myozo yabo mikukutu, kakuli kana nibazumina abo banibamubona hamana kubuka kubafu. ¹⁵Akubata enzi, ''Muyende mwifasi lyonse, mukakutaze evangeli kuzi bupiwa zonse. ¹⁶Iye yazumina nokukolobezwa ka haziwe, iye yasa zumini kanyaziwe.¹⁷Izi zisupo kazi yendelele nabo bazumina: Mwizina lyangu kabazwisiwe madimona. Kabawambe mumishobo mihya. ¹⁸Kabatole makungwe namayanza abo, Sina nibanywe cintu cihaya kana necibehaye. Kabakubika mayanza abo kubantu balwala, kabahole.''¹⁹Unfumu ka wamba kubali, nahindiwa kwiwulu nokukela kwiyanza lya malyo lya Nyambe. ²⁰Balutiwa nibakaya nokukakutaza konse, Unfumu ka sebeza nabo nokukaliseza linzwi kezi zisupo kutiyenzi nayenda nabo.]

Acts

Chapter 1

¹Bupaki bwakale bundinañola, Teofile, nibwawamba zonse nizanatanga Jesu no kuluta, ²mbita izuba linahindiwa kwiwulu, hamana kuha intaelo ko luho lucenete kuba apositola banaketa. ³Manyando akwe hayamana, nalibonahaza nahala kubali nokulikolwisisa kungi. Kamazuba amakumi one nalibonahaza kubali, nawamba zo mubuso wa Nyambe.⁴Hakasangene nabo naba laela enzi, basasiyi Jelusalema, kono balindile insepiso ya Tata, inawamba, ''Nimwasuwa kwangu kutiyenzi ⁵Johani inini na kolobezwa namenzi, kono kamukolobezwe muluho lucenete mumazuba manini.''⁶Hakabasangene hantu honke bakumubuza, ''Unfumu njeyo inu nje nako yosoboze mubuso wa Isilaele?'' ⁷Akubata hape, ''Kana nzenu kutiyenzi mwizibe inako inaliketela Tata kamanta akwe. ⁸Kono kamutambule manta luho lucenete sina lukeze henu, kamube mwimpaki zangumwa Jelusalema nimwa Judea yonse na Samaria, no kumamanino efasi.''⁹Unfumu Jesu hamana kuwamba izi zintu, hakabalolesi kwiwulu, nananuniwa, izoba likumuzika mumeso abo. ¹⁰Hakabalolesi caha kwiwulu hakayenda, aho bulyo, bakwame bobile bakuzimana kubali muzizabalo zituba. ¹¹Bakutiyenzi, ''Inwe bakwame ba Galileya, cinzi hamuzimene hanu nemulolesi kwiwulu? Uzu Jesu yahindiwa kwenu kuya mwiwulu, kabole mwinzila iswana sina hamwa mubona aya mwiwulu.''¹²Cwale bakubola kwa Jelusalema kuzwa helundu lye oli, lina hafuhi na Jelusalema, muyendo we zuba lye Nsabata. ¹³Habakasika, bakuyenda mwinzubo yo kwiwulu, mukabekala. Kabeli Pitolosi, Johani, Jakobo, Andreasi, Filipi, Tomasi, Bartolome, Mateu, Jakobo mwana wa Alufeya, Simoni Zeloti, na Judasi mwana wa Jakobo. ¹⁴Bonse kabeli cintu conke no mulelo wonke kwi ntapelo, bonse na banakazi, na Maria nyina Jesu, nabanci bakwe.¹⁵Mwayo mazuba Pitolosi nazimana mukati ke mizwale, bantu bali 120, nokutiyenzi, ¹⁶''Mizwale, kuswanela kutiyenzi mañolo ezuzilizwe, kuti luho lucenete nilwawamba pili ko mulomo wa Davida kaza Judasi, ina yendisa banibeza kusunga Jesu.¹⁷Keli zumwi wetu nawana ciemba counu musebezi.'' ¹⁸(Cwale uzu mukwame nawula iwa ka masheleni anawana mububi bwakwe, akwiwila mo komutwi, mubili wakwe ukuñatuka, mila yakwe ikuzwea hanze. ¹⁹Bonse bahala mwa Jelusalema nibasuwa izi, bakukuwa ilyo iwa mumushobo wabo ''Akeldama,'' kutiyenzi, ''iwa lya maloha.'')²⁰''Kuñoletwe mwimbuka ya Lisamu, 'Iwa lyakwe ibe matongo, kusiye kuba nanga muntu enke isahale mo'; 'Kuwanisike isahinde buyendisi bwakwe.'²¹Inswanelo, kutiyenzi, zumwi kubakwame inatusindikiza inako yonse Unfumu Jesu hazwa mukati ketu, ²²kutangila kwi nkolobezo ya Johani kutwala kwizuba lina hindiwa kwetu, naba impaki neswe kukubuka kwakwe.'' ²³Bakubika bakwame bobile habusu, Josefa yakuwiwa Barsabasi, ikawulikitwe Jusitusi, na Matiasi.²⁴Bakulapela nibatiyenzi, ''Iwe, Unfumu, wizi myozo ya bantu bonse, cwale isondeze kwaba bobile iwaketa ²⁵ahinde cibaka mounu musebezi nobu apositola buna zokela Judasi nakaya kucibaka cakwe.'' ²⁶Bakubabuka, bakukwata Matiasi, akuhewa i namba yobu 11kubu apositola.

Chapter 2

¹Izuba lye Pentekota halikeza, bonse kabena hantu honke mucibaka ciswana. ²Aho bulyo kukukeza mulumo uzwa kwiwulu uswana cina luho lunene, lukwizula mwinzubo yonse mukabekele. ³Kukubonahala kubali cina malimi o mulolo aniahewa, akwikala habali bonse. ⁴Bonse nibezula luho lucenete nokutanga kuwamba mumalimi, Luho kalubaolisa.⁵Cwale kakwina Majuda bakabahala mwa Jelusalema, bakwame batiya Nyambe, kuzwa mumashika onse mwinkotela yewulu. ⁶Uwu mulumo hausuwiwa, igandya likukeza hantu honke mi kabalyangene kakuli nibasuwa zumwi no zumwi nawamba mumushobo wabo. ⁷Niba komokwa cahwa cahwa; bakutiyenzi, ''Niti, aba kana ma Galileya bena bawamba?⁸Cinzi hatubasuwa, zumwi no zumwi mumushobo wetu munitwazalilwa. ⁹Maparta na Mamede na Maelami, nabo bahala mwa Mesopotamia, mwa Judea na Kappadosia, mwa Ponto na Asia, ¹⁰Frigia na Pomfilia mwa Egepita na mabazu a Libia kwimbali na Sirene nabapoti bazwa kwa Roma, ¹¹MaJuda nama Proselites, Makreta na Maarabe, tubasuwa bawamba mumishobo yetu misebezi minene ya Nyambe.''¹²Bonse nibakomokwa cahwa cahwa; bakuwamba mukati kabo, ''Ici citoloka nzi?'' ¹³Kono bamwi bakunyansiliza bakutiyenzi, ''Bezwile i waine inhya.''¹⁴Kono Pitolosi akuzimana nibekumi nienke, akunanuna inzwi lyakwe, akubatiyenzi, ''Bakwame ba Judea nenwe mwense muhala mwa Jelusalema, mwizibe ici; muteleze kumanzwi angu. ¹⁵Aba bantu kabanywine momuzezela, kakuli isili ihola yobutatwe ye zuba.¹⁶Kono izi nzinizawambiwa ko mupolofita Joele: ¹⁷'Kakube mu mazuba amamaninizo; Nyambe awamba, 'Kanitile Luho lwangu he nyama yonse. Banenu banakwame na banakazana kaba polofite, bakwamezana kababone impono, bankalamba kabalote intolo.¹⁸Kubahikana bangu ba banakazi mwayo mazuba kanditile Luho lwangu, kabapolofite. ¹⁹Kandisondeze zitiza mwiwulu nezisupo mwifasi hansi, maloha, mulilo, nobusi.²⁰Izuba kalisanduke ififi nomwezi kauzoke cina maloha pili izuba linene lizibahala lyo Nfumu nelisini kukeza. ²¹Kaibe kuti yense yakuwa hezina lyo Nfumu kahaziwe.'²²Baninzana ba Isilaele, musuwe aya manzwi: Jesu wa Nazareta keli mukwame ina sondezwa kwenu ka Nyambe kezitendo zinene nezi komokisa nezisupo zinatenda Nyambe kakwe mukati kenu, cina hamwizi nenwe mubene. ²³Uzu muninzana nahewa ko mulelo wakale wa Nyambe nenzibo yakale; inwe, kamayanza abakwame basena mulao, mukumwihaya kokumukokotela hacifapano. ²⁴Kono Nyambe namubusa kumulukulula kukukubaza kwefu, kakuli kana kakuwoleseka enzi akubikitwe mulili.²⁵Davida awamba zakwe, 'Nindabona Unfumu hempata yangu inako yonse, ena kwimbali ye yanza lyangu lyamalyo kutiyenzi ndasanyanganyiswi. ²⁶Cwale mozo wangu niwalitemba nolulimi lwangu nilwataba ne nyama yangu mboihale mwinsepo.²⁷Kakuli kana nosilile moyo wangu mucibaka ca bafwile, kana nozuminine wako ya cenete nabola. ²⁸Niwandizibisa inzila zo buhalo; kondizuze intabo ne mpata yako.'²⁹Mizwale, Bulotu kutiyenzi ndiwambe kwenu kozo mu patriareka Davida, nafwa neye nokuzikiwa, ibita lyakwe molisina munu nasunu. ³⁰Keli mupolofita hape kezi enzi Nyambe naha buitamo kwali kuti kabike zumwi wo lutanga lwakwe halubona. ³¹Nabona cikaciswanela kutendahala kubusu nokuwamba kazo kubuka kwa Kresite, kuti kana nasiiwa mucibaka cabafu, inyama yakwe kana niyabona kubola.³²Uzu Jesu- Nyambe namubusa twense twimpaki. ³³Cwale hayenda kwiyanza lya Nyambe lyamalyo nokutambula Luho Lucenete lukalusepiswe kwa Tata, etila ze mubwene no kusuwa.³⁴Davida kana nakambamina kwiwulu, kono atiyenzi, 'Unfumu nawamba ku Nfumu wangu, ''Kale kwiyanza lyangu lya malyo ³⁵kutwala hasina nendipange bakutoyete malyatilo amatende ako.''' ³⁶Cwale, izubo yonse ya Isilaele izibe kuti Nyambe na mutenda Unfumu na Kresite, uzu Jesu inimwakokotela.''³⁷Cwale habasuwa izi, nibatunkeha ku myozo yabo, bakuwamba kwa Pitolosi naba apositola bonse, ''Mizwale, cinzi cisetutende?'' ³⁸Cwale Pitolosi akubatiyenzi, ''Mubake mukolobezwe, mwense mwizina lya Jesu Kresite kutiyenzi zibi zenu ziswalelwe, mi mbomutambule impo yo Luho Lucenete. ³⁹Insepiso ina kwenu nabanenu nabo bena kule, na bantu bangi basakuwe Unfumu Nyambe.⁴⁰Kamanzwi mangi amunya na paka nokuba koza, natiyenzi, ''Muhaziwe mwelinu ishika lisinyehete.'' ⁴¹Bakutambula aya manzwi bakukolobezwa, bakuekeziwa mwelyo izuba myoya ili 300. ⁴²Nibakoliseza abo bene mwintuto zaba apositola noku lapelela, mukucamauna buloto nomwi ntapelo.⁴³Isabo niyakeza ha moyo wonse, zisupo zingi nezintu zi komokisa niza pangiwa kuba apositola. ⁴⁴Bonse banibazumina kabena hantu honke mi kabena cintu conke, ⁴⁵bakuulisa zibya zabo nezo zikaba kwesi zonse nokuzitaha kubonse kokuya kezina zikabasaka bonse.⁴⁶Cwale ilyo izuba bakulikolisa bene no mulelo onke mwitempele. niba camauna buloto mumazubo, bakutaha ko kutaba ne myozo isuwila kukubaza, ⁴⁷nibatemba Nyambe nokuha nenza kubantu bonse, izuba ne zuba Unfumu kaekeza kwi mpalo yabo bakabahaziwa.

Chapter 3

¹Cwale Pitolosi na Johani kabaya mwi tempele ke hola ye ntampelo, ihola ye yanza nito ne. ²Cwale mukwame yasana kayenda kuzwa mwibumo libanyina katwaliwanga ku mulyango we tempele ukuwiwa Mulotu. Kabamubikanga aho izuba ne zuba kutiyenzi akukumbila abo bakabayanga mwi tempele intuso. ³Habona Pitolosi na Johani cibasaka bengile mwitempele, akuba kumbila intuso.⁴Pitolosi, akutwa meenso akwe hali , na Johani, akutiyenzi, ''Lole kwetu.'' ⁵Mukwame yasayendi akubalola, nalindile kuwana cimwi kubali. ⁶Kono pitolosi akutiyenzi, ''Silivera ne Gauda kandina kono cendikwesi, mbondikuhe. Mwizina lya Jesu Kresite wa Nazareta, yende.''⁷Akumukwata ke yanza lya malyo, Pitolosi akumu nanauna, aho matende o mukwame ne ñole zi kugola. ⁸Akusotokela mwiwulu, mukwame yasayendi akuzimana nokutanga kuyenda; akwingila na pitolosi na Johani mwi tempele, nakabuyenda, kusotoka, no kutemba Nyambe.⁹Bantu bonse nibamubona nakabuyenda natemba Nyambe. ¹⁰Bakulemuha kuti ndiyena zuna mukwame ikakumbila bantu intuso hamulyango we tempele ya Mulotu; bakukomokwa cahwa cahwa kebaka lyeco nicatendahala kwali.¹¹Haka kwatilile kwa Pitolosi na Johani, bantu bonse bakulahukila hantu honke kuya kubali mucibaka cikuwwiwa cikomokisa cahwa cahwa ca Solomoni. ¹²Pitolosi habona izi, akwitaba bantu, ''Inwe mubakwame ba Isilaele, cinzi ha mukomokwa? Cinzi hamutulolesi cahwa, mani cina tawmupanga kuti ayende ka mata etu kapa bulimu?¹³Nyambe wa Abrahama, niwa Isaka, niwa Jakobo, Nyambe ubeshetu, aha inkanya kumuhikana wakwe Jesu. Ndiye uzo ini mwaha no kumukana habusu habusu bwe mpata ya Pilato, haniliketela kumulukulula. ¹⁴Nimwakana ya cenete niya lukite, mukukumbila yehaya kuti alukululwe kwenu.¹⁵Nimwehaya mutangi wo buhalo, uzo inabusa Nyambe kubafu- iswe twimpaki bezi. ¹⁶kebaka lye ntumelo mwizina lyakwe, izina lyakwe lyapanga uzu mukwame, ye mubwene nokumwiziba, kugola. Intumelo yakwe Jesu yamuha makete sakata habusu bwenu mwense.¹⁷Hanu cwale, mizwale, mwapanga kokuseziba, munibapangila bayendisi benu. ¹⁸Kono zintu zonse zinawamba Nyambe ke milomo yaba polofita bonse, kutiyenzi uzu Kresite aswanela kunyanda, hanu cwale cazizuziliza.¹⁹Mubake, cwale, muzoke, kutiyenzi zibi zenu zitakuliwe, kutiyenzi kukeze inako zokusuka zizwa ku Nfumu; ²⁰kutiyenzi atume Kresite inaketelwa inwe, Jesu.²¹Ndiye liswanela ku tambula iwulukutwala hasina isikile inako ye nkatulo yokuboza zintu zonse, izo zinawamba Nyambe mwi nako zakale ko mulomo waba polofita bakwe bacenete. ²²Mushe natiyenzi, 'Unfumu Nyambe kabuse mupolofita cina ndime mukati kemizwale yenu. Kamuteleze zonse zisina wambe kwenu. ²³Kakutendahale kutiyenzi muntu yense yasa teelezi kozo mupolofita kasinyiwe mubantu.'²⁴Ee, bonsebapolofita kuzwa kwa Samuele nabo banibakeza hakuzwa iye, nibawamba nokuzibisa anu mazuba. ²⁵Mubana baba polofita nobusele bunapanga Nyambe nibesukuzwenu, cina hanata kwa Abrahama, 'Mulutanga lwako mashika onse efasi kayafuyaulwe.' ²⁶Nyambe hamana kubusa muhikana wakwe, na mutuma kwenu pili, kutiyenzi afuyaule no kuzola mwense kububi bwenu.''

Chapter 4

¹Pitolosi na Johani hakabena bawamba kubantu, maprisita no mukulwana we tempele naba Saduki bakukeza kubali. ²Nibakataziwa cahwa kakuli Pitolosi na Johani kabaluta bantu no kuwamba kaza Jesu kubuka kubafu. ³Bakubika mayanza abo habali nokubabika mwintolongo mbita masiku siku ecilila, kakuli cikaili matengu. ⁴Kono bungi bwa bantu banibasuwa iñusa nibazumina, impalo yabakwame bani bazumina keli 5000.⁵Kukukeza kutiyenzi izuba licilila bayendisi babo, bakulwana, naba ñoli bakusangana hantu honke mwa Jelusalema. ⁶Annasi mu prisita munene mpukena, na Kayafa, na Johani, na Alexandere, nabakwa bonse bo muprisita munene. ⁷Habe kalika Pitolosi na Johani mukati kabo, bakubabuza, ''Nkamata ani, kapa mwizina lyani, hamwapanga izi?''⁸Cwale Pitolosi, nezwile Luho Lucenete, akubetaba, ''Inwe mubayendisi babantu, nabakulwana, ⁹heba twina mumuliko sunu kuamana necitendo cilotu citendiwa kumukwame yalwala, kamata ani hahoziwa, ¹⁰Mwizibe mwense nabantu ba Isilaele bonse uzu mukwame azimene habusu bwenu hamakete mwizina lya Jesu Kresite wa Nazareta, inimwa kokotela, kono uzo inabusa Nyambe kubafu.¹¹Jesu Kresite icwe linimwakana inwe mubazaki kono linilyatendiwa mwine we wulu. ¹²Kakwina kuhaziwa kumuntu zumwi kakwina izina limwi mwinkotela ye wulu lihelwe kubantu enzi bahaziwe.''¹³Hababona bundume bwa Pitolosi na Johani no kulemuha kutiyenzi kabena maemo, bakwame basalitutite, nibakomokwa nokwiziba kuti Pitolosi na Johani kabena na Jesu. ¹⁴Kakuli nibabona mukwame inahoziwa nazimene nabo, nekupale cinibawamba kulwisa izi.¹⁵Kono habamana kulaela baapositola kusiya mukopano, bakuwamba mukati kabo. ¹⁶Bakutiyenzi, ''Cinzi setutende kwaba bakwame? Initi njokutiyezi cisupo cizibahala capangiwa kwabo cizibahele ku bonse bahala mwa Jelusalema; katuoli kucikanana. ¹⁷Kono kutiyenzi cisiye kwizibahala cahwa mukati kabantu tubahe imamela basiye kuwambila ini nani mweli izina.'' ¹⁸Cwale bakuba kuwila mukati nokuba laela kuti basiye kuwamba kapa kuluta hape mwizina lya Jesu.¹⁹Kono pitolosi na Johani bakubetaba enzi, ''Kapa bulotu mu meenzo a Nyambe kusuwa inwe kapa iye, muatule. ²⁰Katuoli kusiya kuwamba zintu zinitwabona no kusuwa.''²¹Habamana kubaha imamela zimwi Pitolosi na Johani, bakubasiya nibakaya kana kabaola kuwana ibaka lyokubaha mulandu, kakuli bantu bonse kabatemba Nyambe zinatenda. ²²Mukwame inaholisiwa kena zilimo zihitilila 40.²³Habamana kulukululiwa, Pitolosi na Johani bakukeza kubantu babo nokubiha zonse zinibawamba kubali maprisita babakulwana naba kulwana. ²⁴Habazisuwa, bakunanuna manzwi abo no mulelo wonke kwa Nyambe nokutiyenzi, ''Unfumu niwapanga mawulu nefasi ne cibwi, nezo ziwanisika mo. ²⁵Niwawamba ko Luho Lucenete ko mulomo wo muhikana wako, ishetu Davida, 'Cinzi mashika aba macaba hayakaliha, nabantu bazeza zintu zisena intuso?'²⁶Niwatiyenzi, 'Banfumu befasi nibekala hantu honke, nabayendisi nibasangana hantu honke kulwisa Unfumu, no kulwisa Kresite wakwe.'²⁷Initi, Heroda na Ponte Pilato, bonse niba macaba nabantu ba Isilaele, nibasangana hantu honke mounu muleneñi kulwisa muhikana wako yacenete Jesu, iniwaketa. ²⁸Niba sangana kutenda zonse iyanza lyako no mulelo wako nibaliketela pili zipangahale.²⁹Cwale hanu, Unfumu, lole imamela zabo nemifumbo kubahikana bako kuwamba linzwi lyako nobundume. ³⁰Wotolole iyanza lyako kuholisa nokuha zisupo nezi komokisa kezina lyomuhikana wako yacenete Jesu.'' ³¹Habamana kulapela, cibaka mukabasanganine hantu honke cikunyanganya, bonse bakwizuziwa Luho Lucenete bakuwamba linzwi lya Nyambe no bundume.³²Impalo inene yabo banibazumina keli bo mozo onke no moyo. Kakwina inata enzi cina kwali ncakwe, kono kabena zintu zonse ziswana. ³³Ka manta manene baapositola kabawamba bupaki kuamana nokubuka ko Nfumu Jesu, cishemo cinene kacina habali bonse.³⁴Kakwina muntu mukati kabo ikabulite cintu, bonse bakabena ibu kapa mazubo nibaziwulisa nokuleta masheleni hazintu zawulisiwa nokukayabika ³⁵hamatende abaapositola, mi kazi abelwe kubonse kokuya kazibasaka.³⁶Josefa, ikabakuwa baapositola Barnabasi (itoloka enzi mwana we nsunsuwezo), mu Levi, mukwame yazwa kwa Sipera, ³⁷nawulisa iwa lyakwe nokuleta masheleni nokuabika hamatende aba apositola.

Chapter 5

¹Cwale zumwi mukwame ikakuwiwa Ananiasi, na Safira mukakwe, akuwulisa cikakwesi, ²akubika ami mali (mukakwe neye kezi) akuleta amwi mali nokuabika hamatende abaapositola.³Kono Pitolosi akutiyenzi, ''Ananiasi, cinzi satani hengila mumozo wako ukuhoma Luho Lucenete nokubika amwi mali enteko yebu? ⁴Hakalisini kuwulisiwa, kana kalisini kuba lyako, nihalimana kuwulisiwa kana mu maanta ako kalina? Ndini yabika ici citendo mumozo wako? Kana wahoma bantu, kono ndi Nyambe.'' ⁵Hasuwa aya manzwi, Ananiasi akuwila hansi nokuhuza lyamamaniselezo, kutiya kunene kukukeza kwabo banibazisuwa. ⁶Baninzana bakukeza nokwiza kumuputilila, bakumunanuna kumuzwisa nokukamuzika.⁷Hakuhita inhola zo tatwe, mukazi wakwe akwiza kwingila, kokuseziba ca tendahala. ⁸Pitolosi akumuta, ''Ndiluwile kapa nimwawulisa ibu cahwa.'' Akutiyenzi, ''Ee, cahwa.''⁹Cwale Pitolosi akumuta, ''Mbuti mwazuminzana hantu honke kulika luho lo Nfumu? Lole, matende abaninzana bakazika mukwame wako ena hamulyango, mubakunanune kukuzwisa hanze.'' ¹⁰Aho bulyo matende akwe akuwila hansi nokuhuza lyamamaniselezo. Baninzana habengila, bakumuwana afwile, bakumunanwina hanze nokukamuzika hembali na mukwame wakwe. ¹¹Kutiya kunene kukukeza he nkeleke yonse nabo bonse banibazisuwa izi zintu.¹²Zintu zikomokisa zinhi kazitendahale mukati kabantu ka mayanza aba apositola. Kabena hantu honke mumakozwana a Solomoni. ¹³Kono kakwina kubonse ikena muzezo okungila kubali; nanga hakakwina bobo, kaba bikiwa cahwa ha maemo kubantu.¹⁴Bazumina bangi kabaekeziwa ku Nfumu, igandya lyabanizana nabanakazi, ¹⁵kutiyenzi cikabananwina balwala mumazila noku kambika mayanza abo hamalalo abo nahe mpata, kutiyenzi Pitolosi hasikeza, munzunde wakwe ubwike bamwi kubali. ¹⁶Nikwakeza hape impalo inene ya bantu mumatolopo azimbulukite Jelusalema, kuleta balwala nabo baena myoya mibi, bonse niba hoziwa.¹⁷Muprisita mukulwana akubuka, nabo bakabena neye (cikwata caba Saduki); bakwizula muna ¹⁸nokubika mayanza habaapositola, nokubabikwa mwintolongo.¹⁹Masiku iñiloi lyo Nfumu likwiyalula ziyazo ze ntolongo nokubazwisa, nokutiyenzi, ²⁰''Muyende, mukazimane mwi tempele nokuwamba kubantu manzwi onse obuhalo.'' ²¹Habasuwa izi, bakwingila mwi tempele masiku siku no kuluta. Kono muprisita mukulwana akukeza, nabo bakabena neye, nokukuwa bayendisi hantu honke, bakulwana bonse babantu ba Isilaele, nokutumina kwi ntolongo kuhinda ba apositola.²²Kono babeleki banibayenda kana nibakabawana mwintolongo, bakubola nokukabiha, ²³''Twakawana intolongo ikiyitwe namapolisa bazimene hamulyango, kono hatukeyalula kakwina itwakawana mukati.''²⁴Cwale mukulwana we tempele naba kulwana bamaprisita habasuwa izi, bakuziyeleha cahwa cahwa kabo neco secizwile ho. ²⁵Cwale zumunya akukeza nokubawambila, ''Bakwame banimwabika mwintolongo bazimene mwitmpele no kuluta bantu.''²⁶Cwale mukwame akukeza nababeleki, nokukababoza, kono nokusena kunyandisa, kakuli nibatiya kuti nanga bapobaulwe. ²⁷Habakabaleta, bakubekalika habusu bwabayendisi. Muprisita mukulwana akubabuza, ²⁸natiyenzi, ''Nitwamilaela ke ntaelo kusaluta mweli izina, cimwezuza Jelusalema ne ntuto zenu ne ntakazo yo kuleta maloha ozu mukwame hetu.''²⁹Kono Pitolosi nabaapositola bakwitaba, ''Tuswanela kutiya Nyambe kuhita bantu. ³⁰Nyambe ubeshetu nabusa Jesu, inimwehaya kokumuhanzika hacikuni. ³¹Nyambe namukulisa kwiyanza lyakwe lya malyo kutiyenzi abe mwana o Nfumu no muhazi, kuha kubaka kwa Isilaele, nokuswalelwa kwe zibi. ³²Twimpaki bezi zintu, no Luho Lucenete, ulo lunaha Nyambe kwabo bamutiya.''³³Bayendisi habasuwa izi, niba nyerwa nokusaka kwihaya baapositola. ³⁴Kono mufalisi ikakuwiwa Gamaliele, muluti wo mulao ika kutekiwa kubantu bonse, akuzimana mubayendisi no kulaela baapositola kuti bazwisiwe hanze mwinako inini.³⁵Cwale akubatiyenzi, ''Bakwame ba Isilaele, mumamele cahwa zemusaka mutende kwaba bantu. ³⁶Anu mazuba niasini kusika, Teudasi nabuka natiyenzi, ndizumwi impalo yabakwame, boli 400, nibengila kwali. Nehayiwa, bonse bakabamusuwa nibahasana kakwina cinibawana. ³⁷Hakuzwa uzu mukwame Judasi wa Galileya nabuka mwinako yokubala bantu nokukuwila bamwi kwali. Neye nafwa, nabo bakabamusuwa nibahasana.³⁸Cwale hanu ndimita, muzwe kwaba bakwame mubasiye, heba uwu mulelo kapa musebezi ngwa bantu, kaumane. ³⁹Kono heba ngwa Nyambe, kana nemubasiise; kamuliwane cemulwisa Nyambe.'' Cwale bakusuwa.⁴⁰Cwale bakukuwila baapositola mukati nokubadama nokubalaela kusawamba mwizina lya Jesu, nokubasiya nibakaya. ⁴¹Bakuzwa kubayendisi nibatabite cahwa kutiyenzi nibabalilwa kuswalelwa nokusakutekiwa ke Zina. ⁴²Hakuzwa izo izuba ne zuba, mwitempele nomwinzubo nenzubo, nibazwila habusu kuluta nokukutaza manzwi malotu kutiyenzi Jesu nje Kresite.

Chapter 6

¹Cwale mwaya mazuba, impalo yaba lutiwa haka ingiha, impilaelo izwa kuma Gerike ba Majuda ikutanga hama Heberu, kakuli imbelwa zabo kana kaziloliwa mwintuso zabo ze zuba ne zuba.²Bekumi nibobile bakukuwa igandya lyabalutiwa kubali nokutiyenzi, ''Katuswaneli kutiyenzi tuzwafe linzwi lya Nyambe kutiyenzi tusebeze hentafule. ³Cwale muliketele, mizwale, baninzana boli 7 mukati kenu, baninzana bena nenza, bezwile Luho loku talifa, batuwola kuketela uwu musebezi. ⁴Cwale kwetu, mbotuzwile habusu mukulapela nomumusebezi we linzwi.''⁵⁶Ziyambo zabo zikutabisa igandya lyonse.

Romans

Chapter 1

¹Paulusi, muhikana wa Jesu Kresite, ina kuwiwa kuba muapositola nokubikilwa kulubazu ke ivangeli ya Nyambe, ²iyo yikasepiswe pili kamapolofita na mañolo acenete, ³kokuya komwana yikeli mihwa wa Davida ke nyama.⁴Ko moya ucenete napakiwa kamanta kuba mwana wa Nyambe ko kubuka kubafu, Jesu Kresite Unfumu wetu. ⁵kakwe nitwawana cisemo nobulumiwa kukuha kukuteka intumelo mukati ke mishobo yonse, kebaka lyezina lyakwe. ⁶Mukati kei mishobo, nenwe heco nimwa kuwiwa kuwila kwa Jesu Kresite.⁷kwenu mwense Maroma nimwasakiwa kwa Nyambe nokukuwiwa kwabo bacenete bantu bakwe: Cishemo kwenu ne nkozo izwa kwa Nyambe shetu wetu no Nfumu Jesu Kresite.⁸Kokutanga, ndilitumela kwa Nyambe ka Jesu Kresite kenu mwense, kakuli intumelo yenu ciya hasanyiwa kwi fasi lyonse. ⁹Nyambe nje mpanki yangu, yendi sebeleza ko moya kwi ivangeli yo mwanakwe, mbondizwilila habusu nokumikuwa. ¹⁰Inako ne nako ndikumbilanga mwi ntapelo zangu mbokuwolesika monse kumamaninikizo ndikasike hanu ke ntato ya Nyambe kukeza kwenu.¹¹Kentakazo ndisaka kumibona kuti ndimiheko impo ye chimoya, kuti umigolise. ¹²Cwale, ndisaka kususuweza mukati kenu, kokuya kentumelo ya zumwi no zumwi, yenu niyangu.¹³Hanu kandisaki inwe mwizibe, mizwale, kuti ndikeza kwenu (kono kandizimikitwe kusika hanu) Kutienzi ndibe nomuselo mukati kenu, sina mbukandikwesi mukati kamacaba. ¹⁴Ndicikoloti kuma Gelike nabazwakule, bonse nabo batalifite nabasilu. ¹⁵Cwale, kokuya keme, ndilitukiseze kuhasanya evangeli kwenu muma Roma.¹⁶Cwale kandiswabeli evangeli, kakuli nga maata a Nyambe kuhaza bonse bazumina, kuma Juda pili nama Gelike. ¹⁷Mi kokuluka kwa Nyambe ke ntumelo kokuzwa kwi ntumelo ye ntumelo, sina kamozi ñolelwe, ''Balukite kabahale ke ntumelo.''¹⁸Ko bukali bwa Nyambe kuzwa kwiwulu bulwisa basayendeleli niza Nyambe nabana basalukite bantu abo kabana basalukite bakwata mumasule initi. ¹⁹Izi bakeñisa kuti zizibahele kwa Nyambe zibonahala kwabo.Ka Nyambe niba lutiwa kezo.²⁰Kokusabonahala kamayemo akwe, akuwulika maata asamanina maata azwa kwiwulu, niza bonahala ha cenete, kuzwa haku pangiwa kwefasi, kabena basuwisisa zintu zinizapangiwa. Kuti basiye kuba nokulitabilila. ²¹Izi bakeñisa, nanga kabezi za Nyambe, kana kabamuha inkanya kuti ndi Nyambe, kana kabamuha kulitumela. Kuzwa aho, nibaba basilu mizezo yabo, myozo yabo isena ingana niya sihilwa.²²Kabata enzi batalifite, kono kabeli basilu. ²³kabacinca i nkanya ya Nyambe isafwi kokuswana kechibumbwantu comuntu, ce zizuni, nezi pau zamatende one, nezo zikaziyenda kamatende.²⁴Kuzwa aho Nyambe akubaha kulakaza mu myozo yabo kayisihite, kupangila mibili yabo kusakutikiwa mukati kabo. ²⁵Mbabo niba cincanisa initi ya Nyambe kobuhata, niba lapela no kusebeleza zipangaliko kunze yo Mubumbi, yatonolofalezwe kuya kusamani. Amen.²⁶Bakeñisa izi, Nyambe akubaha kusepahala kunene, banakazi babo kabacinca cinca cikani cabo kwabana bamwi bulyo. ²⁷Mwinzila iswana , bakwame nabo kabasiya cilikani cabo kubanakazi nokuhisiwa kulakaza bamwinya. Keli bakwame kabapanga inkezo ziswabisa na bakwame nibawana abo bene milandu ikaibaswanela kama fosisa abo.²⁸Kakuli kana kabazumina kuba na Nyambe kenzibo yabo, akubaha ingana kazilyangene, kubali bapange zintu zisakondete.²⁹Cikabezwile bonse kusaluka, bubi, kuhupula ze cifumu, kupanga cibi, cikabezwile muuna, kwihaya, kulika kuwana zintu, kuhomenenwa, kuba nemi hupulo mibi, kabeli basebeka, ³⁰kukana kabatoyete Nyambe, banyefula namahanyi, balikanisa balikumusa, batanga bezibi; basasuwi bashemi. ³¹Basena ingana, basena initi, basena myozo, basena inkumbu.³²Nangati kabezi milao ya Nyambe, kuti bapanga heco baswanela kufwa. Kana kutimbulyo bapanga izo zintu, hape bazuminina bamunya bazipanga.

Chapter 2

¹Cwale inwe kamwina buikalabelo, iwe umuntu, iwe yo atula, kuzo atula mumwi ulinyansa iwe umwine. ²Kwako yo atula ulike zintu zimwi. Kono twizi kuti inkatulo ya Nyambe imana feela buniti haiwa habana batenda izo zintu.³Uibike, iwe umuntu, iwe yo atula bana balika zina zintu niha mupanga zintu ziswana. kana kamulendele inkatulo ya Nyambe? ⁴Kapa muhupula kanini kecifumu cokuba no musa, inkoto ya Nyambe niyalyeha, nomozo mule? Kowizi cokuba nomusa kwakwe imitwalite kukubaka?⁵Kono kukasika hamayemo obukukutu nokusabaka ko mozo olibikile ko bukali hezuba lyobukali, ilyo, nde zuba lye nsinulo yoku kwe nkatulo ya Nyambe. ⁶Keze nalife kumuntu no muntu kuya kezo zikapanga: ⁷kwabana bakabawatise kuzintu zilotu nibasaka i nkanya, kukuteka kusali sinya sinya, keze nabahe buhalo busamani.⁸Kono kwabana balilola abo bene, basotoka initi kono bazumina kusacena, bukali nokunyelwa cahwa cahwa kazikeze. ⁹Nyambe kalete maseheka nokubilaela ha moyo o muntu no muntu yanatenda bubi, kumu Juda wapili, hape nokumu Gelike.¹⁰Kono inkanya, ikute ne nkozo kazikeze kumuntu no muntu yanapanga bulotu, kumu Juda wapili, nokumu Gelike. ¹¹Kwa Nyambe kakwina inketululo. ¹²Sina bungi bwabo hanibapanga cibi nokusena mulao kabafwe nokusena mulao, hape sina bungi bwabo nibapanga cibi kekute nokwina mulao kabeze baatulwe ko mulao.¹³Kwabo basasuwi mulao balukite habusu bwa Nyambe, kono batendi bo mulao kabeze babikiwe kuluka. ¹⁴Cwale macaba, basena mulao, bapanga zintu zo kubona zintu zo mulao, bena mulao abo bene, nanga hakube bobo kabena mulao.¹⁵Kono kezo zisondeza inkezo zabo zisakahala kumulao ziñoletwe mumyozo yabo. Ingana zabo nezo kazili impaki kwabo, neminahano yabo kaibanyaza kapa kubazimanina abo bene ¹⁶Nikwa Nyambe kazipangahale helina izuba Nyambe hasana neze a atule mazimbu abantu bonse, kuya ke evangeli, ca Jesu Kresite.¹⁷Kono holiha izina lyo Mujuda no kupumulela kumulao nokulitundula kwa Nyambe, ¹⁸hape heba wizi intato nokuzuminina catendiwa nenza kebaka lyokuta ulaelwe kuzwa mumulao, ¹⁹hape nimwazuminina inwe mubene mube balaelela bahofu, neseli kwabana bena mukansikwe. ²⁰Muhi we milao wabasilu, muluti wabanuke banini, neco okwesi mumulao cisupo cengana nice niti, cwale izi zikataza bubi mbohalila buhalo bwako?²¹Iwe yoluta bamwi, koliluti iwe umwine? Iwe yokutaza bana bahiba, kana uhiba? ²²Iwe yowamba kuti kakwina yaola kupanga bushahi, kana upanga bushahi? Iwe yo toyete milimu, kana uhiba matempele?²³Iwe yolitundula mumulao, kana kokuteki Nyambe kusecilila mulao? ²⁴Izina ''lya Nyambe likwesi kunyasilizwa muma caba kebaka lyako'', sina moli ñolelwe.²⁵Mupato ubozekeza cimwi hawi cilila mulao, kono heba kowicilili mulao , mupato wako kaubi mupato. ²⁶Cwale bana basapangitwe mupato babika intokwahalo zomulao, basapangitwe mupato kabapangitwe mupato? ²⁷Iye yasapangitwe mupato kenyama aminyaza hezuziliza mulao? Kakuli mukwesi mulao uñoletwa no mupato kono ucolaula mulao!²⁸Mu juda kana mujuda feela hanze kapa yena hanze mwinyama; kapa mupato wina hanze bulyo mwinyama. ²⁹Kono iye mujuda yena mukati, hape mupato sina ngouna wo mozo, mumoya, isiñi mwiñolo. Kokutemba kwabantu abo kukeza isiñi kubantu kono kwa Nyambe.

Chapter 3

¹Bulotunzi bubakwesi majuda? intuso nzi yomupato? ²Inene mwinzila yonse, pili, Majuda kabamamelwe nensinulo izwa kwa Nyambe.³Cwale heba Majuda bamwi kana kabena intumelo? Kana kusazuminina kwabo kakumanise kusepahala kwa Nyambe? ⁴Kwasabi bobo. Kono, Nyambe awanisike kuba weniti, nanga muntu yense ihata. Cina haku ñoletwe, ''Uswanela kusondeza kuluka muziyambo zako, ukome hosikeza mwinkatulo.''⁵K0no heba kusalukakwetu kusondeza kuluka kwa Nyambe, cinzi tuola kuwamba? Tuola kutaenzi Nyambe kalukite kuleta bukali bwakwe hetu? (Ndisebelisa miyambilo ya bantu.) ⁶Kwasabi bobo! Cwale Nyambe mbuti naatule ifasi?⁷Kono heba initi ya Nyambe kobuhata bwangu iekeza kwinkanya yakwe, cinzi handisiatulwa enzi ndimutenda zibi? ⁸Cinzi hatusatienzi, sina hatusawambi initi, cina bamwi habazumina tutaenzi, ''Tutende bubi, kutiyenzi bulotu bukeze''? Kunyaza kwabo kulukite.⁹Cwale cinzi? Hatuliha mabaka tubene? Kana ndibobo. Kakuli nitwanyaza kale bonse Majuda nama Gerike, bonse, kuba munsi yecibi. ¹⁰Izi mboziñoletwe: Kakwina yalukite, nanga yenke.¹¹Kakwina yasuwisisa. Kakwina yalola Nyambe. ¹²Bonse nibazoka. Bonse kuhindilila kabasina intuso. Kakwina yapanga bulotu, kakwina, nanga yenke.''¹³''Mulibu wako ibita liyalukite. Malimi abo niahoma. Cifoo ce kungwe cina mumilomo yabo.'' ¹⁴''Milomo yabo izwile zikuto nokulula.''¹⁵''Matende abo mahuba kukwitila maloha. ¹⁶Kusinya namaseheka inzila zabo. ¹⁷Aba bantu kabeni kwiziba inzila yenkozo.'' ¹⁸''Kakwina kutiya Nyambe habusu bwa meenso abo.''¹⁹Cwale hanu twizi zonse zeuwamba mulao, uwamba kwabo bena munsi yo mulao. Izi kutendela kutiyenzi mulomo wonse utontole, ifasi lyonse lilitabilile kwa Nyambe. ²⁰Izi ibaka lyokutiyenzi kakwina inyama iseibikiwe kuluka kemisebezi yemilao mumenso akwe. Komulao kukeza inzibo yecibi.²¹Kono hanu kuzwisa kwateni mulao kuluka kwa Nyambe nikwa bikilwa. Nikwapakiwa kumulao naba polofita, ²²uko, kuluka kwa Nyambe kentumelo ka Jesu Kresite kwabo bonse bazumina. Kakwina incincano.²³Bonse nibapanga cibi nokuzwa mwikanya ya Nyambe, ²⁴balukuluhite kecishemo nokuliululwa ka Kresite Jesu.²⁵Nyambe naha Kesite Jesu kokuba citabelo kentumelo mumaloha akwe. Nasondeza kuluka kwakwe kokuha Kresite kokusiya zibi zakale. ²⁶Komozo mule wakwe. Izi nizapangahala kusondeza kuluka kwakwe mwinako yasunu. Izi keli kutiyenzi asondeze kuluka kwakwe iye mwine, nokusondeza kutiyenzi abika yense kuti alukite kebaka lye ntumelo ka Jesu.²⁷Kulitundula nkokwi? Kuzwisitwe ko. Komulao wibo? Kemisebezi? Nee, kono komulao we ntumelo. ²⁸Tumaniseleza cwale enzi muntu abikiwa kuba yalukite nekusena misebezi yo mulao.²⁹Kapa Nyambe ndi Nyambe wa Majuda bonke? Kana ndi Nyambe hape wa macaba. Ee, ngwaba macaba hape. ³⁰Heba initi, Nyambe enke, kalukise mupato we ntumelo, nokusaya mumupato ke ntumelo.³¹Kana tumana mulao kentumelo? kwasabi bobo! kono tukwatisa mulao.

Chapter 4

¹Cinzi cotuola kuwamba ca Abrahama, sukuzwetu wakale kuya kenyama, ibawaniwa? ²Kamba Abrahama ababi yalukite kemisebezi, nababi nebaka lyokulilumba, kono isiñi habusu bwa Nyambe. ³Cwale iñolo cinzi liwamba? ''Abrahama kazumina kwa Nyambe, hape abalelwi kuluka.''⁴Hanu kozo yasebeza, intifo yakwe kaibaliwi cina impoo, kono cina cikoloti. ⁵Kono kozo yasasebezi kono azumina kozo yazola kuluka basayi ka Nyambe, intumelo yakwe ibaliwa kuba yalukite.⁶Davida neye awamba infuyauzi kumuntu uzo Nyambe abala kuluka nasena misebezi. ⁷Awamba, ''Bafuyolwe nkekezo zisayi ko mulao kono ziswalelwa hape zibi zabo zifupikilwa. ⁸Afuyolwe muntu uzo Unfumu kamubalili cibe.⁹Iyi infuyauzi iwambilwa bulyo nibengila mumupato, kamba nabo basati nibengila mumupato? Tuwamba, ''intumelo niyabalilwa kwa Abrahama cina kuluka.'' ¹⁰Niya balilwa buti kwali? naseni tango kapa hengila mumupato? kana naseni kwingila, kapa hengila mo!¹¹Abrahama aba tambuli cisupo co mupato ke swayo lyo kuluka lyaba wani ke ntumelo nasini kwingila mumupato. Ibaka keli kuti abe isi wabo bazumina bonse kono hati babangili mumupato, kuti kuluka kubalilwa kwabo. ¹²Hape ndisi wabo babengili mumupato abo sati babengili feela mumupato kono abo bayenda mumutala we ntumelo uwo ishetu Abrahama kakwesi nasini kwingia mumupato.¹³Ke nsepiso kwa Abrahama neshika lyakwe lyakaswanela kuyola mwifasi hati niza keza komulao kono kokuluka mwintumelo. ¹⁴Kamba abo bahala komulao mbaba jobola, intumelo kamba kaina intuso, hape insepiso kamba ibikilwa kwimbali. ¹⁵Kakuli mulao uleta bukali, kono hasena mulao, kakwina kusotoka mulao.¹⁶Keli ibaka mbita intumelo, kuti insepiso ikeze ke nkumbu no kuhewa kwishika lya Abrahama lyonse- esi kwabo fela bena munsi yo mulao, kono kwabo hape bayenda kentumelo ya Abrahama. Njishetu twense, ¹⁷cina mokuñolelwe, ''Ninda kuketa kuba isi we mishobo yonse.'' Abrahama kena habusu bwakwe uzo yaka sepete, iye, Nyambe, yaha buhalo kubafu no kuleta zintu zisakwina kuti zibe kwateni.¹⁸Ke nsepo kazumina mwinsepo, kuti abe isi wemishobo mingi, kokuya kuzaba wambilwi, ''kuti ishika lyako kalibe.'' ¹⁹Kokusatoloka mwintumelo, abahindi mubili wakwe kuti ufwile (kakuli cikena zilimo zili 100), noluzalo lwa sarah cikalumanite.²⁰Kono kambesi kensepiso ya Nyambe, Abrahama hati abashali mukusazumina. Kono, abakolisiwi kentumelo no kulumba Nyambe. ²¹Kazumine cahwa kuti Nyambe abamusepisi, kaswanela kutaleleza. ²²Cwale izi nzezibaleti kuti ''kuluka ku baliwe kwakwe.''²³Kono manzwi ''abalelwi kwali'' hati abañolelwi ibaka lyakwe enke. ²⁴Abañolelwi neswe, kaabalilwe kwetu tuzumina kwali yaba busi Jesu Unfumu wetu kubafu. ²⁵Uzu ndiyena abahaziwi ke milandu yetu, nokubuswa kutufetula balukite.

Chapter 5

¹Kuzwa hakutendiwa balukite ke ntumelo, twina inkozo na Nyambe ko Nfumu wetu Jesu Kresite. ²Kakwe neswe tuzumininwa kentumelo mweci cishemo umo motuzimana, hape kulitundula mwinsepo ye nkanya ya Nyambe.³Kana nzezi bulyo, hape tulitundula mumaseheka etu. Twizi enzi maseheka aleta ⁴Kuliongoza kuleta mikwa, mikwa ileta insepo. ⁵Insepo kaileti maswabi akuli ilato lya Nyambe nilyetiliwa mumyozo yetu ko Moya Ucenete, ubahewi kwetu.⁶Hakatusifokola, ke nako ilukite Kresite nafwila basena kabezi Nyambe. ⁷Enke kukabu kufwila muntu yalukite, mwendi hamunya zumunya kawola kulitiisa kufwila muntu ya lukite.⁸Kono Nyambe atusondeza ilato lyakwe kwetu, Akuti katusili tubaeza libi, Kresite natufwila. ⁹Cahwa ahulu, cwale, hanu kubona citwa lukisiwa kubuloha bwakwe, katuhaziwa kwali kobukali bwa Nyambe.¹⁰Heba, hakatusili tuzila, nitwa kwatilwa kwa Nyambe kefu lyo mwanakwe, ahulu cahwa, kuzwa hakuzuminzana, katu haziwe kobuhalo bwakwe. ¹¹Kana nzezi bulyo, kono hape tutabiswa ka Nyambe Unfumu Jesu Kresite, kakwe hanu cinitwahewa kuswalelana.¹²Aho cwae, ko mukwame enke cibe nicengila mwifasi, mweyi inzila ifu nilyengila ce cibe. Ifu nilyezula kwi gandya lyonse. Akuti bonse nibapanga cibe. ¹³Haisi mulao, cibe kacina mwifasi, kono kakwina kubaliwa kwe cibe haiba kakwina mulao.¹⁴Nihakuba heco, lufu nilwabusa kutangila kwa Adama kutwala kwa mushe, nanga nikwabo basina nibatenda cibe basina nibatenzeka cina ndi Adama, uzo eli ciswaniso cakwe uzo kaswanela kukeza. ¹⁵Kono impo kaiswani cina mulandu. Heba kutienzi ko mulandu wa enke bangi nibafwa, keli cinene buti cishemo ca Nyambe ne mpo kecishemo co mukwame enke, Jesu Kresite, nilyengila bangi!¹⁶Impo kaiswani neco cizwa hacibi co muntu enke. Inkatulo niye cilila mulandu wonke hape nokuleta buinyazo, kono impo niye cilila milandu ingi nokuleta kunyazahala . ¹⁷Heba komulandu wa enke, ifu nilyabusa kayenke, kayisike kwibo kwabo bakatambula cishemo cikando ne mpo yo kuluka ibusa mubuhalo ka enke, Jesu Kresite.¹⁸Cwale aho, onke mulandu uleta kunyazahala kwi gandya lyonse, kaheco kenkezo yonke yo kuluka nikwakeza kuneteleza no buhalo bwe gandya lyonse. ¹⁹kozo mukwame yasana na kuteka bangi niba pangiwa baeza libi, ke kute lya yenke bangi kabapangiwe kuba balukite.²⁰Mulao niwakeza kwiza kuwekeza milandu. Kono cibe nica wekeza, cishemo neco cikuwekeza cahwa cahwa. ²¹Niza pangahala kokuhwela, akuti cibe nica busa mwifu, nanga bobo cishemo ciwola kubusa no mukati ko buhalo bokuya kuile ka Jesu Kresite Unfumu wetu.

Chapter 6

¹Cwale cinzico tuola kuwamba? Tuola kuzwila habusu ne cibi kuti cishemo cikale? ²Kwasabi bobo. Iswe nitwafwa kucibi, mbuti tusiola kuhala mucili? ³Mane mwizi ko bungi hatu kolobezwa ka Jesu kresite nitwa kolobezwa mwifu lyakwe?⁴Nitwa zikiwa, cwale, neye ke nkolobezo mwifu. Izi niza pangahala kutiyenzi sina Kresite hanabuka kubafu kenkanya ibesi cwale neswe tuswanela kuyenda mubuhalo buhya. ⁵Cwale nitwakeza kukopana neye kuswana mwifu lyakwe, katukakopane hape ke nzuho yakwe.⁶Tuzizi izi, kuti unkalamba mukwame wetu nakokotelwa kuti komubili we cibi uwola kusinyiwa. Izi nizapangahala kuti netusiye kuba muhikana we cibi. ⁷iye uzo nafwa awambiwa acenete ke cibi.⁸Cwale haiba nitwafwa na Kresite, tuzumina kuti katuhale neye. ⁹Twizi kuti Kresite nabuka kubafu, kana nafwe hape; ifu kalimuyendisi hape.¹⁰Kokuya kefu lina lyanafwa kucibi, nafwa lyonke nokufwila bantu bonse. Nanga kube bobo, buhalo busahala ahalila Nyambe. ¹¹Mwinzila iswana, nenwe heco muswanela kwiziba inwe mubene kufwa kucibi, cwale nemukahale kwa Nyambe ka Kresite Jesu.¹²Cwale he musiye kuzuminina cibi kumiyendisa mumibili yenu ibola kuti mukuteke intakazo zowo. ¹³Musiye kuha ziemba zenu kucibi, kuba zisebeliso zo kusaluka. Kono mulihe mubene kwa Nyambe sina kabo banibaletiwa kuzwa kwifu kuya kubuhalo, hape nokwizibahaza ziemba ze nyama kwa Nyambe kezi sebeliso zicenete. ¹⁴Musiye kuzuminina cibi kumiyendisa kakuli kamwina munsi yo mulao, kono munsi ye cishemo.¹⁵Cwale cinzi? Tupange cibi kakuli katwina munsi yo mulao, kono kunsi ye cishemo? Kwasabi bobo. ¹⁶Mwizi kuti mulizibahaze inwe mubene kuti mubahikana, mubahikana kwabana be mukuteka? Kapa mubahikana kucibi citwala kwifu, kapa mubahikana ku kusakuteka, kutwala kukuluka.¹⁷Kono buitumelo kwa Nyambe! Kakuli kamwili mubahikana be cibi, kono nimwatokomela kuzwa ku myozo mukwa wo mulutilo unimwahewa. ¹⁸Nimwa pangilwa balukuluhite ku cibi, hape mukupangiwa bahikana bo kuluka.¹⁹Ndiwamba sina mukwame bakeñisa kufokola kwe nyama yenu. Sina munimwezibahaza zilama zo mubili wenu sina bahikana kukusacena nokuse cilila mulao, mwinzila iswana, zizimanina zilama zo mubili wenu ku buhikana kukuluka nokupanga ziswanela. ²⁰Cwale kakuli mubahikana be cibi, kamulukuluhite kukuluka. ²¹Mweyo inako, muselo nzi ukamukwesi kuzintu hanu zemuswaba? Kuzwa kezi zintu ifu.²²Cwale hanu nimwalukululwa kucibi nokusaba bahikana kwa Nyambe, mukwesi kuselo wo kucenisiwa. Mupuzo buhalo busamani. ²³Mipuzo ye cibi ifu, kono impo ya Nyambe buhalo busamani kwa Kresite Jesu Unfumu wetu.

Chapter 7

¹Kapa kamwizi, mizwale (sina haniwamba kubantu bezi zo mulao), kuti milao iyendisa muntu inako yonse yahala?²Sina mwanakazi yasesetwe asuminwe ku mulao kumukwame hana hasihala, kono mukwame hafwa, asumunuka ku mulao wa maseswa. ³Cwale hape, mukwame wakwe hasihala, heba ahala nozumwi mukwame, kakuwiwe mushahi. Kono mukwame hafwa, calukuluha kumulao, cwale kana mushahi heba ahala no mukwame zumwi.⁴Kuzwa aho, mizwale bangu, nimwapangiwa kefu ko mulao kuzwa ha mubili wa Kresite. Izi ndiheco kuti nemukopanyiwe hantu honke, ico kwakwe, yana busiwa ku bafu, kuti tulete muselo kwa Nyambe. ⁵Sina hakatwina mwi nyama, zibi zina zosaka, ziletiwa mulao, muzilama zo mulao kuleta muselo wefu.⁶Kono hanu citwa lukululwa kumulao. Nitwafwa kweco kukatusuminitwe. Izi ndiheco kuti netusebeleze mubuhya Muluho, kono isiñi mubukale bweñolo.⁷Cwale katuwambe nzi hape? Kana mulao uwo wine wecibi? Isabi bobo. Heco, bobo kamba kana nineziba cibi, kambe kana keli comulao. Nendisiye kwiziba kulakaza mbita mulao haukeza kuwamba, ''Siye kulakaza.'' ⁸Kono cibi nicahinda cibaka kuzwa ku mulao no kuleta intakazo kwangu. Kusena mulao, cibi cicafwa.⁹Kenako imwi hakanihala nokusena mulao, kono mulao haukeza, cibi cikuwana buhalo, ime nikufwa. ¹⁰Mulao keli wokuleta buhalo zikwiza kufetuka ifu lyangu.¹¹cibi hacihinda cibaka kuzwa ku mulao nokunihomenena mwinzila. Kuya ko mulao cikunihaya. ¹²Cwale mulao ucenete, hape milao icenete, kuluka, no bulotu.¹³Cwale kupanga cili cilotu cikuba ifu kwangu? Kwasabi bobo. Kono cibi, kuti cibonisiwe kuti cibi, kukuletiwa ifu mwangu kuzwa kucilotu, hape kuzwa mumulao cibi kacibe cibi caha kuhitiliza intikanyezo. ¹⁴Sina hatwizi milao kuti njeci moya, kono ime niwe nyama. Nina wulisiwa mubukombwa kucibi.¹⁵Sina kuze nipanga, Kanisuwisisi hande. Kucenisaka kupanga, kanicipangi, hape cenitoyete, nicipanga. ¹⁶Cwale heba nipanga zenisasaki, nizuminzana no mulao kuti mulao mulotu.¹⁷Kono kaisili ime nicipanga, kono cibi cihala mwangu. ¹⁸Cwale nizi ico mwangu, cina mwinyama yangu, kusasiya cilotu. Cina ke ntakazo ye cintu cilotu cina neme, kono kanioli kucipanga.¹⁹Kezi lotu zenisaka, kanizipangi, kono zibi zenisasaki, nzenipanga. ²⁰Hanu heba nipanga zenisasaki kupanga, cwale kaisili ime nitenda, kono zibi zihala mwangu. ²¹Cwale, nikuwana uwu mulao: Hanisaka kupanga zilotu, zibi zina neme.²²Sina hanibotela mumulao wa Nyambe no muntu wangu wo mukati. ²³Kono nibona mulao kucincana muzilama. Ilwanisana no mulao muhya mwingana yangu. Nibika kuba muhikana ko mulao we cibi wina muzilama zo mubili wangu.²⁴Nimuntu yasa tabite! Njini isina nanizwise mowumubili wefu? ²⁵Kono buitumelo bube kwa Nyambe kuzwa kwa Jesu Kresite Unfumu wetu! Cwale hape ime nimwine nisebeleze mulao wa Nyambe ne ngana yangu. Nanga kube bobo, kenyama nisebeleza mulao we cibi,

Chapter 8

¹Hanu cwale kakusina kunyaziwa kwabana bena kwa Kresite Jesu. ²Mulao wo luho lo bumi kwa Kresite Jesu niwamilukulula kumulao wecibi nefu.³Zisana kauola kutenda mulao kakuli kana kawina mata kenyama, Nyambe natenda. Natuma mwanakwe mukuswana ke nyama ye cibi kuba citabelo cecibi, nanyaza cibi mwinyama. ⁴Natenda bobo kutiyenzi zisakahala zo mulao zilizuzilize kwetu, iswe tusayendi ke nyama, kono ko Luho. ⁵Abo bahala ko kuya ke nyama nibabika mizezo yabo hazintu ze nyama, kono abo bahala ko Luho nibabika mizezo hazintu zo Luho.⁶Muzezo ubikitwe he nyama ifu, kono muzezo ubikitwe ha Luho buhalo ne nkozo. ⁷Muzezo ubikitwe henyama ulwisa Nyambe, kaulihi ku mulao wa Nyambe, kauwoli nanga kutenda bobo. ⁸Abo bena mwinyama kabatabisi Nyambe.⁹Nanga hakwina bobo, kamwina mwinyama kono mu Luho, heba initi Luho lwa Nyambe luhala kwenu. Kono heba zumwi kena Luho lwa Kresite, kana ngwakwe. ¹⁰Heba Kresite ena kwenu, mubili ufwile ke kute kucibi, kono Luho luhala ke kute kuku luka.¹¹Heba Luho lozo inabusa Jesu kubafu luhala kwenu, iye inabusa Kresite kubafu kamihe buhalo nenwe kumibili yenu ibola ko Luho, yahala kwenu.¹²Cwale, mizwale, tuzikoloti, kono neiseli kenyama kuhala ke nyama. ¹³Heba muhala ke nyama, cemina hafuhi nokufwa, kono heba nko Luho mubika inkezo zo mubili kwifu, kamuhale.¹⁴Bungi habayendiswe ko Luho lwa Nyambe, aba bana ba Nyambe. ¹⁵Kana nimwatambula Luho lobuhikana kutiyenzi muhale mwinsabo hape; kono nimwa tambula Luho loku añulwa, lotulila kolo, ''Abba, Tata!''¹⁶Luho ulo lwine lupaka noluho lwetu enzi tubana ba Nyambe. ¹⁷Heba tubana, hape tubajoboli, bajoboli ba Nyambe. Tubajoboli twense na Kresite, heba initi tuseheka neye kutiyenzi tuhewe inkanya neye.¹⁸Ndizi kutiyenzi maseheka einu inako kayaswaneli kubapanywa nenkanya isina isinulwe kwetu. ¹⁹Kakuli cezitabele zibumbiwa zonse kusinulwa kwabana ba Nyambe.²⁰Impupo niya bikiwa mubuhata, neiseli kokusaka kweyo, kono kebaka lyozo inabika mo, mwinsepo ²¹kutiyenzi iletiwe mukulukuluha kwe nkanya yabana ba Nyambe. ²²Twizi enzi impupo yonse isuwa kukubaza nokusebeza mukukubaza yonse nanga hanu.²³Kana nzezo bulyo, nanga ndiswe tubene, yena micelo ya matangilo yo Luho, kukubaza mukati, hatulindila kokutabela ku añulwa kwetu kuhazwa komubili wetu. ²⁴Mweyi insepo tuhazwa. Hanu insepo ibonahele kana insepo. Ndini yasepa zasabwene? ²⁵Kono heba tusepa cetusaboni, tucilindila komozo mule.²⁶Mwinzila iswana, Luho lutusa mukufokola kwetu. kakuli katwizi mokulapelela, kono Luho iye mwine atuzimanina kokukubaza. ²⁷Iye ya tatuba myozo enzi muzezo o Luho, kakuli azimanina bantu ba Nyambe bacena kokuya kokusaka kwa Nyambe.²⁸Kakuli twizi enzi abo basaka Nyambe, asebeza zintu zonse kobulotu, kwabo banibakuwiwa kebaka lyakwe. ²⁹Abo baneziba naba keta hape kutiyenzi nokubabika muciswaniso co mwanakwe, kutiyenzi abe wamatangilo kubanci bakwe. ³⁰Kwabo banaketa, nabo banakuwa. Abo banakuwa, abo naba cenisa. Abo banabika kuluka, nabo banaha inkanya.³¹Cinzicwale cetuwola kuwamba kezi zintu? Heba Nyambe ngwetu, ndini atulwisa? ³²Iye isana nabika mwanakwe kono akumuha kwetu twense, mbuti asaoli kulukuluha kutuha zintu zonse?³³Ndini yasina nanyaze ba Nyambe baketetwe? Nyambe ndiye nja lukisa. ³⁴Ndini ya nyaza? Kresite Jesu ndiye nafwa- kuhita izo, yana busiwa - yena kwiyanza lyamalyo lya Nyambe, yatu zimanina.³⁵Ndini natukauhanye kwi lato lya Kresite? Maseheka, kapa kusehekiswa, kapa lukubwe, kapa mapunu, kapa inkozi, kapa mukwale? ³⁶Cina hakuñoletwe, ''Kentuso yenu nitwe haiwa izuba ile. Katwizi bahala ke nguzihaiwa.''³⁷Mwezi zintu tubakomi kakwe uzo inatusaka. ³⁸Cinindazumina kutiyenzi nanga ifu kapa bumi, kapa mañiloi, kapa munso, nanga zintu zasunu, nanga zisikeza, nanga maata. ³⁹nanga bule, nanga kutunga, kapa nanga conse cinicabumbiwa, ciwola kutukauhanya kwi lato lya Nyambe, lina kwa Kresite Jesu Unfumu.

Chapter 9

¹Ndi amba buniti bwa Kresite. Kandi homi, hape izwalo lyangu liha bupaki mu Moya u cenete ²cwale kwangu kwina maswabi caha no kukubaza kusamani mu mozo wangu.³Cwale kandiola kulakaleza ku tiye kambe ninda kutiwa noku zwisiwa kwa Krsite ke baka lye mizwale yangu, bakwangu ke nyama. ⁴Abo ma Isilaele. Baba añulwa, ne nkanya, cilikani, ne mpo yo mulao, no kulumbeka Nyambe, ne nsepiso. ⁵Bazimu kwabo Kresite nakeza kubakuteka kuya ke nyama- iye yeli Nyambe konse. Atembiwa inako yonse. Amen.⁶Kono kana kutiyenzi linzwi lya Nyambe nilya kangwa. Kana kutiyenzi yense muntu mwa isilaele yawila cahwa kubu isilaele. ⁷Kana kuti lyonse ishika lya Abrahama beli banakwe cahwa. Kono, ''Nka Isaka ishika lyakwe sina nali kuwiwe.''⁸Abo, bana be nyama kana ba Nyambe. Kono bana be nsepiso nde shika. ⁹Ili nde linzwi lye nsepiso: ''Mweyi inako kandi keze, no mwana ka hewa kwa Sarah.''¹⁰Kana nzezi bulyo, kono kuzwa Rebbeka haka sambazwa ku mukwame yenke, ishetu Isaka- ¹¹cwale bana kana kabeni kuzaliwa no kupanga cintu cilotu kapa cibi, cwale ibaka lya Nyambe kuya ko buiketelo nelibe ko, kana ke nkezo, kono kakwe ya kuwa- ¹²nica wambiwa kwali, ''Mukulwana ka sebeleze mwanuke.'' ¹³ciswana cina mokuñolelwe: ''Jakobo ikandisaka, kono Isau ikanditoyete.''¹⁴Cwale cinzi cese tuwambe? Cwale kwina kusa luka kwa Nyambe? Kwasabi bobo. ¹⁵Akutiyenzi kwa Mushe, ''Kandibe ne cishemo kozo isina nandibe ne cishemo, no kuba ne nkumbu kozo isina nandibe ne nkumbu.'' ¹⁶Cwale, mpaho kahena kutiyenzi kezo yasaka, kapa iye ya wola kulahika, kono bakeñisa Nyambe, ya sondeza cishemo.¹⁷Cina mañolo ha awamba kwa Faro, ''Ndi lyona ili ibaka ndininda letela, kutiyenzi ndi sondeze maata angu kwako, no kutiyenzi izina lyangu nali zibahale mwi fasi lyonse.'' ¹⁸Cwale aho, Nyambe ena cishemo kozo ya saka, hape kozo ya saka, apanga kusasuwa.¹⁹Cwale ha muwamba kwangu, ''Cinzi hasiwana mulandu? Cwale ndini isina nawole maata akwe?'' ²⁰Kokusayendelela, muntu, ndiweni? witaba ku kananisa Nyambe? Kana cintu ca bummbiwa ci wola ku tiyenzi ku yacibumba, ''Cinzi hani wanipanga abuna?'' ²¹Cwale mubumbi hena maata kwi zupa kupanga cibya ce misebezi ikutekeha, ne cibya cimunya ce misebezi ya mazuba onse.²²Cwale haiba Nyambe, yasaka kusondeza bukali bwakwe no kuapanga maata akwe ezibahale, kutundamena cahwa no mozo mule nezibya zobukali bulukisezwe insinyehelo? ²³Cwale haiba napanga ici kutiyenzi ezibahaza bufumu bwe nkanya yakwe ku zibya ze nkumbu, zina lukisa ale ze nkanya? ²⁴Cwale haiba napanga izi hape kwetu, kwabo bana kuwa, kahena kutiye bulyo mukati kama Juda, kono na mukati ka Macaba?²⁵Cina mwatela hape mwa Hosea: ''Kandikuwe bantu bangu basati kabali bantu bangu, na basakiwa kwakwe basana kabasakiwa. ²⁶Cwale hakube bobo cina hakuwambiwa yenzi kwabo, 'Kana mubantu bangu; uko kabakuwiwe 'bana ba Nyambe yahala.'''²⁷Isaya alila cahwa kuamana nama Isilaele, ''Nihaike impalo yabana ba Isilaele kaifwana cina i seke seke lye cibwi, kaku pulusiwe bulyo banini, ²⁸cwale Nyambe ka taleleze manzwi akwe hansi no kumanikiza koku salyeha.'' ²⁹Cina hanawamba Isaya kumatangisizo, ''Haiba Unfumu we mpii atu siya twi shika, nani twfwana cina ndi Sodoma, hape nani twafetuka cina ndi Gomorrah.''³⁰Cinzi cisina natuwambe cwale? Kuti Macaba, basati kabatundamena kuluka, niba wana kuluka, kuluka ke ntumelo. ³¹Kono ma Isilaele, basati niba tundamena mulao wo kuluka, kana nibasika kowo mulao.³²Buti cwale? Kakuli kana niba tokomela ke ntumelo, kono kemisebezi. Baku cuncula he cwe lyoku tantalika, ³³cina hakuñoletwe, ''Lole, ndibika mwa Sione icwe lyo kutantalika ne cwe lye nfoso. Iye yazumina kwelyo kali na swabe.''

Chapter 10

¹Mizwale, cousaka mozo wangu ne ntapelo yangu kwa Nyambe kabo, kokuhazwa kwabo. ²Nizipaka kuamana nabo bena izwalo lya Nyambe, kono isiñi kenzibo. ³Ko, kukangwa kusuwisisa kuluka kuzwa kwa Nyambe, no kusaka kuleta kuluka kwabo, hati babalemeneni ku luka kwa Nyambe.⁴Ka Kresite kwi zuziliza mulao o kuluka ku muntu yense yazumina. ⁵Cwale mushe añola kuamana no kuluka kuzwa ku mulao: ''Muntu yaya ko kuluka ko mulao kahale noku kukuluka.''⁶Kono kuluka kuzwa kwi ntumelo kutiyenzi: ''Usiye kuwamba mumozo wako, 'Ndini yasina nawulukile kwiwulu?' (uko, kubozekeza Kresite hansi); ⁷hape nosiye kutiyenzi, 'Ndini isina nashedumukile mumukoti?''' (uko, kuzwisa Kresite kubafu).⁸Kono cinzi ceciwamba? ''Inzwi lina hafuhi newe, mukaholo kako no mumozo wako.'' Ilyo linzwi lye ntumelo, lye tuwamba. ⁹Haiba ka kaholo kako upaka Jesu cina Unfumu, no kuzumina mu mozo wako kuti Nyambe, nabusiwa kubafu, ko haziwe. ¹⁰Ko mozo zumwi azumina hape ena kuluka, hape ko mulomo zumwi apaka noku haziwa.¹¹Iñolo litiyenzi, ''Yense yazumina kwali kasina naswabisiwe.'' ¹²Kwaza inshutano mukati ko Mujuda no mu Gerike. Unfumu yaswana, Unfumu wa bonse, Hape afumite kubonse bakuwa kwali. ¹³Yense yakuwa hezina lyo Nfumu kahaziwe.¹⁴Baola buti kukuwa kwakwe nisati baba zumini kwakwe? Baola buti kuzumina kwali uzo isati babasuwi? Bawola kusuwa buti nekusena mukutazi? ¹⁵Cwale baola buti kukutaza, esi batumitwe? - Cina mokuñolelwe, ''Malotu buti matende abo bawamba manzwi malotu!''¹⁶Kono hati bonse babakuteki manzwi malotu. Cwale Isaya, ''Unfumu, yaba zumini impiho yetu?'' ¹⁷Cwale intumelo ikeza ko kusuwa, hape kusuwa kelinzwi lya Kresite.¹⁸Kono nitiyenzi, ''Kana babasuwi?'' Mukota, cahwa. ''Mihuwo yabo niya yendelela mwifasi lyonse, hape na manzwi abo kumamaninizo efasi.''¹⁹Hape heco, Nditiyenzi, ''Kana kezi Isilaele?'' Tango Mushe atiyenzi, ''Kandi mibengise ko muna ku mushobo usali uwo. Ko mushobo usena inkutwisiso, kandimiletele kunyelwa.''²⁰Cwale Isaya abanitifazi hatiyenzi, ''Nindawaniwa kwabo basana kabanisaka. Ninda bonahala kwabo basati baba ndikumbili.'' ²¹Kono kwa Isilaele atiyenzi, ''Mwizuba lyonse nindasisa mayanza kubatenzeki na bantu basa suwisisi.''

Chapter 11

¹Cwale, ndiwamba Nyambe nakana bantu bakwe? Kwasabi bobo. Kakuli neme ni Muisilaele, mwihwa wa Abrahama, we shika lya Benjamine. ²Nyambe kana nakana bantu bakwe, bakezi kale. Kamwizi zeliwamba iñolo kaza Elia, mwana kumbilila kwa Nyambe ke baka lya Isilaele? ³''Unfumu, nibehaya ba polofita bako, nibamana kucolaula tu tala twako. Ndime nenke ndishalile, bena balola buhalo bwangu.''⁴Kono inkalabo ya Nyambe mbuti ita kwali? ''Nindalibikila bakwame boli 7000 basana nibawa manzwi kwa Baale.'' ⁵Nanga bobo, mweinu inako kwina basinako kebaka lyo kuketa ke cishemo.⁶Kono heba nke cishemo, kaisili ke misebezi. Nali ndi bobo kali cishemo kaisili cishemo. ⁷Cwale cinzi? Cintu cikailola isilaele, kana niyawana, kono baketetwe nibaciwana, bungi nibwakabuhazwa. ⁸Kufwana cina mbo ku ñolelwe: ''Nyambe nabaha Luho lobuhofu, meenso kutiyenzi basiye kubona, na matwi kutiyenzi basiye kusuwa, kuleta kwizuba linu.''⁹Cwale Davida atiyenzi, ''Intafule yabo ibe kanyandi na kaswa, icwe lye cisitataliso no muliko kubali. ¹⁰Menso abo abe mukansikwe kutiyenzi basiye kubona, nokucola misana yabohape na hape.''¹¹Ndiwamba cwale, ''Nibasitatala kutiyenzi bawe?'' Kwasabi bobo. Kono, kemilandu yabo, kuhazwa nikwakeza ku macaba, kutiyenzi baba buse ku muna. ¹²Cwale heba milandu yabo cifumu ce fasi, nensinyehelo zabo cifumu ca macaba, kulizuziliza kwabo kusika hebo?¹³Kono hanu ndiwamba kwenu mumuacaba cina handili ndi muapositola kuba macaba, ndilikumusa mumusebezi wangu. ¹⁴Hamwi kuti ndibuse abo benyama yangu kumuna, hamwi katuhaze bamwi kubali.¹⁵Heba kukana kwabo kutoloka kuliboza myozo kwe fasi, kuzumina kwabo kakube kwi kono buhalo kubafu? ¹⁶Heba micelo ya matangilo, no buloto. Heba muhisi ucena, ne mitabi neyo.¹⁷¹⁸Kono heba mitabi imwi niya coliwa , heba iwe, mutabi wo mulole we olive, kawina mukati keyo, heba niwaliabela nabo mucifumu co muhisi we cikuni ca olive, wasalituli ha mitabi. Kono heba ulitundula, kana ndiwe utusa muhisi, kono muhisi ngoukutusa.¹⁹Mbomuwambe cwale, ''Mitabi niya coliwa kutiyenzi ndibe muili.'' ²⁰Iyo initi. Kebaka lyokusazumina kweyo sila niya coliwa, kono muzimana ko kukola kebaka lye ntumelo. Musiye kuhupula cahwa heulu mubene, kono mutiye. ²¹Nali Nyambe kana nabika mitabi ina ko kale, nenwe kali namibike.²²Lole, cwale, zitendo ne cishemo ca Nyambe: cishemo nicakeza kuma Juda banibawa, kono musa wa Nyambe ukeza kwako, heba uzwila habusu mumusa wakwe. Nanga no kosoliwe ko.²³Nanga abo, heba kabazwili habusu mukusazumina kwabo, katubikiwe mo. Kakuli Nyambe awola kutubika mo hape. ²⁴Cwale heba nimwakosoliwa ko kucikuni co mulole ca olive, niza bikiwa kucikuni ca olive cilotu, zilikai zi, mitabi yo mulole, isina neibikiwe hape kucikuni cateni ca olive?²⁵Kndisaki enzi musiye kwiziba, mizwale, keyi inkunutu, kutiyenzi musiye kutalifa mumizezo yenu: Kukabuhala kanini cikwakeza ho Isilaele mbita impalo izwile ya macaba neingile mukati.²⁶Kuti Isilaele yonse ihazwe, cina hakuñoletwe: ''Muhazi kazwe mwa Sioni. Kazwise kunyansiliza kwa Jakobo, ²⁷ubu kabube busele bwangu nabo sina nendizwise zibi zabo.''²⁸Cina mboili yobutokwa evangeli, zila kebaka lyenu. Cina kuketa hakwili ko butokwa, mbobutokwa kebaka libesukuzwetu bakale. ²⁹Impo zo kukuwiwa kwa Nyambe kazicinciwa.³⁰Sina hasana kamwi cilila milao ya Nyambe, hanu nimwatambula cishemo kebaka lyokusecilila kwabo. ³¹Mwinzila iswana, aba ma Juda kana kabe cilila. Cinicazwaho kokutiyenzi cishemo cinicasondeziwa kwenu nabo hanu batambule cishemo. ³²Kakuli Nyambe neyalila bonse mukusecilila kutiyenzi asondeze cishemo kubonse.³³Oo, butungi bwe cifumu no butali ne nzibo ya Nyambe! Inkatulo zakwe kazisakisiswa, nenzila zakwezihitilila kusakisiswa! ³⁴''Ndini ineziba muzezo o Nfumu kapa inaba muelezi wakwe?³⁵Kapa inaha cintu kwa Nyambe, kutiyenzi Nyambe amulife?'' ³⁶Kuzwa kwali ni kwakwe ni kwakwe zintu zonse. Inkanya ibe kwali kuya kuile. Amen.

Chapter 12

¹Ndimiwambila kutiyenzi, mizwale, ke cishemo ca Nyambe, kuleta mibili yenu citabelo cihala, kucena, no kutambula kwa Nyambe. Iyi njemisebelezo yenu ina ibaka. ²Musiye kupanga cina bantu belinu ifasi, kono mucinciwe ko buhya bwe ngana yenu. Mupange ici kwiziba zilotu, kutambuliwa, impetahalo ye ntato ya Nyambe.³Sina ke cishemo cinicahewa kwangu niwamba ku muntu no muntu yena mukati kenu: Musiye kulihanzika inwe mubene cina momuhupulela, kono cwale, muhupule no kuyatula kwina nenza, conse kuya ke ntikanyezo ye ntumelo inamiha Nyambe.⁴Sina hatwina zilama zingi mumubili onke, kono kana zilama zonse zisebeza musebezi onke. ⁵Mwinzila iswana, iswe tubangi tu mubili onke kwa Kresite, hape cilama conke kacioli kuba conke.⁶⁷⁸Twina impo zicincana kuya ke cishemo cinicahewa kwetu. Heba imwi impo njobu polofita, muisiye ibe heco kokuya ke ciemba ce ntumelo. Heba impo yozumwi kusebeza, tumusiye asebeze. Heba impo yozumwi kuluta, mumusiye alute. Heba impo yozumwi ku susuweza, mumusiye asusuweze. Heba zumwi impo yakwe njokuha, mumusiye akuha kobungi. Heba yozumwi njoku etelela, ipangiwe ke nciseho. Heba yozumwi njoku sondeza cishemo, ipangiwe nosumunukite ku mozo.⁹Ilato lisiye kuba cina buinuneki, kukana cili cibi; nokukwatisa cili cilotu. ¹⁰Kubilaela ne lato lye mizwale, mulisake mukati kenu. Kubilaela nekute, kulikuteka mukati kenu.¹¹Kokuya kokusebeza cahwa, siye kucincikiza. Kokuya ko luho, siye kutabela. Kokuya ko Nfumu, mumusebeleze. ¹²Mutabe mwinsepo, kutundamena miliko, musepahale mwi ntapelo. ¹³Muliabele ze musaka bantu ba Nyambe ba cenete. Muwane inzila zingi zisondeza bana batambula bantu.¹⁴Fuyaule bana bakunyandisa; fuyaule hape siye kukuta. ¹⁵Mutabe nabana bataba; mushatile bana ba shatila. ¹⁶Mube baswana ingana nibamwi mukati kenu. Siye kuhupula mwinzila zokuli lumba, kono mutambule bantu bena kunsi. Musiye kutalifa muyenu mihupulo.¹⁷Musiye kulifa cimwi cibi ke cibi. Mupange zintu zilotu mu meenso abantu. ¹⁸Heba noku konahala, sina hazilitingite hako, muhale ke nkozo nabantu bonse.¹⁹Musiye kuliha inkoto inwe mubene, basakiwa, kono muhe kubenga kwa Nyambe. Cina hakuñoletwe, ''Kubozekeza kuwila kwangu; Kanilife,' kuwamba Unfumu.'' ²⁰Kono ''heba cila cako cifwile inzala, muhe zilyo. Heba afwile inyotwa, muhe menzi. Haiiba apanga izi, kamubike makala omulilo hewulu lyo mutwi wakwe.'' ²¹Musiye kuhitilizwa cibi, kono muhitilize bubi no bulotu.

Chapter 13

¹Yonse moyo ilihe kubayendisi banene, kakuti kakwina bayendisi mbita bazwa kwa Nyambe. Buyendisi bwina ko nibwaketiwa kwa Nyambe. ²Cwale aho yazokela no kulwisa bayendisi alwisa mulao wa Nyambe; hape abo balwisa bakwame inkatulo mukati kabo.³Babusa kabalikalilwe kuzilotu, kono kuzibi. Kana mutabela kusatiya kwabana bayendisi? Mupange zilotu, cwale kamuwane intumbo yakwe. ⁴Iye muhikana wa Nyambe kwenu mulotu. Kono haiba mupanga zili zibi, mutiye; kakuli iye kahindi mukwale hasena ibaka. Iye muhikana wa Nyambe, yabozekeza bukali kozuna yapanga bubi. ⁵Cwale he muswanela kuliha, kana kuti bakeñisa bukali, kono muswanela kulisuwa kusaba na mafosisa.⁶Bakeñisa izi mulifa mutelo nenwe. Bayendisi ba hikana ba Nyambe, bazwila habusu kupanga heco. ⁷Mulifa kwani nani zina zemukolota kwabo: mutelo kwabo basimutelo, isheleni ilifiwa mulyango ko mulyango, mutiye bana baswanela kutiiwa, mukuteke bana baswanela kukutekiwa.⁸Musiye kukolota nanga zumwi, mbita kulisaka mubene. Cwale yasaka mukwakwe ezuziliza mulao. ⁹Milao, ''Siye kupanga bushahi, siye kwihaya, siye kuhiba, siye kulakaza, '' Cwale haiba kwina mulao ukucokezwe umu,'' Sake mukwako molisakila umwine.'' ¹⁰Ilato kalikubazi kumukwako. Cwale, ilato litalelezwe ko mulao.¹¹Bakeñisa izi, mwizi inako, kuti cwale, celi inako yenu mubuke ku kulala. Cwale hanu kuhazwa kwetu cekwina kuhita hentanzi mukatuzumina. ¹²Masiku ciamana, izuba celina hafuhi. Cwale tutwale kwimbali misebezi ye fifi, cwale tuzabale cizabalo comumunyi.¹³Cwale tuyende heco, mwi zuba, kono isiñi ku tangalala ko kukoliwa kapa bakoletwe; cwale hape tusiye kuyenda muzo buhule kapa intakazo isayendisiwa, hape tusiye kuba no muna. ¹⁴Kono muzabale Unfumu Jesu Kresite, cwale tusiye kupanga zintu ze nyama, kuti zi zuzilikize intakazo yateni.

Chapter 14

¹Muamuhele yense yafokola mwi ntumelo, ne musahi inkantulo ye nkani. ²Muntu enke ena intumelo yokulya conse feela, zumunya ya fokola alya bulyo zisihu.³Mi uzo enke yalya zintu zonse asatoyi yalya zonse; hape nozo yasalyi zintu zonse asa atuli yalya zintu zonse. Nyambe na muzumina. ⁴Ndiweni iwe, ya atula muhikana wo zumunya muntu? Habusu bo mulena wakwe mpwaola kuzimana kapa kuwa. Kono kapangiwe kuzimana, ko Nfumu awola kumuzimika.⁵Muntu enke abona izuba lyoke butokwa habusu bwelimunya. Zumunya abona onse mazuba kuba obutokwa. Yense muntu azumine kuya ke ngana yakwe. ⁶Yense ya mamela izuba, alimamele ko Nfumu; hape yense yalya, alila Unfumu, alitumela kwa Nyambe. Yense yasalyi, alizwise kukulila Unfumu; neye alitumela kwa Nyambe.⁷Kakwina nanga yenke hetu yahala kalwakwe, hape kakwina yafwa kalwakwe. ⁸Cwale heba tuhala, tuhala kalo Nfumu, cwale heba tufwa, tufwa kalo Nfumu. Cwale kapa tuhala kapa tufwa, tubo Nfumu. ⁹Keli ibaka Kresite nafwa nokuhala hape, kutienzi abe Unfumu wabo bafwile nabo basihala.¹⁰Kono iwe, mbuti uatula mukwako? Hape iwe, cinzi hotoya mukwako? Katuzimane habusu bwecipula ce nkatulo ca Nyambe. ¹¹Cina hakuñoletwe, ''Hanihala,'' mbwaco Unfumu, ''kwangu onse mazwi muakubame, hape lonse lulimi kalutoloke kwa Nyambe.''¹²Aho cwale, muntu yense kalizimanine iye mwine kwa Nyambe. ¹³Kuzwa aho, tuzwe kukuliatula iswe tubene, kono tube nobuiketelo iswe tubene, enzi kakwina isina nabike cisitataliso ce cwe kapa kuteela mukwakwe kaswa.¹⁴Nizi hape nitundamene kuzo Nfumu Jesu enzi kakwina cina maila keco cine. Konji kakwe iye cabala kapa kwiziba cintu ne cintu kuba cina masila, kwali cina masila. ¹⁵Heba ce baka lyo tulyo mukwako acisiwa, aho kamusiyendi ce lato. wasasinyi nezilyo zako konke kezo Kresite nafwila¹⁶Cwale wasazumini co tundamene kuba nenza cikuwambiwa enzi cifosahele. ¹⁷Ko mubuso wa Nyambe kana ngwe zilyo nezinywiwa, kono ngo kuluka, kulukuluha, ne ntabo mu Moya ucenete.¹⁸Kozo asebeleza Kresite mweyi inzila atambuliwa kwa Nyambe no kuzuminiwa kubantu. ¹⁹Hanu cwale, iswe tutundamene zintu ze nkozo hape nezintu zi zakisa mukati kabantu.²⁰Musiye kusinya musebezi wa Nyambe cebaka lye cilyo. Zintu zonse zicena, kono kufosahala enzi muntu alye cintu conse cileta kuti muntu awe. ²¹Bulotu kusalya inyama, kapa kunywa i waine, kapa kutenda cintu conse ciola kuleta kuti mukwako abe nobufokoli.²²Intumelo yokwesi , ibe mukati kako na Nyambe. Kufuyaulwa kwabo basa linyazi abo bene keciba zumina. ²³Kozo ena masisi anyazahala halya, kakuti kazizwi kwi ntumelo. Hape conse cisazwi kwi ntumelo cibi.

Chapter 15

¹Cwale iswe twina mata, tuswanela kukwata kufokola kwabana ba fokola, isiñi kuzimana bulyo hacintu citu tabisa iswe bulyo. ²Muntu no muntu atabise mukwakwe kokumulolela zilotu, ziola kumuzakisa.³Kakuli Kresite neye kana nasaka cimutabisa iye mwine. kono, mokuñolelwe, ''Inyanso zabana banyansiliza, niza wila hangu.'' ⁴Kakuli manzwi onse añoletwe kale, añolelwe kutu luta, nokutukolisa nokutu kutaza muma ñolo kuti twikale netwina insepo.⁵Nyambe iye mwine okukolisa noku kutaza ahe muntu no muntu kube ne ngana iswana mwense kokuya ka Kresite Jesu. ⁶Apange heco kutiyenzi kengana yonke niko mulomo onke mulumbeke Nyambe isi wo Nfumu wetu iye Jesu Kresite. ⁷Cwale mutambule zumwi no zumwi, sina mwana mitambwila Kresite, Nyambe ahewe i nkanya.⁸Cwale nitiyenzi Kresite napangiwa muhikana ku mupato ku sondeza initi ya Nyambe, nokwizuziliza insepiso zinizaheba kubasukuzwetu bakale, ⁹nokutiyenzi Macaba balumbeke Nyambe, ke baka lye cishemo cakwe. Cina hakuñoletwe, ''Kelyo ibaka kanikulumbeke mukati ka Macaba nokuzimba inzimbo kulumbeka izina lyako.''¹⁰Hape akutiyenzi, ''Inwe mu Macaba, mu tabe na bantu bakwe.'' ¹¹Mi hape, ''Mulumbeke Unfumu, mwense mu Macaba; Musiye bantu bonse bamulumbeke.''¹²Mi hape, Isaya natiyenzi, ''Muhisi wa Jese kaukeze, iye yazimana no kubusa Macaba; mi kakwe macaba kaabe ne nsepo.''¹³Cwale Nyambe iye mwine we nsepo amizuze ku taba ne nkozo mukuzumina, kuti mwizule insepo ka mata o Moya Ucenete.¹⁴Haili ime nizumina kwenu mizwale. nizumina kuti inwe mubene mwizwile maikuto malotu, ezwile inzibo. Mi nizumina kuti muola kuli eleza inwe mubene.¹⁵Kono nikolise kumiñolela kuti nimihupulise hape intaba, ke baka lye cishemo cininahewa kwa Nyambe. ¹⁶Kuti nibe nimuhikana wa Kresite Jesu mukati ka Macaba, kuti ni pete zobu purisita nize evangeli ya Nyambe, kutiyenzi kuhewa kwa Macaba kube ko, ko mukwa we citabelo mi kuamuhelwe ko Moya Ucenete.¹⁷Ka Kresite Jesu nina ibaka lyeniola kulilumba kelyo mumisebezi ya Nyambe. ¹⁸Kakuli kanioli kuwamba zintu zisana abasebezi kangu Kresite naleta Macaba kuti basuwe. Izi nzinizapangiwa ka manzwi nike misebezi, ¹⁹ka mata e mponiso nie makazo, nika mata o Moya Ucenete. Izi keli kutangila mwa Jelusalema, nokulumunya lubazu lweyo mane nokukasika nimwa Iliriko, niola kuhinda i evangeli ya Kresite.²⁰Mweyi inzila, intato yangu keli kuwamba i evangeli, muna musana nimwawambiwa ze zina lya Kresite, kuti nisiye kuzaka ha mutomo wo zumwi. ²¹Kono niyende cina Mokuñolelwe: ''Bana basana nibe zibisiwa kazakwe kabamubone, mi bana basana nibasuwa intaba zakwe kabasuwisise.''²²Cwale he nina tibeliwa kungi kukeza kwenu. ²³Kono cwale, kanisina cibaka mwao manaha, mi celi zilimo zingi neni tabela kukeza kwenu.²⁴Nitabela kumibona sina nenibe no musipili wokuya kwa Spain, mi kanisindikizwe inwe kuya kwateni, sina nenilikole pili kanini ko kwikala nenwe. ²⁵Keinu inako cwale niya kwa Jelusalema, kuka sebeleza balumeli.²⁶Kakuli bakwa Masedonia niba kwa Akaya basaka kunewula kuti batuse balumeli ba babotana bamwa Jelusalema. ²⁷E, munibasakila kwina hande, kakuli babakolota. Kakuli ba Macaba niba abeliwa ku bufumu bwa Majuda kuzo Moya, mi nabo baswanela kuba tusa kuzo mubili.²⁸Cwale, hazimana izo mi niziha mumayanza abo zonse zinizahewa, kanihite kwenu sina neniye kwa Spain. ²⁹Nizi kuti hanikeza kwenu kanikeze nobufumu bwizwile imbuyoti za Kresite³⁰Cwale hanu nimiwambila, mizwale, ke zina lyo Nfumu Jesu Kresite, nike lato lyo Moya, munilwanine nenwe ko kunilapela kwa Nyambe. ³¹Mulapele kuti anilamulele kwabana basa zumini bena mwa Judea, nokutiyenzi intuso yenitwala mwa Jelusalema i amuhelwe hande ku balumeli. ³²Mulapele kuti nenikeze kwenu ke ntabo ko kusaka kwa Nyambe, mi zeni, be nenwe, kupumula.³³Cwale Nyambe we nkozo abe nenwe mwense. Amen.

Chapter 16

¹Ni mitafwina Febe ncizyetu, muhikana wo mwinkeleke ya Senkereya, ²kuti mumutambule ko Nfumu. Mu pange heco ko mukwa olukele kuhewa balumeli, mumutuse muzintu zonse zasaka kwenu, kakuli neya natusa bangi, mane neme heco.³Mu lumelise Prisilla na Akila, bahikana bangu kwa Kresite Jesu, ⁴bani babika mitwi yabo kuhaza buhalo bwangu. Nilitumela kwabo, kono isiñi ime, kono ne nkeleke za Macaba. ⁵Mu lumelise inkeleke inzubo yabo. Mu lumelise Epaineto yendisaka cahwa, iye ina tamuna Asia kwa Kresite.⁶Mu lumelise Maria, ina misebeleza cahwa. ⁷Mu lumelise Androniko na Junyasi, aba mbakanina nabo mwintolongo. Mbaba kutekeha mukati kaba apositola, hape kabena kwa Kresite ime neniseni kuba ko. ⁸Mu lumelise Ampiliasi, yendisaka cahwa ku Nfumu.⁹Mu lumelise Urbano, mutusi wetu mumu sebezi wa Kresite, na Stakisi, yendisaka cahwa. ¹⁰Mu lumelise Apele yana zumininwa kwa Kresite. Mulumelise niba kwa Arisitobulu. ¹¹Mu lumelise Herodioni mukwangu.Mu lumelise nibe nzubo ya Narsiso bena ku Nfumu.¹²Mu lumelise Ttrifena na Trifosa, ba sebeze cahwa ku Nfumu. Mu lumelise Persida ya sakiwa, neye atundamene cahwa kusebeleza Unfumu. ¹³Mu lumelise Rufusi, yanaketiwa ku Nfumu, na nyina yeli mayo. ¹⁴Mu lumelise Asinkrito, Flegono, Hermesi, Patrobasi, Hermasi, ne mizwale babekala nabo.¹⁵Mu lumelise Filologo na Julia, Narea nomwancu wakwe, na Olimpa, na balumeli bonse bekala nabo. ¹⁶Mu lumelisane kokuli tubeta. Inkeleke za Kresite zonse zimilumelisa.¹⁷Cwale nimikutaza, mizwale, mulikete kwabana baleta kufapana no kuwa. Basinya intuto inimwa lutiwa. Muzwe kubali. ¹⁸Aba bantu baswana naba kabasebelezi Unfumu Kresite, kono basebeleza mabumo abo. Ka manzwi abo asuwisa munati ba zihiza myozo yabana basena mafosisa.¹⁹Kusuwa kwenu nikwaya kabubo kubantu bonse. Nimitabela, kono, nisaka kuti, mube batalifite kwi neku lyo bulotu, mi mube mubasilu kwi neku lye zibi. ²⁰Mi Nyambe mwine we nkozo ka litukiseze ku colaula Satani kunsi yamatende enu. Cishemo co Nfumu Jesu Kresite cibe nenwe.²¹Timotea, yenisebelisana neye, amilumelisa, na Lusiusi, Jasoni, na Sosipatere, mukwangu. ²²Ime, Tersiusi, muñoli weli iñolo, nimi lumelisa ku Nfumu.²³Gayusi, muamuheli wangu niwe nkelenke zonse, ami lumelisa. Erasito, mubabaleli we cifumu co muzi, ami lumelisa, na Kwarto muzwale. ²⁴Cishemo co Nfumu wetu Jesu Kresite cibe nenwe mwense. Amen.²⁵Cwale yaola kumikolisa mwi Evangeli yangu no mu manzwi a Jesu Kresite, ko kupatulula inkunutu zikazi patitwe mwi nako za kale zonse, ²⁶kono cwale hanu niya bonisiwa ka mañolo aba polofita mu manaha onse, ko kuya ntaelo za Nyambe yasa mani, kwizibisa macaba onse kuti balibike he ntumelo.²⁷Kwa Nyambe mwine wo butali yenke, ka Jesu Kresite, kube ne nkanya mwi nako ne nako. Amen.

Galatians

Chapter 1

¹Paulusi, muapositola -isiñi muapositola yazwa hamuntu kapa isiñi cisebeliso comuntu, kono ca Jesu kiresite Nesi Nyambe, yana mubusa kubafu- ²nemizwale bonse neme, kube nkeleke za magalata:³Cishemo kwako ne nkozo yizwa kwa Nyambe Ishetu no Nfumu Jesu Kreste, ⁴yanaliha iye mwine ke zibi zetu kuti nawiole kutuhaza kucibi zesika lya sunu, kuzuminiza kentato ya Nyambe Nesi, ⁵Kwakwe milumbeko neibe ko kuya kuile. Amen.⁶Nikomoketwe kuti Umuzokela kokuhwela iye yana kukuwa kecishemo ca Kresite.Nikomoketwe kuti ciwafetukila ku Ibangeli ingi, ⁷isiñi kuti kwina Ivangeli limunya, kono kwina bamwi bantu baleta bukabu hape basaka kusinya Ivangeli ya Kresite.⁸Kono nanga kaibe iswe kapa iñiloi lizwa kwulu nelikutaza kwenu inzwii lishutana nilituwamba kwenu,Uzo muntu akutitwe ⁹Cina hanitwawamba kale, cwale hanu niwamba hape,'' heba muntu a hasanya ivangeli imwiisaswani neyo niwatambula, tumusiye a kutiwe.'' ¹⁰Hanu nisaka kushemubiwa kubantu kapa Nyambe? Kapa nikumbila kutabisa bantu? Cwale haiba nisi lika kutabisa batu, kana nimutanga wa kiresite.¹¹Cwale hanu nisaka kuti wizibe, mizwale kuti ivangeli ihasanya kana yo muntu. ¹²Kana nina citambula kuzwa ku muntu, kappa kucilutiwa. kono, kaili ke nsinulo ya Jesu kireste kwangu.¹³Niwasuwa zobuhalo bwangu bwakale muci Juda, mukaninyandila ne nkeleke ya Nyambe kuhitila intikanyezohape kanilika kusinya . ¹⁴Kanihitile muci Juda kuhitiliza bungi bwabo bakabeli intaka zangu, kuzwa kubantu bangu mbukandibikile nencisehoingi chaha kecizo cibatata.¹⁵Kono Nyambe, yanandizwisa mwibumo libama, hape yanandikuwa kenciseho yakwe, ¹⁶nilatabite kunizibisa mwanakwe kwangu, kuti mwendi kanimukataze mukati kamacaba, kana ninabuza yaho feela kenyama nike gazi. ¹⁷Kana nindayenda esi kwa Jelusalema kwabana baba maapositola neniseni kuba. Kono, ninaya kwa Arabia hape nikubola kwa Damaseka.¹⁸Hakumana zilimo zotatwe ninayenda esi kwa Jelusalema kukeziba kefasi niku kekala neye mazuba akwana ikumi neyanza. ¹⁹Kono kakwina ini nakabona kuma apositola kwanda a Jakobo, muzwale wo Nfumu. ²⁰Mwezo zinina ñola kwenu nikuwambila initi habusu bwa Nyambe kuti kanihomi.²¹Cwale ndikuya kumanaha a siria na silisia. ²²Kana kanizibahele ce cifateho kube nkeleke zama Juda bena kwa Kiresite. ²³Nibazisuwa bulyo haziwambiwa, ''Mukwame yana katunyandisa njiyena yasaleta iñusa ilotu ne ntumelo yakalika kusinya.'' ²⁴Cwale bakulumbeka Nyambe kebaka lyangu.

Chapter 2

¹Hakumana zilimo za makumi one ndikuyenda kwa Jelusalema na Barbabasi no kuhinda na Tite neye. ²Nendikaya bakeñisa insunulo kukabaha ibangeli yendikutaza Kumacahaba. Ndikuwamba kwabana kababonahala kusasepahala, kupangila kuti kandilaki- kapa kusinya musebezi.³Kono nanga Tite yikena neme yikeli Mugiriku, yana hambilizwa mupato. ⁴Bahata bemizwale bakukeza kamazimbu kobuhata ne ntukuluho yetukwesi kwa kilesite Jesu. Nibaliketela kutupanga zikombwa, ⁵kono nitwazuminina kulibika kwabo nanga kanini, kutienzi initi ye ibangeli ishala nenwe.⁶Kono bana babonahala kusasepahala (zonse zibapanga kazibilaezi kwangu, Nyambe kasondezi inketululo)- bana, ndiwamba, babonahala kusa sepahala kakwina ceniba wekeza kwangu. ⁷Kuimunya ineku nibabona kutienzi nindatumiwa ne ivangeli kwabana santi kabeli bo mupato, sina Pitorosi mwanatuminwa ne ivangeli kwabana kabeli bo mupato. ⁸Nyambe njikasebeza na pitorosi mubu apositola bana bakuba bo mupato, nasebea kwangu ku macaba.⁹Inako, iyo Jakobo, na Kefasi, na Joani hakabe zibahele kuba misumo, haba lemuha cishemo cikandihelwe, bakuha iyanza lyabo lya malyo lyo bulapeli kwa Barnabasi neme. Baku zuminzana kuti tuyende kumachaba nabo bayende kubasimupato, ¹⁰Bakukumbila bulyo feela tukuhupula tunjebwe, cencina cintu cikani tukufalelwe kutenda.¹¹Kono Kefasi hakeza kwa antioke, ndikumukanana habusu bwakwe, kakuli kaswanela kunyaziwa. ¹²Pili bakwame nibasini kukeza kukazwa kwa Jakobo, Kefasi kalyanga namachaba. Kono aho bakwame habakeza, akusiya nokulizwisa kumachaba. Katiya abo kabasaka mupato.¹³Nama Juda bungi bwabo bakukopana kuzo kuliha. Nanga Barnabasi neye nibamuzwisa mwinzila nokuliha kwabo. ¹⁴Cwale handibona mikwa yabo kana kaicilila initi ye ivangeli, ndikuwamba kwa Kefasi habusu bwabo bonse, ''Heba umu Juda kono uhala sina macaba isiñi sina Mujuda, mbuti uwola kuhambiliza machaba bahale sina Majuda?''¹⁵Iswe tubene tumajuda kecipepo kono kana tubaeza libi zamacaba; ¹⁶eye twizi kakwina yakuiwa yalukite ke misebezi kono kentumelokwa kiresite Jesu. Hape twina intumelo kwa kiresite Jesu kutiye tube tulukite ke ntumelo kwa kiresite. Isiñi kemisebezi ye milao. Kakwina inyama iwola kutenda ilukite.¹⁷Cwale haiba, tusilindile kuluka kwa kiresite, neswe heco tulika kuba baeza libi, cwale kiresite muluti we cibi? kana ndibobo! ¹⁸Cwale haiba ndizaka izo zintu zinina sinya, ndisondeza kuti ndisotoka mulao. ¹⁹Komulao nindafwa mulao, kutienzi kandihale kwa Nyambe.²⁰Ninda kokotelwa na kiresite. Kaisili me yahala, kono kiresite njahala kwangu buhalo bondihala hanu mwinyama ndihala kentumelo Komwana wa Nyambe, yanandisaka akuliha iye mwine kwangu. ²¹Kandibikili kwimbali cishemo ca Nyambe, Cwale kamba kuluka kuwaniwa kuya ko mulao, kambe Kiresite nafwila mahala!

Chapter 3

¹Magalata basilu! Ndini namilowa? Keli habusu bwa meenso enu Jesu Kiresite hana bonahala akokotelwe kucicaba conse. ²Ici ncecintu conke cendisaka nditute kwenu: Nimwatambula moya kemisebezi yomulao kapa kokusuwa intumelo? ³Mubasilu caha? kokutanga ko moya, cwale hanu kamumane kenyama?⁴Nimwanyandila zintu zingi kusena- heba keli initi mwimbango? ⁵Kana uzo yaha moya kwenu nokusebeza imakazo mukati kenu apanga bobo kemisebezi yo mulao, kapa kokusuwa nentumelo?⁶Cina ndi Abrahama ''mbukazuminina Nyambe nikwahewa kwali enzi kuluka,'' ⁷mwinzila iswana, musuwisise, cwale, kutienzi abo bentumelo bana ba Abrahama. ⁸Iñolo, kokubona Nyambe mbwa cenise macaba ke ntumelo, nakutaza ivangeli pili kwa Abrahama, natiyenzi, kaako macaba onse kayahewe imbuyoti.'' ⁹Cwale, abo bentumelo bafuyawilwe na Abrahama, mukwame we ntumelo.¹⁰Bonse balitinga hamisebezi yo mulao bena munsi yecikuto; bobo mbokuñolelwe, ''Akutitwe yense yasekali nezintu zonse ziñoletwe mwimbuka yo mulao, nokuzipanga.'' ¹¹Hanu kusuwahala kutiyenzi kakwina yatewaenzi njalukite habusu bwa Nyambe ko mulao, kakuti balukite kabahale kentumelo.'' ¹²Kono mulao kana ngwe ntumelo, nanga, ''muntu yapanga misebezi yo mulao aswanela kuhala keyo.¹³Kiresite natuzwisa mucikuto co mulao kokuba cikuto cetu- sina hakuñoletwe, ''Akutitwe yense ya hangama hacikuni''- ¹⁴Kutiyenzi imbuyoti ya Abrahama ikeze Kumacaba ka Jesu Kiresite, kutiyenzi kentumelo tutambule insepiso yo Moya.¹⁵Mizwale, ndi yambe kezi ziyambo za bantu.haiba intumelelano yecintu yabikiwa komulao, kakwina yaola kuubikila kwimbali kapa kuekeza kuuli. ¹⁶Cwale insepiso niza wambiwa kwa Abrahama nokubehwa babehwa. kakutienzi, ''kubehwa kutalusa bangi, kono kuyenke bulyo, ''nokubehwa babehwako,'' Kiresite ndini.¹⁷Cwale hanu cendiwamba cenci: Mulao uniwakeza hakuzwa zilimo zili 430, kaubikilii kwimbali busele buna bika Nyambe kumasule, kumanisa insepiso. ¹⁸Heba kujobola kukeza ke ntumelo, cwale kaisikezi ke nsepiso. Kono Nyambe nakuha kwa Abrahama kensepiso.¹⁹Cwale, ngowibo, mulelo wo mulao? niwaekeziwa ko kebaka lye milandu mbita bana ba Abrahama sinabasike abo banibapangilwa iyo insepiso. Mulao niwahewa kamañiloi kamayanza omuzimanini. ²⁰Cwale muzimanini kana njomuntu enke, kono Nyambe enke.²¹Cwale mulao ulwanisa insepiso za Nyambe? kana ndi bobo! Nali nikwahewa mulao uha buhalo, cwale kuluka nenikwa keza ko mulao. ²²Kono mañolo niyasunga zonse munsi yecibi. Nyambe napanga izi kutienzi insepisopiso yo kutuhaza kentumelo ka Jesu Kiresite ihewe kwabo bazumina.²³Pili intumelo neiseni kukeza, katusuminwe munsi yo mulao, kusungiwa mbita intumelo sina isinulwe. ²⁴Cwale intumelo niyakeza kubamubabaleli wetu mbita Kiresite hakeza, kutiyenzi tube balukite kentumelo. ²⁵Cwale hanu intumelo haniyakeza, katusina munsi yo mubabaleli. ²⁶Mwense mubana ba Nyambe kentumelo ya Kresite Jesu.²⁷Bungi bwenu muimwa kolobezwa kwa Kresite nimwalizwatika Kresite inwe mubene. ²⁸Kakusina Mujuda kapa Mugerike, kakusina cikombwa kapa yalukuluhite, kakusina mukwame kapa mwanakazi, mwense mucintu conke kwa Kresite Jesu. ²⁹Heba muba Kresite, mubehwa ba Abrahama, nokuyola kokuya kensepiso.

Chapter 4

¹Ndi tienzi mujoboli, mu nako yonse yasili mwanuke, kwaza inshutano no muhikana ni ha kuti njo mwine we cifumu conse. ²Kono asina munsi yaba babaleli mbita inako haitomiwa ku besi.³Cwale hakatusili tu banuke, katwina buhikana bwe ntuto ze fasi. ⁴Cwale inako izwile haisika, Nyambe akutuma mwanakwe, ina zaliwa ku mwanakazi, kupepiwa kunsi yo mulao. ⁵Napanga ici kuhaza abo bena kunsi yo mulao, kutienzi tu tambule ku añula cina bana.⁶Kakuli mu baana, Nyambe na tuma Moya wo mwanakwe mu myozo yetu , ukuwa, ''Abba, Tata.'' ⁷Cwale ko sili u muhikana, chewili u mwana, haiba mwana, cwale newe umujoboli kwa Nyambe.⁸Cwale mweyo inako, sati kawini kwiziba Nyambe, niwa pangilwa buhikana kwabo, ka maanta abo bulyo, basali bazimu cahwa. ⁹Cwale hanu ciwaketa kwiziba Nyambe, hase wizibahale kwa Nyambe, cwale cinzi hase mubola kwi ntuto za matangisizo zi fokola zi sena chezi tusa? Musaka kubola kubu hikana hape?¹⁰Mu manula mazuba ne myezi mihya ne myaha ne zilimo! ¹¹Ndi tiite kwenu yenzi hamwinya misebezi yangu kwenu kaina intuso.¹²Ndi mukumbila, mizwale, mube cina ndime, kakuli neme cendi fwana cina ndinwe. ¹³Kakwina cimwandifosekeza. cina hamwizi yenzi ka ili ibaka lyo butuku bwe nyama hani ndaamba ivangeli kwenu mwi nako yama tangisizo. ¹⁴Haili inyama yangu niya niya miletela kulika, kali nimwa ndiswabela kapa kundikana nimwa nditambula cina iñiloi lya Nyambe, cina keli ime Jesu Kresite iye mwine.¹⁵Ina kwibo ifuyauzi yenu cwale? Ndiho bupaki bo kutienzi, nali kuoleseka nani mwa ngongomona a menso enu kuandiha. ¹⁶Cwale, ndafetuka kuba cila cenu hani miwambila buniti?¹⁷Ba tukufalelwa kundihapa, kono nakusena ibaka ilotu. Ba saka kuku zwisa konti mutukufalelwe kubali. ¹⁸Bulotu cahwa kutukufalelwa nekwina ibaka ilotu, kana kuti mbita nenina nenwe.¹⁹Banuke bangu banini, hape ndina muku kubaza koku zala mwana mwine wenu kufitela Kresite hapangiwa mwenu. ²⁰Ndi lakaza kuba nenwe hanu noku zola mbondi wamba, kakuli ziyezwe kwenu.²¹Mu ndiwambile, inwe mu saka kuba kunsi yo mulao, hamu teeleza kumulao? ²²Cina haku ñoletwa yenzi Abrahama kena bana bobile, yenke kumuhikana wecikazana yenke ku mwanakazi ya lukuluhite. ²³Yenke na zalwa ku muhikna weci kazana kokuya ke nyama, kono uzu zumunya na pepiwa ku mwanakazi yalukuluhite ke nsepiso.²⁴Izi zintu zi tolokiwa cina ke nguli, aba banakazi ba zimanina balikani mwi ntumalalano zo bile. Zumwi kwabo azwa kwi lundu lya sinai hape azalila bana mucihikana. Uzu ndi Hagare. ²⁵Hagare itoloka ilundu lya sinai mwa Arabia; hape azimanina Jelusalema ya hanu, iye ena mubuhikana nabana bakwe.²⁶Kono Jelusalema yokwi wulu i lukuluhite, hape ndi nyinetu. ²⁷Cina haku ñoletwa, ''Mubotelwa, inwe mubasalondo musa zali; mulile cahwa nokuhuweleza intabo inwe musa seheki maseheka oku zala mwana; kakuli bana bo mwanakazi ina siiwa bangi cahwa kufita bo mwanakazi yena mukwame.''²⁸Kono inwe, mumizwale, cina ndi Isaaka, mubana be nsepiso. ²⁹Mweyo inako yense ina pepiwa ke nyama ka nyandisa yaba pepiwa ko moya. Ku swana nahanu.³⁰Kono mbuti a amba mañolo? ''Tande muhikana o mwana kazana no mwanakwe. Kono mwana wo muhikana o mwana kazana kaoli kuli abela iluwo no mwana o mwanakazi ya lukuluhite.'' ³¹Cwale, mizwale, kana tubana bo muhikana o mwanakazana, kono bo mwanakazi ya lukulutite.

Chapter 5

¹Kentukuluho Kresite natulukulula. muzimane cokulola, cwale, hape musiye kusekisiwa kwi jokwe yo buhikana. ²Bone, Ndime, Paulusi, niwamba kwenu kutiyenzi hamingila mumupato, Kresite kakwina cisina namituse mwinzila yonse.³Nipaka hape kumuntu yense yisina nengile mumupato kuti atamehete kwicilila onse mulao. ⁴Ciwazwisiwa kwa Kresite, inwe mwense muta kuti kamubikiwe kuluka ko mulao; kasina nemuwane cishemo.⁵Ko Moya, kentumelo, tushukelwe kulindila insepo ilukite. ⁶Kwa Jesu Kresite kwingila mumupato nokusengila mumupato zonse kazina intuso, kono konji intumelo ibeleka ce lato. ⁷Koka kabulahuka nenza. Yana kutusa kuti wicilile initi? ⁸Insusumezo kaizwi kozo yana mikuwa!⁹Mumena munini wingihisa mukamu. ¹⁰Ndina insepo ku Nfumu kuti koso hupule zintu zingi. Yense yamikataza kaseheke he nkatulo, kapa ndini.¹¹Bakwangu, heba nisiwamba zo mupato, cinzi handisisehekisiwa? Kelyo ibaka cintu cikacisinanisa cifapano nica zwisiwa ho. ¹²Kwabo bamisinanisa, niba lakaleza kulikosola abo bene!¹³Inwe nimwakwilwa kwintukuluho, Bakwangu kono musiye kuisebelisa iyo intukuluhokuti ibe cibaka ce cibi; kono, ce lato mulihaze mwense. ¹⁴Mulawo wonse wizuzilizwe ke linzwi lyonke: ''Uswanela kusaka mukwako sina molisakila.'' ¹⁵Kono hamulisuma nokulya nabamwi mutokomele musiye kulimana mukati kenu.¹⁶Kono ndiamba kutienzi, muyende ko Moya kono kase muhinde intakazo ze nyama. ¹⁷Kakuti inyama iha intakazo zilwaniswa moya, ne ntakazo zo moya zilwanisa inyama. kezi zilwanisana kupangila kuti musiye kupanga zemusaka. ¹⁸Kono hamuyendisiwa ku moya, kamusina munsi yo mulao.¹⁹Hanu misebezi ye nyama izibahala: kubuka, kusacena, nemikwa ina masila, ²⁰kulapela bazimu, nobulozi, intoyano, nenfapano, nefufa, nobukali, kukanana ne nkauhano, ²¹muna, budakwa, kulya ahulu, nezintu zina bobuna. Nimikalimela sina haninamikalimela kumasule, kuti abo bapanga izi zintu kali niba jobole mubuso wa Nyambe.²²Kono muselo wo Moya ilato, intabo, inkozo, kuba no mozo mule, kuluka, bulotu, intumelo, ²³kulikokobeza, no kuliyendisa umwine; kuamana nezi zintu kakwina mulao. ²⁴Abo bawila kwa Kresite Jesu niba kokotelwa ke nyama nemisebezi yeyo mane nentakazo.²⁵²⁶Hatuhala ko Moya, tuyende ko Moya hape. Tusiye kuba nobulikumuso, kulitanga mukati ketu, no kulifwila muna.

Chapter 6

¹Mizwale, haiba zumwi akwatiwa nahinda cintu isi ko mulao, inwe beci moya muswanela kumuha ko moya kobuhubahuba. Mubilaele cenu mubene, cwale mwendi muola kulikiwa. ²Mulituse ke miziyo yenu, hape mutaleleze mulao wa Kresite.³Heba kuti zumwi ahupulakuti ena cimwi hasena cimwi, alihoma iye mwine. ⁴Muntu no muntu alole musebezi wakwe, hape ibaka lyakwe kuti alitembe iye mwine enke hape isiñi zumwi. ⁵Muntu no muntu ahinde muziyo wakwe.⁶Iye yalutiwa linzwi aswanela kuaba zintu zilotu zonse niya luta. ⁷Musiye kuhomenenwa. Nyambe katendelwa mantembwa, conse cana biyala muntu cisina nakutule. ⁸Yense yabiyala intanga mwi nyama yakwe, kuzwa mwi nyama kakutule insinyeho. Yabiyala intanga muci Moya, kuzwa Mucimoya kabiyale buhalo busamani.⁹Siye kukangwa kutenda nenza, kokutule inkutulo mwinako iswanela, heba katusili hakati. ¹⁰Cwale, hatwina cibaka, tupange bantu bonse bulotu, sihulu kwabana bawila kwinzubo ye ntumelo.¹¹Bone intaka inene zendi sebelisa kukuñolela keyanza lyangu. ¹²Bana basaka kutabisa mwinyama bakwesi kulika kumihambika kuti muye ku mupato. Bapanga izi kuti nemusiye kunyanda hacifapano ca Kresite. ¹³Isiñi nabana banibalipanga mupato abo bene babika mulao, kono basaka kuti muye ku mupato kuti balitembe ke nyama yenu.¹⁴Kono nendisiye kulitemba kuzwisa ko cifapano co Nfumu Jesu Kresite, keco nilya kokotelwa ifasi kwangu, neme kwifasi. ¹⁵Mupato ubaliwa kucintu conse kapa basina nibaya ku mupato, kono cibaliwa impupo ihya. ¹⁶Yense yayenda kokuya kaya mayemo, inkozo necishemo cibe kwenu, nanga kuma Isilaele ba Nyambe.¹⁷¹⁸Kuzwa hanu nisiye kuwana muntu yanikataza, sina hanihinda ma maka a Jesu hamubili wangu. Cishemo co Nfumu wetu Jesu Kresite cibe no moya wenu, mizwale. Amen.

Ephesians

Chapter 1

¹Paulusi, muapositola wa Kresite Jesu kokuya ko kusaka kwa Nyambe, kubantu ba Nyambe bacenete mwa Maefese, abo basepahala kwa Kresite Jesu. ²Cishemo kwenu ne nkozo izwa kwa Nyambe Ishetu no Nfumu Jesu Kresite.³Cwale Nyambe nesi wo Nfumu Jesu Kresite alumbekwe, yana tutonolofaza twense ko Luho ne mbuyoti yo Luho muzibaka ze wulu ka Kresite. ⁴Nyambe natuketa iswe kwali kuzwa ku mutomo we fasi, kutiyenzi tube bacenete nokusanyazahala kokubonahala kwali mu meenso akwe.⁵Nyambe nakuketa nokutu añula kokuya ka Jesu Kresite kokuya kokusaka kwakwe. ⁶Kuañulwa kwetu kuzwa ha kulumbiwa ke nkanya ye cishemo cana tuha iye yasaka.⁷Ka Jesu Kresite nitwa lukuluha kucibi kumaloha akwe nokuswalelwa milandu yetu, kokuya ke cifumu ce cimuno cakwe. ⁸Naci wekeza ici cishemo kwetu kobutali bonse ne nkutwisiso.⁹Nyambe natwizibisa inkunutu ye ntato yakwe, kokuya keco nicamutabisa, cinasondeza ka Kresite, ¹⁰ke nako yo kuhupula kutaleleza kwe nako, kuleta zintu zonse hantu honke, zonse zintu kwiwulu mwifasi, munsi yo mutwi, onke nanga Kresite.¹¹Ka Kresite nitwa ketiwa ko bungi. kuketiwa kokuya ko mulelo wonke yasebeleza zintu zonse kokuya ke baka mbwasakila. ¹²Nyambe natuketa iswe kutiyenzi tuka jobole, bentanzi kusepa kwa Kresite, cwale kukabe kulumba inkanya yakwe.¹³Ka Kresite nenwe heco, hanimwasuwa linzwi lye niti, evangeli yo kuhalisiwa kwenu, nimwazumina kwali nimwaswayiwa Luho lucenete lwensepiso, ¹⁴kakwe nitwahewa kujobola mbita kulukuluha kokuyendisiwa, kukulumbeka inkanya yakwe.¹⁵Keli ibaka, kuzwa punindasuwila kaze ntumelo yenu ku Nfumu Jesu ne lato lyenu ku bantu ba Nyambe bacenete, ¹⁶Kandini kusiya kulitumela kwa Nyambe kwenu sina handimikuwa mwi ntapelo zangu.¹⁷Ndilapela kuti Nyambe wo Nfumu Jesu Kresite, isi we nkanya kamihe luho lobutali nensinulo mwinzibo yakwe. ¹⁸Ndilapela kutiyenzi meenso e myozo yenu imunikiwe, kutiyenzi mwizibe insepo iyo hana mikuwila ne cifumu che nkanya kuka Jobola mukati kabantu ba Nyambe bacenete.¹⁹Mwi ntapelo zangu ndikumbila kutiyenzi mwizibe kuhita bamunya bunene bwa manta kokuya kwetu motuzuminina, kokuya ku misebezi ya manta akwe si manta. ²⁰Aya manta aswana nayo Nyambe nasebelisa kwa Kresite hamubusa iye kubafwile nokukamwikalika kwi yanza lyakwe lye cilyo muzibaka zomwi wulu. ²¹Ne kalika Kresite he wulu lyo mubusi no mubuso na manta nobuyendisi, nezina lyonse lya wulikiwa. Kresite kabuse, isiñi mweinu inako bulyo, kono nomwinako isikeza.²²Nyambe nabika zonse zintu mwi ntuto munsi ya matende a Kresite nokumuha iye kwi nkeleke kuba mukulwana kuzintu zonse. ²³Inkeleke ngo mubili wakwe, kokwizula kwali kwizuza konse konse.

Chapter 2

¹Cwale cenu, kamufwile kumilandu ne cibi. umo ²nimwayenda nimwatenda kokuya kezilimo zelinu ifasi kamuhala kokuya komuyendisi omubuso o Luho, Luho lusebeza kwabana basecilili. ³Cwale twense katuhala mukati kaba bantu, netutaleleze intakazo zobubi bwe nyama yetu, nokuhinda ceisaka inyama ne ngana. Katwili tubana bo bukali sina bonse bantu.⁴Kono Nyambe afumite cishemo kakuti ilato lyakwe inene natusaka kelyo. ⁵Cwale katufwile kumilandu, natupanga kuhala twense mwa Kresite--- ke cishemo nimwa halisiwa. ⁶Nyambe natubusa twense na Kresite, cwale Nyambe natupanga tukekale twense muzibaka ze wulu ka Kresite Jesu, ⁷kutiyenzi kumazuba akeza natusondeze zintu zinene cifumu ce cishemo ciwambiwa mumusa wakwe ka Kresite Jesu.⁸Cwale ke cishemo nimwa haziwa ke ntumelo, cwale izi kana nizazwa kwenu, impo ya Nyambe, ⁹kana kumisebezi, kutiyenzi kusabi yali tundula. ¹⁰Kakuti tumisebezi ya Nyambe kobuntu, yiniya bumbiwa ka Kresite Jesu kupanga zintu zilotu izo Nyambe natulelela kale uko, kutiyenzi tuyende muili.¹¹Cwale he muhupule kutiyenzi kamwili mumacaba mwi nyama. mukuwiwa ''baseli bo mupato'' cwale cikuwa mupato ''mupato'' mwinyama ipangitwe kamayanza abantu. ¹²Cwale mweyina inako kamukauhene kwa Kresite. bazwahule bamwa Isilaele, bayenzi ku busele bwe nsepiso, basena insepo basena Nyambe mwifasi.¹³Cwale hanu ka Kresite Jesu inwe kamwina kule na Nyambe nimwaletiwa hafuhi kamaloha a Kresite. ¹⁴Cwale iye nje kozo yetu. napanga bobile enke. Ke nyama yakwe nasinya cimate ce ndwa ikaitukauhanya. ¹⁵Cwale he, namanisa mulao ne ntaelo kutiyenzi apange muntu muhya kwali, nokupanga inkozo. ¹⁶Kresite naleta bonse bantu mumubili onke kwa Nyambe ke cifapano, kwihaya indwa.¹⁷Jesu nakeza nokukutaza manzwi malotu enkozo kwenu kamwina kule ne nkozo kwabana kabena hafuhi. ¹⁸Cwale ka Jesu twense twina cibaka mu Luho lonke Kweshetu.¹⁹Cwale he, inwe Macaba kamusili mubayenzi kapa bazwahule. cwle cemwili mubazaki na bantu ba Nyambe bacenete nama membala be nzubo ya Nyambe. ²⁰Nimwazaka mutomo haba apositola namapolofita, na Kresite Jesu iye mwine ²¹kwali wonse muyaho ukwana wonse no kukula cina itempele icenete ku Nfumu. ²²Kakwe kutiyenzi nenwe hamuzakiwe sina cibaka ca mekalo a Nyambe mu Luho.

Chapter 3

¹Kebaka lyezi ime, Paulusi, ndimusungwa wa Kresite Jesu wenu mubacaba. ²Ndihupula enzi nimwasuwa zobukombwa bwecishemo ca Nyambe cinicahewa kwangu cenu.³Ndiñola kuya ke nsinulo iniye zibzhazwa kwangu. Iyi njeniti izikitwe ini ndamiñolela kobufuhi. ⁴Sina mubale izi, kamusuwisise inkutwisiso yangu mweyi initiizikitwe kaza Kresite. ⁵Mumashika amwi iyi initi kana niyezibzhazwa kubana ba bantu. kono hanu niya sinulwa ku luho kaba apositola naba polofita bakwe bacenete.⁶Iyi initi izikitwe njokutiyenzi Bamacaba bamacaba nabo bajobola neswe, ne shika lyetu kumubili, bahelwe kwinsepiso ina kwa Kresite Jesu ke evangeli. ⁷Nindaba ndimuhikana weyi evangeli kempo ye cishemo ca Nyambe cinicahewa kwangu ke misebezi ya manta akwe.⁸Kwangu---- nanga ndime ndimunini kubantu ba Nyambe bonse bacena--- ici cishemo nicahewa, kukutaza bamacaba cifumu ca Kresite cisaloliwa. ⁹nokuleta mumunyi kubonse mulelo---- inkunutu izikilwe myaka kwa Nyambe, inabumba zintu zonse.¹⁰Uwu mulelo niwezibahazwa ke nkeleke bayendisi ne nkamaiso muzibaka ze wulu basike hakwiziba butali bunene bwa Nyambe. ¹¹Ici nicatendahala kokuya ko mulelo usamani unatenda ka Kresite Jesu Unfumu wetu.¹²Ka Kresite twina bundume nokucunina kwali nensusuezo kebaka lyentumelo yeto kwali. ¹³Cwale ndimikumbila mwasa zwafi kebaka lyokuminyandila kwagu, iyo nje nkanya yenu.¹⁴Keli ibaka ndikubama kamazwi angu kwa Tayo, ¹⁵kakwe ishika neshika mwiwulu nomwifasi lihelwe izina. ¹⁶Ndilapela kutiyenzi amihe, kokuya kecifumu cenkanya yakwe, mugolisiwe na manta ko Luho lwakwe, yena mumuntu wenu womukati.¹⁷Ndilapela kutiyenzi Kresite ahale mumyozo yenu kentumelo, nemihisi yenu no mutomo mwilato ¹⁸kutiyenzi muwole kusuwisisa, na bantu ba Nyambe bonse bacena, bumwa, bule, nobutungi, ¹⁹nokwiziba ilato lya Kresite, lihitilila inkutwisiso, kutiyenzi mwizuziwe kwizula kwa Nyambe.²⁰Cwale kwake iye yaola kutenda zizamba zetukumbila kapa kuzeza, kokuya ka manta akwe asebeza kwetu, ²¹kwakwe kube i nkanya mwinkeleke nikwa Kresite Jesu kumashika onse kutwala kusamani. Amen.

Chapter 4

¹Cwale, ime, musungwa wo Nfumu, ndimikumbila muyende ko kuswanela ke mpizo inimwakuwiwa keyo. ²Nimikumbila kuti muhale ko kulikokobeza kunene no mozo muhuba no mukekecima, nemulisuwila kukubaza mwilato. ³Mutundamene mukubika Moya kokulikwata ne nkozo.⁴Kwina mubili wonke no Moya wonke, cina hanimwa kuwilwa insepo yonke muku kuwiwa kwenu. ⁵Kwina Unfumu yenke, intumelo yonke, ne nkolobezo yonke. ⁶Nyambe yenke, iye isi wa bantu bonse njiyena yena hewulu lyabo no mukati kabo.⁷Kono zumwi no zumwi kwetu nahewa cishemo ko kuya ke ntikanyezo ye mpo ya Kresite. ⁸Mbolitela iñolo: ''Hakambamina kwiwulu, natwala bahapitwe kukahapiwa, naha bantu impo.''⁹Ku kambama , ''Kutoloka nzi,'' mbita heba nasukila muzibaka za hansi mwifasi? ¹⁰Iye inasuka muntu yaswana inakambama kwiwulu, kuti ezule zintu zonse.¹¹Kresite naha bamwi kuti babe maapositola, bamwi mapolofita, bamwi ba wambi be evangeli, bamwi maluti. ¹²Naha iyi misebezi kubantu ba Nyambe bacena kutiyenzi balitukiseze musebezi wakwe, no kuzaka mubili wa Kresite. ¹³Azwila habusu kuzaka mubili wakwe kufitela sina netukasike he ntumelo ne nzibo yo mwana wa Nyambe, cwale no kukula no kusika he ntikanyezo izwile ya Kresite.¹⁴Kresite azaka kuti tusiye kuba banuke babolela mumasule batwaliwa mumasule ku mandinda no luho ko kuhoma kwa bantu ne ngana zabo zoku nyansiliza bamwi. ¹⁵Kono tuwambe initi mwi lato tuswanela kukula mwinzila zonse kakwe iye njo mutwi, iye Kresite. ¹⁶Kresite abumba mubili wonse no kuukopanya hantu honke kutusa zilama zimunya, haiba zilama zonse zisebeza hantu honke, zileta kuti mubili ukule uwo wine ke lato.¹⁷Cwale he, niwamba ko kukolisa ko Nfumu, kuti musiye kuyenda mubayendela Macaba, bayenda ka mabubo engana zabo. Ba ¹⁸sihilizwe muku suwisisa kwabo, mi bena kule nobuhalo bwa Nyambe bakeñisa kulilyanganisa kwina kwabo, bakeñisa myozo yabo mikukutu. ¹⁹Nibakezilwa maswabi no kumaninwa maikuto, mi bekalile kuhala ko buhule no kupanga mikwa mibi.²⁰Kono inwe kana nimwalituta heco kaza Kresite. ²¹Nizi kuti nimwasuwa ka zakwe, hape nimwa lutiwa kakwe, ke niti ina kwa Jesu. ²²Nimwa lutiwa kubikila kwimbali zikazili zobuhalo bwakale, kuzwisa muntu wakale. Muntu wakale yabolisiwa kwi ntakazo zi homa.²³Nimwa lutiwa kuti mube mubahya mu moya we ngana zenu, ²⁴no kubika muntu muhya ina bumbiwa muciyemo ca Nyambe --- mwi niti nobulotu no kuluka.²⁵Cwale, muzwe ku kukuhoma, mi musiye zumwi na zumwi awambe initi kuya bambene neye, kakuli tuzilama za hantu honke. ²⁶Munyelwe kono musiye kupanga cibi. Musiye kwiminisa izuba ne munyeletwe. ²⁷Musiye kuha satani cibaka.²⁸Yense akahiba asiye kuhiba. Kono asebeze cilotu ka mayanza akwe, kutiyenzi awane hateni caola kutusa kwabana basena. ²⁹Musiye kuwamba manzwi mabi. Musebelise manzwi malotu azimanina bana ba asaka, kutiyenzi manzwi enu ahe insepo kwabana ba ateleza. ³⁰Musiye kunyeza Moya Ucenete wa Nyambe, kakwe nimwaswailwa izuba lyo kuhaziwa.³¹Mubike zi baba zonse kububali, no kunyelwa, necikani, no kutuka, zonse zibi zizwe kwenu. ³²Mube no musa kubamwi, musuwane, muswalele zumwi na zumwi, sina Nyambe ka Kresite hana tuswalela.

Chapter 5

¹Mube balikanisa Nyambe, sina banuke basakiwa. ²Mi muyende mwilato, cina ndi Kresite mwatusakila nokuliha iye mwine kwetu, citabelo cinunka nenza necitabelo kwa Nyambe.³Kono kwasabi nomulelo mukati kenu, wo buhule, kapa mufuta okusacena konse kapa wo bulyabi, kakuli izi zibi mubantu ba Nyambe bacena. ⁴Kusiye kuba nanga intaba iswabisa, kapa yobutanya, kapa zisekisa ahulu, izo kaziswaneli. Kono kusuwahale zokulitumela.⁵Kakuli mwizi kutiyenzi kakwina ihule, yasacenete, kapa mulyabi iye, mubuki yena ciyemba mu mubuso wa Kresite na Nyambe. ⁶Musiye kuzuminina muntu kuti amihome ka manzwi asena intuso, ke baka lyezo bukali bwa Nyambe bukezila bana basasuwi. ⁷Cwale, musiye kukopana nabo.⁸Kakuli ale kamwina mukansikwe, kono hanu cemwina mumumunyi ku Nfumu. Cwale muyende sina banuke bomumunyi ⁹(kakuli mucelo wo mumunyi wina bulotu bonse, ku luka, ne niti), ¹⁰mulitute ci tabisa Nyambe Unfumu. ¹¹Musiye kusangana ne misebezi isaleti micelo ya kansikwe, kono muizibahaze. ¹²Kakuli kuswabisa kuwamba zintu zibatenda kokulizika.¹³Kono heba cintu ce zibahala ko mumunyi, ci bonahala. ¹⁴Kakuli conse cibonahala mumunyi. Kelyo ibaka nikwawambiwa kuti, ''Buke, iwe mulali, buke kubafu, mi Kresite mwa munike hako.''¹⁵Cwale mutokomele momuyendela-- musiye kuba sina basilu kono mube batalifite. ¹⁶Muliulule inako kakuli mazuba mabi. ¹⁷Cwale he, musiye kuba mubasilu, kono musuwisise casaka Unfumu.¹⁸Musiye ku kolwa i waine, itwala kumikwa mibi. Kono, mwizule Luho Lucenete, ¹⁹muwambaule ka lisamu nile zimbo nike zifela zo Luho, nemwina mutenda inungati ku Nfumu ke myozo yenu yonse, ²⁰nemwina mulitumela ku zintu zonse, mwizina lyo Nfumu wetu Jesu Kresite kwa Tata Nyambe, ²¹mulibike zumwi no zumwi kunsi yo zumwi nemutite Kresite.²²Banakazi, mulibike kunsi ya bakwame benu, cina hamulibika kunsi yo Nfumu. ²³Kakuli ukwame mutwi wo mwanakazi cina ndi Kresite heli mutwi we nkeleke, iye mwine muhazi. ²⁴Cina inkeleke haina kunsi ya Kresite, cwale banakazi nenwe mulibike kunsi yabakwame benu muzintu zonse.²⁵Bakwame, musake banakazi benu, Cina ndi Kresite mbwasakila inkeleke mi naliha mwine kuili. ²⁶Kuti aicenise mi aisanze ko kuikolobeza ka menzi ke linzwi, ²⁷kutiyenzi atoloke inkeleke iye mwine kuba inkanya, nokusena maloha na mañonde nanga cintu ciswana sina nzezo, kono ibe icenete isanyazahali.²⁸Mwinzila iswana bakwame baswanela kusaka banakazi babo cina mubili wabo. Yasaka mukakwe alisaka iye mwine. ²⁹Kakwina yalatoya inyama yakwe iye mwine, kono aubabalela nokuutenda nenza ke ntokomelo, cina ndi Kresite mwababalelela inkeleke ke ntokomelo. ³⁰kakuli twi membala zo mubili wakwe.³¹''Keli ibaka mukwame kasiye besi nibanyina nokukumalela mukazi wakwe, mi bobile kaibe inyama yonke.'' ³²Iyi initi izikitwe inene --- kono niwamba kaza Kresite ne nkeleke. ³³Nanga hakube bobo, zumwi no zumwi kwenu asake mukakwe mwalisakila, mwanakazi akuteke mukwame wakwe.

Chapter 6

¹Banuke musuwe bashemi benu ku Nfumu, kakuli intukelo. ²''Kuteke iso na nyoko'' (ngomulawo we ntanzi wina insepiso), ³''kutiyenzi zako zonse zibe nenza nokutiyenzi uhale mazuba mangi mwifasi.''Beshetu, musiye kunyaza banenu. Kono, mubakulise ke ntuto ne ntaelo yo Nfumu.⁵Bahikana, musuwe banfumuwenu kokuya ke nyama ne kute nokutiya kunene, kokusepahala ko mozo wenu. Mubasuwe mbomuswanela kusuwila Kresite. ⁶Musuwe nanga kabamilolesi banfumuwenu, kutiyenzi mubatabise. Kono, musuwe cina ba hikana ba Kresite, batenda intato ya Nyambe kuzwilila mumyozo yenu. ⁷Musebeze ko mozo wenu wonse, cina musebeleza Unfumu isiñi bantu, ⁸kakuli twizi kutiyenzi conse cintu ciltu catenda muntu no muntu, kawane mupuzo ku Nfumu, kapa muhikana kapa alukuluhite.⁹Banfumu, mutende bahikana mwinzila iswana. Musiye kubalwisa. Mwizi kuti iye Unfumu wabo nenwe ena mwiwulu, kakwina inketululo kwali.¹⁰Kokumaniseleza, mugolele ku Nfumu no mu manta akwe. ¹¹Mukwate zilwiso zonse za Nyambe, kutiyenzi muwole kuzimana kulwisa milelo yo lunya ya Diabulusi.¹²Indwa yetu kailwiwa ke nyama na maloha, kono ilwisa bayendisi, mibuso, na manta ahanu akansikwe, ne myoya mibi muzibaka ze wulu. ¹³Cwale mubike zilwiso zonse za Nyambe, kutiyenzi muwole kuzimana mwizuba ibi, sina mumane kutenda zintu zonse muzimane kokugola.¹⁴Muzimane ko kugola cwale, nolukanda lwe niti lusuminwe mwinyonga zenu, nemulibikite cisilelezo caha cizuba cokuluka, ¹⁵kumatende mulibike zokulitukiseza zizwa kwi evangeli ye nkozo. ¹⁶Muzintu zonse muhinde intebe ye ntumelo, keyo muwole kuzwisa masumu o mulilo omuntu mubi.¹⁷Muhinde inkwani ye mpuluso no mukwale wo Luho, ilyo linzwi lya Nyambe. ¹⁸Ke ntapelo yonse nenkupo, mulapele inako yonse mu Luho. Kokumana, mutonde kokutundamena nemulapela bantu ba Nyambe bonse bacena.¹⁹Mundilapelele kutiyenzi iñusa lihewe kwangu handisi yalula kaholo kangu. Mulapele kutiyenzi ndizibahaze kobundume initi izikitwe kaze evangeli. ²⁰Nke evangeli handili nimuzimanini yabikitwe mumawenge, kutiyenzi ndipake kobundume, cina haili inswanelo kutiyenzi ndiwambe.²¹Tikike, muzwale yasakiwa nomuhikana wo Nfumu yasepahala, kamiwambile zintu zonse, kutiyenzi mbonditendela. ²²Nindamutumina kwenu kowu mulelo, kutiyenzi mwizibe mbotwina, nokutiyenzi asusuweze myozo yenu.²³Inkozo ibe kumizwale, ne lato ne ntumelo kuzwa kwa Nyambe isi wo Nfumu Jesu Kresite. ²⁴Cishemo cibe kwabo bonse basaka Unfumu wetu Jesu Kresite ke lato lisasandauki.

Colossians

Chapter 1

¹Paulusi, muapositola wa Kresite Jesu kokusaka kwa Nyambe, na Timotea muzwale wetu. ²Kubantu ba Nyambe bacena ne mizwale basepahala bena kwa Kolosae. Cishemo cibe kwenu ne nkozo izwa kwa Nyambe ishetu. ³Tuha buitumelo kwa Nyambe, isi wo Nfumu wetu Jesu Kresite, hape tumilapela inako yonse.⁴Nitwasuwa ze ntumelo yenu kwa Jesu Kresite ne lato lyenu kubantu bonse ba Nyambe bacenete. ⁵Mwina ilato bakeñisa insepo ye mubikilwe mwiwulu nimwasuwa zeyo insepo pili mwizi initi, i evangeli, ⁶iniyakeza kwako. I evangeli iniyabika mucelo mi niyakula mwifasi lyonse niyapanga izi kuzwa izuba linimwaisuwa nimwalituta ze cishemo ca Nyambe mwiniti.⁷Iyi evangeli nimwa ilituta kwa Epafrasi, muhikana wetu yasakiwa, muhikana wa Kresite ya sepahala mucibaka cetu. ⁸Epafrasi natwizibisa ilato lyenu mu Luho.⁹Bakeñisa ili ilato, kuzwa ilyo izuba nitwasuwa izi kana nitwasiya kumilapelela. Tulapela kuti mwi zuziwe inzibo ye ntato yakwe no butali ne nkutwisiso yo ¹⁰Luho.Tukwesi kulapele kutiyenzi tuyende mwinzila iswanela yo Nfumu imutabisa mwinzila zonse. tuzwila habusu ku lapela kuti mubike mucelo mumusebezi wonse mulotu nokukula mwinzibo ya Nyambe.¹¹Kugolisiwa kwa manta onse, kokuya ka manta e nkanya yakwe, kutiyenzi mube nokutundamena kunene no mukekecima. ¹²Tulapela kuti mutabe nemuha intumelo kweshetu, inamiwolisa kuba ne ciyemba muku jobola na bantu ba Nyambe bacena mu mumunyi.¹³Natuzwisa mu manta a kansikwe no kutuha mubuso wo Mwanakwe yasaka, ¹⁴kakwe nitwa haziwa, no kuswalelwa kwe zibi.¹⁵Iye ciswaniso ca Nyambe cisabonahali nje ntanzi ye mpupo yonse. ¹⁶Zintu zonse nizapangiwa kakwe zina mwiwulu nomwifasi, zibonahala nezo zisa bonahali. Kapa mibuso, zintu zonse niza bumbiwa kakwe hape nzakwe. ¹⁷Iye mwine ena habusu bwe zintu zonse, kakwe zintu zonse zina hantu honke.¹⁸Iye njomutwi wo mubili, inkeleke. Iye nga matangilo ne ntazi kubafu, ena cibaka ca habusu kuzintu zonse. ¹⁹Kakuli Nyambe natabisiwa kutiyenzi kwizula kwakwe kuhale kwali. ²⁰Nokuzuminzana ko mwana muzintu zonse. Nyambe napanga inkozo ka maloha e cifapano cakwe. Nyambe naboza zintu zonse kwali mwine, kapa zintu ze fasi kapa zomwiwulu.²¹Inako imwi keli mubayenzi kwa Nyambe hape muzila zakwe mumihupulo nomuzi tendabi. ²²Kono hanu namiboza kenyama kefu lyakwe. Napanga izi kuti atucenise, kusanyazahala, nokumisikulula habusu bwakwe, ²³heba muzwila habusu mwintumelo nemuzimene ko kukola, kozwisiwe kule ne nsepiso yobu lumiwa niwa suwa. Ubu mbobulumiwa nibwatolokiwa ku muntu no muntu nibwapangiwa mwinkotela yewulu. iyi nje evangeli ime, Paulusi, ninaba ni muhikana keyo.²⁴Hanu nditaba ka manyando angu ndiminyandilila, ndimaniseleza mwinyama yangu cisakwina kwa Kresite ke baka lyo mubili wakwe, iyo inkeleke. ²⁵Keyi inkeleke handili ndimuhikana, kuyamana nobukombwa buzwa kwa Nyambe ubo buninahewa kenu, kwizuziliza linzwi lya Nyambe. ²⁶Iyi nje nkunutu ikaizikilwe myaka mingi namashika kono hanu ciyazikwilwa bantu ba Nyambe bacena. ²⁷Kubali Nyambe kasaka kwizibahaza bufumu bwe nkanya ye nkunutu mukati kaba macaba, iye Kresite ena kwenu, insepo ye nkanya.²⁸Tuwamba zakwe, kuha i mamela nokuluta bantu zo butali bonse, Tutoloke muntu no muntu kuba ya kulite kwa Kresite. ²⁹Kezi nisebeza no kunyanda ka manta akwe mumusebezi na manta ahelwe kwangu.

Chapter 2

¹Cwale ndisaka kutiyenzi mwizibe indwa inene yenindamilwila, nabo bena kwa Laodesia, nabangi basati nibabona cifateho cangu mwinyama. ²Ndisebeza kutiyenzi myozo yabo isusuwezwe kokusakiwa hantu honke mwilato nomucifumu conse cokusuwisisa mwiniti, mwinzibo ye nkunutu ya Nyambe, iye, Kresite. ³Bufumu bonse bo butali ne nzibo zizikitwe kwali.⁴Ndiwamba ico kutiyenzi kwasabi niya mihoma ka manzwi okumishemba. ⁵Nanga kandina nenwe mwinyama, ndina nenwe mu Luho. Nditabela kulikwata nenza kwenu nokugola kwe ntumelo yenu kwa Kresite.⁶Hanimwatambula Kresite Jesu Unfumu, muyende kwali. ⁷Mumene kwali, muzake kwali, mugole mwi ntumelo cina mbunimwa lutilwa, nemwizwile kulitumela.⁸Mubone kutiyenzi kakwina yamicisa ke ntuto yobutali ne zintu zisena intuso, kokuya kecizo ca bantu, nikokuya ke ntuto ze myoya ye fasi, isiñi intuto za Kresite. ⁹Kwali kwizula konse kwa Nyambe kuhala mayemo o mubili.¹⁰Nimwezula iye, iye mutwi wo mubusi yense no mubuso. ¹¹Kakwe nimwengila mumupato usatendiwa bantu kuzwisa inyama yo mubili, kono mumupato wa Kresite. ¹²Nimwa zikiwa neye mwi nkolobezo, kakwe nimwa busiwa ke ntumelo mumanta a Nyambe, inamubusa kubafu.¹³Hakamufwile mumilandu yenu nokusengila mumupato we nyama yenu, namihaza mwense neye nokumikwatila milandu yenu yonse. ¹⁴Natakula milandu ikaiñoletwe ikaitusumina ne milao yeyo. ¹⁵Nasusa babusi nemibuso nokubaswabisa he mpatalaza, nabakoma ke cifapano.¹⁶Cwale, kwasabi niyami atula mukulya nokunywa, kapa kaze mikiti kapa mwezi muhya, kapa kamazuba e nsabata. ¹⁷Iyi minzunde ye zintu zikazisikeza, kono mubili ndi Kresite.¹⁸Yasaka kulikokobeza no kulapela mañiloi asiye kumi atula kuzwa ha mupuzo wenu. Muntu ena bobo engila muzintu zasini kubona mi atundulukiswa nokusena ibaka ke mihupulo yakwe ye nyama. ¹⁹Kakwatilili ku mutwi. Kuzwa ku mutwi mubili onse namakopanelo owo hau fepiwa nokukwatiwa hantu honke; ukula ko kukula ko kuhewa kwa Nyambe.²⁰Heba nimwafwa hantu honke na Kresite kwi ntuto zama tangilo e myoya yefasi, cinzi hamusiyenda ke ntaelo zefasi: ²¹''Wasa hindi, kapa kukomba, kapa kukwata,''? ²²Zonse izi zintu kazifwe nokusebeliswa, kokuya ke ntaelo ne ntuto za bantu. ²³Iyi milao ibonahala kuba yobutali, kono kazina intuso ku butokwa bwe nyama.

Chapter 3

¹Heba Nyambe namibusa na Kresite, musake zintu zokwi wulu, kwe kele Kresite kwiyanza lya malyo lya Nyambe. ²Muzeze zintu zokwiwulu, isiñi zintu zomwifasi. ³Kakuli nimwafwa, buhalo bwenu buzikite na Kresite kwa Nyambe. ⁴Kresite hasi bonahala, iye yeli buhalo bwenu, nenwe kamubonahale neye mwi nkanya.⁵Cwale mwihaye, paho, zilama zomwifasi-- bushahi, kusacena, mihupulo mibi, intakazo yobubi, nokulya cahwa, kulapela bubuki. ⁶Nkezi zintu bukali bwa Nyambe habukeza kubana basasuwi. ⁷Nkezi zintu zikamuyenda nezo nenwe hakamuhala muzili. ⁸Cwale hanu muzwise izi zintu zonse -- bukali, kunyelwa, lunya, nokunyansiliza, muzizwise mutuholo twenu.⁹Musiye kulihoma mukati kenu, kakuli nimwazwisa muntu wakale ne mikwa yakwe, ¹⁰nimwazwata muntu muhya inapangiwa buhya mwinzibo kokuya ke ciswaniso cakwe inacibumba. ¹¹Aho kakusina mu Gerike no Mujuda, kwingila mumupato nokusengila mumupato, muñete, no mukwasitia, muhikana kapa yalukuluhite, kono Kresite zintu zonse, hape ena kubantu bonse.¹²Cwale, kokuba baketetwe kwa Nyambe, bacenete niba sakiwa, muzwate mozo we cishemo, musa, kulikokobeza, kulishuwa, nomukekecima. ¹³Mulisuwile kukubaza, mwinzila inamiswalela keyo Unfumu. ¹⁴Hewulu lyezi zintu, mube ne lato, nje ntamo ituha ku peteha.¹⁵Inkozo ya Kresite ibuse mu myozo yenu. nkeyi inkozo hanimwakuwilwa mumubili wonke. Mulitumele. ¹⁶Linzwi lya Kresite lihale kwenu kobungi, nemuliluta nemulisusuweza mukati kenu nobutali bonse, nemuzimba lisamu ne zimbo zo Luho nokulitumela kwa Nyambe mu myozo yenu. ¹⁷Zonse zemupanga, mumanzwi nomuzitendo, muzitende zonse mwizina lyo Nfumu Jesu. Mulitumele kwa Nyambe Ishetu kakwe.¹⁸Basesetwe mulibike kubakwame benu kakuli mbokuswanelela ku Nfumu. ¹⁹Basesete, musake banakazi benu musiye kubakalihila. ²⁰Banuke, musuwe bashemi benu muzintu zenu zonse, kakuli ici citabisa ku Nfumu. ²¹Beshetu, musiye kukalihisa banenu, kutiyenzi basiye kuzwafa.²²Bahikana, musuwe ba Nfumu wenu kokuya ke nyama muzintu zonse, isiñi kusebeza nibamwibwene, kutiyenzi mubatabise, kono komozo ucenete. Mutiye Unfumu. ²³Zonse zemupanga, musebeze kuzwa mumoya cina musebeleza Unfumu isiñi bantu. ²⁴Mwizi kutiyenzi kamutambule mupuzo ku Nfumu okujobola. Unfumu Kresite musebeleza. ²⁵Yense yatenda kokusaluka kawane inkoto kokusaluka kwatenda, kakwina inketululo.

Chapter 4

¹Banfumu, muhe bahikana benu cina nenza ciswanela, nemwizi nenwe mwina Unfumu mwiwulu.²Muzwile habusu mwintapelo. mwikale ko kutokomela niko kulitumela. ³Mutulapelele neswe mwense, kutiyenzi Nyambe eyalule mulyango we linzwi, tuwambe inkunutu ya Kresite. Nkebaka lyezi handi sungitwe. ⁴Mundilapelele kutiyenzi ndilitoloke nenza, cina handiswanela kuwamba.⁵Muyende mubutali kwabana bena hanze, nemuboza inako. ⁶Manzwi enu abe ne cishemo. Alungiwe izwai, kutiyenzi mwizibe mbomuswanela kwitabila muntu yense.⁷Cwale ke zintu zi ama ime, kazimizibise Tikike. Muzwale yasakiwa, muhikana yasepahala, no muhikana cina ndime ku Nfumu. ⁸Nindamutumina kwenu kebaka lyezi, mwizibe impilaelo zetu, nokutiyenzi asusuweze myozo yenu. ⁹Nindamutumina na Onesimo, muzwale yasakiwa nokusepahala, zumwi wenu. Kabamizibisezonse ziniza pangahala kunu.¹⁰Arisitarko, yasungitwe neme, amilumelisa, na Mareka mwancu wa Barnabasi (inimwalaela kuti heba kakeze kwenu, mumutambule) ¹¹na Jesu yakuwiwa Justusi. Kubo mupato mbendibeleka nabo aba kazo mubuso wa Nyambe. Bandi omba omba.¹²Epafrasi amilumelisa. Ndizumwi wenu nomuhikana wa Kresite Jesu. Amilwila mwi ntapelo, kutiyenzi muzimane nokwizula nokulibika kokumaniseleza kwi ntato ya Nyambe. ¹³Ndiwola kupaka kutiyenzi amisebeleze cahwa, kwabo bena mwa Laodesia, nabo bena mwa Yerapolisi. ¹⁴Luka musiliki ya sakiwa na Demasi bamilumelisa.¹⁵Mulumelise mizwale mwa Laodesi, na Nimfasi, sina nenkeleke ina mwinzubo yakwe. ¹⁶Ili iñolo sina libaliwe mukati kenu, likabalilwe nomwinkeleke ya Laodesia, hape mubale ne ñolo lizwa kwa Laodesia. ¹⁷Muwambe kwa Arkipo, ''Lole kumusebezi uniwatambula ku Nfumu, kutiyenzi uwizuzilize.''¹⁸Iyi intumeliso njeyanza lyangu-- ime Paulusi. Muhupule ku sungiwa kwangu. Cishemo cibe nenwe.

1 John

Chapter 1

¹²1Izo zika zina kumatangilo-zinitwa suwa,zenitwa bona ka menso etu,zenitwalola hazili na mayanza nia zikwata-kuamana ne linzwi lisamani. 2Hape, buhalo nibwe zibahazwa,nitwa bubona, mi tubupaka.Tumizibisa buhalo busamani, buhabwina ne Shetu,buni bwezibahazwa kwetu.³⁴3Zenitwa bona no kusuwa tuzipaka kwenu,kutiyenzi nenwe mukopane neswe.Inkopano yetu ina ne Shetu no Mwana, Jesu Kresite.4Hape, tumin'olela izi zintu kutiyenzi intabo yetu izule.⁵⁶⁷5Ili ndye n'usa lyenitwasuwa kwali mi tulizibisa kwenu:Nyambe iseli,mi kwali kakwina kansikwe .6Hatusita enzi twina inkopano neye mi tuyenda mukansikwe,tuhoma mi katupangi initi.7Kono hatusiyenda mwiseli cina iye hena mwiseli, twina inkopano mukati ketu,mi maloha o Mwanakwe Jesu atusanza ku cibi conse.⁸⁹¹⁰8Hatusita enzi netupale cibi,tulihoma tubene,mi kakwina initi kwetu. 9Kono hatusiliwamba zibi zetu, iye asepahala kutuswalela zibi zetu nokutu cenisa kukusa luka konse.10Hatusi tiyenzi kali nitwapanga cibi, tumuzola ihata, mi linzwi lyakwe kalikwina kwetu.

Chapter 2

¹²³1Banangu, ndimin'olela izi zintu kutiyenzi mwasapangi cibi.Kono heba zumwi apanga cibi, twina yatuzimanina kweshetu,Jesu Kresite, iye ya lukite. 2Njazwisa zibi zetu, mi kana ndiswe bulyo, kono ne fasi lyonse. 3Twizi enzi tumwiziba, hatusimamela milao yakwe.⁴⁵⁶4Yatiyenzi "Ndizi Nyambe"kono kamameli milao yakwe ihata,initi kaikwina kwali. 5Kono yamamela linzwi lyakwe,kwali kokwina ilato lya Nyambe kokupetahala.Kezi twizi enzi twina kwali: 6yatiyenzi ena kwa Nyambe aswanela kuyenda muna yendela.⁷⁸7Basakiwa kandimon'oleli mulao muhya,kono mulao wakale onimwasuwa kuma tangilo. Mulao wakale linzwi lyeni mwasuwa.8Mi ndimin'olela mulao muhya,we niti kwa Kresite ni kwenu,kakuli kansikwe kena kamana,mi iseli lye niti limunikite kale.⁹¹⁰¹¹9Yatiyenzi ena mwiseli kono natoyete mukwakwe asina mukansikwe nahanu. 10Yasaka mukwakwe ena mwiseli mi kacunculi kwali. 11Kono yatoyete mukwakwe ena mukansikwe mi ayenda mukansikwe;kezi kwaya kakuli kansikwe keyele menso akwe.¹²¹³¹⁴12Ndimin'olela, banangu,kakuli zibi zenu ziswalelwe kebaka lyezina lyakwe.13Ndimin'olela, beshetu,kakuli mwizi yazwa kumatangilo. Ndimin'olela, baninzana,kakuli nimwa koma mubi. Ninda min'olela, banuke kakuli mwizi ishetu. 14Nindamin'olela, bashetu kakuli mwizi yazwa kuma tangilo.Ninda min'olela baninzana,kakuli mugolete, mi linzwi lya Nyambe lina kwenu, mi nimwa koma mubi.¹⁵¹⁶¹⁷15Musiye kusaka ifasi kapa zintu zina mwi fasi.Yasaka ifasi,ilato lye Shetu kalikwina kwali.16Kakuli zonse zina mwi fasi-intakazo ye nyama,intakazo ya menso, no buhalo bokulikumusa-kazizwi kwe Shetu kono zizwa mwi fasi. 17Ifasi ne ntakazo yelyo zimana.KOno yapanga intato ya Nyambe ahala kuya kusamani.¹⁸¹⁹18Banangu,inako yamamaniselezo.Cina hanimwasuwa enzi antikresite akeza,hanu bangi ba antikresite basibakeza.Kezi twiziba enzi inako yama maniselezo.19Nibazwa kwetu,kono kana kabazwa kwetu.Kakuli kambe kabazwa kwetu nali basina neswe.kono habazwa, nibasondeza enzi kabazwi kwetu.²⁰²¹20Kono inwe nimwa singiwa ku Yacenete,mi mwense mwizi. 21Kana nindamin'olela kutiyenzi kamwizi initi,kono kebaka lyo kutiyenzi muizi nokutiyenzi kakwina buhata buzwa kwi niti.²²²³22Ihata ndini yakana enzi Jesu kana nje Kresite? Uzo muntu ndi antikresite,kakuli akana Isi no Mwana.23Kakwina yakana Mwana yena Isi. Yense yawamba Mwana ena Isi.²⁴²⁵²⁶24Kono inwe,zenimwasuwa kumatangilo zishale kwenu.Heba zenimwasuwa kumatangilo nezishala kwenu,kamushale ku Mwana ni Kwesi. 25Iyi nje nsepiso inatuha-buhalo busamani. 26Ndamin'olela izi zintu kuamana nabo basina ba keluse.²⁷²⁸²⁹27Kono inwe,kusingiwa kunimwatambula kwali kushale kwenu,mi kamusaki kutiyenzi muntu amilute.Kono kusingiwa kwakwe kumiluta zintu zonse mi kwe niti mi kana buhata,cina hanikwa miluta, kushala kwali. 28Cwale, banangu, mushale kwali kutiyenzi sns bonahale netube no bundume netusiye kuswaba habusu bwakwe sina keze. 29Heba mwizi enzi alukite,mwizi enzi yense yapanga zilotu na pepiwa kwali.

Chapter 3

¹²³1Mubone ilato lina tuha Ishetu,kutiyenzi tukuwiwe tubana ba Nyambe,mi tubanakwe. Keli ibaka,ifasi kalitwizi,kakuli kana nilyamwiziba. 2Basakiwa,hanu celi tubana ba Nyambe, mi kakwini kwizibahala cisina tube.Katwizibe Kresite sina bonahale,kutube cina ndiye,kakuli kutumubone mbwafwana. 3Yense yena iyi insepo kwali alicenisa cina iye hacenete.⁴⁵⁶4Yena yapanga cibi acola mulao, kakuli cibi kucola mulao. 5Mwizi enzi Kresite nezibahazwa kutiyezi azwise cibi,mi kwali kakwina cibi. 6Kakwina yena kwali yazwila habusu nokupanga cibi. kakwina yanamubona kapa ya mwizi na zwila habusu kupanga cibi.⁷⁸7Banangu,mwasa zuminini muntu kumikelusa. Yapanga kuluka alukite,cina Kresite halukite. 8Yapanga cibi ngwa diabulusi,kakuli diabulusi napanga cibi kuzwa kumatangilo. Keli ibaka mwana wa Nyambe ne zibahazwa,kutiyenzi ehaye misebezi ya diabulusi.⁹¹⁰9Yense ina pepiwa kwa Nyambe kazwili habusu kupanga cibi,kali lutanga lwa Nyambe lushala kwali.Kawoli kuzwila habusu kupanga cibi kakuli na pepiwa kwa Nyambe. 10Hecina bana ba Nyambe nabana ba didbulusi mubezibahalila: yense yasapangi cilukite kazwi kwa Nyambe,nanga yasasaki mukwakwe.¹¹¹²11Kakuli ili ndye n'usa linimwa suwa kumatangilo:Tuswanela kulisaka.12Twasa swani cina ndi Kaine,ikazwa kumubi akwihaya muncuwakwe. Cinzi hanamwihayaKakuli misebezi yakwe kaizwile masila mi yo mwance kailukite.¹³¹⁴¹⁵13Mwasa komokwi, bakwangu, heba ifasi limitoya.14Kakuli twizi nitwazwa mwifu kuya mubuhalo,kakuli tusaka bakwetu. Yense yasasaki ishele mwifu. 15Yense yatoyete mukwakwe ehaya.Mwizi enzi kakwina yehaya yena buhalo busamani.¹⁶¹⁷¹⁸16Kezi twizi ilato,kakuli Kresite natoboha buhalo bwakwe kebaka lyetu.Neswe tuswanela kulitoboha buhalo bwetu kebaka lyaba kwetu. 17Kono yense yena zintu zefasi, abwene mukwakwe yasena,mi kena mozo okumufwila inkumbu,ilato lya Nyambe liwola kuba buti kwali?18Banangu,tusiye kusaka kamanzwi kapa ko lulimi, kono ke nkezo ne niti.¹⁹²⁰²¹²²19Kezi twiziba enzi tuzwa kwi niti,mi tuha miozo yetu habusu bwakwe.20Kakuli heba miozo yetu itunyaza,Nyambe munene kumiozo yetu, mi ezi zintu zonse. 21Basakiwa, heba miozo yetu kaitunyazi, tugolete kwa Nyambe. 22Conse cetu kumbila kwali katuciwane kuzwa kwali,kakuli tumamela milao yakwe nokupanga zintu zitabisa habusu bwakwe.²³²⁴23Uwu ngomulao wakwe:kutiyenzi tuzumine mwizina lya Jesu Kresite mwanakwe nokulisaka mukati ketu,cina hanatuha uwu mulao. 24Yamamela milao ya Nyambe, Nyambe ena kwali.Hecina twizi enzi ena kwetu, Luho lunatuha.

Chapter 4

¹²³1Basakiwa, musiye kuzumina mioya yonse.Kono, mulike mioya mubone kapa izwa kwa Nyambe,kakuli bapolofita bangi bobuhata cibayenda mwifasi. 2Hecina mbomwizibila Luho lwa Nyambe-lonse luho lutiyenzi Jesu nakeza mwinyama luzwa kwa Nyambe,3mi lonse luho lusawambi za Jesu kaluzwi kwa Nyambe.Ulu luho lwa antikresite,lunimwasuwa enzi lukeza, mi celwina kale mwifasi.⁴⁵⁶4Muzwa kwa Nyambe,banangu,mi mwabakoma,kakuli yena kwenu munene kuyena mwifasi. 5Bazwa mwifasi;cwalehe zibawamba zomwifasi,mi ifasi liba teeleza. 6Tuzwa kwa Nyambe. Yense yezi Nyambe atuteeleza.Yasazwi kwa Nyambe katu teelezi.mi kezi twizi luho lwe niti nilo buhata.⁷⁸7Basakiwa,tulisake mukati ketu,kakuli ilato lizwa kwa Nyambe, yense yasaka napepiwa kwa Nyambe mi ezi Nyambe. 8Muntu yasasaki kezi Nyambe, kakuli Nyambe ilato.⁹¹⁰9Kakuli ilato lya Nyame nilyasondezwa mukati ketu, Nyambe natuma mwanakwe enke mwifasi kutiyenzi tuhale kebaka lyakwe. 10Mweli ilato, kana ndiswe nitwasaka Nyambe, kono iye njina tusaka, minatuma mwanakwe kutiyenzi zatuzwise zibi zetu.¹¹¹²¹³¹⁴11Basakiwa,heba Nyambe natusaka caha,neswe tuswanela kulisaka. 12Kakwina yalabona Nyambe.Heba tulisaka, Nyambe ena neswe, mi ilato lyakwe lipetahele kwetu.13Mi twizwi enzi twina kwali neye kwetu, kakuli natuha Luho lwakwe. 14Hape,nitwabona mi hape tupaka enzi Ishetu na tuma Mwana kwiza kuhaza ifasi.¹⁵¹⁶15Yense yawamba enzi Jesu Mwana wa Nyambe,Nyame ena neye mi ena kwa Nyambe.16Hape, nitweziba no kuzumina ilato lya Nyambe kwetu. Nymbe ilato, yense yena mwi lato lyakwe ena na Nyambe,mi Nyambe ena neye.¹⁷¹⁸17Kebaka lyezi, ili ilato lyapangiwa kokupetahala mukati ketu,kutiyenzi netugole mwizuba lye nkatulo,kakuli henako, neswe sila twina mwifasi.18Kakwina kutiya mwi lato.Kono,ilato lizwisa kutiya,kakuli kutiya kwe nkoto.Kono yatiya keni kupetahala mwi lato.¹⁹²⁰²¹19Tusaka kakuli Nyambe njinatanga kutusaka. 20Heba muntu ata enzi,"Ndisaka Nyambe"kono natoyete mukwakwe,muhata.Kakuli yasasaki mukwakwe yabwene, kawoli kusaka Nyambe yaseni kubona. 21Hape,uwu ngo mulao utwina kwali:Yense yasaka Nyambe aswnela kusaka mukwakwe.

Chapter 5

¹²³1Yense yazumina enzi Jesu ndi Kresite napepiwa kwa Nyambe,yasaka isi o muntu asaka no mwana ina pepiwa kwali. 2Hecina mbotwizibila enzi tusaka bana ba Nyambe:hatusisaka Nyambe no kumamela milao yakwe. 3Kakuli uko nkokusaka Nyambe:kutiyenzi tumamele milao yakwe. Mi milao yakwe kailemi caha.⁴⁵4Kakuli yense ina pepiwa kwa Nyambe akoma ifasi. mi uku nko kukoma kunikwa koma ifasi,ne ntumelo yetu. 5Ndini yakoma ifasi?Mbita yazumina enzi Jesu mwana wa Nyambe.⁶⁷⁸6Kakuli ndiye inakeza ka menzi na maloha: Jesu Kresite. Kana nakeza bulyo ka menzi, kono ka menzi na maloha. 7Kakuli kwina impaki zotatwe: 8Luho, menzi, na maloha.mi izi zotatwe cintu conke.⁹¹⁰9Heba tutambula bupaki bo muntu, bupaki bwa Nyambe bunene.Kakuli bupaki bwa Nyambe mbobu,bunaha kuamana no Mwanakwe. 10Yense yazumina ku Mwana wa Nyambe ena bupaki kwali mwine.Yense yasazumini kwa Nyambe amufetula ihata,kakuli kazumini bupaki bunaha kuamana no Mwanakwe.¹¹¹²11Mi bupaki mbobu:Nyambe natuha buhalo busamani, mi buhalo bwina ku Mwanakwe. 12Yena Mwana ena buhalo.Yasena Mwana wa Nyambe kena buhalo busamani.¹³¹⁴¹⁵13Nda min'olela izi zintu kutiyenzi mwizibe enzi mwina buhalo busamani-kwenu muzumina mwizina lyo Mwana wa Nyambe. 14Hape,uku kokugola kotukwesi kwali,kutiyenzi conse cetukumbila kokuya kamwasakila,atusuwa.15Hape, heba twizi enzi atusuwa-conse cetu mukumbila-twizi enzi tukwesi cintu ne cintu cenitwa kumbila kwali.¹⁶¹⁷16Heba kwina yabona mukwakwe yapanga cibi cisa twali kwifu,aswanela kulapela,Nyambe mbwa muhe buhalo.Nditalusa abo bena cibi cisa twali kwifu. Kwina cibi cisa twali kwifu;kandi tiyenzi alapele kabeka lyeco. 17Kusaluka konse cibi,kono kwina cibi cisatwali kwifu.¹⁸¹⁹18Twizi enzi yense ya pepetwe kwa Nyambe kapangi cibi.Kono inapepiwa kwa Nyanbe amubabalela,mi mubi kawoli kumukubaza. 19Twizi enzi tuzwa kwa Nyambe,mi twizi enzi ifasi lyonse lisepete manta o mubi.²⁰²¹20Kono twizi enzi Mwana wa Nyambe nakeza mi natuha inkutwisiso kutiyenzi tumwizibe yena initi.Hape,twina kwali we niti,ku Mwanakwe Jesu Kresite.Uzu nje Nyambe we niti no bahalo busamani.

2 John

Chapter 1

¹²³1Kuzwa ku mukulwana kuya kumukazana ya ketetwe nabanakwe, yendisaka mwiniti-kanandime bulyo,kono nabo bonse banibe ziba initi- 2kebaka lyeniti ina kwetu mi mboibe neswe kutwala kusamani. 3Muhau, cishemo ne nkozo mbozibe neswe kuzwa kwa Nyambe Ishetu nikwa Jesu Kresite, Mwana we Shetu,mwiniti ne lato.⁴⁵⁶4Mi nditaba kakuli ndawana banako bamwi niba yenda mwiniti,cina hanitwa tambula uwu mulao kuzwa kwe Shetu. 5Hanu ndikukumbila, mukazana-kana kutiyenzi cina ndikun'olela mulao muhya,kono una unitwa suwa kumatangilo-kutiyenzi tukulisaka mukati ketu. 6Ili ndye lato,kutiyenzi tuyende kokuya ke milao yakwe. Uwu ngo mulao,cina haniwasuwa kumatangilo, kutiyenzi uyende mu uli.⁷⁸7Kakuli bahata bangi cibayenda mwifasi,mi kabawambi enzi Jesu nakeza mwinyama.Uzu njehata na antikresite. 8Mulole kwenu mubene,kutiyenzi musiye kuzobelwa zintu zonse zenitwa belekela twense,kono kuta enzi muwane mupuzo wizwile.⁹¹⁰¹¹9Yense yazwila habusu mi kashali mwintuto ya Kresite kena Nyambe.Yashala mwintuto za,uzo ena Isi no Mwana. 10Heba kwina isina keze kwako nasaleti iy intuto, siye kumutambula mwizubo yako kapa kumulumelisa. 11Kakuli ya mulumelisa neye apanga inkalulo imwi mwinkezo zakwe zibi.¹²¹³12Ndina zintu zingi zokun'olela,kono kandilakazi kuzin'ola mwimbuka ne inke.Kono nanga heco,ndisepa kukeza kwako nokwiza kuwamba impata ke mpata,kutiyenzi intabo yetu izule. 13Bana bo mukwako yaketetwe bakulumelisa.

3 John

Chapter 1

¹²³⁴1Ku mukulwana yasakiwa Gaiusi, yendisaka mwi niti.2Yasakiwa, ndilapela enzi zonse ziyende nenza kwako no kutiyenzi ube mumakete ,cina hawina nenza mu moyo wako.3Kakuli ninda taba caha haba keza mizwale nibapaka initi yako,cina hoyenda mwi niti.4Kandina intabo izamba iyi,kusuwa enzi banangu bayenda mwi niti.⁵⁶⁷⁸5Yasakiwa, intenda kokusepahala monse mosebeleza mizwale betu na balui-lui 6baniba paka ilato lyako habusu bwe nkeleke.Utenda nenza hosiba fundula mu misipili yabo mwinzila iswanela ya Nyambe, 7kakuli nke zina haniba yenda,nibasahindi cintu kuba macaba.8Cwale tuswanela kutambula baswana naba kutiyenzi tube tubabeleki be niti.⁹¹⁰9Kwina cinindan'olela inkopano,kono Diotrefesi, yasaka kuba we ntanzi mukati kabo,katu tambuli. 10Cwale heba nendikeza, kandiwambe zena apanga,awamba zintu zibi zobusilu ketu.Kokusali kolwisisa kezo, kakani bulyo kutambula mizwale betu iye mwine,kono akanisa nabo basaka kuba tambula no kubazwisa mwi nkeleke.¹¹¹²11Yasakiwa,nosa likanisi bubi kono likanise bulotu.Yapanga bulotu ngwa Nyambe;yapanga bubi kali na bona Nyambe.12Dometriusi apakiwa ku bantu bonse ni ke niti iyo yine. Neye apaka, mi wizi enzi bupaki bwetu mbwe niti.¹³¹⁴¹⁵13Ndalena zingi zo kukun'olela,kono kandilakazi kuzin'ola ke cin'oliso ne inke.14Kono ndisepa kukubona hanu b

Jude

Chapter 1

¹²1Juda, muhikana wa Jesu Kresite no muzwale wa Jakobo,kwabo bakuwitwe, basakiwa kwa Nyambe Ishetu,no kubikiwa kwa Jesu Kresite: 2Cishemo ne nkozo ne lato zingihe kwenu.³⁴3Basakiwa, hakandina ndilika kumin'olela kaze mpuluso yetu, Ndiswanela kumin'olela kumigolisa enzi mutundamene caha ke ntumelo iniyahewa kubantu bonse bacena ba Nyambe. 4Kakuli bamwi mukati kenu ciba cunkuta. aba mbabana banibanyaziwa. Aba bantu babi baniba cinca cishemo ca Nyambe wetu mwi ntakazo zabo, mi bakana Mushemi no Nfumu wetu Jesu Kresite.⁵⁶5Cwale ndisaka kumikumbulusa nanga kamwizi kale kutiyenzi Unfumu nahaza bantu kubazwisa mwi naha ya Egepita, kono hape akusinya abo bantu basanti kaba zumina. 6Hape, mangeloi asanti nia kwata maemo ayo a manta, kono akukasiya mekalo sakata ayo, Nyambe a sumine ke mihala, mukasinkwe, kulindila inkatulo ye zuba inene.⁷⁸7Na Sodoma na Gomora ne milenen'i ikaiba zimbulukite nibaliha bene kubuhule ne mikwa yo buhule. Babikiwa kuba mutala wabo bena mwinkoto isamani yo mulilo isamani. 8Mwinzila iswana, naba baloti basilafaza mibili yabo. Bakana manta, bawamba zintu zibi kube nkanya.⁹¹⁰¹¹9Kono nanga Mikaele ingeloi inene, hakalikananisa na diabulusi ke citupu ca Mushe, kana namuha inkatulo yo kumunyaza. Kono natiyenzi,"Nyambe aku kalimele!"10Kono aba bantu bawamba zintu zibi hazintu zonse zibasa suwisisi;mi zonse zibasuwisisa, cina zipau zisahupuli, izi nze zintu zibz sinya. 11Bumai mbwabo!Kakuli nibayenda mwinzila ya Kaine mi nibengila muma fosisa a Balaami kutiyenzi bawane cimwi. Nibafwa mukuzokela kwa Kora.¹²¹³127Aba bantu babi caha ku mikiti yenu ye lato,kulikolla nenwe mikiti ka maswabi-balisani balilisika bulyo bene. Mazoba asena unvula a hungiswa ko luho;zisamu za simwenge, zisena micelo-zifwile kobile, zinyukukite mihisi.13mandinda atiza mwi wate,bapanga maswabi abo, intungwezi ziyenda-yenda, mi babikilwe kansikwe kasamani.¹⁴¹⁵¹⁶14Enoke wobu7 kuzwa kwa Adama, napolofita zabo, natiyenzi,"Mubone!Unfumu akeza niba lule-lule ba mangeloi akwe.15Akeza kuha inkatulo kubantu bonse.Akeza kuzibisa bantu babi ze misebezi yabo yeni bapanga mwinzila zabo zibi,na manzwi mabi anibawamba baezalibi kwali.''16Aba banyefuli, babilaeli, becilila intakazo zabo imbi. Balinauna,batemba bamwi kutiyenzi bawane cimwi.¹⁷¹⁸¹⁹17Kono inwe, musakiwa,muhupule manzwi ania wambiwa kale kuba apositola bo Nfumu wetu Jesu Kresite.18Niba mita enzi,"mwinako zamaungulo kakube nabanyefuli becilila intakazo zabo bene"19Mi mbabona mabaleta kukauhana;mbe fasi mi kabena Luho.²⁰²¹20Kono inwe, musakiwa, mulizake mubene mwi ntumelo yenu icena, mulapele mu Luho Lucena.21Mulibike mwi lato lya Nyambe, mi mulindile cishemo co Nfumu wetu Jesu Kresite cimiletela buhalo busamani.²²²³22Mube ne cishemo kwabo basi hakanyeha.23Muhaze bamunya koku bazwisa mumulilo. Kubamwi mube ne cishemo kokutiya. Mutoye cizabalo cina mwi nyama.²⁴²⁵24Cwale kwali yawola kumiwolisa enzi mwasa cunculi nokumiwolisa kuzimana habusu bwe nkanya yakwe memusena mafosisa ne ntabo inene,25kwa Nyambe enke muhazi wetu ka Jesu Kresite Unfumu wetu,kube ne nkanya, ne kute, no buyendisi, na manta,habusu bwe nako yonse,sunu nokutwala kusamani. Amen.