Shyarpa: Bible for 1 Corinthians, 1 John, 1 Peter, 1 Thessalonians, 1 Timothy, 2 Corinthians, 2 John, 2 Peter, 2 Thessalonians, 2 Timothy, 3 John, Acts, Colossians, Ephesians, Galatians, Hebrews, James, John, Jude, Luke, Mark, Matthew, Philemon, Philippians, Revelation, Romans, Titus

Formatted for Translators

©2022 Wycliffe Associates
Released under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Bible Text: The English Unlocked Literal Bible (ULB)
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English Unlocked Literal Bible is based on the unfoldingWord® Literal Text, CC BY-SA 4.0. The original work of the unfoldingWord® Literal Text is available at https://unfoldingword.bible/ult/.
The ULB is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Notes: English ULB Translation Notes
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English ULB Translation Notes is based on the unfoldingWord translationNotes, under CC BY-SA 4.0. The original unfoldingWord work is available at https://unfoldingword.bible/utn.
The ULB Notes is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

To view a copy of the CC BY-SA 4.0 license visit http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/

Below is a human-readable summary of (and not a substitute for) the license.
You are free to:

Share — copy and redistribute the material in any medium or format.

Adapt — remix, transform, and build upon the material for any purpose, even commercially.

The licensor cannot revoke these freedoms as long as you follow the license terms.
Under the following conditions:

Attribution — You must attribute the work as follows: "Original work available at https://BibleInEveryLanguage.org." Attribution statements in derivative works should not in any way suggest that we endorse you or your use of this work.

ShareAlike — If you remix, transform, or build upon the material, you must distribute your contributions under the same license as the original.

No additional restrictions — You may not apply legal terms or technological measures that legally restrict others from doing anything the license permits.

Notices:
You do not have to comply with the license for elements of the material in the public domain or where your use is permitted by an applicable exception or limitation.
No warranties are given. The license may not give you all of the permissions necessary for your intended use. For example, other rights such as publicity, privacy, or moral rights may limit how you use the material.

Matthew

Chapter 1

¹येसू ख्रीष्ट अब्राहाम ताङ ग्यल्वू दाऊकी गिपा यिन। ²दिवा ति अब्राहाम ताङ ग्यल्वु दाऊदकी गिपा येसू ख्रीष्टकी पगावा हङ्गातिवा यिन। अब्राहामकी पुज्युङ ती इसहाक, इसहाककी पुज्युङ ती याकूब, याकूबकी पुज्युङतिवा ती यहूदा ताङ तीकी उज्युनुतीवा नोक। ³यहूदाकी पुज्युङतीवा ती फारेस ताङ जाहेर नोक, फारेसकी ती हेस्रोन ,हेस्रोनकी पुज्युङ ती आरामनोक।⁴आरामकी पुज्युङ ति आम्मीनादाब, आम्मीनादाबकी पुज्युङ ति नहशोन, नहशोनकी पुज्युङ ति सल्मोन ⁵सल्मोन ताङ राहाबकी पुज्युङ ति बोअज नोक बोअज ताङ रूथकी पुज्युङति ओबेद नोक।ओबेदकी पुज्युङ ति यिशै ⁶यिशैकी पुज्युङ ति ग्येल्वु दाऊद नोक। दाऊदकी पुज्युङ ति सोलोमन नोक सोलोमनकी मअमा (आमा) ति गोमाला उरियाहकी पेर्मी (पत्नी)यिनोक।⁷सोलोमनकी पुज्यङ ति रहबाम,रहबामकी पुज्यङ ति अबिया, अबियाकी पुज्युङ ति आसा ⁸7 आसाकी पुज्यङ ति रहोशापात, यहोशापातकी पुज्युङ ति यहोराम, यहोरामकी पुज्युङ ति उज्जियाह नक।⁹उज्जियाहकी पुज्युङ ति योताम, योतामकी पुज्युङ ति आहाज,आहाजकी पुज्युङ ति हिजकिया, ¹⁰हिजकियाकी पुज्युङ ति मनश्शे,मनश्शेकी पुज्युङ ति ओमन ओमनकी पुज्युङ ति योशियाह नोक। योशियाहकी पुज्युङतिवा ति यकोनियास ताङ तिकि नपतिवा ¹¹नोक।¹²बेबिलोनला जिम्नि टि गलुप यकोनियासकी पुज्युङ ति शालतिएल, शालतिएलकी पुज्युङ ति यरूबाबेल, ¹³यरूबाबेलकी पुज्युङ ति अबिउद,अबिउदकी पुज्युङ ति एल्याकीम,एल्याकीमकी पुज्युङ ति ¹⁴आजोर,आजोरकी पुज्युङ ति सादोक, सादोककी पुज्युङ ति आखिम,आखिमकी पुज्युङ ति एलिउद नक।¹⁵उदकी पुज्युङ ति एलाजार,एलाजारकि पुज्युङ ति मत्तान,मत्तानकि पुज्युङ पुज्युङ ति याकुब, ¹⁶याकुबकि पुज्युङ ति योसेफ नोक। योसेफकि पेर्मी (पत्नी)ति मरियम नोक। तय्मे ति मरियम नेमा येशू क्येवु यिन।ति येशूला ख्रिष्ट सिनी सिक्यासुऊ। ¹⁷तुक क्यानी अब्राहामकी पुस्तातिवा ति अब्राहामकी ङो नेज्युन दाऊद सेक पुस्ता च्युप्ज्यी,दाउदकी ङो नेज्युन बेबिलोनला जिम्नी टि गलुप पेला सेक पुस्ता च्युप्ज्यी ताङ बेबिलोनला जिम्नी टि गलुप पे नेज्युन ख्रिष्ट सेक पुस्ता च्युप्ज्यी च्युङ्गुप नोक।¹⁸येसू ख्रिष्ट दुक क्यानी क्येवु यिन खोकी मअमा (आमा) मरियमला योसेफकि लाङ्नी जेन्दी क्येरूवेला थाक्छ्येनोक। यिनी तिवी जेन्दी किरूब सिनाङ गोमाला क्ये मरियम ति कोन्छ्योकी थुच्येङ नेमा राङ जुबुच्यन्दी गलुप हतुकनोक। ¹⁹यिने मरियमला लोङ्गुप योसेफ ति सेमटेङ्बु वोतुक मि यिन्दुप तीकि मरियमला मी मिङ्गाला ङोछा लोङ्गुप नो माक्यानी छ्याकला तीला क्युर्नी ज्योकुप नोक्यानोक।²⁰तुक्या नासाम तोङ्यिन वोतुप पेला योसेफकी मिलामला देवाच्येनकी लेन क्योलुप थु थोङ्सुङ।तेमे तीकी योसेफला दुक सिक्यसुङ् दाउदकी पुज्युङ (पुत्र) योसेफ ख्युरूङ् मरियम ताङ मूला जेन्दी कितुपला ज्यिवा माकी। च्यिलासिसिन तीकी खोक्ला खोतुप आङा ति कोन्छ्योककी थु च्येङ्नेमा च्युङ्गुप यिन। ²¹मरियमला पुज्युङ क्येकितो ख्योरे तीकी मिङ ति येसू सिनी ज्यग। च्यिलासिसिन खोकी खोरो मितिवाला दिक्पाने थरज्यिकितो।²²दी तेरीक ताम्ङे च्युङ्गुप ति चोवो कोन्छ्योककी खोरे लुङतेम्बातिवा नेसुर दुक सिरूक सुङ ति छेवुला यिन । ²³ल्होसा जेन्दी माक्यावु पुम्पेजा जिगी पुज्युङ क्येकितो तेमे मितिवि खोला ईम्मानुएल सिनि सिकितो।दी ईम्मानुएलकी तेन्दक ती कोन्छ्योक दाक्पी मुला ज्यु वे सिक्यावुयिन।²⁴योसेफ ङि छेसुङ् तेमे खोला कन्ज्यक्कि थुकि कुतुप दके कयासुङ । ²⁵यिने मरियमला पुज्युङ माक्येवु साक योसेफ तिकि मूला ङ्यिमालोक तेमे पुज्पुङ क्येसिमा योसेफकी ति पुज्युङकी मिङ ति येसू सिनी

Chapter 2

¹ग्येल्बु हेरोदकी घ्येला कतुप पेला येसू यहूदिया लुङ्बाकी बेथलेहेम युलला क्येनोक।ती वेला सरकी थाका नेमा कर्मा ल्हानी चि कोरूपतिवा यरूशलेमला वानी मितिवाला सिनी टिसुङ ²यहूदितिवी ग्यल्वु क्येवु ति ङयिरा खो क्येकिवी सिनी छ्या देन्दुप कर्मा ति शरकी थाकाला थोङ्नी खोला शावा कितुपला वायिन ³ति ताम्ङे थोसिमा ग्येल्वु हेरोकी सेम ति छासे तेमे यरूशलेमकी तेरिक मितिवा साङ दुकै राङगाल्नोक।⁴हेरोदकि तेरिग् क्षोने गेर्पु ताङ् क्षोला खामु हतुप् मेतिबाला रुनि "क्येक्यु सिक्याबु ख्रीष्ट ति खेनि वे ?" सिनि टिसुङ्। ⁵तिबिकि खोला "यहुदियाकि बेथलेहेमला क्येक्यु च्यिले सिसिन् लुङतेम्बातिबि तुक् सिनि टिनि वे, ⁶तेमे यहुदाकि लुङ्बाला, ओए ! बेथलेहेम, यहुदाकि ओङ्ज्येन क्यिरुप् तिबा सिनाङ् ख्योरुङ खाङ् ठा मेत्, च्यिले सिसिन् ख्योरुङ् नेसुर ओङ्ज्येन् क्यिरुप् मि ज्यिक् गित, तिकि ङे मि इस्राएलला ल्हेत ।" सिनि सिनि सिक्यासुङ्।⁷ती थोसिमा हेरोदकी ति कर्मा ल्हानी चि कोरूपतिवाला छ्याकला काताङ्नी ति कर्मा ति चो वेला थोङसुङ सिनी टिसुङ। ⁸तेमे हेरोदकी तिवाला दुक सिनी बेथलेहेमला ताङ्सुङ ख्यिराङ गाल्नी ति आङा ति लेमो क्यानी छोल तिला ङ्येसिमा ङला लेन खूरनी श्यक ङाङ गाल्नी तिला श्यावाक्यिउ।⁹तेमे तिवा ग्येल्वी ताम्ङे खोनी गाल तिवा डोईकितुप वेला श्यारकी थाकाला थोङ्गुप ति क्र्जेङ् ति तिवी थोङ्सुङ। ति क्र्जेङ् तिवि गोमा गोमाला गाल्नी आङा क्येवु दासाला देसुङ। ¹⁰तेमे ति क्र्जेङ थोङ्सिमा तिवी सेम्लागालानोक।¹¹तिवा ति खाङ्बी नाङ्ला स्युनी आङा ति माअमा (आमा) मरियमि तितानी वोतोप थोङ्सुङ तेमे ति आङाला स्यावा क्यासुङ। तेमे खोप्रे खुरूप तेर्गाम खपनी से ताङ टि जङ्बु खाप पो ताङ मुर्र ति आङा (सुन सुगान्धित धूप र मूर्र) क्येका पुल्सुङ। ¹²तेमे तिवाला मिलामला ग्येल्वु हेरोदकी चालालोक्नी माडो कोन्छ्योककी सावु वाथेउ ङ्येसिमा तिवा राङसा लाम्लानेसूर राङ राङीगी लूङ्वालालोक्सुङ।¹³तेमे तिवा लोक्नी गल्सिमा चोवोकी लेन क्योलुप थु योसेफकी मिलामला दुक सिक्यासुङ खक्लो आङा ताङ आङी माअमाला टिनी ख्योरूङ मिश्र लुङ्बाला टोनी ग्युक ङेकी सिमाक्यावु सक ख्यिराङ तेराङ दे च्यिलासिसिन हेरोदकी ति आङाला सेतुपला छोलीन वोई। ¹⁴तेमे योसेफ लानी ति नुप्लाराङ आङा ताङ आङी माअमाला टिनी मिश्र लुङ्बाला टोनी गालसुङ। ¹⁵गाल्शिमा मासिवातिवा तेराङ देसुङ दिती ङे पुज्युङला मिश्र लुङ्वा नेसुर कताङुहिन सिनी कोन्छ्योककी खोरे लुङ्तेम्बा नेसूर सुङ्गुप छेवुलायिन।¹⁶कर्मा ल्हानी कोरूपतिवि खोरूङला जुन्कजोवु हाक्कोनी ग्येल्वु हेरोद ङेर्मा क्यासुङ तेमे तेकी कर्मा ल्हानी कोरूपतिवी नेमा हाक्कोवु तुजे नेसुर बेथलेहेम ताङ ति युलला (क्षेत्र) वोतुप पुज्युङतिवा तेरिकसेच्यिसुङ।¹⁷तुक क्यानी कोन्छ्योककी लुङ्तेम्बा यर्मिया नेसुर दुक सिनी सुङ्गुप सुङ ति छेसुङ ¹⁸रामाला ङुप्राङ ताङ सेम्दुक लावु वोरू थोसुङ ते राहेल खोरूङ आङातिवी थोक्ला ङुसुङ तेमे तिकी टोङ्गु साङ माङ्येन च्यिलासिसिनतिवी आआङातिवा तिमालुनोक।¹⁹तेमे हेरोद शिसिमा योसेफकी मिलामला चोवोकी लेन क्योलुप थु यि छ्यर्नी दुक सिक्यासुङ ²⁰खोक्लो। तेमे आङावताङ आङी माअमाला टिनी इस्राएल लुङ्बाला लोङ ग्युक च्यिलासिसिन आङाला सेतुप छोलुपतिवा सिनी सिन्सुङ ति कोसिमा ²¹योसेफ लानी आङाताङ आङी माअमला टिनी इस्राएल लुङ्वालेसुङ।²²यिनी हेरोदकी दासाला तिकी पुज्युङ अर्खिलाउसकी याहूदिया लुङ्वाला ग्येला (शासन) किनोक सिरूप कोसिमा योसेफ ते डला ज्यिवा क्यासुङ। तेमे याम्बा मिलामला कोन्छ्योककी सुङगुप ति ङ्न्नी गालील लुङ्वाला गाल्सुङ। ²³तेमे तिवा नासरत सिरूप ग्येसाला गल्नी ते देसुङ तुक क्यानी कोन्छ्योककी लुङतेम्वा नेसुर सिनी सुङगुप सुङ ति

Chapter 3

¹ति बेला बप्तिस्मा तेरूप यूहन्ना ति यहूदियाकी दाला पाङ्थेरीला दुक सिनी मितिवाला ख्याप्टाक क्यासुङ ²ख्यिराङ दिक्पा ने सेम ग्युर च्यिलासिसिन कोन्छ्योककी ग्येल्खाप चिप्ला राङ वोइ ³च्यिलासिसिन दि मी तिकी कोर्ला गोमाला के कोन्छ्योककी लुङ्तेम्बा यशैयाकी दुक सिक्यावु वोइ दासा पाङ्थेरीला मि दक्पुज्यिकी दुक सिपी वोरू देन्गिवी चोवो कन्छ्योककी खोकी लाम थाकाजो।⁴युहन्नकी (उँटको)पुनेसुर जोवु मज्या कोन्गिनोक केल्दाङ्ला ति क कि करा च्यिङ्गिनोक।तिकी (सलह र वन मह) सेनोक। ⁵तेमे मितिवा यरूशलेम ताङ यहूदियाकी तेरीक दासा ताङ यर्दन (नदी) नेमा युहन्नकी चिप्ला वानोक। ⁶ते तिवी खोप्राङ दिक्छेन यिन सिनी ग्युर्सा लेन्सिन युहन्नाकी तिवाला यर्दन (नदी) नाङ्ला बप्तिस्माबिन्सुङ।⁷ते फरिसी ताङ सदुकी मितिवा बाङी बप्तिस्मा लङ्गुपला लेवु थोङ्नी युहन्नकी तिवाला दुक सिनी वोरू तेन्सुङ ओ रूल च्यप्रूक दोके दुक्टा वोतुपतिबा बुङ्गुप छालुप कोन्छ्योककी (क्रोध) नेसुर टो सिनी ख्यिराङ्ला सी सिक्यासुङ? ⁸ख्यिराङ दाक दाक्पी दिक्छेन यिन सिनी सेम ग्युर्नी कोन्छ्योकला वावु यिन्सिन तिकि पङ्बु ति छ्या तेन। ⁹तेमे ख्यिरा सेम्ला आब्राहम ति दाक्पी पाप्पगावा यिन सिनी नासाम मातोङ च्यिलासिसिन कोन्छ्योककी दि दोतिवाला साङ अब्राहमकी गिपा जोथुप्किदव।¹⁰तन्दाराङ दोङ्बी स्यापला तेरी ख्योल्नी सिनु वोइ तेमे डल्वा ल्यामु मोगोरूप दोङ्वुतिवा रे रे च्येनी मेनाङला क्युर्किदव। ¹¹ङराङ ख्यिराङला दिक्पा ने सेम ग्युरूपकी थोक्ला छ्यु थ्वोनी बप्तिस्मा तेरिन ल्येवु हिन ङे तिङ्ला फेपुप ति ङ सिनाङ ओङ छ्येवु वोइ। तुक क्यानी ङराङ खोकी शप्चे साङ खुरू छ्योवु मे।खोकी ख्यिराङला चेङी जोपला कोन्छ्योककी थु चेङी याङ मे थ्वोनी बप्तिस्मा तेर्क्यु। ¹²खोकी लाक्ला ग्यालुक वोइ तेमे खोकी चेगाङ जोनी टतिवा टाप्नी डुमातिवा ति पङाङ नाङला लुकिदव पुजितिवा ति नाम्साङ मिसिवु मे नाङलालुकिदव।¹³ति वेला येसू यू श्ना नेमा बप्तिस्मा लाङ्गुला गाली नेसुर यर्दन (दनी) लेसुङ। ¹⁴तेमे युहन्नाकी येसूला क्येक्नी गेकेनकी ङला बप्तिस्मा तेर गोवुहिन च्यिला गेकेनकी ङे नेसुर बप्तिस्मा लाङ्गुला लेवु यिन सिनी सिक्यासुङ। ¹⁵येसूकी तन्दा ति दुकराङ कि च्यित दाक्पी दुक राङ क्यानी यूहन्नाकी येसूला बप्तिस्मा तेरूङ्येन्सुङ।¹⁶खोकी बप्तिस्मा लानी छ्यिनाङनेमा थेन्सिमा खोला देवाच्येन पेसुङ तेमे कोन्छयोककी थु चाङ्मा ति गम्देर दोके क्यानी खोरे खाला पापुप ति खोकी थोङ्सुङ । ¹⁷ति वेला देवाच्येन नेमा ति दी ङे ङ्यिङ्ज्येवु पुज्युङ यिन ङ दितानी गालानीवु वोई सिरूप वोरू ज्यीक

Chapter 4

¹तेमे ति ज्युक्ला कोन्छ्योककी थु चेङीकी येसूला शैतान नेमा खोक्पा ल्हाप्ला ख्येल ज्यितुपला दासा पाङ्थेरीला टिनी गाल। ²ते येसू ङिमा खाल ङ्यी ताङ नुप खाल ङ्यी देसीमा खोला ल्हावा लानोक। ³ते वेला खोक्पा ल्हाप शैतानती खोकी चाला लेसुङ् दोजो ख्युरूङ कोन्छ्योककी (पुत्र) यिन्सिन दी दोतिवाला सिबाङ डोशीस सीनि सी सिनी सिक्यासुङ। ⁴तेमे येसूकी तिला दुक सासुङ मितिवा सिबाङकी क्या मार्थारू यिने कोन्छ्योककी सुङगुप तेरीक सुङला ङ्येन्नी क्या थार्क्यु सिनी कोन्छ्योककी टिवुवोइ।⁵तिकी तिङला शैतानकी खोला यरूसलेमला टिनी गल्नी ल्हाङाङकी गोला ज्यासुङ देच्यिनकी थुक सिक्यासुङ। ⁶दोजो ख्युरू कोन्छ्योककी पुत्र यिन्सिन देमा थुला छ्योङ्बाल ग्योप कोन्छ्योककी सुङला दुक सिनी टिवु वोई कोन्छ्योककी ख्योरूङ थोक्ला देवाच्येनकी लेन क्योलुला थुतिवाला क नङ्गिदव तेमे तीवी ख्युरूङला खोप्रे लाक्पाला जेनी ख्योरूङ काङ्बा दोखाला लुममिज्यिऊ।⁷तेमे येसूकी तिला सिक्यासुङ कोन्छ्योककी सुङला दिनक टिवु वोई ख्योरे चोवो कोन्छ्योकला खोक्पा माल्हा। ⁸लोङराङ शैतानकी खोला री थेन्बुला टिगल्नी जम्बुलिङकी तेरीक ग्येल्खापतिवा ताङ ति ग्येल्खापतिवाला वोतुप डछ्यावुतिबा छ्या तेनी ⁹ख्योरूङ शावा क्यासिन ङ दी तेरीक ख्योरूला तेर्क्यु सिनीसिक्यासुङ।¹⁰तेमे येसूकी तिला शैतान ख्युरूङ ग्युक च्यिलासिसिन कोनूछ्योककीसौङला दुक सिनी टिवु वोइ ख्योरे चोवो कन्छ्योकला तिराङ सोवा तेक खोला तिराङ शब्ज्यी पुल। ¹¹तेमे शैतानकी येसूला ताङ ज्याक्नी गाल्सुङ गाल्सिमा देवाच्येनकी लेन क्योलुप थुतिवा ल्येपनी येसूला सब्ज्यीपुल्सुङ।¹²तेमे युहन्नाला जिम्सुङ सिरूप कोनी येसू गालिल लुङ्बाला लक्नी लेसुङ। ¹³तेमे खो नासरतला क्युर्नी ज्याक्नी कफर्नहुमला गाल्सुङ ते राङ देसुङ ति कफर्नहुमला ति जुब्लुन ताङ नाप्ताली लुङ्बाला वोतुप गालिल (समुद्र) चालाख्येल्गिनोक।¹⁴दी ति गोमाला कोन्छ्योककी लुङ्त्म्बा यशैयाकी तुक सिक्यावु ताम्ङे छेवुला यिन। ¹⁵जुब्लुन लुङ्बा ताङ नाप्ताली लुङ्बा ताङ (समुद्र) डप लाम ताङ यर्दन चङ्बी फार्केन मिरिक यम्बातिबा देतुप गालिल। ¹⁶कोन्छ्योकला ङो माशेनी दिक्पी ओङ्ला देतुपतिवी वोसिर ग्येर्पु यि थोङ्सुङ तेमे कोन्छ्योकला ङो माशेनी शेपकी य्हिपला देतुपतिवी खाला दिक्पा ने थर ज्यितप वोसिरग्यप्सुङ।¹⁷ती वेला नेज्युनी येसूकी ख्यिराङ दिक्पा ने सेमस ग्युर च्यिलासिसिन देवाच्येनकी ग्यल्खाप चिक्ला राङ वोइ।सिनी मितीवाला सूङ ख्याप्टाक कितुप गो चुसुङ।¹⁸तेमे येसू गालीलकी (समुद्र) गारी नेमा डोईवोदतुप वेला पत्रुस सिरूप ताङ तिकी नुप अन्द्रियास ति (समुद्र) नाङ्ला जाल क्युरिन वोतुप थोङ्सुङ। ¹⁹तिवा ति ति ङ्या जिम्बुप मितिवि यिनोक। तेमे खोकी तिला ख्यिराङ ङे तिङ्ला तिङ्यो।तेमे ङ ख्यिराङला ङ्या जिबु मिईन मितीवा जिम्बु जेयोक। ²⁰खोकी तुक सासीमा तिवा पिन ङिकार ङ्या जिबु जालतिवा क्युर ज्क्यानी खोकी तिङ्ला तिङयासुङ।²¹तेमे खो तेसुर डोई वोदु वेला जब्दियाकी पुज्युङ याकूब ताङ तिकी नुप यूहन्ना पिन ङ्यी खोप्रे पापा जब्दियाकी मुला टि नाङ्ला देनी जाल ल्हेन्दा किईवोदु थोङ्सुङ। तेमे खोकी तिवालाङ् कताङ्सुङ। ²²तेमे तिवा खोप्रे पापा ताङ टु ति तेराङ क्युर ज्याक्नी येसूकी तिङ्लातिङ्यासुङ।²³येसूकी गालिल लुङ्बाला तेकि कोरा ग्याकिन सिरा यहूदी छ्योखाङला सुङ लाप नङ्गुप ताङ कोन्छ्योककी ग्यलखापकी कोर्ला लेन ल्यापु ख्याप्टाक कियी नावु बङीकी नेर्पातिबा ताङ अमोछ्योवुतिवा तेरिकला टेक च्यिसुङ। ²⁴तुक क्यानी सिरियाकी लुङवाला तेरिकला येसूकी कोर्ला ताम्ने टाम्सुङ। तेमे मितीवा नेर्पु नाबु बङीतिवा ताङ छासे सुक कितुपतिवा ताङ त्ये ग्यपुपतिवा ताङ जाललावुतिवा ताङ काङ्बा लाक्पा शोरूपतिवा तेरिकला खोकी चाला टि वासुङ।तेमे खोकी तिवा तेरिकला टेक च्यिसुङ। ²⁵तुक क्यानी गालील लुङ्बा ताङ डेकोपोलिस ग्येसा ताङ यरूशलेम ग्येसा ताङ यहूदिया लुङ्बा ताङ यर्दन फार्केन नेज्युन मि मङ्मु/आला खोकी तिङ्ला

Chapter 5

¹तेमे येसू (भिडलाई)थोङ्नी पम्दोकला गाल्सुङ तेमे खोकी लोमातिवा खोकी चाला लेसुङ। ²तेमे खोकी मिवाला खा पेनी दुक सिनी लाप्सुङ ³मोलाम थोपुप यिनो थुला चोवो कन्ज्यकला छोलुपतिवाला च्यिलासिसिन देवाच्येनकी ग्येल्खाप ति तिवी ति यिनो। ⁴मोलाम थोपूप यिनो दुङल क्यानी ङुप्राङ किरूपतिवा च्यिलासिसिन कन्ज्यककी तिवाला टोङ्गुपनङ्गितो।⁵मोलाम थोपुप यिन सेम बोल्मू वोतुतिवा च्यिलासिसिन कन्ज्यककी तिवाला जम्बुलिङ ति तिवी ति यिन सिनी नङ्गितो। ⁶मोलाम थोपुपु यिनो टेङववु छोलुपला सेमगी दिन नेज्युन छासे नो किरूपततिवा च्यिलासिसिन तिवी सेमला गोवुतिवा तेरिक ङ्येकित। ⁷मोलाम थोपुप मि यम्बाला च्यम्बा किरूपतिवा च्यिलासिसिन कन्ज्यककी तिवाला च्यम्बा क्या नङ्गितो। ⁸मोलाम थोपुप थुला टेङ्वु वोतूतिवा च्यिलासिसिन तिवी कन्ज्यकलाथोङ्गित।⁹मोलाम थोपुप यिनो डीङ्नी वोतुतिवा च्यिलासिसिन चोवो कन्ज्यकी तिवाला खोकी पेजा सिनी ङिज्ये कित। ¹⁰मोलाम थोपूप यिनो ङ्येन्दुप दप्की छेटाङ दुङल ख्येलुपतिवा च्यिलिसिसिन देवाच्येनकी ग्यल्खाप ति तिवी तियिनो।¹¹ख्यिराङला मोलाम थोपुप यिनो चो वेला मितिवी ङे थोक्ला ख्यिराला मच्यर्के किरूप ताङ छेटाङ तेरूप टेङ्बु मेतुप ताम्ङे तेरिक लाप्नी मेलेवा कितव। ¹²ति वेला ख्यिराङ गाकिसा आलाराङ (खुसी)च्यिलासिसिन देवाच्येनला ख्यिराङ छ्यक्तक ग्येर्पु ङेकित। ख्यिराङ सिनाङ गोमाला गालु लुङ्तेम्बातिवाला साङ मितिवी तुक राङ क्यानी दुक्पाबिन्सुङ।¹³ख्तिराङति जम्वुलिङकी छा यिन तेमे छाकी छेटोक तोर्सिन चुक क्यानी दिला छाटोक जवाजा र? तिला कोमेछेवु गाल्सीमा फिला / पाङ्ला क्युर्नी मि काङ्बी वोक्ला लेपुप ति क्या यिन। ¹⁴ख्यिराङ दि जमाबुलिङकी (ज्योती) यिन पम्दोकला वोतुप ग्येसा ति नाम्लाङ बानी ज्यकमुथुवोई।¹⁵सि साङ कोपी च्येनी शोमगी वोक्ला मोज्योकिवोइ दिनी खाङ्बी नाङ्ला मितिवा तेरिक थोङ्गुप दाशाला ज्योकिवोइ तुक क्यासिन खाङ्बी नाङ्ला वोतुतिवा तेरिकला ठछ्येली थोङ्गित। ¹⁶ति दोके ख्यिराङ (ज्योती) ति मितिवी पार्ला चिप्ला ग्यक च्यिनी तिवी क्यिरे क्यावु लाका ल्यामु थोङ्नी देवाच्येनला वोतुप ख्यिरे पापा कन्ज्यकला सोवा देकच्यित।¹⁷ख्यिरे ङला मोशाकी ठिमतिवा ताङ लुङ्तेम्बातिवी लापुप तामतिवा नातोगुपला लेपुप सिनी नासाम मातोङ ङ तिला नातोगुपला मिन तिवा तेरिक (पुरा) सिना किरूप लेपुप यिन। ¹⁸वुतुङराङ ङ ख्यिराङला सिऊ देवाच्येन ताङ जम्बुलिङ तोर्नी मागुल्बु साक्ला ति ठिमला वोतुप छिक च्यिक साङ मातोर्बा तेरिकछेकिवोइ।¹⁹तेमे ति सि खोरूङ साङ दि ठिमला वोतुप तेरिक सिना टिक्पे दिला माङ्गेन्बा मि याबातिला साङ तुकराङ किरूप लोप्कितोव तीला देवाच्येनकी ग्येल्खापला तेरिक सिनाङ छ्युङा सिनी सितोव सि खोरूङ साङ दि कतिवाला ङ्येन्नी मि याबातिवाला तुकराङ किरूप लोप्कितोव तिला देवाच्येनकी ग्येल्खापला छ्ये सिनी सितोव। ²⁰तुक क्यानी ङ ख्यिराङला सिऊ ख्यिराङ ति फरिसी छोक्पाकी मितिवा ताङ यहूदी छ्योकी गेकेतिवावी सिनाङ माङ टेङ्बु मेसुङ सिसिन देवाच्येनकी ग्येल्खापला शुकुपमेङ्येतोव।²¹तोङ्ला (समयमा) चोवो कन्ज्यककी दुक साबु कोदुथेङ मि माशे सि मी सेतुपतिला ठिम फोकितोव ²²ङ ख्यिराङला सिऊ दाक्पी उज्युनुपतिपा तानी ङ्येर्मा किरूकी ज्येन्गी ठिमला फोकितोव तेमे दाक्पी उज्युनुपतिवाला कोमेछेबु सिवे तीला ठिम्खाङला क्योल्गिवी तुकराङ क्यानी दाक्पी उज्युनुपतिवाला अम्बारङ्शिङ सिवे ति दि ङ्याल्बाकी मे नाङ्लाशुकुगोकितोव।²³ति तप्की दोजो ख्युरूङ कोन्ज्यकला ब्ल्वा बुलुप वेला ख्योरे तेन्दोकला ङ्यिर्मु लङ्गुप ताम नासाम शार्सुङ सिसिन ²⁴ख्योरे बुल्वा ति बुलुप दाशाला राङ ज्याक्नी गोमाला ति उज्युनुपतिवाला गल्नी तिवी मुलाप क्यि तेमे ति ज्युक्ला लोङ वानी कन्ज्यकला बुल्वापुल।²⁵ख्युरूङला क्येन तेरूप मि ताङ मुलाप क्यि ठिम्खाला डोप वेला लामला राङ तिकी मुलाप क्यि।मिसियाङ तिकी ख्युरूङला ठिम तोङ्गुप तिला च्याक तेर्कीतोव तेमे ति ठिम तोङ्गुप तिकी ख्युरूङ्ला (अधिकारी) लाक्कला च्याक बिनी चोन्खाङ्ला उप्नी ज्यकितोव। ²⁶वुतुङराङ ङ ख्युरूङला सिऊ ख्योरे डेवा च्यिक साङ मालुवा क्यानी ख्युरूङ ति चोन्खाङ नेसुर थेन मुथुप्तोव।²⁷तेमे तिविकी दुक सिक्यावु ति कोनोक श्याम्डेन माकी ²⁸तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ पुम्पेजाला श्याम्डेन किरूप नोनी ल्हेवोइ तिकी गोमाला के ख्योरे सेमला श्याम्डेन क्यावुयिन।²⁹तेमे ख्योरे यावी थाकाकी मिककी ख्युरूङला दिक्पा किज्यिन वोसिन तिशमिक ती थेन्नी क्युर।ख्योरे तेरिक ङयाल्वाला लुगु सिनाङ जुवुकि येन्लक च्यिक मेतु राङ ल्यामु यिन। ³⁰तेमे ख्योरे लाक्पा यावी ख्योरूङला दिक्पा किज्यिन वोसिन तीला च्येनी क्युर ख्योरे जुवु तेरिक ङयाल्वाला लुगु सिनाङ जुवुकी येन्लक च्यिक मेतु राङ ल्यामुयिन।³¹तेमे ख्योरे पेर्मीला क्युर्नी ज्योकिन वोसिन तिकी ति पेर्मीला टालुप यिगी टिनी तेर गोकिदव सिनी टिवु वोइ ³²तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ स्याम्डेन क्यावु मिसिन ख्योरे पेर्मीला क्युर्नी ज्योकिन मज्यागु तिकी पेर्पीला स्याम्डेन की किरूप यिन तेमे क्युर्नी ज्यकुप पुम्पेजाला जेन्दी किवोइ सिसिन तिकी साङ स्याम्डेन क्यावु राङयिन।³³तोङाला मोशाकी ठिमला ख्यिरे हङ्गातिवाला ख्योरे जिनोक जोनी न माकायोल तेमे चोवो कन्ज्यकला न क्यालुप ति तेरिक की। ³⁴तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ न किरूङ माक्यी देवाच्येनकी मिङला साङ न माक्यी च्यिलासीसिन ति ती चोवो कन्ज्यककी ग्येल्ठिक यिन। ³⁵तेमे जम्वुलिङकी मिङलल साङ न माक्यी च्यिलासिसिन ति ती कन्ज्यककी ख्योरे (पाउदान) ज्यकुप दासा यिन यरूसलेमकी मिङला साङ माक्यी च्यिलासिसिन ति ग्येल्वु कन्ज्यककी ग्येसायिन।³⁶ख्योरे गोला साङ न माक्यी च्यिलासिसिन खिराङ दाक्पी राह करमु जिगाङ नक्पु जोमुथुवोइ ³⁷ख्यिरे ताम्ङने ति यिन्सिन यिन मिन्सिन मिन तोजोयी तिराङ सि। ति सिनाङ ल्हक्पा लापुप ति दुक्टा नेमा लेवुयिन।³⁸तिवीकी दुक सावु कोनोक मिककी थोक्ला मिक ङ्येन लङ्गुप साकी थोक्ला सा ङ्येन लङ्गुप ³⁹तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ ख्यिराङला मेलेवा किरूपतिवाला काङ साङ ङयेन मालाङ सि ख्योरे डावा यावाला लिसिन तिला येन्बा थाकाकी डावा साङ सेनीबिन।⁴⁰तेमे सिसिङ ख्योरे तेन्दोकला लानी ठिम्खाङला शुवा ग्येप्नी ख्योरे तेतुङ ठकुप छोल्सिन तिला ख्योरे छ्योवा तिङ बिन। ⁴¹तेमे सिसाङ ख्योरूङला तिकी तानी किलोमिटर च्यिक डप सिनी वुच्युर्म ग्यप्सिन तिकी तानी किलोमिटर ङ्यी साक् ग्युक।ख्योरूङ तानी लोङ्गुपतिवाला बिन ⁴²तेमे ख्योरूङ तानी छ्यावा किरूतिवाला छ्यावा मेतेरू सिनीमासि।⁴³तेमे ख्योरे युल्वातिवाला ङ्यिङ्ज्ये की डतिवाला ति ङ्यिङ्मार की सिकायावु ति तिवीकी कोनोक। ⁴⁴तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ ख्यिरे डतिवाला ङ्यिङ्ज्ये की ख्यिराङला दुक्पा तेरूपतिवाला मोपार की। ⁴⁵तुक क्यासिन ख्यिराङ देवाच्येनकी वोतुप कन्ज्यककी पेजातिवा च्युङ्गितोव च्यिलासिसिन कन्ज्यककी मि ल्यामु ताङ मेलेवा ङ्यिकारला ङिमा स्यार ज्यिकितोव तेमे मि टेङवु ताङ मेटेङ्वु ङ्यिकारला छ्यार्वा ग्यकज्यिकितोव⁴⁶तेमे ख्यिराङला ङ्यिङ्ज्ये किरूतिवाला तिराङ ख्यिरा ङ्यिङ्ज्ये किऊ सिसिन ख्यिराङला काङ छ्यक्तक थोप्किवोई र काङ से दुतुपतिबी साङ तुकराङ मिकिऊ र ⁴⁷ख्यिराङ रङगी उज्युनुकतिवाला तिराङ ताङ्देन किवोइ सिसिन ख्यिराङ मी सिनाङ माङ काङ ल्येमु वोइ र काङ यहूदीतिकी साङ तुकरिङ मिकीवोइ र। ⁴⁸तुक क्यानी देवाच्येनला वोतुप ख्यिरे कन्ज्यककी तेरिक टेके वोतुप दोके ख्यिराङ साङ तेरिक टेके राङ

Chapter 6

¹च्याङ्से देता कन्ज्यककी ख्यिराङला किसि सिनी नोक क्कयावु लाका ल्यामुतिवा किरूवेला ख्यिराङ मितीवि मिङ्गाला छ्या देन्दुक माकी देवाच्येन वोतु ख्योरे पापा कन्ज्यक नेमा ख्यरूङला काङ साङ छ्यक्तक मोथोपितोव। ²तेमे ति ख्यिराङ कतुकारला ख्येलुपतिवाला काङ रे च्यिक रे तेरूवेला खोनक्पुतिवी मी नेमा ताङ्देन ङेतुवेला यहूदी छ्योखाङ ताङ लामला कीरू दोके मी मिङ्गाला छ्या मादेन वुतुङ के ङ ख्यिराङला सिऊ तिवाला थोपगोवु छ्यक्तक ति गोमाला राङ तेरिक थोम सिन्नीवोइ।³तु क्यानी ख्यरूङ कतुकारला ख्येलुपतिवाला काङ रे च्यिक रे तेरूवेला ख्योरे लाक्पा यावि क्यावु ति लाक्पा येन्बी हाक्का मोकोसिस्। ⁴ख्योरे कतुकारला (दान) तेरू ति छ्याकला ज्योक तेमे छ्याकला ख्योरे क्यावु लाका थोङगु ख्योरे पाप्पी ख्यरूङला छ्यक्तकतेर्कीतोव।⁵ख्यिराङ संदेपूप् बेला खोन्क्पुतिवा दोके माकी तिवा मितीवि थोङ्सीस् सिनी यहूदी छ्योखाङला ताङ मितिवा बाङी युकुप लामकी गारिला लानी संदेपूप् गाकितव हुतुङराङ ख्यिराङला थोपगोवु छ्यक्तक ति गोमालाराङ थोम सिन्नु वोइ। ⁶तेमे ख्यिराङ संदेपूप् बेला खाङ्बी नाङ्ला गल्नि गोच्येनी छ्याकला वोतु ख्योरे पापाला संदेपूप् कि तुक क्यासिन छ्याकला ख्योरे क्यावु लाका थोङ्गुप ख्योरे पापीकि ख्योरूङला छ्यक्तक तेर्कीतोव। ⁷तेमे ख्यिराङ संदेपूप् वेला यहूदी मिन्दुपतिवाला दोके पेतेक पेतेक सिनी संदेपूप् माक्यी च्यिलिसिसिन तिवीकी बाङी संदेपूप् ताङ रिङ्बु क्यासिन खोप्रे क्यावु संदेपूप् ति ङ्येगु सिनी नासामतोङ्गिनोक।⁸तेमे तुक क्यानी ख्यिराङ तिवा दोके माकी च्यिलिसिसीन ख्यिराङ लोङ्गुप सिनाङ गोमाला के ख्यिराङला काङ गोकिवे सिनी ख्यिरे पापाला छ्या वोइ। ⁹तेमे तुक क्यानी ख्यिराङ दुक सिनी संतोप ओ देवाच्येनला वोतु ङ्यिरे पापा खोकी मिन ति चेङि वोसिस्। ¹⁰खोकी ग्याल्खाप ऊङ्शीस् खोकी नो हतुप् देवाच्येनला दोके दि जम्बुलिङला साङओशिस्।¹¹हारिङ ङ्यिराङला ङ्यिमा काङकी समा बिन्सुङ। ¹²ङ्यिराङला मेलेवा किरूपतिवाला ङ्यिरे माफ बिन्दुप दोके ङ्यिरे क्यावु लाका मेलेवातिवाला माफ क्यासुङ। ¹³ङ्यिराङला दि दुक्टे नेसूर छरूवा (छुटकारा) नोङ।च्यिलासिसिन ग्येल्खाप ताङ ङार ताङ (महिमा) ति नामलाङ खोकी तिराङयिन(आमेन)।¹⁴च्यिलासिसिन ख्यिराङला दोजो मितिविकि दिक्पाला (क्षमा) बिन्सुङ सिसिन देवाच्येनला वोतुप् ख्यिरे पापीकी साङ ख्यिराङला (क्षमा) तेर्कितोव।तेमे दोजो ख्यिरेकी तिवीकी क्यावु दिक्पा तिवाला साङ ख्यिरेकी (क्षमा) बिन्सिन देवाच्येनला वोतुप् ख्यिरे पापीकी ख्यिराङला (क्षमा) तेर्कितोव। ¹⁵तेमे ख्यिरेकि तिवी दिक्पातिवाला (क्षमा) माबिनसिन ख्यिरे पापीकी साङ ख्यिरे क्यावु दिक्पाला (क्षमा)मेतेरू/मिक्यिऊ।¹⁶ख्यिराङ ङ्युङ्ने हुङ्गुप् वेला खोनक्पुतिवा दोके च्ये नाक्पु जोनी मादे च्यिलासिसिन तिवा मितिवाला ङ्युङ्ने हुङ्गुप् छ्या देद्दुपला च्ये नाक्पु जोनी देकिदव। ¹⁷ङ ख्यिराङला सिऊ तिवी थोप गोवु छ्यक्तक ति गोमाराङ के थोम सिन्नु वोइ तेमे ख्यिराङ ति ङ्युङ्ने हुङ्गुप् वेला खा टुनी /खा स्याल्नी गोला नुम कुनि देत। ¹⁸तुक क्यानी ख्योरे ङ्युङ्ने हुङ्गुप् ति मितिवाला थोङ माच्यीनि छ्याकला वोतुप् ख्यिरे पापीकी थोङ्नी तेमे ति छ्याकला वोतुप् ख्यिरे पापीकी ख्यिराङला छ्यक्तकतेर्कियुऊ।¹⁹ख्यिराङ थोक्ला जम्बुलिङला टोङ्बा मासोम मुक्पा ग्यकिवोइ चा छ्यानि नाडिवोइ कुन्जेनकी खुर्नीडिवोइ। ²⁰बरू ख्यिरा टोङ्बा ति ख्यिरे थोक्ला देवाच्येनला सोम ते मुक्पा साङ मेग्येकुई चा छ्यानी ना साङ मोडोवी कुन्जेनकी साङ खुर्नी मोडोवी ²¹च्यिलासिसिन ख्यिरे (धन सम्पत्ति) नोके ते ख्योरे सेम त्येगिवी²²मिक ति जुवूकि ला कोपी यिन। दोजो ख्यिरे मिक ल्यामु थोङ्सिन ख्यिरे तेरिक जुवु ठछ्येली डिवी ²³तेमे ख्योरे मिक ल्यामु मोथोङ्सिन ख्यिरे तेरिक जुवु नक्तोमी डिवी। तुक क्यानी ख्यिराङ तानी वोतुप् ठछ्याली ति नक्तुमी गाल्सिन ति नक्तुमी ति चो नक्तुमी डि ताङ। ²⁴सि साङ ज्यिन्दाक ङ्यिला शब्ज्यी कि मुथुपी च्यिलासिसिन तिकी ज्यिन्दाक च्यिकला ति ङ्यिङ्मार किवी च्यिकला ति ङ्येङ्ज्ये किवी। याङ्न च्यिकला ति ताङदेन किवी च्यिकला ति बेप्किवी ति दोके ख्यिराङ चोवो कन्ज्यक ताङ (धन सम्पत्ति) ङ्यिकारला शब्ज्यी किमुथुपी।²⁵तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ ख्यिरे मिजिको कला काङ साप काङ थुङ्गुप् ताङ जुवुकी कला काङ कोन्दुप सिनी पाप् माकी काङ मिजी ति साप सामा सिनाङ कोछ्येवु मिन र तेमे जुवु ति कोन्दुप माज्या सिनाङ कोछ्येवु मिन र ²⁶नामगी च्येच्युमतिवाला ल्हो!तिबीकी न थोर्कु न ङागु तेमे पङ्ला नाङला दुम्बुप साङ मुदुम्बिवी तिवाला देवाच्येनला वोतुप् ख्यिरे पापीकी राङ तिवाला ल्हेवी। काङ ख्यिराङ ति च्येच्युमतिवा सिनाङ माङ कोछ्येवु मिनर।²⁷ख्यिरे पार नेसुर पाप् क्यानी राङगी छे चेजीक काङ रिङ्बु जो थुप्किवी र ²⁸तेमे ख्यिराङ च्यिला कोन्दुप माज्यि कला पाप् किवी सकी पाके मेन्दोकतिवाला ल्हो चुक क्यानि क्येकिवे तिकी यक साङ मिकिवी माज्याङ साङ मेच्येमुवी। ²⁹तेमे ङ ख्यिराङला सिऊ छासे ल्यामु ल्यामु माज्या कोन्दुप ग्येल्वु सोलोमोनकी साङ ति मेन्दोकतिवी नाङ ने च्यिक दोके ल्यामु कोनमुथुप्नोक।³⁰दोजो हारिङ वोतुप् ताङ साह्ला मेला रेह्कुप् साकी चाला साङ चोवोख्यिराङला कन्ज्यककी तुक क्यानी छ्यानेगिवी ओ तेपा अला मेतुतिबा याङ खोकी माङ छ्यानी म्येगिवी र ³¹तुक क्यानी ख्यिराङ काङ साप ताङ काङ थुङ्गुप् ताङ काङ कोन्दुप सिनी पाप्माकी।³²च्यिलासिसिन दिवा तेरिक ति यहूदी मिन्दुपतिवि छोल्गिवी तेमे देवाच्येनला वोतुप् पापाला ख्यिराङला ति तेरिक गोकिवी सिनी छ्या वोइ। ³³गोमाला ख्यिराङ खोकी ग्यल्खाप ताङ खोकी टेङ्बुला छोल तुक क्यासिन खोकी ति तेरिक ख्यिराङला ग्यप्नी तेर्किवि। ³⁴तुक क्यानी साली ला पाप् माकी साली पाप् ति सालाराङ क्योङ्गिवी। हारिङ खुर गोवु दुक्पा हारिङ राङ

Chapter 7

¹मि (इन्साफ) ठिम मिकी2 तेमे ख्यिराङला साङ ठिम ²मिकिवी च्यिलासिसिन चुक क्यानी इन्साफ ठिम किबे तुक राङ क्यानी कन्ज्यककी साङ ख्यिराङला ठिम मिकिवी ख्यिरे मीला (इन्साफ)चो बिन वोइ कन्जयककी साङ ख्यिराङला तिजोयीराङतेर्कीतोव।³तेमे ख्यिराङ च्यिले दाक्पी (भाई) मिक्ला वोतुप् (परालको टुक्रा) ति थोङ्गिवी तेमे च्यिला ख्योरे मिक्ला वोतुप् दुङ्मा ति मोथोङ्नोक। ⁴ख्योरे मिक्ला दुङ्मा नोक सीनि चुक क्यानी (भाई)ख्योरे मिक्ला वोतुप् (परालको टुक्रा) ति ङे थेन तेरूप् सिनी सि थुप्किवी? ⁵ओ खोनक्पु!गोमाला ख्योरे मिक्ला वोतुप् दुङ्मा ति थेन तेमे ख्योरे मिक ल्यमु गल्सिमा ख्योरे (भाई) मिक्ला वोतुप् (परालको टुक्रा) ति थेनथुप्कितोव।⁶चेङि वोतुप् ति किला मातेर तेमे ख्यिरे मोतितिवा फक्पी दोङ्ला माक्युर। तुक क्यासिन तिविकी तिला काङ्बी वोक्ला लेप्किवी, तेमे ग्युर्नी ख्यिराङलाफेकिवी।⁷लोङ, तेमे ख्यिराङला तेर्किवी। छोल, तेमे ख्यिराला ङ्येकितो। गोला डक डक ग्योप तेमे ख्यिराङ ला गो बेकितो। ⁸च्यिलासिसिन लोङ्गुतिवाला तेरिकला तेर्किवी, छोलुतिवा तेरिकला ङ्येकितो, गोला डक डक ग्येकुपतिवाला तेरिक ला गो बेकिवी। ⁹ख्यिरे पार्ला सिसाङ ख्यिरे पुज्यङकी शिबाङ लाङसिन तिला दो तेर्किवी र? ¹⁰याङ ङ्या पुज्युङकी (माछा) लाङ्सिन तिला रूल तेर्किवीर?¹¹तुक क्यानी ख्यिराङ दुक्टा वोनी साङ रङगी पेजातिवाला च्युक ल्यामु तेर शेकिवी सिनी देवाच्येनला वोतौप् ख्यिरे पापा याङ खोला लोङ्गु तिवाला माङ च्युक ल्यामु मोलोङवी र मि ख्यिराङला चुक किशी सिरूप नोकवे ,तुराङ ख्यिराङ तिवाला कि। ¹²दि ति मोशाकि ठिम ताङ लुङ्तेम्बातिबी येन्देनयिन।¹³गो टिक्पे नाङ्ला स्यु। च्यिलासिसिन ङ्येलाला क्योलुप गो ति बोमु वोइ तेमे ते डोप लाम ति जोल्हमु वोइ। ते स्युकुप ति मितिवा बाङी वोइ ¹⁴च्यिलासिसिन नाम्साङ मिशिवु मिजीला क्योलुप गो ति टिक्पे ताङ ते डोप लाम ला डोप मितिवा च्यजिक राङवोइ।¹⁵(झुटा)लुङ्तेम्बा नेसुर च्याङ्से देता। तिवा फिला ल्हासिन लुक दोके ल्यामु थोङ्गिवी सेम ति ज्यिबा लङ्गुप खटुम दोके गिवी। ¹⁶डेलु ल्हानी तिकी दोङ्बु हाक्कोवु दोके मितीबी किरूप लाका ल्हानी तिवा च्युक किवे सिनी हाक्कोकिवी। चुक क्यानी चाङी दोङ्बी गोला गुन्डुम याङन छेक्यरक दोङ्बी गोला अन्जीर थिवी र। ¹⁷तुक राङ क्यानी दोङ्बु ल्यामुला डाल्बा ल्यामु गोर्किवी,तेमे मेलेबा दोङ्बुला मेलेवाराङ डाल्बागोर्किवी।¹⁸च्यिक दोङ्बु ल्यामुला डाल्बा मेलेबा गोर मुथुवि, तेमे दोङ्बु मेलेबाला डाल्बा ल्यामु गोर मुथुवि। ¹⁹तेरिक दोङ्बुला डाल्बा ल्यामु मोर्गोवे, ति दोङ्बु ति च्येनी तेमे मे नाङ्ला क्युर्किवि। ²⁰तुक क्यानी ख्यिराङ लुङ्तेम्बा (झुटा) तिवी किरूप लाका ल्हानी राङ तिवा च्यिनक मि यिन सिनी ङोशेकिवी।²¹ङला चोवो चोवो सिरूतिवा तेरिक ग्येल्खापला शुक मुथुकिवी देवाच्येनला वोतुप् ङे पापाकी नो ठिमला युकुतिवा तिराङ ग्येल्खापला शुक थुप्किवि। ²²ति ङिमाला आला मिकी सिऊवी ओ चोवो ओ चोवो काङ खोकी ङोला ङिराङ नम्देर वोहोर माक्या र तेमे काङ खोकी ङोला र्रेहेन्डीतिवा मास्यार र तेमे खोकी ङोला आला लाकातिवा बङी माक्यावु यिन र सिनी सिवि। ²³ति बेला ङ वुतुङ के ख्यिराङला ओ ख्यिराङ दुक्टा किरूतिबा! ङे ख्यिराङला ङोराङ मासे। ख्यिराङ ङे चानेमा ग्युक! सिनीसिऊ।²⁴तुक क्यानी तेरिक सि ङे ताम ङेगिवे ति ती दो ग्येर्पु थ्वोनी डम्ज्यी रम्बु तिङ्नी ति खाला खाङ्बा जोप रिक्पा वोतुप् मि दोके यिन। ²⁵तेमे छ्यर्वा ग्येप्नी टोक्पा ग्यम वानि कशेन लुङ ग्येर्पु ग्येप्नी ति खाङ्बाला फोक्सिनाङ ति खाङ्बा ति मारम्नोक च्यिलासिसिन ती खङ्बाला दो ग्येर्पु तिङ्नी ती खाला जोवुयिन।²⁶तेमे ङे सुङ कोनी साङ ती दोके मिकिवु ति ती (बालुवा) खाला खोरे खाङ्बा जोप मी अम्बारङ्शिन दोके यिन। ²⁷तेमे छ्यर्वा ग्येप्नी टोक्पा लेसुङ तेमे लुङ ग्येप्नी ति खाङ्बाला फोक्सिनमा ति खाङ्बा ति रम्नी नागाल्सुङ।²⁸येसूकी ति तेरिक सुङ् सानी सिनसिमा ते वोतुप् मि येन्देन खोकी सुङला हलेवा क्यासुङ। ²⁹च्यिलासिसिन खोकी यहूदीतिवा दोके माकयानी तेमे तिवाला (अधिकारसहित) ओङ्ज्येन नेमा राङ सुङ

Chapter 8

¹तेमे येसू पम्दोक नेमा मार पाप्सिमा मि आलाकी खोकि तिङ्ला तिङ्यासुङ। ²ति वेला ते जे ग्येपूप् मि च्यिक खोकी चाला लेप्नी खाउग्येसुङ तेमे दुक सासुङ ओ चोवो खोकी नोवा वोसिन ङाला टेक ज्यि थुप्किवी सिनी सिक्यासुङ। ³तेमे येसूकी लाक्पा ज्याक्नी ङाला नो वोइ ख्यरूङ टेक्सिस् तुक सुङ्लुङ्मे तिकी नेजु तिटेक्सुङ।⁴मे येसूकी तिला सिक्यासुङ दी ताम ति सुला साङ मालाप। तेमे ख्योरूङ दाक्पी लामला सु दाक्पुला (पुजारीकहाँ) चाला गाल्नी ख्योरूङला छ्या तेन।तेमे तिवी गोमाला किदुक ओसिस् सिनी मोसाकी ठिमला वोतुप् दोके बुल्बा तिपुल।⁵येसू कफर्नहुमला लेबुबेला ते च्यिककी खोकी चाला लेप्नी दुक सिनी गोङ्बा शुसुङ ⁶ओ चोवो!ङे लावा च्यिक काङ्बा लाक्पा शोरूप नेजु ग्यप्नी छासे दुक्पा ङ्येनी ङ्यासाला राङ ङ्यिलोङ वोइ। ⁷तेमे येसूकी तिला दुक सिक्यासुङ ङ गाल्नी तिला टेकज्यिकिवी।⁸(कप्तान) की दुक सिक्यासुङ ओ चोवो! खोला ङे खाङ्बी नाङ्ला ऊङुला ति ङ मेत। खोकी सुङ तिराङ सानोङ ङे लावा ति टेकिवी। ⁹च्यिलासिसिन ङ ति ङ सिनाङ मि छ्येकी ओङला देनी वोइ तेमे ओङला साङ (सिपाहीहरू) वोइ ङे च्यिकला ग्युक सिक्यासिन डिवी च्यिकला स्योक सिक्यासिन ति गिवी तेमे लावा तिला दि कि सिक्यासिन तिकी ति तुराङ किवी। ¹⁰येसूकी ति कोसुङ तेमे खो (छक्क) लासुङ तेमे खोकी तिङ्ला तिङ्योकुप तिवाला सिक्यासुङ वुतुङ के ङ ख्यिराङला सिऊ इस्राएल साङ दिनक मोबा वोतुप् सुसाङमाङे।¹¹ङ खूयिराङला टेङ्बो सिऊतेरिक जुम्बुलिङकी मितिवा स्यार नुपकी अब्राहाम, इसहाक ताङ याकूबकी तानी देवाच्येनकी डेनला देतुप् ङ्येकितो। ¹²ते ग्येल्खापलाला फिला पुज्युङतिवा ति नक्तुमीला क्युर्कितो तेमे तिवा ते ङुप्राङ किङी सा मुर्कितो ¹³येसूकी ति कप्तानला सिक्यासुङ ग्युक ख्योरे मोवा क्यावु देके राङ ख्योरूङला च्युङ्गितो। ति वेला राङ तिकि लावा तिटेक्नोक।¹⁴तेसुर येसू पत्रुसकी खाङ्बाला लेसुङ,ते पत्रुसकी यिबी ति ख्येजार ग्यप्नी ङ्यासाला ङ्यानि वोतुप् थोङ्सङ। ¹⁵तेमे येसूकी यिबी तिकी लाक्पाला रेक्सुङ,रेक्सिमा ख्येजार ग्येपुप् ति तोर्सुङ।तेमे ति लानि खोला शब्ज्यीपुल्सुङ।¹⁶तेमे गमुङ गाल्सिमा मितिवी डे रेकु मी बङीला येसूकी चाला टिनी लेसुङ।तेमे खोकी सुङ नेसुर राङ डेतिवाला फिला तेन्सुङ सी तिवा तेरिकला टेक च्यिसुङ। ¹⁷तुक क्यानी ति ती लुङ्तेम्बा यसैया नेसुर सावु दिनक सुङ ति खोल्सुङ खोकी दाक्पी जुवुकी आमोछ्योवु ख्योरूङ राङ लासुङ तेमे दाक्पी नेजुतिबा ख्योरे राङखुर्सुङ।¹⁸तेमे येसूकि गारि गुरिला मी जोम्वुप् थोङ्सिमा,खोकी लोमातिवाला (समुद्र) फर्केन डोप सिनी सिक्यासुङ। ¹⁹तिकी तिङ्ला मिरा च्यिक खॅकी चाला लेम्नी गकेन गेकेन केनी डव् यिन ङ तेराङ तिङ्योकिन । ²⁰ति थोङ्सिमा येसूकी तिला सिक्यासुङ किप्च्याङतिवी ते देतुप् फुक वे नामगी च्यच्युतिवि ति देतुप् ला छाङ वोइ तेमे मि पुज्युङला याङ केनी साङ देसा मिन्दुक सिनीसिक्यासुङ।²¹तेमे ते वोतुप् लोमातिवी पारनेमा मिरा च्यिककी खोला सासुङ चोवो गोमाला गाल्नी ङे पापाला मिक्तुमितुङनाङला कल्दोक की च्यि। ²²तेमे येसूकी तिला सिक्यासुङ ङे तिङ्ला तिङ्यो शेप मीला शेपतिवाला राङ मिक्तुङनाङला कल्दोक किच्यि।²³तेमे येसू (डुङ्गामा)खाला जेनी लोमातिवी साङ खोला नाङ्साक तिङ्यासुङ। ²⁴ति वेला ते ग्येम्छोला शार्क्येक कशेन लुङ छ्यर्वा ग्याप्नी तिवा जेवु (डुङ्गा) ति (समुद्र) छ्यी ऊमनिसिनसुङ् ति वेला येसू ति ङ्याल्नी वथेऊ। ²⁵लोमातिवा खोकी चाला लेप्नी तेमे खोला दुक सि लाङ्सुङ ओ चोवो ङ्यिराङला थर्चीत ङ्यिराङ स्येवेलागाल्सुङ।²⁶येसूकी तिवाला सिक्यासुङ ओ तेपा आला मेतुप् टेङ ख्यिराङच्यिला ज्यिवा किवी? तिकी तिङला खो लासुङ तेमे लुङ छ्यार्वा ताङ ग्येम्छोला वोरू क्यासिमा ते लेमू गाल्सुङ । ²⁷ति थोङ्नी लोमा तिवा ति छासे हलेवा लानी खो दि च्यिनक मि यिन?लुङ छ्यर्वा ताङ ग्येम्छोकी साङ खोकी तामङ्येन्गिनोक।²⁸तेमे येसू ग्येम्छो (समुद्र) फर्केन गदरिनीकी मितिवी लुङ्बाला लेसुङ। ति वेला डेकी कुलुप मि मिरा ङ्यी शेप मिला ज्योकुप तुर्सा नेमा थेनी वुङ्यिन किरू ति येसूकी ठेसुङ। तेमे तिवा आला मितिवाला छासे लङ्गुप तक क्यानी सु साङ ति लामला डो मुथुप्नोक। ²⁹ल्हो तिवीकी बोमु ताम्ला वोरू क्या तेमे ओ चोवो कन्ज्यककी पुज्युङ ख्योरे ति ङ्यिरा मुला काङ तम्जी वोइ? ठिमकी तुजे माछेवाला राङ ख्युरूङ ङ्यिराङला दुक्पा तूरूला लेवु यिन सिनीसिक्यासुङ।³⁰ते चालाराङ तिवेला बङी फाक्पातिवा चोयिनोक। ति डेतिवी येसूला गोङ्बा स्युनोक ख्योरे ङियराङ्ला तेनी तोङ्गुप राङ यिन्सिन ङियराङदा ति फाक्पातिवी नाङ्ला शुकच्यी सिनी सिक्यासुङ। ³¹ति डेतिवी येसुला गोङ्बा शुनी ख्योरे ङ्यिराङ् फिला तेन तोङ्गुप् राङ यिन्सिन ङ्यिराङ्ला ति फाक्पातिवी नाङ्ला शुक च्यी। ³²तेमे येसूकी तिवाला ग्युक सिक्यासुङ तेमे ति डेतिवा थेन्नी फाक्पातिवि नाङ्ला शुसुङ।शुसिमा ति फाक्पातिवा तेरिक पाम्दक हगी चे नाङ्ला नुम्नीशिसुङ।³³ति फाक्पा चपतिवा टोगल्नी ग्येसाकी मितिवाला ति तेरिक ताम ताङ डेकि रेकुप् मितिवाला च्युङ्गुप ताम शेसुङ। ³⁴ति कोनी ग्येसाकी मितिवा तेरिक येसूला ठेतुपला गाल्सुङ येसूला ठेसिमा तिविकी खोला ख्योप्रे लुङ्बा नेसुर ताङ्नी ग्युक सिनी गोङ्बा

Chapter 9

¹तेसुर येसू टुला जेनी फर्केन गाल्सुङ खोरे युलला लोक्सुङ। ²ल्हो मितीवी सप्तेन खाला ङियलोकुप लाक्पा काङ्बा शोरूप मि जिक्ला खोकी चाला खुर्नी लेसुङ। तिबी मोबा थोङ्नी येसूकी ति लाक्पा काङ्ब शोरूप तिला सिक्यासुङ,पुज्युङ ङाडेङ की। ख्योरे दिक्पा (क्षमा) गालुप्वोइ।³ल्हो ताङ ते शास्त्रीतिवी तिबी पार्ला दुक सिनोक दिकी याङ कोन्ज्योकला के मारे तोङ्गिनोक सिनी नासाम ताङ्सुङ। ⁴तिवीकी तुक्यानी नासाम ताङ्गुप् ति येसूकी हाक्कोनी तिवाला दुक सिक्यासुङ, च्यिला ख्यिराङ सेम्ला दुक क्यानी मेलेबा नासाम तोङ्गिवी। ⁵ख्योरे दिक्पा तासुङ सिरूप ताम ताङ ख्योरूङ लानी यु सिरूप ताम ति माङ जोल्हमु यिन? ⁶ङ मि पुज्युङला दि जम्बुलिङ्ला दिक्पा तोङ ज्यितुप ओङ्ज्येन् वोइ सिरू ख्यिराङला हिक्को ज्यितिन।तेमे खोकी ति लाक्पा काङ्बा स्योरूप् तिला ख्योरूङ खोक लो तेमे ख्योरे सप्तेनतिबा खुर्नी ख्योरे खाङ्बाला ग्युक सिनीसासुङ।⁷खोकी तुक सासिमा ति मी ति खोक लानी खोरे खाङ्बा गाल्सुङ। ⁸ति थोङ्सीमा मी माङ्छ्योक ज्यिवा क्यानी मितिवाला दिनक् ओङ्ज्येन नङ्गुप् चोवो कन्ज्यक्ला सोवा तेक्सुङ। ⁹तेसुर येसू डोई किरूवेला मत्ति सिरूप से दुतुप मि ज्यिक से दुतुप् दासाला देन वोतुप् थोङ्सुङ ।खोकी तिला सिक्यासुङ तिला ङे तिङ्ला तिङ्यो तेमे ति खोक लानी खोकीतिङ्यासुङ।¹⁰तेमे येसू ताङ खोकी लोमातिवा मत्तीकी खाङ्बाला सामा साला देसुङ्। ते से दुतुपतिबा ताङ यम्बा दिक्छेनतिवा साङ बाङी वानी लोमातिवा तानी सामा सोसुङ्। ¹¹ति थोङ्नी फरिसीतिवी येसूकी लोमातिवाला ख्यिराङ गेकेन च्यिला से दुतुप् तिबा दिक्छेनतिबा तानी देनी सामा सोवु यिन्? सिनीटिसुङ।¹²ति कोनी येसूकी तिवाला सिक्यासुङ नेजु मेतुप् तिवाला याङ (वैद्यको) मोगोवी,यिने नेर्पुतिवाला याङ गोकिवी। ¹³ख्यिराङ गाल्नी ङला गोवु ति बुल्बा मिन यिने च्यम्बा यिन। सिरूप सुङगी तेन्दोक ति काङ यिन सिनी ल्यामो लोप्। च्यिलासिसन ङ ति खुरूङ राङ मि टेङ्बु यिन सिरूप् तिवाला लेबु मिन, खुरूङ दिक्छेन यिन सिरूप तिवाला कतुङ्गुपला लेबुयिन।¹⁴बप्तिस्मा तेरूप यून्नाकी लोमातिबाला येसूकी चाला लेप्नी दुक सिक्यासुङ ङियराङ ताङ फरिसीतिवा नरी ङयुङ्ने देकीनोक तेमे ख्योरे लोमातिवा ति च्यिला ङयुङ्ने मेदेनोक? ¹⁵येसूकी तिवाला सिक्यासुङ माक्पा खोप्रे चाला वोतुप् बेला साङ जेन्दिकी डेन्बुतिबा दुङ्ल किवी र? तेमे माक्पाला तिवी चानेमा थारे डोप जुसीमा ति बेला तिवी ङयुङ्नेदेकीवी।¹⁶सि साङ माज्या ङिङ्बाला ल्हेन्दा साम्बा मेग्यकिवी,ग्यप्सिन ल्हेदा साम्बा ति कुम्नी माज्या ङिङ्बा ति माङरल्गिवी।¹⁷क राङ क्यानी सि साङ क्वा ग्यिपु ङिङ्बी नाङला गुन्डुम छ्याङ साम्बा मुलुकी।लुक्सिनाङ क्वा ग्यिवु फेक रल्नी गुन्डुम छ्याङ पेकिवी तेमे क्वा ग्यिवुसाङ ना डिवी गुन्डुम छ्याङ साम्बा ति क्वा ग्यिवु साम्बी नाङ्ला लुक्सिमा ति ङिकारलुकिवी।¹⁸येसूकी ति ताम तिबाला सिकिरू बेला यहूदी छ्योखाङकी मि छ्ये च्यिक खोकी चाला लेप्नी पुमुङ साला चुनी ओ गेकेन ङे पुम् हान्दाङ शिसुङ। गेकेन लेप्नी तिकी गोला खोकी लाक्पा ज्याकनी नोङ ति लोङ सेन्बु लङिगीवी सीनी सिक्यासुङ। ¹⁹ति कोसीमा येसू लानी तिकी तिङ्ला गाल्सुङ तेमे खोकि लोमातिबा साङ खोकि तिङ्लागाल।²⁰ल्हो च्यिङ्ङी नेमा नेज्युन ठाक थेन्दुप् नेजु वोतुप् पुम्पेजा ज्यिक येसूकी तिङ नेसुर लेप्नी खोकी माज्याकी नामूला रेक्सुङ। ²¹च्यिलासिसिन तिकी सेमला खोकी माज्याकी नामूला रेक्सिनाङ ङे नेजु ति टेकिवी सिनी नासाम ताङ्नोक। ²²तेमे येसूकी तिङ्ला ग्युर्नी ति पुम्पेजा तिला ल्हानी ओ पुम् ख्युरूङ ङाडेङ कि। ख्योरे मोवा क्यावु की ख्युरूङ टेक्सूङ सिनी सासूङ। ति पुम्पेजा तिटेक्सुङ।²³तेसुर येसू ति यहूदी छ्योखाङकी मि छ्यकी खाङ्बाला लेसुङ ते ग्येलिङ फोप् मितीबा ताङ मि माङ्छ्योक ङुप्राङ ताङ हराङ हुरेङ कि वोतप् थोङ्सुङ। ²⁴ति थोङसिमा खोकी तिबाला ख्यिराङ तेरिक फिला/पाङ्ला ग्युक।दि पुम् ति शेप मिन, ङिलोकुप् तिराङ यिन् सिनी सिक्यासुङ। ति कोसिमा मितीवि खोला मार्च्या क्यानी गोटोक्यासुङ।²⁵तेमे मि माङ्छ्योकला फिला/पाङ्ला तेनी ताङ्सिमा येसू नाङ्ला शुनी ति पुमकी लाक्पाला जिम्सिमा ति पुम् ति खोक लासुङ। ²⁶तेमे ति ताम ति लुङ्बाकी तेरिक दासालाटाम्सुङ।²⁷तेसुर येसू डोईकिरू बेला मिक मोथोङ्गुप् मेरा ङ्यिकी खोला तिङ् ङानी बोमु वोरू तेनी ओ दाऊदकी गिपा येसू ङिराङ्ला च्याम्बा की सासुङ। ²⁸ते येसू खाङ्बी नाङ्ला लेम्नी ति मिक मोथोङ्गुप् तिवाला साङ खोकी चाला लेसुङ। तेमे येसूकी तिवाला काङ ङे दि थुप्किवी सिनी ख्यिराङ मोवा किवी? सिनी टिसुङ। तेमे तिवी लासे चोवो ङिराङ मोवा किवी सिनीसिक्यासुङ।²⁹तेमे येसूकी तिवी मिकला रेक्नी ख्यिरेकी मोवा क्यावु दोके ख्यिराङला डोशी सिनी सिक्यासुङ। खोकी तिवी मिक ति सेसुङ। ³⁰तेमे येसूकी तिवाला दि ताम ति सुला साङ मासि सिनी क नाङ्सुङ छ्या से दि ताम कला सुला साङ छ्या मेङिनसित् सिक्यासुङ। ³¹तिवा ङिकार फिला गल्नी येसूकी क्याबु लाकाकी कोर्ला लुङ्बा तेरिकलाटाम्सुङ।³²तेमे तिवा ङिकार तेसुर थेन्नी गल्सिमा, मितीवि डे रेक्नी कुबा गलुप् मि ज्यिक येसूकी चाला टिनी लेसुङ। ³³तेमे येसूकी ति डे तिला तेन्सिमा ति मि कुबा ति ताम कि थुपुप् गाल्सुङ।ति थोङ्सिमा मि माङ्छ्योक छासे हलेवा क्यानी "इस्राएल लुङ्बाला दिनोक लाका नाम्साङ/नाम्लाङ माथोङ सिनी सिक्यासुङ।" ³⁴तेमे फरिसीतिवी दुक सिकिनक तिक डेकी ग्येल्वु शैतानकी जिन्दाग्कि नेमा राङ डे तिवाला देन्गिनोक सिनीसिक्यासुङ।³⁵तेमे येसू तेरिक ग्येसा ग्येसा ताङ युल युलला गाल्सुङ। यहूदी छ्योखाङतिवाला येन्देन नङ्नी कन्ज्यककी सुङ ख्याप्टाक कियी तेमे नेजु नम्बा, नेर्पातिबा ताङ आमोछ्योवुतिबा तेरिकला टेक च्यिसुङ। ³⁶मि माङ्छ्योक थोङ्सिमा येसूकी सेमला ङ्यिङ्ज्ये लानोक, च्यिलासिसिन तिवा गोठाला मेतुप् लुक दोके दुक्पा ङ्येनी यर्मिन मर्मिनगाल्नोक।³⁷खोकी खोरे लोमातिवाला दुक सासुङ सप्ले दु गोवु ति बङी वोइ तेमे सप्ले दुतुप् मितिबा च्येजिक क्या वोई। ³⁸तुक क्यानी सप्लेकी ज्यिन्दाक कन्ज्यकला स्वा:तोप् सप्ले दुतुप् मितिवा तोङ सिनी गोङ्बा

Chapter 10

¹येसूकी दाक्पी लोमा च्यिङ्ङीतिवाला काङ्नी तिवाला डेतिवा स्योरूप् ओङ्ज्येन ताङ नेजु नाम्बा ताङ आमोछ्योवु तेरिकला टेक ज्यितुप् ति ओङ्ज्येनबिन्सुङ।²ति च्यिङ्ङी लोमातिवी मिन ति दिवाराङ यिन्।गोमाला पत्रुस सिरूप सिमोन ताङ तिकी नुप् अन्द्रियास, जब्दियाकी पुज्युङ याकूब ताङ तिकी नुप् यूहन्ना, ³फिलिप ताङ बारथोलोमाइ,थोमा ताङ से दुतुप् मत्ती,तेमे अलफयसकी पुज्युङ याकूब ताङ थेदियस, ⁴सिमोन कनानी ताङ यहूदा इस्करियोत ति येसूला जिम्नी तेरूप् मियिन्।⁵ति च्यिङ्ङी लोमातिवाला येसूकी दुक सिनी ताङ्सुङ।ख्यिराङ यहूदी मिन्दुपिवीमिरिक यम्बाकी मितीवी पार्ला माडो,तेमे सामरीतवी ग्येसाला साङ माडो। ⁶बोरू तोरूप् लुकौइबा दोके इस्राएलकी मितीवि पार्ला गाल्नी ⁷कन्ज्यककी ग्येल्खाप् चालाराङ वोइ सिनी ख्याप्टाककि।⁸नेर्पातिवाला टेक च्यित,शेपतिबाला सेन्बु लोङ,जे ग्यपुप् नेजु वोतुतिवाला टेक च्यित तेमे डेतिवाला स्योर/थेन। दि लाका किरूप् ओङ्ज्येन ख्यिराङला तिजोराङ ङ्येतुप् यिन,तुकराङ क्यानी ख्यिराङ साङ तिवाला तुकराङ किसा। ⁹ख्यिराङ मेबुक् नाङ्ला सेरकी डोबा ङुलकी डेबा सा डेबा काङ साङ माखुर। ¹⁰ख्यिराङ डोप् बेला झोला नाङ्ला पोयप् किरूप माज्या साङ काचा साङ ज्युग्क्पा साङ माखुर,च्यिलासिसिन लाका किरूतिवाला गोवु च्यालकतिबाङ्येकितो।¹¹ख्यिराङ चिन्तिङ ग्येसा याङ्ना युलला डिबे,ते ख्यिराङला ल्यामु क्यानी गासो शोप् मि छोल तेमे तेसुर मागाल्बु साक ति मि तिकी खाङ्बाला देत्। ¹²ख्यिराङ ति खाङ्बी नाङ्ला शुकुप् बेला ति खाङ्बी मितीबाला ख्यिराङला कन्ज्यकी लोदिमु नङ्शी सिनी सी। ¹³दोजो ति खाङ्बी मितीबी ति लोदिमु वोसिन ति लोदिमु ति तिवी तेकी खाला दोसिस् तिवी ति लोदिमु ङे छ्यालु मेसिन ति लोदिमु ति ख्यिराङला राङ लोक्नी वुङ च्यित।¹⁴सिकी ख्यिराङला गासो मुसुबे याङ् ख्यिराङ खेप्टाक् क्याबु सुङ मेङ्येन्बे,ख्यिराङ ति खाङ्बानेबा थेन डोप बेला ख्यिरे काङ्बाङला कोबु थल्दुक ति रूहुनी ज्योक। ¹⁵हुतुङ राङ ङ ख्यिराङला सिऊ,ठिमकी ङिमाला ति ग्येसाला सदोम ताङ गमोरा ग्येसाला ख्येलुप सिनाङ मङ कन्ज्यक नेमा पर्च्याख्येल्गितो।¹⁶ल्होसा खटमुतिवी पार्ला लुकतिवा ताङ्गुप् दोके ङ ख्यिराङला तोङ्गितोव।तुक्यानी ख्यिराङ रूल दोके च्यङ्बु ताङ गम्देर दोके क्येन मेतुप् ऊङ गोकितो । ¹⁷ख्यिराङ मितीबा नेसुर च्याङ्से देता ज्यिलिसिसिन तिबी ख्यिराङला ठिम्खाङ्ला क्योल्गितो तेमे यहूदी छ्योखाङ्ला टिनी पाङ्शर तोङ्गितो। ¹⁸तेमे ङला मोवा क्यावु तिवी ख्यिराङला मि छ्येतिबा ताङ ग्येल्वुतिवी चिप्ला लाङ ज्यिकितो,तेमे तिवा ताङ यहूदी मिन्दुप् मिरिक यम्बाकी मितीबी दोङ्ला ङे थोक्ला पङ्बुतेर्कितो¹⁹तेमे तिबीकी ख्यिराङ्ला जिम्नी ठिम्ख्ङ्ला क्योलुप् बेला ख्यिराङ्ला चुक सि गोकिवी काङ सि गोकिवी सिनी तिकी कला जिबा माकी,च्यिलिसिसिन ख्यिरेकी काङ सिगोवु यिन ति ती बेला राङ ख्यिराङ्ला तेर्कितो। ²⁰च्यिलासिसिन ति बेला लापुप् ति ख्यिराङ मिन,ख्यिरे पपीकी थु: चेङियिन्।²¹मितीवि उजुनुपला जिम्नी सेतुपला च्याक तेर्कितो,तेमे पपी ख्योरे पेजातिवाला ताङ पेजितिवी दाक्पी पापा मामी तेन्दोकला लानी तिवाला सेतुला जिम्नी तेर्कितो। ²²ख्यिरे ङला मोवा क्यावत मि तेरिकी ख्यिलाङ्ला ङियङ्मार कितो। तेमे सिकी तिङ्ङी ङिमाला सु ज्युक्ला सेक तेपा क्यानी हम क्यान देकिवोइ। ²³तिवी ख्यिराङ्ला ग्येसा च्यिकला दुक्पा बिन्सिन ग्येसा ज्रार्माला टोनी ग्युक,वुतुङ के ङ ख्यिराङ्ला सिऊ,इस्राएलकी ग्येसा तेरिकला लेपुप् सिनाङ गोमाला ङ मि पुज्युङवुङिगतो।²⁴लोमा द्क्पी लोबेन सिनाङ छ्ये मेङुवी,तेमे लाबा दाक्पी ज्यिन्दाग्कि सिनाङ छ्ये मेङुवी।लोमा दाक्पी लोबेन दोके ताङ लाबा दाक्पी ज्यिन्दाग्कि दोके च्युङ्सिन टेके गिवी। ²⁵दोजो तिवी खाङ्बी ज्यिन्दाग्कला बालजिबुला सिनी सिसिन ति खाङ्बी मितीबाला याङ माङ च्युका मेलेबाक्यिउवी।²⁶तुक क्यानी तिबाला ज्यिबा माकी,च्यिलासिसिन उप ज्याक्नी मोथोङागुप ताङ बानी ज्याक्नी हाक्मोकोबु ति काङसाङ मेत्। ²⁷ङे ख्यिराङ्ला नाक्तुमीला काङ सिक्याबे, ति ति ख्यिराङ ठछ्यालिला सि। तेमे ङे ख्यिराङला साताम नाङ्ला क्याबु ताम ति खाङ्बी गोनेमा खाप्टाककि।²⁸तिबाला ज्यिबा माकी ख्यिरे जुबुला सेसिनाङ नाम्सिला ति से मुथुबुपुप् वोइ।बरू जुबु ताङ नाम्सि ङिकारला ङ्येलाला क्युरूप् ति तानी ज्यिबा की। ²⁹काङ डेबा च्यिकला बन्गिरी ङ्यी मिटिन्वी र? ख्यिरे पाप्पीकी नोबा मेसिन बनगिरी च्यिक साङ साला मुलुम्वी। ³⁰ख्यिरे ति गोकी रा तिबा तेरिक ङोनी ज्याङ वे। ³¹तुक क्यानी ख्यिराङ ज्यिबा माकी च्यिलासिसिन ख्यिराङ बाङी वोतुप् बरिन्रीतिवा सिनाङ कोछ्येबु वे(मूल्यवान)³²तुक क्यानी सि मितीवी मिङ्गाला ङला मोबा किवी सिनी सिवे ङ तिला देवाच्येनला वोतुप् ङे पपी मिङ्गाला तिला ङे मि यिन् सिनी सिऊ। ³³तेमे सि मितिवी मिङ्गाला ङला ङो मेशेवी सिनी सिवे, ङ तिला देवाच्येनला वोतुप् ङे पपी मिङ्गाला ङो मेशेवी सिनीसिऊ।³⁴ङ जम्बुलिङ्की मितीवाला डिक च्यिनी लोदिमु तेरूपला लेबु यिन् सिनी नासाम मातोङ। ङ लोदिमु तेरूपला मिन,ख्ये बेतुला/खुरपा थकेलुपला लेबु यिन। ³⁵ङला मोबा किरूप तिबा खोरे पपी मुला,पुमी खोरे मामी मुला,तेमे नामा खोरे ईबी मुला उट लोङ्गुपला लेबु यिन। ³⁶तुक क्यानी ख्यिरा डेतिबा रङ्गी मितिबा राङ गिवी।³⁷सि ङला सिनाङ खोरे पपामामाला माङ् ङिङ्ज्ये किवे,ति ती ङे तिङ्ला तिङ्योक मोछ्योवी। सि ङला सिनाङ खोरे पुज्युङपुमला माङ ङिङ्ज्ये किवे तिङ ङे तिङ्ला तिङ्योक मोछ्योवी। ³⁸तेमे सु खोरे ग्यङिशङ खुर्नी ङे तिङ्ला तिङ मोङ्योक बे, ति साङ ङे तिङ्ला तिङ्योक आमोछ्योवी। ³⁹सि की दाक्पी मिजी ङेकीबे,तिकी मिजी ति तोर्नी डिवितो। तेमे सि की ङे थोक्ला द्क्पी मिजी तोर ज्यिकिबे, तिला नामलाङ मिशिबु मिजीथोप्कितो।⁴⁰सि ख्यिराङ्ला सेमला लाङ्गिबे, तिकी तिकी ङला दाक्पी सेमला लाङगुप् यिन्, सि ङला सेमला लिङिवे,तिकी ङला तोङ्गुप् तिला दाक्पी सेमला लागुप् यिन्। ⁴¹सि की लुङ्तेम्बाला दि लुङ्तेम्बा सिनी सेमला लाङ्गुप् तिला लुङ्तेम्बाला थोपुप् छ्यक्तक थोप्किवी। तेमे टेङ्बु वोतुप् मिला टेङ्बु वोतुप् मि सिनी लाङ्गुप् तिला टेङ्बु वोतुप् मिला थोपुप् मिला छ्यक्तकथोप्किवी।⁴²सि दी टिक्पीतिबी पार्ला मिरा च्यिकला ङे लोमा यिनी सिनी छ्यु टङ्गा फर्बा काङ यिन्सिनाङ तेर्किबे, तिला थोपुप् छ्यक्तक ति वुतुङ राङ के तोर्नी

Chapter 11

¹येसूकी दाक्पी च्यिकङ्ङी लोमा तिबाला येन्देन बिन्सिनसीमा लोमा तिबी ग्येसाला लोपुप् ताङ खेप्टाक किरू तेसुर गाल्सुङ। ²तेजो बेला यून्नाकी येसू ख्रीष्टकी क्याबु तेरिक लाकातिबी कलाला को नक। तेमे तिकी खोरे लोमातिबाला दाक्पी चाला दुक सिनी लेन ताङ्सुङ, ³तेमे तिला सासुङ कन्ज्यकी ताङ्गुप ख्रीष्ट ति ख्युरूङ राङ यिन् ना ङियराङ मी जर्माला गुनी देगोकीवी?⁴तेमे येसूकी तिबाला (उत्तर) बिन्सुङ ता ख्यिराङ लोङ गाल्नी ख्यिरेकी काङ थोङ्गुप् ताङ काङ न्येतुप् तेरिक यूहन्नातिला सि। ⁵मिक मोथोङ्गुपतिबाला मिक थोङ थुप्किवी, थेङ्बातिबा युग्क थुप्किवी,जे ग्ययुप् नेजु वोतुपतिबा टेग्क ज्यिकिवी वोन्बातिबीकी को थुप्किवी शेपतिबा सेन्बु ⁶लाङ्गिवी,तेमे मेतुप् तिबाला लेन ल्यामु खेप्टाक कियी वोई। तेमे ङला मोबा कितुप क्युर्नी मोज्योकुप ति मोलाम थोपुप्यिन।⁷तेमे यूहन्नाकी लोमातिबा लोक्नी गाल्सिमा येसूकी मि माङ्छ्योकला यूहन्नाकी कला दुक सासुङ, ख्यिराङ दाशा पाङ्थेरीला काङ ल्हापला गलुप? काङ लुङ्नी युबुप ङ्युङ्मातिबा ल्हापला गलुप यिन? ⁸मिसिन ख्यिराङ काङ ल्हापला फिला थेन्दुप्? मज्या ल्यामु ल्यामु कोन्दुप मितिबा याङ ग्येल्खाङ नाङ्ला राङदेकिवी।⁹तेमे ख्यिराङ काङ ल्हापला फिला थेन्दुप्? लुङ्तेम्बातिबाला ल्हापला यिन? ङ ख्यिराङला सिऊ ति ती लुङ्तेम्बा सिनाङ छ्ये यिन। ¹⁰तिकी कला कन्ज्यकी सुङ्की नाङ्ला दुक सिनी टीबु वोई,ल्होसा,ङ ङे लेन क्योलुप मिला ख्योरे गोमाला तोङ्यितो, तिकी ङ ऊङु सिनाङ ऐला ख्यिरेकी थोक्ला लाम टेगेजेऊवी।¹¹वुतुङ के ङ ख्यिराङला सिऊ पुमपेजाकी खक् नेमा क्युवुतिबी पार्ला बप्तिस्मा तेरुप् सिनाङ छ्ये ति सुसाङ मेत्। यिन्सिनाङ कन्ज्यककी ग्येल्खापला याङ सु तेरिक सिनाङ छ्युङा नोके, ति ती यूहन्ना सिनाङ छ्ये यिन। ¹²बप्तिस्मा तेरुप् यूहन्नाकी खेप्टाक कितुप पे नेज्युनी तेन्दा सेक कन्ज्यककी ग्येल्खापला उर्च्युम ग्तकिन वोई, तेमे कशेन उर्च्युम ग्यकुप मितिवाला ति तीङ्येकिवी।¹³च्यिलासिसिन यूहन्ना वुङ्गुप् सिनाङ गोमाला के तेरिक लुङ्तेम्बातिबा ताङ ग्येल्खापला वुङ्गुपकी कला नाम्दर शेनी वोई। ¹⁴तिवी नाम्दर शेतुप ति ख्यिरे सेम्ला लाङ्गुप राङ यिन्सिन वुतुङ के ति ती वुङ्गुवी सिनी सिक्याबु एरिया यिन। ¹⁵सि ति ङ्येन्दुप् नाम्ज्योक नोके/वोई तिकीङ्येन्सीस्।¹⁶दि (पुस्तालाई) गिपाला ङ काङ तानी डिङ् ल्हाप? दि गिपा याङ हाला देनी खोप्राङ दाल्जातिबी मूला दिनोक ताम कियी वोतुप दक्पुज्यिकी राङ्सा काङतोगिवी। ¹⁷तेमे सिऊ ङियरे ख्यिरे थोक्ला लुमु पुयिन यिने ख्यिराङ माछ्याम। ङिराङ ङुप्राङ क्याबिन यिने ख्यिराङमाङु।¹⁸यूहन्नाकी साप मासो, तेमे थुङ्गुप् साङ माथु ङ्युङ्ने देसुङ। ति बेला मितीबी तिला डे ग्यप्नोक सिनी सिक्यासुङ। ¹⁹ङ मि पुज्युङ वानी साप ताङ थुङ्गुप् ति मितीबी ल्हानी ति ती सज्युरे ताङ छ्याङ्गेले यिन तेमे से दुतुप् ताङ दिक्छेनतिबी दाल्जा यिन सिनी सिऊवी तेमे कन्ज्यककी रिक्पा ति ती रिक्पा वोतुप मिकी क्याबु लाका नेसूर राङहाक्कोकिवी।²⁰तिजोला येसूकी ति ग्यासा तिवाला कारे किरु ज्युसुङ त्यादि तिकि अाला दगे बाेबाे यग वतुपझिक नक , चिला सिसिन तिविकि (पश्चताप) माक्याबा वतु नक। ²¹"(धिकार) ख्याेरुङला,ए (खाेराजिन) ! (धिकार) ख्याेरुङला ए बेथसेदा! ख्याेरुङला क्याबु (शक्तिशालि) यग तिवा टुराेसताङ सिदनेनला क्याबु वसिन, तिविकि तङलारा (भाङ्ग्रा) ताङ थाल्जाम कुनि (पश्चताप) क्यानि सिदुदि । ²²(न्याय) कि ङिमाला खिरेदि सिना बाेबाे ठुराेस ताङ सिदाेनकिदि हारुङ अाला (सहनिय)गिउ²³ख्याेरुङ कफर्नहुम, काङ द्याेरुङ देवाचेनला देगुइ सिनि सेबा किउइ । मिन, ख्याेरुङला (पातलमा) बेब्क्युइ । चिला सिसिन ख्याेरुङला क्याबु (शक्तिशालि) यगतिवा सदाेमला क्याबु हिनसिन, ति हारिङ साक लुबु हुङुदि । ²⁴ङा ख्याेरुङला सिउइ, (इन्साफकाे) ङिमाला ख्यरेदि सिना सदाेमकिदि (सजिलाे) गिउ।²⁵तिजाेला येसुकि सिक्यासुङ, "पापा, ङा ख्याेला साेवा बुल्गुइ। हे देवाचेनदाङ जाम्बुलिङकि मालिक, चिलासिसिन ख्याेकि दि काचे दिवा (बुद्विमानि) दाङ (समजदार) नेवा बासुङ, ति (अनपढ) तिवाला छ्या तेनसुङ ति दि टिक्पे अाङा दगे वाइ । ²⁶हिन, पापा, काङचिला सिसिन ख्याेकि मिङाला दिरा सेम लाङ्दे नक । ²⁷ङे ङाला तेरिक काच्ये बिदु वा । तेमे पापासिना पुज्युङला सिसाङ ङाे मेसेउइ, तेमे पुज्युङकि छा देदु सेम क्याबु मिकि सिना ज्यान्गि सिसाङ ङाेमेसेउ।²⁸ङे चाला स्यग, खिराङ तेरिगकि सिकि यग क्यानिते च्येदि (बाेजले लादिएका छाै) ,ङा खिराङला दे ज्यिक्युइ । ²⁹ङे ङ्यासिङ खिराङ ल तेमे ङा तानि लाेप, तेमे खिरेकि दाक्पि थुकि लागि (विश्राम) ङेक्युइ । ³⁰चिला सिसिन ङे ङ्यासिङ सजिलाे दाङ येङि वाइ

Chapter 12

¹ति बेला (शबाथ) कि ङिमाला येसु चाबि स्यिङ नेसुर गाल्सुङ । येसुकि लाेप्टुकतिवा ल्हब लानि ते चाबा तिवा थुइ सा ज्युसुङ । ²तिजाेला फरिसितिविकि "थाेङसुङ, चिन दि (शबाथ) कि ङिमाला किरु मेङु तिराङ ख्याेकि लाेप्टुक तिविकि किइवाइ ।"³येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "काङ दाउदकि तिवा तानि वतु मि तिवा ल्हब लाबु बेला तिविकि काङ क्यासुङ सिरु काच्ये खिरेकि नाम्लाङ (पढे) क्याबु मेत? ⁴च्युग क्यानि काेन्ज्यगकि (भवन) नाङला स्युनि काेन्ज्यगकि सिवाङ साेसुङ, ति सिवाङ दि दाउदताङ ति तानि वदु मि तिविकि सा मेङु नक ति सिवाङ दि काेङङ्यार तिविकि क्याजिक सा हुङुजिकनक?⁵तिकि किसाला (शबाथ) ला काेङङ्यार तिविकि ति छेमुला मेचेङ किउइ, हिनसिनाङ तिवादि (दाेसरहित) हुङु सिरु काच्ये खिरेकि व्यवस्थाला (पढे माक्या? ⁶हिनसिनाङ ङा खिराङला सिउइ, छ्याेखाङ सिना साङ मि छ्येजिक दे वाइ।⁷'ङा काट्रिन (चाहान्छु) जिन्बा तेरु मिन' सिरु ताम हुतुङ खिरेकि सेबु वसिन खिरेकि (निर्दाेस) ला माच्र्याग मिकिउइ । ⁸चिला सिसिन मि पुज्युङ ङा स्वपकि चाेवाे हिन।⁹ति तिङ्ला येसु त्यासुर गाल्सुङ तेमे तिविकि (सभाघरहरुमा) गाल्सुङ । ¹⁰ल्हाेसा, ते लाक्पा काबु मिजिग नग । येसुला दिक्पाकि (दाेस) किरु सिनि फरिसितिविकि येसुला टिसुङ, "काङ ङा स्वप ङिमाला टेगजितु ल्यामु गिउइ?"¹¹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "काङ खिरे पार्ला दिनक मि वाइ सुतानिदि लुगचिक क्याजिक वाइ ,तेमे ति लुग ति ङासाेबु ङिमिछे तिङ्मु मिक्तुङला स्युनक क्यासिन, तिकि ति लुगला जिम्नि फिला मेथेदुइ ? ¹²तिनग हिनसिन, मिराचिकि (मुल्य) लुगिकि सिना चाे अाला नग! तिकि किसाला, ङा स्वप ङिमाला ल्यामु किरु (न्यायसङ्गत) वाइ।"¹³तेमे येसुकि ति मिला सिक्यासुङ, "ख्यरे लाक्पा दाेप ।" तिकि दाक्पि लाक्पा दाप्सुङ, तेमे तिकि ति लाक्पा राङ्सा लाक्पा दगेराङ टेग्सुङ । ¹⁴तिजाेला ति फरिसितिवा फिला गाल्नि (षड्यन्त्र) (रच्न) किरु ज्युसुङ । तिविकि येसुला च्युग क्यानि सेथुक्यु सिनि (माैका) छाेलु ज्युसुङ।¹⁵तेमे तिजाेला येसुकि ति छ्या ङेसुङ, येसु त्यासुर थेनसुङ । मि अालाकि येसुला तिङ ङ्यासुङ येसुकि तिवा तेरिला टेगचिसुङ । ¹⁶येसुकाे (बारेमा) ज्यानतिवाला मासि सिनि येसुकि तिवाला का बिनसुङ, ¹⁷तिकि किसा यशैया लुङदेन लापुप मिनेसुर सिक्याबु काच्ये हुतुङ (साबित)हाेसित,¹⁸ल्हाेसा, ङे यग्पु तिला ङेकि (छाने) क्याबु वे; ङे च्यंबा, सुला ङे जुबु लाेदिमु वाइ । ङा तिला ङे थु पुङुइ, तेमे तिकि यहुदि मिदुप तिवाला ठिमकि (घाेषणा) किउइ।¹⁹तिकि (सङ्घर्ष) मिकिउइ, ना बाेबाे हाेरुकि कारे मिकिउइ, न त सिकिङ (गल्लि) तिवाला तिकि हाेरु काेक्युइ । ²⁰तिकि चिन्दिङ टुम्बु (नरकट) मच्यगुइ; तिकि ठिमला ग्यालवाला माक्यलु साक तिकि चिनदिङ मिलिक मिलिक बारु काेपिलाङ मेसेउइ । ²¹तेमे तिकि मिनला यहुदि मिदुप तिवि माेवा किउ।"²²तेमे ह्रेडिकि दुक्पा बिदुप, मिक माेथाेङु ताङ ताम कि मुथुबु मिराच्यिग मि येसुकि चाला खसुङ । येसुकि तिला ट्येग चिसुङ तेमे ति मि ताम कि थुबुताङ मिग थाेङगुबु गाल्सुङ । ²³तेरिग जाेबु मि (छक्क) परेक्यानि सिक्यासुङ, "काङ दि मि दाउदकि पुज्युङ हुङ थुक्युइ?"²⁴तिजाेला फरिसि तिविकि दि (अाश्चर्यकर्म) कि काला ङेनसुङ, तिविकि सिक्यासुङ , " ज्येन काङ मिन दि मिकि, ह्रेडिकि ग्याल्बि पुज्युङ (बालजिबुल) नेसुर नाम्सितिवा देन्ग्युइ ।" ²⁵तिजाेला येसुकि तिविकि सेम हाक काेसुङ, "दाक्पुराङ टालु तेरिक ग्यालखाप तिवा काङ मेतुप जेउइ, तेमे दाक्पुराङ टालु तेरिक ग्यसा ताङ खाङबा मुलुइ।"²⁶हुतुङराङ शैतानकिराङ शैतानला तेन्ग्युइ सिसिन, ति दाक्पुराङ टाल्ग्युइ । तिकि ग्यालखाप च्युक क्यानि लुकि ? ²⁷तेमे ङा (बालजिबुल) नेसुर ह्रेन्डि थु थेन्ग्यु सिसिन, खिराङला तिङ ङ्यगु तिविकि सु नेसुर तिवाला थेन्ग्युइ ते? तिकि किसाला, तिवादि खिरेकि (न्यायधिश) हुङुइ।²⁸हुतुङराङ ङा काेनज्यक कि थु नेसुर ह्रेडि थुतिवा देन्ग्यु सिसिन, काेन्ज्यगकि ग्यालखाप खिरे पार्ला लेबु वाइ । ²⁹कुन्ज्येनकि ह्रबु मिला माटाबु साक च्युक क्यानि तिकि खाङ्बाला स्युनि कुन कि थुक्युइ ते? ति ह्रबु मिला टासिमा तिकि खाङ्बि नाङि गिज्या तिवा कुन किउइ । ³⁰सु ङा तानि मेत ति ङे (विरुद्व) ला गिउइ, तिकि ङातानि मुरुगुइ तर तिकि थाेर्नि तेर्क्यु।³¹तिकि किसाला ङा सिउइ, मिकि क्याबु चिन्दिङ दिक्पा दाङ चाेवाेला क्याबु (निन्दा) ताङ तेर्क्यु, थु चेङिला क्याबु दिक्पा दि ताङ मेतेरुइ । ³²तेमे सिकि चाेवा काेन्ज्यककि (बिरुद्व) ला सुङ ख्यापटाग किउइ तिकि दिक्पा ताङ तेर्क्युइ । सिकि चाेवाे काेन्ज्यककि थुचेङिकि (बिरुद्व) ला ताम किउइ तिला ना दि लुङबाला ना ता हुङु राङ्सा लुङबाला तिकि दिक्पा ताङनि मेतेरुइ।³³दाेङ्बुला तङला ल्यामु जाे तेमे तिकि डेलुतिलाङ ल्यामु जाे, मिनसिन ति दाेङ्बुला मेलेवा जाे तेमे डेलुतिलाङ मेलेवाराङ जाे, चिला सिसिन दाेङबु तिकि डेलु नेसुर ङाे स्येक्यु । ³⁴ए रुलकि (सन्तान) तिवा, खिराङ (दुष्ट) वाइ च्युग क्यानि ल्यामु ताम कि थुक्युइ ? चिला सिसिन दाक्पि सेम्ला काङ वाइ तिराङ खा नेसुर थेन्ग्युइ । ³⁵मिराचिक ल्यामु मिकि दाक्पि सेम्ला वदु ल्यामु काच्येकि चिनदि ल्यामु वाइ तिराङ फिला देन्ग्युइ, तेमे मिराचिक (दुष्ट) मिकि दाक्पि सेम्ला वदु दुष्ट काच्येकि चिनदि मेलेवा वाइ तिराङ फिला देन्ग्युइ।³⁶ङा खिराङला सिउइ, ठिमकि ङिमाला मितिविकि दाक्पि ताम क्याबु तेरिक यग मेतु सुङकि लागि (लेखा) तेर्क्यु । ³⁷चिला सिसिन खिरेकि सुङ नेसुर राङ खिरेकि ठिम गिउइ, लाेङया खिरेकि सुङ नेसुर राङ खिराङ दिम्पा वतप गिउइ।³⁸तितिङ्ला शाश्त्रि ताङ फरिसितिविकि येसुला कालेन किइदाङ सासुङ, "लाेबेन, ङेराङ ख्याे नेसुर काङ ता तिवा ल्हा सेबा वाइ । " ³⁹येसुकि तिवाला कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, "मिराचिक दुक्टे ताङ (व्यभिचारि) गिपाकि ता छाेल्ग्युइ । तिवाला याेना लुङ्तेम्बाकि ता सिना ज्येन ता छ्या मेतेरुइ । ⁴⁰चिला सिसिन च्युग क्यानि याेना ङिमा सुम दाङ नुप सुम ङ्याकि खक्पाला नक, तुक क्यानिराङ मिकि पुज्युङ ङिमा सुम दाङ नुप सुम जम्बुलिङकि खक्पि नाङला देक्युइ।⁴¹निनवेकि मितिवा ठिमकि ङिमाला दि गिपा तानि लागुइ तेमे दि (जाति) ला मता ग्यागुइ । चिला सिसिन याेनाकि लेन काेनिते तिविकि (पश्चताप) क्याबु नक, ल्हाेसा, याेना सिना हारुङाङ बाेबाे मि द्यावाइ।⁴²ल्हाेकि ग्याल्मु दि गिपाकि मितिवातानि ठिमकि ङिमाला लाङुइ तेमे तिला मता ग्यागुइ । ति जम्बुलिङकि अाेरनेसुर साेलाेमनकि येनदेन ङेन लेसुङ, ल्हाेसा, साेलाेमन सिना बाेबाेने सुङ द्वे वाइ।⁴³मेचेङिकि ताङु मि छ्यु मेदु दासा नेवा डिउइ तिकि ङा स्वप छाेल्ग्युइ, हिनसिनाङ तिकि ति मेङेउइ । तेमे तिकि सिउइ, 'ङा ङे खाङ्बाला ग्युर्क्युइ केनसुर ङा लेबिनन ।' ⁴⁴ग्युर्सिमा तिकि दाक्पि खाङबा (सफा) क्यानि रिनि ज्यागु ङेक्यु । ⁴⁵तितिङला ति गाल्नि ते दाक्पु सिना मिरा दिन ज्येन दुक्टे थु रुगुइ थेमे तिवा तेरिग ति खाङबि नाङ्ला देक्यु । तेमे ति मिकि तिङि ङिमा तङि दि सिना अाला मेलेवा हुङुइ । दि दुक्टे गिपाकि लाग दिनक राङ गिउइ।⁴⁶तिजाेला येसु जाेबु मि तिवा तानि ताम किइ नक, ल्हाेसा, येसुकि मामा दाङ नुक ति येसुतानि ताम किरु सिनि फिला गुनि वाइ । ⁴⁷मिराचिकि येसुला सिक्यासुङ, "ल्हाेसा, ख्याेकि मामा ताङ नुक ख्याे तानि ताम किरु सिनि फिला गुनि वाइ।"⁴⁸येसुकि कालेन क्यानि तुक सिरु मिला सिक्यासुङ, "ङे मामा सु हिन? ङे नुक तिवा सु हिन? ⁴⁹तेमे येसुकि दाक्पि लाक्पा लाेप्टुक तिवि चानेवा क्याङ्नि सिक्यासुङ, "ल्हाेसा, ङे मामादाङ ङे नुक तिवा दिवाराङ हिन! ⁵⁰चिला सिसिन सिकि देवाचेनला वतु ङे पापिकि सेम्गि दगे किउइ, ति मि ङे नुक हिन, ङे मामा दाङ ङे नुम हिन

Chapter 13

¹ति छेमु येसुखाङबि नाङनेसुर फिला थेनि गाल्निते चङ्बुकि नामुला देसुङ । ²येसुकि चाला फारछुर अाला मि जाेमसुङ । तिकिकिसाला, येसु टु चिकि नाङ्ला गाल्नि देसुङ । तेरिक जाेबु मि चङ्बुकि नामुला लानि देसुङ।³तिजाेला येसुककि पेतिवा नेसुर अाला ताम सिक्यासुङ । येसुकि दुक सिक्यासुङ, "ल्हाेसा, मिराचिक सेन थाेरु मि सेन थाेरु थेनसुङ । ⁴तिकि सेन थाेर्सुङ, (केहि) सेन तिवा लाम्गि चाला स्याेर्सुङ, तेमे च्याज्युम तिवा लेम्नि ति सेन तिवा साेसुङ । ⁵ज्येन सेन तिवा दि दाेप्रुकपा सिङला स्याेर्सुङ, त्यादि अाला थाला मिदुक । त्या टिबुराङ केसुङ, चिला सिसिन त्या अाला तिङ्मु थाला मिदुक । ⁶तिजाेला छर्बु ङिमा स्यार्सुङ, ति छिक्सुङ चिला सिसिन तिकिदि मनरि मेदु नक, तेमे ति हाे कामसुङ।⁷ज्येन सेन तिवा चाङि छाचक नाङ्नेवा स्याेर्सुङ । ति चाङि दाङ्बु तिवा छार्नि लेसुङ तेमे ति उ किम्नि ते सिसुङ । ⁸ज्येन सेन तिवा ल्यामु थालाला स्याेर्सुङ तेमे (केहि) कि (सय) (गुणा) , (केहि) कि (साठि) (गुणा), (केहि) कि (तिस) (गुणा) चाबा गार्सुङ । ⁹सुतानि नाम्ज्यक वाइ तिकि काेसित।¹⁰लाेप्टुक तिवा लेम्नि येसुला सासुङ, "ख्याे जाेबु मि तिवा तानि चिला पे नेसुर ताम किउइ?" ¹¹येसुकि कालेन क्यानि तिवाला सिक्यासुङ , "खिराङला देवाचेनकि ग्यालखापकि (रहस्य) तिवा छ्या ङेदु (माैका) बिदु वाइ, तर तिवाला दि बिदु मेत । ¹²चिला सिसिन सु तानि वाइ, तिला लाेङया तेर्क्यु, तेमे ति तानि अाला गिउइ । तर सुतानि मेत, तितानि वतुदिङ ठगुइ।¹³तिकि किसाला, तिवा तानि ङा पेला ताम किउइ , चिला सिसिन तिविकि थाेङसिनाङ तिविकि हुतुङराङ माेथाेङुइ । तेमे तिविकि थाेङसिनाङ हुतुङला माेकाेउइ । तेमे तिविकि काेसिनाङ हुतुङला माेकाेउइ ना तिविकि छ्या मेङेउइ । ¹⁴तिविकि लागि यशैया लुङदेन ख्याेल्ग्युइ, सिकि दुक सिउइ, 'काेनि वदु बेलालाया खिरेकि काेक्यु , तर खिरेकि चिनदिङ (रिति) कि छ्या मेङेउइ; ल्हानि वदु बेलालाया खिरेकि थाेङुइ, तर खिरेकि चिन्दिङ (रिति) कि माेथाेङु।¹⁵चिला सिसिन दि मितिविकि सेम (सुस्त) गालु वाइ, तिकि किसाल तिवा ङेदुला (कठाेर) गलु वाइ, तिवा लाेङ्या ग्युर्क्युइ, ङेकि तिवाला टेग जिक्यु सिनि तिविकि दाक्पि मिक चुबु वाइ । तिकि किसाला, तिविकि दाक्पि मिगिकि माेथाेङुइ, तिविकि दाक्पि नाम्ज्यगकि माेकाेउइ, तेमे तिविकि दाक्पि सेम्गि छ्या मेङेउइ।¹⁶थुच्येकि हिन ख्यरे मिक, चिला सिसिन तिकि थाेङुइ; तेमे ख्यरे नाम्ज्यक, चिला सिसिन तिकि काेक्युइ । ¹⁷हुतुङराङ ङा खिराङला सिउइ, खिरेकि काङ थाेङ्नि वाइ लुङदेन लापुप मिदाङ दिक्पा मेदुप अाला मितिविकि ल्हा सेम क्यासुङ, हिनसिनाङ तिविकि ति माथाेङ । खिरेकि काङ काेदु वाइ तिविकि ति काेेदु सेम क्यासुङ हिनसिनाङ तिविकि ति माकाे।¹⁸दाेपरुकपा सिङि नाङ्ला थाेरुदि ति हिन सिकि सुङ ङ्येनिते हा स्यरि गादिङि तिला (ग्रहण) किउइ । ¹⁹तर ति दाक्पुलाराङ मारि म्याङुइ तिकि किसाला ति उकुरजिक क्याजिक थार्क्युइ । तिजाेला सुङकि किसाला(सतावट) ताङ (कष्ट) गिउइ, तिला स्यरि नार्तु ग्यागु।²⁰दाेपरुकपा सिङि नाङ्ला थाेरुदि ति हिन सिकि सुङ ङ्येनिते हा स्यरि गादिङि तिला (ग्रहण) किउइ । ²¹तर ति दाक्पुलाराङ मारि म्याङुइ तिकि किसाला ति उकुरजिक क्याजिक थार्क्युइ । तिजाेला सुङकि किसाला(सतावट) ताङ (कष्ट) गिउइ, तिला स्यरि नार्तु ग्यागु।²²चाङि नाङ्ला थाेरुदि ति हिन, सिकि सुङ ङ्येन्ग्यु, हिनसिनाङ जम्बुलिङकि नासाम ताङ छ्युक्पुतिविकि (कपट) कि सुङला उकिम तेर्क्यु, तेमे ति डेलु मेतुप हुङु । ²³ल्यामु थालाफा थाेरुदि ति हिन, सिकि सुङ ङ्येनिते तिला हाक काेक्युइ । तिकिरा हुतुङकि डेलु गाेर्क्यु लालिकि ग्या दुम्बा लालिकि खाल्सुम दुम्बा दाङ लालिकि सुम्ज्यु दुम्बा डेलु गाेर्क्यु।"²⁴येसुकि तिवाला राङ्सा (द्रिष्टान्त) (प्रस्तुत) क्यासुङ । येसुकि सिक्यासुङ, "देवाचेनकि ग्यालखाप दिनक मि दगे हिन सिकि दाक्पि सिङला ल्यामु सेन थाेर्सुङ । ²⁵तिजाेला मितिवा ङ्यलसुङ, तिकि (सत्रु) लेसुङ, टा सिङ नाङ्ला (सामा) ङ थाेर्नि गाल्सुङ । ²⁶तिजाेला दाेङ्बु थाेङसुङ तिजाेला चाबाङ गाेरु ज्युसुङ, तिजाेला (सामा) तिवाङ थाेङु ज्युसुङ।²⁷येसुकि तिवाला राङ्सा (द्रिष्टान्त) (प्रस्तुत) क्यासुङ । येसुकि सिक्यासुङ, "देवाचेनकि ग्यालखाप दिनक मि दगे हिन सिकि दाक्पि सिङला ल्यामु सेन थाेर्सुङ । ²⁸तिजाेला मितिवा ङ्यलसुङ, तिकि (सत्रु) लेसुङ, टा सिङ नाङ्ला (सामा) ङ थाेर्नि गाल्सुङ । तिजाेला दाेङ्बु थाेङसुङ तिजाेला चाबाङ गाेरु ज्युसुङ, तिजाेला (सामा) तिवाङ थाेङु ज्युसुङ।²⁹ति स्यिङकि (मालिक) कि सासुङ, 'मिन, तिजाेला खिरेकि (सामा) बिक्यु, खिरेकि तितानि टालाङ माबिसा । ³⁰ङागु तुज्येसाक ति ङिकारला छ्याजिक छारचित । ङागु तुज्येला (फसल) ङागु तुज्येला ङा सिउइ, "तङ्ला (सामा) तिवाला पित तेमे तिला (जलाउन) कि जुफ्फाला ट, तिजाेला टाला ङे (ढुकुटि) ला रुनि ज्यक'।"³¹ति तिङ्ला येसुकि तिवाला राङ्सा (द्रिष्टान्त) सिक्यासुङ । येसुकि सिक्यासुङ, "देवाचेनकि ग्याल्खापती (राय) कि डेलु दगे हिन चिनदि मिराचिगि लानिते दाक्पि स्यिङला थाेर्सुङ । ³²दि सेन ज्येन तेरिक सेनसिना टिक्पि गिउइ । तिजाेला दि छार्क्यु, दि (बगैचा) ला वदु तेरिक दाेङ्बु सिना बाेबाे गिउइ । दि दाेङ्बुचिक हुङुइ, तेमे नाम्गि च्याज्युम तिवा लेम्निते दि दाेङ्बि (हागा) तिवाला छाङ जेउइ।"³³ति तिङ्ला येसुकि तिवाला राङ्सा (द्रिष्टान्त) सिक्यासुङ, "देवाचेनकि ग्याल्खापति (खमिर) दगे हिन चिनदि पुम पेजाजिगि लानिते करा सुम फेला ति माफेलुसाक अाेलसुङ।"³⁴येसुकि दि तेरिक काच्ये जाेबु मिला (द्रिष्टान्त) नेसुर सासुङ । तेमे (द्रिष्टान्त) नेसुर सिना येसुकि तिवाला ज्येन काङ मासा । ³⁵दिदि लुङ्देन लापुप मितिविकि काङ साबु नक, ति काच्ये हुतुङकि वसित सिनि हुङु लेसुङ, तिजाेला येसुकि सिक्यासुङ, "ङा ङे खा (द्रिष्टान्त) ला (खाेल्नेछु) । ङा दि जम्बुलिङकि तङ्ने क्याला बानि ज्यागु तामतिवाला क्षारुप् किउइ।"³⁶तिजाेला येसुकि जाेंबु मि तिवाला ताङ्निते खाङ्बि नाङ्ला गाल्सुङ । येसुकि लाेप्टुक तिवा येसुचाला लेम्नि सासुङ, "स्यिङिकि (सामा) कि बारेला साबु (द्रिष्टान्त) ङेराङला (ब्याख्या) क्यानि नाङ ।" ³⁷येसुकि कालेन बिनिते सिक्यासुङ, "सिकि स्यिङला ल्यामु सेन थाेर्सुङ तिदि मि पुज्युङ हिन । ³⁸स्यिङदि जम्बुलिङ हिन; तेमे ल्यामु सेनदि ग्यालखापकि पुज्युङ हिन । ³⁹तेमे (सामा) तिवादि दुक्टेकि पुज्युङ तिवा हिन, तेमे ति (शत्रु) सिकि ति (सामा) तिवा थाेर्सुङ, तिदि दुक्टे हिन । (फसल) ङागु साबुदि जम्बुलिङकि (अन्त) हिन, ङागु तिवादि थु तिवा हिन।⁴⁰तिकि किसाला, च्युक क्यानि सामा तिवा रुनिते मेला रेगुइ, दि जम्बुलिङकि (अन्त) ला दिनक गिउइ । ⁴¹मि पुज्युङकि दाक्पि थुतिवाला ताेङुइ, थुतिविकि तिकि ग्यालखापनेसुर दिक्पा दुङु तेरिक (थाेक) ताङ दिक्पा किरु तेरिक मिला रुगुइ । ⁴²थुतिविकि तिवाला मे (भट्टि) ला क्युर्क्यु, ते ङदाङ (दाह्रा किटाइ) गिउइ । ⁴³तिजाेला दिक्पा मेतुप मि तिवा तिविकि पापिकि ग्यालखापला ङिमा दगेराङ स्यार्क्युइ । सुतानि नाम्ज्यक वाइ, तिकि ङेनसित।⁴⁴देवाचेनकि ग्यालखाप ति स्यिङला उबु गिज्या दगेराङ हिन । मिराचिगि मिकि ङेसुङ तेमे तिला बासुङ । तिकि (अानन्द) ति डिउइ, तितानि वदु तेरिक (थाेक) चाेङुइ, तेमे तिकि ति स्यिङ ङेउइ । ⁴⁵लाेङया, देवाचेनकि ग्यालखाप मिराचिक (ब्यापारि) कि (मुल्यवान) (माेति) छालु दगेराङ हिन । ⁴⁶तिजाेला तिकि अाला (मुल्य) वदु (माेति) चिक ङेसुङ, ति गाल्नि ते तितानि वदुु तेरिक (थाेक) चनिते ति ङ्याेसुङ।⁴⁷लाेङया, देवाचेनकि ग्याालखाप चङबुला क्युरु (जाल) दगे हिन, तेमे तिकि तेरिक खालकि (प्राणि) ला रुसुङ । ⁴⁸तिजाेला ति केङसुङ, (जालहारि) तिविकि तिला चङ्बुकि नामुला थेनसुङ । तिजाेला तिवा देनिते ल्यामु काचे तिवा ङेक्यकला रुसुङ । यग मेदु तिवलादि क्युर्सुङ।⁴⁹जम्बुलिङकि (अन्त) ला दिनकराङ गिउइ । थुतिवा लेम्निते दिक्पा मेदु तिवि पार्नेसुर दुक्टे तिवाला डेल्ग्यु । थुतिविकि ⁵⁰तिवाला मे (भट्टि) ला क्युर्नतेर्क्यु, त्या ङतिवाताङ (दाह्रा किटाइ) गउइ।⁵¹काङ खिरेकि दि तेरिक काच्ये छ्या ङेदु वाइ ? लाेप्टुक तिविकि येसुला सासुङ, "छ्या वाइ ।" ⁵²तिजाेला येसुकि तिवाला सासुङ, "तिकि किसाला, देवा चेनकि ग्यालखापकि लाेप्टुक वबु तेरिक (शाश्त्रि) मिराचिक मि दगे हिन सु खाङबि (मालिक) हिन, सिकि (भण्डार) नेसुर साबा दाङ यिङ्बा काच्ये तिवा थेन्ग्यु ।" ⁵³येसुकि दि (द्रिष्टान्त) तिवा सा सिनसिमा येसु ति दासानेसुर गाल्सुङ।⁵⁴थिजाेला येसु दाक्पि (नगर) ला स्युसुङ तेमे मि तिवाला तिविकि जाेम्खाङ तिवाला लाप्सुङ । (परिणाम) ति दिनक वसुङ, तिवा याम्छे वनिते सासुङ, "दि मिकि तिकि लाेबेन दाङ याम्छेनकि यक तिवा केनसुर ङेक्यु ? ⁵⁵काङ दि मि (सिकर्मि) पुज्युङ मिन ते? काङ तिकि मामा मरियम मिन ते? ⁵⁶तेमे तिकि नुक तिवा, याकुब, यासेफ, सिमाेन, दाङ यहुदा मिन ते? तेमे तिकि तेरिक नुमतिवा अरे चालाराङ मेत ते? तिकि किसाला, दि मिकि दि तेरिक काच्ये केन्सुर ङेक्यु ते?"।⁵⁷तिवा येसु नेसुर सेम्ला लाे मादि । हिनसिनाङ येसुकि सिक्यासुङ, लुङदेन लापुप् मिकि (अादर) मेङु साबुदि तिकि दाक्पि खाङ्बि जान दाङ दाक्पि युल क्याजिक हिन ⁵⁸।"तिविकि सेम्ला माेवा मेदुकि किसाला येसुकि त्या अाला याम्छेनकि यक तिवा माक्या

Chapter 14

¹ति तुज्येला (शासक) हेराेदकि येसुकि बारेला लेन काेसुङ । ²हेराेदकि दाक्पि यक्पु तिवाला सासुङ, "दि बप्तिस्मा तेरु युहन्ना हिन स्येतिवा नेसुर लाेङया सेन्बु जाेबु वाइ । तिकिकिसाला, दि ङार तिविकि तिला यक क्यानि वाइ।"³चिला सिसिन हराेदकि दाक्पि नुक फिलिपकि माेरुङ हेराेदियासकि किसाला युहन्नाला जिम्नि तिला टानि (झ्यालखाना) ला लुगु नक । ⁴चिला सिसिन युहन्नाकि तिला साबु नक, "तिला दाक्पि पेर्मि जाेनि ज्यगु ख्यरे लागि ल्यामु म्याङुइ ।" ⁵हेरादकि तिला सेथुबु नक, हिनसिनाङ हेराेद मि तिवातानि जिवा क्यासुङ, चिला सिसिन मितिविकि युहन्नाला लुङदेन लापुप मि सिरु नक।⁶तिजाेला हेराेदकि केबु ङिमा लेसुङ, हेराेदियासकि पुमकि मितिविकि पार्ला छ्याम्नि (प्रशन्न) जाेसुङ । ⁷ति छ्यामुकि किसाला तिकि काङ लाङसिनाङ तेर्क्यु सानि हेराेदकि ना क्यालसुङ।⁸दाक्पि मामिकि लाप्सिमा तिकि सासुङ, "ङाला देर्माचिकला बप्तिस्मा तेरु युहन्नाकि पिर्च्युङ नाङ ⁹।"ग्याल्बु हेराेद तिक लाङु काच्येकि किसाला अाला सेम नागाल्सुङ, हिनसिानङ दाक्पि नाक्यालुकि किसादाङ हेराेद तानि नुप्ला सामा सासिनि वदु मितिविकि किसाला ग्याल्बुकि तिनकराङ वाेसित सानि का बिन्सुङ।¹⁰हेराेदकि मितिवा ताङ्नि (झ्यालखाना) ला युहन्नाकि गाे तुप्सुङ । ¹¹तेमे तिकि गाे देर्माङला ज्याङ्नि खनि ति पुम पेजाला बिनसुङ तेमे तिकि ति गाे दाक्पि मामि चाला खुन गाल्सुङ । ¹²तेमे तिकि लाेप्टुक तिवा लेम्निते युहन्नाकि राे ला खुर्नि उपसुङ । ति तिङ्ला तिवा गाल्निते येसुला साबिन्सुङ।¹³तिजाेला येसुक ति काच्ये काेसुङ, येसुकि ति दासा ताङ्निते टु नेसुर राङ्सा दासाला गाल्सुङ । तिजाेला जाेबु मि तिविकि दि काच्ये काेसुङ, तिविकि येसुला काङबिकिराङ तिङ ङ्यासुङ । ¹⁴तितिङ्ला येसु तिविकि गमाला लेसुङ तेमे बाेबाे मि जाेंबु थाेङसुङ।¹⁵तिजाेला नाम राेसुङ, लाेप्टुक तिवा येसु चाला लेम्निते सासुङ, "दि या दक्पुज्यिक काङ मेदु दासा हिन तेमे ङिमा गासिनसुङ । जाेबु मिला तिवाला ताङ बिन, तिवादि युलतिवाला डाे थुननिते दाक दाक्पिकि लागि साप्चेतिवा ङ्याे थुसित।"¹⁶येसुकि तिवाला सासुङ, "दिवाला थारे डाे माेगाेउइ । दिवाला खिरेकि काङ साप्चे बिन ।" ¹⁷तिविकि येसुला सासुङ, "अाेरुङतानि तेरिक किसिन डुमा ङाच्चक सिवाङ दाङ डुमा ङि ङ्या क्याजिक वाइ ।" ¹⁸येसुकि सिक्यासुङ, "ति ङे चाला खलेक।"¹⁹तेमे येसुकि जाेंबु मिला (चाैर) ला देत सिनि का बिनसुङ । येसुकि डुमा ङा सिवाङ ताङ ङ्या ङि लासुङ । नाम्ला देवाचेनला ल्हाहिदाङ येसुकि तुचिछ्ये बिनिते सिवाङला च्याक्निते लाेप्टुक तिवाला बिनसुङ । लाेप्टुक तिविकि जाेंबु मि तिवाला बिनसुङ । ²⁰तिवि तेरिक मिकि साेनि डासुङ । ति तिङ्ला तिविकि सिवाङ दाङ ङ्या साेनि ल्हागु लुबुदि स्याेम च्युब्ङि रुसुङ । ²¹त्ये सा मि तिवा पुम पेजा दाङ पेजा तिवा सिना ज्येन तिवा क्याजिक ताेमिदा (हजार) ङा नक।²²येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला स्यरि टुला ज्येनि येसु सिना तङ्ला फार्केनला डाे चिसुङ, तिजाेला जाेंबु मितिवाला दाक्पिकिराङ (बिदा) किरु सेम क्यासुङ । ²³येसुकि जाेंबु मि तिवाला ताङ्सिमा येसु दाक्पुराङ गाङ्ला माेपार किरु गालसुङ । तिजाेला ल्यामु क्यानि नाम राेसुङ, येसु त्ये चिकराङ वसुङ । ²⁴ति बेला टु सिनि चङ्बुकि पार्ला नक, लुङ राङ्सा नेसुर लेबुकि किसाला (छाल) कि ति (अनियन्त्रित) वसुङ।²⁵टाेप्ला (तिन बजे) ठला येसु चङ्बुला युगिन तिविकि चाला गालसुङ । ²⁶तिजाेला लाेप्टुक तिवि येसु चङ्बु युगिन वदु थाेङ्सुङ, तिवा जिवा क्यानि सासुङ, "दि या ह्रेड हिन" तिवा जिवाकि कारेकिरु ज्युसुङ । ²⁷येसु तिवातानि ताम क्यानिते सासुङ, "(ढाडस) कि! ङाराङ हिन ! जिवा माकि।"²⁸पत्रुसकि येसुला कालेन क्यानिते सासुङ, "चाेवाे, ख्याेराङ हिनसिसिन, ङाला छ्युनाङ्ला हुङु का नाङ ।" ²⁹येसुकि सासुङ, "स्याक ।" तिकि किसाला, पत्रुस टु नाङ्नेसुर फिला थेनि येसुकि चाला ड सिनि छ्यि खाला युसुङ । ³⁰तिजाेला पत्रुसकि लुङला थाेङ्सुङ, तिकि कारे किइदाङ सासुङ, "चाेवाे,ङाला थार्वा नाङ!"³¹येसुकि स्यारि दाक्पि लाक्पा क्याङ्सुङ; पत्रुसला जिम्निते तिला सासुङ "हाउ फेचाे माेवा वत्पा ! ख्यरेकि चिला सेम्ला (शङ्का) क्याबु? " ³²ति तिङ्ला तिजाेला येसु दाङ पत्रुस टुला गाल्सुङ, तिजाेला लुङ लुसुङ । ³³ति तिङ्ला टुला वदु लाेप्टुक तिविकि येसुला साेवा ताम्निते सासुङ, "हुतुङराङ ख्याे चाेवाे काेन्ज्याककि पुज्युङ हिन।"³⁴तिजाेला येसु चङ्बु फार्केन ख्याेलसुङ, तिवा गनेसरेतकि स्यिङला लेम्नि ख्याेलसुङ । ³⁵तिजाेला ति दासाकि मि तिविकि येसुला ङाे स्येसुङ, तिविकि फारछुरकि तेरिक दासाला ति लेन क्याल्निते तिविकि तेरिक नाबु मि तिवाला येसुकि चाला खसुङ । ³⁶तिविकि येसुकि माज्याकि नामु क्याजिक रेगु ङेसिन गाउइ सिनि ना क्याल्सुङ, चाेकि रेक्सुङ ति तेरिक टेक्सुङ

Chapter 15

¹ति तिङ्ला काङ फरिसितिवादाङ शास्त्रि तिवा यरुसलेम नेसुर येसुचाला लेसुङ । ²तिविकि सासुङ, "काङचिला ख्यरे लाेप्टुक तिविकि (अगुवा) तिविकि ठिमला मेङेनुइ? चिला सिसिन तिविकि सेन सा बेला दाक्पि लाक्पा मुटुउइ ?" ³येसुकि कालेन बिनिते तिवाला सासुङ, "खिरेकि चिला दाक्पि (परम्परा) तिविकि किसाला चाेवाे काेन्ज्यककि काला मेङेदुइ?⁴चिला सिसिन चाेवाेकि सासुङ, 'दाक्पि मामा दाङ दाक्पि पापाला (अाादर) कि ' 'सिकि दाक्पि मामादाङ पापाला मेलेवा ताम किउइ, ति हुतुङराङ सिउइ ।' ⁵हिनसिनाङ खिराङ सिउइ, 'सिकि दाक्पि पापा दाङ मामाला, " काङ चाे (सहयाेग) ख्याेकि ङे नेसुर लाङगाेबु नक, ति ता चाेवाे काेन्ज्यककि लागि (उपहार) हिन' सिनि सिसिन, ⁶ति मिकि दाक्पि पापिकि (अादर) कि माेगाेउइ । दुक क्यानि खिरेकि दाक्पि (परम्परा) कि किसाला चाेवाे काेन्ज्यककि सुङला यग मेदु दगे जाेबु वाइ।⁷ए (पाखन्डि) तिवा, यशैयाकि खिराङ्ला लुङ्देन लाप्नि दुक सासुङ, ⁸'दि मि तिविकि दाक्पि खेकि ङाला (अादर) किउइ, हिनसिनाङ तिवि सेम ङे चानेसुर अाला थारे वाइ । ⁹तिवा ङाला (व्यर्थ) ला साेवा देप्क्यु, चिला सिसिन तिविकि दाक्पि (सिद्वान्त) तिवाला मितिविकि का क्याबु दगे लाेप्क्यु ' ।"¹⁰ति तिङ्ला येसुकि जाेबु मिला दाक्पि चाला कातङनिते सासुङ, "ङेनिते छ्या ङेत खे नाङनेसुर नाङ्ल। ¹¹स्युगु चिनदिङ तामकि मिला मेचेङि माेजाेउइ । ति सिना, चिन ताम खेनाङ्नेसुर फिल गिउइ, तिकि मिला मेचेङि जेउइ।"¹²ति तिङ्ला लाेप्टुक तिवा लेम्निने येसुला सासुङ, "तिजाेला फरिसि तिविकि ति ताम काेसुङ, तिजाेला तिवा (चिडिएका) नक सिरु काच्ये काङ ख्याेरुङला छ्या वाइ? " ¹³येसुकि कालेन बिनिते सासुङ, "तेरिक (बिरुवा) देवाचेनला वदु ङे पापिकि चुबु मेत, ति बिक्युइ । ¹⁴तिवाला चिकराङ ताङ बिन, तिवा मिक माेथाेङु (अगुवा) तिवा हिन । हुतुङरा मिक माेेथाेङु मिराचिगि राङ्सा मिक माेथाेङुचिकला टिक्यु सिसिन, तिवा मिरा ङिकार मिक्तुङला स्युगुइ।"¹⁵पत्रुसकि कालेन बिनिते सासुङ, "दि (द्रिष्टान्त) कि बारेला ङेराङला (व्याख्या) क्यानि नाङ ।" ¹⁶येसुकि सिक्यासुङ, "काङ ख्याेरुङ हारुङाङ छ्या मेङेबराङ वाइ? ¹⁷काङ ख्याेरुङला छ्या मेत, चिन काच्ये खे नाङ्नेसुर नाङ्ला स्युगुइ ति खक्पाला गाल्निते चर्पिला थेन्ग्यु।¹⁸चिन काच्येदि खे नाङनेसुर फिला गिउइ, ति सेम्गि नाङ्नेसुर गिउइ । दि काच्ये दिवा ति हिन सिकि मिला मेचेङि जेउइ । ¹⁹चिला सिसिन दुक्टे सेम तिवा, सेत्पा, छ्याजिक ङ्यालु, (कामुक अनैतिकता) ,कुन्ज्येन, मेलेवा किदुक ताङ (अपमान) सेम्गि ना्नेसुर थेन्ग्यु । ²⁰दि काच्ये तिविकि मिला मेचेङि जेउइ । लाक्पा माटुबा सेन साेसिन तिकि मेचेङि माजाेउइ।"²¹ति तिङ्ला येसु त्यासुर गाल्निते टुराेसताङ सिदाेन ग्यासा नेवा गाल्सुङ । ²²ल्हाेसा, मिराचिक कनानि पुम पेजा त्येसुर फिला लेसुङ । ति कारे क्यानि सासुङ, हे चाेवाे, दाउदकि पुज्युङ, ङाला ङिङ्ज्ये कि; ङे पुम दुक्टे थु नेसुर अाला दुक्पा ङेलु वाइ ।" ²³हिनसिनाङ येसुकि छिक चिगाक ताम माक्या । येसुकि लाेप्टुक तिवा लेम्निते येसुला दुक सिइदाङ (बिन्ति) क्याासुङ, "तिला द्यासुर ताङताेङ, चिला सिसिन अारे तिङ्ला कारेकिइ वाइ।"²⁴येसुकि कालेन क्यानिते सासुङ, "ङाला इस्त्राएलकि खाङ्बि ताेरु लुगि चाला सिना ज्येन केनिङ ताङु मिन ²⁵।"ति लेम्निते येसुकि गमाला स्याबा किइदाङ सासुङ, "चाेवाे, ङाला (सहायाता) कि ।" ²⁶येसुकि कालेन बिनिते सासुङ, "दाक्पि पुज्युङ पुम तिविकि सिवाङ लानि कि गमाला क्युरु लेमु मेङुइ।"²⁷तिकि सासुङ, "हिन, चाेवाे, ति कितिविकि दाक्पि (मालिक) कि (टेबुल) नेसुर ल्हुबु सिवाङ तिवा सेउइ ।" ²⁸तितिङ्ला येसुकि कालेन बिनिते तिला सिक्यासुङ, "पुम, ख्यरे माेबा बाेबाे वाइ । ख्यरे सेम क्याबु दगे ख्याेरुङ्ला किसित ।" तेमे तिराङ तुज्येला तिकि पुम टेगसुङ।²⁹येसुकि ति दासा ताङनिते गालिल चङ्बुकि चाला गाल्सुङ । ति तिङ्ला येसु गाङि खाला गाल्नि त्येराङ देसुङ । ³⁰अाला जाेबु मि येसुकि चाला लेसुङ । तिविकि दाक्पु तानि काङ्बा ना गाल्बा, मिक माथाेङु, ताम मेथेन्बु, (लुला) मि तिवा, दाङ नाबुु मितिवा अाला खसुङ । तिविकि तिवाला येसु चाला ज्याकसुङ तेमे येसुकि तिवाला टेग चिसुङ । ³¹ताम कि मुथुवु तिवा ताम कि थाुबु, (लुला) तिवा टेगु, काङ्बा ना गालु तिवा युग थुवु, मिक माेथाेङु तिवा मिक थाेङ थुबु जाेंबु मि तिविकि थाेङसुङ तिवाला याम्छेन लासुङ । तिविकि इस्त्राएलकि चाेवाे काेन्ज्यकला तुचिछ्ये बिनसुङ।³²येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला दाक्पि चाला काताङनिते सासुङ, "ङाला दि जाेंमितिवाला ङिङ्ज्ये लाबु वाइ, चिला सिसिन तिवा ङिमा सुम तङ्ने ङातानि देलु वाइ तेमे तिवा तानि सापच्ये काङ मेत । ङा तिवाला काङ माबिन्बा द्यासुर ताेङु सेम मेत, तेमे तिवा लाम्ला (मुर्छा) परे मिकिउइ ।" ³³लाेप्टुक तिविकि येसुला सासुङ, "दिनक काङ मेदु दासाला दिजाे अाला मिला डाबु क्यानि केनसुर ङेरेकि सिवाङ खुङुजा?" ³⁴येसुकि तिवाला सासुङ, "खिराङ तानि डुमा चाे सिवाङ वाइ?" तिविकि सासुङ, "डुमा दिन दाङ टिक्पि टिक्पि ङ्या वाइ ³⁵।"ति तिङ्ला येसुकि मि तिवाला साला देत सिनि का बिनसुङ।³⁶येसुकि ति डुमा दिन सिवाङ दाङ ङ्या लासुङ, तुच्यिछ्ये बिनसिमा ति सिवाङ च्याङ्निते लाेप्टुक तिवाला बिनसुङ । तेमे लाप्टुक तिविकि मि तिवाला बिन्सुङ । ³⁷मितिवि तेरिककि साेनि डासुङ । तेमे तिविकि साेनि ल्हागु सिवनङ दाङ छ्या स्याेम दिन रुसुङ । ³⁸पुम पेजादाङ पेजा तिवा सिना ज्येन मि क्याजिक (हजार) सि नक । ³⁹ति तिङ्ला येसुकि मि तिवाला ताङ्निते टुला ज्यानि मगादान सिरु दासा नेवा गाल्सुङ

Chapter 16

¹ती ज्युक्ला फरिसीतिवा ताङ सदुकीतिवा खोला खोक्पा ल्हापला खोकी चाला लेसुङ दोजो ख्युरूङ नामनेमा लेबु यिन्सिन ङ्यिराङला च्यिक छ्या तेन सिनी सिक्यासुङ। ²तेमे येसूकी तिवाला सिक्यासुङ गसेला नाम मोर्मु गलुप् थोङ्सिमा साला याङ नाम सेङ्गिवी सिनी ख्यिरेसिवी।³टाेप्ला खिराङ सिउइ, 'हारिङ ङिमा मेलेवा गिउइ, चिला सिसिन नाम मार्मु दाङ मुसुपकि उबु वाइ ।' नाम्गि (अवस्था) ल्हानि च्युक क्यानि (अर्थ) ग्यागु सिनि खिराङ सेक्युइ, हिनसिनाङ खिरेकि तुज्येकि ताकि (अर्थ) ग्याक मुथुइ । ⁴दुक्टेचिक ताङ छ्याजिक ङ्यालु गिपाकि ता छाेल्ग्युइ, हिनसिनाङ तिला याेनाकि ता सिना ज्येन चिनदिङ ता छ्या मेदेदुइ । तितिङ्ला येसुकि तिवाला ताङ्निते त्यासुर थारे गाल्सुङ।⁵लाेप्टुक तिवा राङ्सा नामुला लेसुङ, हिनसिनाङ तिविकि सिवाङ खुङु जेसुङ । ⁶येसुकि तिवाला सासुङ, "नासाम ताेङ सदुकि तिविकि खमिर नेसुर (सावधान) देत ।" ⁷लाेप्टुक तिविकि दाक्पि पार्ला ताम किइदाङ दुक सिरु ज्युसुङ, "अरेकि सिवाङ माखबुकि किसाला येसुकि दुक सिइ वाइ ।" ⁸येसुकि दि काच्ये छ्या ङेनिते सासुङ, "फेचाे माे वतु तिवा, दाक्पि पार्ला चिला ताम किउइ खिरेकि सिवाङ माखबुकि किसाला ङेकि दिनक साबु हिन सिनि सिउइ?⁹(हजार) मिरा ङाकि लागि डुमा ङा सिवाङताङ स्याेम चाे सिवाङ रुबुदि खिराङ्ला छ्या मेत? ¹⁰मिनसिन डुमा दिन सिवाङकिदि स्याेम चाे रुबु?¹¹ङेकि ति सिवाङ तिविकि ताम क्याबु मिन सिनि खिराङ चिला हाकलमाेकाेउइ ? नासाम ताङ्निते फरिसितिवाताङ सदुकितिविकि खमिर नेसुर थारे देत ।" ¹²तितिङ्ला येसुकि तिवाला सिवाङकि खमिर नेसुर मिन, फरिसिदिवादाङ सदुकि तिविकि येन्देन नेसुर थारे देत सिनि साबु नक सिनि तिविकि हाक काेसुङ।¹³तिजाेला येसु कैसरिया फिलिप्पिकि (इलाका) तिवाला लेम्नि ख्याेलसुङ, येसुकि दाक्पि लाेपटुक तिवाला दुक सिइदाङ टिसुङ, "मि पुज्युङ सु हिन सिनि मि तिविकि सिउइ ?" ¹⁴तिविकि सासुङ, लालाकि सिउइ बप्तिस्मा तेरु युहन्ना, लालाकि एलिया, लालाकि यर्मिया मिन्सिन लुङदेन लापुप तिविनाङ्ला मिराचिक हिन सिनि सिउइ ।" ¹⁵येसुकि तिवाला सासुङ, "ङा सु हिन सिनि खिराङ सिउइ ?" ¹⁶सिमाेन पत्रुसकि कालेन किइदाङ सासुङ, "ख्याे सेन्बा काेन्ज्यककि पुज्युङ चाेवाे हिन।"¹⁷येसुकि कालेन क्यानि तिला सासुङ, "याेनाकि पुज्युङ सिमाेन ख्याेरुङ तुच्येकि हिन, चिला सिसिन जुबुदाङ ठाककि दि काच्ये ख्येरुङ्ला छ्या तेनु मिन, देवाचेन्ला वदु ङे पापिकि छ्या तेनु हिन । ¹⁸ङा ख्याेरुङला दिङ सिउइ, ख्याेरुङ पत्रुस हिन, ङा दि दे खाला, जाेमखाङ जेउइ ।, ङ्याल्माकि गाे तिवा दिकि खाला ग्याल मुथुउइ।¹⁹ङा खिराङ्ला देवाचेनकि ग्याल्खापकि च्याताक तिवा तेर्क्यु । ख्यरेकि ज्म्बुलिङ्ला काङ टागुइ, ति देवाचेनला टागुइ, तेमे चिन काच्ये ख्यरेकि जम्बुलिङ्ला टाेल्ग्यु, ति देवाचेनला डेल्ग्यु ।" ²⁰तितिङ्ला ङाराङ चाेवाे हिन सिनि सुलाङ मासिसा सिनि येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला का क्यासुङ।²¹ति तुज्ये नेसुर येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला येसु यरुसलेम डाे गाेक्यु, दिक्पा मेदुप लाेबेन दिवादाङ छेदक काेङ्यारतिवादाङ शास्त्रि तिविकि लाक्पा नेसुर अाला दुक्पा खुर गाेक्यु, सेदु ङिमा सुम्गि छेमु सेन्बु लाङुइसिनि सिरु ज्युसुङ । ²²पत्रुसकि येसुला छ्यजिक नेबा टि गाल्निते दुक सिइदाङ कारे क्यासुङ, "चाेवाे, दि ख्याे नेसुर थारे वसित; दिनक ख्याेला नाम्लाङ मुहुङसित ।" ²³येसु ग्युर्निते पत्रुसला सासुङ, "ह्रेडि, ङे चानेसुर थारे ग्युक! ख्याेङ ङे लागि (बाधा ) हिन, चिला सिसिन ख्यरेकि काेङन्ज्यककि काच्ये तिवाला सेम माक्याबा मितिविकि ताम तिवाला सेम किउइ।"²⁴तितिङ्ला येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला सासुङ, "(यदि) सिकि ङाला तिङ ङ्यगु सेम किउइ सिसिन, तिकि दाक्पुलाराङ (इनकार) किगाेक्यु; दाक्पि ङ्याङसिङ लाेङ्गाेक्यु तेमे ङाला तिङ ङ्यक गाेक्यु । ²⁵चिला सिसिन सिकि दाक्पि जुुुबु सेन्बा ज्यगु छाेल्ग्यु तिकि ति ताेङुइ सि ङे (खातिर) मिजिरिङ ताेङुइ तिकि ति ङेक्युइ । ²⁶चिला सिसिन मिराचिकि तरिक जम्बुलिङ ङेसिनाङ दाक्पि मिजिरिङदि ताङ्नक क्यासिन तिला काङ (लाभ) हुङुइ ते ? मिराचिगि मिकि दाक्पि मिजिराङकि (बद्लाला) काङ तेरथ्युक्यु?²⁷चिला सिसिन मि पुज्युङङ दाक्पि पापि साेवाला येसुकि थु तिवातानि गिउइ । ति तिङ्ला येसुकि तेरिक मितिवाला तिकि यग दगेराङ (प्रतिफल) तेर्क्यु । ²⁸हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, द्ये लानि वदुतिवि नाङ्ला खिराङ सुङ वाइ, सिकि मि पुज्युङला तिकि ग्यालखापला हुङिन वदु माेथाेङुसाक सेत्पा साे माल्हाउइ

Chapter 17

¹ङिमा टुग तिङ्ला येसुकि पत्रुस, याकुबदाङ तिकि नुक युहन्नाला दाक्पु तानि टि गाल्सुङ, तिवाला क्याजिक थेन्बु गाङ चिक्ला टिनि गाल्सुङ । ²तिविकि गमाला येसुकि दाक्पि (रुप परिवर्तन) क्यासुङ । येसुकि च्याङा ङिमा दगेराङ ठाछ्यालि स्यारसुङ, येसुकि माज्या टाक दगेराङ ठादिङि गाल्सु।³ल्हाेसा, त्या माेशादाङ एलिया येसुतानि ताम किइ वदु तिविकि थाेङ्सुङ । ⁴पत्रुसकि कालेन क्यानि येसुला सासुङ, "चाेवाेे, ङेराङला द्येराङ देदु ल्यामु हुङुइ । ख्याेरुङ सेम किसिन, ङा द्ये डुमा सुम देदु दासा जेउइ दक्पुजिक ख्याेला, दक्पुजिक माेसाला दाङ दक्पुजिक एलियाला।"⁵तिजाेला पत्रुस ताम किइ वदु बेला, तिजाेला ल्हाेसा, ठाछ्यालि मुसुपकि तिवाला उप्सुङ, "दि ङे (प्रिय) पुज्युङ हिन, दितानि ङा अाला (प्रसन्न) वाइ । दिकि काच्ये ङ्येन ।" ⁶तिजाेला लाेप्टुक तिविकि दि काेसुङ, तिविकि दाक्पि च्याङा बानिते अाला जिवा क्यासुङ । ⁷तेमे येसु लेम्निते तिवाला रेङ्निते सिक्यासुङ, "ल जिवा माक्यि ।" ⁸ति तिङ्ला तिविकि याे ल्हासुङ, तिजाेला येसुला सिना ज्येन्ला सुलाङ माथाेङ।⁹तिजाेला तिवा गाङ्नेसुर मामाे हुङिन वदु नक, येसुकि तिवाला दुक सिङदाङ का बिन्सुङ, "मि पुज्युङ सित्पा नेसुर सेन्बा मालाबुसाक दि (दर्सन) सुलाङ मासिसा ।" ¹⁰येसुकि लाेप्टुक तिविकि येसुला दुक सिइदाङ टिसुङ, "तिनक हिन्सिन, एलिया तङ्ला हुङगाेक्यु सिनि शास्त्रि तिवा चिला सिउइ ते?"¹¹येसुकि कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, "एलिया हुतुङराङ गिउइ तेमे तेरिक काच्येतिवाला साबा जेउइ । ¹²हिनसिनाङ ङा खिराङ्ला सिउइ, एलिया तङ्लाराङ लेम्नि सिंदु वाइ, हिनसिनाङ तिविकि एलियाला ङाे मास्ये । तिकि (बदला), तिविकि एलियाला काङ सेम लासुङ तिराङ क्यासुङ । तुकराङ क्यानि, मि पुज्युङकिसाङ तिविकि लाक्नेसुर दुक्पा खुर्क्यु ।" ¹³तेमे येसुकि बप्तिस्मा तेरु युहन्नाकि ताम तिवातानि किइ वाइ सिरु काच्ये लाेप्टुक तिविकि हाक काेसुङ।¹⁴तिजाेला तिवा मि जाेबु दासाला लेसुङ, मिराचिक मि येसुकि चाला लेम्नि येसुकि गमाला स्याबा क्यानि सासुङ, ¹⁵"चाेवाे, ङे पुज्युङ खाला काट्रिन क्यानि नाङ, चिला सिसिन तिला नेर्पा रेगु वाइ तिकि किसाला तिकि अाला दुक्पा खुरिन वाइ । चिला सिसिन ति अाला मेदाङ छ्यु ना्ला ल्हुम्ग्यु । ¹⁶ङेकि तिला ख्याेकि लाेप्टुक तिवि चाला खबिन, हिनसिनाङ तिविकि तिला नेर्पा नेसुर थार्वा तेर माथुप।"¹⁷येसुकि कालेन क्यानि सासुङ, "ए फेचाे माेवा वतु तिवादाङ नागालु गिपा तिवा, नामसाक ङा खिरे चाला देदुजा ? नामसाक ङेकि खिराङ्ला (साथ) तेरुजा ? तिला द्याबा ङे चाला टि स्यक ।" ¹⁸येसुकि तिला कारे क्यासिमा ह्रेडि ति नेसुर फिला थेनसुङ । ति ख्यक पेजा ति तुज्येनेसुर राङ टेकसुङ।¹⁹तितिङ्ला लाेप्टुक तिवा सिसाङ माेथाेङु दासाला येसुचाला लेम्निते सासुङ, "ङेरेकि चिला तिला फिला थेन माथु ?" ²⁰येसुकि तिवाला सासुङ, "खिरेकि किमाथुबुदि रबु मेदु माेवाकि किसाला । चिला सिसिन हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिराङतानि (राय) कि डेलु चाेढे क्याजिक माेवा वासिनाङ, दि (पहाड) ला खिरेकि 'द्यासुर टाेनि त्या ग्युक ' सासिनाङ ति डिउइ खिरेकि क्यासिन चिनदिङ काच्ये (असम्भब) मेङुइ । ²¹तिकि किसा तिदगे ह्रेडिदि माेपारताङ युङ्ये मेदा फिला मेथेदुइ।"²²तिजाेला येसु गालिलला देसुङ, येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला सासुङ, "मि पुज्युङ मि तिविक लाक्पा तेर्क्यु । ²³तेमे तिविकि तिला सेसिमा ङिमा सुम्गि छेमु लाङुइ ।" लाेप्टुक तिवा अाला दुक्पा क्यासुङ।²⁴तिजाेला तिवा कफर्नहुमला लेबु नक, (मन्दिर) ला (कर) लाेङु मितिवा पत्रुसकि चाला लेम्नि सिक्यासुङ, काङ खिरेकि लाेबेनकि (कर) मेज्येलुइ ?" ²⁵तिकि सासुङ, ज्येल्ग्यु ।" तिजाेला पत्रुस खाङ्बि नाङ्ला गाल्सुङ, येसु तङ्ला तितानि ताम क्यानि सिक्यासुङ, "सिमाेन, ख्यरे सेम काङ वाइ ? जम्बुलिङ्कि ग्याल्बुकि सुनेसुर (कर) ङेक्यु ? खिरेकि (प्रजा) नेसुर ना परदेशितिवा नेसुर?"²⁶तिजाेला पत्रुसकि "परदेशितिवानेसुर" सानि सासुङ, येसुकि तिला सिक्यासुङ, "तिनक हिनसिन, (प्रजा) तिवा नेसुर (कर) ज्येलु नेसुर (मुक्त) गिउइ । ²⁷ङेरेकि (कर) लाेङु तिवाला दिक्पा किरु साेङु माजाे सिनि चंबुला ग्युक, (बल्छि) ग्याेप, तेमे चिन्दि ङ्या तङ्ला थेप्क्यु तिला थेन । ख्यरेकि तिकि खा पेसिमा ख्यरेकि ङुलकि डेवाचिक ङेक्युइ । ति खलेक तेमे ङादाङ ख्यरे (कर) लाेङु तिवाला बिन

Chapter 18

¹तिराङ तुज्येला येसुकि लाेप्टुकतिवा येसुकिचाला लेम्नि सिक्यासुङ, "देवाचेनकि ग्यालखापला तेरिक सिना बाेबाे सु हिन?" ²येसुकि दाक्पि चाला मिराचिक पेजाला का ताङ्निते ति पेजाला तिविकि पार्ला ज्याकसुङ, ³तेमे सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिरेकि (पश्चताप) क्यानिते दि पेजादगेराङ मावबु साक, खिराङ ज्येन चिन्दिङ (रिति) कि देवाचेनकि ग्यालखापला स्युक मुथुउइ।⁴तिकि किसाला, सिकि दि पेजा टिक्पेकि दगे दाक्पुला ज्यापु जेउइ, ति मिराङ देवाचेनकि ग्यालखापला तेरिक सिना बाेबाे गिउइ । ⁵तेमे सिकि ङे मिनला दिनक मिराचिक पेजाला (अपनाउछ), तिकि ङाला (अपनाउछ) । ⁶तिजाेला ङाला माेवा किरु दि पेजातिवाला सिकि मिराचिक्ला क्याजिक दिक्पा कि जिक्यु, तिकि जिङ्बाला बाेबाे दाेचिक काल्निते तिङ्मु चङ्बुला क्युरु ल्यामु हुङु नक।⁷(कठिनाइ) तुज्येकि किसाला दि (संसार) ला धिकार ! चिला सिसिन दिनक तुज्ये हुङ गाेबु वाइ, तिजाेला ति मिला (धिकार) ति नेसुर दिनक तुज्ये गिउइ ! ⁸हुतुङराङ ख्यरे लाक्पा मिनसिनाङ काङ्बिकि ख्याेरुङला दिक्पा कि जिक्यु सिसिन, तिला तुम्निते ख्याेङ नेसुर थारे क्युर । लाक्पा ङिकार ताङ काङ्बा ङिकार वनि ते नाम्लाङ मिसिबु मे नाङ्ला क्युरु सिना (लुलाे) मिनसिन युग मुथुबु वनिते मिजिरिङ्ला श्युगु ख्याेरुङ्ला ल्यामु गिउइ।⁹हुतुङराङ ख्यरे मिगिकि ख्याेरुङ्ला दिक्पा कि जिक्यु सिसिन, तिला थेन, तिला ख्याेङ नेसुर थारे क्युर । ङिकार मिक वनिते नाम्लाङ मिसिबु मे नाङ्ला क्युरु सिना मिक चिक खुर्निते मिजिरिङ्ला श्युगु ख्याेरुङ्ला ल्यामु गिउइ।¹⁰हाेसियार) देत, दि टिक्पे मि तिवाला सिकिसाङ (र्घिणा) माकि । चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, देवाचेनला तिविकि (दुत) तिविकि नाम्लाङ ङे पापिकि च्याङा ल्हेउइ सुदि देवाचेनला वाइ । ¹¹चिला सिसिन येसु ताेरु मि तिवाला छाेल लेबु हिन।¹²ख्यिराङ काङ सेम किउइ ? हुतुङराङ लाला मितानि डुमा ग्या लुक वाइ, तेमे तिकि नाङ्ला दक्पुचिक ताेर्नक क्यासिन, काङ तिकि ति (उनान्सय) लुक तिवाला गाङचिगि नामुला ज्याङ्निते ति ताेरु तिला छाेल माेडाेउइ? ¹³तेमे हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, तिकि ति ताेरु लुकला ङेनक क्यासिन, तितानि वदुति (उनान्सय) लुक सिना साङ ति दक्पु चिक्ला अाला गा किउइ । ¹⁴तुकक्यानिराङ, दि मितिवा दक्पुजिगाङ मिसिसित सिनि नामाेडाेसित सिनि देवाचेनला वदु खिरे पापिकि सेमकिउइ।¹⁵ख्यरे नुगिकिकि ख्यरे (बिरुद्व) ला दिक्पा किउइ सिसिन, ग्युक, चिकराङ ठेनिते तिला तिकि (गल्ति) छ्या तेन बिन । हुतुङराङ तिकि ख्यरे ताम ङेन्नक क्यासिन, ख्यरेकि दाक्पि नुकला ङेक्युइ । ¹⁶तिजाेला तिकि ख्यरे ताम मेङेननक सिसिन, ज्येन मिराचिक मिन्सिन मिरा ङि नुकला दाक्पुतानिराङ टि ग्युक, चिला सिसिन मिराङि या मिरासुम्गि (साक्षि) कि तामनेसुर तेरिक छिक हुतुङ्किराङ वसित।¹⁷तिजाेला तिकि तिविदिङ तामाङ ङेदुङ मेङेन्नक सिसिन, दि (बिषय) जाेम्खाङकि मितिवाला सेत । हुतुङराङ तिकि जाेमखाङकि मितिविकितिङ ताम मेङेदुइ सिसिन , ति ख्यरेलागि यहुदि मेदु मिन्सिन (कर) लाेङु दगेराङ वसित।¹⁸हुतुङराङ ङा खिराङला सिउइ, चिन काच्येतिवा ख्याेरुङ जाम्लिङ्ला टागुइ, ति देवाचेनलाङ टागुइ । तेमे चिन काच्येतिवा ख्याेङ जाम्लिङ्ला श्यिगुइ, ति देवाचेनलाङ सिगुइ । ¹⁹हारुङाङ ङा खिराङला सिउइ, तजाे खिरे नाङ्ला मिरा ङिकि तिविकि लाङु चिनदिङ काच्येला दि जाम्लिङ्ला सेबा रिगुइ सिसिन, देवाचेनला वदु ङे पापा नेसुर तिविकि लागि ति किउइ । ²⁰चिलासिसिन केन मिरा ङि मिनसिन मिरा सुम ङे मिनला जाेम्ग्यु, ङा तिविकि पार्ला हुङु।²¹तेमे पत्रुस लेम्निते येसुला सासुङ, "चाेवाे, ङे नुगिकि ङे खाला खेप चाे दिक्पा क्यासिनाङ ङेकि तिला ताङ तेरुजा ? काङ खेप दिन ?" ²²येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ङा ख्याेरुङला खेप दिन सिनि मिसिउइ, (सत्तरि) दुम्बा खेप दिन शाक।²³तिकि किसाला, देवाचेनकि ग्यालखापला दिनक चिक ग्याल्बु तानि (तुलना) किथुक्युइ, सिकि दाक्पि यक्पु तिवा तानि दाक्पि (हिसाब) रिगु सेम क्यासुङ । ²⁴तजाेला तिकि (हिसाब) लाङु ज्युसुङ, यक्पुजिक तिकि गमाला टि लेसुङ ग्याल्बुला तिला (हजार) च्यु सेरकि (सिक्का) ज्यालगाेबु ²⁵नक । हिनसिनाङ ति यक्पु तानि (हिसाब) रिगु काङ जुक्ति मेदुकि किसाला, तिकि ज्यिन्दाककि तितानि तिकि पेर्मि, तिकि पेजातिवाताङ तेरिक काच्ये चनि ति छ्यावा च्याेल सिनि सासुङ।²⁶तिकि किसाला, ति यक्पुकि श्यावा किइदाङ तिकि गामाला खाैतङमा श्यावा क्यासुङ, तेमे सासुङ, 'ज्यिन्दाक, ङाला गुनाङ, तेमे ङा ख्याेला तेरिक ज्येल्ग्यु ।' ²⁷तिकि किसाला, ति यक्पुकि ज्यिन्दाक (दया) कि क्याङुकि किसाला ज्यािन्दाककि तिल ताङनि बिनसुङ तेेेमे छ्याबा ज्येल मागाेबुजाेसुङ²⁸तजाेला ति यक्पु फिला गाल्निते तिकि दाक्पि (सहकर्मि) यक्पुचिक ठेसुङ तिकिदि तिलाला (दिनार) ग्या ज्येल गाेबु नक । तिकि तिला जिम्सुङ, जिङ्बाला जिम्सुङ, तेमे सासुङ, 'ख्यरेकि ङाला काङ ज्येल गाेबु वाइ, ति हाे च्येल ।' ²⁹तजाेला ति यक्पुकि टिमुङ चुनि तिला (बिन्ति) क्यासुङ, 'ङाला गुनि नाङ, तेमे ङा ख्याेरुङला तेरिक छ्याबा ज्येल्ग्यु।'³⁰तजाेला ति माङेन, गाल्निते छ्याबा मेज्येलु साक तिला (झ्यालखाना) ला लुङ्बिन्सुङ । ³¹तजाेला तिकि ज्येन (सहकर्मि) यक्पु तिविकि काङ वबु नक ति थाेङ्सुङ, तिवा अाला (निरास) वसुङ । तिवा लेसुङ, काङ वबु नक ति तेरिक तिविकि ज्यिन्दाकला शा बिनसुङ।³²तितिङ्ला ति यक्पुकि ज्यिन्दाककि काताङ्निते सासुङ,, 'ख्याेङ दुक्टे यक्पु, ख्यरेकि ङाला (बिन्ति) क्याबुकि किसाला ङेकि ख्यर्ति तेरिक छ्याबा ख्याेरुङला ताङ बिदिन । ³³ङेकि ख्याेरे खाला च्याम्बा क्याबु दगेराङ काङ ख्यरेकि साङ दाक्पि (सहकर्मि) यक्पि खाला च्याम्बा कि माेगाेउइ?'³⁴तिकि ज्यिन्दाक ङ्यार्मा क्यानि तिकि ज्येल गाेबु तेरिक छ्याबा मेछ्येबु साक तिला दुक्पा तेरु तिविकि लाक्पाला बिन्सुङ । ³⁵हुतुङराङ खिराङ तेरिककि दाक्पि नुकला (क्षमा) माक्यासिन, ङे देवाचेनकि पापिकिसाङ खिराङ तानि दिनक राङ किउइ

Chapter 19

¹तजाेला येसुकि ति ताम तिवा सानि सिनसुङ, येसु गालिल नेसुर थेनसुङ, यर्दन ज्युङकि फार्केन छ्यला यहुदियाकि साद साक लेसुङ । ²अाला जाेबु मिकि येसुला तिङ्ङ्यासुङ, येसुकि तिवाला टेकचिसुङ³फरिसितिवा येसुकि चाला लेम्निते येसुला खक्पा ल्हाहिदाङ सासुङ, "काङ मिकि लाला (कारण) कि किसाला दाक्पि पेर्मिला ताेङु तिला (न्यायसङ्गत) गिउइ ?" ⁴येसुकि कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, "काङ खिरेकि (पढे) क्याबु मेत, सिकि तिवाला जाेसुङ, काेन्ज्यककि तङ्नेसुरराङ तिवाला ख्यकपेजादा पुमपेजा जाेसुङ?"⁵तेमे सिकि तिवाला जाेसुङ तिकि दिनकगाङ सासुङ, 'दिकि किसाला मिकि तिकि पापा दाङ मामाला ताेङुइ तेमे तिकि पेर्मि तानि डिग्निते ति मेरा ङिकार जुबुचिकराङ हुङुइ ।' ⁶दिकि किसाला तिवा ता मिरा ङि मिन, जुबुचिकराङ हिन । दिकि किसाला काङ चाेवा काेन्ज्यककि ख्यापतङमा थिदु वाइ, तिवाला सिसाङ माेडाेल्सित।"⁷तिविकि येसुला सासुङ, "तिनक हिनसिन माेसाकि अाेरुङ्ला (त्यागपत्र) टिनि ताेङु का चिला बिनसुङ ते ?" ⁸येसुकि तिवाला सिक्यासुङ "खिरे रंबु सेम्गि किसाला माेशाकि खिराङ्ला खिरेकि पेर्मितिवा ताेङु (अनुमति) बिन्सुङ, तङ्ने क्याला या दिनक मेदु नक । ⁹ङा खिराङ्ला सिउइ, सिकि (कामुक) (अनैतिकता) कि किसा सिना दाक्पि पेर्मिला ताङ्निते राङ्सातानि ज्येन्दि किउइ तिकि (ब्याबिचार) किउइ । तेमे चिन मिकि ति ताङु पुमा तानि ज्येन्दि किउइ तिकि साङ (व्यबिचार) किउइ।"¹⁰लाेप्टुक तिविकि येसुला सिक्यासुङ, "तजाे ख्यकिदि दाक्पि पेर्मि तानि दिनक (अवस्था) गिउइ सिसिन, ज्येन्दि मिकिरुराङ ल्यामु हिन ।" ¹¹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "तेरिक मिकि दि येनदेन लाङ मुथुइ, (केवल) तिविकि क्याज्यिक लाङ थुक्युइ सुलादि बिदु वाइ । ¹²चिला सिसिन काङ (नपुंसक) तिवाङ वाइ सुदि दाक्पि मामिकि खक्पा नेसुरराङ तिनकराङ केसुङ । काङ (नपुंसक) तिवा वाइ सु मितिवा नेसुर (नपुंसक) जाेबु नक । काङ (नपुंसक) तिवा वाइ सिकि देवाच्येनकि ग्यालखापकि लाषि दाक्पुलाराङ (नपुंक) जाेसुङ । सिकि दि येनदेनला लाङ थुक्युइ, तिकि लाङ्सित।"¹³ति तिङ्ला येसुकि दाक्पि लाक्पा ज्याङ्नि माेपार क्यानि तेर्सित सिनि येसु चाला पेजा टिक्पे तिवाला टि लेसुङ, तजाेला लाेप्टुक तिविकि तिवाला कारे क्यासुङ । ¹⁴(तथापि) येसुकि सिक्यासुङ, "टिक्पि पेजा तिवाला हुङचित तिवाला ङेचाला हुङुला माक्याेर चिला सिसिन देवाचेनकि ग्यालखाप तिविदिराङ हिन ।" ¹⁵तेमे येसुकि तिविकि खाला दाक्पि लाक्पा ज्याक्सुङ, ति तिङ्ला येसु त्यासुरथेन्सुङ।¹⁶ल्हाेसा, मिराचिक मि येसुकि चाला लेम्निते सिक्यासुङ, "(गुरुज्यु), ङेकि (अनन्त जिवन) ङेदुला ङेकि काङ ल्यामु यग कि गाेक्यु ?" ¹⁷येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ल्यामु काङ हिन सिनि ख्याेरुङ ङाला चिला टिउइ ? ल्यामु दक्पुजिक क्याजिक गिउइ, दजाेला ख्याेरुङ मिजिरिङ्ला श्युगु सेम किउइ सिसिन, का तिवा (पालना) कि।"¹⁸ति मिकि येसुला सासुङ, "चिन का तिवा ?" येसुकि सिक्यासुङ, "मिला मेसेदु, स्यामडेन मुस्युपु, कुन मिकिरु, मिदुप किदुक मेस्येबु, ¹⁹दाक्पि पापादाङ मामाला (अादर) किरु, दाक्पि पेर्मिला दाक्पुला दगेराङ ङिङ्ज्ये किरु।"²⁰ति ज्येदा मिकि येसुला सासुङ, "दि तेरिक का या ङेकि ङेदुराङ वाइ ।ङेकि हारुङाङ काङ कि गाेबु वाइ ?" ²¹येसुकि तिला सिक्यासुङ, "दजाे ख्याेरुङ (सिद्व) हुङु सेम किसिन, ग्युक, ख्याेरुङ तानि काङ वाइ ति च, तेमे ति (गरिब) तिवाला बिन तेमे ख्यरेकि देवाचेनला गिज्या ङेक्यु । तितिङ्ला लेम्निते ङाला तिङ ङ्य ।" ²²तजाेला ति ज्यादा मिकि येसुकि सिक्याबु ताम ङेनसुङ, ति अाला दुक्पा क्यानिते हाे गाल्सुङ, चिला सिसिन ति अाला गिज्या वदु मि हिदु नक।²³येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, छ्युक्पु मिला देवाचेनकि ग्यालखापला स्युगु अाला दुक्पा हुङुइ । ²⁴ङा लाेङङ्या खिराङ्ला सिउइ, "छ्युक्पु मिला चाेवाे काेन्ज्याककि ग्याल्खापला स्युगु सिना या (उट) ला खापकि मिरुङ नाङ्ला स्युगु सजिलाे हुङुइ।"²⁵तजाेला लाेप्ठुक तिविकि दि काेसुङ, तिवा (छक्क परे) क्यानि सासुङ, "तिनक हिनसिन सिकि थार्वा तेर्थुक्यु ?" ²⁶येसुकि तिवाला ल्हानिते सिक्यासुङ, "मिकिया दि कि मुथुबु राङ हिन, तजाेला चाेवाे काेन्ज्यककि तेरिक कि थुक्यु ।" ²⁷ति तिङ्ला पत्रुसकि कालेन क्यानि येसुला सिक्यासुङ, "ल्हाे, ङेरेकि तेरिक काच्ये ताङ्निते ख्यनेरुङ्ला तिङ् ङ्याबु वाइ । तजाेला ङेरेकि काङ ङेक्यु?"²⁸येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिराङ सिकि ङाला तिङ ङ्याबु वाइ, साबा केबु छेमुङ तजाेला मि पुज्युङ इस्त्राएलकि च्युपङि (कुल) कि ठिम किइ दाक्पि साेंवाकि ग्यालठाकला देक्यु, खिराङङाङ च्युपङि ग्यालठाकला देक्यु।²⁹सिकि ङे मिनला दाक्पि खाङ्बा स्यिङ, उज्यु नुक, इज्यि नुम, पापा, मामा, अाङातिवा दाङ दाक्पि लुङ्बा ताङु वाइ, तिकि दुम्बा ग्या ङेक्यु तिकि नाम्लाङ मिस्यिबु का ङेक्यु । ³⁰दजाेला मि अाला हादा तङ्ला वाइ, तिवा तिङ्ला परेक्यु, मि अाला तिङ्ला वाइ, तिवा तङ्ला हुङुइ

Chapter 20

¹चिला सिसिन चाेवाे काेन्ज्यककि ग्यालखापति मिराचिक स्यिङि ज्यिन्दाक दगेराङ हिन, सुदि (दाखबारि) कि लागि ङालाक तिवाला (ज्यालादारि) ला ग्यागुला टाेप्लाराङ फिला गाल्सुङ। ²ति यक किरु तिवा तानि ङिमा चिगिदि दिनार चिगला यग किरु तिवा ङेनसिमा तिकि तिवाला (दाखबारि) ला ताङ्सुङ।³ति तुजे गु फिला गाल्नि (बजार) ला ज्येन यग किरु तिवाला काङ यग माक्याबा लानि वदु थनेङ्सुङ । ⁴तिकि तिवाला सिक्यासुङ, 'खिराङ्ङाङ् (दाखबारि) ला ग्युक, काङ (उचित) वाइ, ति ङा खिराङ्ला तेर्क्यु ।' तिकि किसाला तिवा यग किरु गाल्सुङ।⁵लाेङ्या ति तुज्ये च्युबङि दाङ तुज्ये सुमला फिला गाल्निते तिनकराङ क्यासुङ । ⁶खेप्ज्यिक लाेङ्ङ्या ति तुज्ये ङा ठनेबा फिला गाल्सुङ ज्येनतिवाला काङ यग माक्याबा टाङि लानि वदु ङेसुङ । तिकि तिवाला सिक्यासुङ, 'खिराङ ङिमकाङ द्ये काङ माक्याबा चिला देनि वाइ ?' ⁷तिविकि तिला सिक्यासुङ, 'चिला सिसिन सिकिङ ङेराङ्ला यग्ला ग्याबु मेत ।' तिकि तिवाला सासुङ, 'खिराङ्ङाङ (दाखबारि) ला ग्युक।'⁸दजाेला नाम राेसुङ, ति (दाखबारि) कि ज्यिनदाककि तिकि (व्यवस्थापक) ला सासुङ, 'ति यग किरु तिवाला का ताङ्निते तिङ्ला हुङु तिवानेसुर क्यानि तिवाला तिविकि (ज्याला) बिन ।' ⁹दजाेला तुज्ये ङाला ग्याबु ङालाक तिवा लेसुङ, तिवा तेरिककि दिनारच्यिक ङेसुङ । ¹⁰दजाेला तङि ङालाक तिवा लेसुङ, तिविकि अाला ङेक्यु सिनि तिविकि सेम क्यासुङ, हिनसिनाङ तिवा तेरिककि दिनार च्यािकराङ ङेसुङ।¹¹दजाेला तिविकि दाक्पि (ज्याला) तिवा लासुङ, तिविकि ति स्यिङिकि ज्यिन्दाक तानि (गनगन) क्यासुङ । ¹²तिविकि सासुङ, 'दि तिङ्ला हुङु तिविकि (घण्टा) चिक क्याजिक यग क्यासुङ, हिनसिनाङ ख्याेकि ङेराङ्ला चाेराङ जाेसुङ, ङेरेकि ति ङिमिटाङकि छिगु ङिमाला यग क्याबिन।'¹³दजाेला ति ज्यिन्दाककि कालेन क्यानि सासुङ, 'दाल्जा, ङेकि ख्याेरुङ्ला काङ मेलेवा क्याबु मेत । काङ ङा तानि दिनार चिक्ला सेम रिबु मेत ते ? ¹⁴काङ ख्यरेति हिन ति लानि दाक्पि लाम श्याेर । ङेकि खिराङला बिदु जाेराङ ङा दि तिङ्ला यगला हुङु तिवालाङ तेरु सेमकिउइ¹⁵काङ ङेकि दाक्पि गिज्या ङेकि सेम क्याबु दगे किरु (न्यासङ्गत) मिन ते ? ना ङा ल्यामु वदुकि किसाला ख्यरे मिक दुक्टे वबु हिन ?' ¹⁶तिकि किसाला तिङिदि तङ्ला हुङुइ, तेमे तङिदि तिङ्ला हुङुइ । काताङुदि अाला वाइ, दजाेला (चुनिएका) च्याजिक क्याज्यिक वाइ।¹⁷तोजो बेला येसु यरुसलेमनेवा डाेइवदुनक, येसुकि ति मिरा च्युपङि लाेप्टुक तिवाला फाजेक राङ ज्याक्सुङ, लाम्ला डाेइ वदु बेला येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, ¹⁸"ल्हाेसा, अाेरुङ यरुसलेम नेवा डाेइ वाइ, मि पुज्युङ काेङ्यार छ्येबु दाङ (शास्त्रि) तिविकि लाक्पाला तेर्क्यु । तिविकि येसुला (म्रित्युदण्ड) (दाेष) ग्यागुइ, ¹⁹येसुला (गिल्ला) किरु, येसुला (काेर्रा) ग्यागु, ङ्याङ्सिङला गेलु सिनि तिविकि येसुला यहुदि मिदुप तिविकि लाक्ला तेर्क्यु । हिनसिनाङ येसु ङिमा सुम्गि छेमु लाेङेइ।"²⁰तितिङ्ला जब्दियाकि पुज्युङ तिविकि मामा दाक्पि मिराङि पुज्युङ तानि येसुकि चाला लेसुङ । ति येसुकि गमाला श्यावा क्यानि येसुनेसुर काङ काच्ये ङेकिदे सिनि येसुतानि (बिन्ति) क्यासुङ । ²¹येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ख्याेरुङ काङ सेबा किउइ ?" तिकि येसुला सासुङ, "ख्याेकि ग्याल्खापला दि ङे मिराङि पुज्युङनाङ्ला मिराच्यिक ख्याेकि येन्बा लाक्पि छ्यला दाङ राङ्सा याबि छ्यला देत सिनि का क्यानिनाङ।"²²येसुकि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, "खिराङ काङ लाेङिन वाइ, ति खिराङ्ला छ्या मेत । काङ ङेकि थुङिन वदु कारि नाङ्नेसुर थुङु खिराङ (सक्षम) वाइ ?" तिविकि येसुला सिक्यासुङ, "ङेराङ (सक्षम) वाइ ।" ²³येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "खिराङ ङे करिनाङ्नेसुरया थुङुइ । ङे लाक्पा याबि छ्यलादाङ ङे येन्बि लाक्पि छ्यला देदु तेरुदि ङेकि मिन, दि तिविकि लागि हिन, सिकि लागि ङेकि पापा नेसुर रिबु वाइ ।" ²⁴दजाेला ज्येन मिराच्यु लाेप्टुकतिविकि दि काच्येला काेसुङ, तिवा दि मिराङि उज्युनुक तानि अालाराङ (रुष्ट) च्युङ्सुङ।²⁵येशुकि तिवाला दाक्पि चाला काताङ्निते सिक्यासुङ, "खिराङ श्येक्युइ, यहुदि मिदुपतिविकि अाेङ्छ्येवातिविकि तिवाला (अधिन) ला ज्यगु, तिविकि (महत्वपुर्ण) मि तिविकि तिवि खाला (अधिकार) किउइ । ²⁶खिरे पार्ला दिनक हुङु मेङुइ । बरु, सु खिरे पार्ला छ्येदक हुङु सेम किउइ, ति खिरे (सेवक) हुङगाेक्यु । ²⁷सु खिरे पार्ला तङ्ला हुङु सेम किउइ, ति खिरेकि (दास) हुङगाेक्यु, ²⁸च्युक क्यानि मि पुज्युङ (सेवा) ङेदुला लेबु मिन, (सेवा) तेरुपला लेबु हिन, अाला मितिविकि (माेल) ज्येलु सिनि दाक्पि मिजिरिङ तेरु सिनि लेबु हिन।"²⁹तिवा यरिहाेनेसुर फिला गाल्सुङ, अाला जाेबु मिकि येसुला तिङ ङ्यासुङ । ³⁰मिक माेथाेङु मिरा ङि मि लाम्गिचाला देनि वदु नक । येसु ति लाम्नेसुर डाेइ वाइ सिरु काच्ये तिविकि काेसुङ, तिवा कारे क्यासुङ, "हे चाेवाे दाउदकि पुज्युङ, ङेरेखाला काट्रिन कि ।" ³¹तिवाला कारे माकि सिइदाङ जाेबु मि तिविकि तिवाला कारे क्यासुङ, दजाेला तवा झन बाेबाे कारे किइदाङ सिक्यासुङ, "ए चाेवाे, दाउदकि पुज्युङ, ङेरेखाला काट्रिन कि।"³²दजाेला येसु लानि तिवाला काताङ्नि सिक्यासुङ, "ङेकि खिराङ्ला काङ क्याबु खिराङ सेम किउइ ?" ³³तिविकि येसुला सिक्यासुङ, "चाेवाे ङेरे मिक पेन नाङ ।" ³⁴दजाेला येसु च्याम्बाकि क्याङ्निते तिविकि मिक्ला रेक्सुङ । तिविकि तिजाे बेलाराङ दाक्पि मिक थाेङ्निते येसुला तिङ ङ्यासुङ

Chapter 21

¹तोजाेला येसुदाङ येसुकि लाेप्टुक तिवा यरुसलेमकि चाला ख्याेल्नि जैतुन गाङिकि बेथफागे सिरु दासाला लेम्नि ख्याेल्सुङ, तजाेला येसुकि मिरा ङि लाेप्ठुक तिवाला ताङ्निते ²दुक सिक्यासुङ, "खिराङ सामुन्नेकि युला ग्युक, खिराङ त्या ख्याेलादाङ तानि ज्यागु ताच्यिकताङ ति तानि पिउ ज्यिक ङेक्यु । तिवाला पिताङ्निते ङे चाला दाश्यक । ³तजाेला दिकि कलाला सिकि काङ सासिन खिराङ दुक सिसा, 'चाेवाेला दि गाेबु वाइ ' तेमे ति मितिविकि श्यारि तिवाला खिराङ तानि ताेङुइ।⁴लुङ्तेम्बा नेसुर सिक्याबु काच्ये ख्याेलुला दिनक हुङु लेसुङ । येसुकि सिक्यासुङ, ⁵"'सियाेनकि पुमला सि, ल्हाे, च्याम्बा च्युङ्नि ते खाला जेनि तेमे ते च्याप्रुक (अर्थात्) पिउच्यिकि खाला जेनि ख्यरे ग्याल्बु ख्यरे चाला हुङिन वाइ।"'⁶दजाेला लाेप्टुक तिवा गाल्सुङ येसुकि काङ का बिदु नक, तिनकराङ क्यासुङ । ⁷तिविकि तादात पिउ दालेम्नि तिवि खाला दाक्पि माज्या तिवा तिङ्नि बिनसुङ, येसु ति माज्याखाला देसुङ । ⁸जाेम्नि वदु अाला मितिविकि दाक्पि माज्यातिवा लाम्ला तिङ्नि बिनसुङ, ज्येन तिविकि दाेङ्बि हांगा तिवा च्याङ्निते ति लाम्ला तिङ्बिनसुङ।⁹येसुकि गमाला गालुदाङ येसुला तिङ ङ्याबु तेरिक मितिविकि दुक सिइदाङ कारे क्यासुङ, "दाउदकि पुज्युङला साेवापुल ! येसु मलाम थाेपुपकि वाइ सु जाेवाेकाेन्ज्यककि मिनला गिउइ ! (उच्च) ला (विराजमान) वदुला साेवा तेक !" ¹⁰दजाेला येसु यरुसलेम नाङ्ला लेबु नक, तेरिक ग्यासाला (हलचल) च्याुङ्सुङ तिविकि सासुङ, "दि सु हिन ?" ¹¹जाेबु मिकि कालेन बिनसुङ, गालिलकि नासरत नेसुर लेबु लुङ्तेम्बा हिन।"¹²ति तिङ्ला येसु (मन्दिर) नाङ्ला श्युसुङ । (मन्दिर) नाङ्ला चाेङुदाङ ङ्यपतिवा तेरिकला येसुकि फिला तेन बिनसुङ, टाङा ज्येदुतिविकि (टेबुल) तिवा तेमे गाम्देर चाेङु तिविकि (अासन) तिवा अालक ग्याम बिन्सुङ । ¹³येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "दिनक टिबु वाइ, 'ङे खाङ्बा माेपारकि खाङ्बा (कहलाइनेछ),' तर खिरेकि दिला (डांकु) तिविकि अड्डा जेउइ ।" ¹⁴दजाेला मिक माेथाेङु तिवा (मन्दिर) नाङ्ला लेसुङ, थेमे येसुकि तिवाला टेक चिसुङ।¹⁵दजाेला छेंबु काेङ्यारतिवादाङ शास्त्रितिविकि येसुकि क्याबु याम्छेनकि काच्ये तिवा थाेङ्सुङ, दजाेला तिविकि (मन्दिर) नाङ्ला पेजातिविकि "दाउदकि पुज्युङ्ला साेवा तेक" सिइदाङ कारे किइ वदु काेसुङ, तिवाला अाला ङ्यार्मा लासुङ । ¹⁶तिविकि येसुला सासुङ, "काङ दि मितिविकि काङ सिइ वाइ, ख्याेङ ङेन थुक्यु ?" येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "हिन ! काङ खिरेकि नाम्लाङ रकुप मेत, ' (दुधे बालक) दाङ (शिशु) तिविकि खेनेसुर तिकि अाला साेवा लाबु वाइ' ?" ¹⁷तितिङ्ला येसु तिवा नेसुर डाेस्युङ तेमे बेथानिकि ग्यासाला गाल्सुङ येसुकि ति नुप त्याराङ सिदा क्यासुङ।¹⁸टोप्ला तजाेला येसु ग्यासाला ग्युर्सुङ, येसुला ल्हब लासुङ । ¹⁹येसुकि लाम्गि चाला अाप्लक दाेङ्बुचिक थाेङ्सुङ, येसु तिकि चाला गाल्सुङ ति दाेङ्बुला दामक तिवा सिना ज्येन काङ माङे । येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ख्याेरुङ्ला ताफेन्ला लाेङ्या नाम्लाङ काङ डेलु माेगाेर्सित ।" ति अाप्लाककि दाेङ्बु श्यारि काम्सुङ।²⁰दजाेला लाेप्टुक तिवकि दि थाेङ्सुङ, तिवाला याम्छेन लानिते सासुङ, "दिजाे टिबु दि दाेङ्बु च्युक क्यानि काम्नि गाल्सुङ ?" ²¹येसुकि कालेन बिनिते तिवाला सिक्यासुङ, "हुतुङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिराङ्ला माेवा वनिते सेम्ला (शङ्का) माक्या सिसिन दि अाप्लककि दाेङ्बुला काङ क्याबु नक ति क्याजिक मिन, खिरेकि दि गाङ्दकला, 'द्यासुर लानि चङ्बुला ग्युक' सासिन तिनकराङ हुङुइ । ²²खिरेकि माेवा क्यानि माेपारला च्यिन्दिङ काच्ये लाेङुइ, ति खिरेकिङेक्युइ²³दोजाेला येसु (मन्दिर) लेबु नक, येसुकि लाेबिन वदु बेला क्ष्येबु काेङ्यार तिवादाङ मितिविकि क्ष्येबु तिवा येसुकि चाला लेम्नि सिक्यासुङ, "ख्याेरुङ चिन काकि दि काच्येतिवा किइ वाइ ?" ख्याेङ्ला दि का सिकि बिन्सुङ ?" ²⁴येसुकि कालेन क्यानिते तिवाला सिक्यासुङ, "ङाङ खिराङ्ला (प्रश्न) च्यिक टिउइ । दजाेला खिरेकि ति सानक क्यासिन, ङेकि च्यिन काकि दि काच्ये तिवा किउइ सिरु काच्ये ङा खिराङ्लासिउइ²⁵युहन्नाकि बप्तिस्मा केन्सुर लेबु हिन ? देवाच्येन नेसुरना मितिवा नेसुर ?" तिविकि दाक्पि नाङ्ला दिनक सिइदाङ (छलफल) क्यासुङ, "(यदि) अरेकि 'देवाचेननेसुर' सिक्यासिन तिकि अाेरुङ्ला 'तिनक हिन्सिन, खिरेकि तिला चिला माेवा माक्या ?' सिक्यानि सिउइ । ²⁶दजाेला अरेकि 'मिनेसुर' सिक्यासिन, अाेरुङ जाेबु मितानि ज्यिवा किउइ, चिला सिसिन तिवा तेरिककि युहन्नाला लुङ्तेम्का सिरु नक ।" ²⁷तजाेला तिविकि येसुला कालेन क्यानि सिक्यासु ङेराङ्ला छ्या मेत ।येसुकि तिवाला सिक्यासुङ "ङाङ च्यिन काकि दि काच्येतिवा किउइ सिनि खिराङ्ला मिसिउइ।²⁸खिराङ काङ सेम किउइ ? मिराचिक मिदि मिरा ङि पुज्युङ नक । ति तङि पुज्युङचाला गाल्नि सिक्यासुङ, 'हारिङ (दाखबारि) ला गाल्नि यग कि ।' ²⁹ति पुज्युङ तिकि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, 'ङा माेडाेउइ,' हिनसिना काङ तुज्ये तिङ्ला तिकि सेम ग्युर्सिमा ति गाल्सुङ । ³⁰तेमे ति मि दाक्पि राङ्सा पुज्युङ चाला गाल्निते तिराङ काच्ये सिक्यासुङ । दि पुज्युङकि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, ' लासाे, ङा डिउइ, 'हिनसिनाङ ति मागाल।³¹दि मिरा ङिकि नाङ्ला चिन पुज्युङ तिकि दाक्पि पापि सेम क्याल्सुङ ?" तिविकि सासुङ, "तङितिकि ।" येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिराङ्सिना तङ्ला से लाेङु तिवादाङ (याैनकर्मि) तिवा देवाचेनकि ग्याल्खापला तङ्ला श्युगुइ । ³²चिलासिसिन युहन्ना खिरेनाङ्ला दिक्पा मेतुपकि लाम्ला लेसुङ, हिनसिनाङ खिरेकि तिला माेवा माक्या, तजाेबेला ति से लाेङु तिवादाङ (याैनकर्मि) तिविकि तिला माेवा क्यासुङ । खिरेकि तजाेबेला ति हुङिन वदु थाेङ्सुङ, ति थाेङ्सिनाङ खिरेकि माेवा माक्या तेमे खिरेकि ताेङ्दाङङाङ माक्या।³³राङ्सा पे ङेन । मिराचिक मि नक, तिदि श्यिङि ज्यिन्दाक नक । तिकि त्या (दाखबारि) ग्याम्निते फारछुर क्याेर्सुङ ; त्यारुक्ला (दाख) चिरु (काेल) ज्यिगाङ जाेसुङ ; रिंदु सिनि (धरहरा) ज्यिगाङ जाेसुङ ; ङालाकतिवाला ति ज सिनि (ठेक्का) बिन्सुङ । ³⁴तितिङ्ला ति राङ्साराङ लुङ्बाला गाल्सुङ । दजाेबेला (दाख) रुगु तुज्ये लेसुङ, ज्यिन्दाककि (दाखबारि) कि ङालाक तिविचाला (दाख) लाङु सिनि ङालाक तिवालाताङ्सुङ³⁵(दाखबारि) कि ङालाकतिविकि ति ज्यिन्दाककि यक्पु तिवाला जिम्निते मिराचिक्ला दुसुङ, मिराचिक्ला सेसुङ तेमे मिराचिक्लादि दाेथनि लिसुङ । ³⁶लाेङङ्या, ज्यिन्दाककि तङ्ला सिना साङ अाला यक्पुतिवा ताङ्सुङ, ति (दाखबारि) ला यक किरुतिविकि तिवालाङ तिनकराङ (व्यवहार) क्यासुङ । ³⁷तितिङ्ला ज्यिन्दाककि दुक सिइदाङ दाक्पि पुज्युङ्लाराङ ताङ्सुङ, 'तिविकि ङे पुज्युङ्ला (अादर) किउइ।'³⁸दाेजाेबेला (दाखबारि) ला यग किरु तिविकि ज्यिन्दाककि पुज्युङ्ला थाेङ्सुङ, तिविकि दाक्पि पार्ला सासुङ, 'दिनि (उत्तराधिकारि) हिन । श्यग, अाेरुङ दिला सेनि ते दिकि (उत्तराधिकार) लिङि ।' ³⁹तिकिकिसाला, तिविकि तिला जिम्सुङ, (दाखबारि) नेसुर फिला क्युर्सुङ, तेमे तिला सेसुङ।⁴⁰तजाेबेला ति (दाखबारि) कि ज्यिन्दाक गिउइ, तिकि ति (दाखबारिला यग किरु तिवाला काङ किदाङ ?" ⁴¹तिविकि येसुला सासुङ, "तिकि ति दुक्टे मितिवाला तेरिकसिना मेलेवा क्यानि सिदा किउइ तेमे ति (दाखबारि) तिनक मि तिवाला (ठेक्क) तेर्क्यु, सिकि डेलु छाेसिन्सिमा तिकि (माेल) ज्येल्ग्यु।"⁴²येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "काङ खिरेकि नाम्लाङ (धर्मशाश्त्र) ला रकुप मेत, 'चिन दाेतिला खाङ्बा ज तिविकि यक्ला माग्याप तिदिराङ कुनाकि पिर्च्युङ दाे च्युङ्सुङ । दि चाेवाे काेन्ज्यकनेसुर वबु हिन, तेमे अरे मिङाला दि याम्छेन लाङ्दे वाइ?'⁴³दिकिकिसाला, ङा खिराङ्ला सिउइ, चाेवाेकाेन्ज्यककि ग्याल्खाप खिराङनेसुर थारे खुन्गाल्निते दिनक गिपाच्यिक्ला तेर्क्यु सिकिदि दाक्पि डेलु गाेर्ज्यिक्यु । ⁴⁴सु दि दाेला ल्हुम्ग्यु, ति (टुक्रा-टुक्रा) जेउइ । सि खाला दि ल्हुम्ग्यु, ति लेप्क्यु।"⁴⁵तजाेला छ्येबु काेङ्यारतिवादाङ शास्त्रितिविकि येसुकि पे ङेन्सुङ, तिविकि कला येसुकि ताम किइ वदु नक सिनि तिविकि छ्या ङेसुङ । ⁴⁶तिविकि येसुला जिमु छाल्सुङ, मितिविकि येसुला लुङ्तेम्बा सिनि सिरुकि किसाला तिवा जाेबु मितिवातानि ज्यिवा क्यासुङ

Chapter 22

¹तिवातानि दुक सिइदाङ येसु पेला ताम क्यासुङ, ²"देवाच्येनकि ग्यालखाप दिनकच्यिक ग्याल्बुदगे हिन, सिकि दाक्पि पुज्युङ्कि लागि ज्येन्दिकि साप्च्ये जाेसुङ । ³तिकि ज्येन्दिला हुङु सिनि श्यग सिक्याबु तिवाला लिङु सिनि दाक्पि यक्पु तिवाला ताङ्सुङ, हिनसिनाङ तिवा हुङु माङेन।⁴लाेङङ्या ग्याल्बिकि दुक सिइदाङ दाक्पि यक्पुतिवाला ताङ्सुङ, 'ति काताङुतिवाला दुक सिसा, 'ङेकि ङे सामा जाेबु वाइ । ङे लाङतिवादाङ रंबु बस्तु तिवा सेदु वाइ, तेरिक काच्ये रिबु वाइ । ज्येन्दिकि शाप्च्येला श्यक।'⁵तिवि कि काङ याद्दाङ माक्या, मिराचिक दाक्पि श्यिङ्ला, राङ्सादि दाक्पि (व्यवसाय) नेवा गाल्सुङ । ⁶ज्येनतिविकि ग्याल्बुकि यक्पु तिवाला जिम्सुङ; तिवा तानि ङछा लाङ्दे (व्यवहार) क्यासुङ, तेमे तिवाला सेसुङ । ⁷ग्याल्बु ङ्यार्मा क्यासुङ । तिकि दाक्पि (सेना) तिवाला ताङ्सुङ; ति (हत्यारा) तिवाला सेसुङ, तेमे तिविकि ग्यासा रेबिन्सुङ।⁸तितिङ्ला तिकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला सिक्यासुङ, 'ज्येन्दिला सिनि तेरिक रिबु वाइ, तर सुला काताङ्सुङ तिवा (याेग्य) कि मिदुक । ⁹तिकिकिसाला, खिराङ लामतिवाला ग्युक खिरेकि काताेङथुबु तिवा तेरिक मितिवाला ज्येन्दि शाप्च्यला का ताेङ ।' ¹⁰ति यक्पुतिवा लामतिवाला गाल्सुङ तेमे तिविकि ङेदुजाेजिक लेमु मेलेवा ङिकार रुकि मितिवाला छ्याजिक्ला रुसुङ । तिकिकिसाला, ज्येन्दिकि खाङ्बा डेन्बुतिविकि केङ्सुङ।¹¹तजाेला ग्याल्बु डेन्बु तिवाला ल्हासिनि नाङ्ला लेसुङ, त्या मिराच्यिक मि ज्येन्दिकि माज्या माकाेन्बा ज्येन्दिकि शाप्च्यला लेबु तिकि थाेङ्सुङ । ¹²ग्याल्बुकि तिला सिक्यासुङ, 'दाल्जा, ज्येन्दिकि माज्या माकाेन्बा ख्याेङ द्या नाङ्ला च्युक क्यानि लेबु ?' तेमे ति मिकि काङ ताम कि माथु।¹³ति तिङ्ला ग्याल्बिकि दाक्पि यक्पु तिवाला सिक्यासुङ, 'दि मिकि लाक्पादाङ काङ्बा ट, दिला फिला नाक्तिङिला क्युर, केनिदि ङतिवादाङ (दाह्रा किटाइ) गिउइ ।' ¹⁴चिला सिसिन काताङु तिवा अाला वाइ, तर (चुनिएका) तिवा अाला वाइ।"¹⁵तितिङ्ला फरिसितिवा त्यासुर गाल्सुङ, येसुकि सिक्याबु ताम्ला तिलाराङ च्युक क्यानि थाला ग्यागु सिरु कलाला (याेजना) जाेसुङ । ¹⁶तितिङ्ला तिविकि दाक्पि लाेप्टुक तिवादाङ हेराेदि दलकि काङ मि तिवाला येसुकि चाला ताङ्सुङ । तिविकि येसुला सिक्यासुङ, "गेकेन, ङेराङ्ला छ्या वाइ, ख्याे हुतुङ वाइ, ख्याेकि काेन्ज्यककि लामला हिदुपति लाेप्क्युइ । ख्याे सिकि काङ नासाम ताेङु सिरु ताम्ला (वास्ता) मिकिउइ, मितिविकि पार्ला ख्याेकि छ्य मिकिउइ । ¹⁷तिकिकिसाला, ङेराङ्ला सि, ख्याे काङ सिउइ ? कैसरला से ज्येलु ल्यामु हिन्ना मिन?"¹⁸सुकि तिविकि दुक्टे छ्या ङेनिते सिक्यासुङ, "खनाक्पा, "खिराङ ङाला चिला खक्पा ल्हेउइ ? ¹⁹से ज्येलुप टाङा ङाला छ्या तेन ।" तितिङ्ला तिविकि येसुकि चाला दिनारच्यिक खसुङ।²⁰येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "दि सि मिनदाङ (छाप) हिन ?" ²¹तिविकि येसुला सासुङ, "कैसरकि ।" तितिङ्ला येसुकि तिवाला सिक्यासु, "तिनक हिन्सिन, काङ कैसरकि हिन, ति कैसरला बिन, तेमे काङ काेन्ज्यककि हिन, ति काेन्ज्यकलन बिन ।" ²²तजाेला तिविकि दि काेसुङ, तिवाला याम्छेन लासुङ । तितिङ्ला तिवा येसु चानेसुर गाल्सुङ।²³तिराङ ङिमाला काङ सदुकि तिवा येसु चाला लेसुङ, सिकिदि (पुनरुत्थन) मेङु सिनि सिरु नक । तिविक येसुला टिसुङ, ²⁴"गेकेन, माेशाकि साबु नक, 'लाला ख्यकपेजा पेजा माकेबा सिनक क्यासिन, तिकि नुककि तिकि पेर्मिला ज्येन्दि क्यानिते दाक्पि च्याेच्यि (निम्ति) अाङा के गाेक्यु।²⁵तिवा मिरादिन उज्युनुक नक । तङिदिकि ज्येन्दि क्यासुङ । मिराचिगाङ पुज्युङ पुम माक्येबा तिकि दाक्पि पेर्मि नुकला ताङ्सुङ । ²⁶तितिङ्ला राङ्सा नुकतिकि तिनकराङ क्यासुङ, तितिङ्ला राङ्साकि, मिरादिन्गार पुज्युङकि तिनकराङ क्यासुङ । ²⁷तिवा उज्युनुक तेरिक श्यिसिमा ति पुम पेजादिङ श्यिसुङ । ²⁸ता (पुनरुथन) ला ति पुम पेजा मिरादिन उज्युनुक पार्ला सिदि हुङुउइ ? चिला सिसिन तिवा तेरिककि ति तानि ज्येन्दि क्यानि सिदु वाइ।²⁹येसुकि तिवाला कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, "खिराङ (भुल) ला परेक्याबु वाइ, चिला सिसिन खिराङ काेन्ज्यककि ङारला छ्या मेशेउइ । ³⁰चिला सिसिन (पुनरुत्थन) ला ना खिरेकि ज्येन्दि किउइ, ना तिवाला ज्येन्दि किरु सिनि तेर्क्यु । बरु, तिवा देवाच्येनला वदु थु दगेराङ हुङुइ।³¹श्येव तिविकि (पुनरुत्थन) कि कला चाेवाे कान्ज्यक नेसुर दुकक्यानि खिराङ्ला सिक्याबुदि काङ खिरेकि रकु मेत, ³²'ङा अब्राहामकि चाेवाे, इसाककि चाेवाेदाङ याकुपकि चाेवाे हिन ? चाेवाे श्येप तिविकि चाेवाे मिन, तर येसु सेन्बा तिविकि चाेवाे हिन ।" ³³दजाेला जाेबु मि तिविकि दि काेसुङ, तिवा येसुकि येन्देन्ला याम्छेन लासुङ।³⁴येसुकि सदुकि तिवाला खाराक्पा ज्यागुदि तजाेला फरिसि तिविकि काेसुङ, तिवा जाेम्सुङ । ³⁵तिवि नाङ्ङि मिराच्यिक (व्यवस्थापक) लाेबेनकि येसुला खक्पा ल्हाइदाङ (प्रश्न) च्यिक टिसुङ, ³⁶"गेकेन, (व्यवस्था) ला तेरिकसिना बाेबाे कादि च्यिन्दि हिन?"³⁷येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ख्यरेकि चावाे काेन्ज्यक चाेवाेला दाक्पि तेरिक सेम नेसुर, दाक्पि तेरिक जुबुदाङ दाक्पि तेरिक सेमकि च्याम्बा किसा । ³⁸तिदि तङदि दाङतेरिक सिना बाेबाे।³⁹तेमे (तेस्राे) का दिङ तिनकराङ वाइ 'ख्यरेकि दाक्पि (छिमेकि) ला दाक्पुला दगेराङ च्याम्बा किसा । ⁴⁰तेरिक व्यवस्थादाङ लुङ्तेम्बा तिवा दि का ङिकि खाला (अाधारित) वाइ।⁴¹फरिसितिवा तेरिक दासाच्यिक्ला जाेबु बेला येसुकि तिवाला (प्रश्न) च्यिक टिसुङ । ⁴²येसुकि सिक्यासुङ, "खिराङ चाेवाेकि कला काङ सेबा किउइ ?" तिविकि येसुला सिक्यासुङ, "दाउदकि पुज्युङ।"⁴³येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "तिनक हिन्सिन, दाउद थु चेङिकि केङ्सिनाङ दाउदकि चिला तिला दुकक्यानि चाेवाे सिनि सिक्यासुङ, ⁴⁴"चाेवाे काेन्ज्यककि ङे चाेवाेला सिक्यासुङ, "नामसाक्ला ङेकि ख्यरे (शत्रु) तिवाला ख्यरे काङ्बाल श्याबा कि मिज्यउइ, तजाेसाङ ख्याेङ ङु लाक्पा याबि क्ष्यला देत"।'⁴⁵दा उदकि येसुला 'चाेवा' सिउइ सिसिन, ति च्युक क्यानि दाउदककि पुज्युङ हुङुइते ?" ⁴⁶तिवा सिकिसाङ कालेनला छिक ज्यिगाङ ताम कि माथु, ति ङिमा नेसुर तिङ्ला येसुला सिकिसाङ् ज्येन (प्रश्न) ट्ये सेम माक्या

Chapter 23

¹तितिङ्ला येसु जाेबु ममितिवादाङ दाक्पि लाेप्टुक तिवा तानि ताम क्यासुङ । ²येसुकि सिक्यासुङ, "शास्त्रि तिवादाङ फरिसितिवा माेसाकि (अासन) ला देक्यु ।" ³दिकिकिसाला, तिविकि खिराङ्ला काङ कि सिनि का किउइ, ति काच्ये कि तेमे तिवाला (पालना) कि । तर तिविकि यग दगे माकि, चिला सिसिन तिवा ताम दि किउइ, तर तिङ्ला दाक्पिकिराङ ति मिकिउइ।⁴हिन, तिविकि खुर मुथु च्येदि खुर्बु टानि तेर्क्यु, तेमे तिविकि ति खुर्बु मितिविकि पुङ्बाला ज्याङ्नि तेर्क्यु । तर तिविकि दाक्पु खुरु सिनि दाक्पि फेप्तक च्यिगाङ थमेकेलुइ । ⁵तिवा तेरिक यग मिकि थाेङ्सित सिनि किउइ । चिला सिसिन तिविकि दाक्पि टालालादाङ लाक्पाला ज्यगु (व्यवस्था-पत्रि) तिवा बाेबाे जेउइ, तिविकि दाक्पि माज्यिकि (छुम्का) तिवा रिङ्बु जेउइ।⁶तिविकि शाप्च्यला (मुख्य) दासातिवादाङ जाेम्खाङ तिविकि (प्रमुख) (अासन) तिवा सेम किउइ, ⁷तेमे (बजार) तिवाला (विशेस) गाशाेश्युबुदाङ मितिवानेसुर 'गेकेन' सिनि गाशाेश्युबु सेम किउइ।⁸तर खिराङ्ला 'गेकेन 'सिनि गाश्वाेप किरुमेङुइ, चिलासिसिन खिरेदि मिराच्यिक क्याजिक गेकेन गिउइ, खिराङ तेरिक उज्युनुक तिवा हिन । ⁹तेमे जाम्लिङ्ला चिन्दिङ मिला पापा सिनि कामाताेङ ,चिला सिसिन खिरेदि मिराच्यिक क्याजिक पापा वाइ, तिदि देवाच्येनला वाइ । ¹⁰ना 'गेकेन' सिनि सिकिङ खिराङ्ला काताेङ्सित, चिला सिसिन येसु खिरेदि मिराच्यिक क्याज्यिक गेकेन वाइ।¹¹तर सु खिरे पार्ला तेरिक सिना बाेबाे वाइ, ति खिरेकि यक्पु हुङुइ । ¹²सिकि दाक्पुला थेन्बु जेउइ, तिला बेप्क्युइ । तेमे सिकि दाक्पुला बेप्क्यु, तिला देगुइ।¹³तर (धिकार) ख्याेङ शास्त्रितिवादाङ फरिसितिवा, एपाखण्डितिवा ! खिराङ मितिविकि मिङाला देवाच्येनकि ग्यालखापला गाे च्येक्युइ । चिलासिसिन खिराङ दाक्पुराङ दिला मुश्युगुइ, तेमे ना श्युगु छालु तिवाला श्युग् जिक्यु । ¹⁴(धिकार) ख्याेङ शास्त्रतिवादाङ फरिसितिवा, ए पाखण्डितिवा ! चिला सिसिन खिराङ (विधुवा) तिविकि खाङ्बा तक ना ताेङु, दजाेला रिङ्से-रिङ्से माेपार क्यानि छ्या देन्ग्यु । दिकिकिसाला, खिरेकि हारुङ अाला दुक्पा ङेक्युइ । ¹⁵(धिकार) ख्याेङ शास्त्रि तिवादाङ फरिसितिवा, ए पाखण्डि ! चिलाति मिराचिकला दाक्पि सेमला दा हुङुला खिराङ चङ्बुदाङ शश्यिला युगुइ । तजाेला ति खिरे सेमला गिउइ, तिला दाक्पुसिना दुम्बा ङ्यालवालाकि पुज्युङजेउ¹⁶(धिकार) खिराङ्ला, ए मिक माेथाेङु (अगुवा) तिवा, खिराङ सिकि सिउइ, 'लालिकि छ्याेखाङकि ना क्याेल्ग्यु सिसिन, काङ मेङुइ । तर सिकि छ्याेेखाङकि सेरकि ना क्येल्ग्यु, ति दाक्पि ना नेसुर टागुइ ।' ¹⁷ए मिक माेथाेङु कुवातिवा ! चिनदि बाेबाे हिन- सेर हिन्ना ति सेरला काेन्ज्यक चाला क्याेलु छ्याेखाङ?¹⁸मे, 'सिकिङ (वेदि) ला ना क्याल्ग्यु सिसिन, काङ मेङुइ । तर सिकि ति खाला ज्यागु बुलुवादा ना क्येल्ग्यु सिसिन, ति दाक्पि ना नेसुर टागुइ ।' ¹⁹ए मिक माेथाेङु मितिवा, चिनदि बाेबाे हिन- बुलुवा ना ति बुलुवाला काेन्ज्यककि चाला क्याेलु (वेदि)?²⁰तेमे सिकि (वेदि) ला ना क्याेल्ग्यु, तिकि ति (वेदि) दाङ तिकि खाला वदु तेरिककि खाला ना क्याेल्ग्यु । ²¹तेमे सिकि छ्याेखाङला ना क्याेल्ग्यु, तिकि ति छ्याेखाङ दाङ तिला श्यासा देदु तिला ना क्येल्ग्यु । ²²तेमे सिकि देवाचेनकि ना क्याेल्ग्यु, तिकि काेन्ज्यककि ग्याल्खापताङ तिला श्यासा देदुतिलाङ ना क्याेल्ग्यु।²³(धिकार) ख्याेङ शास्त्रि तिवादाङ फरिसि तिवा, ए (पाखण्डि) ! चिला सिसिन खिराङ पुदिना, सुप ताङ जिराकि (दशांश) तेर्क्यु, तर (व्यवस्था) कि तिङ्मु काच्येतिवा मिन्सिन ठिम, काट्रिन दाङ माेवाला सेम क्याबु मेत । तर दि काच्येतिवा खिरेकि कि गाेबु नक दि ज्येन काच्ये तिवाला (अवहेलना) कि माेगाेबु नक । ²⁴ए मिक माेथाेङु (अगुवा) तिवा, खिराङ सु भुसुना ला चालेकिउइ, तर सेम्ज्येलादि मिता ताेङुइ!²⁵(धिकार) खिराङ शास्त्रि तिवादाङ फरिसितिवा, ए पाखण्डतिवा ! खिराङ करादाङ देर्माङ तिविकि फिला क्याज्यिक टुक्यु, तर नाङि छ्यला तिवा (अन्यायपुर्ण) लाेङुदाङ लाेभकि क्याङु वाइ । ²⁶ए मिक माेथाेङु फरिसितिवा, तङ्ला करादाङ देर्माकि नाङि छ्यला सफा कि, तिकि फिकि छ्यालाङ सफा वसित।²⁷(धिकार) ख्याेङ शास्त्रितिवादाङ फरिसितिवा, ए पाखण्डितिवा ! चिला सिसिन खिराङ चुनकि युलु तुर्सा दगे वाइ, चिन फिला लेमु थाेङुइ, तर नाङि छ्यलादि श्याप मितिविकि रुबाकतिवादाङ तेरिक मेचेेङिकि केङु वाइ । ²⁸दुकराङ क्यानि, खिराङाङ फिकि छ्यला मितिविकि चाला दिक्पा मेदु दगे थाेङुइ, तर नाङि छ्यला कपटताङ दुक्टेकि क्याङु वाइ।²⁹(धिकार) ख्याेङ शास्त्रि तिवादाङ फरिसितिवा, ए पाखण्डि तिवा ! चिला सिसिन खिराङ लुङ्तेम्बातिविकि तुर्सातिवा जेउइ दिक्पा मेदुप तिविकि तुर्सातिवा ल्यामु जेउइ । ³⁰खिराङ सिउइ, 'अाेरुङ अरे (पुर्खा) तिविकि तुज्येला थारु हिनसिन, लुङ्तेम्बातिविकि ठाक श्याेलु यकला तिवातानि मेदेबु नक ।' ³¹दिकिकिसाला, खिराङ दाक्पुराङ खिरेकि तिविकि गिपा हिन सिनि किदुक तेर्क्यु सिकि लुङ्तेम्बा तिवाला सेसुङ।³²खिरेकि दाक्पि (पुर्खा) तिविकि यगाङ तेरिक किउइ । ³³ए रुल तिवा, रुलकि गिपातिवा, खिराङ ङ्याल्वालाकि (दण्ड) नेसुर च्युक क्यानि टाेक्यु?³⁴तिकि किसाला, ल्हाेसा, ङा खिरेचाला लुङ्देम्बा तिवा, रिक्पा च्याङ्बु वदु मि तिवादाङ शास्त्रि तिवा ताेङुइ । तिवि नाङ्ला मिरा चाेला खिरेकि सेक्युइ तेमे ङ्याङ्सिङलाङ गेल्ग्युइ । तेमे तिविनाङ्ला लालाला खिरेकि दाक्पि जाेम्खाङ तिवाला (काेर्रा) ग्याम्निते ग्यासा न्यासुर श्येर्क्यु । ³⁵दिकि (परिणाम) दिनक गिउइ, जाबुलिङ्ला दिक्पा मेतुप तिविकि श्यालुप तेरिक ठाक ति खिरे खाला हुङुइ- दिक्पा मेदुप हाबिल नेसुर लानि बेरेक्याकि पुज्युङ जकरियाकि ठाकसाक, सुला दि खिरेकि चेङि दासादाङ (वेदि) कि चाला सेसुङ । ³⁶हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, दि तेरिक काच्ये दिराङ गिपाला हुङुइ।³⁷ए यरुसलेम, ए यरुसलेम, ख्याेङ सिकि लुङ्देम्बा तिवाला सेक्युइ, ख्यरे चाला ताङु तिवाला दाे थनि ग्यागुइ ! खेप चाे ङेकि ख्यरे पेजा तिवाला रुगु सेम क्याबिन, च्युक क्यानि च्ये हामुककि दाक्पि च्याप्रुक तिवाला तिकि पुश्यक वाक्ला रुगुइ, तर ख्यरेकि सेम माक्या । ³⁸ल्हाेसा, खिरे खाङ्बा खिरे चाला (उजाट) जाेबु वाइ । ³⁹चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, 'काेन्ज्यककि मिनला हुङु दि थुच्येकिदि हिन ' सिनि खिरेकि मिसिबु साक, ताफेन्ला खिरेकि ङाला माेथाेङुइ

Chapter 24

¹येसु छ्याेखाङ नेसुर फिला गाल्नि येसु दाक्पि लाम्ला डाेइ वदुनक । येसुला छ्याेखाङकि खाङ्बा तिवा छ्या देदु सिनि येसुकि लाेप्टुक तिवा येसुचाला लेसुङ । ²तर येसुकि तिवाला कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, "काङ खिरेकि दि तेरिक काच्येतिवा माेथाेङुइ ? हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, दाेचिकि खाला राङ्सा दाे मज्यगुइ, तेरिक राेम्ग्युइ।"³जाेला येसु जैतुनकि गाङ्ला देसुङ, लाेप्टुकतिवा येसुकि चाला छ्या माङेबा लेम्नि सिक्यासुङ, "ङेराङ्ला सि, दि काच्येतिवा नाम हुङुइ ? ख्याेकि (अागमन) दाङ जाम्लिङकि तिङि तादि चिनक गिउइ?" ⁴येसुकि कालेन क्यानि तिवाला सिक्यासुङ, "(हाेसियार) देत, सिकिङ खिराङ्ला (नभड्काअाेस) ।" ⁵चिला सिसिन ङे मिनला मेरा अाल गिउइ । चिला सिसिन तिविकि सिउइ, 'ङाराङ चाेवाे हिन !' अालाला (भड्काउनेछन)।⁶खिरेकि माक्लिदाङ माक्लितिवा कारे क्याबु काेक्युइ । तर खिराङ, (विचलित) म्याङ्सित, चिला सिसिन दि काच्येतिवा हुङराङ गाेक्यु; तर हारुङाङ तिङि ङिमा लेम ख्याेलु मेङुइ । ⁷चिला सिसिन (जाति) कि कला (जाति) राङ लाङुइ, ग्याल्खापकि कला ग्याल्खापराङ लाङुइ । लाला दासाला (अनिकाल) हुङुइ, सहि गिउइ । ⁸तर दि तेरिक काच्ये (प्रसव-वेदना) कि थाल्मा क्याजिक हिन।⁹तजाेला तिविकि खिराङ्ला दुक्पिकि लागि बिनिते खिराङ्ला सेक्युइ । ङे मिनकि (खातिर) तेरिक मिरिकनेसुर खिराङ्ला मार्च्याक किउइ । ¹⁰तजाेला मिरा अालाला नार्तु ग्याग्यु, मिराचिगि राङ्साला (धाेका) तेर्क्यु, मिराचिगि राङ्साला मार्च्याक किउइ । ¹¹अाला जुनाक्पा लुङ्देन लापुप मितिविकि मिरा अालाला (बहकाउनेछन्)।¹²चिला सिसिन दिक्पा वदु तिविकिदि रिक्पा गिउइ; मिरा अालाकि ङिङ्ज्ये काम्ग्युइ । ¹³तर सु तिङ साक रंबु देक्यु, तिकि थार्वा ङेक्यु । ¹⁴ग्यालखापकि दि लेन ल्यामु तेरिक जाम्लिङ्कि तेरिक मिरिकला ना क्याेलुकि लाप्क्यु । तजाेला तिङि ङिमा गिउइ।¹⁵तिकि किसाला, दजाेला खिरेकि दानिएल लुङदेम्बाकि सिक्याबु दगेराङ ति नाताेङु मार्चयाक क्याबु मिला चेङि दासाला थाेङुइ (लाेप्टुक दाक्पिकिराङ हाक काेसित), ¹⁶सु यहुदियाला वाइ तिवा गाङ तिवाला टाेसित, ¹⁷सु खाङ्बि लाचि खाला वाइ, ति खाङ्बा नेसुर चिन्दिङ सामान लाङु मामाे मापाप्सित । ¹⁸सु श्यिङ्ला वाइ ति (खास्टाे) लाङु मुग्युर्सित।¹⁹ति ङिमाला (हाय) खिराङ्ला सु खक्पा खुरु वाइ, सिकि (शिशु) तिवाला हमा तेरिन वाइ ! ²⁰गुनकि ङिमालादाङ ङा श्वप ङिमाला टाे माेगाेसित सिनि माेपार किसा । ²¹चिला सिसिन ति ङिमाला (महासङ्कष्ट) गिउइ, चिनदि जाम्लिङकि तङ्नेसुर हारुङसाक नाम्लाङ च्युङु मेत, ना ता नाम्लाङ लाेङङ्या च्युङुइ । ²²ति ङिमा तिवा घटाइ माक्याबु साक चिनदिङ जुबु माथारुइ । तर (चुनिएका) तिविकि निम्ति ति ङिमातिवा घाटाइ किउइ।²³²⁴²⁵अाप्लककि दाेङ्बुनेसुर येन्देन लाेप । तजाेला त्याकि हागातिवा कलिला गिउइ, दामाकतिवा ग्याक्यु, दजाेला (ग्रिष्म रितु) हुङिन वाइ सिनि खिरेकि हाक काेक्यु । तुकक्यानिराङ, दजाेला खिरेकिसाङ दि तेरिक काच्येतिवा थाेङुइ, येसु दाक्पि चालाराङ मिन्सिन गाेकि चाला वाइ सिनि खिरेकि श्ये गाेक्यु।²⁶तिकि किसाला, तिविक खिराङ्ला 'ल्हाेसा, चाेवाे काङ मेदु दासाला वाइ' सिनि सिउइ सिसिन, काङ मेदु दासातिवाला माडाे । 'ल्हाेसा, चाेवाे नाङि (काेठा) तिवाला वाइ' सिनि सिउइ सिसिन, तिला माेवा माक्यि । ²⁷चिला सिसिन च्युक क्यानि चिलाम श्यार नेसुर बार्निते नुपसाक तिकि ठाहुरि ख्याेल्ग्यु, मि पुज्युङकि (अागमन) दिङ तिनकराङ गिउइ । ²⁸केनि (सिनाे) वाइ त्या (गिद्व) तिवा गिउइ।²⁹तर ति ङिमाला (सङ्कष्ट) लेबादाङ ङिमा नाक चुमि हुङुइ; अाैलाकि दाक्पि टाक मेतेरुइ; कार्ज्येनतिवा नाम्नेसुर ल्हुम्ग्यु, देवाच्येनला ङार तिवा जिवा किउइ।³⁰तजाेला मि पुज्युङकि तातिवा नाम्ला थाेङुइ, तेमे जाम्लिङ्कि तेरिक मिरिक तिविकि (विलाप) किउइ । तिविकि मि पुज्युङ्ला नाम्ला मुक्पि नाङ्ला ङारताङ बाेबाे सांवातानि हुङिन वदु थाेङुइ । ³¹येसुकि दाक्पि थुतिवाला (तुरहि) कि बाेबाे हाेरु तानि ताेङुइ, तेमे तिविकि येसुकि (चुने) क्याबु तिवाला नाम्गि पटिजिक छ्यनेसुर राङ्सा छ्यसाक (चारै) छ्यनेसुर रुगुइ।³²अाप्लककि दाेङ्बुनेसुर येन्देन लाेप । तजाेला त्याकि हागातिवा कलिला गिउइ, दामाकतिवा ग्याक्यु, दजाेला (ग्रिष्म रितु) हुङिन वाइ सिनि खिरेकि हाक काेक्यु । ³³तुकक्यानिराङ, दजाेला खिरेकिसाङ दि तेरिक काच्येतिवा थाेङुइ, येसु दाक्पि चालाराङ मिन्सिन गाेकि चाला वाइ सिनि खिरेकि श्ये गाेक्यु।³⁴हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, दि तेरिक काच्ये माच्युङ्बुशाक दि गिपा सिनि माेडाेउइ । ³⁵देवाचेनदाङ जाम्लिङ सिनि डिउइ तर ङे सुङ सिनिमाेडाेउइ³⁶तर ति ङिमादाङ तुज्येकि कलाला सुलाङ छ्या मेत, ना ता देवाचेनकि थु तिवाला, ना पुज्युङ्ला, तर पापाला क्याज्यिक छ्या वाइ।³⁷मि पुज्युङ हुङु ङिमा दिङ नाेवाकि ङिमाला दगेराङ हुङुइ । ³⁸चिला सिसिन ति ङिमातिवाला (जलप्रलय) हुङु सिना तङ्ला नाेहा टु नाङ्ला मुश्युगुसाक तिवा साइदाङ थुङिन, ज्येन्दि किइ ज्येन्दि क्यानि तेरिन वदु नक, ³⁹तेमे (प्रलय) लेम्नि तिवा तेरिकला खुनमागालुसाङ तिवाला काङ छ्या मेदु नक । मि पुज्युङ हुङु ङिमालाङ तिनकराङ हुङुइ।⁴⁰तजाेला श्यिङ्ला मिरा ङि गिउइ- मिराच्यिक खुनडिउइ, मिराच्यिक द्याराङ लुक्युइ । ⁴¹मिराङि पुमपेजा लाकुर तागिन हुङुइ- मिराचिक खुनडिउइ राङ्सादि त्याराङ ताङज्यागुइ । ⁴²तिकिकिसाला, खिराङ लानि देत, चिला सिसिन खिरेकि चाेवाे नाम गिउइ सिरु काच्ये खिराङ् सुलाङ छ्या मेत।⁴³तर दि श्ये, नुप्कि चिन तुज्येला कुन्ज्येन हुङिन वाइ सिरु खाङ्बि मिला छ्या वादु हिन्सन, ति माङ्याल्बा देदु नक, कुन्ज्येनला दाक्पि खाङ्बा नाताेङ मिजिबु नक । ⁴⁴तिकिकिसाला, खिराङाङ (तयार) हुङगाेक्यु, चिला सिसिन मि पुज्युङ खिरेकि सेबा माक्याबु तुज्येला गिउइ।⁴⁵तिकिकिसाला, माेवा वदुदाङ रिक्पा च्याङसे यक्पु सु वाइ, सुला तिकि ज्यिन्दाककि दाक्पि खाङ्बि मि तिवाला तिविकि शाप्च्य (ठिक) तुज्येला तिवाला तेरुसिनि काताङु वाइ ? ⁴⁶ति यक्पु तुच्येकिदि हिन, तिला तिकि ज्यिन्दाक हुङसिन तिनकराङ किइ वदु ङेक्युइ । ⁴⁷हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, ज्यिन्दाककि दाक्पुतानि वदु तेरिक काच्ये तिला तेर्क्यु।⁴⁸तर दुक्टे यक्पुकि तिकि सेम्ला, 'ङे ज्यािन्दाककि अबेला क्याबु वाइ' सिनि सिउइ, ⁴⁹तेमे तिकि दाक्पुला किटाे किरु यक्पुतिवाला दुङु ज्युक्यु, जित्पा तिवा तानि सेउदाङ थुङु सिसिन, ⁵⁰ति यक्पुकि सेम माक्याबु ङिमाला, तिला छ्या म्यादु तुज्येला ति यक्पुकि ज्यिन्दाक गिउइ । ⁵¹तिकि ज्यिन्दाककि तिला फेक ङि जाेनि दुप्क्यु, तिकि (दशा) ति (पाखण्डि) तिविकिदि दगेराङ हुङुइ, केनिदि ङपतिवादाङ सा टेदुतिवा हुङुइ

Chapter 25

¹तजाेला देवाचेनकि ग्यालखाप ति मिरा च्यु ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा दगेराङ हुङुइ सिकि दाक- दाक्पि काेपि तिवा लानि (दुलहा) ला ठे गाल्सुङ । ²तिवि नाङ्ला मिरा ङा रिक्पा मेदु नक मिरा ङा दि रिक्पालच्यङ्बु वदु नक । ³चिला सिसिन ति रिक्पा मेदुप ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा तिविकि दाक्पि काेपि तिवा दरलासुङ, तिविकि दाक्पु तानि चाेजिगाङ मार्बु खुन मागाल । ⁴तर रिक्पा च्याङ्से वदु ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा तिविकि तेरिककि काेपितिवातानि दाक- दाक्पि मार्बुकि ङेक्यक तिवाङ खुन गाल्सुङ।⁵(दुलहा) हुङु अाबेला गालुकि किसाला तिवा ङिचक ग्याम्निते ङि लक्सुङ । ⁶तर नुप्कि पार्ला वाेरु च्यिक लेसुङ, 'ल्हाेसा (दुलहा) !फिला ग्युक तेमे तिला ठेत।'⁷तितिङ्ला ति तेरिक ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा तिवा लानिते दाक-दाक्पि काेपि तिवा रिसुङ । ⁸रिक्पा मेदुप पुम पेजा तिविकि रिक्पा वदु पुम पेजा तिवाला सासुङ, 'ङेराङ्ला खिवा तिविकि काङ मार्बु ङेराङ्लाङ नाङ चिला सिसिन ङेरे काेपि तिवा श्येप छालु वाइ ।' ⁹तर रिक्पा वादु पुम पेजातिविकि कालेन क्यानिते सासुङ, 'खिराङ्दाङ ङेराङ मेरा ङिकारला ख्याेलु क्यानि मार्बु मेदुकि किसाला, मार्बु चाेङु तिविकि चाला गाल्नि दाक्पि लागि मार्बु ङ्याे।'¹⁰तजाेला तिवा मार्बु ङ्य सिनि फिला गाल्सु, (दुलहा) लेम ख्याेलसुङ तेमे मिरा चाेजिक ड सिनि छ्याबु नक तिवा क्याजिक ज्येन्दिकि शाप्च्यला येसुतानि नाङ्ला गाल्सुङ, तेमे गाे चेसुङ । ¹¹काङ तुज्ये तिङ्ला ज्येन ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा तिवा लेम्नि सासुङ, 'चाेवाे, 'चाेवाे, ङेराङ्लाङ गाे पेन नाङ ।' ¹²तर येसुकि कालेन क्यानिते सिक्यासुङ, 'हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, ङा खिराङ्ला ङाे मेसेउइ ।' ¹³तिकि किसाला, माङ्याल्बा देत, चिला सिसिन ति ङिमा या ति तुज्ये खिराङ्ला छ्या मेत।¹⁴चिला सिसिन दि मि लुङ्बाला ड छालु मि दगे हिन । तिकि दाक्पि यक्पुतिवाला काताङ्निते तिवाला दाक्पि गिज्या बिन्सुङ । ¹⁵तिकि तिवि मिरा चिक्ला डुमा ङा टाङा बिन्सुङ; राङ्साला डुमा ङि टाङा बिन्सुङ; लाेङ्या राङ्साला दक्पुच्यिक टाङा बिन्सुङ । तेरिकक्कि दाक्दाक्पि (क्षमता) दगेराङ् टाङा लासुङ, तेमे ति मि श्यारि दाक्पि यग्ला गाल्सुङ । ¹⁶डुमा ङा टाङा ङेदुदि श्यारि गाल्नि तिकि ति टाङाला यक्ला ग्याप्सुङ, तिनेसुर राङ्सा डुमा ङा टाङा जाेसुङ।¹⁷तुकराङ क्यानि, सिकि डुमा ङि टाङा ङेदुनक, तिकिसाङ तिनेसुर राङ्सा डुमा ङि जाेसुङ । ¹⁸तर दक्पुच्यिक क्याजिक टाङा ङेदु यक्पु दि गाल्नि मिक्तुङचिक काेसुङ, दाक्पि ज्यिन्दाककि बिदु टाङादि त्या बासुङ।¹⁹ता अाला तुज्ये तिङ्ला ति यक्पु तिविकि ज्यिन्दाक ग्युर्नि लेसुङ तेमे तिवा तानि (हिसाब) लासुङ । ²⁰डुमा ङा टाङा ङेदु मि लेम्निते तिकि राङ्सा डुमा ङा टाङा खसुङ । तिकि सिक्यासुङ 'ज्यिन्दाक, ख्याेकि ङाला डुमा ङा टाङा बिदुदि ल्हाे, ङेकि राङ्सा डुमा ङा टाङा जाेबु वाइ ।' ²¹तिकि ज्यिन्दाककि तिला सिक्यासुङ,'(स्याबास), लेमुदाङ माेवा वदु यक्पु ! ख्याेङ च्येजिक काच्येला माेवा वदु वबु वाइ । ङा ख्येङ्ला अाला काच्ये खाला का तेर्क्यु । ख्याेङाङ दाक्पि ज्यिन्दाककि गावाला गा किटाे कि।'²²मा ङि टाङा ङेदु यक्पु लेम्नि सिक्यासुङ, 'ज्यिन्दाक ङाला ख्याेकि डुमा ङि टाङा बिदु नक । ल्हाेसा, ङेकि राङ्सा डुमा ङि टाङा जाेबु वाइ ।' ²³तिकि ज्यिन्दाककि तिला सिक्यासुङ, '(स्याबास), लेमुदाङ माेवा वदु यक्पु ! ख्याेङ चेजिक काच्येला माेवा वदु वबु वाइ । ङा ख्याेरुङ्ला अाला काच्ये खाला का तेर्क्यु । ख्याेङाङ दाक्पि ज्यिन्दाक कि गावाला गा किटाे कि।'²⁴ति तिङ्ला दक्पुच्यिक टाङा ङेदु मि लेम्निते सिक्यासुङ, 'ङाला छ्या वाइ ख्याेङ रंम्बु (स्वाभाव) कि मि वाइ सिनि । ख्यरेकि दाक्पिकि माचुुुबु दासा नेसुर ङागुइ, माथाेरु दाशा नेसुर चाबा देन्ग्यु । ²⁵ङाला जिवा वाइ । तिकि किसाला, ङा गाल्सिमा ख्यरेकि टाङाला शश्यि वाक्ला वा ज्यागु । 'ल्हाेसा, काङ ख्यर्ति हिन तिला लाङ।'²⁶तर तिकि ज्यिन्दाककि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, 'ए दुक्टेदाङ छेर्सिक्पा यक्पु, ङेकि माचुबु दासानेसुर ङागुइ, माथाेरु दासा नेसुर चाबा थेन्ग्यु सिनि ख्याेङ्ला छ्या वाइ । ²⁷तिकिकिसाला, ख्यरेकि दाक्पि टाङा साहु चाला क्याेल गाेबु हिन, तेमे ङा हुङ्सिन ङेकि दाक्पि टाङा (ब्यज) तानि ङेदु हिन।²⁸तिकिकिसाला, ति तानि वदु टाङाचिक लानि टाङा च्यु वदु यक्पुला बिन । ²⁹चिला सिसिन सुतानि वाइ तिला हारुङाङ अाला तेर्क्यु । तर सु तानि मेत, तितानि वदुदिङ तिनेसुर ठगुइ । ³⁰ति यग मेतेरु यक्पुला फिला नाक्तिङिला क्युर, केनिदि ङपतिवादाङ सा टेदुतिवा हुङइ।'³¹तजाेला मि पुज्युङ दाक्पि सवाला लेप्सिमा तिकि दाल्जा तेरिक थुतिवा गिउइ, ति दाक्पि सवाकि ग्याल्खापला देक्यु । ³²तिकि चाला तेरिक मिरिक जाेम् जिक्यु, च्युक क्यानि गाेठालाकि दाक्पि लुक तिवाला रातिवा नेसुर डेल्ग्यु, तुक क्यानिराङ तिकि दक्पुचिक मिला राङ्सा मिनेसुर डेल्ग्युइ । ³³तिकि लुकतिवाला दाक्पि याबा लाक्पि छ्यलादाङ रातिवाला दाक्पि येन्बा लाक्पि छ्यला ज्यगुइ।³⁴तितिङ्ला ग्याल्बुकि दाक्पि याबि छ्यला वदु तिवाला सिउइ, 'श्यक, खिराङ सु ङे पापा नेसुर मलाम थाेपुप वाइ, जाम्लिङ्कि तङ्नेसुर राङ खिराङ्ला सिनि जाेबु ग्याल्खापला का कि । ³⁵चिला सिसिन ङा ल्हब लाबु वाइ, तेमे खिरेकि ङाला शापच्य बिन्सुङ; ङाला कमा लाबु बेला खिरेकि ङाला थुङु बिन्सुङ; ङा (परदेशि) वदुबेला खिरेकि ङाला नाङ्ला श्युक चिसुङ; ³⁶ङा पेर्तुङ्बा वदुबेला खिरेकि ङाला माज्या काेन बिन्सुङ; ङा नानि वदुबेला खिरेकि ङाला वास्ता क्यासुङ; ङा चाेन्खाङला वदुबेला खिराङ ङेचाला लेसुङ।'³⁷तितिङ्ला दिक्पा मेदुप तिवि कालेन क्यानि सिउइ, 'चाेवाे ङेरेकि नाम ख्याेला ल्हब लानि वदु थाेङ्नि शापच्य बिदिन ? ख्याेला कमा लाबु थाेङ्नि थुङु बिदिन ? ³⁸ङेरेकि नाम ख्याेला (परदेशि) वदु थाेङ्नि ख्याेला नाङ्ला खबिन ? ³⁹ङेरेकि ख्याेला नाबुदाङ चाेनखाङ्ला नाम थाेङ्नि ङेराङ् ख्याेकि चाला लेबिन ?' ⁴⁰ग्याल्बिकि कालेन क्यानि तिवाला सिइ, 'हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिरेकि द्ये ङे नुक तिवि नाङ्ला टिक्पि सिना टिक्पेला चाे- काङ क्यासुङ, ति ङे लागिराङ क्यासुङ।'⁴¹तितिङ्ला तिकि दाक्पि येन्बि लाक्पि छ्यला वदु तिवाला सिउइ, ए मलाम माेथाेपुप तिवा, ङानेसुर थारे गाल्नि नाम्लाङ मिसिबु मे नाङ्ला ग्युक, च्यिन्दि दुक्टेदाङ तिकि थुतिविकि लागि जाेबु हिन, ⁴²चिला सिसिन ङाला ल्हब लाबु वाइ, तर खिरेकि ङाला शाप्च्य माबिन; ङाला कमा लाबु बेला ङाला थुङु माबिन; ⁴³ङा (परदेशि) वदुबेला खिरेकि ङाला नाङ्ला टि मागाल; पेर्तुङ्बा वदु वेला खिरेकि ङाला माज्या काेन माबिन; बिरामिदाङ चाेन्खाङ्ला वदु बेला ङाला वास्ता माक्या।'⁴⁴तितिङ्ला तिविकि साङ कालेन क्यानि सिउइ, 'चाेवाे, ङेरेकि ख्याेला ल्हब लाबु, कमा लाबु, (परदेशि), पेर्तुङ्बा, नाबु, चाेन्खाङ्ला नाम थाेङ्नि ङेरेकि ख्याेला (सेवा) माक्या ?' ⁴⁵तेमे तिकि तिवालाकालेन क्यानिते सिउइ, 'हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, दिवि नाङ्ला टिक्पे सिना टिक्पिला खिरेकि काङ माक्या, ति खिरेकि ङे लागि माक्या, ।' ⁴⁶दिवा नाम्लाङ मिसिदु दुक्पाला डिउइ तर दिक्पा मेदुप तिवा नाम्लाङ मिसिबु मिजिरिङ्ला श्युगुइ

Chapter 26

¹येसुकि दि तेरिक सुङ सिक्यानि सिनसिमा येसुकि दाक्पि लाेप्टुक तिवाला सिक्यासुङ, ²"खिराङ्ला छ्या वाइ, ङिमा ङिकि तिङ्ला (निस्तार-चाड) हुङिन वाइ, मि पुज्युङ ङ्याङ्सिङला गेलु सिनि तेर्क्युइ।"³तितिङ्ला कैयाफा मिन क्याबु (प्रधान) काेङ्यारकि दरबारला छ्येबु काेङ्यारदाङ मिकि (एल्डर) तिवा छ्याजिक जाेम्सुङ । ⁴तिवा डिङ्नि येसुला जुनाक क्यानि जिम्नि येसुला सेदु (षड्यन्त्र) क्यासुङ । ⁵चिला सिसिन तिविकि दुक क्यानि सिइ वदु नक, "चाडकि बेला सिसिनदि मिन, मितिविकि पार्ला (खैलाबैला) किजिदु मेङु।"⁶तेमे तजाेला येसु बेथानियाला सिमाेन सिरु (कुष्टराेगि) कि खाङ्बाला वदु नक, ⁷येसु ठिचिक्ला ङेबुल क्यानि देनि वदुबेला अाला कुन्बु (अत्तर) कि (सिङ्गमरमर) कि (शिशि) च्यिक खुर्नि मिराच्यिक पुमपेजा येसुकि चाला लेसुङ, तिकि तिला येसुकि गाेला पु बिन्सुङ । ⁸तर तजाेला येसुकि लाेप्टुक तिविकि ति थाेङ्सुङ, तिविकि ङ्यार्मा क्यानि सिक्यासुङ, "दुक क्यानि ना ताेङुकि (कारण) काङ हिन ? ⁹दिला कुन्बु डेवाला चनि (गरिब) तिवाला तेर थुक्यु।"¹⁰तर येसुकि ति श्येनि तिवाला सिक्यासुङ, "खिरेकि दि पुमपेजाला चिला दुक्पा तेरिन वाइ ? चिला सिसिन दि पुम पेजाकि ङे लागि अाला ल्यामु यग क्याबु वाइ । ¹¹(गरिब) तिवाया खिराङ्तानि नाम्लाङ लुक्युइ, तर ङा खिराङ् तानि नाम्लाङ मुलुइ।¹²चिला सिसिन दजाेला दि पुम पेजाकि दि (अत्तर) ङे जुबु खाला पुसुङ, दिकि ङे (दफन) कि लागि दि क्यासुङ । ¹³हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, दि लेन ल्यामु जाम्लिङकि चिनदिङ दासाला लापुप बेला, दि पुम पेजाकि काङ क्यासुङ, तिकि नासामला दि (चर्चा) किउइ।"¹⁴ति तिङ्ला मिरा च्युप ङिकि नाङ्ला सिकि मिन यहुदास्करियाेत नक, ति छ्येबु काेङ्यार तिविकि चाला गाल्नि ¹⁵सिक्यासुङ, "येसुला जिम्नि खिरे चाला बिनक क्यासिन खिरेकि ङाला काङ तेर्क्यु ?" तिविकि तिकि लागि खाल्ज्यिक ताङ च्यु टाङा टाल्नि बिन्सुङ । ¹⁶तिनेसुर येसुला तिविकि लाक्पाला जिम्ने तेरु सिनि तिकि (माैका) छाल्नि देसुङ।¹⁷ता (अखमिरि) सिवाङकि (चाड) कि तङि छेमु लाेप्टुक तिवा येसुकि चाला लेम्नि सिक्यासुङ, "ङेरेकि ख्याेला सिनि (निस्तार-चाड) कि शाप्च्य केनि जाेबुदि ख्याेला सेम लाङुइ ?" ¹⁸येसुकि सिक्यासुङ, "ग्यासाकि मिराचिगि खाङ्बाला गाल्नि तिला सि, 'लाेबेनकि सिउइ, ङे तुज्ये चाला लेम ख्याेलु वाइ । ङा ख्यरे खाङ्बाला लाेप्टुक तिवातानि (निस्तार-चाड) मनाइ किरु सेम किउइ ।"' ¹⁹येसुकि च्युक सिक्याबु नक, लाेप्टुक तिविकि तिनक राङ क्यासुङ, तिविकि (निस्तार-चाड) तयारि क्यासुङ।²⁰दजाेला नाम राेसुङ, येसु दाक्पि मिरा च्युपङि लाेप्टुक तिवातानि शाप्च्य शाप सिनि देसुङ । ²¹तजाेला येसुदाङ लाेप्टुक तिवा साइ वदु नक, येसुकि सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ङा खिराङ्ला सिउइ, खिरे पार्ला मिराचिगि ङाला (धाेका) तेर्क्यु ।" ²²तिवा तेरिककि दुक्पा क्यासुङ, तेरिक्कि येसुला दुक सिइदाङ ट्ये ज्युसुङ, "चाेवाे, ङा या हुतुङराङ मिन्दै?"²³येसुकि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, "सिकि ङातानि दि कराला लाक्पा ग्यागुइ, तिकि राङ ङाला (धाेका) तेर्क्यु । ²⁴मि पुज्युङ ति दगेराङ डिउइ च्युक क्यानि तिकि कला टिबु वाइ । तर (धिक्कार) ति मिला सिकि किसाला मि पुज्युङला (धाेका) गिउइ ! ति मिया माकेबु हिन्सिन तिकि लागि लेमु हुङु नक ।" ²⁵यहुदा सिकि येसुला (धाेका) तेरु नक, तिकि सिक्यासुङ, "लाेबेन, काङ ति ङा हिन ?" येसुकि तिला सिक्यासुङ, "ख्याेङ दाक्पिकिराङ ति सिक्याबु वाइ।"²⁶येसुदाङ लाेप्टुक तिविकि साइ वदु बेला येसुकि सिवाङ लानि तुजिछ्ये बिनि ति च्याक्सुङ । येसुकि ति लाेप्टुक तिवाला बिनि सिक्यासुङ, "लाङ, श । दि ङे जुबु हिन।"²⁷येसुकि करा लानि तुजिछ्ये बिन्सुङ, तेमे ति तिवाला बिनि सिक्यासुङ, "खिराङ तेरिककि दि थुङ । ²⁸चिला सिसिन दि (करार)ला वदु ङे ठाक हिन दि अालाकि दिक्पाला सिनि श्यालुप वाइ । ²⁹तर ङा खिराङ्ला सिउइ, ङा दि दाेङ्बि ढेला नेसुरङ लाेङ ङ्या मुथुङुइ, नामसाक ङे पापि ग्याल्खापला ङा खिराङ्तानि सांबा क्यानि मुथुङुइ।"³⁰तिवा तेरिककि भजन लानि सिनसिमा तिवा तेरिक जैतुनकि गाङनेवा गाल्सुङ । ³¹तितिङ्ला येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "हारिङ नुप्ला ङेकि किसाला खिराङ् तेरिक तिङ्ला ग्युर्क्यु, चिला सिसिन दिनक टिबु वाइ, 'ङा (गाेठालेा) ला ग्यागुइ तेमे लुक तिवा तेरिक फार छुर छ्यङुइ ।' ³²तर ङाला लाङ्सिमा ङा खिराङ् सिना तङ्ला गालिलला डिउइ।"³³तर पत्रुसकि येसुला सिक्यासुङ, "ख्याेकि किसाला तेरिक तिङ्ला ग्युर्सिनाङ ङा नाम्लाङ तिङ्ला मुग्युरुइ ।" ³⁴येसुकि तिला सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ङा ख्याेङ्ला सिउइ, हारिङ नुप्ला च्याबु पाेदु सिना तङ्ला ख्यरेकि ङाला खेप सुम जुनाक किउइ ।" ³⁵पत्रुसकि सिक्यासुङ, "ङा ख्याे तानि श्यिगाेबु साेङ्सिनाङ ङा ख्याेला जुनाक मिकिउइ ।" तेमे ज्येन तेरिक लाेप्टुक तिविकसाङ तिनक राङ सासुङ।³⁶तितिङ्ला येसु तिवा तानि गेतसमनि सिरु दासाला गाल्नि दाक्पि लाेप्टुकतिवाला सिक्यासुङ, "ङा चेक फार्ला गाल्नि माेपार किउइ, तर खिराङ्दि द्येराङ देत ।" ³⁷येसुकि पत्रुस ताङ जब्दियाकि मिराङि पुज्युङ तिवाला दाक्पु तानि टिनि गाल्सुङ, तेमे (शाेकित र व्याकुल) हुङु ज्युसुङ । ³⁸तितिङ्ला येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "ङे (अात्मा) अालाराङ शाेककि केङ्नि श्येप दगेराङ गालु वाइ । द्येराङ ङा तानि लानि देत।"³⁹येसु चेक फार्ला गाल्नि, दाक्पि टिमुङ चुनि श्याबा किइदाङ माेपार क्यासुङ । येसुकि सिक्यासुङ, "हे ङे पापा, च्युङ्सिन, दि करा ङेचानेसुर टाेनि डाेसित । तर, ङे सेम क्याबु दगे मिन, ख्याेकि सेबां दगे वसित ।" ⁴⁰येसु लाेप्टुक तिविकि चाला हुङ्सिन तिवा ङ्याल्नि वदु येसुकि ठेसुङ, येसुकि पत्रुसला सिक्यासुङ, "काङ खिराङ ङा तानि (घण्टा) जिगाङ लानि दे मुथुइ ? ⁴¹लानि देत, खक्पा ल्हापला परे मिकिबु सिनि माेपार कि । (अात्मा) या (तयार) वाइ, तर जुबु सिसिन रंबु मेत।"⁴²येसु लाेङङ्या राङ्सा खेपला चेक फाजेक गाल्नि सिक्यासुङ,हे पापा, ङेकि माथुवा दि मेङु सिसिन, ख्याेकि सेवाराङ ख्याेल्सित ।" ⁴³येसु लाेङङ्या हुङ्सिन तिवा ङ्याल्नि वदु ठेसुङ, चिला सिसिन तिविकि मिक खाेलु नक । ⁴⁴तितिङ्ला येसुकि तिवाला लाेङङ्या पिताङ्नि फाजेक गाल्सुङ । येसुकि खेप सुमच्युलाङ तिनकराङ तङि सुङ दगेक्यानि माेपार क्यासुङ।⁴⁵ति तिङ्ला येशु खरे लोमातिबि चाला लेम्नि तिबाला "खाङ्खिराङ् तारुङ् साङ ङ्याल्नि वे ? ति तुजे ति लेम्नि वे तेमे मि पुज्युङ्ला दिक्षेन तिबि लाक्ला ह्रेक्यित । ⁴⁶खक् ल ओरुङ् डप् । ल्होसा, ङाला जिनक जप ति चाला राङ् हत।⁴⁷खो ताम् क्यिइ हतुप ठला लोमा च्यिङ्ङि पार्नेसुर यहुदा ति ते लेसुङ् । क्षोने गेर्पु ताङ् एल्डरतिबि पोङ्जा ज्यिङ् ग्युक्पा ताङ, तार्वालतिबा खुर्नि ति तानि राङ, लेसुङ् । ⁴⁸ता येशुला जिनक जप छाल्नक् । तिकि "ङेकि सुला पुका क्यिबे तिला राङ गाल्नि जिम् सिनि ता बिन्नक।⁴⁹श्यारि ति येसुकि चाला लेसुङ, गेकेन, गाशाे !" तेमे तिकि येसुला चुप्पा क्यासुङ । ⁵⁰येसुकि तिला सिक्यासुङ, "दाल्जा, ख्यरेकि काङ कि लेबु हिन ति हाे कि ।" तितिङ्ला तिवा लेम्नि येसुकि खाला लाक्या ज्याङ्नि येसुला जिम्सुङ।⁵¹ल्हाेसा, येसुतानि वदुतिविकि नाङ्ला मिराचिगि लाक्पा लाङ्सुङ; दाक्पि खुर्पा थेनिते छ्येबु काेङ्यारकि यक्पुचिक्ला ग्याम्नि तिकि नाम्ज्यक च्येन बिन्सुङ । ⁵²तितिङ्ला येसुकि तिला सिक्यासुङ, "दाक्पि खुर्पाला तिकि दासाला ज्यक, चिलासिसिन सिकि खुर्पा लाेङुइ तिवा खुर्पा थनिराङ सेक्युइ । ⁵³काङ खिराङ सेम किउइ, ङेकि ङे पापाला माेवा कि मुथुवुइ ते ? काङ चाेवाेकि ङाला सिनि थुचेङि नेसुर च्युप ङि (पल्टन) ताङ मेतेरुइ ते ? ⁵⁴तर दिनक हुङ गाेक्यु सिनि (धर्मशास्त्र) कि सिक्याबु च्युक क्यानि ख्याेलुज्यिक नक ते?"⁵⁵तिजाेबेला येसुकि सिक्यासुङ, "काङ खिराङ खुर्पा दाङ ग्युक्पा तिवा खर्नि कुन्ज्येनला दगेराङ ङाला जिम लेबु वाइ ? ङा ङिमिटाङ छ्येखाङ्ला लाेबिन देदिन, तिजाेला खिरेकि ङाला माजिम । ⁵⁶तर दि तेरिक काच्ये च्युङ्सुङ लुङ्देम्बा तिविकि सिक्याबु ताम ख्याेल थुसित ।" तितिङ्ला तेरिक लाेप्टुक तिविकि येसुला ताङ्नि टाेसुङ।⁵⁷सिकि येसुला जिबुं नक तिविकि तिला (प्रधान) काेङ्ङ्यार कैयाफा चाला टि गाल्सुङ, त्यादि शास्त्रि तिवादाङ (एल्डर) तिवा छ्याजिक वदु नक । तर पत्रुसकि (प्रधान) काेङङ्यारकि लाङाङ साक येसुला थारे नेसुर तिङ ⁵⁸ङ्यासुङ । पत्रुस नाङ्ला गाल्नि चिनक गिदे ल्हाप सिनि (पहरेदार) तिवा तानिराङ देसुङ।⁵⁹ता छ्येबु काेङ्यार तिवादाङ तेरिक (परिषद) कि येसुला (मृत्युदण्ड) तेरु सिनि येसुकि कला मिदुप किदुक छाेलिन वदु नक । ⁶⁰अाला मिदुप किदुक चाला लेसिनाङ तिविकि काङ (प्रमाण) माङे । तर तिङ्ला मिरा ङि गामाला लेम्नि, ⁶¹सिक्यासुङ, "दि मिकि दुक सिक्यासुङ, 'ङेकि चाेवाेकाेन्ज्यककि छ्याेखाङ्ला राम्नि ङिमा सुम्ला लाेङङ्या जाे थुक्यु।"⁶²(प्रधान) काेङङ्यार लानिते येसुला सिक्यासुङ, "काङ ख्याेतानि काङ कालेन मेत ? दि मि तिविकि ख्याेकि कलाला तेरिन वदु किदुक काङ हिन ? ⁶³तर येसु खाराक्पा देसुङ । (प्रधान) काेङङ्यारकि येसुला सिक्यासुङ, "सेन्बा चाेवाेकाेन्ज्यककि मिन्ला ङा ख्याेङ्ला का किउइ, ङेराङ्ला सि काङ ख्याेङ चाेवाेकाेन्ज्यककि पुज्युङ हिन ?" ⁶⁴येसुकि तिला कालेन क्यानि सिक्यासुङ ख्याेङ दाक्पिकिराङ सिक्याबु वाइ । ताफेन्ला ख्यरेकि मि पुज्युङ्ला (सर्वशक्तिमहान) कि याबा लाक्पि छ्यला देनि देवाचेनकि मुक्पि खाला हुङिन वदु थाेङुइ।"⁶⁵तितिङ्ला (प्रधान) काेङङ्यारकि दाक्पि माज्या राल्नि सिक्यासुङ, "दिकि (इश्वर-निन्दा) क्याबु वाइ । ता ङेराङ्ला ज्येन किदुकतिवा चिला गाेसुङ ? ल्हाेसा, ता खिवातिविकि (इश्वर-निन्दा) ङेदु वाइ । ⁶⁶ख्याेतिवा काङ सेम किउइ ?" तिविकि कालेन क्यानि सिक्यासुङ, "दि सेदुला (याेग्य) वाइ।"⁶⁷ति तिङ्ला तिबिकि खरे खला क्षुँदुर ग्याम्नि दुसुङ् । ⁶⁸तेमे "ओए ख्रिष्ट, ता लुङ्देन लाम्नि सिताङ ख्योरुङ्ला दुङ्गुप ति सु नक ? सिनि सिक्यासुङ्।⁶⁹ता पत्रुस ति फिला लाङाङला देनि वदुबेला मिराचिक यङ्मु पत्रुसकि चाला लेम्नि सिक्यासुङ, "ख्याेङाङ दि गालिलकि येसुतानि वदु हिन, ना मिन ?" ⁷⁰तर तिकि तिवा तेरिककि गमाला दुक सिइदाङ मिन सिक्यासुङ, "ख्यरेकि काङि कला ताम किइ वाइ ति ङाला छ्या मेत।"⁷¹तजाेला पत्रुस गाेनेवा गाल्सुङ, राङ्सा यङ्मुकि थाेङ्नि त्या वदुतिवाला सासुङ, "दि मिङ नासुरतकि येसु तानि नक ।" ⁷²तेमे पत्रुसकि लाेङङ्या ना क्याेलिनदाङ दुक सिक्यानि मिन सिक्यासुङ, "ङा दि मिला ङाे मेश्येउइ।"⁷³तिकि काङ तुज्येकि तिङ्ला त्या लानि वदु मि तिवा लेम्निते पत्रुसला सिक्यासुङ, "हुतुङराङ ख्याेङाङ तिविकि नाङिकि मिराच्यिक हिन, चिला सिसिन ख्यरे ताम्गिराङ ति ता छ्या देन्ग्यु । तितिङ्ला तिकि मता ग्याम्नि ⁷⁴ना क्याेलु छाल्सुङ, "ङा दि मिला ङाे मेसेउइ," ⁷⁵तेमे श्यारि च्याबु पाेसुङ । तेमे येसुकि सिक्याबु सुङ सेम क्यासुङ, "च्याबु पाेदुसिना तङ्ला ख्यरेकि ङाला खेप सुम मिन सिउइ ।" तितिङ्ला ति फिला गाल्नि ङुसुङ

Chapter 27

¹ता दजाेला टाेप गाल्सुङ, तेरिक छ्येबु काेङ्यारतिवादाङ मितिविकि (एल्डर) तिविकि येसुला सेदु सिनि येसुकि कला (षड्यन्त्र रचे) । ²तिविकि येसुला टानि त्यासुर टि गाल्नि (हाकिम) पिलातसला बिन्सुङ ।³तितिङ्ला तजाेला येसुला (धाेका) तेरु यहुदाकि येसुला (दण्डाज्ञा) च्युङु थाेङ्नि, तिला (पछुताे) लासुङ, छ्येबु काेङ्यारतिवादाङ (एल्डर) तिवाला ति ङुलकि खाल्ज्यिक ताङ च्यु टाङा ग्युरबिनि ⁴सिक्यासुङ "ङेकि दिक्पा मेदुप मिला (धाेका) बिनि दिक्पा क्याबु नक" । तर तिविकि सिक्यासुङ, "ङेराङ्ला तिकिदि काङ (सराेकार) ? ख्याेङ दाक्पुराङ श्ये ।" ⁵तेमे तिकि ति ङुलकि टाङातिवा छ्याेखाङला क्युर्नि त्यासुर फिला गाल्नि गार्नि शिसुङ ।⁶ति छ्येबु काेङ्यार तिविकि ङुलकि टाङातिवा लानि सिक्यासुङ, "दिला ढुखाङ्ला ज्यक (न्यायसङ्गत) मेङुइ, चिला सिसिन दि ठागिकि (माेल) हिन ।" ⁷तिविकि दाक्पि पार्ला दिकि कला साताम क्यानि ति डेवाकि (परदेशि) तिवाला (दफन) किरु सिनि शश्यि ङ्याेसुङ । ⁸दिकि किसाला ति श्यिङ्ला हारिङ्कि ङिमासाक "ठागिकि" श्यिङ" सिउइ⁹दुक क्यानि यर्मिया लुुङ्देम्बाकि सिक्याबु सुङ ख्याेल्सुङ, "इस्त्राएलकि मितिविकि ति डुमा खाल्ज्यिकदाङ च्यु टाङा लासुङ, ¹⁰चाेवाे काेन्ज्यककि ङाला सिक्याबु दगे तिविकि कुमालेकि श्यिङकि लागि ति बिन्सुङ ।"¹¹ता येसु ति (हाकिम) कि गमाला लासुङ, (हाकिम) कि येसुला टिसुङ, "ख्याेङ यहुदातिविकि ग्याल्बु हिन ?"येसुकि तिला कालेन बिन्सुङ, "ख्यरेकिराङ तुक सिउइ ?" ¹²तर तजाेला छ्येबु काेङ्यार दाङ (एल्डर) तिवा नेसुर येसुला (दाेष) ग्याप्सुङ, येसुकि काङ कालेन माबिन । ¹³तेमे पिलातसकि सिक्यासुङ, "काङ ख्यरे कला ग्याबु तेरिक (अभियाेक) ख्यरेकि माकाे ?" ¹⁴तर येसुकि च्यिकजिगाङ कालेन माबिन । तिकिकिसाला, ति (हाकि) ला अाला याम्छेन च्युङ्सुङ ।¹⁵ता (चाड) छेमु जाेबु मि तिवा नेसुर (चुने) क्याबु मिरा च्यिक (कैदि) ला ताङ ताेङु (हाकिम) तिविकिदि (प्रथा) नक । ¹⁶ति तुज्येला तिवातानि बारब्बा मिन क्याबु मिराच्यिक छ्येबु (कैदि) नक ।¹⁷तिकिकिसाला, तजाेला तिवा छ्याजिक जाेम्सुङ, पिलातसकि तिवाला सिक्यासुङ, "ङेकि खिरेकि लागि सुला ताङ्बिदु खिराङ सेबा किउइ- बारब्बा ना येसु तिला चाेवाे सिउइ ?" ¹⁸चिला सिसिन तिला छ्या वादु नक, तिविकि येसुला तिकिचाला मिजेरकि किसाला बिदु नक । ¹⁹तजाेला पिलातस ठिमकि दासाला देनि नक, तिकि पेर्मिकि तिला लेन ताङ्नि सिक्यासुङ, "ति दिक्पा मेदुप मिला काङ माकि, चिला सिसिन तिकि किसाला हारिङ ङेकि मिलामला अाला दुक्पा खुरु वाइ ।"²⁰तजाेला छ्येबु काेङ्यार तिवादाङ (एल्डर)तिविकि बारब्बाला ताङ्नि येसुला सेदु सिनि जाेबु मि तिवाला सि चिसुङ । ²¹ति (हाकिम) कि तिवाला टिसुङ, "दि मिरा ङिकि नाङ्ला ङेकि खिरे लागि सुला ताङुदि खिराङ सेम किउइ ?" तिविकि सिक्यासुङ, "बारब्बा ।" ²²पिलातसकि तिवाला सिक्यासुङ, "चाेवाे सिरु येसुलादि ङा काङ किरुजा ?" तिवा तेरिक कि कालेन बिन्सुङ, "तिला ङ्याङ्सिङ्ला काेल ।"²³तिकि सिक्यासुङ, "चिला, तिकि काङ दिक्पा क्याबु वाइ ?" तर तिवा झन बाेबाे वाेरुकि दुक सिइदाङ कारे क्यासुङ, "तिला ङ्याङ्सिङला काेल ।" ²⁴तजाेला, पिलातसकि दाक्पिकि काङ कि मुथुबु थाेङ्सुङ, कारे किरु ज्युबु छ्या ङेनि, तिकि छ्यु लानि जाेमु मिकि गमाला दाक्पि लाक्पा टुनि सिक्यासुङ, "दि मि ठाक नेसुर (निर्दाेष) वाइ । खिराङ दाक्पुराङ ङश्ये ।"²⁵तेरिक मिकि सिक्यासुङ, "तिकि ठाक ङेराङ दाङ ङेरे पुज्युङ पुमि खाला हुङ्सित ।" ²⁶तेमे तिकि बारब्बाला तिविकि लागि ताङ्नि पिन्सुङ, तर तिकि येसुला (काेर्रा) ग्याम्नि ङ्याङ्सिङ्ला गेलु सिनि बिन्सुङ ।²⁷तेमे ति (हाकिम) कि (सेना) तिविकि येसुला खाङ्बाला टि गाल्नि (सेना) तिविकि तेरिक मि तिवाला जाेम्सुङ । ²⁸तिविकि येसुकि माज्या पिनि येसुला (लाल) माज्या काेन बिन्सुङ । ²⁹तिविकि चाङतिविकि श्यमुङचिक जाेनि येसुकि गाेला काेन् बिन्सुङ, येसुकि लाक्पा याबि छ्यला ग्युक्पा जिक ज्याङ बिन्सुङ । तिविकि येसुकि गमाला टिमुङ चुनि दुक सिङदाङ छ्यापच्ये क्यासुङ, "यहुदातिविकि ग्याल्बुला लासाे !"³⁰v 30 तिविकि येसुला छ्युम्दुर ग्याप्सुङ, तिविकि ग्युक्पा लानि येसुकि गाेला ग्याप्सुङ । ³¹तिविकि येसुला छ्यापच्ये क्यानि सिन्सिमा तिविकि येसुला काेन बिदु माज्या पिनि येसुकिदिराङ माज्या काेन बिन्सुङ, येसुला ङ्यङ्सिङ्ला गेलु सिनि त्यासुर टि गाल्सुङ³²तजाेला तिवा फिला लेसुङ, तिविकि सिमाेन मिन क्याबु कुरेनिकि मिराचिक मिला ठेसुङ, तिला तिविकि तिवा तानि डाेकाेक्यु सिनि सिक्यासुङ (ताकि) तिकि येसुकि ङ्याङ्सिङ खुर्सित । ³³तिवा गलगथा सिरु दासाला ख्याेल्सुङ, तिकि (अर्थ) "खाेपडि कि दासा" हिन । ³⁴तिविकि येसुला (पित्त) रेबु (दाखमद्य) थुङु बिन्सुङ । तर तजाेला येसुकि ति थु ल्हानि येसुकि ति माथु ।³⁵तजाेला तिविकि येसुला ङ्याङ्सिङला काल्सुङ, तिविकि (चिट्ठा) ग्याम्नि येसुकि माज्याला गाेसुङ । ³⁶तेमे तिवा देनि येसुला ल्हासुङ । ³⁷येसुकि गाे खाला दुक सिक्याबु (अभियाेक) टिबु नक, "दि येसु हिन, यहुदितिविकि ग्याल्बु ।"³⁸मिरा ङि (डाकु) येसु तानि ङ्याङ्सिङला कालु नक- मिराचिक येसुकि याबि छ्यला तेमे मिरा राङ्साला येसुकि येन्बि छ्यला । ³⁹सु ति लाम वनि युगु नक, तिविकि दुक सिइदाङ गाे युनि येसुला छ्याप्च्ये किरु नक, ⁴⁰"ख्यरेकि छ्याेखाङ्ला राम्नि ङिमा सुमला ज छालु नक, दाक्पुलाराङ थार्थु ! हुतुङराङ ख्याे चाेवाे काेन्ज्यककि पुज्युङ हिनसिन, ङ्याङ्सिङ नेसुर माे पाेप !"'⁴¹दुक क्यानिराङ छ्येबु काेङ्यार तिविकिसाङ शास्त्रि तिवादाङ (एल्डर) तिवा तानि येसुला छ्यापच्ये क्यानि सासुङ, ⁴²"तिकि ज्यानतिवाला थार्सुङ, तर दाक्पुला राङ दि थार्थु मुथुइ । ति इस्त्राएलकि ग्याल्बु हिन । ति ङ्याङ्सिङ नेसुर माे हुङ्सित, तेमे तितिङ्ला ङेराङ तिकि खाला माेवा किउइ ।⁴³विकि चाेवाे काेन्ज्यकला माेवा किउइ । चाेवाेकाेन्ज्यककि सेम किउइ सिसिन चाेवाे काेन्ज्यककिराङ तिला थार्थु, चिला सिसिन तिकि दुक सिक्याबु नक, 'ङा चाेवाे काेन्ज्यककि पुज्युङ हिन ।"' ⁴⁴येसुतानि ङ्याङ्सिङ्ला कालु (डाकु) तिविकिसाङ तिनकराङ क्यानि येसुला छ्यापच्ये क्यासुङ ।⁴⁵ता (मध्यान्न) नेसुर ङिर्मु तुज्ये सुम साक नाक्तिङिकि उप्सुङ । ⁴⁶तुज्ये सुमला येसु बाेबाे वाेरुकि कारे क्यानि सिक्यासुङ, "इलाेइ, इलाेइ लामा सबखतनि ?" तिकि (अर्थ) हिन, "ङे चाेवाे, ङे चाेवाे ख्याेकि ङाला चिला ताङु वाइ ?" ⁴⁷तजाेला त्या लानि वदु तिविकि दि काेसुङ, तिविकि सिक्यासुङ, "दिकि एलियाला का ताेङिन वाइ ।"⁴⁸श्यारि तिवि नाङ्ला मिराचिक छ्यनि गाल्नि चम्चिजिक लासुङ, तिला क्युर्बु (दाखमद्य) कि केङ्सुङ, तिला (निगालाे) ला ज्याङ्नि येसुला थुङु बिन्सुङ । ⁴⁹ज्येन तिविकि सिक्यासुङ, "तिला चिकराङ ताङ ज्यक । तिला थार्सु एलिया गिदे मेङ्दे ङेराङ्ला ल्हानाङ ।" ⁵⁰तितिङ्ला येसु लाेङङ्या वाेरु बाेबाेकि कारे क्यानि दाक्पि मिजि ताङ्सुङ ।⁵¹ल्हाेसा, छ्याेखाङ्कि (पर्दा) गाे नेसुर श्याप साक फेश्या ङि च्युङ्नि राल्सुङ । जाम्लिङ युनि दाेप्रुक्पा तिवा टुम्सुङ । ⁵²तुर्सा तिवा पेसुङ, अाला चेङि मितिविकि श्येप राे तिवा लाङ्सुङ, सु ङि टाेदु नक । ⁵³येसुकि (पुनरथन) तिङ्ला तिवा तुर्सा नेसुर फिला थेनसुङ; चेङि ग्यासाला श्युसुङ, अाला मि मिङाला थाेङ्सुङ ।⁵⁴ता तजाेला (कपतान) दाङ येसुला ल्हानि वदुतिविकि सहि गालुदाङ त्या वबु (घटना) तिवा थाेङ्सुङ, तिवाला जिवा लानि सिक्यासुङ, "हुतुङराङ दि चाेवाे काेन्ज्यककि पुज्युङ हिन्नक ।" ⁵⁵गालिल नेसुर येसुला ल्हासिनि तिङ ङ्याबु अाला पुम पेजा तिविकि थारे नेसुर ति ल्हाइ वदु नक । ⁵⁶तिवि नाङ्ला मरियम मग्दलिनि, याकुब दाङ याेसेफकि मामा मरियम, जब्दियाकि पुज्युङ तिविकि मामा नक ।⁵⁷तजाेला नाम राेसुङ, अरिमाथिया नेसुर मिराचिक छ्युक्पु मि लेसुङ, तिकि मिन याेसेफ नक, ति येसुकि लाेप्टुक नक । ⁵⁸ति पिलातसकि चाला गाल्नि येसुकि जुबु लाङ्सुङ । तेमे पिलातसकि ति राे तिला तेर्सित सिनि का बिन्सुङ ।⁵⁹याेसेफकि राे लासुङ, तिला चेङि (मलमल) कि माज्याला टिल्सुङ, ⁶⁰तिकि दाक्पिराङ दाेला अाेम्नि जाेबु साबा तुर्साला ज्याक्सुङ । तेमे तिकि तुर्साकि खाला बाेबाे दाेचिक रिल ज्याङ्नि ति त्यासुर गाल्सुङ । ⁶¹मरियम मग्दलिनिदाङ राङ्सा मरियमाङ तिराङ तुर्साकि राङ्सा छ्यला देनि वदु नक ।⁶²राङ्सा छेमु (तयारि) कि ङिमा साला नक, छ्येबु काेङ्यार तिवादाङ फरिसितिवा पिलातसतानि जाेबु नक । ⁶³तिविकि सिक्यासुङ, "लासाे, ङेराङ्ला छ्या वाइ, ति (ठगाहा) कि सेन्बा वदु बेला तिकि सिक्याुब नक, 'ङिमा सुम्गि छेमु ङा लाेङ्या लाङुइ ।' ⁶⁴तिकिकिसाला, ङिमा सुम साक ति तुर्साला (सुरक्षित) ज्यगु का कि । मिन्सिन तिकि लाेप्टुक तिवा लेम्नि तिला कुन क्यानि खुन गाल्नि मि तिवाला सिउइ, 'येसु श्येप नेसुर लाबु वाइ ।' तेमे दि तिङि (धाेका) तङिदि सिना अाला मेलेवा हुङुइ ।"⁶⁵पिलतसकि तिवाला सिक्यासुङ, "मिराचिक (पहरेदार) टि श्यक । गाल्नि तिला खिरेकि थुवु साक (सुरक्षित) ज्यक ।" ⁶⁶तिकिकिसाला, तिवा गाल्नि दाेला (माेहर) ग्याम्नि (पहरेदार) तिवा (खटे) क्यानि तुर्साला (सुरक्षित) ज्याक्सुङ ।

Chapter 28

¹ता ङा श्वपकि ङिमा शिदु छाल्सिमा (हप्ता) कि तङि ङिमाकि मिरमिरेला मरियम मग्दलिनि दाङ मरियम मिन क्याबु राङ्सा पुम पेजा तुर्सा ल्हाप् लेसुङ । ²ल्हाेसा, त्या बाेबाे शहि गाल्सुङ, चिला सिसिन चाेवाे काेन्ज्यककि थुचिक देवाचेन नेसुर माे पाप्सुङ; तेमे दाे थेनितिकि खाला देसुङ।³तिकि च्याङा काेपि दगेराङ नक, माज्या खा दगे कार्मु नक । ⁴(पहरेदार) तिवा जाेङाेङाे रुनि श्येप् मि दगेराङ गाल्सुङ।⁵थुकि ति पुम पेजाला (सम्बाेधन) क्यानि सिक्यासुङ, "जिवा माकि, चिला सिसिन ङाला छ्या वाइ, खिराङ् ङ्याङ्सिङ्ला कालु येसुला छाेलिन वाइ । ⁶येसु द्ये मेत, तर येसुकि चिनक सिक्याबु नक तिनकराङ क्यानि येसु शेन्बा लाबु वाइ । लेम्नि येसुला ज्यागु दासा ल्हाे । ⁷श्यारि गाल्नि येसुकि लाेप्टुक तिवाला सि, 'येसु श्येप नेसुर शेन्बा च्युङ्नि लाबु वाइ । ल्हाे, येसु खिराङ् सिना तङ्ला गालिल ला डाेइ वाइ । त्याराङ् खिरेकि येसुला थाेङुइ ।' ल्हाेसा, ङेकि खिराङ्ला सिक्याबु वाइ⁸ति पुमपेजातिवा श्यारि जिवादाङ शेम ज्यापु क्यानि तुर्सा नेसुर थेन्सुङ, येसुकि लाेप्टुकतिवाला दि सिरु सिनि छ्यसुङ । ⁹ल्हाेसा, येसुकि तिवाला ठेनि सिक्यासुङ तेरिक्ला गासाे, "ति पुम पेजातिवा लेसुङ, येसुकि काङ्बा जिम्नि येसुला श्याबा क्यासुङ । ¹⁰तितिङ्ला येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "जिवा माकि । गाल्नि ङे नुक तिवाला गालिलला ग्युक सिनि सानाङ । त्या तिविकि ङाला ठेक्युइ ।"¹¹तजाेला ति पुम पेजा तिवा डाेइ नक, ल्हाेसा, लाला (पहरेदार) तिवा ग्यासाला गाल्नि छ्येबु काेङ्यारला त्या वबु तेरिक यक तिवा सिक्या बिन्सुङ । ¹²तजाेला काेङ्यार तिविकि (एल्डर) तिवाला ठेनि तेरिक (घटना)कि बारेला तिवातानि (छलफल) क्यासुङ, तिविकि (सिपाहि) तिवाला अाला डेवा विन्सुङ, ¹³तिवाला सिक्यासुङ, "तिविकि ज्येन तिवाला दुक सिक्यासुङ, "ङेराङ ङ्याल्नि वदु थक्ला येसुकि लाेप्टुक तिवा लेम्नि येसुकि श्येप राे कुन क्यानि खुन गाल्सुङ ।'¹⁴हुतुङराङ दि लेन (हाकिम) कि चाला ख्याेल्सिन, ङेराङ् (हाकिम) ला ग्याल्बु जेउइ तिकि किसाला खिराङ्ला चिन्दिङ (समस्या) हुङ मिजिउइ ।" ¹⁵तेमे ति (सिपाहि) तिविकि डेवा लानि तिवाला चिनक का क्याबु नक, तिनकराङ क्यासुङ । दिराङ लेन यहुदि तिविकि नाङ्ला अाला फेल्सुङ तिकि किसाला हारिङ्कि ङिमा साक दिनकराङ वाइ ।¹⁶तर मिरा च्युपजिक लाेप्टुक तिवा गालिलकि ति दासाला गाल्सुङ त्यादि येसुकि ग्युक सिनि का क्याबु नक । ¹⁷तजाेला तिविकि येसुला थाेङ्सुङ, तिविकि येसुला श्यावा क्यासुङ, तर मिरा चाे जिगिदि हिनमिन सिक्यासुङ ।¹⁸येसु तिविकि चाला लेम्नि तिवा तानि ताम क्यानि सिक्यासुङ, "देवाचेनदाङ जाम्लिङकि तेरिक का ङाला बिदु वाइ । ¹⁹दिकिकिसाला, ग्युक तेरिक लुङ्बाकि मिरिक तिवाला लाेप्टुक जाे । पापा, पुज्युङदाङ थुचेङिकि मिनला तिवाला बप्तिस्मा बिन ।²⁰ङेकि खिराङ्ला का क्याबु तेरिक काच्येतिवा (पालन) किरु तिवाला लाेप । ल्हाेसा, दि जाम्लिङकि तिङि छेमु साक ङा खिराङ् तानि हुङुइ ।"

Mark

Chapter 1

¹दि कन्ज्यक पुज्युङ चावा येसुकि लेन ल्यामि तङ्देन् हिन् । ²दुक क्यानि यसैया लुङतेम्बि थेप ला टिबु वे, "ल्होसा, ङा ङे लेन खुरुप्ला ख्यरे गमाला तोङिन वे, तिकि ख्यरे लाम थाका जोउइ।" ³"काङ मेतुप् सेङे दासाला का तोङ्गुपकि वोरु, चावा कन्ज्यककि लाम टेगे जो, खोकि लाम तिवा थाका जो'।"⁴युहन्ना काङ मेतुप् सेङे दासाला बप्तिष्मा तेरिन ताङ दिक्पा नेसुर् थारुप्ला सिनि दिक्पा ग्युरुपकि बप्तिष्मा कि लेन श्येतिन लेसुङ। ⁵यहुदियाकि तेरिक् साखुङनेसुर यरुसलेमकि तेरिक् मि तिवा तिकि चाला गाल्सुङ। दिविकि दाकदाक्पि दिक्पा तिवा ङेकि क्याबु राङ हिन सिइदाङ युहन्ना नेसुर तिविकि यर्दन ज्युङ्ला बप्तिष्मा लासुङ। ⁶युहन्नाकि पुङ्गककि पु थनि जोबु माज्या कोन्दुप् नक् तेमे क्याल्दुङ्ला क कारा चिगुनक् तेमे तिकि पेच्यक्पा ताङ ङाठुङ्कि राङ साब नक्।⁷तिकि लेन लाप्नि सिक्यासुङ्,"ङे तिङ्ला ङा सिनासाङ् ङार् छ्येम्बु वतुप् ति हुङिन् वे, ङा कुङ क्यानि खोकि काङ्श्युग्कि रुता बितुप् जोजिगाङ मेत्। ⁸ङेकि खिराङ्ला छ्यि बप्तिष्मा बिदिन्, हिन्सिनाङ खोकि खिराङ्ला थुचेङिकि बप्तिष्मा तेर्क्यु।"⁹ति ङिमा तिवाला दिनक् च्युङ्सुङ, येसु गालिलकि नासरत नेसुर लेसुङ, युहन्ना नेसुर यर्दन ज्युङनेसुर बप्तिष्मा लासुङ। ¹⁰येसु छ्यि नाङ्ने थेन्सुङ, खोकि देवाचेन पेतुप् ताङ थुचेङि गाम्देर् दगे खोकि चाला हुङिन वतुप् थोङ्सुङ । ¹¹तेमे देवाचेन नेसुर दिनक् वोरु लेसुङ,"ख्योङ ङे ङिङ्ज्येबु पुज्युङ हिन। ति तानि ङा आला गा लानि वे।¹²ति तिङ्ला थुचेङिकि खोला काङ मेतुप् सेङे दासाला डोगोबु जोसुङ्। ¹³खो डे नेसुर् ङिमा खालङि साक् काङ मेतुप् सेङे दासाला खक्पा ल्हाइ देसुङ् । ङाठुङ्कि रिदाक् तिवा तानि देसुङ तेमे देवाचेनकि थु तिविकि खोकि यक्पु क्यासुङ्।¹⁴ता युहन्ना जिम्सिमा कन्ज्यककि लेन ल्यामु लापिन येसु गालिलला लेसुं‍ङ। ¹⁵तेमे सिक्यासुङ,"तुज्ये सिन्दु वे, कन्ज्यककि ग्याल्ठिक चालाराङ वे। सेन ग्युर्नि लेन लेमुला रेत्पा कि।¹⁶गालिलकि ग्याम्छो नेसुर् डोइ वसिन् खोकि सिमोन ताङ तिकि नुक् अन्द्रियस ति ङे था ग्याकिन् वतुप् थोङ्सुङ्, चिला सिसिन् तिवा ति ङ्या सेतुप् तिवा नक्। ¹⁷येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"ग्युक्, ङे तिङ्ला तिङ ङ्य ङा खिराङ्ला मि रुगु तिवा जेउइ ।" ¹⁸श्यारि तिविकि था ताङ् ज्याङ्नि येसुला तिङ ङ्यासुङ।¹⁹येसु युनि चेक् गमाला ख्योल्सिमा खोकि जब्दियाकि पुज्युङ याकुब ताङ तिकि नुक् युहन्नाला थोङ्सुङ; तिवा टुला देनि नागालु था तिवा जोइ नक्। ²⁰खोकि तिवाला काताङ्सुङ, तिविकि तिवि पापाला यक्पु तिवा तानि टुला राङ ताङ्नि ज्याङ्नि तिवा खोकि तिङ्ला तिङ् ङ्यासुङ।²¹खो तिवा कर्फनहुम्ला लेसुङ, तेमे ङाप् स्वप् ङिमाला येसु जोमखाङ्ला गाल्नि येनदेन् बिन्सुङ। ²²तिवा खोकि येन्देनला याम्छेन क्यासुङ, चिला सिसिन खोकि तिवाला क्ष्योने तिवि दगे मिन् मिन् ओङ् वतुप् मिकि दगे लोबिन् वतुप् नक् ।²³ति तुज्येला जोम्खाङ्ला थु चेङि मेतुप् मि जिक् नक् । तिकि कारे क्यानि सिक्यासुङ, ²⁴"ख्योरुङ्तानि ङेरेति काङि लाका? काङ ख्योङ्म ङेराङ्ला सिन्दाकितुप् सिनि लेबु हिन् ? ख्योङ सु हिनसिनि ङा ङो सेक्यु। खो कन्ज्यककि चेङि मि हिन्।" ²⁵येसुकि र्हेन्डिला कारे क्यानि सिक्यासुङ, "खाराक्पा देत्, तिकि चानेसुर् थेनि श्यक् !" ²⁶तेमे ति मेचेङि थुकि तिला दाप्सुङ, ति मेचेङि थु वोरु गेर्पु देदिन्दाङ ति नेसुर थेन्सुङ।²⁷तेमे तेरिक मि तिवा याम्छेन लानि चिगि राङ्साला सिरु ज्युसुङ,"दि काङ हिन्? ओङ वतुप् साम्बा येन्देन तानि! खोकि मेचेङि थु तिवालाङ का तेर्क्यु, तिविकि खोकि का ङेन्ग्यु!" ²⁸खोकि कला च्युङु लेन श्यारि गालिलकि तेरिक् दासाला फेल्सुङ।²⁹जोम्खाङ नेसुर् फिला थेन्सिमा खो तिवा याकुब ताङ युहन्ना तानि सिमोन् ताङ अन्द्रियसकि खाङ्बाला गाल्सुङ । ³⁰सिमोनकि इबि ति ख्येजार लानि ङ्याल्नि नक्। तिविकि तिकि कला येसुला सिक्यासुङ। ³¹दिकि किसाला, खो लेम्नि तिकि लाक्पाला जिम्नि तिला लाङ्सुङ, खेजारकि तिला श्यारि ताङ्सुङ तेमे तिकि खोकि लाका किरु ज्युसुङ।³²ति गकाला ङिमा गासिमा तिविकि र्हेन्डि रेकुप् ताङ नाबु तेरिक मि तिवाला खोकि चाला टि लेसुङ। ³³तेरिक् ग्यासाकि मि ति खाङ्बि गोला जोम्सुङ। ³⁴खोकि राङ राङ नाबु मि तिवाला टेक्चिनि आला र्हेन्डि तिवला तेन्सुङ, खोकि र्हेन्डि तिवाला नाम कि माचि, चिला सिसिन तिविकि खोला ङो श्येबु नक्।³⁵खो टोप्ला नाक चुमिला राङ लासुङ, खो सुङ मेतुप् दासाला गाल्नि मोपार क्यासुङ । ³⁶सिमोन ताङ तिवा तानि वतुप तिवि खोला छाल्सुङ। ³⁷तिविकि खोला ठेनि सिक्यासुङ,"तेरिककि खोला छोलिन् वे।"³⁸खोकि सिक्यासुङ,"ओरुङ केनि फारछुर ठाटुकि ग्यासाला डि, त्ये रुक्ला ङा लेन ल्यामु श्येक्यु। तिराङ किसाला ङा द्ये लेबु हिन्। ³⁹खो तिविकि जोम्खाङ्ला लेन श्येइ दाङ ह्रेन्डि तिवा देदिन्दाङ तेरिक गालिलकाङ गाल्सुङ।⁴⁰मेराचिक जे क्यापु मि खोकि चाला लेसुङ। तिकि खोला गङ्बा श्युबु नक्; तिकि टिमुङचुनि खोला सिक्यासुङ,"हुतुङ खोकि नावा क्यासिन्, खोकि ङाला चेङि जो थुक्यु।" ⁴¹येसु च्याम्बाकि केङ्सिमा दाक्पि लाक्पा क्याङ्नि तिला रेङ्नि सिक्यासुङ, " ङा नावा किउइ ख्योङ चेङि च्युङा।" ⁴²श्यारि ति जे ग्यापु मिला जरेकि ताङ्सुङ तेमे ति चेङि च्युङ्सुङ्।⁴³येसुकि तिला क्योङ्बु क्यानि जिवा कुनि तिला ताङ्सुङ। ⁴⁴खोकि तिला सिक्यासुङ,"सुलाङ काङ मासिसा, हिन्सिनाङ कोङ्यार तिवि चाला गाल्नि दाक्पुला छ्या तेन्, मोसाकि का क्याबु दगे तिवाला किदुककि सिनि ख्यरे चेङिला सिनि जिन्बा बिन्।"⁴⁵हिन्सिनाङ ति मिकि गाल्नि तेरिक्ला सिरु ज्युसिमा ति ताम ति केन्बवाङ आला फल्सुङ तिकि किसाला येसु चिन्दिङ ग्यासाला तेरिककि थोङु क्यानि युग् माथु। दिकि किसाला, खो सुङ मेतुप् दासाला देसुङ्, तेमे मि तिवा खोकि चाला लेसुङ्।

Chapter 2

¹काङ ङिमि तिङ्ला येसु कर्फनहुमला ग्युर्नि लेसुङ, खो खाङ्बाला वे सिरुप् कोसुङ। ²ति खाङ्बि गोला केनिङ देसा दासा मेङु क्यानि आला मि जोम्सिमा येसुकि तिवाला सुङ श्येसुङ।³जुबु तेरिक् श्यिक् श्यिक् कि मुथुबु चिक् मि खुरुप् मेरा श्यि मि तिवा खोकि चाला लेसुङ्। ⁴मि आला जोम्बुकि किसाला तिवा खोकि चाला डो माथु। तिविकि खोकि ठने थाका नाम्ला वतुप् थक राम्नि मिरुङ जोसुङ तेमे ति मिरुङ नेसुर ति जुबु श्यिक श्यिक कि मुथुबु ङ्यालुप् मिला दासा तानि राङ मालिम्ला पाप्सुङ।⁵तिविकि मोवा थोङ्नि येसुकि जुबु श्यिक श्यिक कि मुथुबु मिला सिक्यासुङ,"पुज्युङ, ख्यरे दिक्पा तिवा ताङ बिन्दुप् वे।" ⁶त्ये वतुप् काङ क्ष्योने तिवि नाङ्ने तिवि सेम्ला श्या ग्याप्सुङ। ⁷"दि मिकि च्युक् क्यानि दिनक् ताम कि थुक्यु? दिकि कन्ज्यकला मोसुङ! कन्ज्यककि सिना ज्येन् सिकि दिक्पा ताङ्देन् कि थुक्यु?"⁸तिविकि काङ नासाम तोङिन् वे सिरुप्ति येसुकि दाक्पि थुला श्यारि छ्या ङेसुङ। खोकि तिवाला सिक्यासुङ, ⁹"जुबु तेरिक् श्यिक् श्यिक् कि मुथुमु मिला काङ सिरु जोल्मु गिउ,'ख्यरे दिक्पा तिवा ताङ बिदिन् सिरुप्ना लानि दाक्पि दासा लाङ्नि ग्युक सिरुप्?"¹⁰जाम्बुलिङ्ला मि पुज्युङ् तानि दिक्पा ताङ तेरुप् ओङ वे सिनि खिरेकि क्ष्या ङेता।" खोकि जुबु श्यिक श्यिक कि मुथुबु मिला सिक्यासुङ, ¹¹"ङा ख्योरुङ्ला सिउइ, लानि ते दाक्पि दासा खुर्नि ख्यरे खङ्बा ग्युक्।" ¹²ति मि श्यारि लानि दाक्पि दासा खुर्नि तेरिक् मि तिवि पार्ने खाङ्बा गाल्सुङ। तिकि किसाला तिवाला याम्छेन लासुङ,कन्ज्यकला सवाँ ताप्सुङ तेमे तिविकि सिक्यासुङ,"ङेरेकि दिनक् नाम्लाङ माथोङ।"¹³लोङ खो आलकि चानेसुर् गाल्सुङ, तेरिक जो्बा मि तिवा खोकि चाला लेसुङ तेमे खोकि तिवाला लाप्सुङ। ¹⁴खो डोइ वसिन् खोकि अल्फयसकि पुज्युङ लेबि ति शे लोङ्गुप् दासाला देनि वतुप् थोङ्सु खोकि तिला सिक्यासुङ,"ङे तिङ्ला तिङ ङ्य सिनि सिक्यासुङ्।" ति लानि खोला तिङ् ङ्यासुङ।¹⁵येसु लेबि खाङ्बाला सामा साइ नक्, आला दिक्पा वतुप् तिवा, शे लोङु तिविकि येसु ताङ तिवि लोप्टुक तिवा तानि सामा साइ नक्, चिला सिसिन त्ये मि आला नक् तिविकि खोला तिङ ङ्याबु नक्। ¹⁶क्ष्योने तिवा ति फरिसितिवा नक्, तिविकि येसु, दिक्पा वतुप् तिवा, शे लोङ्गुप् तिवा तानि सामा साइ वतुप् थोङ्सुङ, तिविकि खोकि लोप्टुक तिवाला सिक्यासुङ "खोकि चिला दुक्पा वतुप् ताङ शे लोङ्गुप् तिवा तानि साइ वे?"¹⁷येसुकि दिनक कोसिमा खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"सु मि जुवुला राम्बु वे, तिला मेन मोगोउइ; नाबु मिला क्याजिक मेन गोक्यु । ङा दिक्पा मेतुप् तिवाला का तोङु सिनि लेबु मिन्, दिक्पा वतुप् तिवाला सिनि लेबु हिन् ।"¹⁸युहन्नाकि लोप्टा तिविवा ताङ् फरिसि तिवा ञ्युङ्ने देनि वतुप् नक। काङ मि तिवा लेम्नि खोला सिक्यासुङ,"युहन्नाकि लोप्टा तिवा ताङ फरिसिकि लोप्टा तिवा ञ्युङ्ने देक्यु, हिन्सिनाङ ख्यरे लोप्टा तिवा ञ्युङ्ने मेदेउइ?" ¹⁹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"काङ काङ जादिला हुङ्गुप् मि तिवा माक्पि चाला वे वेइ जादिला हुङ्गुप् तिवा ञ्युङ्ये देक्यु? माक्पा तिवा तानि वतुप् साक तिवा ञ्युङ्ङे दे मुथुउइ।²⁰माक्पा तिवि चाने टिनि गाल्सिमा, ति ङिमा तिवाला तिवा ञ्युङ्ये देक्यु। ²¹सिकि साङ यिङ्बा माज्याला साम्बा माज्याकि छालुक मेज्येरुउइ, ज्येर्सिनाङ ति ज्येरुप् छालुक् यिङ्बा नेसुर साम्बा ति राल्नि डिउइ, तेमे ति तङिति सिनासाङ मेलेवा राल्ग्यु।²²सिकिसाङ साम्बा गुन्डुम राङ ङिङ्बा ङेक्यकला मुलुगुउइ, लुक्सिनाङ गुन्डुम ङारकि क तिला रोल्ग्यु तेमे गुन्डुम ङार ताङ क ङेक्यक् ङिकार ना डिउइ। तिसिना साम्बा गुन्डुम राङ साम्बा क ङेक्यकला लुग्।²³ङा स्वप् ङिमाला येसु श्यिङ् नाङ्नेसुर गाल्सुङ तजोला खोकि लोप्टा तिविकि डु थ ज्युसुङ। ²⁴तेमे फरिसि तिविकि खोला सिक्यासुङ,"ल्होसा, तिविकि ङा स्वप् ङिमाला चिला मेतुप् लाका किइ वे ?"²⁵खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"दाउद ताङ ति तानि वतुप् मितिविकि मेतुप् ताङ ल्हब लासिमा तिविकि काङ क्यासुङ सिरुप् ति खिराङ्ला छ्या वे ?" ²⁶अबियाथार कोङ्यार क्ष्येम्बु वसिन् ति च्युक क्यानि कन्ज्यककि खाङ्बि नाङ्ला गाल्नि ठेतुप्कि सिवाङ् सोसुङ् , तिदि कोङ्यार सिना ज्येन सिकिसाङ साब मेङुजिक नक्, तेमे काङ तिवा तानि वतुप् तिवालाङ बिन्सुङ?²⁷येसुकि सिक्यासुङ,"ङा स्वप् ङिमा ति मि मिरिक तिवाला सिनि जोबु नक्, मि मिरिक ङा स्वप् ङिमाला सिनि जोबु मिन्। ²⁸दिकि किसाला मि पुज्युङ ङा स्वप ङिमिकिदिङ चावा हिन्।"

Chapter 3

¹खो लोङ्या जोम्खाङ् नाङ्ला गाल्सुङ, त्ये रुक्ला मिराचिक् लाक्पा काम्बा मिचिक् नक्। ²खोकि तिला ङा स्वप् ङिमाला टेग् जिकिदे सिनि लाला मि तिवि खोला यिम्नि ल्हासुङ् तुक क्यानक् क्यासिन्दि खोला क्यान जु थुसित् सिनि।³येसुकि लाक्पा काम्बु मिला सिक्यासुङ,"दे मि तेरिक् कि चाला ख्वक् ल।" ⁴तजोला खोकि मि तिवाला सिक्यासुङ,"ङा स्वप् ङिमाला लेमु किरुप् ताङ मेलेवा किरुप्तला चिन्दि लेमु च्युङि; मिजि थार्जितुप् ताङ मिजि सेतुप्ला चिन्दि लेमु गिउइ?" तिवा खाराक्पा देसुङ।⁵तिविकि सेम् क्योङ्बु कि किसाला दुक्पा किइ खोकि ङिङ्मार क्यानि फारछुर् तिवि छ्यला ल्हासुङ, खोकि मि तिवाला सिक्यासुङ,"ख्यरे लाक्पा दोप्." तिकि लाक्पा दाप्सुङ तेमे येसुकि तिकि लाक्प्पा तङि दगेराङ जोबिन्सुङ। ⁶फरिसि तिवा श्यारि गाल्सुङ तेमे तिविकि खोला सेतुप् सिनि खोकि खाला टो क्यासुङ।⁷तजोला येसु खोकि लोप्टा तिवा तानि ग्याम्छो छ्यनेवा गाल्सुङ, तजोला तिविकि खोकि किइ वतुप् तेरिक ताम ङेन्सिमा गालिल, यहुदिया, ⁸यरुशलेम, इदुमिआ, यर्दन फार्केन, टुरोस ताङ सिदोन् ठाटु नेसुर् लेबु मि तिवि गेर्पु जोल्मु तिङ ङ्यानि खोकि चाला लेसुङ्।⁹मि छक्पाकि किसाला खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला दो टेगे जोचिसुङ, चिला सिसिन तिविकि खोला मेलेप्सित्। ¹⁰चिला सिसिन खोकि तिवाला टेक चितुप् नक्। तिकि किसाला दुक्पाला श्योरुप् तिवा खोला रेकुप्ला गा किइ खोकि चाला लेसुङ्।¹¹तजोला थु मेचेङि तिवि खोला थोङ्गुप् नक् खोकि दङ्ला डिल्नि कारे किनक्, तेमे तिविकि सिरुप् नक्,"खो कन्ज्यककि पुज्युङ हिन्।" ¹²खोला ङो श्ये मिजिसित् सिनि खोकि तिवाला क्योङ्बु का बिन्सुङ।¹³खो गाङि खाला गाल्सुङ, खोकि नावा क्याबु तिवाला का ताङ्सुङ तेमे तिवा खोकि चाला लेसुङ। ¹⁴खोकि मेरा च्युप्ङला का ताङ्सुङ, तिकि मिन ति खोकि प्रेरित् ज्यागु नक् चिला सिसिन तिवा खो तानि देसित् तेमे तिवाला लेन श्येतुप् डो थुसित्, ¹⁵तेमे र्हेन्डि तिवाला देन्तुप् का वसित् । ¹⁶तेमे खोकि दि च्युप्ङिला का ताङ्सुङः सिमोन, तिलाति खोकि पत्रुस मि ज्याकुप् नक;¹⁷जब्दियाकि पुज्युङ याकुब् ताङ याकुबकि नुक् युहन्ना तिवाला ति खोकि बोअनग्रेसश मिन्सिन गर्जनकिपुज्युङ तिवा सिनि मिन बिन्सुङ, ¹⁸तेमे अन्द्रियास, फिलिप्, बार्थोलोमाइ, मत्ति, थोमा, अल्फयसकि पुज्युङ याकुब, थोदियस, सिमोन कनानि, ¹⁹तेमे यहुदा स्करियोत, तिकि ति खोला जुनाक ज्वप् नक्।²⁰तजोला खो खाङ्बा गाल्सुङ्, तेमे लोङ्या मि आला जोम्सुङ। तिकि किसाला, खोकि सामा साप् माङे। ²¹तजोला खोकि मिछाङकि दि ताम कोसुङ, तिवा खोला जिम्गाल, चिला सिसिन तिविकि सिक्यासुङ,"खोकि लाता ना गालु वे।" ²²यरुशलेम नेसुर् लेबु क्ष्योने तिवि सिक्यासुङ,"तिला ह्रेन्डि रेगु वे"तिकि किसाला " तिकि ह्रेन्डि तिविकि का नेसुर् ह्रेन्डि तिवा देन्ग्यु।"²³येसुकि तिवाला दाक्पि चाला काताङ्नि तिवाला पे नेसुर् सिक्यासुङ्,"ह्रेन्डला च्युक क्यानि देन् थुक्यु?" ²⁴हुतुङ ग्यालखाप दाक्पुराङ टाल्ग्यु सिसिन ति ग्याल्खाप ल्हाक्पा लु मुथुउइ। ²⁵हुतुङ खाङ्बा दाक्पुराङ टाल्सिन ति खाङ्बा ल्हाक्पा लु मुथुउइ।²⁶हुतुङ् ह्रेन्डि दाक्पु राङ टाल्सिया दाक्पि पार्ला ति लो आला लु मुथुउइ, हिन्सिनाङ तिकि तिङि ङिमा लेबु वे । ²⁷सिकिङ तङ्ला खाङ्बि राम्बु मिला माटाबा तिकि खङ्बाला श्युनि गिज्या कुन कि मुथुउइ।²⁸ङा खिराङ्ला हिन्दुप् ताम किउइ, मित‍ तिविकि दिक्पा तिवा तेरिक् तोङ्वा क्यानि तेर्क्य, तिविकि कन्ज्यकला मता तापु तिवा तेरिक तोङङवा किउइ, ²⁹हिन्सिनाङ थु चेङिकि खाला कन्ज्यकला तापु मता ति नाम्लाङ तोङ्वा मिकिउइ, तिदि नाम्लाङ मिसिन्बु दिक्पाकि क्यान च्युङुउइ् ³⁰येसुकि दुक सिक्यासुङ,चिला सिसिन तिविकि दुक सिइ वतुप् नक्,"ति तानि मेचिङि थु वे ।"³¹खोकि मामा ताङ खोकि नुक् तिवा लेम्नि फिला टाङि लानि खोला कातोङ् ताङ्सुङ्। ³²मि जोल्मु चिक खोकि चाला देसुङ्, तिविकि खोला सिक्यासुङ्,"खोकि मामा ताङ् नुक तिवा फिला वे, तेमे तिविकि खोला छोलिन् वे।"³³खोकि तिवाला खालेन क्यासुङ,"ङे मामा ताङ नुक् तिवा सु हिन् ?" ³⁴खोकि चाला फारछुर् ठाटुला वतुप् तिवाला ल्हानि खोकि सिक्यासुङ,"ल्होसा, ङे मामा ताङ ङे नुक तिवा दे वे।" ³⁵सिकि कन्ज्यककि खाला ङेन्ग्यु, तिवाराङ ङे नुक तिवा ताङ मामा तिवा हिन् ।"

Chapter 4

¹खोकि लोङ्या ग्याम्छोकि चाला लोपु ज्युसुङ। तेमे आला मि खोकि चाला जोम्सुङ। तिकि किसाला खो ग्याम्छोला वतुप टु कि खाला जेनि देसुङ। तेरिक जोम्बु मि तिवा ग्याम्छोकि नामुला नक्। ²खोकि तिवाला आला ताम पेला लाप्सुङ, लोपिन्दाङ कोकि तिवाला सिक्यासुङ,³"ङेन्दा, सेन थोरुप् तिवा सेन थोरुप् सिनि फिला थेन्सुङ । ⁴तिकि सेन् थोर्सिन् लाला सेन् तिवा लाम्ला श्योर्सुङ तेमे ति सेन तिवा च्याज्युङ्मा लेम्नि थु सोसुङ्। ⁵ज्येन सेन तिवा तिजो आला थाला मेतुप् दोप्रुक श्यिङ्ला श्योर्सुङ। तिवा श्यारि केसुङ, चिला सिसिन् त्ये थाला तिङ्मु मिदुक् नक्।⁶ङिमा श्यार्सिमा तिवा श्यारि पारे ग्याप्सुङ, तेमे तिवि मारि तिङ्मु मेतुप् कि किसाला तिवा हो श्यिसुङ। ⁷ज्येन सेन तिवा चााङि नाङ्ला श्योर्सुङ। चाङि दोङ्बु तिवा छार्सिमा तिवा ऊ किम्नि तिविकि चिन्दिङ डेल्वा मागार्।⁸ज्येन सेन तिवा लेमु साश्यिला श्योर्सुङ, दि छारिन् वसिन् टेल्वाङ गार्सु, लालाकि दुम्बा ख्याल्जिक् ताङ च्यु, लालाकि दुम्बा खाल्सुङ, लालाकि दुम्बा ग्याचिक् सिना ल्हाक्पा डेलु गार्सुङ्।" ⁹तेमे खोकि सिक्यासुङ,"सिकि दि ङेन्दुप् नाम्ज्यक वे तिकि ङेन्सित्।"¹⁰येसु चिक्राङ वसिन् खोकि चाकि मि तिवा ताङ मेरा च्युप्ङि लोप्टा तिविकि ति पेकि कला खो तानि टिसुङ्। ¹¹खोकि तिवाला सिक्यासुङ, खिराङ्ला कन्ज्यककि ग्याल्खापकि छ्या मेतुप्कि ताम बिन्दुप् वे। हिन्सिनाङ फिकि तिवाला तेरिक ताम पेतिवाला बिन्दुप् वे। ¹²तिकि किसाला, तजोला तिविकि ल्हेउइ, हिन, तिविकि ल्हेउइ, हिन्सिनाङ मोथोङुइ, तिविकि कोक्यु, हिन्सिनाङ छ्या मेङेउइ, मिन्सिया तिवा ग्ययुर्क्यु तेमे कन्ज्यककि तिवाला ताङतोङ किउइ'।"¹³तेमे खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"काङ खिरेकि दि पे हाक मोकिउइ?" ¹⁴सेन थोरुप्कि सुङ तोर्क्यु। ¹⁵सुङ थोर्सिन् लाम तिवाला श्योरुप् काङ सेन तिवा दिराङ हिन् । तजोला तिविकि सुङ ङेन्ग्यु, श्यारि डे गिउइ तेमे तिवाला थोरुप् सुङ ठनि खुन डिउइ।¹⁶दोप्रुक साश्यिला श्योरुप् लाला सेन तिवा दिराङ हिन्, तजोला तिविकि सुङ ङेन्ग्यु, तिविकि दिला श्यारि सेम येङि किइ सेम्ला लाङु। ¹⁷तिविकिदि चिन्दिङ मारि मेङुइ, तिकि किसाला उकुर्जिक् क्याजिक् थार्क्यु। सुङकि किसाला दुक्पा तुज्ये ताङ दुक्पा लाका हुङ्सिन् तिवाला खेप्तङ्मा नार्तुक ग्यागु।¹⁸ज्येन तिवा ति दि हिन, चाङि जोल्मु तिवि पार्ला श्योरु वे । तिविकि सुङ ङेन्ग्यु, ¹⁹जाम्बुलिङ्कि जिबा, गिज्याला जुनाक ज्वप, ज्येन् ताम तिवि हाम्बाला श्युग्यु तिकि सुङ्ला उ क्यिम्ग्यु तिकि किसाला लेमु डेलु गारुप् दगे लेमु मेङुउइ। ²⁰लेमु साश्यिला थोरुप् सेन तिवा तिराङ हिन्। तिविकि सुङ् ङेन्ग्यु, ति सुङ सेम्ला लानि लालाकि खाल्जिक् ताङ च्यु डेल्वा गोर्क्यु लालाकि खालसुङ ताङ लालाकि ग्याचिक् डेल्वा गोर्क्यु।"²¹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"खाङ खिराङ कोपिला पातिकि मिन्सिन् ठिकि हक्ला ज्यकुप् सिनि खाङ्बि नाङ्ला खुन गिउइ? खिरेकि दिला खनि कोपि ज्यक्सा खाला ज्यगु। ²²चिला सिसिन छ्या मेदेनु सिनि चिन्दिङ ताम बाबु मेत्, तेरिककि हाक मोकोबु सिनि चिन्दिङ् बाबु ताम मेत्,। ²³हुतुङ सिदि कोदु नाम्ज्यक वे तिकि कोसित्।"²⁴खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"खिरेकि काङ कोक्यु, ति ताम्ला सेम तोङ, चिला सिसिन चुक क्यानि खिरेकि ताप्क्यु, तुक क्यानि राङ खिराङ्लाङ ताप्क्यु तेमे दि खिराङ्ला ल्हाक्पा तेर्क्यु। ²⁵चिला सिसिन सु तानि वे, तिला हारुङ आला तेर्क्यु, सु तानि मेत्, ति तानि वतुप् तिङ ठगु ।"²⁶येसुकि सिक्यासुङ्,"कन्ज्यककि ग्याल्खाप श्यिङ्ला सेन थोरुप् मि दगे हिन्। ²⁷ति नुप्ला ङ्याल्ग्यु तेमे नाम लासिमा लाङुउइ, तेमे च्युक क्यानि च्युङ्सुङ सिनि तिकि छ्या माङेबा सेन केनि छार्क्यु। ²⁸साश्यि दाक्पिराङ डु गार्क्युः तङ्ला काङ केक्यु, तितिङ्ला छार्नि डु गार्नि छोक्यु। ²⁹तजोला डु छोक्यु, श्यारि तिकि ति डुला सोरि थनि टेगु, चिला सिसिन टेकुप् तुज्ये लेबु वे ।"³⁰खोकि सिक्यासुङ,"अरेकि कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला काङ तानि गोरुप्ला चिन्दिङ पे थ तोङ थुक्यु? ³¹दि छेर्मि सेन दगे हिन्। दिला थोर्सिन् जाम्बुलिङ्कि तेरिक सेन तिवा सिना टिक्पे गिउइ। ³²हिन्सिनाङ दिला थोर्सिमा दि छार्क्यु तेमे मेदक श्यिङ् नाङ्ला ति तेरिक दोङ्बु सिना गेर्पु च्युङु। दिला गर्पु याल्खा तिवा छार्क्यु, चिला सिसिन नाम्ला फिरुप् च्याज्युम तिवि तिकि श्याप्ला छाङ जोथुसित् ।³³दिनक् आला पे निसुर तिविकि हाक् कोदु साक खोकि तिवाला सुङ श्येसुङ्। ³⁴तेमे खोकि पे मेता काङ ताम सिमाक्या। खो सुङ मेतुप्ला वसिन् खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला तेरिक ताम ल्यामु क्यानि सिक्यासुङ।³⁵ति ङिमाला नाम रोसुङ, खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"आलकि फार्केन्ला ग्युक ।" ³⁶तिकि किसाला, तिविकि येसुला दाक्पपु तानि राङ टिनि ति जोम्बु मि तिवाला ताङ्नि ज्याङ गाल्सुङ, चिला सिसिन् खो तङ्ला राङ टुला वतुप् नक् । खोतानि ज्येन टु तिवा छ्याजिक् वतुप् नक्। ³⁷त्ये गेर्पु हुर्तुक लेसुङ, छ्यु तिवा टुला श्युगु ज्युसुङ, तेमे छ्यिकि टु केङु छाल्सुङ।³⁸तजोला येसुति टुकि तिङि छ्याला ङाटिक् ग्याम्नि ङ्याल्नि वतुप् नक्। तिविकिक सिक्यासुङ,"लोबेन्, ङेराङ श्येप् छोल्सिनाङ खोला काङ नासाम् मेत् ?" ³⁹तेमे खो ङिछेनि हुर्तुक्ला कारे क्यानि ग्याम्छोला सिक्यासुङ,"कुसिबि दे तेमे खेनि दे।" तेमे हुर्तुक हुङु ताङ्सिमा त्ये सेङे च्युङ्सुङ्।⁴⁰खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"खिराङ चिला जिवा क्याबुजिक्? काङ खिराङ्ला हारुङ रेत्पा मेत्?" ⁴¹तिवा आला जोवा क्यानि मिराचिगि राङ्साला सिक्यासुङ,"दि सु हिन्, चिला सिसिन ग्याम्छो ताङ हुर्तुककि साङ दिकि सिक्याबु ताम ङेन्ग्यिनक्?"

Chapter 5

¹खो तिवा ग्या्छोकि फार्केन्ला गदरिनि तिविकि साखुङ्ला लेसुङ्। ²येु टु नेवा पापिन् किसिन्, मेचेङि थु श्युबु मिचिक् तुर्सा नेसुर् खोकि चाला लेसुङ।³ति मि ति तुर्सा नेवा देक्यिनक्। सिकिसाङ तिला किर् माथुनक्; तिला च्याताककि साङ् टानि ज्यक माथुप्नक्। ⁴तिला ल्याम्ग्याराङ् च्याताककि तानि तेमे गुक्सिङ् ग्याम्नि ज्याङ्नि नक्। तिकि च्याताक तिवा च्येकिनक्, तेमे गुक्सिङ् तिवा च्याङ्नि तेर्किनक्।⁵नाम्लाङ् ङिन् तेमे नुक् तुर्सा नेवा तेमे सुर नेवा ति च्यर ग्यागिनक् तेमे दो तिवि राङ्ला राङ् च्येनि मा देन्गिनक्। ⁶तिकि येसुला थारे नेवाराङ् थोङ्सुङ्, ति छ्यानि खोकि चाला गाल्सुङ्, लोङ्राङ् खोकि दाङ्ला श्याबा श्युसुङ्।⁷तिकि वोरु गेर्पुला च्यरे ग्याम्नि सिक्यासुङ्," येसु , तेरिक् सिना कन्ज्यककि पुज्युङ् ङेति खोतानि काङ् लाका? ङा कन्ज्यककि मिन्ला गङ्बा श्युबु हिन् ङाला दुक्पा मातेर्।" ⁸चिला सिसिन् येसुकि तिला सिक्यानि नक्" ख्योङ् मेचेङि ति मि तेवा फिला थेनि श्यक्।"⁹खोकि तिला टिनि ल्हासुङ्,"ख्यरे मिन् काङ् हिन्?" तिकि खोला सिक्यासुङ्," ङे मिन् बाङि हिन्, चिला सिसिन् ङेराङ् बाङि वे।" ¹⁰तिकि खोला दि दासा नेवा मातोङ् सिनि ल्येम्ग्याराङ् गङ्बा श्युसुङ्।¹¹ति ग्याक्ला फाक्पा तिवा बाङि सुर्ला चोइ किनक्, ¹²लोङ्राङ् तिविकि दुक सिइदाङ् गङ्बा श्युसुङ्, "ङेराङ्ला ति फाक्पा तिवि नाङ्ला तोङ्ः, ङेराङ्ला तिवि नाङ्ला श्युक चित्।" ¹³खोकि तिवाला श्युक चिसुङ्। थु मेचेङि तिवा थेनि तेमे फाक्पा तिवि नाङ्ला श्युसुङ् फाक्पा तिवा तिजराङ् तङ्डा ङि टागि खानेवा ग्याम्छो नाङ्ला दाम्नि श्यिसुङ्।¹⁴लोङ्राङ् फाक्पा तिवा चो देतुप् मि तिवा छ्यानि गाल्सुङ्, तेमे तिविकि ति ग्याक्ला च्युङ्गुप् ताम्ङेन तिवा ग्यासा ताङ् युनेवा सिक्यासुङ्। लोङ्राङ् काङ गालुप् नक्पे सिनि ल्हाप्ला मि तिवा बाङि गाल्सुङ्। ¹⁵ति तुज्येला तिवा येसु चाला लेसुङ् तिविकि ह्रेन्डि रेकुप् मि- सुताङ् क्यानि ह्रेन्डि तिवा बाङि नक्-तिला माज्या कोनि रिक्पा लेमु गाल्नि देतुप् थोङ्नि तिवा ज्यिवा क्यासुङ्।¹⁶ह्रेन्डि रेकुप् मिला काङ् गालुप् हिन् सिनि थोङ्गुप् तिवि तिला तेमे फाक्पा तिवि ताम्ङेन्ला च्युङ्गुप् ताम्ङेन् मि तिवाला सिक्यासुङ्। ¹⁷लोङ्राङ् तिविकि येसुला तिविकि साखूङ् ताङ्नि ति ग्याङ्मा ड्वप्ला गङ्बा श्युसुङ्।¹⁸ति तुज्येला टुला जेकिन् किनक् ति ह्रेन्डि रेकुप् मि कि तिसाङ् खो तानि ड्वप्ला खोला गङ्बा श्युसुङ्। ¹⁹येसुकि तिला राङ् तानि टिनि ड्वप्ला माङेन्, हिन्सिनाङ् खोकि सिक्यासुङ्, "ख्यरे खाङ्बा तेमे मिरिक् ते ग्युक्, तेमे चावाकि ख्योरुङ्ला सिनि काङ् क्यासुङ् तेमे चुकै ङिङ्ज्ये क्यसुङ् ति ताम तिवाला सि।" ²⁰तुक किसा ति मि गाल्सुङ् डेकापोलिसला येसुकि तिला क्याबु गेर्पु ताम तिवा सिरु ज्युसुङ्, लोङ्राङ् तिवा तेरिक् याम्छेन् क्यासुङ्।²¹येसु लोङ्राङ् टु खाला ज्येनि फार्केन् लला ख्योल्सुङ् तेमे खो ग्याम्छोकि नामुला वसिन् खोकि फार् छुर् मि तिवा ति ग्याक्ला बाङि गाल्सुङ्। ²²जोम्खाङ्कि याइरस मिन क्याबु गमा कितुप् चिक् ति ग्याक्ला लेसुङ् येसुला थोङ्नि तिकि खोला श्याबा क्यासुङ्। ²³तिकि दुक सिइदाङ् लेम्ग्याराङ् खोला गङ्बा श्युसुङ्, "ङे पुम टिक्पे ति श्येप्कि खाला ख्योल्नि वे ङा ख्योङ्ला गङ्बा श्युक्युइ लेम्नि तिकि खाला लाक्पा ज्याङ्नि नाङ् तेमे ति ल्यामु च्युङ्सित् तेमे थार्सित्।" ²⁴तुक किसा येसु तितानि गाल्सुङ्। मि बाङिकि खोला तिङ् ङ्यासुङ्, लोङ्राङ् तिविकि खोकि फाजेक छुजेक् नेवा पुल्टि पुल्टि क्यासुङ्।²⁵ति ग्याक्ला लो च्युप्ङिने ज्युनि ठाक थेनि ड्वप् आमोछो वतुप् पुम पेजाचिक् नक्। ²⁶तिकि मेन्पा तिवि तेवा गाल्नि लेम्ग्या राङ् दुक्पा खुरुप् जिक् नक् तेमे राङि तेरिक गिज्या तिवा मेन् मेज्यु कितुप्ला राङ् सिन्दा क्यानक्। हिन्सिनाङ् नेर्पा लेमु ड्वप् सिना तिसा मेलेवा गाल्नक्। ²⁷हिन्सिनाङ् तिकि येसुकि कला ङेन्दुप् नक् तुक किसा खो मि बाङि नाङ्ला डोइ वसिन् ति खोकि तिङ्ला वनक्, लोङ्राङ् खोकि यालुक् रेक्सुङ्।²⁸चिला सिसिन् तिकि सिक्यासुङ् दिजो ङेकि खोकि यालु रेक्सिन् क्याजिक् साङ् ङा ल्यामु डिउइ।" ²⁹ति तुज्येला तिकि खोला रेक्सुङ् ठाक् थेनि ड्वप् ताङ्सुङ् लोङ्राङ् तिकि दुक्पि तेवाराङ् लेमु गालुप् सेम ङेसुङ्।³⁰येसुकि राङि तेवा ङार थेनि गालुप् श्यारि छ्या ङेसुङ् लोङ्राङ् खो मि बाङि तेवा ग्युर्नि सिक्यासुङ्,"सिकि ङे यालुक रेक्सुङ्?" ³¹खोकि टावा तिवि खोला सिक्यासुङ्,"ख्यरेकि चानेबा पुला पुल कितुप् मि बाङि ला थोङुइ, लोङ्राङ् ख्योङ् सिउइ 'ङाला सिकि रेक्सुङ्'?" ³²हिन्सिनाङ् येसुकि दि सिक्यासुङ् छ्या ङेतुप्ला फार्ला छुर्ला ल्हासुङ्।³³ति पुम पेजिकि राङ्ला का क्यानि वे सिरुप् ताम्ङेन् छ्या ङेसुङ, तेमे तुक किसा ति जिवि रुकिन्दाङ् लेसुङ्, ति खोकि दङ्ला श्याबा श्युसुङ् तेमे तेरिक् टेङ्बु ताम्ङेन् खोला सिक्यासुङ्। ³⁴खोकि तिला सिक्यासुङ्, "पुमा, ख्यरे मोवाकि ख्योङ्ला लेमु जोनि वे। दिमु क्यानि ग्युक् तेमे ख्यरे नेर्पा नेवा लेमु च्युङ्सित्।"³⁵खो ताम किइ किसिन् जोम्खाङ्कि गमा कितुप् तिवि खाङ्बा नेवा लालि मि तिवा दुक सिइ दाङ् लेसुङ्, "ख्यरे पुम श्यिसुङ्। ता ति लोबेन्ला चिला दुक्पा तेरुप्जा?"³⁶हिन्सिनाङ् ति तुज्येला येसुकि तिविकि सिक्याबु ताम ङेन्सुङ् खोकि जोम्खाङ्कि गमा कितुप् तिला सिक्यासुङ्, "जिवा माकि मोवा क्याजिक कि ।" ³⁷खोकि पत्रुस, याकुब लोङ्राङ् याकुबकि नुक युहन्नाकि सिराङ् ज्येन्ला सुलासाङ् खोताङ् ड्वप् माङे। ³⁸खोइ टेङ् जोम्खाङ्कि गमा कितुप् तिकि खाङ्बा लेसुङ्, लोङ्राङ् खोकि च्याराङ् च्येरेङ् तेमे ङुइ दाङ् देतुप् तेमे वोरु गेर्पुकि दुङ्ङाल क्यानि देतुप् थोङ्सुङ्।³⁹ति तुज्येला खो खाङ्बि नाङ्ला श्युसुङ्, खोकि तिवाला सिक्यासुङ्, "खिराङ् चिला दुक्पा सेम कि तेमे ङिउइ? पुम टिक्पे माशिवा वे, हिन्सिनाङ् ङि लङ्नि वे।" ⁴⁰खोकि ताम्ङेन्ला तिवा गटे क्यासुङ्, हिन्सिनाङ् खोकि तिवा तेरिक्ला फिला तेन्सुङ्, लोङ्राङ् पुमा टिक्पेकि पापा तेमे मामा तेमे खोतानि लेबु तिवाला टिनि ति पुम टिक्पे वतुप्ला लेसुङ्।⁴¹खोकि पुमा टिक्पेकि लाक्पा जिम्नि तिला सिक्यासुङ्, "लालिता कुमि," तुक सिक्याबु ति हिन, "पुमा टिक्पे ङा ख्योङ्ला सिउइ, ल ।" ⁴²श्यारि पुम टिक्पे ख्वक् लानि युगु श्युसुङ्। ति लो च्युप् ङि ति नक्। लोङ्राङ् तिवा लेम्ग्या राङ् याम्छेन् क्यासुङ्। ⁴³खोकि ति ताम् ति सुलाङ् छ्या मेङेसित् सिनि का गेर्पु बिन्सुङ् तेमे ति पुमा टिक्पेला साप सामा तिवा बिन् सिनि सिक्यासुङ्।

Chapter 6

¹खो त्येसुर् गाल्सिमा दाक्पि युला लेसुङ, तेमे लोप्टुक तिविकि खोला तिङ् ङ्यासुङ। ²ङा स्वप् ङिमा लेप्सिमा खोकि जोम्खाङ्ला लाप्सुङ। मेरा आलाकि खोकि येन्देन ङेनि याम्छेन लासुङ। तिविकि सिक्यासुङ, "दिकि दि येन्देन तिवा केन्सुर ङेसुङ? दिला चिनक येन्देन बिन्दुप् नक्? दिकि लाक्पि क्याबु दि लाका तिवा याम्छेन लाङ्गुप् लाका तिवा हिन्?" ³"काङ दि शिङि लाका किरुप् मि मिन्? काङ दि मरियम कि पुज्युङ, तेमे याकुब, योसेफ,यहुदा ताङ सिमोन कि उज्यु मिन्? काङ दिकि नुम तिवा ङेराङ तानि मेत्?" तिवा येशु नेसुर् सेम्दुक क्यासुङ्।⁴येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"मेराचिग लुङ्तेम्बाकि दाक्पि युल् दाक्पि मि ताङ दाक्पि खाङ्बि मि सिना ज्येन केनिङ ताङ्देन् च्युङुउइ। ⁵त्ये लाला नाबु मि तिवाला लाक्पा ज्याङ्नि टेक् ज्यिदु सिना ज्येन काङ काङ ङार वतुप् लाका कि माथु। ⁶तिवि रेत्पा मेतुप्कि किसाला खोला याम्छेन जोसुङ। तेमे खो युल तिवा काङ येन्देन तेरिन युसुङ।⁷खोकि मेरा च्याप्ङिला का ताङ्सुङ, मेचेङि थु तिवाला का बिन्सुङ तेमे मेरा ङि ङि क्यानि तिवाला ताङ्सुङ। ⁸खोकि युकुप्ला ग्युक्पा सिना ज्येन श्यिवाङ्, रुप्श्यक, केल्दाङ्ला टाङा काङ खुर माचि। ⁹खोकि काङ्श्युग ताङ ङिचक माज्या माकोन सिनि टो बिन्सुङ।¹⁰खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"तजोला खिराङ लालि खाङ्बाला श्युगु, ति दासा माताङु साक त्येराङ देत्। ¹¹हुतुङ चिन्दिङ् युलकि खिराङ्ला गासो माश्युसिन ति दासा तोङ, तिविकि किदुक्ला सिनि दाक्पि काङ्बि तिङ्बि थाला रुनि बिन्।"¹²तिवा त्यासुर् फिला गाल्नि मि तिवाला दाक्पि दिक्पा नेसुर् ग्युर्नि हुङ गोक्यु सिनि सिक्यासुङ्। ¹³तिविकि आला ह्रेन्डि तिवा तेन्सुङ, आला नाबु मि तिवाला नुम मार्बु थनि (अभिषेक ) क्यानि टेक चिसुङ्।¹⁴हेरोद ग्याल्बिकि दि कोसुङ, चिला सिसिन येशुकि मिन ति तेरिककि छ्या ङेतुप् गाल्नक्। लालाकि सिइ नक्,"बप्तिस्मा तेरुप् युहन्ना श्येप् नेसुर् सेन्बु लासुङ। तिकि किसाला, दि याम्छेनकि लाका तिवा खो नेसुर् च्युङिन् वे ।" ¹⁵ज्येन तिवि सिक्यासुङ्,"दि एलिया हिन।", हारुङ ज्येन तिवि सिक्यासुङ,"दि ताङ्बकितुज्येकि लुङ्तेम्बा नाङ्ने मेराचिक हिन।¹⁶तजोला हेरोदकि दि कोसुङ, तिकि सिक्यासु,"युहन्ना, तिकि दि ङेकि गो दुप्चिदु हिन, तिवा लोङ्या सेन्बु लानक्!" ¹⁷चिला सिसिन हेरोदकि युहन्नाला हेरोदियास कि किसाला जिम्नि चोन्खाङ्ला उपचिसुङ, चिला सिसिन तिकि तिला ज्येन्दि क्याबु नक्।¹⁸चिला सिसिन युहन्नाकि हेरोदला सिक्यासुङ,"दाक्पि नुककि पेर्मि ज्येन्दि किरुप् लेनु मेङुइ सिनि सिक्याबु नक्।" ¹⁹हेरोदियासकि मि रिन्दुप् मि ज्यागु नक् तेमे तिला सेतुप् सेतुप् छोलिन नक हिन्सिनाङ से माथुनक्, ²⁰चिला सिसिन हेरोद युहन्ना तानि जिवा किरुप् नक्, ति धिक्पा मेतुप् ताङ चेङि मि नक् सिनि तिला छ्या नक्, तेमे हेरोदकि तिला च्याङ्से ज्याक्सुङ। तिकि येन्देन ङेन्सिन् हेरोद सेम्ला दुक्पा च्युङिनक् हिन्सिनाङ गा किइ ङेन्ग्यिनक् ।²¹ति तिङ्ला लेमु तज्येचिक् ङेसुङ। हेरोदकि खोङ केबु ङिमाला दाक्पि खर्बु खुरुप् तिवा, माक्मि छ्ये तिवा ताङ गालिलकि गमा किरुप् मि तिवाला सामा बिन्सुङ। ²²हेरोदियासकि पुम दाक्पुराङ् लेम्नि तिवाला सिनि छ्याम्नि तिकि हेरोदताङ तिकि डेन्बु तिवाला गा लाङ्सुङ। ग्याल्बुकि ति पुमाला सिक्यासुङ,"ख्योरुङ्ला काङ नावा वे ति लोङ, ङा ख्योरुङ्ला तेर्क्यु।"²³तिकि ना क्याल्नि सिक्यासुङ,"ख्यरेकि ङा तानि काङ लोङु, ङा ख्योरुङ्ला ङे फेचो ग्याल्खाप् हिन्सिनाङ तेर्क्यु ।" ²⁴ति फिला थेनि दाक्पि मामा ला सिक्यासुङ, ?ङा ति तानि काङ लोङुजा?" तेमे तिकि सिक्यासुङ,"बप्तिस्मा तेरुप् युहन्नाकि गो।" ²⁵ति श्यारि ग्याल्बि चाला लेम्नि दुक सिइदाङ लाङ्सुङ,"ङाला श्यारि बप्तिस्मा तेरुप युहन्नाकि गो सिनि ङा नावा किउइ।"²⁶ग्याल्बुला आलाराङ दुक्पा लासुङ, हिन्सिनाङ दाप्कप डेन्बु ताङ ना क्यालुकि किसाला ग्याल्बुकि तिकि ताम च्ये माथु। ²⁷तिकि किसाला, ग्याल्बुकि दाक्पि ह्रिन्दुप् तिवि नाङ्ने मेराचिक माक्मिला युहन्ना कि गो खलेक सिनि का बिनि ताङ्सुङ। माक्मि गाल्नि चोन्खाङ्ला तिकि गो तुप्सुङ। ²⁸माक्मिकि देर्माङ्ला तिकि गो खनि ति पुमाला बिन्सुङ, ति पुमाकि दाक्पि मामाला बिन्सुङ। ²⁹ति कोनि युहन्नाकि लोप्टा तिवा लेम्नि खोकि रोति तुर्साला खुर्नि ज्याक्सुङ।³⁰तेमे लोमा तिवा खोकि चाला फारछुर जोम्सु, तिविकि क्याबु लाबु तेरिक ताम तिवा खोला सिक्यासुङ। ³¹खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"खिराङ सुङ मेतुप् दासाला लेम्नि उकुरजिक ङा सोसा।" चिला सिसिन मेरा आला हुङ्गुप् ताङ ड्वप् किइ नक्, तिवा तानि सामा साप तुज्येङ मिदुक्। ³²तिकि किसाला तिवा टु जेनि सुङ मेतुप दासानेवा गाल्सुङ्।³³हिन्सिनाङ तिविकि खो तिवा डोइ वतुप् थोङ्सिमा खोतिवाला ङो श्येसुङ तेमे तिवा राङ्सा लाम नेसुर् छ्यानि तिवा सिना साङ गमाला ति दासाला ख्योल्सुङ। ³⁴तजोला तिवा ग्यम्छोकि नामुला ख्योल्सुङ खो गेर्पु मि छबु थोङ्सुङ, खोकि तिवाला टिसुङ चिला सिसिन तिवा ति लुग्जि मेतुप् लुक दगे नक् । तेमे खोकि आला ताम तिवा लोपु ज्युसुङ।³⁵तेज्ये फिसिमा खोकि लोप्टा तिवा खोकि चाला लेम्नि सिक्यासुङ" दि सुङ मेतुप् दासा हिन, तुज्ये गाल्नि सिन्दुप् वे । ³⁶तिवाला तोङ तिवा चाकि युलनेवा गाल्नि तिवाला सिनि काङ साप सामा तिवा ङ्यो तुसित्।³⁷तजोला खोकि खालेन क्यानि तिवाला सिक्यासुङ,"खिरेकिराङ तिवाला काङ सामा बिन्।" तिविकि खोला सिक्यासुङ,"काङ ङेराङ टाङा ग्या ङिकि सिवाङ् ङ्योनि साजित्जा?" ³⁸खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"खिराङ् तानि सिवाङ जो वै? गाल्नि ल्हो।" तिविकि छ्या ङेसिमा तिविकि खोला सिक्यासुङ्"ङाचक सिवाङ ताङ ङिचक ङ्या वै।"³⁹खोकि तेरिक् मि तिवाला चे खाला जोल्मु जोल्मुला डिङ्नि देतुप्ला का बिन्सुङ। ⁴⁰तिवा ग्या ताङ खाल्ङि च्यु कि जोल्मु ला देसुङ। ⁴¹तजोला खोकि श्यिाङ ङा ताङ ङ्या ङि लानि देवाचेन नेवा ल्हानि मोलाम बिन्सुङ तेमे रि च्याङ्नि ति जोल्मु मि तिवाला गो बिन् सिनि लोप्टा तिवाला बिन्सुङ । तेमे खोकि ङ्या ङि तिङ तेरिक् मि तिवाला गोनि बिन्सुङ।⁴²माडाबु साक तिवा तेरिककि सोसुङ्। ⁴³तिविकि श्योम च्युप्ङि छ्याक्पा शिवाङ् ताङ छ्येत्पा ङ्या तिवा रुसुङ। ⁴⁴त्ये सिवाङ साप् तिवा तङ्डा ङा मक्।⁴⁵खोकि लोप्टा तिवाला टुला जेक् चिसुङ तमे खोकि छक्पा मि तिवाला बेथसेदाकि फार्केन् छ्यला खो सिना गामाला डो चिसुङ। ⁴⁶तिवा गाल्सिमा, तितिङ्ला खो गाङ नेवा मोपार किरुप् गाल्सुङ। ⁴⁷नाम रोसुङ,तजोला टु ति ग्याम्छिकि पार्ला नक तेमे खो साश्यिला चिक्राङ नक्।⁴⁸तिवाला टु थतोङ्गुप्ला दुक्पा श्योरुप् ति खोकि थोङ्सुङ, चिला सिसिन लुङ ति तिवि राङ्सा छ्य नेसुर् हुङिन् वतुप् नक्। नुप्कि नामफेकि तुज्येला खो ग्याम्छोकि खाला युनि तिवि चाला लेसुङ, तेमे तिवाला ग्यालुप् सिनि नावा क्यासुङ। ⁴⁹तजोला तिविकि खोला ग्याम्छो खाला युगिन वतुप् थोङ्सुङ, खो ह्रेन्डि नक् सिनि तिवा जिवा कारे क्यासुङ, ⁵⁰चिला सिसिन तिविकि खोला थोङ्नि जिवा क्यासुङ। तेमे खो श्यारि तिवा तानि ताम क्यानि तिवाला सिक्यासुङ,"सेम क्योङ्बु जो। ङाराङ हिन्। जिवा माकि।"⁵¹खो तिवा तानि टुला जेसिमा लुङ हुङु ज्युसुङ। तिवा तेरिकला आला याम्छेन लासुङ। ⁵²चिला सिसिन तिविकि सिवाङ्कि तेन्दक काङ हिन सिनि छ्या माङेबु नक्। तिसिना तिविकि दाक्पि सेम क्योङ्बु जोबु नक्।⁵³तिवा फार्केन ख्योल्सिमा गनेसरेतला लेसुङ, तेमे टुला त्ये ख्येसुङ। ⁵⁴खोतिवा टु नेसुर पाप्सिमा तिविकि खोला श्यारि ङो श्येसुङङ्। ⁵⁵तिवा तेरिक् दासाला गाल्सुङ, खो चिन चिन दासाला हुङिन् वे सिनि तिविकि छ्या ङेसुङ त्ये त्ये तिविकि नाबु मि तिवाला दासा तानि राङ खुङु ज्युसुङ।⁵⁶खो क्येन क्येन युल तिव, ग्यासा तिवा, लेमु माजोबु दासा तिवा च्युङ्नि ड्वप् नक्, तिविकि नाबु मि तिबाला ग्याम्छोकि चाकि दासाला ज्यकुप् नक्, तिविकि खोकि माज्यि नामु क्याजिक् रेकुप् ङेसित् सिनि श्युवा किरुप् नक्। मेरा चोकि रेक्सुङ तिवा टेक्कुप् नक्।

Chapter 7

¹यरयशलेम नेसुर् ह्वबु फरिसि तिवा ताङ् लालि क्ष्योने गेर्पु तिवा खोकि चाला जोम्सुङ्।²तिवि खोकि टावा तिवि लाक्पा माटुबा सोबु दि थोङ्सुङ्। ³फरिसि ताङ् तेरिक् राङि लाक्पा लेमु क्यानि माटुबु साक् काङ्जिगाङ् मासाउइ राङि पा गावा तिवि किदाङ् तिङ् ङ्यागु। ⁴फरिसि तिवा छबुप् दासा नेसुर् ह्वासिमा ओङ्बु माटुबा काङ्जिगाङ् मासाउइ ङेक्यक् टुतुप् तिवा देनि साप दासा तिवा टुतुप् ठिम तिवा तारुङ् कास्से क्यानि किउइ।⁵फरिसि ताङ् क्ष्योने गेर्पु तिवि येसुला टिसुङ् खोकि टावा तिवा चिले पागावा तिवि किदाङ्ला मोडोबु हिन् चिले सिसिन् तिविकि लाक्पा माटुवा सोसुङ्।⁶हिन्सिनाङ् खोकि तिवाला सिक्यासुङ् यशैयाकि खिराङ् ख्वनाक्पा तिवाला लेमु राङ् लुङ्देन् क्यानि टिनक् दि मि तिवि राङि खोकि क्याजिक् ङाला ताङ्देन् किउइ दिवि सेम ति ङा सिना थारे वे। ⁷तिवा तुक्राङ् ङे सँवा बुल्ग्यु किदाङ् दगे क्यानि मि तिवा ठिम लाप्क्यु।⁸खिराङ् कन्ज्यककि का मेङेन।दु तेमे मि तिवि किदाङ् तिङ् ङ्यागु। ⁹तेमे खोकि तिवाला सिक्यासुङ खिराङ् राङि किदाङ् किरुप्ला कन्ज्यककि का मेङेन्दु। ¹⁰चिला सिसिन् मोसा कि सिक्यासुङ् राङि पापा ताङ् मामिकि ताङ्देन् कि तेमे सिकि रााङि पापा ताङ् मामि कला मेलेवा ताम कि ति दि श्यिराङ् गोक्यु।¹¹हिन्सिनाङ खिराङ् सिउइ मिज्यिकि राङि पापा मामाला सिउ चो किटो किरुप् ङे तेवा ङे गपा वे तिदि कन्ज्यकला वुलुवा हिन्। ¹²तुक किसा खिराङ् तिला राङि पापा मामा ला कङ्ज्यिगाङ् कि मोगोउइ सिनि सिउइ। ¹³दुक क्यानि खिरेकि किइ हबु राङि किदाङ्कि कन्ज्यककि सुङ्लाङ् मेलेवा क्यानि वे तमे तिनक् लाका तिवा कास्ये क्यानि किउइ।¹⁴खोकि मि छबु तिवाला लोङ्राङ् का ताङ्नि सिक्यासुङ् खिराङ् तेरिक् कि ङेनि हाक् कोदा। ¹⁵फिने मि नाङ्ला श्युनि तिला मेचेङि ज्वप् तिला काङ्जिगाङ् मेत्। मि नेसुर् फिला थेन्दुप् ताम किराङ् तिला मेचेङि किउइ। ¹⁶सिति नाम्ज्यक वे तिकि ङेन्सित्।¹⁷येसुकि छबु मि तिवाला ताङ्नि खाङ्बि नाङ्ला श्युसुङ् खोकि टावा तिवि ति पे ति काङ् हिन् सिनि टिसुङ्। ¹⁸येसुकि सिक्यासुङ् काङ् तारुङ् खिराङ् ताम हाक मोकोवु काङ् खिराङ्ला छ्या मेत् मि फिनेसुर् श्युबु तामकि मिला मेचेङि मोजोउइ सिनि। ¹⁹चिला सिसिन् दि तिकि सेम्ला डोमुथुबु ति दि तिकि ख्वक्ला डि तिदि थेनि छ्याङ्खाङ्ला डिउइ। तिदि दि ताम क्यानि येसुकि तेरिक सामाला चेङि जोसुङ्।²⁰खोकि सिक्यासुङ् मि नाङ्ने चिनक् ताम थेन्ग्यि तिकि राङ् मेचेङि जेउइ। ²¹चिला सिसिन् मि सेम्गि नाङ्नेसुर् राङ् मेलेवा ताम तिवा यौन अनैतिक तिवा कुन किरुप् मि सेतुप् ²²ब्याबिचार लोभ धोका इर्श्या निन्दा थेन्ग्यु ²³दि तेरिक् मेलेवा ताम तिवा मि सेम्नेसुर् राङ् थेन्ग्यु दिगिराङ् मिला मेचेङि जेसइ।²⁴खो तेसुर् लासुङ तेमे टुरोस ताङ् सिदोनकि दासाला गाल्सुङ्। खो चिक्राङ् खाङ्बिनाङ्ला श्युसुङ् खोति त्ये सिनि सिकिसाङ् मोथोङ्सित् सिनि देसुङ् हिन्सिनाङ् खो हिप माथुप्। ²⁵मेराचिक् हामा पुम खोकि ताम थुनि खोकि चाला वानि खोकि काङ्बि चाला खाउतङ्मा देसुङ्। तिकि पुम तिला थु मेचेङिकि जिम्नक्। ²⁶तदि सिरियाकि फोनोसियाला केबु ग्रिक् हामा इुम जिक् नक् तिकि राङि पुम तिकि नाङ्ने डे थेनि नाङ् सिनि श्यवा पुल्सुङ् ।²⁷खोकि तिला सिक्यासुङ् पुज्युङ् पुम्ला साप् सामा बिन् चिला सिसिन् पुज्युङ् पुमि श्यिवाङ् किला खुर्ने तेरुप् लेमु मिन्। ²⁸हिन्सिनाङ तिकि खोला सिक्यासुङ् हिन् चावा कि तिविकिसाङ् च्यक्चे वाक्पा ल्हुम्बु पेजा तिवि श्यिवाङ् सेउइ।²⁹खोकिो तिला सिक्यासुङ् ख्यरेकि दुक सिक्यासुङ् ता ख्योरुङ् खाङ्बा ग्युक् । ख्यरे पुमि जुबु ने डे थेनि गाल्सुङ्। ³⁰ति राङि खाङ्बा ग्युर्नि गाल्सुङ तेमे राङि पुम ङि गालु दासाला थोङ्सुङ् तिकि जुबु नेसुर् डे थेनि गाल्नक्।³¹खो लोङ्राङ् टुरोसकि दासा ने थेनि सिदोन् नेवा क्यानि ढेका पोलिस दासाकि गालिल ग्याम्छोाल गाल्सुङ्। ³²मि तिवि ङेन मुथुबा ताङ ताम कि मुथुबु मेरा चिक मिला टिनि वानि तिकि गोला लाक्पा ज्याङ्नि नाङ् सिनि श्युवा पुल्सुङ्।³³खोकि तिला मि छोक्पा नेसुर् साङ् सुङ मेतुप् दासाला टिनि गाल्सुङ् तेमे तिकि नाम्ज्यक्ला थेप्तक सुर्सुङ् त्येबा छ्युम्दुर् ग्याम्नि तिकि च्यालाक् रेक्सुङ्। ³⁴तेमे खोकि देवा चेन्ला ल्हानि सुकु क्यानि तिला सिक्यासुङ् "इफाजत" सिक्याबु ति पेसित् सिक्याबु हिन्। ³⁵तेमे श्यारि तिकि नाम्ज्यक कोतुप् गाल्सुङ् थोङ्गुप् गाल्सुङ् तिकि ताम कि थुबु च्युङ्सुङ्।³⁶खोकि सुला साङ् काङ जिगाङ् मासिसा सिनि का बिन्सुङ् । हिन्सिनाङ खोकि चो मासि सिनि का बिन्सुङ तजोराङ् आला मि तिवाला सिक्यासुङ्। ³⁷मि तिवि आला याम्छेन् क्यानि सिक्यासुङ् तेरिक् लाका लेमु क्यासुङ् खोकि मोथोप् तिवाला थोबु जोसिुङ् ताम कि मु थुबु तिवाला ताम कि तुबु जोसुङ्।

Chapter 8

¹ति छेमराङ् ति ग्याक्ला लोङ्राङ् मि तिवा बाङि जोम्सुङ्, तेमे तिवा तानि साप सामा काङ् मिदुक्। तेमे येसुकि राङि टावा तिवाला का ताङ्नि तिवाला सिक्यासुङ्, ²"ङा दि मि बाङिला टि ड्वप् हिन्, चिला सिसिन् तिवा ङा तानि ङिमा सुम साक् देनि ते मे तिवा तानि साप् जा काङ्साङ् मेत्। ³दिजो ङेकि तिवाला ल्हतुङ्बा ताङ्सिन् तिवा लाम्ला राङ् डिल् थुप्क्यु तिवि नाङ्ला लाला ति चो वाङि थारे नेवा वानि वे।" ⁴खोकि टावा तिवि खोला खालेन् बिन्सुङ्, "दिनक् काङ् मेङेबु दासा दि मि तिवा डा ज्यितुप् श्यिवाङ् ओरुङ् केनि ङे थुप्कि?"⁵खोकि तिवाला टिसुङ्, "खिराङ् तानि डुमा चो सिवाङ् वे?" तिविकि सिक्यासुङ् "डुमा टुक्।" ⁶खोकि मि बाङिला दे जितुप्ला का बिन्सुङ्। खोकि ति डुमा टुक् श्यिवाङ् लानि थुचिछे पुल्नि श्यिवाङ् च्याङ्नि मि तिवि गमा ज्याक सिनि खोकि राङि टावा तिवाला बिन्सुङ् तेमे टावा तिवि ति मि बाङि दङ्ला ज्याङ् बिन्सुङ्।⁷तिवा तानि चेजिक् टिक्पे टिक्पे ङासाङ् नक्। तिला थुचिछे पुल् सिन्सिमा खोकि तिलाङ् गोनि तेरुप्ला का बिन्सुङ्। ⁸तिवा सोनि डासुङ् तेमे तिविकि लुबु छ्याक्पा श्यिवाङ् ताङ् ङ्या तिवा रुक्सिन् श्योम दिन् नक्। ⁹ति ग्याक्ला तो मिन्सिन् तङ्डा ङा मि नक्। येसुकि तिवाला ताङ्सुङ्। ¹⁰तेवा तिङ्ला श्यारि खो टावा तिवा ताङ् टु कि खाला ज्येसुङ् तेमे दलमनुथाकि शाखुङ्ला गाल्सुङ्।¹¹तेमे फारिसि तिवा लेसुङ्, तेमे खो ताङ् खोताङ् ङा कितुप् ज्युसुङ्। तिविकि खोकि ख्वक्पा ल्हाप्ला खो ताङ् क्यानि ख्वक्पा ल्हाप्ला खोताङ् क्यानि तिविकि खो ताङ् क्यानि देवाचेन नेवा ता चिक लाङ्सुङ्। ¹²खोकि थुकि नाङ्ला हुके क्यासुङ तेमे सिक्यासुङ्, "दि गिपाकि चिले ता छोल्गिबे? हुतुङ् सिसिन् ङा खिराङ्ला सिउइ, दि गिपाला चिन्दिङ् ता मेतेरुउइ।" ¹³तेवा ति खोकि तिवाला ताङ्सुङ्, लोङ्राङ् टुकि खाला ज्येसुङ् तेमे क्षि फार्केन्ला गाल्सुङ्।¹⁴टावा तिवि तिवा तानि श्यिवाङ् खुङु टक ज्येनक्। तिवा तनि टुकि खाला चिक सिना आला सिवाङ् मिदुक्। ¹⁵खोकि तिवाला दुक सिक्यानि ज्यिवा कुसुङ्, "फरिसितिवा तेमे हेरोदकि फाप मालुगु तेमे फाप मालुगु श्यवाङ् तेवा च्याङ्स देत् तेमे च्याङ्बु क्यानि देत्।"¹⁶टावा तिवि मिरा चिक ङिकि पार्ला ताम सिटि क्यासुङ्, "दाक्पु तानि श्यिवाङ् मेतुप् तिकि किसा खोकि दुक सिइ किउइ।" ¹⁷येसुकि दि ताम तिवा छ्या ङेनि तिवाला सिक्यासुङ्, "खिरेकि श्यिवाङ् माख्वबु ताम्ला चिला ताम सिटि कि? काङ् तारुङ् खिराङ् सेम्ला नासाम मोतोङुउइ? काङ् खिराङ् दि ताम हाक् मोकोउइ? खिरेकि दिनक् ताम् हाक् मोकोबु गाल्नि वे?¹⁸खिराङ् तानि मिक् वे, काङ् खिरेकि मोथोङ्नक् खिराङ् तानि नाम्ज्यक वे काङ् खिरेकि मोतोङ्नक्? काङ् खिरेकि नासाम् मोतोङुउइ? ¹⁹ङेकि तङ्डा ङा कि पार्ला चिक् श्यिवाङ् च्यक्सिन् श्योम् चो श्यिवाङ् छाकुप् तिवा रुबु हिन्?" तिविकि खोला सिक्यासुङ्, "च्याप्ङि।"²⁰"ति तुज्येला ङेकि तङ्डा श्यिकि पार्ला डुमा दिन् श्यिवाङ् च्यक्सिन् खिरेकि खिरेकि श्योम चो रुबु?" तिविकि खोला सिक्यासुङ्, "श्योम दिन्।" ²¹खोकि सिक्यासुङ्, "काङ् खिराङ् तारुङ् हाक् मोकोउइ?"²²खो तिवा बेथसेदाला लेम्नि ख्योल्सुङ्। ति ग्याक्ला मि तिवि मिक मोथोङु मिचिक खोकि नाला टिनि लेसुङ् तेमे तिला रेङ् नाङ् सिनि गङ्बा श्युसुङ्। ²³येसुकि ति मिक् मोथोङु मिला लाक्पाला जिम्नि युकि फिला टिनि गाल्सुङ्। तजोला येसुकि तिकि मिक्ला छ्युम्दुर् ग्याम्नि तिकि खाला दाक्पि लाक्पा ज्याङ्नि खोकि तिला टिसुङ्, "काङ् ख्यरेकि काङ् काङ् तिवा थोङ्सुङ्?"²⁴तिकि ल्हानि सिक्यासुङ्, "ङा मि तिवाला दोङ् युबु दगेराङ् युबु थोङिनक्।" ²⁵खोकि लोङ्या दाक्पि लाक्पा ति मिकि मिगि खाला ज्याक्सिमा ति मिकि दाक्पि मिक् पेसुङ् तेमे तिकि थोङु ज्यसिमा तिकि तेरिक ताम तिवा ल्यामु क्यानि थोङु ज्युसुङ्। ²⁶येसुकि तिला तिकि खाङ्बा ताङ्नि सिक्यासुङ्, "ति ग्यासाला माश्युक्।"²⁷येसु दाक्पि लोप्टा तिवा तानि कैसरिया फिलिप्पिकि युल तिवा नेवा गाल्सुङ्। लाम्ला खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला टिसुङ्, "मि तिवि ङा सु हिन् सिनि सिउइ?" ²⁸तिविकि खोला खालेन क्यानि सिक्यासुङ्, "बप्तिस्मा तेरुप् युहन्ना । लाला तिवि 'एलिया सिनक् लाला तिवि लुङ्तेम्बा तिवि नाङ् मिराचिक् हिन्' सिनि सिनक्।"²⁹खोकि तिवाला टिसुङ्, "खिराङ्दि ङा सु हिन् सिनि सिउइ?" पत्रुसकि खोला सिक्यासुङ्, "खो ख्रिष्ट हिन्" ³⁰येसुकि खोकि कला सुलाङ् मासिसा सिनि तिवाला च्याङ्से बिन्सुङ् ।³¹मि पुज्युङ्कि लेम्ग्याराङ् दुक्पा खुर गोक्यु, दिक्पा मेतुप् लोबेन् तिवा क्ष्योने गेर्पु तिवा ताङ् लोमा तिवा नेसुर ङ्याप्चये च्युङुउइ, सेक्यु तेमे लोङ्या ङिमा सुम्गे छेमु श्येप् नेसुर् सेन्बु लाङु सिनि खोकि तिवाला लापोप् ज्युसुङ् । ³²खोकि दि ताम हाक् कोदु क्यानि सिक्यासुङ्। तजोला पत्रुसकि खोला छ्यज्यिक्ला टिनि गाल्नि खोला कारे किरु ज्युसुङ्।³³तेमे येशु दाक्पि लोप्टा तिवि क्ष्यला ग्युर्नि पत्रुसला कारे क्यानि सिक्यासुङ्, "ङे चाने तिङ्ला ग्युर दुक्टे! ख्यरेकि कन्ज्यककि ताम्ला सेम मिकिउइ, ख्यरेकि मिकि ताम तिवाला सेम् किउइ।" ³⁴तितिङ्ला येसुकि छबु मि तिवा ताङ् दाक्पि लोप्टा तिवाला दाक्पि चाला का ताङ्नि तिवाला सिक्यासुङ्, "हुतुङ् सिकि ङाला तिङ् ङ्योगु सेम किउइ सिसिन् तिकि दाक्पुलाराङ् मिन् सि गोक्यु, तिकि दाक्पि ग्याङ्सिन् खुर्नि ङाला तिङ् ङ्याग् गोक्यु।³⁵चिला सिसिन् सिकि दाक्पि मिजि थार्जितुप् छोल्ग्यु तिकि ति थार्जिमुथुउइ, तिकि दाक्पु ताङ् लेन ल्यामुला सिनि दाक्पि मिजि तोङुउइ, तिकि दिला थार् जिक्यु। ³⁶मिकि तेरिक लुङ्बा दाक्पि लाक्ला लानि सदाङ् दाक्पि मिजि ताङ्नक् क्यासिन् तिला काङ् ल्यामु च्युङु ? ³⁷मिकि दाक्पि मिजिकि दासाला ज्येन काङ् तेर्थुप्क्युउइ?³⁸दि श्याम्देन् किरुप् ताङ् दिक्पा वतुप् गिपाला सु ङे सुङ्तानि ङच्छा किउइ, मि पुज्युङ् तिङ् थु चेङि तिवा तानि खोकि सँवाला हुङ्सिन् ति तानि ङच्छा किउइ।"

Chapter 9

¹खोकि तिवाला सिक्यासुङ, "हुतुङ ङा खिराङ्ला सिउइ, द्ये लानि वतुप् नाङ्ला लालाकि कन्ज्यककि ग्याल्खाप् ङार तानि लेबु थोङु सिना तङ्ला श्येप् छ्या मेङेउइ। ²,ङिमा टुगि तिङ्ला पत्रुस, याकुब ताङ युहन्नाला दाक्पु तानि टिनि ला थेन्बु चिकि खाला गाल्सुङ। ति तिङ्ला तिवि दङ्ला खोकि ङो राङ्साला ग्युर्सुङ। ³खोकि माज्या तिवा आला ठाछ्यालि च्युङ्सुङ, आला कार्मु च्युङ्सुङ, दजो कार्मु च्युङ्सुङ कि जाम्बुलिङ्ला सिकिसाङ तिजो कार्मु जो मुथुबु नक्।⁴तितिङ्ला एलिया ताङ मोशा खो तिवि चाला थोङ्सुङ। तिविकि येसु तानि ताम किइ वतुप् नक्। ⁵पत्रुसकि खालेन क्यानि येसुला सिक्यासुङ,"लोबेन, ङेराङ्ला द्ये देतुप्ला लेमु वे। तिकि किसाला, ङेराङ द्वे देतुप् दासा सुम् जेः चिक् खोला, चिक् मोसाला ताङ चिक् एलियाला ।" ⁶(तिकि काङ् सिक्यासुङ सिनि छ्या माङे, चिला सिसिन जिवा क्यावु नक्।)⁷मुसुप लेम्नि तिवाला उप्सुङ। तजोला मुसुप् नेसुर् वोरुचिक लेसुङ,"दि ङे ङिङ्ज्येबु पुज्युङ हिन्, दिकि सिक्याबु ताम ङेन्।" ⁸श्यारि तिविकि दाक्पि फारछुर ल्हासुङ, तिविकि तिवा तानि येसु सिना ज्येन् सुलाङ माथोङ।⁹खोतिवा ला नेसुर मालिमला हुङिन वसिन् मि पुज्युङ श्येप नेसुर् सेन्बु मालाबु साक सुलाङ काङ मासिसा सिनि का बिन्सुङ। ¹⁰तिकि किसाला, ति काच्ये तिवा तिवि दाक्पु तानि राङ ज्याक्सुङ, हिन्सिनाङ तिविकि सिक्यासुङ "श्येप नेसुर् सेन् लाङु" दिकि तेन्दक् काङ हिन् सिनि तिविकि दाक्पि पार्ला टो क्यासुङ।¹¹तिविकि खोला टिसुङ "क्ष्योने तिविकि चिला एलियाराङ तङ्ला हुङ्गोक्यु सिक्याबु हिन् ?" ¹²खोकि तिाला सिक्यासुङ,"हुतुङ्ला तेरिक् ताम्ला लेमु ज्वप् एलियाराङ तङ्ला हुङ गोक्यु। मि पुज्युङ्कि आला दुक्पा खुर्गोक्यु, तेरिककि पार्ला ङेप्च्ये किउइ सिनि चिला टिबु वे?" ¹³ङा खिराङ्ला दि सिउइ, एलिया लेम्निङ् सिदु वै, सुङ्ला तिकि कला टिबु दगेराङ तिविकि एलियाला काङ सेम लासुङ तिराङ क्यासुङ्।"¹⁴खो लोप्टा तिवि चाला लेसुङ, खोकि तिवि ठाटुला गेर्पु मि जोम्बु थोङ्सुङ, क्ष्योने तिवि तिवा तानि खालेन किइ वतुप् नक्। ¹⁵तिविकि खोला थोङ्सुङ, तेरिक् छक्पा मि याम्छेन लानि तेरिक खोला गङ्बा श्यप् सिनि छ्यानि गाल्सुङ। ¹⁶खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला टिसुङ,"खिरेकि तिवा तानि काङि खालेन किइ वे ?"¹⁷छक्पा नाङ्ने मेराकि खोला खालेन बिन्सुङ,"लोबेन्, ङेकि खोकि दाङ्ला ङे पुज्युङ खबिन्। तिला ताम कि मिजिबु ह्रेन्डि रेकुप् वे, ¹⁸ह्रेन्डकि दिला जिम्ग्यु, देप्क्यु, खाला च्येमेक् देन्ग्यु, जुबु कास्से क्यानि सा थाप्क्यु । ङेकि खोकि लोप्टा तिवाला दि थेन सिनि गङ्बा श्युबिन् हिन्सिनाङ तिविकि थेन माथु ।" ¹⁹खोकि तिवाला खालेन क्यासुङ्, "रेत्पा मेतुप् गिपा तिवा, चो तिज्येसाक ङा खिराङ तानि देगोबु हिन्? नाम्साक ङा खिरे दुक्पा सेम्ला लाङ्गुप्जा? तिल ङे चाला टि श्यक।"²⁰तिविकि ति पुज्युङ् पेजाला खोकि चाला टिलेसुङ। तजोला ति ह्रेन्डि थुकि येसुला थोङ्सुङ, ति ह्रेन्डि थुकि ति पुज्युङ पेजाला कास्से क्यानि रुक चिसुङ। ति पुज्युङ् पेजा साला डिल्नि खाला च्येमेक तेन्सुङ। ²¹येसुकि तिकि पापा तिला टिसुङ,"दिनक् च्युङु ति चो गाल्सुङ?" पापिकि सिक्यासुङ,"पेजा नेसुर् राङ हिन्। ²²दिकि तिला पार्चिङ मे नाङ्ला, पार्चिङ छ्यि नाङ्ला क्युर्नि सेतुप् छोलिन वै। हुतुङ ख्यारेकि काङ कि थुसिन ङेरे खाला च्याम्बा क्यानि दाल्जा किटो कि ।"²³येसुकि तिला सिक्यासुङ,"हुतुङ् खो किथुसिन' मोवा किरुप् तिवाला तेरिक कि थुक्यु।" ²⁴श्यारि ति आङि पापा कारे क्यानि सिक्यासुङ, " ङा मोवा किउइ! ङे मोवा मेतुप्ला दाल्जा किसा।" ²⁵तजोला येसुकि जोम्बु मि खोकि छ्यला छ्यानि हुङिन वतुप् खोकि थोङ्सुङ्, खोकि ति मेचेङि थुला कारे क्यानि सिक्यासुङ,"ख्योरुङ् फाक्पा ताङ मिक मोथोङु थु ङा का तेर्क्यु ति नेसुर् थेनि ग्युक् तेमे नाम्लाङ दिला माश्युग्।"²⁶दि कारे क्यानि जिवा लाङ्दे क्यानि जिङ्बाल ग्याप्सुङ तेमे थेनि गाल्सुङ। ति पुज्युङ् पेजा श्येप् दगे थोङिनक्। तिकि किसाला, मेरा आलाकि सिक्यासुङ,"ति श्यिसुङ।" ²⁷येसुकि ति पुज्युङ् पेजाला लाक्पा थनि जिम्नि लाङ्सुङ तेमे ति पुज्युङ् पेजा टाङि लासुङ।²⁸येशु नाङ्ला श्युसिमा लोप्टा तिविकि सुङ मेसाला खोला टिसुङ"ङेरेकि दिला च्युक क्यानि देन माथु? ²⁹खोकि तिवाला सिक्यासुङ, "दिनक् ताम तिवाला मोपार मेता देन मुथुउइ।"³⁰खो तिवा त्येसुर् गाल्सिमा गालिल नेसुर क्यानि गाल्सुङ्। खो तिवा केनि वे सिनि सिकिसाङ छ्या मेङेसित् सिनि खो कि नावा क्यासुङ, ³¹चिला सिसिन खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला लोबिन् वतुप नक्। खोकि तिवाला सिक्यासुङ्, "मि पुज्युङ मितिवि लाक्पाला तेर्क्यु तेमे तिविकि खोला सेक्यु। तिला सेसिमा तिकि ङिमा सुम्गि छेमु ति लोङ्या सेन्बु लाङु।" ³²तिजोला तिविकि ति सिक्याबु नाम ति हाक माको, खोला ट्येप् तिङ जिवा क्यासुङ।³³तेमे तिवा कर्फनहुमला लेमख्योल। खो खाङ्बाला वतुप ठक्ला खोकि तिवाला टिसुङ, "खिरेकि लाम्ला काङ टो क्याबु ?" ³⁴तिवा तेरिक ताम मक्याबा देसुङ। चिला सिसिन तिविकि "सु तेरिक् सिना गेर्पु हिन्" सिनि सिटि क्याबु नक्। ³⁵खो देसिमा मेरा च्युप्ङिला का ताङ्नि खोकि तिवाला सिरुप् ज्युसुङ, "हुतुङ लाला मि तङ्ला हुङु छोल्सिन् ति तेरिक् सिना तिङ्मा ताङ यक्पु हुङ गोक्यु।"³⁶खोकि पिजा टिक्पे चिक्ला लानि तिविकि पार्ला ज्याक्शुङ। खोकि तिला लाक्पाला लानि तिवाला सिक्यासुङ, ³⁷"सिकि दिनक् पेजाला ङे मिन्ला सिनि दाक्पि सेम्ला लाङ्ग्वु, तिकि सेम्ला ङालाङ् लाङ्ग्वु, सिकि ङाला सेम्ला लिङु तिकि ङाला क्याजिक मिन्, ङाला तोङ्गुप् लाङ सेम्ला लिङ्ग्वु।"³⁸युहन्नाकि खोलाङ सिक्यासुङ, "लोबेन्, लालाकि खोकि मिन्ला ह्रेन्डि तिवा श्योरिन् वतुप् ति ङेरेकि थोङ्सुङ तेमे ङेरेकि तिला क्योरिन्, चिला सिसिन तिकि ङेराङ्ला तिङ मङ्यगुउइ।" ³⁹तेशुकि सिक्यासुङ, "तिला माक्योर, चिला सिसिन सिकिसाङ ङे मिन्ला ङार् वतुप् लाका क्यानि श्यारि ङे कला चिन्दिङ मेलेवा ताम सि मुथुउइ।⁴⁰सु ङेरे खाला मेत्, ति ङेर्ति हिन्। ⁴¹खिराङ चावाकि हिन्दुप्कि किसाला सिकि खिराङ्ला छ्युचिक् बिन्सिनाङ हुतुङ ङा सिउइ तिकि दाक्पि छ्याक्तक मोतोङुउइ।⁴²ङाला मोवा कितुप् दि टिक्पे मि तिवा मेरा चिक्ला नार्तु ग्याग जितुप् सिना या, तिला ज्यिङ्बाला गेर्पु लाकुर दो टानि ग्याम्छोला क्युरु लेमु च्युङु। ⁴³हुतुङ ख्यरे लाक्पिकि ख्योरुङ्ला नार्तु ग्याक जिसिन तिला तुम्नि क्युर्। लाक्पा ङि खुर्नि नाम्लाङ मिसिन्बु मे ङ्यालवाला ड्वब् सिना लाक्पा चिक मेता राङ देवाचेन्ला ड्व्प लेमु च्युङु। ⁴⁴"ङ्याल्वा ला ति बु तिवा ताङ मे तिवाङ नाम्ला मिश्यिउइ ।"⁴⁵हुतुङ ख्यरे काङ्बिकि ख्योरुङ्ला नार्तु ग्याक्जिसिन् तिला तुम्नि क्युर् । काङ्वा ङि खुर्नि ङ्याल्वाला ड्वप् सिना काङ्बा मेता राङ मिजिला श्युगु लेमु हिन्। ⁴⁶ङ्याल्वा ला ति बु तिवा ताङ मे तिवाङ नाम्लाङ मिश्यिउइ ।"⁴⁷हुतुङ ख्यरे मिगिकि ख्योरुङ्ला नार्तु ग्याक् ज्यिसिन्, दिला थेनि क्युर्,। ङिकार मिक् खुर्नि ङ्याल्वाला ड्वप् सिना मिक् चिक् क्याजिक खुर्नि कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला श्युगु लेमु च्युङुउइ। ⁴⁸त्ये दि बु तिवा मिश्यिउइ मे दिङ नाम्लाङ मिश्यिउइ।⁴⁹चोला सिसिन मेकि तेरिक्ला छाटक्पा जेउइ। ⁵⁰छा लेमु हिन्, हुतुङ छेकि दाक्पि छाटक्पा ट ताङ्सिन् तिला लोङ् ङ्या चुक क्यानि छाटक्पा ज्वप्जा ? दाक्पु दाक्पुला छा ज्यक तेमे दाक्पि पार्ला सेम् सेङेला देत्।

Chapter 10

¹येशुकि ति दासा ताङ्नि यहुदियाकि साखाङ् ताङ् यर्दन् ज्युङ् फार्केन्ला गाल्सुङ् तेमे छबु मि तिवाङ् खोकि चाला लेसुङ्। खोकि क्याबु दगेराङ् खोकि तिवाला लोबिन् नक्। ²तेमे फरिसि तिवा खोला खक्पा ल्हाप् सिनि खोकि चाला लेम्नि टिसुङ्, "काङ् लाला ख्यकि दाक्पि पेर्मितानि ज्येन्दि डेलुप् ल्यामु हिन्?" ³खोकि खालेन क्यासुङ्, "मोसाकि खिराङ्ला काङ् का बिन्दुप् वे ?" ⁴तिविकि सिक्यासुङ्, "मोशाकि पेर्मिला टालुप् श्युटि तेरुप्ताङ् तिला ताङ् तेरुप् का बिन्सुङ्।"⁵येशुकि तिवाला सिक्यासुङ्, "खिरेकि सेम क्योङ्बुकि किसाला तिकि खिराङ्ला सिनि दि ठिम टिबु हिन् ।" ⁶हिन्सिनाङ् थोङ्गुप्कि तङ्नेराङ् 'कन्ज्यककि तिवाला ख्यक्पेजा ताङ् पुम पेजा जोबु हिन् ।'⁷दिकि किसाला ख्यकपेजाकि दाक्पि पापा ताङ् मामाला ताङ्नि दाक्पि पेर्मि तानि देक्यु, ⁸मेरा ङिकार जुबु चिक् दगेराङ् गिउइ ।' तिकिकिसाला, तिवा ङि मिन्, जुबु चिक्राङ् हिन् । ⁹तिकि किसाला, सुला कन्ज्यककि चिक जोबु वै तिला सिकिसाङ् मेडेल्सित् ।"¹⁰खो तिवा खाङ्बि नाङ्ला वसिन् लोप्टा तिवि खोला दिकि कला लोङ्या टिसुङ् ।" ¹¹खोकि तिवाला सिक्यासुङ्, सिकि दाक्पि पेर्मि तानि ज्येन्दि टाल्नि राङ्सा पुम् पेजा तानि ज्येन्दि क्याउइ, तिकि दिकि खाला श्याम्डेन् किउइ । ¹²तेमे तिकि दाक्पि ख्य तानि ज्येन्दि टाल्नि राङ्सा ख्यक्पेजा तानि ज्येन्दि किउइ सिसिन्, तिकि श्याम्डेन् किउइ ।"¹³तेमे खोकि रेङ् नाङ् सिनि मि तिविकि दाक्पि टिक्पे टिक्पे आङा तिवाला खोकि चाला खुङ्सिन् लोप्टा तिविकि तिवाला कारे क्यासुङ् । ¹⁴कन्ज्यककि दि थोङ्सिमा, खो तिवा तानि ङेर्मा क्यानि सिक्यासुङ्, "टिक्पे आङा तिवाला ङे चाला हुङ्चित्, तिवाला ङे चाला हुङुप्ला माक्योर्, किला कन्ज्यककि ग्याल्खाप् दिनक् तिवि दिराङ् हिन् ।"¹⁵हुतुङ् हुतुङ् ङा खिराङ्ला सिउइ, सिकि कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला दि टिक्पे पेजाला दगे सेम्ला मिलिउइ, ति हुतुङ्राङ् दिकि नाङ्ला मुश्युगुउइ ।" ¹⁶तितिङ् खोकि ति पेजा तिवाला दाक्पि पाङ्दुला लानि तिवि खाला दाक्पि नलाक्पा ज्याङ्नि मालाम् बिन्सुङ्।¹⁷खो ड्वप् छोल्सिन् मिराचिक् मि छ्यनि लेम्नि खोकि दङ्ला टिमुङ् चुनि गङ्बा श्युसुङ्, "ल्यामु लोबेन्, मिजि ङेतुप्ला ङेकि काङ् कि गोक्यु ?" ¹⁸येसुकि सिक्यासुङ्, "काङ् चिला ख्योङ् ङाला ल्यामु सिउइ ? कन्ज्यक सिना ज्येन् सुङ् ल्यामु मेत् । ¹⁹ख्योङ् दि का तिवा श्येक्युः सेतुप् मेङुउइ, श्याम्डेन् लाका किरुप् मेङुउइ, कुन मिकिरु, मिन्दुप् ताम मिसिसरु, जुनाक् मोजोबु, दाक्पि पापाताङ् मामाला ताङ्देन् कितुप् ।" ति मिकि सिक्यासुङ्, "लोबेन्, ति तेरिक् ङेकि पेजा टिक्पे नै क्यालाराङ् मङेदिन् लेबु वै।" येसुकि तिला ल्हानि ङिङ्ज्ये क्यासुङ् । खोकि तिला सिक्यासुङ्, "ख्यरुङ्ला ताम् चिक् मेत् । ख्यरेकि दाक्पु तानि वतुप् तेरिक् गिज्या तिवा च्वनि टेङ्बु मि तिवाला गोनि तेर्गोक्यु, तेमे देवाचेन्ला ख्यरे गिज्या च्युङु। ति तिङ् श्यक तेमे ङाला तिङ् ङ्य ।" दि सिक्याबु ताम ति कोसिमा ति मि कि सेम्ला दुक्पा च्युङ्सुङ्; आला दुक्पा च्युङ्नि त्यासुर् गाल्सुङ्, चिला सिसिन् ति तानि आला गिज्या नक्।²⁰ति मिकि सिक्यासुङ्, "लोबेन्, ति तेरिक् ङेकि पेजा टिक्पे नै क्यालाराङ् मङेदिन् लेबु वै।" ²¹येसुकि तिला ल्हानि ङिङ्ज्ये क्यासुङ् । खोकि तिला सिक्यासुङ्, "ख्यरुङ्ला ताम् चिक् मेत् । ख्यरेकि दाक्पु तानि वतुप् तेरिक् गिज्या तिवा च्वनि टेङ्बु मि तिवाला गोनि तेर्गोक्यु, तेमे देवाचेन्ला ख्यरे गिज्या च्युङु। ति तिङ् श्यक तेमे ङाला तिङ् ङ्य ।" ²²दि सिक्याबु ताम ति कोसिमा ति मि कि सेम्ला दुक्पा च्युङ्सुङ्; आला दुक्पा च्युङ्नि त्यासुर् गाल्सुङ्, चिला सिसिन् ति तानि आला गिज्या नक्।²³येसुकि फारछुर ल्हानि दाक्पि लोप्टा तिवाला सिक्यासुङ्, "क्ष्युक्पु मि तिवाला कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला श्युकुप् आला नदुक्पा वै !" ²⁴लोप्टा तिवा खोकि सुङ् ला याम्छेन् लासुङ्। येसुकि लोङ्या तिवाला सिक्यासुङ्, "पेजा टिक्पे तिवा, कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला श्युगुप् लेम्ग्याराङ् दुक्पा वै!" ²⁵क्ष्युक्पु मिला कन्ज्यककि ग्याल्खाप् ला श्युकुप् सिना लाङ्बुला खाप्कि मिरुङ्ला श्युकुप् जोल्मु गिउइ ।"²⁶तिवाला आला याम्छेन् लानि चिगि राङ्साला सिरुप् ज्युसुङ्, "तिनक् हिन्सिन्, सिकि थार्वा ङेथुप्क्यु ?" ²⁷येसुकि तिवाला ल्हानि सिक्यासुङ्, "मि तिवाला दि कि मुथुबु लाका हिन्, कन्ज्यक्ला ति मिन्। कन्ज्यककि तेरिक् कि थुप्क्यु ।" ²⁸पत्रुसकि खो तानि ताम किरु ज्युसुङ्, "ल्होसा, ङेरेकि तेरिक् ताङ्नि खोला तिङ् ङ्याबु वै।"²⁹येसुकि सिक्यासुङ्, हुतुङ् हुतुङ् ङा खिराङ्ला सिउइ, सिकि ङे लेन् ल्यामु श्येतुप्ला सिनि दाक्पि खाङ्बा, उज्यु नुक् तिवा, इज्यि नुम् तिवा, पापा मामा तिवा, पुज्युङ् पुम् तिवा ताङ् साश्यि तिवा तोङु, ³⁰तिकि दिराङ् जाम्बुलिङ्ला हादाराङ् दुक्पा तिनि राङ् दिकि ग्या दुम्बा खाङ्बा तिवा, उज्युनुक तिवा, इज्यि नुम् तिवा, मामा तिवा, पुज्युङ् तिवा ताङ् हुङ्गुप् जाम्बुलिङ्ला नाम्लाङ् मिसिन्बु बमिजि ङेक्यु। ³¹हिन्सिनाङ् मेरा आला तङ्ला वतुप् तिवा तिङ्ला श्योर्क्यु तिङ्ला वतुप् तिवा गमाला श्योर्क्युउइ।"³²खो तिवा यरुशलेम ड्वप् लाम्ला डोइ नक्, येशु तिवि गमा गमाला डोइ वतुप् नक्। लोप्टातिवाला काश्ये क्यानि याम्छेन् लानि वतुप् नक् तेमो खप्राङ्ला तिङ् ङ्यागु तिवा ति ज्यिवा क्यानि नक्। तेमे येशुकि ति मेरा च्युप्ङि ताङ् ङिला टाल्नि फाजेक् टिनि गाल्नि ता खोला काङ् च्युङिन् वै ति ताम् ति सिरुप् ज्युसुङ्। ³³ल्होसा, ओरुङ् यरुशलेम नेवा डोइ हिन्, त्येरुक्ला मि पुज्युङ्ला कोङ्यार् क्ष्येम्बु ताङ् लोमा तिवि लाक्ला तेर्क्यु। तिविकि तिला सेतुप् कि क्यान् जुनि यहुदि मिन्दुप् तिवि लाक्ला तेर्क्यु। ³⁴तिविकि खोला माक्च्यार। किउइ, छ्युम्दुर् ग्यागु, थाल्च्याक् थनि ग्याम्नि सेतुप्ला क्योल्ग्यु। हिन्सिनाङ् ङिमा सुम्गि छेमु सेन्बु लाङु ।"³⁵जब्दियाकि पुज्युङ् याकुब् ताङ् युहन्ना खोकि चाला लेम्नि खोला सिक्यासुङ्, "लोबेन्, ङेरेकि खोला काङ् लाङ्सुङ् ति ङेराङ्ला क्यानि नाङ् सिरुप् ति ङेराङ् नावा किउइ ।" ³⁶खोकि तिवाला सिक्यासुङ्, "ङेकि खिराङ्ला काङ् क्याबु दि खिराङ् नावा कि ?" ³⁷तिविकि सिक्यासुङ्, "खोकि सँवाला ङेरे नाङ्ला मिरा चिक्ला खोकि याबि छ्यला राङ्साला येन्बि छ्यला देतुप् नाङ् ।"³⁸येसुकि तिवाला खालेन् क्यानि सिक्यासुङ्, "खिरेकि काङ् लोङिन् वै, ति ङाला छ्या मेत्। काङ् खिराङ् ङेकि थुङ्गुप् छालुप् करा नाङ्ने थुङ् थुप्क्यु ? ङेकि लाङ्गुप् बप्तिस्मा लाङ् थुप्क्यु?" ³⁹तिविकि खोला सिक्यासुङ्, "ङेराङ् थुप्क्यु।" येसुकि तिवाला सिक्यासुङ्, "ङेकि थुङ्गुप् करा नाङ्ने खिरे थुङुउइ। ङेकि लाङ्गुप् बप्तिस्मा खिरेकि लाङ्गुउइ। ⁴⁰हिन्सिनाङ् ङे याबि छ्याला ताङ् येन्बि छ्याला देतुप् ति ङेकि तेरुप् ताम मिन्, दि सुला सिनि टेगे जोबु वै तिवालाराङ् हिन् ।"⁴¹तजोला मेरा च्यु लोप्टा तिवि दि कोसुङ्, तिवा याकुब ताङ् युहन्ना तानि आलाराङ् ङेर्मा किरुप् ज्युसुङ्। ⁴²येसुकि तिवाला दाक्पि चाला का ताङ्नि सिक्यासुङ्, "यहुदि मिन्दुप् कि ठिम् किरुप् तिवा मि तिविकि तिवि खाला ओङ् किउइ, तिबिकि मागोबा मेङ्गुप् मि तिविकि तिवि खाला ओङ् किउइ सिरुप् ति खिराङ्ला छ्या वै।⁴³हिन्सिनाङ् खिरे पार्ला नाम्लाङ् दिनक् मेङुउइ। खिरे पार्ला सु छ्ये किरुप् छोल्ग्यु, ति खिरे यक्पु हुङ् गोक्यु। ⁴⁴खिरे पार्ला सुङ् गमा किरुप् छोल्ग्यु, ति तेरिककि यक्पु च्युङ् गोक्यु । ⁴⁵चिला सिसिन् मि पुज्युङ् लाका नलेमु ङेतुप्ला मिन्, यक्पु किरुप्ला सिनि आला ताम्गि ङालाक ला सिनि दाक्पि मिजि तरुप् लेसुङ्।⁴⁶खोतिवा यरिहोला लेसुङ्। तेमे खोकि लोप्टा तिवा ताङ् गेर्पु छबु कमि तिवा तानि यरिहो नेसुर् डोसिन् तिमैकि पुज्युङ् बारतिमै मिक् मोथोङ्गुप् लोङ्गुप् ति लाम्ला देनि नक्। ⁴⁷तजोला तिकि येशु नासरि हिन् सिनि कोसुङ्, ति वोरु किरुप् ज्युनि सिक्यासुङ्, "येशु दाउदकि पुज्युङ् ङे खाला ङिङ्ज्येकि!" ⁴⁸मेरा आला कि वोरु माकि सिनि ति मिला कारे क्यासुङ्। हिन्सिनाङ् ति वोरु गेर्पुकि वोरु किरुप् क्यासुङ्, "दाउदकि पुज्युङ्, ङे खाला ङिङ्ज्ये कि।"⁴⁹येश् खेनि ति मिला टिनि श्यक सिनि का बिन्सुङ्। तिविकि तिला दुक् सिइदाङ् का ताङ्सुङ्, सेम् क्योङ्बु कि! खक् ल ! खोकि ख्योरुङ्ला कातोङिन् वै ।" ⁵⁰तिकि दाक्पि कश्युक छ्य ज्यिक्ला क्युर्सुङ, तेमे येसुकि चाला फिरिन्दाङ् लेसुङ्।⁵¹येशुकि खालेन् किइदाङ् सिक्यासुङ्, "ङेकि ख्योरुङ्ला काङ् क्याबु ख्योङ् सेम् कि?" ति मिक् मोथोङ्बु मिकि सिक्यासुङ्, "रब्बि, ङा ङे मिक् थोङ् थुबु नावा किउइ।" ⁵²येशुकि तिला सिक्यासुङ्, "ग्युक् ! ख्यरे मोवाकि ख्योङ्ला थोङ् थुबु जोबु वै।" ति श्यारि थोङ्थुबु च्युङ्नि येशुकि तिङ्ला तिङ् ङ्यासुङ्

Chapter 11

¹तजोला खोतिवा यरुश्लेम लेसुङ् खोतिवा बेथाप्ग्ये ताङ् बेथसनिया चाला जैतुन लाला लेप्सुङ्। येसुकि खोकि मेरा ङि टावाला ताङ्सुङ्। ²तेमे तिवाला सिक्यासुङ् खिराङ् अरे दङि युला ग्युक खिरे नाङ्ला श्युक्लोङ् मे नाम्लाङ् माज्येप् पिउइ ङेक्यु। तोला ताङ्नि ङे चाला दानि श्यक्। ³सिकिसाङ् खिराङ्ला खिरेति चिले दुक क्याबु हिन्? सिनि टिसुङ् क्यासिन् खिरेकि सि चावाला दि गोवा वे तेमे खोकि श्यार्के द्येराङ् ग्युर्नि तोङु।⁴तेमे तिवा गाल्सुङ् लाम्ला गोकि फिला तानि ज्याकुप् पिउज्यिक् थोङ्सुङ् तेमे तिवि तिला ताङ्सुङ। ⁵ति त्ये लालि लालि मि तिवि टाङि ल्हानि देनक् तिविकि सिक्यासुङ् ति पिउला ताङ्नि काङ् किरुप् छालुप् हिन्? ⁶तिविकि तिवाला येसुकि सिक्याबु दगेराङ् सिक्यासुङ् तेमे मि तिवि तिवाला डोचिसुङ्।⁷टावा तिवि पिउ येसु चाला दानि लेसुङ् तेमे तिकि खाला राङिक माज्या तिङ्सुङ तेमे खोति तिकि खाला ज्येसुङ्। ⁸बाङि मितिवि राङि माज्या लाम काङ् तिङ्सिङ् त्येमे ज्येनि तिवि श्यिङ् नाङ्ने तुम्नि खबु याल्खा तिङ्सुङ। ⁹खोकि गमा गमाल ड्वप् तिवि ताङ तिङ्ला ड्वप् तिवि वोरु गेर्पु क्यासुङ् "होसन्ना! चावा कन्जक्यक कि मिन्ला हुङ्गुप् ति थुज्ये हिन्। ¹⁰अरे पापा दाउदकि हुङ्गुप् ग्याल्खाप् तुज्ये हुङ्सित् तेर सिना थेन्बुला होसन्ना¹¹ति तिङ्ला येसु यरुशलेम्ला श्युनि ल्हा खाङ् नाङ्ला गाल्सुङ् तेमे तेरिक कि फारछुर ल्हासुङ् ङिम्फे गाल्नि सिन्सुङ तेमे खोति मेरा च्यिङ्ङि टावा तिवा तानि बेथानियाला गाल्सुङ्। ¹²ज्येर्मा ङिमाला खोबिरि बेथानिया नेसुर् ग्युर्सुङ् तेमे खोला ल्हव लासुङ्।¹³खोकि थारे नेसुर् राङ आप्लक दोङ्बु थोङ्सुङ् दिला डेल्बा गर्ते सिनि तिकि चाला गाल्नि ल्हासुङ्। खोति तिकि चाला गाल्नि ल्हासिन् दामक् क्याजिक् थोङ्सुङ् चिला सिसिन् ति आप्लक गोरु तुज्ये मिन्नक्। ¹⁴खोकि तिला सिक्यासुङ् खरे डेल्वा ताफेन्ला नाम्लाङ् सिकिसाङ् मासाउइ खोकि टावा तिवि दि कोसुङ्।¹⁵खोबिरि यरुशलेम लेसुङ् तेमे खोल्हाखाङ् नाङ्ला श्युसुङ् तेमे ल्हाखाङ् नाङ्ला चोङ्गुप् तिवाला फिला देन्तुप् ज्युसुङ् खोकि टाङा ज्येप् तिवा ताङ् बुर्केन् चोङ्गुप् तिवि च्यक्चि तिवा आलक् ग्याप्सुङ्। ¹⁶खोकि सुला साङ् ल्हाखाङ् नाङ्ला ङ्योबु च्यालाक तिवा काङ खुर्नि डो माचि।¹⁷खो कि तिवाला लोपिन्दाङ सिक्यासुङ काङ दिनक् टिनि मेत् ङे खाङ्बा तेरिक मितिवि मिरिक तिवि मोपार् कि खाङ्बा जेउइ सिनि ? हिन्सिनाङ दिला कुर्मेन तिवि फुक्पा जोसुङ्। ¹⁸खोकि सिक्याबु ताम तिवा क्ष्योने गेर्पु ताङ सास्रि तिवि थोर्सुङ् तेमे खोला सेतुप् छाल्सुङ्। खोकि लापुप् ताम्ला छबुप् मि तिवि याम्छेन् क्याबु थोङ्नि खोतानि जिवा किनक्। ¹⁹सा रिप्सिमा खो तिवा ग्यासा ताङ्नि गाल्सुङ्²⁰खोति टोप्ला ति लाम्नेसुर् राङ् गाल्सुङ् आप्लक दोङ्बु ति मारि नेसुर् काम्बु थोङ्सुङ्। ²¹पत्रुसकि नासाम ताङ्नि सिक्यासुङ् रब्बि ल्होताङ् खो कि मता ग्यापु आप्ल्क दोङ्बु या काम्नक्।²²कन्ज्यकला मोवा कि सिनि येसुकि सिक्यासुङ्। ²³हुतुङ्राङ् ङा खिराङ्ला सिउइ सिकि दि ला तिला खक्लानि ग्याम्छो हक्ला पोप् सि तेमे तिकि सेम ति फार छुर माक्यासुन तेमे तिकि लाङ्गुप् ताम ति गिउइ सिनि मोवा क्यासिन् तिला तिनक् राङ् गिउइ।²⁴तुक किसा ङा खिराङ्ला सिउइ खिरे चिनक् ताम साङ् मोपारल लोङ्गु खिरेकि ङिने सिनि वे सिनि मोवा तेमे तिदि खिराङ् तानि राङ् हिन्। ²⁵ख्योरुङ् लानि मोपार किसिन् ख्योरुङ् ताङ् सि खाला लापुप् ताम वसिन् तिला टक ज्ये गोक्यु। तेमे देवा चेन्ला वतुप् पापिसाङ् खिरे दिक्पा ता ज्यिक्यु। ²⁶याङ खिरे टक माज्येसिया देवा चेन्ला वतुप पापि साङ खिरे दिक्पा ता मिजिउइ।²⁷खोबि रिु लोङ्राङ् यरुसलेम्ला लेसुङ्। येसु ल्हा खाङ्ला यगिन् वसिन् क्ष्योने गेर्पु तिवा ताङ सासत्रि तिवा खोकि चाला लेसुङ्। ²⁸तिविकि खोला सिक्यासुङ् खिरेकि चिनक् ओङ्ज्येनकि दि ताम तिवा कि? दि किरुप्ला ख्योरुङ्ला सिकि ओङ्ज्येन बिन्सुङ्?²⁹³⁰29येसुकि तिवाला सिक्यासुङ् ङा साङ खिराङ्ला ताम चिक टिउइ! ङाला सि तेमे ङा खिराङ् ङा चिनक् ओङ्ज्येनकि दि ताम कि ङा खिराङ्ला सिउइ।30युहन्नाकि बप्तिस्मा देवा चेन् नेसुर् हिन्ना मि नेसुर् हिन्? ङाला सि !³¹तिवा दुक सिरुप् ज्युसुङ् राङि पार्ला अरे देवाचेन् नेसुर् सिक्यासिन् तिकि चिला मोवा माक्या सिउइ ? ³²मि नेसुर् सिरु सिसिन् तिवा मि तिवा तानि जिवा किउइ चिला सिसिन् मि तिवि युहन्नालका लुङ्तेम्बा हिन् सिउइ। ³³तुक किसा तिविकि येसुला सिक्यासुङ् ङेराङ्ला छ्या मेत्। येसुकि साङ् तिवाला सिक्यासुङ् ङाङ् खिराङ्ला मिसिउइ चुक क्यानि दि ओङ्ज्येनकि दि ताम किउइ सिनि ।

Chapter 12

¹ति तिङ्ला येशुकि तिवाला पे नेसुर् लोबु ज्युसुङ्। खोकि सिक्यासुङ् "मिराचिगि गुन्डुप् श्यिङ् जोसुङ्, तिकि फारछुर् क्योर्सुङ् तेमे गुन्डुप् चिरुप्ला सिनि मिक्तुङ् चिक् कोसुङ्। खोकि त्ये रुक्ला देसा चिक् जोसुङ् तेमे गुन्डु् जुबु तिवाला श्यिङ् बिजन्सुङ्। ति तिङ्ला खो गाल्सुङ्। ²हुतुङ् तुज्येला खोकि गुन्डुमकि काङ् डेल्वा ङेतुप्ला गुन्डुप् जुबु तिवि चाला मिराचिक् यक्पु ताङ्सुङ्। ³तिविकि तिला जिम्नि दुनि काङ् माबिन्बा ताङ्सुङ्।⁴खोकि लोङ्या राङ्सा यक्पुला ताङ्सुङ्, तिविकि तिलाङ् गोला मा तेनि बिन्सुङ् तेमे ङच्छा लाङ्दे किदाङ् क्यासुङ्। ⁵तारुङ्ङाङ् खोकि राङ्सा यक्पुला ताङ्सुङ् तिला तिविकि सेसुङ्। तिवि ज्येन् मेरे आलाला तिनक् राङ् किदाङ् क्यासुङ्, लालाला दुसुङ् लालाला सेसुङ्।⁶खोतानि तोङ्गुप्ला हारुङ् मेराचिक् ङिङ्ज्येबु पुज्युङ् नक्। खोकि तिवि चाला तोङ्गुप्ला ति क्याजिक् चिक्राङ् नक्। खोकि सिक्यासुङ्, "तिविकि ङे पुज्युङ्ला ताङ्देन् किउइ ।" ⁷हिन्सिनाङ् मोहि तिविकि तिवि पार्ला चिगि चिग्ला सिक्यासुङ्, "दि ओङ्ज्येन् ङेतुप् मि हिन् । दिला जिम्नि सेकि तेमे गिज्या अरेति च्युङुउइ।"⁸तिविकि तिला जिम्नि दुनि सेसुङ् तेमे तिला गुन्डुमकि श्यिङ् नाङ्ने फिला क्युर्सुङ्। ⁹दिकि किसाला, गुन्डुम श्यिङ् ज्यिन्दाक् कि काङ् किउइ ? खो लेम्नि ति गुन्डुम् जुबु तिवाला सेक्यु तेमे गुन्डुम् श्यिङ् राङ्सा मिला तेर्क्यु।¹⁰काङ् खिरेकि दि दिक्पा मेतुप् कि क्ष्यो राबु मेत् ? चिन् दो तिला ज्वप् मि तिवि मोगोउइ सिक्यासुङ् ति दो दिराङ् लेमु च्युङु वै । ¹¹ति कन्ज्यक ने नक् तेम दे ङेरे मिङाला याम्छेन् लाङ्दे वै।" ¹²तिविकि येशुला जिम्बु छाल्सुङ्, हिन्सिनाङ् तिवा छबु मि तिवा तानि जिवा क्यासुङ् चिला सिसिन् दि पे खोप्रे खाला राङ् सिक्याबु नक् सिनि तिविकि हाक् कोसुङ्। तिकि किसाला, तिविकि खोला ताङ्नि गाल्सुङ्।¹³तेमे तिविकि खोला खोकि सुङ्ला राङ् क्यान् जुबु सिनि हेरोदियास ताङ् काङ् फरिसि तिवाला ताङ्सुङ्। ¹⁴तिवा लेम्नि खोला सिक्यासुङ्, "लोबेन, ङेराङ्ला छ्या वै, खोकि सिदिङ् नावाला सेम् मोतोङुउइ सिनि, मि तिवि पार्ला सुलाङ् मेडेलु। खोकि हुतुङ्राङ् कन्ज्यककि लाम् लोप्क्यु । कैसरला से ज्येलुप् लेमु हिन् ना नमिन् ? ङेराङ् से ज्येलुप्जाना मेज्येलुजा ?" ¹⁵हिन्सिनाङ् येशुकि तिवि जुनाक् ला हाक् कोनि तिवाला सिक्यासुङ्, "ङाला टाङाचिक् खलेक् चिला सिसिन् ङेकि ल्हा थुप्सित्।"¹⁶तिविकि टाङाचिक् येशुकि चाला खसुङ्। खोकि तिवाला सिक्यासुङ्, "दि सिकि ङो ताङ् ज्ये यहिन् ?" तिविकि सिक्यासुङ्, "कैसरकि हिन् ।" ¹⁷येशुकि सिक्यासुङ्, "कैसरकि सामा तिवा कैसरला राङ् बिन् तेमे कन्ज्यककि सामा तिवा कन्ज्यकला राङ् बिन् ।" तिवाला याम्छेन् लासुङ् ।¹⁸ति तिङ्ला श्येप् सेन्बु मालाङु सिरुप् सदुकि तिवा खोकि चाला लेसुङ्। तिविकि खोला दुक् सिइदाङ् टिसुङ्, ¹⁹"लोबेन्, मोसाकि ङेराङ्ला सिनि टिसुङ्, 'हुतुङ् सिकि च्योच्यु कि दि पुज्युङ् पुम् माच्युङ्बा श्यिनि डिउइ सिसिन्, तिकि ति च्योच्यि पेर्मि तानि जन्दि क्यानि दाक्पि च्योच्युला सिनि पेजा तिवा के गोक्यु।'²⁰त्ये मेरा दिन् मेरा दिन् उज्यु नुक् तिवा नक्, तङि तिकि पेर्मि टिनि लेसुङ् पेजा माकेबा श्यिसुङ् । ²¹ङिपा कि दाक्पि उज्यि पेर्मि टिनि गाल्सुङ् तिङ् चिन्दिङ् पेजा माकेवा श्यिसुङ्। तेमे सुम्बा तिङ् तिनक् राङ् च्युङ्सुङ्। ²²तेम मेरा दिन्गारकि दि पेजा माच्युङ्। तिङ्ला ति पुमा तिङ् श्यिसुङ्। ²³श्येप् नेसुर् सेन्बा लाङ्सिन् तिवाङ् सेन्बु लाङु तेमे ति सिकि पेर्मि गिउइ? चिला सिसिन् ति मेरा दिन्गारकि राङ् दाक्पि पेर्मि हिन् सिनि सेम्ला लाबु वै।²⁴येशुकि सिक्यासुङ्, "तिविकि दिक्पा मेतुप्किक क्ष्यो ताङ् कन्ज्यककि ङार क्ष्या वनिराङ् ति तेरिक् क्याबु मिन् ? ²⁵चिला सिसिन् तजोला तिवा सेन्बा लाङ्सिन् ना जदि राङ् किरुप् ङेक्यु ना जान्दि राङ् कि ज्यिक्यु, तजोला तिवा देवाचेन्कि थु दगे हुङुउइ।²⁶हिन्सिनाङ् सेन्बु गाल्नि लाङ्गुप् श्येप् तिवि ताम्ला काङ् खिरेकि मोसाकि थेप्ला नाठिकि कला टिसाला कन्ज्यककि ति तानि च्युक् क्यानि ताम् क्यासुङ् ते , 'ङा अब्राहामकि कन्ज्यक, इसाहाककि इसाहाककि कन्ज्यक ताङ् याकुबकि कन्ज्यककि हिन् सिक्सुङ् सिरुप् ति राबु मेत्?" ²⁷खो श्येप् तिवि कन्ज्यककि मिन्, सेन्बा तिविकि कन्ज्यककि हिन्। खिराङ्ला छ्या मिदुक्।"²⁸लोमा तिवि नाङ्ने मेराचिक् लेम्नि तिविकि ताम ङेन्सुङ्। येशुकि तिवाला ल्यामु खालेन् बिन्दुप् ति तिकि थोङ्सुङ्। तिकि खोला टिसुङ्, "तेरिक् सिना मेता मेङ्गुप् का ति चिन्दि हिन्?" ²⁹येशुकि खालेन् बिन्सुङ्, "तेरिक् सिना मेता मेङ्गुप् ति दि हिन्, 'ङेन्, इस्त्राएल, चावा कन्ज्यक अरे कन्ज्यक, चावा कन्ज्यक चिक्राङ् वै। ³⁰ख्यरेकि दाक्पि चावा कन्ज्यकला दाक्पि तेरिक् सेम्, तेरिक् जुबु ताङ् तेरिक् ङारकि ङिङ्ज्ये कि गोक्यु ।' ³¹ङिपा का दि हिन्, 'दाक्पि युल्बाला दाक्पुला दगेराङ् ङिङ्ज्ये कि गोक्यु।' दि सिना ज्येन् चिन्दिङ् गेर्पु का मेत् ।"³²लोमा तिवि सिक्यासुङ्, "ल्यामु लोबेन् ! कन्ज्यक चिक्राङ् वै तेमे खो सिना ज्येन् सुङ् मेत् सिनि खोकि हुतुङ सिक्याबु वै । ³³खोला तेरिक् सेम्गि, तेरिक् नासाम्कि ताङ् तेरिक् ङारकि ङिङ्ज्ये किरुप् तेमे दाक्पि युल्वा तिवाला दाक्पुला दगेराङ् ङिङ्ज्ये कितुप् कि जिन्बा तेरुप् सिनासाङ् गेर्पु हिन् ।" ³⁴तजोला तिकि रिक्पा वतुप् दगे क्यानि खालेन् क्याबु दि येशुकि थोङ्सुङ्, खोकि तिला सिक्यासुङ्, "ख्योङ् कन्ज्यककि ग्याल्खाप् नेसुर् थारे मेत्।" तितिङ्ला ज्येन् सिकिसाङ् कन्ज्यक्ला टिताङ् ट्येब् सिनि सेम्ला ङार् माक्या ।³⁵येशुकि ल्हाखाङ्ला लोबिन् वसिन् खोकि खालेन् क्यानि सिक्यासुङ्, "लोमा तिवि ख्रिष्टला च्युक् क्यानि दाउदकि पुज्युङ् हिन् सिनि सिउइ ?" ³⁶दाउद दाक्पिकिराङ् थुचेङि नेसुर् दुक् सिक्यासुङ्, 'चावा कन्ज्यक ङे कन्ज्यक्ला सिक्यासुङ्, ङे लाक्पा याबि छ्यला देत्, नाम्साक् ङे ख्यरे डा तिवाला ख्यरे काङ्बि तिङ्बाला मुखुङुउइ ।' ³⁷दाउद दाक्पिकिराङ् खोला खोला 'चावा' सिउइ सिसिन् मसिह ति च्युक् क्यानि दाउदकि पुज्युङ् हुङ्थुप्क्यु ते ?" गेर्पु मि जोम्बुकि खोकि ताम् गा क्यानि ङेन्सुङ्।³⁸येसुकि खोकि येन्देन्ला सिक्यासुङ्, "सिकि रिङ्बु माज्या कोनि युगु, छोङ् किरुप् दासाला गङ्बा श्यप् तिवा, ³⁹जोम्खाङ्ला सामा साप्ला गेर्पु देसा छोलुप् ताङ् सामा सासाला ल्यामु दासा छोलुप् लोमा तिवा नेसुर् च्याङ्से देत्। ⁴⁰तिविकि ख्य श्येप् पुम पेजि खाङ्बा सेउइ तेमे मिकि थोङ्सित् सिनि रिङ्बु मोपार् किउइ। दि मि तिवि हारुङ् ल्याक्पा दुक्पा ङेक्यु।⁴¹ति तिङ्ला येशु ल्हाखाङकि बुलुवा ज्यगु गामकि चाला देसुङ्। मि तिविकि बुलुवा लुगिन् वसिन् खोकि ल्हानि वतुप् नक्। आला छ्युक्पु मिकि आला बुलुवा लुक्सुङ् । ⁴²तितिङ्ला त्ये मिराचिक् टेङ्बु ख्य श्येप् पुम् पेजाचिक् लेम्नि टाङा ङो लुक्सुङ्।⁴³खोकि दाक्पि लोप्टा तिवाला का ताङ्नि तिवाला सिक्यासुङ्, "हुतुङ्, ङा खिराङ्ला सिउइ, दि बुलुवा लुगुप् गाम्ला तेरिक् सिना ल्हाक्पा बुलुवा दि ख्य श्येप् पुम्पेजाकि लुगु वै। ⁴⁴चिला सिसिन् तेरिक् कि दाक्पि आला वतुइ् गिज्या नेसुर् लुक्सुङ्। हिन्सिनाङ् दि ख्य श्येप् पुम्पेजाकि खोङ्ला टेङ्बु मिजि क्योङुला गोबु तेरिक् गिज्या नेसुर् लुक्सुङ् ।

Chapter 13

¹येसु ल्हाखङ् नेसुर् थेनि डोइ वसिन् खोकि टावा चिगि सिक्यासुङ् चावा ल्होताङ् चो ल्येमु दो तिवा! चो लेमु खाङ्बा तिवा ! ²खोकिक तिला सिक्यासुङ् काङ् ख्यरेकि दि लेमु खाङ्बा तिवा थोङिनक्? तेमे चिक दो कि खाला ज्येर्मा दि मज्यगु तेरिक् राम्ग्यु।³खो ल्हाखाङ् चाला वतुप् जैतुन लाला देसुङ् पत्रुस याकुब युहन्ना ताङ आन्द्रियास ति सुसाङ् मेतुप दासाला टिसुङ्। ⁴ङेराङ्ला सि दि ताम तिवा नाम गि ? दि ताम तिवा हुङु छोल्सिन् चिनक् ता गि ?⁵येसुकि तिवाला सिरु ज्युसुङ् "च्याङ्बु क्यानि देत् सिकिसाङ् खिरे सेम फार छुर मिकिसित्। ⁶ङे मिन्ला आला मि तिवा गिउइ तेमे ङा तिराङ् हिन् आला मि तिवि सेम तिवा फार्छुर् किउइ।⁷तेमे खिरेकि माक तिवि ताम कोक्यु सेम् फारछुर् माकि दि ताम हुङ्राङ् गोक्यु हिन्सिनाङ तारुङ दि ङिमा मालेप्पा वे। ⁸चिला सिसिन् मिरिक चिकि मिरिक चिक् खाला ताङ् लुङ्बि खाला लुङ्बा गिउइ तेमे बा‍ङि दासाला साइ डिउइ तेमे मि तिवि साप् सामा तिवा मेङेउइ। दि ताम तिवा दुक्पा हुङ्गु्प ज्युबु हिन् ।⁹राङ्ला च्याङ्बु ज्यक्। तिविकि खिराङ्ला ठिम किसाला क्योल्ग्यु तेमे मि जोङ्खाङ्ला खिराङ्ला दुङु। ताम श्येतुप् तिवाला गालुप् तिवि दङ्ला खिराङ्ला छोल्ग्यु। ¹⁰हिन्सिनाङ तेरुक मि तिवाला लेन् ल्यामु श्ये गोक्यु।¹¹तेमे तिवि खिराङ्ला जिम्नि मुत्दा ग्यागु खिरेकि काङ ताम किरुप्जा सिनि नासाम मातोङ् काङ ताम कि गोक्यु खिराङ् ला लोप्क्यु तजोला ताम किरुप् ति खिराङ् मिन् तिदि थु चेङि हिन्। ¹²उज्यु कि नुक्ला सेतुप्ला जिम्नि तेर‍्क्यु तेमे पापिकि राङि पुज्युङ्ला। पुज्युङ पुम तिवि राङि पापा मामि खाला लाङ्गु तेमे तिविकि तिवाला से जिक्यु। ¹³ङे मिन्कि कर्ला किराङ्ला ङिङ्मार किउइ। हिन्सिनाङ् सुति तिङ्ला साक ज्येर्पा गोम्नि देक्यु तिला दि थार्वा तेर्क्यु।¹⁴तेमे किरेकि तेरिक् ना तोङ्गुप् मेलेवा ताम तिवा हुङ् मोगोबु दासा वतुप् थोङ्गुउइ यहुदिुयाला वतुप् तिवा लाला डोसित्। ¹⁵खाङ्बि गोला वतुप् तिवा थुला मापाप्सित् तिकि खाङ्बि नाङ्ने काङ जिङ मेथेन्सित्। ¹⁶तेमे श्यिङ् नाङ्ला राङि यालुक लिङ मोडोसित्¹⁷हिन्सिनाङ् ति ङिमाला क्येप् वतुप् ताङ् आङाला हमा तेरुप् तिवा ! ¹⁸दि गुन्बु मेङ्सित् सिनि मोपार कि। ¹⁹चिला सिसिन् ति ङिमाला दुक्पा गिउइ। दिज्युङ् याङ् कन्ज्यककि लुङ्वा जोबु ने तारुङ् साक माह वे ना तिङ्ला राङ गिउइ। ²⁰कन्ज्यलककि ति ङिमाला माचेबु हिन्सिया सुङजिङ् मि माथारु हिन्सिनाङ टालुप् तिवि कला तिवाला खोकि टाल्नि वे खोकि ङिमा ति माज्याक्सुङ्²¹सिसिन् खिराङ्ला ल्हो ख्रिष्ट दे वे! त्ये वे सिक्यासिन् खिराङ् मोवा माकि। ²²चिले सिसिन् जुनाक् ज्वप ख्रिष्ट ताङ लुङ् तेम्बा तिवि टालुप् तिवालाङ सेम फारछुर् किरुप्ला याम्छेन लोङ्गुप् ताम तिवा किउइ। ²³च्याङ्बु क्यानि देत्! ङे खिराङ्ला तङ्लाराङ् दि ताम तिवा सिक्यानि वे ।²⁴हिन्सिनाङ् दि ङिमाला दुक्पि तिङ्ला ङिमा उनाक् चुबि डिउइ औला ति ठा छ्यालि मेङु। ²⁵कार्ज्येन तिवा नाम्ने ल्हुम्ग्यु नतेमे नाम्ला वतुप् ङार तिवा तेरिक फार छुर डिउइ। ²⁶ति तिङ्ला मि पुज्युङ्ला मुसि खाला ङार आला सँवाला हुङिन् वतुप् थोङु ²⁷तेमे खोकि राङि देवाचेनकि थु तिुवाला तोङु तेमे खोकि तेरिक् क्ष्य नेसुर् जाम्बुलिङ्कि नामु नेसुर् राङि टालुप् तिवाला दासा चिक्ला राङ जेउइ ।²⁸आप्लक् दोङ्बु ने लोप्! तिकि याल्खा चोलो गिउइ तेमे दामाक् तिवा ग्येक्यु तेमे यार छेसिन् सिनि खिराङ् हाक कोक्यु। ²⁹तुक क्यानि राङ खिराङ दि ताम तिवा थोङु खो चालाराङ वे सिनि खिराङ छ्या ङेत्।³⁰हुतुङ्राङ् ङा खिराङ्ला सिउइ दि तेरिक ताम तिवा मागालु साक दि गिपा मिसिन्दु। ³¹देवाचेन्ताङ जाम्बुलिङ्ति सिन्ग्यु हिन्सिनाङ ङे सुङ ति नाम्लाङ् मिसिन्दु। ³²हिन्सिनाङ् ति ङिमा ति सुला साङ् छ्या मेत् ना देवाचेनकि थुला ना पुज्युङ्ला दि ताम ति पापाला क्याजिक् छ्या वे।³³च्याङ्बु क्यानि देत् चिला सिसिन् ति ङिमा ति नाम गि सिनि खिराङ्ला छ्या मेत् छ्याङ्से देत् मोपार नारि कि। ³⁴दि डोगोबु दि मि चिक दगे हिन् तिकि राङि खाङ्बा तोङु तिकि राङि यक्पु तिवाला लाका पोप् रे ज्याक्सुङ् तेमे ह्रिन्दुप् तिला च्याङ्से देत् सिनि का तेर्क्यु।³⁵तुक किसा च्याङ्से क्यानि देत् चिला सिसिन् खाङ्बि ज्यिन्दाक सा रिप्सिन् नुप् फे नाम् लाङ्गुप् खाला चोला गि सिनि खिराङ्ला छ्या मेङु। ³⁶खोति थेम्थङ्ला वासि खिराङ् ङि गालु मेङ्सित् ³⁷खिराङ्ला ङा काङ काङ सिउइ ति ङा तेरिक्ला सिउइ च्याङ्बु क्यानि देत्।

Chapter 14

¹ता निस्तार ताङ् हखमिरि कि सिबाङ् कि तुक्षेन। हुङ्ङुला ङिमा ङि क्याजिक् नक्। क्षोला खामु ताङ् क्षोने गेर्पु तिबिकि येशूला च्युक्क्यानिते जिम्बुजा सिनिते सेम्तोङ्ङिन नक्। ²तेमे तिबिकि सिक्यासुङ्, “तुक्षेन् कि तुजेला मिम् तुक्यासिन् मि तिबि नाङ्ला हाराङ् होरोङ् डिउ।”³येशू बेथानियाकि सिमोन मिन् क्याबु मि ज्यिक् (कुस्ट रोगि) कि खाङबाला नक्, खो चक्चिला ङेनिते देनि हतुब् तुजेला पुमा जिक् चेङ्ङे (जटा मसि) थनिते जोबु आला कुन्बु (अत्तर) सिङ्गमरकि ङेक्यक चिगि नाङ्ला खुर्निते खोकि चाला लेसुङ्। तिकि ति ङेक्य्क ति टुम्निते खोकि गो खाला ति अत्तर ति पुसुङ्। ⁴तेमे त्ये हतुप् लाला तोबाति ङेर्मा किरु छालसुङ्। “तुक्यानिते मेलेबा ति चिला क्याबु हिन्। ⁵ति अत्तर ला साउ सुम् ङुल्कि मुन्डा सिना आला ला चोङ् थुक्यु तेने मेतुप् तिबाला तेर्थुक्यु।” तेमे तिबिकि तिला होरुकिताङ् नक्।⁶तेमे येशूकि सिक्यासुङ्, “तिला ताङ्तोङ् खिराङ् तिला चिला दिक्पा तेर्कि? दिकि ङाला सिनिते आला लेमु यक् क्याबु हये। ⁷टेङ्बुतिबा खिराङ् तानि नाम्लाङ् हुङ्ङु। तेमे खिराङ्ला सेम्ला गालुप तुज्येला तिबाला सिनिते ल्येमु यक् दितिबा किथूक्यु, हिन्सिराङ् ङाया तिबा तानि नाम्लाङ मेङ्ङु। ⁸तिकि खांङ्कि थुकि तिराङ् क्यासुङ्; तिकि ङे जुबुला उपुला टेमा सिबुखाब् तिबा दार्निते टेगे जोसुङ्। ⁹ङा हुतुङ्रराङ् खिराङ्ला सिउ, तेरिक् लुङ्बा खाङ् खेन् खेन् लेन् ल्यामु खोल्ग्यु, ति दासाला दि पुमाकि क्याबु यक् ति दिकि नासाम् क्यानिते लाप्कित।¹⁰तेमे मेरा च्यिङ्ङि नेसुर मेरा च्यिक् यहुदा इस्करियोति ति छ्योला खामु तिकि चाला गाल्सुङ्, किखि खोला तबिलाक्तुला बिन्थुसित् ¹¹छ्योला खामु तिकि दि कोसिमा, दिबाला याम्छेन् लासुङ् तेमे तिबिकि तिला डेबा(टाङ्ङा) तेर्क्यु सिनिते ना क्यासुङ्। तिकि येशूला तिबि लाक्तुला तेसरिला लाम् ल्हास्युसुङ्।¹²फाप् मेतुप् सिबाङ् साप् तुछेन्कि ङिन्किक् गमाला खोकि टाबा तिबिकि खोला सिक्यासुङ्, “ङिराङ् खेनि गाल्निते टेगे गालुप् ति ख्योरुङ्ला सेम्डि? तिकि किसाला ख्योरुङ्ला सामा साप्ला जोल्मु च्युङ्सित्।” ¹³खोकि दाक्पि टाबा दिबा मेरा ङिला ताङ्निते सिक्यासुङ्, ग्यासाला ग्युक् तेमे दिङार् खुरुप् मि च्यिक् खिराङ्ला ठेक्यु तेमे तिला तिङ् ङ्यसा। ¹⁴ति च्यिन् खाङ्बाला स्युकिबे तिला तिङ्ङ्यसा तेमे ति खाङ्बि जिदाक् तिला सिसा, "ङे डेन्बुदेतुप् खाङ्मिक् ति खेनि हये त्ये ङेकि दाक्पि टाबा तिबा तानि देनिते निस्तार तुछेन्कि डेन् सेउ।¹⁵तिकि तिबाला टेगे जोबु बोबु खाङ्मिक् च्यिक् तेङ्ङाङ्ला हतुप् छ्यादेन्गित। त्येराङ् ओरुङ्ला सिनिते टेगे जोसा।” ¹⁶टाबा तिबा त्येसुर थेनिते ग्यासा नेबा गाल्सुङ्। तिकि तिबाला खोकि साबु दगेराङ् ङेसुङ् तेमे तिबिकि निस्तार तुछेन् ला सिनिते टेगे जोसुङ्।¹⁷ङिमा र्होसुङ् तेमे खो खोकि टाबा तिबितानि लेसुङ्। ¹⁸तिबा च्यक्चि ला ङेनिते साइ किसिन्, येशूकि तिबाला सिक्यासुङ्, “ङा खिराङ्ला हुतुङ्राङ् सिउ, ङा तानि साइ किरुप् च्यिगि ङाला जुन् जेत।” ¹⁹तिबा तेरिक् आला सेम् ना क्यासुङ्, तेमे तिबा तेरिक्कि खोला सिक्यासुङ्, “खाङ् ङानि मिन्?”²⁰येशूकि ताम् लगिन्ताङ् तिबाला सिक्यासुङ्, “ति मेता च्यिङ्ङि नेसुर मेरा च्यिक् हिन् दिकि हादा ङातानि करिनाङ्ला सोबाङ् पाकिन् हये। ²¹मि पुज्युङ् च्योला खोकि कला टिबु दगेराङ् क्यानिते डिउ। तेमे मि पुज्युङ्ला जुनक् किरुप् तिला क्युक्टो। ति सिनाया ति माकेबु हिन्सिराङ् ल्यामु च्युङ्ङु।”²²तिबिकि साइ किसिन् येशूकि सिबाङ् लासुङ्; मलाम् बिन्सुङ्, र च्याक्सुङ्। खोकि ति सिबाङ् तिबाला बिन्सुङ् तेमे सिक्यासुङ्, “दि लसा। दि ङे जुबु हिन्।” ²³खोकि करा लासुङ्; थुच्ये बिन्सुङ्। तिबाला बिन्सुङ् तेमे तिबा तेरिक्कि तेसुर थुसुङ्। ²⁴खोकि तिबाला सिक्यासुङ्, “दि ति का कि ङे ठाक् हिन्। दि ठाक् मेरा आला ला सिनिते जोबु हये।” ²⁵हुतुङ्राङ् ङा खिराङ्ला सिउ, दि गुडुम् कि दिङ्बु नेसुर ति तुज्येसाक् खिरेकि थुङ्ङु नाम्साक् ङेकि कन्ज्यक् कि ग्याल्काप् ला सापा क्यानिते ङेकि मुथूङ्ङु।²⁶खोकि स्वादेबुकि ल्हु सासुङ् तेमे खो तिबा जैतुन गाङ्ला गाल्सुङ्। ²⁷“खिराङ् तेरिक् ङेकि किसाला तिङ्ला ग्युर्क्यु, चिला सिसिन् दुक् सिनिते टिबु हये, ‘ङा लुक् जि तिला लिक्यु तेमे लुक् तिबा तेरिक् थाराथोरा डिउ।’²⁸तेमे ङा सेन्बु लासिमा ङा खिराङ् सिना तङ्ला गालिलला डिउ।” ²⁹पत्रुसकि खोला सिक्यासुङ्, तेरिक् तिङ्ला ग्युर्सिनाङ् ङा मुग्युरु।”³⁰येशूकि तिला सिक्यासुङ्, “हारिङ् नुप्ला च्याबु खेप् ङि पोतु सिना तङ्ला छिमाल् सुम् साक् ख्यरेकि ङाला मिन्सिनिते सिउ।” ³¹हिन्सिराङ् पात्रुसकि सिक्यासुङ्, “ङा ख्योरुङ् तानिराङ् स्यिगोसिराङ् ङा ख्योरुङ्ला मोतोङ्ङु।” तिबा तेरिक्कि दुक्राङ् का लासुङ्।³²खो तिबा गेतसमनि सिरु सादाला लेम्निते ख्योल्सुङ् तेमे येशूकि दाक्पि टाबा तिबाला सिक्यासुङ्, “ङेकि मोबा किरुप् तुज्येला द्ये देत्।” ³³खोकि पत्रुस याकुब ताङ् यूहन्नाला दाक्पु तानिराङ् तिनिते गाल्सुङ्, तेमे खो आला सेम्ला नावा क्यासुङ्। ³⁴खोकि तिबाला सिक्यासुङ्, “ङे तु ति सिवा साक्राङ् दिङाल्ला खोल्निते हये। त्या देत् तेमे ङिमालक्पा देत्।”³⁵येशू च्याजिक् फार्नेबा गाल्सुङ्, साला ज्युकुलि गाल्निते मोबा पुल्सुङ्, दि हुङ्थुसिन् दि तुजेति खोकि त्येराङ् डोसित्। ³⁶खोकि सिक्यासुङ्, हे हाबा, पापा खोरेकला तेरिक् च्युङ्थूक्यु। दि करा ङे खानेसुर थेन्। हिन्सिराङ् ङे सेम् ति मिन्, ख्यरे सेम् तिराङ् ख्योल्सिता।”³⁷खो ग्युर्निते लेसुङ् तेमे तिबाला ङ्याल्निते हतुप् थेप्सुङ् तेमे खोकि पत्रुसला सिक्यासुङ्, “सिमोन, खाङ् खोरुङ् ङिसिबुला हये? खाङ् च्युजिजिक्(१ घन्टा) च्यिक् याङ् ङि मालक्पा देमाथूप्? ³⁸ङि मालक्पा देत् तेमे खक्पा ल्हाप्ला मोख्योल्सित् सिनिते मोबा कि। हुतुङ्ला थु ति टेगे हये हिन्सिराङ् जुबुति ङार मेतुप् वे।” ³⁹खो याङ्लोङ् गाल्सुङ् तेमे मोबा क्यासुङ् तेमे खोकि दिराङ् का तिबा लाप्सुङ्।⁴⁰तेमे याङ्लोङ् खो लेसुङ् तेमे तिबाला ङ्याल्निते हतुप् थेप्सुङ्, चिला सिसिन् तिबि मिक् तिना रिनिते हतुप् कि किसाला तिकि खोला खाङ्सिरुला सिनिते छ्या माङ्ङे। ⁴¹खो छिमाल् सुम्ला लेसुङ् तेमे तिबाला सिक्यासुङ्, खाङ् खिराङ् हारोङ् साक् ङ्याल्निराङ् हये? च्युङ्सुङ्! तुज्ये ति लेपु हये। ल्होसा मि पुज्युङ् ति किक्पा हतुप् तिबि लाक्तुला तेरिन् हये। ⁴²लसा डि ङाला जुक् जप् ति चालाराङ् हये।”⁴³खो ताम् कि हतुप् तुजेला मेरा च्यिङ्ङि टाबा तिबा नेसुर यहुदा ति लेसुङ् तेमे ति तानि छ्योने गेर्पु, छ्योला खामु हतुप्, ताङ् छ्योकि लबेन् नेसुर लेबु तरवाल ताङ् ग्युक्पा खुरुप् आला मितिबा लेसुङ्। ⁴⁴ता खोला जुनक् किरु तिकि तिबाला ज्ये बिदुप् हये, “ङेकि सिला पुका क्यासुङ्, ति तिराङ् हिन्। तिला जिम् तेमे जिबा म्येतुप् दासाला टिनिते ग्युक्।” ⁴⁵यहुदा लेप्सिमा, ति स्यारि येशूकि चाला लेसुङ् तेमे सासुङ्, “ रब्बी!” तेमे तिकि खोला पुका क्यासुङ्। ⁴⁶तेमे तिकि तिङ्ला तिबिकि खोला लाक्पा ग्याप्सुङ् तेमे जिम्सुङ्।⁴⁷तेमे ते लानिते हतुप् नेसुर मेरा च्यिगि दाक्पि तरवाल थेन्सुङ् तेमे छ्योला खामु तिकि पुज्युङ्कि नाम्ज्यक् ति तुप्सुङ्। ⁴⁸येशूकि तिबाला सासुङ्, “च्याक्पा ला जिबुला हबु दगे तरवाल ताङ् ङ्युङ् तिबा खुर्निते गिउ। ⁴⁹ङा ङिमि टाङ् खिराङ् तानिराङ् हतुप् तुजेला तेमे ङेकि छ्योखाङ्ला लापिन् हतुप् तुजेला, खिरेकि ङाला माजिम्। हिन्सिराङ् च्योला टिबुतो खोल्सित् सोनिते दिनक् गाल।“ ⁵⁰तेमे येशू तानि हतुप् तेरिक्कि खोला ताङ्निते टोसुङ्।⁵¹मि जेदाज्यिक् खोकि तिङ्ला लेसुङ् तिकी सोरा कि माज्या क्याजिक कोन्नक; तिबिकि तिला जिम्सुङ्, ⁵²तिकि ति सोरा कि माज्याति तेराङ् ताङ्निते पेर्तुङ्बाराङ् टोसुङ्।⁵³तिबिकि खोला छ्योला खामु कि चाला टिनि गाल्सुङ्। त्या तिबिकि क्ष्योला खामु तिबा, क्ष्योने गेर्पु तिबा ताङ् खामु तिबा जोम्निते नक्। ⁵⁴ता पत्रुस ति थारे नेसुरराङ् क्ष्योला खामु तिकि खाङ्बा साक् तिङ् ङ्यानिते गाल्सुङ्। तिदि रिदु मितिबा तानिराङ् देसुङ्, तिबा मे देइ नक्।⁵⁵ता क्ष्योला खामु ताङ् तेरिक् यहूदी तिबिकि येशूकि खाला लागुप् ताम् तिबा चोलोन् नक्, तिकि किसाला तिबिको खोला सेतुला लाम् ङेसित् सिनिते। हिन्सिराङ् तिबिकि ताम् च्यिकाङ् माङे। ⁵⁶चिला सिसिन् मि आलाकि खोकि खाला लागुला मेतुप् ताम् तोबा खसुङ्, हिन्सिराङ् तिबि लापु ताम् माडिक्।⁵⁷लाला तिबा लानिते खोकि कला मेतुप् ताम् तिबा लाप्सुङ्; तिबिकि सासुङ्, ⁵⁸“दिकि दुक् साबु ङेकि कोसुङ्, ‘लाक्पा थनि जोबु दि क्ष्योखाङ् ङा तेरिक् ना तोङ्ङु, तेमे ङिमा सुम्गि नाङ्ला लाक्पाङ् मेता क्यानि ङा जेउ।” ⁵⁹हिन्सिराङ् तिबि ताम् तेरिक्कि दि माडिक्।⁶⁰क्ष्योला खामु ति तिबि पार्ला टाङ्ङि लानिते येशूला टिसुङ्, “खाङ् ख्योरुङ् खाङ् मिसिउ? दि मि तिबिकि ख्यरे खाला बिदुप् ताम् तिबा खाङ् हिन्?” ⁶¹हिन्सिराङ् खो खाराक्पा देसुङ् तेमे खाङ् मासा। क्ष्योला खामु तिकि तिला याङ्लोङ् टिसुङ्, तेमे सासुङ्, “खाङ् ख्योरुङ् थुच्येकि पुज्युङ् ख्रीष्ट हिन्?” ⁶²येशूकि सासुङ्, “ङा हिन्। तेमे खिरेकि मि पुज्युङ्ला ङारकि लाक्पा याबि छ्यला देतुप् ताङ् नाम्गि मुक्पा तानि हुङ्ङिन् हतुप् थोङ्ङि त।”⁶³क्ष्योला खामु तिकि दाक्पि माज्या राल्सुङ् तेमे सासुङ्, “खाङ् ओरुङ्ला हारोङ् थोङ्ङु ताम् गोक्यु ना? ⁶⁴खिरेकि कन्ज्यक्ला मारे तोङ्गुप् कोतुप् हये। खिरेति खाङ नासाम् हये? तेमे तिबा तेरिक्कि सेगोबु हतुप् दगेराङ् क्यानि आत्तु चुसुङ्। ⁶⁵लाला तिबिकि खोला छ्युम्दुर ग्याकु तेमे खोकि ङोदुङ् उपु ताङ् लितु स्युसुङ् तेमे सासुङ्, “लुङ्देन् लोप्!|” तेमे ओङ्जेन् खुरुप् तिकि खोला टिनि गाल्निते लिसुङ्।⁶⁶पत्रुस हक्ला लाङ्खाला हतुप् तुजेला क्ष्योला खमु तिकि लाप्तक् च्यिक् तिकि चाला हसुङ्। ⁶⁷तु तेन्बु डप्ला मे देइ किसिन् तिकि पत्रुसला थोङ्सुङ् तेमे तिला ल्यामुक्यानि ल्हासुङ्। तिकि सासुङ्, “ख्योरुङाङ् येशू नासरि तानि हतुप् हिन?” ⁶⁸तेमे तिकि मिन् सिनिते सासुङ्, “ख्योरेकि खाङ्सिताङ् हये कि हाक्कोमाथू। तेमे ति लाङाङ् खाला गाल्सुङ्।⁶⁹तेमे यङ्मु तिकि तिला त्येराङ् थोङ्सुङ् तेमे ति टाङ्ङि लानिते हतुप् तिला याङ्लों सिरु स्युसुङ्, “दि मि तिङ् खिरे नाङ्नेसुरराङ् हिन्।” ⁷⁰हिन्सिराङ् तिकि याङ्लोङ् मिन् राङ् सिनिते सासुङ्। उकुर् ज्यिक्ला त्यर लानिते हतुप् तिबिकि पत्रुसला सासुङ्, “हुतुङ्राङ् ख्योरुङ्, ख्योरुङ्ङाङ् तिबिनाङ्नेसुर राङ् हिन्, चिला सिसिन् ख्योरुङ्ङाङ् गालिलि राङ् हिन्।”⁷¹तेमे तिकि दाक्पुलाराङ् मता ग्याकिन् सिरुप् स्युसुङ्, “खिरेकि ताम् किताङ् हतुप् दि तुकि कला ङाला खाङ् छ्यामेत्।” ⁷²याङ्लोङ् स्यारि च्याबुपोसुङ्। तेमे तेसुर पत्रुस कि येशूकि सिक्याबु का ति नासाम् ताङ्सुङ; “छिमाल् ङि च्याबु पोप् सिना गमाला ख्यरेकि ङाला छिमाल् सुम् मिन्सिनिते सित।” तेमे पत्रुस मिक्च्युर ज्युरुरु ताङ्निते ङुसुङ्।

Chapter 15

¹तपलाराङ् छ्योने गेर्पु तिबा, छ्योकी लबेन तिबा, छ्योलाखामु (शास्त्री) तिबा ताङ तेरीक यहुदी तिबी डिकजोम क्यानी टो क्यासुङ्। तेमे तिबिकी येशूला बिन्सुङ्। ²पिलातसकी खोला टिसुङ्, “ख्योरुङ खाङ् यहुदी तीबी ग्याल्बु हिन्?” खोकी तिला ताम लक्सुङ् “ख्योरुङराङ् दुकू सिनक।’’ ³छ्या छेम्बुतिकी येशूला आला तम तिबीकी केन् कुसुङ्।⁴पिलातसकी याङलोङ येशूला टिसुङ्, “ख्योङ चिला खाङमासाबा देकी? ल्होसा, ख्यरेकला तिबिकी चोमाङ् केन कुनीते ह्ये?” ⁵हिन्सिराङ् येशूकी पिलातसला खाङ् मासा, तेमे बिलातसती ला याम्छेन लासुङ्।⁶ता तुछेनकी तुला मितिबिकी गोङबा स्युबु की किसाला मेरा ज्यिकला ताङनोङङू नक। ⁷थामु ग्याकुपकी तुज्येला थामु कीरुप तिबा तानी मिसेहुम् त्ये चोनखाङ ला बारब्बा मिन क्याक मिज्यिक नक। ⁸ति मितिबा पिलातास चाला लेसुङ् तेमे तिकी तङला क्याबु दगेराङ् तिबाला सिनिते क्यानीते नाङ् सिनिते गोङबा स्युसुङ्।⁹पिलातसकी तुक्यानीते तिबाला टिसुङ, “खाङ ङेकी खिराङला सिनेते यहुदीकी ग्याल्बुला ताङनी खिराङ् सेमकीउ। ¹⁰चिला सिसिन् मिजेस क्यानीराङ छ्यो छेम्बु तिकी येशूला तिकि लाक्तुला बिदुप हिन सिनिते छयाहये। ¹¹हिन्सीराङ् मितिला येशूला सिना तारवाल राङ् ताङतोङ सिनिते सिरुपला गमा क्यासुङ।¹²पिलातसकी तिबाला थाङलोङ टिसुङ् तुक हिन्सीन यहुदीकी ग्याल्बुला ङा खाङ् किरुपजा?” ¹³तिबा याङलोङ् कारी तेन्सुङ्, तिला ग्याङसीला गेल्गोक्यु।”¹⁴पिलातसकी तिबाला सिक्यासुङ् “दिकी खाङ मेलेबा यक क्याबु ह्ये? याङलोङ तिबा होरुबा तेनिते सिक्यासुङ, दिला ग्याङसीङला कोला।’’ ¹⁵पिलातस तिकी ति मि तिबाला सेमकिर्मी जब सिक्यासुङ। तिकि किसाला तिकी तिबाला सिनिते तारबा तिला ति ताङसुङ्। तिकि येशूला कोरी ग्याम्निते ग्याङसीङला गेलुपला ताङसुङ।¹⁶माक तिबिकी येशूला मिय्थे तिकि खाङबी चाला टिनि गाल्सुङ् तेमे माग्मि तिबा तेरिकला जोम्चीसुङ्। ¹⁷तिबिकि येशूला माङयक(रङ) माज्या कानिबिन्सुङ्, तेमे तिबिकी चाङ,तिबा रुनिते उस्याजिक जोनिते कोन्सुङ्। ¹⁸तिबिकी यहुदी तिबि ग्याल्बुला स्याबा” सिदाङ् खोला स्याबा क्यास्सुङ्।¹⁹तिबिकी टेमुङ् चुनिते खोला स्याबा क्यासुङ्। ²⁰खोला माच्योक क्यानिते सिन्सीमा तिबिकी खोला कोन्बी दुप माङयकपा मात्यानी पिनिते खोकी दाक्पी माज्यातिराङ् कोनि बिन्सुङ्। तेमे तिबिकी खोला ग्याङसीङला क्योङङला त्येसुर टिनिते काल्सुङ्। ²¹लाम्ला अलेक्जोन्डर ताङ् मफसकी हाबा, कुनेनीकी सिमोन युलनेसुर हुङङीनताङ् नक,तेमे तिबिकी तिला येशूकी ग्याङसीङ् खूर्चीसुङ्।²²माग्मि तिबिकी येशूला गलगथा सिरुप दासाला च्सिङ, ति साबुती टालाकी दासाहिन्। ²³तिबिकी खोला मूरे रेबुब गुडूम थङचीसुङ्, हिन्सिराङ् खोकी ति माथु। ²⁴तिबिकी खोला ग्याङसीङला काल्सुङ् तेमे तेरिक मग्मि तिबिकी खोकी माज्याला बोग्याम्नीले लासुङ्।²⁵तिबिकी खोला ग्याङसीङला कोलुप तुज्येला टपकी बु बजेक्याबुनक। ²⁶तिबिकी खोकी कला दिन (दोश पत्र) टिसुङ, “यहुदियाकी ग्याल्बु। ²⁷तिबिकी खो तानि मेरा ङी कून्ज्येन तिबाला ग्याङसीङला क्याङसुङ, च्यिक्ला खोकी याबी छयला ताङ ज्येमला खोकी यान्ति छयला। ²⁸(खो दिक्पा किरुप तिबा तानि ङोसुङ्।” सिनिते ठिमकी सिक्याबु ताम दुक्यानिते ख्योल्सुङ्।)

²⁹त्यासुर डप तिबिकी दाक्पी गोतिबा तिबा युकिन्ताङ् खोला मेलेबा क्यासुङ्। “आहा ! ख्यारुङ् ल्हाखाङ् राम्नीते ङिमा सुम्ला जप। ³⁰दाक्पुला सेन्बुलोङ् तेमे ग्याङसीङ् नेसुर पाम्नीते स्यक।’’³¹दुङराङ् क्यानीते छ्येने गेर्पु तिबिकी छ्योला खामुतिबा तानी डिङनीते तुक सिदाङ् बोला मच्यार्क क्यासुङ् “तिकि ज्येन्लाया थाबी बिन्सुङ् हिन्सीराङ् दाक्पुलाती तेर मूथुबु। ³²इझ्रायेल कि ग्यालबु ख्रिष्ट ग्याङ्सिङ्नेसुर् पाम्निते हक्ला हुङ्सित् तेमे थोङनीते ङिरेसाङ् मोबा किथुसीत।” तेमे खो तानि ग्याङ्सीङला कालुप तिबि साङ् खोला माच्याक क्यासुङ्।³³ङिर्मु ङिम्फे नेसुर ङीर्मी तीन बजे साक तेरीक लुङबातीङ् नाकतिङङी गाल्सुङ्। ³⁴ङिर्मु बजे सुम नेबा येशू दुक्सीदाङ् होरु तेनसुङ् “एलोई, एलोई लोङ्, लामा खबकथनी?” तिसाबुति “ङे कन्ज्यक् कि कन्ज्यक् ख्यरेकि ङाला चिला ताङ्ङु हये|?” ³⁵ति सि ति टाङ्ङि तालानि हतुप् लाला तिबिकि कोनिते सिक्यासुङ्, “ल्होसा तिकि एलियाला कातोङ्ङिन् हये”³⁶मेराज्यिक् छ्यनिते गालसुङ्, तेमे स्पन्ज क्युर्बु हुङ्ङुप् नाङ्ला लुङ्निते निगालोला टानिते खोला दुक्सिदाङ् थुङ् चिसुङ्, “दिला साला बेपुला एलिया हुङ्ङिबेना सिनिते ङिराङ् ल्हेउ।” ³⁷तेसुर येशूकि हिरु बोबु ज्यिक् तेन्सुङ् तेमे स्यिसुङ्। ³⁸तेमे ल्हाखाङ् कि पर्दा ति गोनेसुर् स्याप्साक् फेका ङो गाल्निते राल्सुङ्।³⁹येशूकि दुक् क्यानिते दाक्पिकि ऊ ताङ्ङु थोङ्निते खोकि दङ्ला टाङ्ङि लानिते हतुप् माग्मि तिकि सिक्यासुङ्, "दि हुतुङ्राङ् कन्ज्यक् कि पुज्युङ् हिन्नक्। ⁴⁰त्ये थारे नेसुर् ल्हाप् पुमातिबाङ् नक्, तिबि नाङ्ला मरियम मग्दलिनि, टिक्पेति याकुप ताङ् योसेफकि हामा मारियम ताङ् सोलमि नक, ⁴¹खो गालोलला हतुप् तुजेला तिबिकि खोला तिङ् ङ्यानिते खोला रअ क्याबु नक्।⁴²ति ङिमा ति ङासाप् ङोमा सिना तङ्ङि ङिमा ति नक्। तेमे गमु डप् छालुप् नक्। ⁴³अरिमाथीयाकि योसेप त्ये हसुङ्। ति दि जोम्डिक्कि तेरिक् सिना लेमु मि नक्। तिदि कन्ज्यक् कि ग्याल्काप्कि लाम् ल्हि किरुप् नक्। तिदि ङिङ् बोबु जोनिते पिलातसकि चाला गाल्निते यशूकि रो ति लाङ्सुङ्। ⁴⁴येशूति तङ्लाराङ् स्यिनिते सिन् सिनिते कोसिमा तिला याम्छेन् लासुङ्। तिकि माग्मि तिला काताङ्निते येशू सिबु हये ना मेत् सिनिते टिसुङ्।⁴⁵तिकि येशू स्निङ् सिदुप् हये सिनिते माग्मि छ्येति नेसुर छ्याङेसिमा, तिकि येशूकि रो ति येसेफला खुन्निते डप् बिन्सुङ्। ⁴⁶योसेफ कि माज्या ज्यापुज्यिक् ङ्योबुनक्। तिकि खोला ग्याङ्सिङ् नेसुर हक्ला पाप्सुङ्, तेमे खोला माज्या ज्यापु थनि तुङ्सुङ्, तेमे दोला पुङ्निते जोबु तुर्सिनाङ्ला खुन्निते ज्याक्सुङ्। तेमे तिकि तुर्सिखाला दो बोबुज्यिक् रिल्निते ज्याक्सुङ्। ⁴⁷मरियम मग्दलिनि ताङ् योसेफकि हामा मरियम तिकि येसुङ् ज्याक्सा दासाति थोङ्निते नक्।

Chapter 16

¹ङासप् ङोमा सिन्सिमा मरियम मग्दलिनि ताङ् याकुपकि हामा मरियम ताङ् मलोमि कि स्यिबु टेमाखाप् मसाला येशूकि रोला दोरुला ङ्योसुङ्। ²दिन्बाकि दङ्ङि ङिमाला टप्लाराङ् ङिमा थेन्सिमा तुर्साला गाल्सुङ्।³तोबा खप्राङ् ताम् किताङ् नक्, तर्साकि खाला हतुप् दोति सिकि थेनि तेर्कि ओरुङ्ला?” ⁴चिला सिसिन् दि दोति आला बोबु हये तेमे तिबिकि क्याला ल्हासिन् ति दिति थेन्सिदुप् थोङ्सुङ्।थोङ्सुङ्। ⁵तिबा तुर्सिनाङ्ला स्युक्सिन् याबि छ्यला माज्या कार्मु कोदुप् ज्येदाज्यिक् टाङ्ङि लानिते देतुप् थोङ्सुङ् तेमे तिबाला याम्छेन् लासुङ्। ⁶तिकि तिबाला सिक्यासुङ्, “जिबा माक्यि खिरेकि ग्याङ्सिङ्ला कालुप् नासरत्कि येशूला छोलिन् हये। खो सेन्बु लाबु हये, खो त्ये मेत्। खोला ज्याक्सा दासा ल्होसा। ⁷ग्युक् तेमे गाल्निते खोकि टावा तिबा ताङ् पत्रुसला सिसा, खो खिराङ्सिना तङ्ला गालिल् ला डोइ हये। खोकि साबु दगेराङ् खिरेकि खोला थोङ्ङु।“⁸तिबा र्हुकिन्ताङ् याम्छेन् लानिते त्येसुर फिला थेन्सुङ् तेमे तुर्सा नेसुर् टोसुङ्। तिबिकि सुलाङ् खाङ् मासा चिलासिसिन् तिबाला जिबा लानिते हये।⁹दिन्डाकि ङिमा थाल्माला टप्लाराङ्, खो सेन्बु लासिमा मरियम मग्दलिनि तिकि चाला थोङ्सुङ्, तुकि नाङ्नेसुर डुमा दिन्चक डा तिबा तेदुप् हिन्। ¹⁰ति दि गाल्सुङ् तेमे खोला तिङ्ङ्यगुप् तेरिक्ला सिक्यासुङ्। ति तुज्येला तिबा दिङ्ङाल किताङ् ङिइताङ् नक्। ¹¹तिबिकि येशू सेन्बुराङ् हये तेमे तिकि खोला थोङ्सुङ् सिरुप् तामदि कोसुङ्, हिन्सीराङ् तिबिकि मोवा माक्या।¹²दि ताम् तिबि तिङ्ला येशू ज्येन मेरा ङि टावा तिवालानि युला डप्लाम्मा डोरकिसिन् तिवि चाला राङ्सारङ् रुप्ला थोङ्सुङ्। ¹³तिवा गाल्निते ज्येन् टावातिला लाप्सुङ् हिन्सिराङ् तिबिकि मोवा माक्या।¹⁴तिङ्ला येशू मेरा च्युच्यिक् कि दाला तिबा सामा साप्ला देति हतुप् तुज्येला थोङ्सुङ्, तेमे खोकि तिबाला तिबि मोवा माक्याबु सेम् क्योङ्बु क्यावु थोङ्निते तिबाला होरुक्यासुङ्, चिला सिसिन् खो सिवा नेसुर सेन्वुलासिमा थोङ्ङुप् मि तिबि ताम्ला तिबिकि रेवा माक्या। ¹⁵खोकि तिबाला सिक्यासुङ्, तेरिक् जाम्बुलिङ्ला ग्युक् तेमे तेरिक् जाम्वुलिङ्ला लेन् ल्यामु लोप्। ¹⁶मोवा किरुप्ताङ् बप्तिस्मा लिङ्ङुप तिकि थार्वा ङेकित, मोवा मिकिबितिबाला ति केन् फकिद।¹⁷मोबा किरुप् तिबा तानि दि ता तिबा गित, तिबिकि ङे मिन्ला डे तिबा स्योर्कित। तिबिकि ताम साबा तिबा कित। ¹⁸तिबिकि दाक्पि लाक्पा थनि रुलतिबा जिम्गित, तेमे तिबिकि तुक् तिबा थुसुराङ् तिबाला तिकि खाङ् मिकिउ। तिबिकि नाबु मि तिबि खाला लाक्पा ज्यकु तेमे तिबा टेकु।”¹⁹टाबा तिबातानि तामक्यानि सिन्सिमा खो देवाचेनला तेङ्नि खुन्नि गाल्सुङ् तेमे कन्ज्यक् कि लाक्पा याबि छ्यला देसुङ्। ²⁰तेमे त्येसुर टावा तिबा गाल्निते तेरिक दादाला मिला लाप्सुङ् तेमे चावाकि तिवातानि यक् क्यासुङ् तेमे दाक्पि सुङ्ला ति तानि हतुप् याम्छेन् कि याक् तिबानेसुर ल्यामु जोसुङ्।

Luke

Chapter 1

¹ङिरेपार्ला गालुप ता~म्दिबा टिगुला आला मिदिबी छाल्सुङ।² तिबिकी दि ताम्दी ङिराङ्ला बिन्सुङ, तिबाती तङ्नेबाराङ थोङ्नी हबुताङ चिक्ला ङ्यादुप्तिबा हिन। ³थियोफिलस, तिकि किसाल ङालाङ दितेरिक ताम्दिबला ल्हानी तङ्नेबा ल्यामुक्यानी ते तेरिक यक तिबाला तिकु सेम लसुङ। ⁴तिकि किसाला, ख्योरुङ्ला लापु दि हुथुङ ताम्दिबा ख्योरुङ्लाङ छ्याहसित।⁵यहुदाकी गेल्बु हेरोत्की तुज्येला त्या जकरिय मीन क्याबु अबियाकी कुल् कि पुजकि नक।खरे पेर्मी एलीशेबाती हरुन दिक.पिदि हिदुथ्यो।⁶ कन्ज्यक्की ङदुङ्ला तिबा ङिकार दिक्पा मेतुप मि हिदुथ्यो।तिबिकी कन्ज्यक्की तेरिक छिक तिबा ङ्यानि दिक्पा मेतुप मिजिक्यो~ङु हत्थ्यो।⁷ हिन्सिराङ तिबिती दक्पुजि पेजा मेतुथ्यो।चिला सिसिन एलीशिबा आङा केमुथुबु हतुत्यो तेमे तिब ङिकार गाबा गामा गल्सिदु हत्थ्यो।⁸ङिमाजिक दाक्पी कुल्की ठिमनेबा क्यानि छ्योखाङ्ला कन्ज्यक कि चाल ह्तुथ्यो।⁹ त्यकी ताङ्बोकि ठिम्नेसुर चिठा च्येनी ते क्याजिक कन्ज्यक्की छ्योखङ्ल पो तेगु ङेरु थ्यो।¹⁰ तिकि पोतेगिन हतु बेलाराङ मि बाङिकि फिला शोवा ताबु स्युसुङ।¹¹तिजोबेलाराङ देवाचेनगि थुजिक लेम्नी पो देकुप ल्हादिकी दाइनेछय्ला लानी देसुङ।¹² तिलाथोङ्नी जकरिया जिबाक्यसुङ,¹³ तेमे तिकि जकरियला सासुङ," जिबा माकि जकरिया ख्यरे पुलु शोवा ङेदुप हये ख्यरे पेर्मी एलीशिबाकी ख्योरुङ्ला पुज्युङ्जिक तेर्क्यु तेमे ख्यरेकी तिकि मीन युहन्ना ज्यगु।¹⁴ख्योरुङ्ला किर्मु गिउ तेमे ती केबु ङिमाला आलमितिबा गादिङ्ङी डिउ। ¹⁵कन्ज्यकी ङोदुङ्ला ती ल्यमु डिउ तिकि (दाख्मत) मुथुन्ङु चिलासिसिन ती मामी खक्पालाराङ थुचेङ्ङेकि क्याङ्नी गिउ।¹⁶तेमे तिकि इझ्राएल कि अला मितिबाला चोवोकन्ज्यक कि थाकाला ग्युर्जिक्यु। ¹⁷ती एलियाकी थु.की ङारनेबा क्यानी कन्ज्यकी गमाला छारिन्दाङ डिउ। तिकि पापा तिबि सेम पुज्युङ छ्यला ग्युर्चिनी छिक्ला ङेदुतिबाला रिक्पाताङ दिक्पामेदुब लम्मा टिक्यु। तिकि मिदिबल कन्ज्यकी थाकाला ग्युर्जिदुला तुक्कियु।"¹⁸जकरियकी दे:वाच्ये:न्कि थु तिला सासुङ,"दि तम्दिबा ख्योल्ग्यु सिनि ङेकी च्युक्क्यानी छ्याङेदुजा?"चिलासिसिन ङा गाबा गाल्सिदु हये तेमे ङे पेर्मिङ गाँमा गल्निसिदु ह.ये।¹⁹ "तेमे दे:वाच्ये:कि थु कि तिला सासुङ,ङा.गाबृल हिन ,कन्ज्यक कि ताम्ला यक्किउ। ख्यरे तोला ताम्किरुतङ ख्योरुङ्ला लेन ल्यामु केलुला ताङुजै।" ²⁰लोसा, तिबा तेरिक हुङुसाक ख्योरुङ खाराक्पा देक्यु तेमे ताम कि मुथुपु। चिला सिसिन ख्यरेकी ङे ताम्ला मोवा मक्या, ती ताम तुज्ये लेप्सिमा ख्योल्ग्यु।²¹तेमे जकरियाकी ल्हाखङ्ला आला तुज्ये ग्याबु थोङ्नी मिदिबा अचम्माला परेकिदाङ फिला. गुनि हतुथ्यो।²² तेमे, जकरिया फिला लेप्सिमा, ती ज्यान मितिबा तानि ताम किमाथुप, तेमे मितिबी छोर्सुङ तिकि नाङ्ला कन्ज्यक्की (दर्सन) थोङ्सुङ। तिकि तिबाला लाताप ख्याजिक क्यासुङ ताम ती किमाथुप। ²³तिकि यक सिन्सिमा ती खरे खाङ्बाला गाल्सुङ।²⁴ती ङिमा नेसुर, तिकि पेर्मी येलिसिबा जुबु ङिकिदी गाल्सुङ।ला~ ङा साक तिकि दुक्सिदाङ दाक्पुला बासुङ ²⁵"चोवो कन्ज्यक कि ङेठोला दिनक क्याबु हये, खोकि ङिङ्जे क्यासुङ तेमे ङाला मि क्युकटो न्यसुर थारे जोसुङ।²⁶एलिसिबा जुबु ङिकी गालुप ला~ टुक्ला, गालीलकी नासरतला गाबृएल मीन क्याबु दे:वाच्ये:न्कि थु ला कन्ज्यक्की ताङ्सुङ। ²⁷कन्ज्यक्की तक्पुजिक पुमा (कन्यकी) चाला ताङ्सुङ ती पुमाल योसेप मीन क्याबु ख्यक्पेजा जिगि लाङु हतुथेओ। ती दाउतकी गिपिती हिधु नक पुम्पेजी मिन दि मरियम हिदुथेओ।²⁸ गाबृएल ती पुम्पेजी चाला लेम्निते सासुङ," ख्योरुङ मलाम थोपु पुमाला ससिदेलेग! ख्यरेकी कन्ज्यक लाक्नेसुर आला ङिङ्जे ङेदु हये।"²⁹ तेमे तिकि ताम कोनि मरियम दि चिनक ताम हिन सिनिते नासाम ताङ्सुङ।³⁰वाचेनगि थु कि तिला सासुङ,"मरियम ,ख्योरुङ जिबा माकी। चिला सिसिन ख्यरेकी कन्ज्यक्की ङिङ्जे ङेदुहये।³¹ ल्होसा ख्योरुङ जुबु ङि किदि डिउ तेमे दक्पुजिक पुज्युङ केकिद,। ख्यरेकि खोकि मीन येशु ज्यकित।³² खो. खेर्सिना क्ष्ये डिउ खोला चोवोकन्ज्यककी पुज्युङ सिनिते तेरिक्की ङुसेकित। ³³ खो खेर्सिना छ्ये डिउ खो खेर्सिना तेङ्ला हतुप चोवो कन्ज्यकी पुज्युङ डिउ। खोला खोकी पापा दाउद्की ग्याल्खाङ तेर्किद।³⁴तेमे मरियम्की देवाच्येन्की थुला सासुङ,"दिनक चुक क्यनी गि ङा तारोङ्साक जेन्दी क्यबु मेत तेमे सुङ तानिङ ङ्यालुप मेत।?" ³⁵तेमे देवाच्येन्कि थु दिकि मरियमला सासुङ,"थु चेङ्ङे ख्यरे खाला गिउ तेमे चोवोकन्ज्यक्की ङारकी ख्योरुङ्ला उप्किद। तिकि किसाला, ती चेङ्ङे क्येक्यु खोला चोवो कन्ज्यक्की पुजुङ सिनिते कातोङ्ङिद।³⁶तेमे ल्होसा, ख्यरे चा~कि पुमा एलिशीबा तिङ गामी तुला पुज्युङ क्येप्ला जुबु ङि किदि गालु हत। मोरुङ्ला आङ्ङा के मुथुबु सासिराङ हादा मोरुङ ला~टुक गालु हए जुबु ङि कि गालुदी।³⁷ चोवो कन्ज्यक्की लाक्तुला चिन्दिङ यक काबु म्यद।" ³⁸तेमे मरियमकि सासुङ,"ङा कन्ज्यक कि यक्पुम हिन। ङाला दाक्पिसाबुदगेराङ होसित।" त्यासुर देवचेन्की थु त्यासुर गाल्सुङ।³⁹त्यासुर ती ङिमा दिबाला मरियम तिबुतिबु किदाङ यहुदाकी रि छ्यकी युह्लगि सारला गाल्सुङ। ⁴⁰त्या जकरियकी खाङ्बला ख्योल्सुङ तेमे एलीशिबाला छ्याक्छाल्सुङ।⁴¹ मरियमकी एलीशिबाला छ्यक्छाल्सिमा तिकि खक्पिनाङ्ला आङा फिर्सुङ तेमे एलीशिब थु चेङ्ङेकी क्याङ्सुङ।⁴²तेमे त्यासुर तिकि मरियम्ला ससुङ," पुम्पेजी नाङ्ला ख्योरुङदि टाला बोबु हिन ख्यरे खक्पाल हतुप तिङ ल्यामु हुङ्सित।"⁴³ तेमे दि च्युक्क्यानी हुङ्ङी ङे चोवो कि हामा ङे चाला लेप्सुङ? ⁴⁴ख्यरे ताम ङे नाम्ज्यक्ला स्युसिमा ङे सुप्किनाङी आङ्ङा गाकी फिर्सुन्ङ। ⁴⁵तेमे निकि पत्तेक्याबु हये, तिदि ल्यामुहिन। चिलासिसिन कन्ज्यक्की साबु ताम ख्योल्गिद।⁴⁶मरियमकी ससुङ,"ङे उ~ चोवो कन्ज्यक ताती नोचिबु हये।⁴⁷ तेमे ङे ला चोवोकन्ज्यक ङे थार्वा तानी नोचिबु हये।⁴⁸चिला सिसिन खोकी खरे यक्पु पुम्पेजी मेलेबि खालाङ ल्हाबु हये। ता ल्होसा, ता हुङु तेरिक गिपादिबिकी ङाला मलाम थोपु सिउ। ⁴⁹चिला सिसिन खेर्सिनाङ थेदाला हतुप कन्ज्यकी ङे लला बोबु यक क्याबु हये, तेमे कोकि मीन चेङ्ङे हये।⁵⁰सुसुकी खोला स्यावाकिउ, गिपा नेसुर ज्यार्मा गिपा साक खोकि ङिङ्जे थोप्क्यु। ⁵¹खोकि लाक्तुर्की बोबु यक्तिबा क्याबु हये। दाक्पी सेम्ला मेलेबा हतुप तिबाला खोकी थोर्थोरु हये।⁵²खोकी गेल्बी पुज्युङ तिबाला तिबि ग्याल्खाङ नेसुर पाम्ताङुप हये। तेमे हक्ला हतुप तिबाला क्याला तेकुप हये। ⁵³खोकी ल्हतुङ्बा हतुप तिबाला ल्यामु सामाताङ, छ्युक्पु तिबाला लाक्तङ्सिरी ताङु हये।⁵⁴तिकि किसाला, दाक्पी ङिङ्जे ला नासाम्ताङ्नी, खोकी दाक्पी यक्पु इझ्राएलला सगेक्याबु हये।⁵⁵ खोकी अरे छ्ये तिबाला साबुदगेराङ, अब्राहाम ताङ खरे दिग्पा तानी नाम्लाङ कित।"⁵⁶मरियम तो~ ला सुम चो जिक एलीशिबा तानी देसुङ तेमे दक्पी खाङ्बाला लक्सुङ।⁵⁷ तादी एलीशिबा कि आङा क्येबेला लेप्सुङ, तेमे तिकि दक्पुजिक पुज्युङ केसुङ। ⁵⁸चोबेला तिकि दक्पी मि दिबाताङ चाला हतुप मिदिबी तिकि खाला कन्ज्यककी ङिङ्जे बोबु क्याबु छोर्सुङ, तेमे तिबा तेरिक गादिङ्ङी गाल्सुङ।⁵⁹आङा केबु ङिमा गे ला आङी टु ग्यागुला गाल्सुङ तेमे तिबिकी दाक्पी आङाला दाक्पी हाबी मीन नेसुराङ जकरिया ज्यक्थुबुथ्यो।⁶⁰ तेमे तिकि मामिकी सासुङ," मिन, दिला युहन्ना सिनिते कातोङ्ङु।"⁶¹ तिबिकी तिला सासुङ," ख्यरे दिक्पिनाङ्ला दिनक मीन क्याबु सुङ मेत।"⁶²तिबिकी तिकि हाबाला लाताप क्यानिते आङ्ङी मीन् खाङ् ज्यगु सेम हये सिनिते टिसुङ्। ⁶³तेमे तिकि टिनिते सिरुला पाटि लाङ्सुङ, तीमे तिकि टिसुङ" दिकि मीन युहन्ना हिन।" सिनिते टिसुङ। ती थोङ्नी त्याहतुप तेरिक (अचम्मला) परेक्यासुङ।⁶⁴तेमे स्यारी तिकि खा पेसुङ तेमे च्यालाक थतोङ्गुप च्युङ्सुङ्, तेमे ताम किरु स्युसुङ चोवो कन्ज्यक्ला सोवा पुल्सुङ।⁶⁵ तेमे तिकि चाला हतुप तेरिक्ला जिबा लासुङ त्या गालुप तेरिक ताम दिबा यहुदाकी रि युल तेरिनेबा टाम्सुङ।⁶⁶ त्यासुर दि ताम कोसिमा दाक्पी सेम्ला ज्यागिन्दाङ सासुङ," तिनक हिन्सिन, दि पेजा चिनक डिउ।?" चिलासिसिन दि पेजि लला कन्ज्यक्की लाक्तुर नक।⁶⁷ती आङी हबा जकरिया थु चेङ्ङेकी केङ्निते दुक सिदाङ लुङ्देन लाप्सुङ,⁶⁸ " इझ्राएलकि चोवो कन्ज्यक्ला सोवा हुङ्सित,चिलासिसिन खोकी दाक्पी मितिबाला ल्यामु ताङ् थार्वा हुङ्गुन्प यक क्याबु हये।⁶⁹खोकी अरुङ्ला सिनिते थार्वाला खोकि यक्पु दाउदकि गिपान्यासुर ङारतानि छार्चिदु हये।⁷⁰ ताङ्बिउला खोकी चेङ्ङे लुङ्देन्बा दिबिकी साबुदगेराङ गाल्सुङ। ⁷¹खोकी अरे डे ताङ ओरुङ्ला ङ्याप्च्ये किरुप्तिबा नेसुर थारे जेउ।⁷²दि खोकी अरे छ्ये दिबाला ङिङ्ज्ये क्यानि ताङ खोकी चेङ्ङे टिम नाक्साम ताङ्नी क्याबुजै। ⁷³ति ताम दि खोकी अरे मिछ्ये अब्राहाम तानी क्याबु छिक हिन। ⁷⁴खोकी ओरुङ्ला अरे डे तिबा तानी अरे थारे ज्यगुताङ् ⁷⁵ तेमे अरे तेरिक मिजिखाङ् चेङ्ङे ताङ् दिक्पा म्यादाक्यानि खोकि चाला खोकि यक्पु किथुपु जप्ला छिक् बिदुप हये।⁷⁶हिन, आङा ख्योरुङ, तेर्सिना थेदाकी लुङ्देन्बा डिउ। चिलासिसिन ख्योरुङ मिला लाम छ्यादेदुला चोवोकी गमा-गमा डिउ। ⁷⁷तिबिकी दिक्पा तोर्बा नेसुर खोकी दाक्पी मिदिबाला थार्वाकि रिक्पा बिदुप हये।⁷⁸अरे कन्ज्यककी खोकी ङिङ्जे ज्यापुकी किसाला ओरुङ्ला (क्षमा) कित। दिराङ ङिङ्जेकी किसाला खो अरेचाला टप्कि ङिमा दगेजक्यानी गिद।⁷⁹ स्याप्की नाक्तिङ्ङी रिप्च्याङ्ला देतुप तिबिखाला खो टाकदगे क्याकी ठादिङ्ङी डिद। खोकी अरे कबा तिबाला ल्यामु किर्मी लाम्ल्नेबा टिकिद।⁸⁰त्यसुर ती आङ्ङा बोबु गाल्सुङ तिकि थु न्यासुरराङ् छारिन गाल्सुङ, तेमे ति इझ्राएलला मोथोङ्ङु साक खाङ मेदुप दासालाराङ देसुङ।

Chapter 2

¹ती ङिमादिबाला रोमी साम्राज्य ला हतुप तेरिक मिदिबा ङोग्योक्यु सिनिते कैरस अगस्टस्की तेरिला सासुङ। ²कुरेनिया सिरियाकी मि छ्ये हतुप बेलाकि मि ङ~ यक तेर्सिना तङिदी हिदुथ्यो। ³तिकिकिसला, तेरिक दा-दाक्पी मीन टिकुला दाक्पी युला गाल्सुङ।⁴योसेप तिङ गालिलकी नासरत त्यासुर यहुदियाकी बेत्लेहेम्ला गाल्सुङ, ती दासाला दाउदकी दासा सिनिते ङु~सेबुत्यो, चिला सिसिन तिङ दाउद्की गिपिती हुदुत्यो। ⁵तिङ मरियम तानी मिन टिगुला त्या ख्योलुथ्यो। ती पुमा खोरुङ्ला सिनिते लाङ्नी हतुत्यो तेमे पुज्युङ जिगि मोबा क्यानी हतुथ्यो।⁶तिबा त्याहतुबेलाराङ मरियमकि आङा क्याछालुथ्यो।⁷ तेमे तिकि मरे आङाला केनि, पालाङ्की साप किबुर्नाङ्ला ज्याक्सुङ चिला सिसिन तिबाला सिनि टिमलाङ ज्यार्मा दासा म्यादुथ्यो।⁸तीबा देतु दासी चाकि दिङ्मा दिबाला लुगिडोक्पा तिबा दा-दाक्पी लुगि डोक्पा क्यानि हतुथ्यो।⁹ ख्यप्तङ्मा, तिबिचला देवाचेन्क्क थु दक्पुजिक छ्यार्सुङ, तेमे तिबि ठटुला चोवो कन्ज्यक्की सोवाकि खेन्बाङ टाक् फङ्नी हतुथ्यो। तेमे तिबा तेरिक्ला जिबादिङ्ङी गालसुङ।¹⁰तेमे देवाचेन्की थु तिकि तिबाला सासुङ,"जिबा माकी, चिलासिसिन् ङा खिराङ्ला हरिङ आला ल्यामु ताम लाप्क्यु, तिकि तेरिक् मि दिबाला गादिङ्ङी जेउ।¹¹ हारिङ खिराङ्ला सिनिते दाउद्की युला दक्पुजिक थार्वा केबुहये। तिराङ चोवो ख्रिष्ट हिन।¹² खिराङ्ला ङुसेबुलाम्दी दि हिन, खिरेकी ती आङ्ङाला माज्या थनी तुम्निते पालाङ्की सामा साप किबुर्नाङ्ला थोङ्ङिद।¹³ल्होङ्ङाङ, ती देवाचेन्की थु तानी दीवाचेन्की माग्मा दिबा छ्यर्सुङ् तेमे तिबि दुक सिदाङ चोवोकन्ज्यक्ला शोवा पुल्सुङ। ¹⁴" तेरिक्सिना थेन्बुला हतुप कन्ज्यक्ला शोवा ताङ जाम्बुलिङ्ला हतुप तिबा ती मितिबा सुतानी कन्ज्यकला गा~ हये तीबाला नम्लाङ किर्मु।"¹⁵देवाचेन्कि थु तिबा देवाचेन्ला लग्सुङ। तेमे डोग्पादिबा खप्राङ खप्राङ ताम क्यासुङ," चोवोकन्ज्यकी ओरुङ्ला साबु ताम दिबा सिरुलाताङ ल्हाप्ला बेथ्लेहेम्ला डि तेमे ल्हे।" ¹⁶तेमे तिबा टिबुटिबु क्यानिते त्या गाल्सुङ, तिबिकी योसेप ताङ मरियम ला टेसुङ।तिबिकी ती आङ्ङाला पालङ्की डुमा साप किबुर्नाङ्ला ङ्याल्नी हतुप थोङ्सुङ।¹⁷तिबिकी तिला थोङ्सिमा, आङ्ङिकला साबु तेरिक ताम्दिबा मिबा मिला सासुङ। ¹⁸डोग्पा दिबि साबुताम कोतुप तेरिक्ला याम्छेन लासुङ।¹⁹ मरियमकी कोतुप तेरिक तामदिबि कला नासाम ताङ्सुङ तेमे दाक्पी सेम्लाराङ ज्याक्सुङ।²⁰ डोग्पा तिबा तिबाला साबु तेरिक थोङ्सिमा स चोवोकन्ज्यक्ला शोवा बुलिन्ताङ लक्सुङ।²¹तेमे ङिमा गे गाल्सिमा ती आङी टुहु किरुबेला गाल्सुङ। तिबिकी तिकि मीन येशु ज्याक्सुङ, ती मिन आङा खक्पाला हुगुप सिना तङ्लाके देवाचेङी थु दिबि बिदुहत्थ्यो।²²मोशा कि टिम नेसुर ज्याकु तेरिक टिम दिबा सिन्सिमा, योसेफ ताङ मरियकी कन्ज्यकी छरिला यरुशलेमला खसुङ। ²³कन्ज्यकी टिम्ला ट््हिबु दगेराङ" तङ्ला केबु तेरिक पुज्युङ कन्ज्यकला सिनिते तेर्गोबुथ्यो।" ²⁴तिबिकी कन्ज्यकी टिमला सबुदगेराङ" डुमा ङि गाम्देरताङ डुमा बुर्केन बुलुला खसुङ।²⁵ल्होसा, यरुशलेम्ला दक्पुजिम सिमियोन मीन क्याबु मि हतुथ्यो। तिदि दिक्पा म्यादुप्ताङ कन्ज्यक्ला शोवा किरुथ्यो। तिकि इझ्रएल्ला अर्तितेर्पाला गुनिते हतुत्यो तेमे थुचेङ्ङे तिकलला हतुथ्यो। ²⁶चोवो कन्ज्यककि तिला ख्रिष्ट मथोङुसाक ख्योरुङ मिसिउ सिनिते साबु हत्थ्यो।²⁷ङिन्जिक थुचेङ्ङेकी गमाक्यानी ती ल्हाखाङ्ला लेसुङ। टिमला हतुप ताम ङेनी हामाताङ हाबा तिकि येशुला ल्हाखाङ्ला खसुङ। ²⁸त्यासुर सिमियोन्की येशु ला दाक्पी पङ्दुला लानिते कन्ज्यकला शोवा पुलिन्ताङ सासुङ,²⁹ " दाक्पी साबुदगेराङ, हे कन्ज्यक, दाक्पी यक्पुला किर्मु क्यानी ड~नाङ।³⁰चिलासिसिन ङे मिग ख्यरे लाक्पी यग थोङ्ङु हये,³¹ ती दाक्पिकी तेरिक्की मिक्ला छ्यातेदु हये।³² ख्यरे मि इझ्राएली ताङ ज्यान मिदिबाला ठादिङ्ङी जब टाक हिन।³³आङी हाबा ताङ हामा आङी कला साबु ताम्कोनी याम्छेन्लासुङ।³⁴ त्यासुर सिमियोनकी तिबाला मलाम बिन्सुङ तेमे मरियमला दुक्सासुङ,"ल्यामुक्यानी ङेन, दि पेजा इझ्राएलला अलाकी थार्वा ताङ ना तोङ्ङुप्ला आलाकी फिल्दङ्माला ताम किरुसिनिते य्होसुर ता~ङुजै।³⁵ तुक्राङ्क्यानी टि थनी ख्यरे खक्पला ग्यागुप मिआलाकी सेम्गिताम थोङ्सित सिनिते।³⁶दक्पुजिक हन्ना मीन क्यापु लुङ्देन्माजी हत्थ्यो। तिकि आसेर गिपिकी फनुयल्की पुम हिन्त्यो। ती पुमा आला गामा गालुहत्थ्यो। ती जादिक्यानी ल्हो दिन क्याजिक खरे ख्यतानी देदुहत्थ्यो। ³⁷त्यसुर ती लो (खाल्सिताङ सि) युसिम्राङ देसुङ। तिकि छ्योखाङ ला नाम्लाङ कन्ज्यक्ला शोवा पुलिन्ताङ देसुङ।³⁸ तिजोराङ बेला ती त्याख्योल्सुङ तेमे कन्ज्यकला शोवा पुलु स्युसुङ। यरुस्लेम्की थावा गुनि हतुप तेरिक्ला तिकि आङी कला सासुङ।³⁹कन्ज्यककी टिमला साबु दगेराङ तिबिकी तेरिक यक सिन्सिमा, दाक्पी युल गालिल्की नासरतला लेप्सुङ।⁴⁰ तेमे आङ्ङा रिक्पाला ताङ कबाला छारिन्ताङ गाल्सुङ, कन्ज्यकी लाक्तुर तिकि खाला हतुथ्यो।⁴¹की हाबा ताङ हामा निस्तार मानेकिरुप्ला ल्होरिटाङ यरुसलेम्ला डथ्यो।⁴² खो ल्हो चिङ्ङी ख्योल्सिमाङ तुकराङ क्यानी यरुससलेम्ला गाल्सुङ।⁴³ तेमे चाड मानीक्यानी सिन्सिमा तिबा दाक्पी खाङ्बाला लक्सुङ, लगुबेला येशु त्याराङ यरुसलेम्लाराङ लुसुङ ती ताम तिकि पापा ताङ मामाकी छ्याराङ म्यात्थ्यो। ⁴⁴ङिन्जिक युनि सिन्सिमा तिबाला येशु मिनाङ्लाराङ लुदै सिनि सासुङ। त्यासुर तिबिकी दाक्पी मि ताङ दाल्जिनाङ्ला छोलु स्युसुङ।⁴⁵तिबिकी खोला माङेसिमा यरुसलेमला ग्युर्निते छोलु स्युसुङ।⁴⁶ ङिमा सुम्गी तिङ्ला तिबिकी खोला ल्हाखाङ्ला छ्ये तिबिपार्ला ङेएदिन्ताङ तिबाला ट्हिताङ हतुप थेप्सुङ। ⁴⁷चोजिगी तिकि ताम ङेदुथ्यो, तिकि रिक्पाताङ छिक् लगु थोङ्नी याम्छेन लाङुथ्यो।⁴⁸तिबिकि खोला थोङ्सिमा तिबाला याम्छेन लासुङ। खोकी हामा मरियम्की खोला सासुङ," पुज्युङ, ख्यरेकी चिला ङिराङ तानी दुकक्याबुजिक? ख्यरे पापा ताङ ङेकी चो सुर्ता किताङ ख्योरुङ्ला छालिन।" ⁴⁹खोकी तिबाला सिक्यासुङ," दाक्पुतिबी ङाला चिला छोलिन हये? ङा ङे पापी खाङ्बाला हुङ गोक्यु सिनिते खाङ खिराङ्ला छ्या मेत?।" ⁵⁰हिन्सिराङ तिबिकी खोकी साबु ताम खाङ्हिन सिनिते छ्यामाङ्ङे।⁵¹त्यासुर खो तिबा तानी दाक्पी खाङ्बा नासरतला लक्सुङ तेमे तिबि साबु ङ्यएनिते देसुङ। खोकी मामी दि तेरिक ताम सेम्लाराङ ज्याक्सुङ।⁵² येशु रिक्पाला, कबाला कन्ज्यककी छ्यला ताङ मि~ मिगिछ्यला छारिन्ताङ गाल्सुङ।

Chapter 3

¹कैसर तिबेरियसकि ल्हो च्याङाला, पन्तियस पिलातस यहुदिया तिकि मिछ्ये हत्थ्यो, हेरोद गालिलकि ग्याल्बु ताङ तिकि नुक फिलिपति इतुरिया ताङ् त्राखोनितिसकि ग्याल्बु हतुथ्यो। लुसानियासफअबिलेनेकि ग्याल्बु हत्थो।² हन्नास ताङ् कैयाफा प्रधान (पुजारि) हिदुप तुजेला, जकरिया तिकि पुज्युङ युहन्नात्ये खाङ मेतुप दासाला कन्जयकि चिक लेसुङ्।³तिकि दिक्पा तोराला बप्तिस्माकि कला सेदिनेताङ् यर्दन ज्युङ्ङि टठुकि दासानेबा ह्युसुङ।⁴दुक्कयानि यशैया लुङ्देन्बि क्षोला टिबु हये," खाङ् मेदुप दासाला मिजिकि होरुक्यानि कातोङ्ङिन हये, चोवोकि लाम जोसा, खोकी लामदिबा थाकाजोसा।⁵तेरिक (उपत्यका) जेउ, रि ताङ् गाङ् दिबा ल्ङ्ङे जेद, क्यक्से लामदिबा थाका डिउ तेमे मेलेबा लामदिबा ल्यामु जेउ। ⁶तेरिक मिदिबि कन्जयबकि थार्वाला थोङ्ङिद।⁷दिकिकिसाला, युहन्नाकि तिकि चाला बप्तिसमा लाङ्ङुप हुङ्ङिन हतुप अाला मिदिबाला सासुङ्," हे तुक्जेरे रुलकि पेजा, सिकि खिराङ्ला कन्ज्यकि हुङ्ङिन हतुप ङ्यर्मा नेसुर टोसा सासुङ्?⁸पश्चाताप योग्गयकि चाबा गोर्चिद तेमे दाकपि सेम्ला अब्राहाम अरे हाबा हिन्सिरुप मातोङ्ङा, चिलासिसिन कन्जयक्कि दि दो. नेसुराङ् अब्राहामला सिनि पेजा जोथुक्यु।⁹दोङ्बि मारिला तेरि ख्योल्सिदु हये। तिकि किसाला, ल्यामु डाल्बा मोगोरु तेरिक दोङ्बुला ट्यगु तेमे मे~नाङ्ला लुगुप।"¹⁰त्यासुर मिदिबिकि दुक्सिधाङ् टिसुङ्, "तिनक् हिन्सिन ङिरेकि खाङ् किगोकि?" ¹¹तिकि तिकि तिबाला सासुङ्, "टुमा ङि माज्या हतुप तिकि म्यतुप्ला तेर्सित्। तुक्राङ् क्यानि, सु ता~नि साप सामा हये, तिकि म्यतुप्तिला तेर्सित्।"¹²त्यासुर (कर) दुतु तिबाङ् तिकि चाला बप्तिस्मा लिङुला लेसुङ् तेमे सासुङ्, "लबेन, ङिरेकिदि खाङ् किगोकि?" ¹³तिकि तिबाला सासुङ्, " खिरेकि लाङ्गोबुसिना अाला डेबा मादुसा।"¹⁴सिपाहि तिबाङ् लेम्निते टिसुङ्, "ङिरे कला दि.? ङिरेकि खाङ् किगोकि?" खिरेकि ज्यान् न्यसुर टनिते डेबा मालाङ् तेमे सुलाङ् म्यदु ताम्ला (दोष) माकि, दाक्पुला चो बिन्सुङ् तिलाराङ् नो छिबा किसा।"¹⁵त्यासुर मिदिबा ख्रिष्ट गिउ सिनिते गा~किताङ् गुनिते हतुथ्यो, ना युहन्नाा राङ् ख्रिष्ट हिदे सिनिते तेरिक्कि सेम्ला लानि हत्यो।¹⁶ युहन्नाकि तिबा तेरिक्ला सासुङ्, "ङा~ खिराङ्ला छ्युथनि बप्तिस्मा तेर्क्यु, हिन्सिराङ् ङा~ सिनाङ् अाला ङारहतुप मि गिउ, तिकि द:च्चि रुम्दक टोलुङ् ङा~ पाम्सु मिकिउ। खोकि खिराङ्ला थु चेङ्ङे ताङ् मे: थनि बप्तिस्मा तेर्किद।¹⁷खोकि खला सेलि ज~ताङ् चाबाला दि~रि नाङ्ला रुकुला खोकि लाक्तुला टापु ग्यालुक् हये। हिन्सिराङ् खोकि फुङ्मा तिलादि नाम्लाङ् मिसिबु मेनाङ्ला रेगिद।¹⁸तिकि मिदिबाला हारोङ् अाला गा~लोङिन्ताङ् लेन ल्यामु शेेसुङ्। ¹⁹तेमे ग्याल्बु हेरोदकि दाक्पि नुगि पेर्मि हेरोदियाला जेन्दि क्याबुताङ् तिकि क्याबु ज्यान मेलेबा यक क्याबु कला युहन्नाकि होरु क्यासुङ्।²⁰ हिन्नसिराङ् हेरोदकि हारोङ् अाला मेलेबा यक क्यासुङ्। चिलासिसिन् तिकि युहन्नाला जेलला लुगुथ्यो।²¹युहन्नाकि मि तिबाला बप्तिस्मा तेरिन्किसिन्, येशुलाङ् बिन्सुङ् खोकि शोवा तापिन्हतुथ्यो, त्यासुर दे:वा:च्वेन् पे:सुङ्। ²²थु.चेङ्ङे खोकि खाला गाम्देर द:गेराङ् क्यानि पाप्सुङ्। तिराङ् तुजेला दे:वा:च्वेन्नेसुर दिनक होरुजिक लेसुङ्, ख्योरुङ् ङेदि (प्रिये) पुज्युङ् हिन, ङा~ला ख्योरुङ् तानि ङ्वोछि:म्बु हये।²³येशुकि लोपुस्युगु तुज्येला खो ल्हो (तीस) कि हतुथ्यो। मितिबिकि खोला योसेपकि पुज्युङ् हिन सिरुप्थ्यो, योसेपति एलीकि पुजेयुङ् हिदुथ्यो। ²⁴मत्तातकि पुज्युङ् एली, लेवीकि पुज्युङ् मत्तात, मल्कीकि पुज्युङ् लेवी, यान्नाकि पुज्युङ् मल्की, योसेफकि पुज्युङ् यान्ना,²⁵मत्ताथियासकि पुज्युङ् योसेफ, अामोसकि पुज्युङ् मत्ताथियास, नहुमकि पुज्युङ् अामोस, इसलीकि पुज्युङ् नहुम ताङ् इसली नग्गैकि पुज्युङ् हिन्थ्यो, ²⁶माथकि पुज्युङ् नग्गै, मत्ताथियासकि पुज्युङ् माथ, सेमैनकि पुज्युङ् मत्ताथियास, योसेखकि पुज्युङ् सेमैन, योदानकि पुज्युङ् योसेख हदुथ्यो,²⁷योअानानकि पुज्युङ् योदा, रेसाकि पुज्युङ् योअानान, यरुबाबेलकि पुज्युङ् रेसा, शालतिएलकि पुज्युङ् यरुबाबेल, नेरीकि पुज्युङ् शालतिएल, ²⁸मल्कीकि पुज्युङ् नेरी, अधीकि पुज्युङ् मल्की, कोसामकि पुज्युङ् अधी, एलमादमकि पुज्युङ् कोसाम, एर्कि पुज्युङ् एलमादम हिन्थ्यो।²⁹ यहोशुकि पुज्युङ् एर्, एलिएजरकि यहोशु, योरीमकि पुज्युङ् एलिएजर, मत्तातकि पुज्युङ् योरीम, लेवीकि पुज्युङ् मत्तात हत्थ्यो,³⁰शिमियोनका पुज्युङ् लेवी, यहुदाकि पुज्युङ् शिमियोन, योसेफकि पुज्युङ् यहुदा, योनानकि पुज्युङ् योसेफ, एल्याकीमकि पुज्युङ् योनान, ³¹मलेअाकि पुज्युङ् एल्याकीम, मिन्नाकि पुज्युङ् मलेअा, मत्ताथाकि पुज्युङ् मिन्ना, नातानकि पुज्युङ् मत्ताथा, दाऊदकि पुज्युङ् नातान, ³²यिशैकि पुज्युङ् दाऊद, अोबेदकि पुज्युङ् यिशै, बोअजकि पुज्युङ् अोबेद, सल्मोनकि पुज्युङ् बोअज, नहशोनका छोरा सल्मोन,³³अम्मीनादाबकि पुज्युङ् नहशोन,अारामकि पुज्युङ् अम्मीनादाब, हेस्रोनकि पुज्युङ् अाराम, फारेसकाकि पुज्युङ् हेस्रोन, यहुदाकि पुज्युङ् फारेस, ³⁴याकूबकि पुज्युङ् यहुदा, इसहाककी पुज्युङ् याकूब, अब्राहामकि पुज्युङ् इसहाक, तेरहकि पुज्युङ् अब्राहाम, नाहोरकि पुज्युङ् तेरह, ³⁵सरुगकि पुज्युङ् नाहोर रऊकि पुज्युङ् सरुग, पेेलेगकि पुज्युङ् रऊ, एबेरकि पुज्युङ् पेलेग, शेलहकि पुज्युङ् एबेर,³⁶केनानकि पुज्युङ् शेलह, अर्पक्षदकि पुज्युङ् केनान, शेमकि पुज्युङ् अर्पक्षद, नोअाकि पुज्युङ् शेम, लेमेखकि पुज्युङ् नोअा,³⁷ मतूशेलहकि पुज्युङ् लेमेख, हनोककि पुज्युङ् मतुशेलह, येरेदकि पुज्युङ् हनोक, महलालेलकि पुज्युङ् येरेद, केनानकि पुज्युङ् महलालेल,³⁸ एनोशकि पुज्युङ् केनान, शेतकि पुज्युङ् एनोश, अादमकि पुज्युङ् शेत अादमदि कन्जयककि पुज्युङ् हिदुथ्यो।

Chapter 4

¹्यासुर थु चेङ्ङेकि केङ्नि येशू यर्दन ज्युङ्नेसुर लक्सुङ्, तेमे थुन्येसुर खाङमेतु दासाला गाल्सुङ्।² त्या खो ङिमा खाल्सि साक् दियाबलसनेसुर (परीक्षाला) थोप्सुङ्। ती ङिमादिबाला खोकि खाङ् सोबुम्यात्थ्यो, तेमे ति तिङ्ङि तुज्यतिबाला खोला ल्हबा लाबुहत्थयो।³ेमे डे कि येशूला सासुङ्, " हुतुङ् ख्योरुङ् कन्ज्यककि पुज्युङ् हिन्सिन्, दि दोला सिबाङ् छ्युङ्ङुला कुत्।" ⁴येशूकि सासुङ्, "टिबु हये, मि सिबाङ्कि क्याजि थार्मुथुबु।"⁵त्यासुर, डे~कि खोला थेन्बु दासालाा टिनिगाल्नि लुङ्बिकि तेरिक् ग्याल्खाम उकुर्जिक्ला छ्यातेन्सुङ्। ⁶डे~कि खोला सासुङ्, "ङा ख्योरुङ्ला दितेरिक ग्यालखाङ्दिबा ताङ् दिकि छ्येखाला ग्याल्बु किरुप तेर्क्यु। ङा दि किथुक्यु, चिलासिसिन् दि तेरिक्कि खाला ग्याल्बु किरुप(अधिकार) ङाला बिदुहये, ङेकि सुला तेरु सेमकिउ तिला तेर्थुक्यु। ⁷तिकिकिसाला ख्यरेकि ङाला मोवा क्यनि शोवापुल्सिन, दि तेरिक ख्यरेदि डिद।"⁸तेमे येशूकि चिक् लक्सुङ् तेमे तिला सासुङ्, "टिबु हये, ख्यरेकि दाक्पि (कन्ज्यकला) क्याजिक शोवापुलु ताङ् खोकिदि क्याजिक् (सेवा) किसा।"⁹त्यासुर डे~कि यशूला यरूशलेम ल्हाखाङ्ङि थेन्बु दासाकि गोला टि~गाल्नि खोला सासुङ्, "हुतुङ् राङ् ख्योरुङ् कन्ज्यकि पुज्युङ् हिन्सिन्, द्यासुर थुला छङ्माल्ग्योप्। ¹⁰चिलासिसिन टिबु हये,ख्यरे जो~किरुताङ् ल्हाप्ला 'खोकि दाक्पि दे:वा:चेन्कि थुला कुकिद।' ¹¹तेमे तिबिकि ख्योरुङ्ला लाक्तुर नाङ्लाराङ् जिम्ग्यु, त्यदक किसाला ख्यरे काङ्बा देखाला मेदेपु।"¹²येशूकि चिक्लकिन्ताङ् तिला सासुङ्। "दिनक साबु हये, ख्यरेकि दाक्पि चोवो कन्ज्यककि (परीक्षा) माकिसा।" ¹³तेमे डे~कि येशूकि (परीक्षा) क्यानि सिन्सिमा खोला ज्यार्मा तुज्ये ह्ङ्साशाक क्युन्ज्याङ्नि गाल्सुङ्।¹⁴त्यासुर थु चेङ्ङेकि ङा~रन्यसुर येशू गालिलला ग्युर्सुङ् तेमे खोकि कला गालुप तामदि फार्किछुर्कि तेरिक दासाला टाम्सुङ्। ¹⁵खोकि तिबिकि जोम्खाङ्ला लाप्सुङ् तेमे तेरिक्कि खोकि शोवा क्यासुङ्।¹⁶ङिमाजिक् येशू नासरतला लेप्सुङ्, ती दासाला येशू बोबु गालुथ्यो। खोकि टिमन्यसुर खो यहूदी जोम्खाङ्ला स्युनि ङा~सप ङिमाला लानि क्ष्यो रा~सुङ्। ¹⁷खोला यशैया लुङ्लेनकि क्ष्योकि मुठ्ठहा बिन्सुङ्। त्यासुर खोकि मुठ्ठहा पेसुङ् तेमे खोकि दिनक टिबु दासा थेप्सुङ्।¹⁸चोवोकन्ज्यकि थु ङे खाला हये, चिलासिसिन खोकि ङाला टेङ्बुदिबाला लेनल्यमु सिसुपला अोङ्(अभिषेक) क्याबु हये। खोकि (कैदि)तिबला पित्ताङ्ङु ताम लापु ङाला ताङ्ङु हये तेमे मिगि मोथोङ्ङु दिबाला मिक् तेरुप्, ङ्याप्चेला श्योरुप्तिबाला त्यासुर देदुप, ¹⁹तेमे कन्ज्यकि लमेनकि(निगाह) छ्यार्वा लापुप्ला ङाला ताङ्ङु हये।"²⁰त्यासुर खोकि क्ष्योकि मुठ्ठहाला (चर्मपत्र) उप्सुङ् तेमे जोम्खाङ्कि तेर्सिना क्ष्ये यक्पुला लङ्नि बिन्सुङ् तेमे खो देसुङ्। जोम्खाङ्ला जोबु तेरिक मिदिबि मिक खोकिक्ष्यला फक्सुङ्। ²¹खोकि तिबाला सिक्यासुङ्, "ङारिङ् खिरेकि दि चिक्तिबा ङेदिन्हदु तुज्येलाराङ् ख्योलु हद।" ²²खोकि सिक्याबु चिकिदि तेरिक थोङुताङ् ङ्येदुप मि (साक्षी) गाल्सुङ् तेमे तेरिक मि दिबा खोकि खानेसुर थेदुप ङिङ्जेकि(अनुग्रही) चिक्ला याम्छ्येन(अाश्चर्य चकित) गाल्सुङ्। तिबाति दुक्सिदाङ् हत्थ्यो," खाङ् दि मिदि योसेफकि पुज्युङ् मीन ते?²³येशूकि तिबाला सासुङ्, "हुतुङ्राङ् खिरेकि ङाला दि (उखान) सिद, ए पोन्बु(वैध्य) ख्योरुङ् दाक्पुलाराङ् ट्क्चित। कफर्नुहुमला खाङ्-खाङ् यकतिबा ख्यरेकि क्याबु क्याबुहये तिबा ङिरेकि कोदुहये, ती यक तिबा दाक्पि ठोटुकि दासालाङ् किसा।" ²⁴हुतुङ्राङ् ङा खिराङ्ला सिदा, "चिन्दिङ् लुङ्देनबाला दाक्पि दासाला(ठाउँमा) मेङ्येन्द।²⁵हिन्सिराङ् ङा खिराङ्ला हुतुङ्कि ताम सिद, ल्हो सुम ताङ् ला~ टुक्साक दे:वा:चेन्कि गो.चेनि छ्यार्बा माताङ्बा तेमे तेरिक साला बोबु (अनिकाल) थोपु एलियाकि तुज्यला इझ्राएलला अाला युसिमतिबा हत्थ्यो। ²⁶हिन्सिराङ् एलियाला ज्या चिन्दिङ् मि ताङ् दासातिबाला माताङ्बा सिदोन (नगर)ला सारपतकी युसिमचाला ताङ्सुङ्। ²⁷लुङ्देनबा एलिशाकि तुज्यला इझ्राएलला अाला (कुष्ठ) नेर्पा थेदुपतिबा हत्थयो, हिन्सिराङ् सिरियाली मिनदिसिनाङ् ज्यान सुङ् ट्यक्माचित।²⁸जोम्खाङ्ला हतुप तेरिक्कि मितिकि दि तेरिक तामदिबा कोसुङ्, त्यासुर तिबाला अाला ङ्यर्मा लासुङ्।²⁹ दिबा तेरिक लासुङ् तेमे खोला युल(सहर)कि फिला पुलिन्दाङ् टिँगाल्सुङ्, ती युल(सहर) तिबिकि ले~खाला जोबुहत्थ्यो, त्यासुराङ् खोला पाम्तोङ्ङुप छाल्सुङ्। ³⁰हिन्सिराङ खो तिबिकि पार्नेसुर थेनि दाक्पि लाम्ला स्युसुङ्।³¹त्यासुर खो गालील (युलकि) कफर्नहुमला गाल्सुङ्। ङासबकि ङिमाला खोकि मिदिबाला जोम्खाङ्ला लोपिन्ताङ् हतुथ्यो।³² तिबा खोकि रिक्पाला याम्छेन लासुङ्, चिलासिसिन खोकि दाक्पिदिराङ् दगेक्यानि(अधिकार) ताम क्याबु हत्थ्यो।³³ती ङिमाला जोम्खाङ्ला रेन्डि स्युबु मि दक्पुजिक हतुथ्यो, तेमे तिकि होरुबोबु तेनि थ~रिग्यानि सासुङ्, ³⁴"नासरतकि युशू, ङिराङ् तानि ख्यरेति खाङ्ङि यक हये? खाङ् ख्योरुङ् ङिराङ्ला सिदाकिरुपला लेपुजै? ख्योरुङ् सु हिनसिनिते ङाला छ्याहये। ख्योरुङ् कन्जककि चेङ्ङे पेजा(पवित्र जन) हिन।"³⁵येशूकि रेन्डिला ङेर्मा क्यासुङ् तेमे सासुङ्, "खाराक्पा देत तेमे तिन्यासुर फिला थेनिग्युक्।" तिकि तिबिपार्ला तिला रिल्सुङ तेमे चिनगाङ् मेलेबा माक्याबा तिन्यसुर थेनि गाल्सुङ्। ³⁶तेरिक मिदिबाला याम्छेन लासुङ् तेमे तिबा खप्राङ् दि कला तामकिरु छाल्सुुङ्। तिकि सासुङ्, "दि चिक तिबा चिनकहिन? खोकि रेन्डितिबाला दाक्पु ताङ् ङारतानि कुक्यु तेमे तिबा फिला थेन्निडिउ?" ³⁷खोकि कला गालुप लेनतिबा टटुकि तेरिक दासाला नानुस्याम्ला टाम्सुङ्।³⁸त्यासुर येशू जोम्खाङ्नेसुर थेनि सिमोनकि खाङ्बाला स्युसुङ। सिमोनकि इबिला अाला ख्जारकि दुक्पा बिनि हत्थ्यो तेमे तिकि क्ष्यला खोतानि क्ष्याक्छाल्सुङ। ³⁹खो तिकि चाला लासुङ् तेमे ख्यजारला ङ्यार्मा क्यासुङ् तेमे ख्याजारकि तिला ताङ्सुङ। स्यारि ती खक्लासुङ् तेमे खोकि(सेवा) किरुस्युसुङ।⁴⁰गमु ङिमा रिम्नि सिदु तुज्यला अाला थक्की नेर्पा कोबु अामोछ्यबधबु तिबाला येशूकि चाला टिनिलेसुङ्। खोकि तिबातेरिक्कि खाला दाक्पि लाक्पा ज्याक्सुङ् तेमे तेरिक्ला ट्याक्चिसुङ। ⁴¹तिबिनाङ्ला अालानेसुर रेन्डि थरिग्यागिन फिला थेनि गाल्सुङ, "ख्योरुङ् सेन्बु कन्ज्यकि पुज्युङ्हिन।" येशूकि रेन्डिला ङ्यर्मा क्यासुङ तेमे तिबाला ताम किमाचित, चिलासिसिन खो ख्रिष्ट हिन सिनि तिबाला छ्या हतुथ्यो।⁴²टप लेप्सिमा, खो सुङ्म्यतुप दासाला गाल्सुङ। अाला मिदिबिकि खोला छाल्नि हतुथ्यो तेमे खो खेनि नक, मितिबाङ् त्याराङ् तेमे तिबिकि खोला ज्यार्मा दासाला ड~नेसुर क्योरु छाल्सुङ्। ⁴³तेमे येशूकि सासुङ्, "ङेकि ज्यान दासालाङ् ग्यालखामकि लेनल्यामु स्येराङ् गोक्यु, चिलासिसिन ङा दिलाराङ्सिनि ताङुँप हिन।" ⁴⁴त्यासुर यहूदियाकि तेरिक (प्रान्तकि) जोम्खाङ्नेबा खोकि ङिमिटाङ स्येसुङ्।

Chapter 5

¹मिदिबा येेेशूत्ए कन्ज्यककि चिक ङेदुला जोम्सुङ्, ती तुज्यला येशू गनेसरेतकि ज्युङ्ङि नानुला टाङ्ङिलानि हतुपथ्यो।² खोकि ती ज्युङ्ङि नाङ्ला ठु ङिचब ज्याकुप थोङ्सुङ्। ङ्यासेतुप मिदिबिकि फिलाथेनि दाक्पि (जाल) टुइहतुथ्यो। ³येशू तिजो पार्ला दक्पुजिक ठुला जेसुङ् तिदि सिमोनकिदि हिदुथ्यो तेमे तिला सा सिना फाजेक छ्यु हसाला दानिडप सासुङ्। त्यासुर खोकि ठुखाला देनि मिदिबाला लाप्सुङ्।⁴खोकि ताम क्यानि सिन्सिमा सिमोनला सासुङ्, "ङ्या जिबुला ख्यरे ठु छ्युतिङ्मुनेबा दानी (जाल) ग्योप।"⁵ सिमोनकि सिक्यासुङ, " चोवो, ङिरेकि नुपखाङ् (जाल) ग्यापिन्, हिन्सिराङ् खाङ् जिम्माथु। हिन्सिराङ् दाक्पुकि सिसिन ङा (जाल) ग्याकिद।"⁶ तिबिकि तुक क्यासुङ्, तिबिकि अाला ङ्यादिबा रुसुङ् तेमे तिबि जाल रालुचोलिन हतुथ्यो। ⁷तिकिकिसा, तिबिकि दाक्पि ठुकि ज्यार्मा दाल्जाला लाताप क्यानि काताङ्सुङ्। ितबा लेसुङ् तेमे तेरिक ठु दिबा क्याङ्नि तिबुस्युसुङ्।⁸तेमे सिमोन पत्रुसकि दि थोङ्सिमा, येशूकि गमाला टिमुङ् चुनि सिक्यासुङ्, "हे चोवो, ङा ङेबा हतु मि हिन।" ⁹तिबिकि ङ्या जिमु थोङ्नि ती ताङ तितानि हतुप तेरिक याम्छेन्ला स्योर्सुङ्। ¹⁰दि यक्ला जब्दियाकि पुज्युङ्दिबा याकुब ताङ यूहन्ना पत्रुसतानि छ्याजिक हत्थ्यो। येशूकि पत्रुसला सिक्यासुङ्, "जिबा माकि, चिलासिसिन ताफेन्नेसुर ख्यरेकि मिदिबाला जिम्गिद।"¹¹ तिबिकि दाक्पि ठु दिबाला सासिखाला खसिमा, तिबिकि दाक्पुतानि हतुप तेरिक क्युन्ज्याङ्नि खोकि तिङ्ला तिङ्ङ्यासुङ।¹²खो युल्दिबिनाङ्ङि दक्पुजिक युला डोइहतु तुज्यला खोकि कुष्ठनेर्पा हतुपला थोङ्सुङ्। कुष्ठनेर्पा हतुतिकिङ् येशूला थोङ्सुङ्, तिकि खउ ग्याम्नि थुजेपुल्सुङ् तेमे सासुङ, "चोवो, ख्यरेकि सेमक्यासिन ङाला चेङ्ङे जोथुप्क्यु।" ¹³येशूकि लाक्पाग्यानि सिक्यासुङ्, "ङा सेमकिउ ख्योरुङ् चेङ्ङे डोसित।" तेमे स्यारि कुष्ठनेर्पिकि तिला पिताङ्सुङ्।¹⁴खोकि दि ताम सुलाङ् मासिसासिनि लाप्सुङ् तेमे सासुङ्, "दाक्पिलाम स्यु तेमे मोसाकि टिमलादगेक्यानि दाक्पुला ल्हमेनकि चाला छ्यातेना। ख्यरे चेङ्ङेला सिनि बलि बिन तेमे तिबाला ख्योरुङ् च्युक्क्यानि ट्याक्सुङ् सिनि सिसा।"¹⁵तेमे दि ताम खेन्बाङ् टाम्सुङ् तेमे मिदिबा ती च्युक्क्यानि ट्याक्सुङ् सिनि लापुति ङेदुलाताङ् दाक्पि नेर्पादिबा टेक्जिदुला लेप्सुङ।¹⁶ हिन्सिराङ् खो अालादगे: खाङ्मेतुप दासाला गाल्नि शोवा पुलुथ्यो।¹⁷ङिन्जिक खोकि रिक्पा लोपिन्हतु तुज्जला,त्या फरिसीतिबा ताङ् ठिमलाहतुप लमेनतिबाङ् देनि हतुथ्यो, ती गालील ताङ् यहूदाकि अाला युल ताङ (इलाका)दिबा नेसुर तेमे यरुसलेमकि सहरनेसुर लेबुथ्यो। टेग्जिदुला कन्ज्ककि ङार खोतानि हत्थ्यो¹⁸मिदिबिकि (पक्षाघाति) मि जिक्ला गुन्द्रिनाङ्ला खुर्नि लेप्सुङ। तिला येशूकि गमाला नाङ्ला खुर्नि ज्यकुला लाम छाल्सुङ। हिन्सिराङ् मिअाला हतु तुज्यकि तिबिकि तिला येशूकि चाला खुर्नि डोमाथु।¹⁹ तिकिकिसाला, तिबा खाङ्बि लेब्किम्खाला जेसुङ् तेमे लेप्किम्दि लङ्नि तिबिकि ती मिदिला येशू हतुदासाला दासातानिराङ् पाप्सुङ्।²⁰येशूकि तिबि मोवाला थोङ्सुङ तेमे सासुङ, "ए मिदिबा, ख्यरे मोवाकि किसा ख्यरे ङेबा (क्षमा) गालु हये।"²¹ शास्त्री ताङ् फरिसीतिबिकि ट्याप स्युसुङ, " दि कन्ज्यक-निन्दा किरुपदि सुहिन? कन्ज्यकसिना ज्यान सिकि ङेबा (क्षमा) किथुकि?"²²येशूकि तिबिकि खप्राङ्-खप्राङ खाङ नाक्साम्ताङ्सुङ सिनिते झ्याङेसुङ तेमे सिक्यासुङ, "खिराङ दाक्पि सेम्ला चिला दिनक ताम ठि? ²³चिन्दि ताम दिम्बु(सजिलो) हये `ख्यरे ङेबा टेक्सुङ सिरु ना लानिते दोङ् सिरुप?´ ²⁴खिराङ्ला छ्याहोसित् मि पुज्युङ्ला जाम्बुलिङ्ला ङेबा टेग्जिदुप दाक्पुकिरुप(अधिकार) हये। ङा ख्योरुङ्ला सिउ, "ल~, ख्यरे दाक्पि दासा थुल तेमे दाक्िप खाङ्बाला ग्युक।"²⁵स्यारि तिबिमिगि चालाराङ ती लासुङ तेमे दाक्पि दासाथुल्नि कन्ज्यकला शोवा पुलिन्दाङ् दाक्पि खाङ्बानेबा गाल्सुङ। ²⁶तेरिक्ला याम्छेन लासुङ तेमे कन्ज्यकला शोवा पुल्सुङ। तिबा जिबिकि क्यङ्निते सासुङ, "(असाधारण) यक थोङु हये।²⁷त्यसुर येशू तिदासा नेसुर गाल्सुङ लेवी मीन क्याबु ड्यबा दुतु(कर उठाउनने) मिजिक्ला डेबा दुतुदासाला देनि हतुप थोङ्सुङ। खोकि तिला सिक्यासुङ, " ङाला तिङ्ङ्य।" ²⁸तिकिकिसा, लेवीकि तेरिक पिताङ्नि लासुङ तेमे खोला तिङ्ङयासुङ।²⁹तेमे लेवीकि येशुकि कला तिकि खाङ्बाला बोबु छ्याङ्दुङ् बिन्सुङ, त्या अाला डेबा दुतु मिदिबाङ् हतुथ्यो तेमे ज्यान मिदिबिसाङ् (टेबुल्ला) ङ्~निते तिबातानिते स्हाइताङ् हत्थ्यो। ³⁰तेमे फरिसी ताङ् तिबिकि (शास्त्रि) तिबिकि तिबि लमेनतिबा तानि दुक्यानि दुक्पा शेतिन हत्थ्यो, "खिराङ चिले डेबा दुतु ताङ ज्यान ङेबा हतु मितिबा तानि देनि से?"³¹ येशूकि तिबाला सासुङ, "ल्यामु ताङ् अाक्षोबु मिला श्येबुमिकि खाचो मोडोउ, अामोक्षोबु मिला क्याजिब दिकि खाचो डिउ।"³² ङा ङेबा मेदुप मिला (पश्चाताप) किरुला कातोङ्लेपु मीन, ङेबाहतु तिबाला कातोङ्ङु लेबु हिन।³³तिबिकि खोला सिक्यासुङ्, "यूहन्नाकि टाबादिबा अालादगे:(उपवास) देक्यु तेमे शोवा पुल्ग्यु त्यासुर फरिसीकि लमेन दिबिसाङ तुक्र्राङ् किउ, तेमे ख्यरे लमेनदिबा सेउ तमे थुङ्ङु।"³⁴ येशूकि तिबा सासुङ, "खाङ् जान्दिला (दुलाहा) त्या तिबि चाला हतुतुज्यला जान्दिला लेपु मिदिबा ङ्युङने देक्यु?"³⁵ हिन्सिराङ तिबि पार्नेसुर (दुलहाला) खुन्निडप तुज्य घिउ, तेमे मितिबा ती ङिमादिबाला ङ्युङने देकिद।"³⁶त्यासुर येशूकि तिबाला दक्पुजिक (दृष्टान्त) सिक्यासुङ, "सिसाङ् ङिङ्बा माज्या चेबुला साबा माज्या मोरोलु। तिकि तुक्यासिन, तिकि ती साबा माज्याला रालुप डिउ, तेमे ती माज्यि चेत्पा ङिङ्बा माज्या तानिङ मिडिगु।³⁷तुक्राङ् क्यानि सिसाङ् ङिङ्बा (मशकला) साबा (दाखमध) माग्यागु तिकि तुक्क्यासि साबा (दाखमधकि) ङिङ्बा मशकला टुम्यु तेमे दाखमध पेक्यु तेमे मशक तिङ कोमेछेबु डिउ। ³⁸साबा दाखमध साबा महकलाराङ् ज्यकगोक्यु। ³⁹ङिङ्बा दाखमध थुनिते सिसाङ् साबा दाखमधकि सेम किमुथुबु, चिलासिसिन "ङिङ्बाराङ् ल्यामुनक सिउ।"

Chapter 6

¹ता~ ङासप ङिमाला दिनक गाल्सुङ येशू लोमानतिबा तानि चाबि पेप्कि लाम्नेसुर डोइहतु तुज्यला तिबिकि लाक्पाथनि चाबिङि:मा थुइताङ तिबि लाक्पिनाङ्ला मुरिन्ताङ् चाबा साइ हतुथ्यो।² तेमे फरिसीतिबिकि सासुङ, "चिला खिरेकि ङासप ङिमाला ठिमन्यसुर किरुमेङुप यक किताङ्हये।³येशूकि तिबाला ताम लगिन्ताङ् सिक्यासुङ,"दाउद ताङ ती तानि हतु मिदिबा लबा क्याबु तुज्यला दाउदकि खाङ्क्यासुङ् सिनिते खिरेकि राबु(पढेको) हये?⁴ ती कन्ज्यकि खाङ्बाला स्युनि (पुजारी) कि सिना ज्यान्गि साप म्याङ्गुप कन्ज्यकि छार्बाकि सिबाङ्नेसुर दाक्पिकि च्याजिक सोसुङ् तेमे च्याजिक दाक्पुतानि हतुप मिदिबालाङ् बिन्सुङ।" ⁵तेमे खोकि तिबाला सिक्यासुङ, "मि~ पुज्युङ ङासपकि ङिमालाङ चोवो हिन।"⁶ज्यार्मा ङा~सप ङिमाला दिनक गाल्सुङ खो जोम्खाङ्ला गाल्सुङ तेमे त्या हतुप मिदिबाला लापसुङ। त्या लाक्पा (दाइने) काम्बा मि. दक्पुजिक हत्थ्यो। ⁷खोकि ङा~सप ङिमाला सुलाङ टेक्जिकिते मिजिते सिनिते शास्त्रीतिबा ताङ फरिसितिबिकि चानेसुर खोला लानिते हत्थ्यो दुक्सिनि तिबिकि खोकि च्यारपा क्यासिमा खोला मेलेबा जप थुसित सिनिते।⁸ हिन्सिराङ तिबिकि खाङ सेम्ला तोङ्ङिन हये सिनिते खोला क्ष्या हतुथ्यो, "ल. तेमे तेरिक्कि पार्ला देत।" तेन्दक किसा, ती मि लासुङ तेमे त्या तेरिक्कि पार्ला टाङ्ङि लासुङ।⁹येशूकि तिबाला सासुङ, "ङा खिराङ्ला टिउ, ङासब ङिमाला सुलाङ ल्यामु किरुजा ना मेलेबा किरु चिन्दि ल्यामु हिन?" ¹⁰त्यासुर खोकि तिबिकि फार्ला छुर्ला ल्हासुङ तेमे ती मिला सासुङ, "ख्यरे लाक्पा क्योङ।" तिकि तुक्राङ क्यासुङ तेमे तिकि लाक्पा तङ्ङि दगेराङ गाल्सुङ। ¹¹तेमे तिबाला अाला ङेर्मा लासुङ तेमे येशकि कला खाङ्कि थुकि सिनिते ख-खप्राङ पार्ला ताम्क्यासुङ।¹²खो गाङ्ला शोवा देपुला गालुतुज्येला ती ङिमादिबाला दिनक गालुहिन। खोकि कन्ज्यक् तानि नुप्खाङ् शोवा ताम्नि देसुङ।¹³ टादिङ्ङि गाल्सिदु हत्थ्यो। खोकि टाबा दिबाला दाक्पि चाला काताङ्सुङ तेमे तिबिनाङ्नेसुर च्युप्ङिला (छान्ने) क्यासुङ तिबाला "प्रेरित" मीन बिन्सुङ।¹⁴प्रेरित कि मीन दिबा दिनक हत्थ्यो: सिमोन (तिला खोकि पत्रुस सिनि मीन बिन्सुङ) तेमे तिकि नुक अन्द्रियास, याकूब, युहन्ना, फिलिप, बारथोलोमाइ, ¹⁵मत्ति, थोमा, अल्फयासकि पुज्युङ याकूब, सिमोन तिला (विद्रोही) सिरुपथ्यो, ¹⁶याकुपकि पुज्युङ यहुदा इस्करियोत, ति दक्पुजिक (धोकेबाज) गाल्सुङ।¹⁷त्यासुर येशू तिबातानि गाङ्नेसुर हक्ला पाप्सुङ तेमे लेङ्ङे दासाला ठाङ्ङि लासुङ। त्या खोकि टाबा तिबा अाला जोम्नि हत्थ्यो तेमे तुक्राङ् क्यानि अाला यहूदिया, तेमे सिदोन, टुरोसकि (समुन्द्रि) तटकि मिदिबाङ हत्थ्यो। ¹⁸तिबा खोकि चिक ङेदुताङ दा-दाक्पि नेर्पानेसुर टेकुला लेपुथ्यो। मेलेबा ला.दिबिकि दुक्पा बिदुप मितिबाङ टेक्सुङ। ¹⁹त्या हतुप तेरिक्कि खोला रेकु छाल्सुङ, चिलासिसिन टेक्जितुप ङार खोनेसुर डोइहत्थ्यो तेमेखोकि तेरिक्ला ट्यक्चिसुङ।²⁰खोकि टाबा तिबिछ्अला ल्हासुङ तेमे सासुङ, "थुजे खिराङ सु (दिन) हये, क्ज्यक्कि ग्याल्खाप खिरेतिराङ हिन। ²¹थुजे तिबाला सु हादा ल्हबा किहये, तिबा अाला डाकिद। थुजे तिबाला सु हादा ङ~दिबा, तिबा गा~किद²²बेला मि~ पुज्युङ्कि कला क्युक्टो क्यानि दाल्जा तिबान्यासुर टाल्नि तिबाला देन्ग्यु तेमे डे.दगेक्यानि तिबि मि~न्ला क्युक्टो किउ। थुज्य च्युङ्ङाकि ती तुज्यला मिदिबिकि खिराङ्ला मार्च्याक किउ। ²³ति ङिमाला खिराङ गटो कि तेमे गा~क्यनि छ्योम, चिलासिसिन हुतुङ्राङ् दे:वाचेन्ला खिराङ्ला सिनि बोबु छ्याक्तक्(इनाम) हये। चिलासिसिन तिबिकि मिछ्यतिसमङ लुङ्देन्बा तिबाला तुक्राङ क्याबुथ्यो।²⁴तेमे क्युक्टो खिराङ सु छुक्पु हहे! खिरेकि दाकेपि (सान्त्वना) ङेनिङ् सिदुहये। ²⁵क्युक्टो खिराङ हादा डानि हतुतिबा! खिराङ साल्ना~ ल्हतुङ्बा डिउ। क्युक्टो खिराङ हादा गटा किरुतिबा! खिराङ साल्ना~ ङिउ तेमे विलाप किउ।²⁶क्युटो खिराङ मिन्यसुर तेगुपतिबा! खिरेकि मिछ्यतिकि(पुर्खाहरुले) जुनक्पा लुङ्देन्बा ताबालाङ तुक्राङ क्याबुथ्यो।²⁷हिन्सिराङ ङा खिराङ्ला सिउ सिकि ङेनि हये, खिरे (शत्रु) लाङ् ङिङ्जेकिसा तेमे खिराङ्ला मार्च्याक किरुपलाङ ल्यामुराङ किसा। ²⁸खिराङ्ला मता ग्याकुप तिबाला मलाम बिन तेमे खिराङ्ला मेलेबा किरुतिबि कला शोवा तोपा।²⁹ख्यरे दक्पुजिक डाबाला लितुला ज्यार्मातिङ सेन्बिन्। सिसाङ खिरे कोट टक्सिन तिला दौरा तिङ हो.बिना। ³⁰ख्योरुङ्तानि लोङ्ङु तेरिक्ला बिन। सिसाङ ख्यरे खाङ्खाङ् खुन्गाल्सिन तितानि ग्युर्नि मालोङ।³¹मिदिबिकि खिराङ्ला च्युक्क्याबु खिराङ्ला सेमडि, खिरेसाङ् तिबाला तुक्राङ् किगोक्यु। ³²खिराङ्ला ङिङ्जे किरुतिबाला क्याजिक ङिङ्जे किसिया खाङ् ल्यामु गाल्सुङ् र? चिलासिसिन ङेबा हतु तिबिसाङ् तिबाला ङिङ्जे किरुतिबाला क्याजिक ङिङ्जे किउ। ³³तुक्यानि खिराङ्ला ल्यामु किरुतिबाला क्याजिक ल्यामु किसिया खाङ्दि ल्यालु गाल्सुङ् र? दिक्पा म्यातुप तिबिसाङ् तुक्राङ्त किउ। ³⁴ख्यरेकि तिबिकि लङ्तेर्थुक्यु सिनि क्याजिक ख्यरेकि क्ष्अावा तेर्सिन ख्योरुङ्ला खाङ्दि ल्यामु गाल्सुङ् र? दिक्पा म्यातुप तिबिसाङ दिक्पा म्यतुप तिबाला क्ष्अावा तेर्क्यु तिजोरा लङ्नि ङेदुकि (अाशा) किउ।³⁵ख्यरे डे.दिबाला ङिङ्जे कि तेमे तिबाला ल्यामु कि। किन्बा लोङ्ङुतिबाला खाङ् ङेदु सेम माक्याबा बिन तिकि किसा ख्यरे छ्याक्तक(इनाम) बोबु डिउ। ख्योरुङ तेर्सिनाङ थेदाकि पुज्युङ्तिबा डिउ, चिलासिसिन खो दाक्पुराङ थुजि मेतुप ताङ मेलेबा मितिबिछ्अलाङ ङिङ्जे किउ। ³⁶ख्यरे पापि ङिङ्जे क्याबु दगेराङ ख्यरेसाङ ङिङ्जेराङ् कि।³⁷सितिङ् छ्य(न्याय) माकि तेमे ख्यरेतिङ छ्य मिकिउ। सुलाङ खाम्जि(दोष) माकु तेमे ख्योरुङ्ङाङ खाम्जेन्बा मोडोउ; जेन्ला (क्षमा) बिन तेमे ख्योरुङ्लाङ क्षमा किद।³⁸ज्यान्ला बिना तेमे ख्योरुङ्लाङ् तेर्क्यु। अाला क्यानि दि-दिनि, य्उु-य्उुनि क्येङ्नि पेन्डक्यानि, तिबिकि खिरे दङ्ला पुनितेर्क्यु। चिन्दि थनि खिराङ् ता~म्गि, तिराङ् नापला खिराङ्ङाङ ताप्किद।"³⁹त्यासुर खोकि तिबाला दक्पुजिक (द्रिष्टान्त) छ्यातेन्सुङ, "खाङ् दक्पुजिक मिक मोथोङु मिकि ज्यार्मा मिक मोथोङुला टितुथुकिना? तुक्यासिन मेरा ङिकार मिक्तुङ्ला मुस्युकु र? ⁴⁰दक्पुजिक लोमा दाक्पि लमेन सिनाङ छ्ये च्युङ्मुथुपु। हिन्सिराङ् तेरि टाबाकिरुप(तालिम प्राप्त) तिबा दाक्पि लमेन दगेराङ हुङ्थुक्यु।⁴¹ख्यरेकि दाक्पि नुगि मिक्ला क्याजिक चिला टिक्पे छाचक थोङ्ङि तेमे दाक्पि मिक्ला हतुप गाल्बाति चिला मोथोङ? ⁴²च्युक्कयानि ख्यरेकि दाक्पि नुग्ला सिथुकि, नग ङाला ख्यरे मिग्ला हतुप छा~चक तेदुनाङ खरेकि दाक्पि मिगिनाङ्ङि गाल्बा माथोङ्ङु? हे कोमेछेबु तबा! तङ्ला ख्यरे मिक्नेसुर गाल्बा थेन त्यासुर ख्यरेकि ख्यरे नुगि मिक्ला हतु छाचक थेदुलाल्यामुक्यानि थोङ्ङु।⁴³च्यिले सिसिन् दोङ्बु ल्येमुला डाल्बा रुल्बा मोगोरु, तेमे दोङ्बु रुल्बाला डाल्बा ल्यमु साङ् मोगोरु । ⁴⁴च्यिले सिसिन् दोङ्बु तेरिग् तिकि डाल्बा थोङ्नी राङ् ङोस्येक्यु। च्यिलेसिसिन् चाँगि दोङ्बु नेसुर सिसाङ् आप्लक् थु मुथुपु । तेमे चाँगि नाठि नेसुर गुण्डुम् साङ् थु मुथुपु ।⁴⁵मि ल्येमिकि खरे सेम्नेसुर ताम् ल्येमु राङ् देन्ग्यु तेमे मि मेल्येबाकि राङ्गी सेम् नेसुर ताम् मेल्येबा राङ् देन्ग्यु । च्यिले सिसिन् खोकि राङ्गी सेम्ला खाङ् माङ् नक्पे तिराङ् देन्ग्यु ।⁴⁶ङे सिक्याबु ताम् मेङ्येन्सिन् खिरेकि ङाला च्यिले “चावा, चावा” सि ? | ⁴⁷ङे चाला हुङ्गुप् ताङ् सुङ् ङ्येन्दुप् तेमे काला ङ्येन्दुप् मि तेर् च्येन्डक् हिन् सिनि ङा खिराङ्ला सित । ⁴⁸खो ति खाङ्बा जप् मि मेरा च्यिक् दगे हिन्, तिकि तिङ्मु डप् क्यानि सा टुसुङ् तेमे खाङ्बि डाम्जी ति राँबु क्यानी तिङ्सुङ् । क्षु ग्यानी लेप्सिमा ति खाङ्बा फक्सिनाङ् तिला खाङ् साङ् माक्या च्यिलेसिसिन् ति ति ल्येमु क्यानि जोबु हिन् ।⁴⁹तुक् क्यानि राङ् मि मेरा च्यिक् ङे सुङ् ङ्येन्ग्यिनक् तेमे काला मेङ्येन्नक् ति मि ति डाम्जि मातिङ्बा क्यानि खाङ्बा जप् मि दगे हिन् । क्षु ग्यानि लेम्नि ति खाङ्बाला फङ्नी राम्सुङ् स्यारि राम्सुङ् तेमे ति खाङ्बा ति तेरिग् ना गाल्सुङ् ।

Chapter 7

¹ङेन्नि हतु मिदिबा तेरिक ताम सानि सिन्सिमा येशू कर्फहुमला गाल्सुङ।²दक्पुजिक कप्तानकि यक्पु ती खोकिछ्यला खालाराङ कोछेदुप हत्थ्यो, ती अालाराङ् ना~नि श्यापछालुप हत्थ्यो। ³तेमे तिकि येशूकि कला कोनि हदुकि किसाला कप्तानकि यहूदीतिबि मि क्ष्येला येशू त्ये गाल्नि खोलेम्नि दाक्पि यक्पुला स्यापनेसुर थार्चिन्नाङ सिनिते ताङ्सुङ। ⁴तिबा येशूकि चाला लेप्सिमा, तेमे तिबिकि खोतानि दुक्सिताङ क्ष्याक्छाल्सुङ, ती (योग्यकि) हये दि तिलासिनि दाक्पिकि क्यानिबिन। ⁵चिला सिसिन तिकि अरे खाल्ला ङिङ्जेकिउ तेमे ती तिराङ्हिन ङिराङ्ला सिनि जोम्खाङ्ङाङ जोनि विदुप हये।"⁶तिकि किसाला, येशू तिबातानि स्यारारा लाम्श्युसुङ। तेमे ती खाङ्बानेसुर अाला थारे मागाल्बाराङ कप्तानकि दाल्जा तिबाला ताङ्नि दुक् सिचिसुङ, "चोवो दाक्पिकि दाक्पुलाराङ दुक्पा मातेर, चिला सिसिन ख्योरुङ ङे खाङ्बिनाङ्ला श्युगुला पाम्सुकि(योग्य)म्यत। ⁷दिराङ् तेन्दक्कि किसाला ङेकि दाक्पुलाराङ् ख्यरेचाला हुङ्गुप पाम्सु हतुप माचोर, हिनेसिराङ छिकति लाप् नि नाङ् तेमे ङे यक्पु टेगुप। ⁸चिलासिन ङाङ दक्पुजिक दाक्पु (अदिकार) ङेतुप मिहिन तेमे ङे हक्लाङ् (सिपाही)तिबा हये। ङेकि दक्पुजिकला ग्युक् सिउ तेमे ती डिउ तेमे जेर्माला स्यकसिउ तेमेफति गिउ ङे यक्पुला ´दुक्कि सिउ,´ तिकि तिराङ्किउ।"⁹येशूकि ती कोसिमा, खो याम्छेन्कि गा्सुङ तेमे मि अालि छ्यला ग्युर्नि तिबाला छ्यादेदिन्ताङ सासुङ, "ङा खिराङ्ला सिउ, इझ्राएललाङ ङेकि दिनक (वश्वास) ङेतुप मेत।" ¹⁰तेमे ती ताङ्ङु मिदिबा खाङ्बाला ग्युर्नि लेप्सुङ यक्पुला अाक्षप गालुप थेप्सुङ।¹¹तिकि च्याक् तिङ्ला येशू नाइन सिरुप ग्यासाला युगिन्हत्थ्यो। मि. अाला तानिते खोकि लोमा तिबाङ् खो तानिराङ हत्थ्यो। ¹²खो सहरकि गोला ख्योल्सिन्, त्या दक्पुजिक स्याप मिला खुर्नि हबुथ्यो। ती तिकि मामि दक्पुजिक क्याजिक पुज्युङ हिदु थ्यो। ती पुमा युसिम हिदु थ्यो तेमे ग्यनसान्यासुर लेपु अाला मि तितानि हत्थ्यो। ¹³तिला थोक्नि चोवोकि सेम अाला ङिङ्जेकि केङ्सुङ तेमे तिला सिक्यासुङ, "माङुसा।" ¹⁴तेमे खो गमाला लेम्नि स्याप मिला दोसुङ तेमे ती रो खुरुतिमा रेसुङ। खोकि सिक्यासुङ, "ज्यदा मि ङाख्योरुङ्ला सिउ, खक्ल.।" ¹⁵ती स्याप मि लासुङ तमे ताम किरु स्युसुङ। तेमे येशूकि तिला खरे मामाला बिन्सुङ।¹⁶तेमे तिबा तेरिक जिबा क्यासुङ। तिबिकि दुक्सिदाङ कन्ज्यकि मोवा क्यासुङ, "ङिरेपार्ला दक्पुजिक क्ष्ये लुङ्देनबा हये तेमे कन्ज्यककि दाक्पि मदिबाला ल्हानि हये।" ¹⁷येशूकि क्याबु दि यगि लेन तेरिक यहूदियाखाङ तेमे तेरिक चाकि दासाला टाम्सुङ।¹⁸यूहन्नाकि लोमा तिबिकि दितेरिक तामदिबा सिक्यासुङ। ¹⁹तेमे यूहन्नाकि दाक्पि मर्कु ङि लोमा तिबाला काताङ्नि चोवोकि चाला दुक्सिनिते ताङ्सुङ, "खाङ् ङिरेकि छोलिन्क्याबु हुङिन्हतुप मि दाक्पुराङ हिन ना. ज्यार्माराङ हये? ²⁰तिबा येशूकि चाला गाल्सिमा, तिबिकि दुक्सिक्यासुङ, बप्तिस्मा तेरुप यूहन्नाकि ङिराङ्ला ख्यरेचाला दुक्सिनिते ताङ्सुङ, "खाङ् ङ्रेकि चोलिन्क्याबु हुङिन्हतुप मि दाक्पुराङ् हिन ना. ज्यार्माराङ हये?" ²¹तिजोबेला तिकि अाला मितिबाला तिबि नेर्पा, दुक्पाताङ डेतिबा नेसुर ट्क्चिनिते खोकि अाला मिगिमोथोङ्ङु तिबाला थोङ्थुबु जोसुङ। ²²येशूकि तिबाला सिक्यासुङ, "खिरेकि दाक्पिलाम स्युसिमा खिरेकि खाङ्-खाङ थोङुसुङ तेमे कोसुङ, ती यूहन्नाला सिक्याबि। मिक मेतु तिबिकि मिक ङेतु हये, तेङ्बा तिबा य्उक्थु गालुप हये, कुष्ठनेरपा हतुतिबा ट्याकिन हये, नाम्ज्यक मोकोबु तिबा कोतिन्हये, स्यापमितिबा सेन्बुलाङिन्हये तेमे खाचोला हतुप तिबाला लेन ल्यामु सेतिन्ताङ हये। ²³ङे यगि तिन्दक्कि किसिला ङाला मोवा किरुप मोतोङ्ङु ती मि थुजेथोप्पा हिन।²⁴यूहन्नाकि लेन केलुप मितिबा गाल्सिमा येशुकि मितिबाला यूहन्नाकि कला लापुस्युसुङ, "ख्योरुङ खाङ्मेतु दासाला खाङल्हापला गालुप,खाङ् लुङ्ङि य्उबु नारनिला? तेमे खाङ्ल्हापला ख्योरुङ गालुप, माज्या ज्यापुजिक कोदुप मि दक्पुजिक्ला? ²⁵ल्होसा ल्यामु माज्या कोदुप मितिबा गेल्बुकि ठिला ल्अ:तुङ्बाराङ देगोक्यु। ²⁶तेमे खिराङ खाङ् ल्हापला खिराङ् फिला गालुप, दक्पुजिक लुङ्देन्बाला? हिन, ङा खिराङ्ला सिउ, तेमे दक्पुजिक लुङ्देबासिना क्ष्ये द्ये हये।²⁷दि सिकाला टिबु हये, ल्होसा, ङा ङे लेनक्योलुप तिबाला ख्यरे गमा गमा तोङिन्हये। ²⁸ङा खिराङ्ला सिउ, पुमानेसुर केबुनाङ्ला, बप्तिस्मा तेरु यूहन्नासिनाङ तेङ्ला सुङ्म्यत, हिन्सिराङ कन्ज्यकि ग्याल्खामला तेर्सिनाङ हक्ला हतुप मितिङ खोसिना क्ष्ये डिउ।"²⁹मि तेरिक्कि दि कोसिमा, तेमे डबा दुतुतिबिसाङ, तिबिकि दि सिक्यासुङ कन्ज्यकि ङिङ्जे किउ, सिकि बप्तिसमा तेरु यूहन्नातानि बप्तिसमाबु हत्थ्यो। ³⁰हिन्सिराङ फरिसीतिबा ताङ यहूदिकि ठिमकि क्ष्यतिबा, यहून्नानेसुर बप्तिसमा मालाबु तिबिकि, तिबा ताक्पिराङ दाक्पुला सिनि कन्ज्यकि रिक्पाला मीन सिक्यासुङ।³¹दि पूस्ताकि मितिबाला ङेकि खाङ्तानि तापुजा? तिबा खाङ्दगे हये? ³²तिबा मिअालाकि नाङ्ला चिमिच्यप पेजातिबा दगेहये, तिबा देक्यु तेमे ख-खप्राङ दुक्सिताङ कातोङु, " ङिरेकि खिराङ्ला सिनि लुमु(बाँसुरी) फुबिन, हिन्सिराङ् खिराङ माछाम। ङिरेकि क्यके(विलाप) लापिन, हिन्सिराङ खिराङ माङु।"³³चिलासिसिन बप्तिसमा तरुप यूहन्ना ना सिबाङ् साइलेसुङ ना (दाखमध) राङ थुङिन्लेप्सुङ हिन्सिराङ खिराङ्सिउ तिलत डे फकुहये। ³⁴मि पुज्युङ साइ ताङ थुङिन लेप्सुङ तेमे खिराङ सिउ, "ल्होसा, ती नि दक्पुजिक साप ताङ थुङ्ङुप मि, डेबा दुतुताङ ङेबाहतुप मितपबि दाल्जा हिन।" ³⁵तेमे रिक्पा तेरिक (सन्तानेसुर) छ्याङेक्उु।"³⁶हादा दक्पुजिक फरिसीकि येशूला ती तानि सिामा सापला रेदिन हतुथ्यो। त्यासुर येशू फरिसीकि खाङ्बाला स्युसुङ, सामा सापला टेबुल्ला गाल्नि देसुङ। ³⁷ल्होसा ती सहरला दक्पुजिक पुमा हत्थ्यो तिला ङेबा हत्थ्यो, तिकि छ्याक्यासुङ खो फरिसीकि खाङ्बाला देतुप हये तेमे सिङगमकि बादाल्नाङ्ला पो खसुङ। ³⁸ती खोकि काङ्बि चाला तिङ्ङिछला लासुङ तेमे ङुसुङ। तेमे तिकि खोकि काङ्बा दाक्पि मिक्च्युर थनि बङ्ङु स्युसुङ तेमे गोकि र्हा थनि खोकि गाङ्बा पिसुङ, खोकि काङ्बाला पुक्का(म्वाइ) सोसुङ तेमे काङ्बाला पो कुसुङ।³⁹येशूला कातोङ्ङु फरिसीकि दि थोङ्सिमा,तेमेतिकि सेम् तोङ्ङिन्सासुङ, "दि मि हुतुङ्राङ् लुङ्देन्बा हिन्सिन, छ्याङेदुथ्यो सु ताङ् च्यिनक पुमाकि तिला दोनि हये तेमे ती ङेबा हतुप पुमा हिन सिनिते।" ⁴⁰येशुकि तिला सिक्यासुङ, "सिमोन ङेकि ख्योरुङ्ला ताम सिगोबु हये।" तिकि सासुङ, " सिनि क्ष्ये।"⁴¹येशूकि सिक्यासुङ, " मेरा ङिकि दक्पुजिक (साहुनेसुर) क्षाबा लाबुहत्थो। दक्पुजिगि दक्पुचिगि सउ ङा~ तेमे ज्यार्माचिगि च्युतपङा(पचास) छ्याबा लाङ्नक। ⁴²तिबातानि चेल्थुपु डेबा मेदा साहुकि तिबा ङिक्कार्ला तिजोराङ् ताङ्सुङ्। तेन्दक किसाला, तिबिनाङ्ला चिन्दिकि खोला अाला ङिङ्जेकिउ?" ⁴³सिमोनले खोला सिक्यासुङ, "ङे सेम्ला सुला खोकि अाला (माफ) क्यासुङ। येशूकि सिक्यासुङ ख्यरेकि ल्यामुक्ानि सिक्यासु।"⁴⁴येशू मुमि छ्अला ग्उुर्नि ते सिमोनला सिक्यासुङ, "ख्योरुङ् दि पुमाला थोङ्ङु। ङा ख्यरे खाङ्बाला स्युबिन। ख्यरेकि ङे काङ्बा टुतुला छ्युसाक् माबिन, दिकिनि मिक्च्यर कि ङे काङ्बा बसुङ् तेमे रा. थनि पिसुङ। ⁴⁵ख्यरेकि ङाला पुक्का(म्वाइँ) माबिन, हिन्सिराङ् दिकि ङा दे खाङ्बिनाङ्ला स्युबु नेसुर पुक्का किरुप ताङ्ङुमेत।⁴⁶ख्यरेकि ङे डो~ नुम(तेल) थनि अभिषेक माक्या, हिन्सिराङ् दिकि ङे काङ्बाला पो~ दार्निबिन्सुङ। ⁴⁷तिकि किसाला ङाख्योरुङ्ला सिउ, सिकिदि अाला ङेबा हये तिकि अाला क्षमा क्याबु हये तेमे तिकि अाला ङ्ङुजे क्याबु हये। तेमे सुला च्याजिक क्याजिक क्षमा क्याबु हये तिकि च्याजिक क्यााजिक ङिङ्जे किउ।"⁴⁸तेमे खोकि तिबाला सिक्यासुङ, "खिरे ङेबाला क्षमा क्याबु हये।" ⁴⁹त्या छ्याजिक देनि हतुतिबा खप्राङ् खप्राङ सिरुस्युसुङ, ´ङ्बा क्षमा किरुप दि सुहिन?` ⁵⁰तेमे येशूकि पुमा सिक्यासुङ, "ख्यरे रेत्पाकि किसाला ख्योरुङ्ला थार्चितुप हये, किर्मुक्यानि ग्युक।"

Chapter 8

¹ति तिङ्ला चावा येशू टिबु क्यानिदे दाक्पि चावा तिवा तानि चालाहतुप् फालिम् छुलिम कि ग्यासा तिबा ताङ् युल् तिवाला कन्ज्यक कि ग्याल्कापकि कला लापिन् गाल्सुङ्। ²डे नाक्पुकी थेपुप् पुमा तिवा ताङ् ने नेसुर टेकुप तिबाङ् खो तागि नक्। तिवाति मरियम तिला मग्दलनी सिनक्, तिकि नाङ्नेसुर रेन्डि दिन्चक थेवुनक्। ³हेरोदकि यक किरुमि खुजासकि पेर्मी योअन्ना ताङ् सुसन्ना, दिवातिवा ताङ् ज्यान् तिवा दाक्पुला गोबु सामा दिवा तिवाला सिनि रुनि तेकिर्निक्।⁴ता मिरिक आलाजिक दासा च्यिकला जोम्सुङ्, तेमे ग्यासातिवा नेसुर मिरिक तिवा खो दसला जोम्वु स्युसुङ्। खोकी तिवाला पेच्यिक लाप्सुङ्। ⁵“ सेन देपुप मिच्यिक् कि सेन थोरुपला थेन्सिङ्। तिकि थोरिन किसिन लाला सेन् तिवा ताम्ला स्योससुङ् तेमे ति सेनतिवा काङ्बा थनि नेन्सुङ्, तेमे नाम्गी च्याज्युङ्मा तिबा लेम्निते थुनि सोसुङ्। ⁶ज्यान सेन् तिवालि दोसिङ्ला स्योससुङ्, तेमे ति तिबु चानिते ति टिवुराङ् काम्निते सिसुङ् चिला सिसिन ति दासा काबु हुङ्डू।⁷हारोङू ज्यान सेन तिवा, चाङ् नाङ्ला स्योसुङ् तेमे सेन तिवा तानिराङ् छासुङ् तेमे सेन तिवाला चाङी दोङबुकी ग्याल्नि सेसुङ्। ⁸हिन्सीराङ् लाला सेन तिवा सास्यि ल्यामुला स्योसुङ् तेमे बुम्वा गयाज्यिक ङाल्वा गासुङ्।’’येशुकी दि ताम तिवा क्यानि सिन्सिमा खोकी काताङसुङ् ङेवुप् नाम्ज्यक हतुप् तिविकी कोसित्।⁹ति तिङ्ला खोकी टावा तिविकी खोला ति पे तिकु खाङ् सिरुप छालुप हिन न सिनिते तिसुङ्। ¹⁰येशूकि तिबाला सिक्यासुङ्, “खिराङ्ला क्यज्यककि ग्यालखाप् कि छयामेतु तामतिबा सेबु हाक्बोबु थुपु जोवुहये। हिन्सिराङ् ज्यान मिरिक तिवाला पे लाम्नीते लोप्क्यु। तिकिकिसाला हुतुङराङ् तिविकि ल्हानिसाङ् मोथोङडू, कोनिसाङ् हाक्मोकऊ।¹¹ता पे तिकि सिरुप् छालुप ति दिराङ् हिन्। ¹²लाम्ला स्योरुप सेन तिवा ति तिनक मि तिवा हिन तिविकि कन्ज्यक सुङ् न्ग्यू तेमे डे तिवा लेम्निते तिवि सेम्ला हतुप सुङ् टनि ते खुन्नि डिउ तिवा माथासीर्त सिनिते। ¹³ति तिङला दोनाङला स्योरु मि तिवाति ति मितिबा हिन तिविकि सुङ ङयान्ग्यिद तेमे दाक्पु ताङि ज्यक, दाक्पुतानि ज्याराङ् तिङमु म्यातुप्की किसाला ति उकुरजिक क्याजिक मोवा किउ तेमे खक्पा ल्हाप ठला तिवा नाडीउ।¹⁴चाङ् नाङ्ला स्योरु सेनतिवा ति सुङ् ङे निसाङ् मिजि क्योङिन डोसिन जाम्वुलिङ्कि गिज्य, टाङडा, किर्मु मिजिला आला हावा क्यानिते डाल्वा ल्यामु गोजीमु थुपु। ¹⁵हिन्सिराङ् सास्यि ल्योमुला स्योरुप सेन् ति तिवाराङ् हिन्, तिक ल्यामु सेम ज्यापु क्यानिते कन्ज्यककि सुङ्ला सेम्ला जिम्नेते ज्यकु तेमे नुनिते डाल्वा गोजीक्यु।¹⁶तेमे कोपि चेनिते सिकिसाङ् ङेक्यक थनि उम्निते मज्यकु तेमे खाटी हक्लाङ् मज्यकू, नाङ्ला स्युकुप तेरिककी थोङ्सित सिनिते तिला ती थेन्वुदासा की पी ज्यक्सा दासाला ज्यकु। ¹⁷चिलासिसिन खाङ्ला साङ् मोथोङु क्यानिते बाक्मुथुवु तेमे वाबु ताम तिबा ठाछयालिला हुङमूथुकु म्याङ्ङू। ¹⁸तिकि किसाला खिराङ्, थ्युक्यानि ङेन्गि तिला च्याङ्सेकि क्यानि देत, चिलासिसि सुतानि हये तिला आला तेक्यु, म्यतुप तिला तिकी खाङ् हये सिनिते नासाम क्यावुहये तिङ् त्यासुर ठगु।”¹⁹ति तिङला येशूकि ममाति यशूकी छयला दसूङ् दिन्सिराङ् मिरिक आला हतुपकि किसाला खोकि चाला हुङ् माथुप। ²⁰तेमे खोला दुक्सानक, “ख्यरे नुक ताङ् हामा ख्योरुङ्ला टेतु सेम क्यानिते फिला गुनिते नक।’’ ²¹तेमे येशूला शिक्यासुङ्, “ङे हामा ताङ् नुक ति तिराङ् हिन सिकि ङे सुङ् ङेनिते यक् किउ।’’²²ता ति ङिमाला येशू ताङ् खोकि टावा तिबा टू गेपर्ला जेसुङ्, तेमे तिबाला सिक्यासुङ्, “स्यक ओरुङ् छो कि फालिम छ्यला ङि।’’ तेमे तिवा दु गेवुखाला जेसुङ्। ²³तेमे खोतिमा लाम्ला डोइ किसिन चावा येशू ङिलक्सुङ् तेमे ति छिइ छोला हुतुङ लेम्नीते टु गर्वा नाङला छुयु स्युनिते छयुकी क्याङङ् स्युसुङ् तेमे तिवाला जिवा लाङते गाल्सुङ्।²⁴ति तिङला येशूकि टावा तिवीकी येशूला काताङ्नि ते ङिचेसङ्।“ चावा, ङिराङ्नि स्येप छाल्सुङ।’’ खो खक्लासुङ् तेमे लुङ्बोवुला होरुक्यासङ, छइ हतूर्ङ ति छ्यसुङ तेमे ति कुसिवि गाल्सुङ्। ²⁵तेमे खोकि तिवाला सिक्यासुङ् “ खिरे मोपार खेनि हये? तिवाति जिवाक्यानिते खप्राङ खप्राङ ताम किताङ नक खो शु हिन, खोकी हुताङ ताङ् छ्युला होऊ किउ तेमे तिविकी खोकि ताम ङेन्ग्यु?²⁶खो तिवा गेरासेनकी दासाला लेम्नि ख्योल्सुङ् तिति गालिल कि फालिम छ्यला हये। ²⁷चावा दु नेसुर मिला पाप्सीमा, ग्यासा नेसुर लेपू मि च्यिगी खोला टेसुङ् तेमे ति मि नाङला डे तिवा स्युनिते नक। चिला सिसिन तिकि ति दङनेसुरराङ् माज्या माकोन्बा नक तेमे खाङवालाङ् मेदेनक्, थुर्सा नाङ्ला देकिनक।²⁸तिकि येशूला थोङ्सीमा, ति कारी देदिन खोकि गमाला डिल्सुङ् तेमे होरु वोबु किदाङ् सिक्यासुङ, “तेरिक सिना थे न्वुला हतुप् कन्ज्यक कि पूज्युङ् येशू खोरुङ् तानि ङेदि खाङङी थक यये ङा ख्योरुङला गोङवा स्यीउ ङाला दुक्पा मातेर। ²⁹चिला सिसिन् ति मि तिकि नाङ्नेसुर थु मेङ्डेला थेनिते स्यक् सिनिते का तेरिन् नक्, चिला सिसिन् तिकि छिमाल् आला तिला जिम्निते ज्याङ्नक्। तिला च्याताक थनि टागि लला टानिते ज्याक्सिराङ् तिकी चेनिते खाङ् म्यतुप् दासाला दिक्यु।³⁰ति तिङ्ला येशूकि तिला टिसुङ्, “ख्यारे मिन् खाङ्हिन्”? तेमे तिकि सिक्यासुङ्, “फौज” चिलासिसिन् आला डे तिबा तिकि नाङ्ला स्युबुनक्। ³¹तिबिकि ङ्याल्वाला मातोङ् सिनिते गोङ्बा स्युसुङ्।³²त्ये चाकि गाङ्ला फाक्पा तिबा सामा छाल्नि ते साइ नक्। डे तिबिकि तिबाला फाक्पि नाङ्ला ताङ्नाङ् सिनिते गोङ्बा स्युसुङ्। तेमे खोकि तिबाला तुक्राङ् क्यासुङ्। ³³तेमे ति मिकि नाङ्नेसुर डे तिबा थेनिते फाक्पा तिबि नाङ्ला स्युसुङ्, तेमे ति फाक्पा तिबा टागि लने गाल्निते छो नाङ्ला तिम्निते सिसुङ्।³⁴फाक्पा चोइकिरुप् मितिकि कि ति थोङ्सिमा तिबा छ्यनिते ग्यासा नेवा ताङ्, फार्कि छुर्कि दासाल गाल्निते लाएप्सुङ्। ³⁵तिकि किसाला, तेमे तिकि कला कोतुप् मि तिबा, खाङ्गाल्नक सिनिते ल्हापकला तिवा, येशू चाला सेसुङ्, तेमे ति डेनाक्पु स्यूप मि तिला दि माज्या कोनिते थ्याङनी हतुप थोङनी ते तिवा जिवा क्यासुङ्।³⁶तेमे तिबिकि थोङगुप ति तेरिक् तापतिवा तिवा ज्यान्ला लाप्सीङ। ³⁷गेरासन ताङ् त्यकि फलिम् छुलिम की मीरिक तिबा तेरिक कि येशूला तिबि चानेसुर ज्युकसिनिते सासुङ् चिला सिसिन तिबा जिबा क्यासुङ्।³⁸हिन्सिराङ् ति डे नाक्पुतिबा थेनि गालुप मिति येशूतानिराङ् डिउ सिनिते गङ्बा स्युसुङ्, तेमे येशूकी तिला सिक्यानिते तिला ताङ्सुङ्, ³⁹“दाक्पी खाङ्बाला ग्युनीते ज्यक तेमे कन्ज्यक की ख्यरुङ्ला क्याबु लाका तिबा नासाम तोङ्।’’⁴⁰येशू ग्यसीर्मा, मिरेक तिविकी येशूला गासो क्युसुङ्, चिला सिसि तिबा तेरिककी खोला गुनेते नक्। ⁴¹तेमे याइरस मिन क्याबु मि च्यिक ते हसुङ्, तिदि जोमखाङकी गवा किकप मि हिन्। साइरस ति चावा येशूकी काङबाला स्याबा किताङ् खोला खरे खाङबाला स्यक सिनिते गोङ्बा स्युसुङ्। ⁴²चिला सिसिन तिकि लो च्यिङङीकी पुप ति स्यापछालुप नक। खो डोइ किसिन मिरिक आला तिबिकि खोला पुलिन किन्क।⁴³तेमे त्ये लो च्यिङङी साक ठाक थेपुप नेर्पा गोबु पुमा च्यिक नक। तिकि दाक्पुतनी हतुप तेरिक गिज्या तिबा मेन्पा ला मेन क्यानिते सिदाक्यानक। ⁴⁴ति येशूकी तिङ्ला लेम्निते खोकी माज्याककी नामुला देसुङ् तेमे ठाक थेदुप ती स्यारी टेक्सुङ्।⁴⁵येशूकी सिक्यासुङ् “ ङाला सिका दोसुङ?” तेमे गेरिककी तिला क्यूक्टो क्यासुङ्, पुजुङ् की सासुङ् “चावा मितिबि छबु खो ला पुलिन हय्ई।’’ ⁴⁶येशूकि सिक्यासुङ्, “सिकि ङाला दोसुङ्?”चिलासिसिन ङा थोनि गालुप ङेकी छोसुङ्।⁴⁷ति पूमा तिकी क्याबु यक माक्युथुक थोङसीमा तिकी,हुगिन्ताङ् येशूकी दङ्ला खाउ ग्याम्निते येशूला चिला रेकू हिन सिनिते ताङ् स्यारी ट्याकुप ताम दि मिरिक तेरिक की दङला सिक्यासुङ्। ⁴⁸ति तिङला येशूकी निला सिक्यासुङ् पूम, ख्यरे मोवाकी किसाला ख्योरुङ् टेकुजाइ। लोदिमु क्यानिते ग्युक।⁴⁹खो हारोङसाङ् तामकि किसीन्, जोम्ख्वाङ्ला गमा किरुप मि तिकी खाङ्बा नेसुर दक्पुच्यिक लेम्नीते सिक्यासुङ्, “ख्यरे पुम सिनि सिन्सुङ्।लबेन ला दुक्पा मातेर।’’ ⁵⁰तेमे येशूकी तिसाबुती कोसुङ्, खोकी दिला सिक्यासुङ्, “जिबा माकी, मोवा क्याजीक कि, ति सेन्बु डिऊ।”⁵¹खो खाङ्बाला लेप्सीमा, पत्रुस, यूहन्ना, याकूब ताङ् पुमा तिकि हाबा ताङ् हामा तिला सिना ज्यान सुलाङ् नाङ्ला स्युक्माची। ⁵²तेमे तेय हतुप् तेरिक मिरिक तिबा तिबातिकी कला ङूइताङ् दुक्पा किताङ् नक्। हिन्सिराङ् खोकी सिक्यासुङ्, ति ङिलगु क्याजीक हिन्,“ माङ्ङू स्याप मेत्।” ⁵³हिन्सिराङ् तिबिकि पुमा स्यापती छया ङेनीते चावा येशूला माच्यर्क क्यासुङ्।⁵⁴तेमे येशूकी ति पुमातिला लाक्तुला लानिते कतासुङ् “आङा खक्ला।’’ ⁵⁵तिकि थु लक्सुङ् तेमे ति खक्लासुङ्। खोकी तिला, सामा तिबा बिन सिनिते का बिन्सुङ,। ⁵⁶तिकि टावा ताङ् हामा तिला याम्छेन् लासुङ्, हिन्सिराङ् त्ये खाङ् च्युङसुङ् ति सुलाङ् मासिसा सिनिते का बिन्सुङ्।

Chapter 9

¹येसुकि टाबा मेरा च्यिङिला ख्येप्तङ्मा का ताङ्नि तिवाल ह्रेन्डि तेरि थेन्दुप् ताङ नेर्पा ल्येमु ज्वप् ओङ बिन्सुङ। ²खोकि तिवाला कन्ज्यककि ग्याल्खापकि लेन् ल्यामु श्येतुप् ताङ आमोछ्योबुला लेमु ज्वप्ला तङ्सुङ।³खोकि तिवाला सिक्यासुङ, "खिरेकि डोसाला मेबुक्, लाकाम, श्यिवाङ डेवा, माज्यि पयुर् माखुर्, ⁴खिराङ् च्यिन खाङ्बा ला श्युगि ति दासा माताङु साक त्येराङ देत्।⁵खिराङ्ला सिसाङ सेम्ला मालासिन् चोला खिरेकि ति ग्यासा तोङुउइ तिविकि खाला थोङ्ज्यितुप्ला काङ्बि थाला ह्रुनि ज्यक। ⁶ति तिङ्ला तिवा लेन ल्यामु श्येइ ताङ आमोछ्योबु तिवाला ल्यामु जोइ ताङ युल्गि छ्यला गाल।⁷ता ग्येल्बु हेरोदकि दजोकि ताम ङेन्सिमा काङ किरुप किरुप् गाल, चिला सिसिन बप्तिस्मा तेरुप युहन्ना श्येप् नेसुर सेन्बु लानक् सिनि तिला सिक्यासुङ। ⁸तेमे लालिकि एलिया थोङ्सुङ तेमे लालिकि दि ताङ्बकि लुङ्तेम्बा तिबि नाङ्ने मेराचिक सेन्बु लानि वे सिनि सिक्यानक्। ⁹हेरोदकि सिक्यासुङ, "ङेकि यहन्नाकि गो च्ये चितुप् हिन् हिन्सिनाङ दि सु हिन् तिकि कला ङा दि ताम थोइ किउइन ? तेमे हेरोदकि येसुला च्युक क्यानि ठेतुप् सिनि नासाम तोङु ज्युसुङ।¹⁰ताङ्गुप् लामा तिवा ग्युर्नि लेसुङ, तिविकि क्याबु लाका खोला श्येसुङ। खोकि तिवाला राङ तानि राङ टिनि सुला मासाबा बेथसेदा सिरुप् ग्यासाला गाल्सुङ। ¹¹हिन्सिनाङ छबु मि तिवि ताम छ्या ङेनि खोला तिङ ङ्यासुङ। खोकि तिवाला गासो श्युसुङ तेमे कन्ज्यकि ग्याल्खापकि ताम तिवाला श्येसुङ तेमे लेमु ड्वप सेम किरुप् तिवाला लेमु जोसुङ।¹²ङिमाला ग्यासुप् छालुप्ला मेरा च्यिङ्ङि राङ् खोकि चाला वनि सिक्यासुङ, "दि मि तिवाला ग्युक सि तिवाति युनेवा गाल्नि साप् ताङ देतुप् दासा ङेश्यित् चिला सिसिन ओरुङ सा थेरिला वै।" ¹³हिन्सिनाङ खोकि तिवाला सिक्यासुङ , "खिरेकिराङ तिवाला साप् सामा बिन् । तिविकि सिक्यासुङ, "ङेराङ्तानि ङाच्चक श्यिवाङ ङि ङ्या सिना ज्येन काङ मेत् । दजो छबु मिला गाल्नि साप् सामा ङ्याप छापुला काङ्ज्यिगाङ कि मुतुउइ।" ¹⁴ते मेरा तङ्डा ङा ख्यक पेजा तिवा नक्। खोकि राङि टाबा तिवाला सिक्यासुङ,"मेरा च्यु च्युकि पङ्जाला देत् सि।¹⁵तेमे तिविकि तुक राङ क्यासुङ तेमे तेरिक मि तिवा देसुङ। ¹⁶खोकि ङाचक श्यिवाङ ताङ ङि ङ्या लासुङ। देवाच्येन छ्याला ल्हानि थुचिछे पुल्सुङ तेमे च्याक्सुङ तेमे छबु मि तिवाला गोतुप्ला टावा तिवाला बिन्सुङ। ¹⁷तिवा तेरककि सोसिमा डासुङ तेमे श्योम च्यिङ्ङि ल्हाक्सुङ्।¹⁸खोति चिक्राङ मोपार किइनक् टावा तिवा खोतानि नक्, खोकि तिवाला टिवाजिक टिसुङ, "छबु मि तिवि ङा सु हिन् सिनि सिबे ?" ¹⁹तिविकि खालेन क्यानि सिक्यासुङ, "जोकि बप।तिस्मा तेरुप् युहन्ना हिन्सिनाङ लालिकि एलिया तेमे ज्येन्कि दि ताङ्बकि लुङ्तेम्बाचिक हिन सिनि सिनक्"²⁰खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"हिन्सिनाङ खिराङ् ति ङा सु हिन सिनि सि ?" पत्रुसकि सिक्यासुङ, "चावा कन्ज्यक" ²¹हिन्सिराङ तिवाला येसुकि जिवा कुउइ सिक्यासुङ दि ताम सुलाङ मासिसा सिनि का बिन्सुङ। ²²तेमे खोकि सिक्यासुङ, "मि पुज्युङ्कि बाङि दुक्पा खुर्गोक्यु तेमे छोबि लोबेन, छोने गेर्पु ताङ शास्त्रि नेसुर ङिङ्मार खुर्नि ज्येन्गि लाग्ने श्यिगोक्यु तेमे ङिमा सुम्गि छेमु श्येप नेसुर् सेन्बु लाङ गोक्यु।²³खोकि तिवा तेरिक्ला सिक्यासुङ, "सिसाङ ङाला ति ङेक्यु सेम किसित् तिकि राङ्ला राङ गेर्पु मिकिसित्। ङिमि टाङ राङि ग्याङ्श्यिङ खुर्नि ङाला तिङ ङ्यक्सित् । ²⁴सिकि राङि जुबु ह्रकुप छोल्ग्युउइ ति दि श्यिद हिन्सिनाङ ङाला सिनि सिकि जुबु सेक्यु तिदि थार्जकिद । ²⁵मिकि लुङ्बा तेरिक् राङि लाक्ला लासिनाङ राङि राङ राङ्ला मेलेवा जोसिन तिला काङ ख्याप्साङ थोप्क्यि ?²⁶सु ङे सुङ ताङ ङछाकि मि पुज्युङ्ति राङि, पापिताङ, देवा चेनकि थुचेङि सँवा ला हुङ्सिमन तिताङ्साङ ङछा किद। ²⁷हिन्सिनाङ हुतुङ्राङ ङा खिराङ्ला सिद द्ये वतुप् पार्ने राङ खिराङ सु हिन्सिनाङ वे तिदि कन्ज्यककि ग्याल्खाप माथोङु साक मिसिद।²⁸दि ताम क्याबु ङिमा ग्ये तिङ्ला येसुकि खोताङ मोपार किरुप्ला युहन्ना ताङ याकुबला छ्याजिक लाल टिनि गाल्सुङ। ²⁹तजोला खोति मोपा किइ किनक् खोकि ङोति ज्येर्मा जिक्राङ ग्यार्सुङ खोकि माज्याति कार्मु ठा छ्यालि गाल्सुङ ।³⁰ल्हो त्ये खो ताङ ताम किइ किनक्, तिवा ति मोसा ताङ एलिया नक्। ³¹तिवा ति साम्बि जुबुला थोङ्सुङ तेमे येसुकि श्येप्कि कला ताम किइ नक्। दि ताम ति खोकि येरुसलेमला क्योलिन् नक् ।³²पत्रुसताङ तिताङ वतुप् ङिला श्योर्नक् तजोला तिवा लेमु क्यानि ङि छेनक् तिविकि खोकि सँवा ताङ खोताङ वतुप् मेरा ङिला साङ थोङ्सुङ । ³³ति मेरा ङिति येसु तानि टाल्नि ड्वप्ला पत्रुसकि सिक्यासुङ, "लोबेन ओरुङ्ला द्येराङ देतुप् लेमु गिउइ। ओरुङ द्ये दक्पा सुम देतुप् दासा ज्वप् चिक खोकला, चिक एलियाला चिक मोसाला।" तिला राङि सिक्याबु ताम छ्याराङ मिदुक्।³⁴तजोला तिवि दि ताम सिइ किसिन, मुक्पा वनि उप्सुङ मुक्पि तिवाला उप्सिमा काङ किरु किरु गाल्सुङ। ³⁵मुक्पाने दुक सिइ वोरु लेसुङ "दि ङेकि पेतुप् पुज्युङ हिन्। दिकि ताम ङेन्। ³⁶तजोला ति वोरु ति छ्येसुङ तजोला येसु चिक्राङ नक्। तिवा खाराक्पा देसुङ काङ ति छेमु थोङ्गुप् ताम ति सुलाङ सि माक्या।³⁷साला तिवा लानि थुला पाम्नि हुङ्जि बाङि छ्वबु मि तिवि खोला ठेसुङ्। ³⁸ल्हो, छबु मि तिवि पार्ने मेराचिक मि दुक सिइदाङ वोरु क्यासुङ, लोबेन ङा गङ्बा श्युउइ खोकि ङे पुज्युङ ल्हो, चिला सिसिन तिदि ङे पुज्युङ् चिक्राङ हिन्। ³⁹ल्होताङ तिला डेकि जिम्ग्यु तेमे ति लेम्ग्याराङ च्यर देन्ग्यु। डेकि तिला खाला ब्ये थेन्दुप क्यानि देप्क्यु। डेकि दुक्पा बुनि डिउइ तेम् ड्वप्ला ङ्याल्वा क्यानि मा तेनि ज्यकु। ⁴⁰ङे तिताङ वतुप् डे थेन नाङ सिनि खोकि टावा तिवाला सिक्याबु ति तिवि थेन माथु।⁴¹⁴²41येसुकि तिवाला सिक्यासुङ, "ओइ मोवा मेतुप् ताङ नासाम मेलेवा वतुप् तिवा नाम्साक ङा खिराङ ताङ देतुप्जा ताङ खिरे ताम ङेन्दुप्जा ? ख्यरे पुज्युङ्ला द्ये टि श्यक्।42ति पेजा हुङिन नक् डेकि तिला साला दाप्सुङ तेमे जिवा लाङ्गुप् क्यानि ह्रुसुङ। हिन्सिनाङ येसुकि डेला वोरु क्यासुङ् तेमे पजा लेमु जोनि पापा ति तानि ताङ्सुङ् ।⁴³तिवा तेरिक कन्ज्यककि लाका थोङ्नि याम्छेन क्यासुङ। हिन्सिनाङ तेरिक मि तिवि येसुकि लाका तिवाला याम्छेन किजिन् राङि टावा तिवाला सिक्यासुङ, ⁴⁴"ङे सिक्याबु ताम लेमु क्यानि ङेन्ः मि पुज्युङ् ति मि तिवि लाक्ला तेर्किद् ।" ⁴⁵हिन्सिनाङ दि ताम ति तिविकि हाक माको दि तिवि दङ्ने वानक्। तुक किसा तिवविकि दि ताम हाक् माको। दि ताम ति खोला टेप्ला जिवा क्यासुङ।⁴⁶तिवि पार्ने तेरिक सिनाङ छ्येन्दक ति सु ड्वप् जा सिनि थामु श्योर्सुङ। ⁴⁷हिन्सिनाङ येसुकि तिविकि सेम्गि ताम छ्या ङेसिमा खोकि मेराचिक पेजा टिक्पेला खनि चाला ज्याक्सुङ। ⁴⁸तेमे तिवाला सिक्यासुङ, "सिकि साङ ङेकि मिन्ला दिनक् पेजे टिक्पेला सेम्ला लिङ्गु तिकि ङालासाङ सेम्ला लिङुउइ तेमे ङाला सेम्ला लिङ्गुप् तिकि ङाला तोङ्गुप् तिलाङ् सेम्ला लिङु। चिला सिसिन खिरे पार्ने तेरिक सिना टिक्पराङ तेरिक सिना छ्ये हिन्।⁴⁹युहन्नाकि सिक्यासुङ, "लोबेन्, लालिकि खोकि मिन्ला डे तिवा तेन तोङिन किनक् ङेरेकि थोङ्सुङ तेमे ङेरेकि तिला क्योरिन् चिला सिसिन दिति अरे मि मिन्।" ⁵⁰हिन्सिनाङ येसुकि तिला सिक्यासुङ, "तिला माक्योर, चिला सिसिन सु ख्यरे छ्यला मेत तिदि ख्यरे छ्यला गिउइ।"⁵¹तजोला खो देवाचेन ड्वप् तुज्ये चाला हुङिन् वतुप् नक् तेमे खोकि यरुशलेम ड्वप् सेम क्यासुङ। ⁵²खोकि राङ सिना तङ्ला लेन क्योलुप् तिवाला ताङ्सुङ तेम तिवा गाल्सुङ तेमे खोला हुङ्गुप सिन टेगे ज्वप् सामरि तिवि युला श्युसुङ। ⁵³हिन्सिनाङ त्येकि मि तिवि कोला गासो माश्यु चिला सिसिन खोति यरुशलेम छ्यला ड्वप् छाल्नक।⁵⁴खोकि टावा याकुब ताङ युहन्नाकि दि थोङ्सुङ तिविकि सिक्यासुङ, "चावा काङ देवाचेन नेसुर् मे ल्हुम चिनि दिवाला सेतुप् का तेरुप् ? ⁵⁵हिन्सिनाङ ग्युर्नि तिवाला वोरु क्यासुङ। ⁵⁶तेमे कोति राङ्सा युला गाल्सुङ।⁵⁷तिवा लाम्ला डोइ वसिन् मिचिकि खोला सिक्यासुङ, "खो केन डि ङा खोला त्येराङ तिङ् ङ्यागु।" ⁵⁸येसुकि तिला सिक्यासुङ, "किप्च्याङ तिवि मिक्तुङ वे तेमे नाम्गि च्याज्युम तिवि तिङ छाङ वे हिन्सिनाङ मि पुज्युङ किदि हो राङि गो ज्यकुप् दासा ज्यिगाङ केनिङ मेत्।⁵⁹तेमे खोकि ज्येर्मा मिला सिक्यासुङ, "ङाला तिङ् ङ्य।" हन्सिनाङ तिकि सिक्यासुङ, "चावा ङाला गमाला गाल्नि ङ्ये पापाला मिक्तुङ ग्याकुप् का नाङ।" ⁶⁰हिन्सिनाङ खोकि तिला सिक्यासुङ, "रोकि राङ रोला मिक्तुङ ग्याकुला पि तोङ, ख्योरुङ्ति ग्युक् काङ ग्याक्ला कन्ज्यककि ग्याल्खाप् ति श्येत् ।"⁶¹ज्येर्मा मिचिकि सिक्यासुङ, "चावा ङा खोरुङ्ला तिङ ङ्यागु हिन्सिनाङ ताङ्ला ङे खाङ्बाला गाल्नि खाङ्बाला वतुप् तिवाला ङा गालिन सिनि गिउइ।"

⁶²हिन्सिनाङ तिला येसुकि सिक्यासुङ, "थङ्बाला राङि लाक्प ज्याङ्नि तिङ्ला ग्गयुर्नि ल्हाप तिवा सुङ कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला श्युगु दिमु मेङुउइ।"

Chapter 10

¹तादि ताम्ङेन्तिवि तिङ्ला, चावाकि ज्यला मेरा खल्सुमदाङ् च्युला लाका चिसुङ, तेमे खोराङ् राङ् डोप्छालु तेरि ग्यासा तेमे दासाला तिवाला खोकि गमा-गमाला मेरा ङि -ङि क्यनि ताङसुङ। ²खो तिवाला सिक्यासुङ, “चाँबा तिवा आला वे, हिन्सिराङ्” यक्कितु तिवा च्याजिराङ नक्। तुक्किसा चावाताङ् मोपार कि, खोकि राङि चाँबानाङ्ला यक्कितु तिवा तोङसित्।³खिराङ राङि लामला गुक्। ल्होसा, ङा खिराङला फारातिवि पार्ला लुगि रकेराङ् तोङिकिउ। ⁴लामला डला ड्याबि मेवुक, भेर्पा ज्यन काङ्स्युप माखुर; तेमे लाम्ला सुलासाङ् ताङदेन् माकि।⁵खिराङ चुक्या खाङबा स्युकि, तङला दुक्सि “दि खाङबाला लो दिमु चोङसित्,” ⁶दिजोइ लोदिमु होतुप मि त्य होसुङ क्यासि, खिर्य लोदिमु तिताङ देक्यु, हिन्सिराङ् दिजोइ मिसुङ क्यासि, लोदिमु खिर्यदालाराङ् ग्युन गिउ। ⁷तिविकि काङ तेर्किवे, तिराङ साइदाङ तेमे थुङिदाङ ति खाङबाराङ देत्, चिलासिजिन् यकतिकि ङालाक ङोगोकिउ।⁸खिराङ चुका ग्यासाला डि, त्य तिविकि गासो स्युसि खिर्य गमाला ज्याकुव जा स। ⁹त्यहोतुप आमोछपतिवाला ल्यामुजो, तेमे तिवाला सि, ‘कन्ज्यककि ग्याल्खाप खिर्यकि चाला हनि वे।’¹⁰हिनसिराङ चुका ग्यासाला स्युकुइ तेमे तिविकि खिराङला गासोस्यप माक्यसि, त्याकि ग्यासाकि लाम नेवा गाल्नि दुक् सि, ¹¹‘खिर्य गेसानेवा ङिर्य काङबानेवा कोबु थालासाङ् खिर्यकि खालालाङबु ह्रुकुप हिन्।’ हिनसिराङ दि सेबाकि कन्ज्यककि ग्यल्खाप चालाराङ वे। ¹²ङा खिराङला सिरू हिन् तिङला ठिमकिजि ति ग्यासा सिराङ सदोमकि ठिम ल्यामगेराङ जेथुपु गिउ।¹³खिराङला मत्ता सुकुइ, ओइ खोराजिन्, खिराङला मत्ता सुकुइ, ओइ बोथसेदा! दिजोइ खिर्यङला क्याबु लाका ङार्मुतिवा टुरोस तेमे सीदोनला क्याप हिसि, तिविकि ल्यामगेराङ गमालाराङ यागोक माजा (भाङ्ग्रा) कोनि थाल्जामनाङला देनि सेम ग्युर्नि सिनक। ¹⁴हिनसिराङ ठिमकि छिमु खिर्ति सिराङ तेमे सदोमकि ठिम बङि जेथुपु गिउ। ¹⁵ख्युङ कफर्नहुम, काङ ख्युङ दोवचेनला ध्याकुइ सिनि नासाम तोङिउ। मिन् ख्युरूङला मो ङ्यालबाला बेप्किउ।¹⁶सिकि खिर्याकि सिक्यव ङेन्गिव्य, तिकि ङे सिक्यपति ङेगिउ, सिकि खिर्यङला मेङेन्वे तिकि ङाला मेङेदुर्इ।¹⁷खाल सुमदाङ् च्यु गा कि दाङ ग्युर्सुङ तेमे सिक्या, “चावा, ख्यरे मिनला ल्हेडितिवा साङ ङिर्या लाक्ला गिउ।” ¹⁸येशूकि तिवाला सिक्यसुङ् “ङेकि ल्हेडिला देवाचेननेवा चिलाम रकेराङ लुवु थोङसुङ्।” ¹⁹ल्होस, ङेकि खिर्याङला रूलतिवा तेमे विच्छि तिवा लेपुप त्येके ढाकि ङारखाला ओङ विनि वे तेमे चुकै तामकिङ खिर्यङला ना मोतोइ। ²⁰हिनसिराङ थुतिवा खिर्यकि लाक्ला गिउ सिनि गा कि, हिनसिराङ खिर्यकि मिन् दोवाचेनला टिनि वे सिनि ग कि।”²¹” ति तुज्येला खो थु च्याङेला गा क्या सुङ, “पापो, देवाच्यान तेमे जम्बुलिङकि चावा, ङा ख्युरूङला यार देकु, चिले सिजि ख्यर्याकि दि तामङ्यानतिवा रिक्पा खामु तेमे हाक्कोमुतिवि त्यावा बाँ ज्यक्सुङ्, तेमे पेजा टिक्पेतिवाला दगेराङ क्षामेतुपतिवाला क्षार्सुङ।²²ङे पापित्यवा तेरि तामङेन ङाला विनि वे। तेमे पापा सिराङ ज्यन्गि पुजुङ सु हिन सिनि सिकिङ ङो मेसेउ, तुक्यानिराङ पुजुङ तेमे पुजुङकि क्षातेन्दुप क्षालु मिकि सिराङ ज्यन्गि पापा सुहिन सिनि सिसाङ ङो मेसेउ।”²³टावा तिवि तेवा ग्युर्नि खोकि सिसाङ क्षामेङेप् क्यनि सिक्यासुङ, “थुच्ये होतु हिन् ति मिक्तिवा सिकि खिर्यकि थोङुप् तामङेनतिवा थोङुइ। ²⁴ङा ख्युरूङला सिउ, खिर्यकि काङथोङ्नि वे भाङि लुङदेन लापु मितिवा तेमे ग्याल्बुतिवि ति ल्हाप सेम क्यासुङ, हिन्सिराङ तिमाथोङ्। खिर्याकि काङ थोसुङ तिविकि ति ङेदु सेक क्यासुङ, हिनसिनाङ तिविकि ति माथोसुङ।”²⁵ल्होसा, ठिमकि क्षेन्वुकि मि दोक्पाइ यार लानि दुक्सिदाङ खोला खोक्पा ल्हासुङ “लोवेन, ङेकि नामलाङ मिसिदुप मिजि रिङ्वु ङेतुला काङकिगोकि?” ²⁶येशूकि तिला सिक्यासुङ, “ठिमला काँङ टिनि वे? खिराङ दिला चुक्यानि रकि ?” ²⁷तिकि खालेन तेरिदाङ सिक्यासुङ, “ख्यर्यकि राङि तेरि सेम्नेवा,राङि तेरि मिजिनेवा,राङि तेरि ङार नेवा तेमे राङि तेरि रिक्पानेवा कन्ज्यकला ङिङजे कि, तुकक्यासिराङ राङि चाकि युल्बाला राङला दयाराङ ङिङजेकि।” ²⁸येशुकि तिला सिक्यासुङ, “ख्यर्यकि ल्यामु क्यानि खालेन विन्सुङ दुकराङ कि, त्येमे ख्युङ थार्किउ।”²⁹हिनसिराङ दि ठिमकि मिक्षेकि राङलाराङ दिक्पा मेतुप् जप् सेमक्यानि येशूला दुक् सिक्यासुङ्, “ङे चाकि युल्बा सु हिन्?” ³⁰येशूकि खालेन किदाङ सिक्यासुङ, मि चिक्जिक् यरूशलेमनेसुर यरिहोतेवा डोइकिनक्। ति कुरमेन तिवि लाक्ला थोप्सुङ्, तिविकि तिकि गिज्यातिवा ठसुङ तेमे तिला दुसुङ, तेमे तिला आस्यिमास्यि जोनि ताङसुङ।³¹तोजोलाराङ् क्षोने चिक्जिक् ति लाम्नेराङ क्यानि ल्हेसुङ् तेमे तिकि तिला थोङसुङ, ति ज्यन्मा नानुने क्यानि गाल्सुङ। ³²तुकराङक्यानि, लेवि चिक्जिक् साङ तिग्याला थेनसुङ् तेमे तिला थोङसुङ् तेमे ज्यन्मा ननुने क्यानि गाल्सुङ्³³हिनसिराङ सामारि चिक्जिक साङ डोइ किजि ति होतुप दासा ख्योल्सुङ। तजोला तिकि तिला थोङसुङ, तिकि सेमला ङिङ्जेकि क्याङसुङर। ³⁴ति तिकि चाला गाल तेमे तिकि माला मारू तेमे गुन्ढुमछ्याङ् कुनि मारिल टाँबिन्सुङ तेमे तिकि राङि पुवकखाला ज्याङ्नि तिला स्यासा देशा खून्लेसुङ् तेमे तिला ल्हासुङ्। ³⁵ज्यान्मा ङिन् तिकि दिनार ङि थोनि स्यासा देशाकि ज्यिन्दाक्ला विनि सिक्यासुङ, ‘दिला ल्होसा, ख्यरेकि ल्हाजि फकुप् डेवा ङा ग्युर्जि ख्युङला ज्योल्गिद।’³⁶दि कुर्मेनतिवि लाक्ला थोपुप् तिकि चाकि युल्वा दि मेरासुम्गिनाङ्ला सुति हिन्दे दइ लाङ्गिवे? ³⁷ति लोवेन् तिकि सिक्यासुङ्, “चुकातिकि तिला ङिङ्ज्ये क्या।” येशुकि तिला सिक्यासुङ्, “ ग्युक् तेमे ख्यरेकिसाङ् तुकराङ् कि।”³⁸येशू तेमे तिकि टावातिवा डोइकिजि, खो युल चिगिनाङ्ला श्युसुङ्, तेमे मार्था मिन् क्यावु पुम्पेजा चिगिकि खोला तिकि खाङ्बाला गासो श्युसुङ्। ³⁹मरियम मिन क्यावु तिकिति नुम चिग् नक् तेमे ति चावाकि दङ्ला देनि खोकि सुङ् ङ्येन्गिनक्⁴⁰हिन्सिनाङ् मार्था सामा जब् लाकाला खोम्लुङराङ् मिदुक ति येशू चाला हनि सिक्यासुङ्, “चावा, ङे नुमकि सामा ज्वब लाकाला ङाला चिगराङ् ताङज्याकुप् मोथोङनक्? तुककिशा ङाला लाका किटोकि सिनि सिनाङ्।” ⁴¹हिनसिराङ् कन्ज्यककि खालेन् लक्सुङ्, “ मार्था, मार्था, ख्योङ् ताम बाङिला सेम्ढा किउ, ⁴²हिनसिराङ् चिग् ताम गोवा वे। मरियमकि तेरसिराङ् ल्यमु ताम देम्नि वे, ति ताम्ङेन तिकि तेवा मठगुउइ।”

Chapter 11

¹खोकि सँवा ताम्नि सिन्सिमा खोकि लोमा चिगिफसासुङ्, "चोवो ङिराङ्लाङ् यूहन्नाकि दाक्पि लोमातिबाला लापु दगे:राङ् क्यानि सँवा तापु लाम्नाङ्।"²येशूकि तिबाला सासुङ्, "खिरेकि सँवातेपुप तुज्येला दुक्सिसा, 'ए पापा, ख्यरे मीन चेङ्ङे हङ्सित्। ख्यरे ग्याल्खाम् होङ्सित्।³ङिराङ्ला ङिरे ङिमि~टाङ्ङि~सिबाङ् नाङ्ङा। ⁴ङिरेकि ङिरे हक्ला हबुतिबाला पिताङ्ङु दगे:राङ्, ङिरे ङेबातिबा ताङ्नाङ्ङा.। ङिराङ्ला (परीक्षाला) माटिसा।'⁵येशूकि तिबाला सासुङ्, "ख्यरेती दिनक् दाल्जा हच्यु तिकि नुप्फेला गाल्नि ख्योरुङ्ला सिउ ' ए दाल्जा, ङाला सुम्चक् सिबाङ् किन्बा नाङ्। ⁶ङे दक्पुजिक् दाल्जा य्हुकिन्ताङ् ङे~चाला हसुङ् तेमे तिला तेरुला ङा.तानि खाङ् मेत्।' ⁷त्यासुर नाङ्नेसुर दिनक् सि.थुक्यु, 'ङाला छेरा मालोङ्ङा। गो. चेनिङ् सिदुप्हये, ङे अाङ्ङा तिबा ङातानिराङ् दासाला ङ्याल्निते हये। तिकि किसाला, ङा. लानिते ख्योरुङ्ला सिबाङ् तेर्मुथुपु।' ⁸ङा. ख्योरुङ्ला सिउ, तिकि लानिते सिबाङ् माबिन्सिराङ् ख्योरुङ् तिकि दाल्जा हिदुप् तेन्दक्कि ताङ् लाङ्-लाङ्ङा क्याबु किसाला ती लाङ्ङु तेमे ख्योरुङ्ला गोबुचोजिक् सिबाङ् तेर्कयु।⁹ङा. ख्योरुङ्ला सिउ, "ल्अोङ्ङा, तेमे ख्योरुङ्ला तेर्क्यु; चोल्ला, तेमे ख्यरेकि ङे:किकिद; ढकढकेकिसा, तेमे ख्योरुङ्ला सिनि ती पेकिद। ¹⁰ल्अोङ्ङु तिबा तेरिक्कि ती ङ्क्यु; तेमे छोल्लुतिकि ङे:क्यु; तेमे ढकढकेकिरुप् तिला सिनि पेन्तेरक्यु।¹¹खिरेनाङ्ला सुति दिनक् पापा हिन्जु दाक्पि पुज्युङ्कि सिबाङ् लाङ्सिन् दो. तेर्क्यु र्मिन्सिन् ङ्अा लाङ्सिनन् रुल तेरुप्? ¹²मिन्सिन् तिकि कार्ज्युक् लाङ्सिन, ख्यरेकि बिच्छि तेर्क्यु ते? ¹³तिकि किसाला, खिराङ् मि क्यानि साङ् दाक्पि पेजाला ल्यामु सामातिबा तेरुप् स्येसिन्, खिरे दे:वाचेनला हतुप् पापा कि खोता~नि ल्अोङ्ङुप तिबाला चो. अाला क्यानिते थु चेङ्ङे मेतेरुप् ते?¹⁴त्यासुर, येशूकि ताम किमुथुपु मि न्यासुर डे तेन्सुङ्। ती डे मि नेसुर थेन्सुङ् तेमे ताम किरुस्युसुङ्। दि थोङ्नि मि तिबाला याम्छेन् लासुङ्। ¹⁵त्या हतुप् ला-ला तिबा खप्राङ् ताम् क्यासुङ्, "डे तिबिकि क्ष्ये बालजिबुलकि डा ला तेन्सुङ्।"¹⁶तेमे ला-ला तिबिकि खोला कक्पा ल्हाप्ला दे:वाचेन्कि दक्पुचिक् चन्ह छ्यातेन् सासुङ्। ¹⁷तेमे येशूकि तिबिकि खाङ् सेम्ला तोङ्ङिन् हये सिनिते छ्या ङे:सुङ् तेमे सासुङ्, तेरिक लुङ्बा खप्राङ्-खप्राङ् कि फिलक्पाला(विरुद्दमा) टाल्ग्यु तेमे खाङ्बा तिबा टाल्ग्यु।¹⁸तुक्या डे तिबा खप्राङ् टाल्सिन्, च्युक्यानि तिबि ग्याल्खाम् लु. थुकि? खिराङ् सिउ, ङे.कि बालजिबुलकि मिनला डे तिबाला स्अोरक्यु। ¹⁹ङेकि तुक्यानि बालजिबुलकि मिनला डे तिबाला स्यार्सिन, खिरे लोमा तिबिकि सिकि मिनला स्योरकिताङ् ते? चिला सिसिन्, तिबा खिरेति न्याय किरुप्तिबा हिन। ²⁰तेमे ङेकि कन्ज्यककि लाक्तुनेसुर डे तिबा तेन्सिन, कन्ज्यक्कि ग्याल्खाम खिरेखाला लेपु हये।²¹राबु मि चिगि हातहतियार थ~नि दाक्पि खाङ्बि सुरक्षा किसिन्, तिकि किसाला खरे सामान तिबा सुरक्षित देक्यु। ²²तेमे ती.सिनाङ् राबु लेम्निते फाम्चिसिन् मितिबि हातहतियारतिबा टगु तेमे ती. तानिते हतुप गिजेतिबा कुन्किउ। ²³ङे. क्ष्यला मेतुप्ति, ङे फिलक्पाला गिउ, तेमे ङातानिते मुरुकु तिकि खेन्बाङ् थोर्क्यु।²⁴मेलेबा नाम्सि मि नेसुर थेनिते गाल्सिमा, ती छ्यु हतुप दासानेसुर क्यानिते गाल्सङ् तेमे तिकि देतुप्ला दासा छाल्सुङ्। तिकि खेन्साङ् देतुप् दासा माङ्ङे तेमे तिकि सासुङ्, ङा खेन्सुर लेपुप्हिन ङा त्याराङ् ग्युर्नि डिउ। ²⁵ग्युर्सिमा तिकि दाक्पि खाङ्बा सेल्लि क्यानि रिनिते ज्याकुप थोङ्सुङ। ²⁶तेमे त्यासुर, ती डिउ तेमे हारोङ् जेर्मा मेरा दिन डा तिबाला काताङ्नि तिबातानि देक्यु तेमे ती मि ~ हारोङ् अाला ना~डिउ।²⁷खोकि दि तामतिबा लापिन्ताङ् हतुप्बेला, दक्पुचिक् पुमा अाला~मि~ नाङ्नेसुर खोला सासुङ्, "ती खक्ला थुजि(धन्य) तिकि ख्योरुङ्ला केसुङ् तेमे हमा बिन्सुङ, बोबु जोसुङ्।" ²⁸तेमे खोकि सासुङ्, "ती सिना कन्ज्यक्कि चिक ङ्तुप ताङ् यक्ला छ्यादेदुप् तिबा थुजिकि हिन्।"²⁹अााला मितिबा जोम्सुङ्, खोकि तिबाला सासुङ्, "दि पुस्ता मेलेबबकि पुस्ता हिन, दिबिकि चिन्न छोल्ग्यु, हिन्सिराङ् योनाकि चिन्न सिनाङ् ज्यान खिराङ्ला मेतेरु। ³⁰निनवेकि मितिबाला योनाकि चिन्न हतु दगेराङ्, तुक्राङ् क्यानि दि पुस्तालाङ् मि~ पुज्युङ् चिन्न हिन्।³¹दक्षिणकि ग्याल्मु मिला को.ज्यारुपला लाङ्ङु, चिला सिसिन ती जाम्बुलिङ्कि फालिम् क्ष्अनेसुर सोलोमनकि रिक्पाकि ताम ङे:दुप्ला लेपुथ्यो तेमे ल्होसा, सोलोमन सिना क्षे: दे: हये।³²निनवेकि मितिबा दि पुस्ताकि मि~तिबा तानिराङ् न्यायला लाङ्ङु तेमे दिबाला खाम्जु कुक्यु। तिबिकि योनाकि लेन ल्यामु कोनिते पश्चाताप क्यासुङ् तेमे ल्होसा, योना सिना क्ष: चिक् द्या हये।³³कोपि चेनिते सिसाङ् उम्निते मज्यकु, तिला क्षटिदङ्ला ज्यकु, चिलासिसिन ती न्यसुर डप तेरिक्ला ठा.दिङ्ङि हूङ्सित। ³⁴ख्अरे मिक ख्अरे जुबुकि टाँक हिन। ख्अरे मिक ल्यालु हसिन्, ख्अरे जुबु तेरिक्कि ठाक् ङेक्यु। तेमे ख्अरे मिक ल्यामु मे:सिन्, तेरिक् जुबु नाक्तिङ्ङिकि उप्क्यु। ³⁵तिकि किसाला खुङ्जेन्ला देत्, खिराङ्तानि हतुप् ठाक् नाक्तिङ्ङि मोडोसित्। ³⁶तुक् हिन्सिन्, ख्यरे तेरिक् जुबु ठाक् हिन, दिकि चिन्तिङ् दासा नाक्तिङ्ङि मेत्, त्यासुर ख्यरे तिरिक जुबु बत्तिकि ठाक् दगेराङ् ख्रुङ्तानि बार्सित।³⁷खोकि ताम क्यानि सिन्सिमा फरिसीतिबिकि खोला तिबि खाङ्बाला स्यान् साप्ला काताङ्सुङ्। येशू गाल्सुङ् तेमे ङे:~निते देसुङ्। ³⁸स्यान् साप्सीना तङ्ला लाक्पा मा~टुसिमा फरिसी तिबाला याम्छेन् लासुङ्।³⁹मे चोवोकि तिबाला सासुङ्, "खिराङ् फरिसी गिलास ताङ् करा फिकिछ्यला ठुक्यु तेमे नाङ्ला लोब ताङ् मेलेबा ताम्गि क्याङ्ङु हये:। ⁴⁰कुबा मि. तिबा खाङ् फिकि छ्अला जपतिकि नाङ्तिङ् जोबु मीन र? ⁴¹ख्यरेनाङ्ला खाङ् हये, तिबा टेङ्बुतिबाला बिन् तेमे ती ताम ख्योरुङ्ला सिनि तेरिक् ल्यामु डउ।⁴²क्युक्टो खिराङ् फरिसीतिबा, चिलासिसिन खिराङ् उस्युलि, सुप ताङ् म्यानछेर्मि(जडिबुटीको) कि दशांशया. तेर्क्यु, तेमे कन्ज्यककि ङिङ्जे ताङ् धार्मिक्ताला बेवास्ता किउ। खिरेेकि कन्ज्यक्कि ङिङ्जेताङ् धार्मिक्ता दगे यग् किगोबु हिन्। दि यग् किरुप्ला तिङ्ला मादेत्।⁴³क्युक्टो फरिसीतिबा, खिरेकि जोम्खाङ्कि दिन्लन देतुप मि.तिबाला ग्यासाला डेन्(अादर) ताङ् स्यावा किउ। ⁴⁴खिराङ्ला क्युक्टो, खिराङ् मा. कुबु तुर्सा दगेराङ् हये। मि.तिबा खाङ् छ्या माङे:बा य्उकु।"⁴⁵तेमे ला.ला यहूदि ठिमकि लबे:नतिबिकि खालेल क्यानि सासुङ्, "लबे:न, ख्योरुङ् ङिराङ्ला चिला क्युक्टो कि?।" ⁴⁶येशूकि सासुङ्, "खिराङ्ला क्युक्टो ठिमकि लबे:न तिबा, सिखाङ् मि.तिबाला ठिम कि खुर्बु गेल्गयु, तेमे खिराङ् दक्पुजिक् थेपु थनिङ् तिनक् ठिमकि तेरिक् खुर्बु लोङ्मुथुपु।⁴⁷खिराङ्ला क्युक्टो, चिलासिसिन् खिरेकि लुङ्देनबा तिबिकि तुर्साकि नाक्साम्ला सिनिते जोसुङ्, हिन्सिराङ् तिबाला सेतुती खिरे तङ्ङि गिपातिबाङ् हिन्। ⁴⁸तिकि किसाला, खिरेकि खिरे तङ्ङि गिपातिबिकि मिनला ताम् लाप्सुङ् तेमे तिबातानि डिक्सुङ्, चिलासिसिन् हुतुङराङ् तिबिकि तिबि तुज्येकि लुङ्देन्बा तिबाला सेतुहत्थ्यो तेमे तिकि तुर्साति हारिङ् खिरेकि नाक्साम्ला सिनिते जोबु हये।⁴⁹तिकि किसाला, कन्ज्यककि रिक्पाकि सिउ, "ङा खिराङ्ला लुङ्देन्बा ताङ् लोमा छे तिबिचाला तोङ्ङु तेमे खिरेके तिबाला दुक्पा तेर्कउु तेमे ती नाङ्ला ला.लातिबाला सेक्यु। ⁵⁰त्यासुर दि पुस्ताला जाम्बुलिङ्कि चा~नेसुर्राङ् लुङ्देन्बा तिबिकि टाक्ला खिराङ् लाङ्गुप्(जिम्मेवार) हये। ⁵¹ङा ख्योरुङ्ला सिउ, हाकिल कि टाक्नेसुर ल्हा ताङ् दासा चेङ्ङेला सेतुप् जकरियाकि टाक् कि को.(दोष) फङ्नि दि पुस्ता लाङ्गुप् हये⁵²यहूदि टिमकि लमे:नतिबा खिराङ्ला क्युक्टो, चिला सिसिन खिरेकि रिक्पाकि साँचोला खिराङ्नेसुर थारे क्याल्सुङ्। खिराङ् दाक्पुराङ् दि (परिस्थिति) नेसुर मागाल तेमे खिराङ् तिबातानि हिप्सुङ्।⁵³येशू त्यासुर गाल्निसिन्सिमा, शास्त्री ताङ् फरिसी तिबा खप्राङ् अाला ताम्ला बातेर किरुप् छाल्सुङ्। ⁵⁴तिबिकि येशूला दाक्पि सुङ्कि कला खक्पा ल्हाप छाल्सुङ्।

Chapter 12

¹ताङ्डा च्यिक योज्यिक मिरिग तिबा दासा च्यिकला जोम्निनक तिबा मि तिबा आला हतुपकि किसाला तिबि खाप्राङ् काङबा थनि निकीर्नक। खोकी दाक्पि टावा तिबाला दुक सिक्यासुङ् “फरिसी तिबिकी तेरुप फापनेसुर थारे देदा तिदि खनाक्पा यक हिन्।²हिन्सिराङ्, थोङ् मुथुकु ताम तिबा हतुङ् म्येत,तेमे थोङमुथुबु क्यानी चिनदीङ् ताम हिपु म्येत। ³तिकि किसाला ख्यरेकी नाक्तीङ्ङाला साबु ताम तिबा टाछयालीला कोकिद, तेमे ख्यरकी नाङला देनिते नाम्ज्यक ला साबु ताम दि खाङबी यक नेसुर स्येकीत।⁴ङे दाल्जा तिबा ङा खिराङ्ला सिउ जुबुला सेतुपति तानि खिराङ् जिबा माकी चिलासिसिन ति तिङ्ला तिबीकी खाङ् कि मुथुक। ⁵हिन्सिराङ् ङा खिराङ्ला सु तानि जिबा कि सिनिते का तेर्क्यु। सिसिमा ङ्याल्वाला क्युर्थुपु मि तानि जिबा किसा। ङा खिराङ्ला सुउ खो तानि जिबा किसा।⁶खाङ् बन्गेरि ङा चक् ति मुन्डा ङिला मोचोङ्ङु? कन्ज्यक् कि ल्हाताप्ला दक्पु च्यिक्याङ् मेज्येउ। ⁷खोकि ख्यरे रा तिबाङ् तेरिक् ङोनिते हये। खोतानि जिबा किसा चिला सिसिन् खिराङ् बन्गेरा सिना कुन्बु हये।⁸ङा खिराङ्ला सिउ, ङाला सेन्ला लागुप तिबाला कन्ज्यक् कि थुतिबि दङ्ला कन्ज्क् कि पुज्युङ्साङ् तिला सेम्ला लाङ्ङु। ⁹कन्ज्यक् कि पुज्युङ् कि खाला ताम् किरुप् तुबाला ताङ्तेर्कु, तेमे थु चेङ्ङेकि खाला ताम् किरुप् तिला ताङ्निते मेतेरु। ¹⁰कन्ज्यक्कि पुज्युङ्कि खाला लानि ताम् क्यिरुप्तिबाला ताङ् तेर्क्यित, यिन्सिनाङ् थु चेङिकि खाला लानी ताम् क्यिरुप्तिबाला तोङ्वा मेतेर्त ।¹¹तिबिकि खिराङ्ला जोम्खाङ्ला गामा किरुप् तिक दङ्ला टिसिमा, च्युक्क्यानि टोबुजा ताङ् खाङ् लापुजा सिनिते जिब माक्यि। ¹²थु चेङ्ङेकि खिराङ्ला खाङ् सिरुजा सिनिते तिराङ् तुजेला लोप्क्यु।¹³तेमे मि आलि नाङ्नेसुर मि च्यिगि खोला सिक्यासुङ्, लोवेन् ङे नुक्ला ग्यिजे तिबा गोनिते विन् सिनिते सिसा।” ¹⁴येशूकि तिला सिक्यासुङ् “मि तिबा, ङाला खिरे पार्कि ठिम किरुप् मि सिकि जोसुङ्?” ¹⁵ल्होसा दाक्पुला हाबा किरुप् सेम् नेसुर थारे ज्यक्। सि मिजितिङ् खरे गिज्याकि किसाला मिजि तेरिक खोल्बा मेङ्ङु।¹⁶तेमे येशूकि तिबाला पे ज्यिक लाप्सुङ्। “छ्युक्पि मि तिक सिङ्ला आला चाबा गार्सुङ्। ¹⁷‘ङा खाङ् किरुजा, ङा तानि चाबा ज्यक्सा आला दासाङ् मेत्।’ ¹⁸ङा सिरिति राम्निते बोबु जेउ तेमे तेराङ् सामा तिबा ताङ् चाबातिबा ज्यकु। ¹⁹ङा ङे ऊ तिला सुउ, ‘ऊ ख्योरुङ्ला सिनिते ल्हो आलाला सिनिते दाङ्ङु क्यानिते सानिते ज्याकु हये। किर्मि क्यानि देनिते स, थुङ्।’²⁰हिन्सिराङ् कन्ज्यक् कि तिला सिक्यासुङ्, “कुबा मि हारिङ् नुप्लाराङ् कन्ज्यक् कि ख्यरे उ ति लासिन् ख्यरेकि सानिते ज्याकुप् चाबा तिबा ति सिति हिन?” ²¹दिक्राङ् क्यानिते दाक्पि गिज्ये तिबा सानिते दाक्पुला सिनिलत ज्यकु तेमे ति कन्ज्यक् साक् मोख्योलु।”²²येशू कि सक्पि टावा तिबाला सिक्यासुङ्, “ तिकि किसाला ङा खिराङ्ला सिउ, दाक्पि जुबिकला खाङ् साप्जा ताङ् खाङ् कोदुजा सिनिते जिबा माकि। ²³मिजिति साप् सामा सिना गाऽ ताङ् जुबुति कोदुप् माज्या सिना गाऽ हिन्।²⁴कादाक् तिबाला ल्होसा, तिबिकि सेन् मेदेबि तेमे चाबाङ् मुरुगु। तिबिति सानिते ज्यक्साङ् मेत्, हिन्सिराङ् कन्ज्यक् कि तिबाला तेर्क्यु। खिराङ् च्याजुम् तिबा सिना आलाराङ् कुन्बु हये। ²⁵तेमे खिरेकि दाक्पि मिजिति उकुर्ज्यिक् साङ् रिङ्बु जोथुक्यु? ²⁶खिराङ् तेरिक् सिना टिक्पे याक् तिङ् कि मुथुपुतिबा ज्येन् कि कला चिला जिबा कि?²⁷दिङ्माला हतुप् मेदक् तिबाला ल्होसा तिबा च्युक् क्यानिते छार्किबे? तिबिकि थोरुङ् मोथोरु, याक् तिङ् मिकिउ, ङा खिराङ्ला सिउ, सोलोमोन् तिङ् दाक्पि तेरि सोवाला दिबा दगेराङ् म्येत्। ²⁸कन्ज्यक् कि साल हतुप् सो तिबालाङ् पामु जोसिन् जेउ तिबा हारोङ् ह्ये, तेमे साला म्ये नाङ्ला क्युर्ब्यु, फेचो क्याज्यिक रेत्पा हतुप तिबा तिसिना आला खिराङ्ला ल्यामु जे।²⁹खाङ् साजा ताङ् खाङ् थुङडूजा सिनिते दुक्पा माकी। ³⁰जाम्बुलिङ् कि तेरिक लुङ्बा तिबिकी दिराङ् ताम्गी छोल्गु ख्यरे पापीकी ख्यरे तिक गोबु तमतिबा छया ङेताकिउ।³¹खोकी ग्याल्काप कीला छोल, ति तेरिक खिराङ्ला नन्गूयू। ³²बगल टिक्पे तिबा, खिराङ् जिबा माकि, चिला सिसिन खिरे पापा खिराङ्ला ग्याल्खाप तेरुपला आला गाकिउ।³³दाक्पि गिज्या तिबा चनिते ज्यान्ला बिन्। तिबाला नाम्लाङ् म्येसेकु मेबुक नाङला ज्यक, देवाचेनला गिज्ये सानिते ज्यक त्ये कुन्जेनकी कुन किमुथुकी तेमे बू तिबा मग्याकु, तेमे खिराङ् माग्याकु। ³⁴ख्यरे गिज्ये खेनि ह्ये ख्यरे सेमतिङ् त्येराङ् गिउ।³⁵ख्यरे माज्या तिबा क्येल्दाङ् साक ख्योल्सीत् तेमे बति तिबा बार्नी देसित्। ³⁶दाक्पी ज्यिदाक जेतिला गाल्निते हुङ्गुप ला गुनिते देतुप मि तिबा दगे किसा। ज्यिदाक लेम्निते गोला म्याप्सीमा तिबिकी स्यारी गो पेनिते तेक्यु।³⁷ति लाका किरुप तिबाला थुच्ये, दाक्पि ज्यिदाक ग्युनीर्ते हुङ् सीन् ङिमालक्पा थेप्क्यू, ङा खिराङ्ला हुतुङराङ् सिउ, तिकि दाक्पि माज्या रिङबुला कारा थनी टानिते च्याबु क्यानिते नाङला ज्याङनी सामा सापला ज्याकुप तेमे लेम्नीते तिबाला यक क्यानी तेर्कू। ³⁸ज्यिदाक नुपला थाल्मा थ्यि, छिमाल्ङ सुम साक हसीन् नाङ तिबा ङिमालक्पा हसीत तिबाला तुथ्ये।³⁹हिन्सीराङ् दि स्यनिते ज्यक, खाङबी ज्यिदाक तिबाला कून्ज्येन दिन तुज्येला गिउ सिनिते छ्यङसिन तिकि दाक्पि खाङबा रोम् मिजिबु। ⁴⁰ङिमालक्पा देत चिलासिसीन मि पुज्युङ चिन तुज्येला गिउ सिनिते सुलाङ् छ्या मेत।”⁴¹” पत्रुसकी सिक्यासुङ् चावा दि पेदि ङिराङ्ला क्याज्यिक लापू हिन्ना ज्येन तेरिकला। ⁴²चावा कि सिक्यासुङ्, “ रेवा किथुपु ताङ् रिक्पा च्याङबु हतुप् डिक जामकिरुप मिला गवा किरुप तिकि दाक्पि हक्ला यक किरुप तिबाला खरे बोकी सामा तिबा तेगोर्बु तुज्येलाराङ् तेक्यु। ⁴³ति यक किरुप तिबाला थुचिच्ये सिकी दाक्पी ज्यिदाक ग्युर्नी हुङसीन् दि यक तिबा किन्ताङ् हतुप थप्क्यु। ⁴⁴ङा हुतुराङ् सिउ, ज्यिदाककी तेरीक गिज्याकी दाक्पु तिला जेउ।⁴⁵तेमे ति यक्पु तिकि दाक्पी सेन्ला थुक्सासीन, ङ जि दाक्पी दुङगुप फिमु किउ सिनिते पुमा ताङ् थक्पु तिबाला मेलेबा क्यानिते साइ ताङ् थुङिन्ताङ गुडुम कि जिनिते देसीन्। ⁴⁶ति यक किरुप तिकी नासाम मा नाङङ् तुज्येला ज्यिदाक्ती ग्युर्नी गीउ, ति पुज्ये ति तिला छ्याङ् म्याङङू। दाक्पि ज्यिदाक तिकी तिला टेनीते छाक्पा छाक्पा जेउ तेमे मोपर मिकिबु मि तिबाला टेगे जोबु दासाला ज्यकुप।⁴⁷ति यक किरुप तिला दाक्पी ज्यिदाक की दुकराङ् किउ सिनिते छया ह्सीराङ् तुक्याबु कि किसाला हरोङ्, आला दोबा थेक्यू ⁴⁸तेमे सुला छयाङ् म्येता दोबा ङेपुप यक किबे तिला थेजीक क्याजिक दोबा डेक्यु। तेरिक आला बिपुप् तिला तिनेसुर गोबु योज्यीक लोङङू तिबिकी च्याजीक बिदुप तिबाला तिबा नेसुर आलाराङ् लोङङू।⁴⁹ङा जाम्बुलिङला मे तोङगुपला लेपुप हिन तेमे ङे खाङ सेम क्यासुङ् तिराङ् गलुप ह्ये। ⁵⁰हिन्सीराङ् ङेकी बप्तिस् माच्यिक् लाङ्गोबु हये। दि माख्योल्साक् ङे कि दुक्पा खुर्गोक्यु।⁵¹खाङ् ङा जाम्बुलिङ्ला किर्मु खुङ्ङुप्ला लेबुहिन् सिउ? मिन, ङा खिराङ्ला सिउ खिराङ्ला टोलुप्ला लेपुहिन्। ⁵²तेमे मेराङा मिछाङ् नाङ्ला मेरा ङि ति मेरा सुम्कि खाला लाङ्ङु, मरा ङिति मेरा सुम्कि खाला लाङ्ङु। ⁵³त्ये तेरिक् पेक्यु। पापि खालकुति पुज्युङ् ताङ् पुज्युक् तिङ् पापि खालगु। मामि खाला पुम् ताङ् हामि खाला पुम् लाङ्ङित, इबिति नामि खाला तेम नामा ति इबि खाला लाङ्ङित।⁵⁴येशू कि मिरिक् तिबाला दिक् सिनक्। खिरेकि नुप्कि छ्यला मुसिप् लाबु थोङ् तेमे स्यारि सिउ, छ्यार्बा गयाम्निते तिनक्राङ् हिन। ⁵⁵ल्हो नेसुङ् लुङ लेप्सीमा खिरेकी सिउ ति जेमुथुपू छेदि गिउ तेमे तिनक्राङ् डिउ। ⁵⁶खनाक्पा दिबा, खिरेकी जाम्बुलिङकी ताङ् देवाचेन ला गालु जे तिबा ल्हानीते खाङ् हुङङु चालुप सिनिते छाया ङेकी, हिन्सिराङ् हादा खाङ् च्युङीब ह्ये सिनिते खाङ् सि मुथुबु।⁵⁷दाक्पुला जोल्मु हतुप यक्ला चिला ठिम मिकी? ⁵⁸ख्योरीङ ख्यरे खाला लाङङूब ति तानि टिम क्योङङु डोइकिसीन लाम्लाराङ् ताम रिसा तेमे तिकि खिराङला ठिमला मिटिसित। तेमे मिछ्यकी लाक्तुला मेतेरसित मिन्सिय मिछ्ये तिबा खिराङला चोनखाङ् नाङला उपक्यु। ⁵⁹ङा खिराङला “ख्योङ् होसुङ् तिकि डेवा माबिन्साक त्यसुर ग्युर्नीते हुङमुथुब।”

Chapter 13

¹तजोला लालि मि तिविकि खोला पिलातसकि खिरेकि राङि जिन्बा ताङ रेबुकि गालिल कला सिक्यासुङ। ²येसुकि खालेन क्यानि सिक्यासुङ, काङ गालिल तिवि दिजुङ दुक्पा खुरुप् कि किसा तिवा ति ज्येन गालिल तिवा सिनाङ दिक्पाला वे सिरुप् खिराङ नासाम तोङुउइ? ³मिन ङा खिराङ्ला सिउइ। हिन्सिनाङ खिरेसाङ सेम मग्युर्सिन खिराङ्साङ, दुक्राङ क्यानि सिन्ग्यिद।⁴ना सिलोआमकि छोतेन राम्नि श्येप् मि मेरा च्याप्के यरुसलेमकि ज्येन मि तिवाङ सिनाङ बाङि दिक्पाला वै सिनि लाङिनक्? ⁵ङा सित मिन। हिन्सिनाङ खिरेसाङ सेम माग्युर्सिन खिराङ्साङ दुक्राङ क्यानि सिन्ग्यिद।⁶येसुकि दि पे ति लाप्सुङ,"मिजिकि तिकि गुन्डुप् कि श्यिङ् नाङ्ला आप्लक दोङ्बुचिक चुनक् तेमे ति दोङ्बुला डेल्बा तिवा छोलु वसिनाङ तिकि काङ ज्यिगाङ माङे। ⁷ति मिकि गुन्डुप् श्यिङ ह्रिन्दुप् तिला सिक्यासुङ, "ल्हो ङेकि लो सुम गमा ने दि आप्लक दोङ्बुला दि डाल्बा छालुजै, हिन्सिनाङ ङेकि दि दोङ्बुला डेल्बा माङे। दिला तुम्नि क्युर। साश्यिला चिला तुक्राङ ज्याकुप्जा।⁸ति श्यिङ ह्रिन्दुप् तिकि सिक्यासुङ ,"दि लो खर्माजिक् दिज्युङ राङ देश्यित्। ङा दिकि ठाटुला कोनि छ्यु छ्या तिवा लुगुउइ। ⁹दिगि ज्येर्मा लोला डाल्बा गोर्चिसि लेमु वै मिन्सिङ गोर्माचिसिन् तुम्नि क्युर।"¹⁰दजोला येसु ङा श्वप् ङिमाला लोपिन् वै। ¹¹ल्होसा, त्ये लो च्याप्के ने डेकि दुक्पा बिन्दु पुमपेजाज्यिक नक् तेमे तिकि दि चिवा कुकुरक गाल्नि लेमु क्यानि टाङि लाङ मुथुप्नक्,¹²तेमे येसुकि तिला थोङ्सुङ,खोकि तिला काताङ्नि सिक्यासुङ, "ख्यरे नेर्पा नेसुर् टेक्श्यित् ।" ¹³खोकि तिकि गोला लाक्पा ज्याक्सुङ तेमे श्यारि थाका गाल्नि टाङि देसुङ तेमे कन्ज्यकला सँवा पुल्सुङ। ¹⁴हिन्सिनाङ जोम्खाङकि लाम गमा किरुप् तिवा ङेर्मा लासुङ चिला सिसिन येसुकि ङा श्वप् ङिमाला लेमु जोनक्। तुक किसा ओङ्ज्येन किरुप् मिकि छबु मि तिवाला सिक्यासुङ "लाका किरुप्ला ङिमा टुक वे। तुक किसा ङा श्वप् ङिमाला मिन् ज्येन ङिमाला श्यक तेमे नेर्पा ने टेगा।"¹⁵चावा येसुकि तिला खालेन क्यानि सिक्यासुङ, ओइ खनाक्पा तिवा! काङ खिराङ तेरिककि ङिमाला पुङ्गक् ताङ छ्युङ्माला ताङ्नि छ्यु मेतेरु ? ¹⁶तुक किसा दि अब्राहामकि पुम्ला लो च्याप्के नेसुर् शैतानकि लाक्ला वतुप्ला ति ङा श्वप् ङिमाला तोङु मेङु ? "¹⁷तजोला खोकि दि ताम तिवा सिक्यासुङ, खोला मेलेवा सिरुप् तिवा तेरिक् ङछाला श्योर्सुङ, हिन्सिनाङ तेरिक् छबु मि तिवि खोकि क्याबु लाका दि तेरिक् सँवा देक दिमु लाका तिवाला गा क्यासुङ।¹⁸ति तिङ्ला येसुकि सिक्यासुङ, "कन्ज्यककि गयाल्खाप् काङ दगे वै ताङ ङा दिला काङ तानि रिनि ल्हाप् जा। ¹⁹दिदि छेर्मि दोङ्बुकि चिक सेन दगे ज्यिक हिन्, तिला ति मिचिगि तिकि ग्वारि नाङ्ला खुर्नि ताप्सुङ। तेमे दिदि छार्सुङ तेमे दोङ्बु गाल्सुङ। तेमे नाम्ला फिरु्प् च्याज्युम तिवि दिकि याल्खा खाला छाङ जोसुङ।²⁰खोकि लोङ्या सिक्यासुङ,"कन्ज्यककि ग्याल्खाप् काङ तानि ह्रिनि ल्हाप्जा । ²¹दिदि च्यिक पुम पेजाकि फाप्श्यिङ खुर्नि मुटि सुम फेला दिला माश्यारु साक रेबु दगे हिन्।²²यरुसलेम लाम्ला वतुप् तेरिक ग्यासा ताङ युला युसुङ तेमे तिवाला लाप्सुङ। ²³मि च्यिकि खोला टिसुङ, चावा काङ चेज्यिक मि तिराङ थार्जिक्युउइ ? तुक किसा खोकि तिवाला सिक्यासुङ, ²⁴"गो टिक्पे ने श्युकुप् छोल चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, मि बाङि श्युगुप् छोल्ग्यु हिन्सिनाङ श्युग मुथुउइ।²⁵खाङ्नि ज्यिन्दाक लानि गो च्येसिमा, खिराङ ति फिला देनि गोला ढक ढक ग्यागिन दुक सिउइ ,"चावा ङेराङ्ला हुङचित्। तेमे खोकि खिराङ्ला सिउइ "ङा खिराङ्ला ङो मेश्येउइ मिन्सिन् खिराङ् केन्सुर वबु जै सिनि सिउइ। ²⁶तेमे खिरेकि सिउइ, "ङेरेकि खोतानि राङ सोबिन्थुबिन् तेमे खोकि ङेरे लाम्नेबा लाप्सुङ।" ²⁷तजोला खोकि खालेन क्यानि सिउइ खिराङ केन्सुर वबु हिन् ङा खिराङ्ला ङो मेश्येउइ । मेलेवा लाका किरुप् तिवा ङे चानेवा ग्युक।²⁸तेमे खिरेकि कन्ज्यककि ग्याल्खाप्ला अब्राहाम, इसाहाक, याकुब ताङ तेरिक लुङ्तेम्बा तिवाला थोङुउइ, खिराङ्ति फिला क्युर्क्युउइ त्ये ङुप्राङ क्यानि सा मुर्क्यिद। ²⁹तिवाति श्यार, नुप्, च्याङ, ल्होने वानि ख्योल्गिद तेमे कन्ज्यककि ग्याल्खापकि डेनला देक्यिद। ³⁰दि श्येसा, तिङ्ला वतुप् ति तङ्ला ख्योल्गिद तङ्ला वतुप् ति तिङ्ला लुक्यिद।³¹तितिङ्ला श्यारि लाला फरिसि तिवा वानि खोला सिक्यासुङ ,"दि दासा ताङ्नि हो ग्युक् चिला सिसिन हेरोदकि खोला सेतुप् सिनि छाल्नि वै । ³²येसुकि सिक्यासुङ, "ग्युक ति किप्च्याङ्ला सि, ल्हो ङेकि हारिङ् ताङ साला ह्रेन्डि थेन्गित तेमे लेमु ज्वप् लाका किउइ ङिमा सुम्गि छेमु ङे नासाम ति छेकिद। ³³हिन्सिनाङ हारिङ, साला ना ङे ङिमिटाङ कि गोक्यु, चिला सिसिन यरुसलेम सिनाङ थारे दासाला सु जिगाङ लुङ्तेम्बा तिवाला सेतुप् सेम्ला लिङ्देमु मेङु।³⁴ओइ यरुसलेम, ख्यरेकि लुङ्तेम्बा तिवाला सेतुप्ताङ ख्यरे चाला ताङ्गुप् तिवाला दो ग्याप्सुङ। च्ये हामुक च्यिकि च्याप्रुक तिवाला ह्राङि श्यक्पि हक्ला रुबु दगेराङ खेप् चो खयरे आङा तिवाला ह्रुकुप् छाल्सिनाङ ख्यारेकि ह्रुकिप् नावा माक्या। ³⁵ल्हो, खिरे खाङ्बा तिवा खिराङ्ला तोङ्श्युरि जोनि वे। ङा खिराङ्ला सिउइ चावा कन्ज्यककि मिन्ला हुङ्गुप् ति थुचे हिन् सिनि खिरेकि सि माक्याबु साक खिरेकि ङाला मोथोङुउइ।

Chapter 14

¹ङा सक हिनजिक्ला तोजोला खो फरिसितिकि दुक्पाइ गम कितुप तिकि त्य सामा सापला गाल्सुङ्, तिविकि रकेला चानेवा ल्हानिदेनोक। ²ल्होसा, त्य खोकि गमला जालाङगुप मिजिकनक्, ³येशूकि ठिमकि लोवेन तिवा त्येमे फसिसितिवाला टिसुङ् “ङासप- छिमु ल्यामु जब ल्यामु होनामेत?”⁴हिनसिराङ् तिवा खार्पा देसुङ, तुककिसा येशूकि तिला जिम्नव ल्यामु जोसुङ त्येमे तिला ताङ्सुङ्। ⁵खोकि तिकाला क्यसुङ् “खिर्या नाङ् लालिकि राङि पुजुङ्ताङ् लाङ्ला ङा सपछिमु इनार नाङ्ला लुकुप थोङ्जि श्यरि फिला मेथेन्दुइ?” ⁶तिविकि ति तामङ्यान तिवि खालेन तेर्माथसप। ति तुजेला येशूकि ल्हासुङ चुकानि ति काताङुपतिवि ताङदेन कि दासा जिमसुङ् तिवाला खोकि पे दक्पि सिक्यासुङ्।⁷⁸“ति तुजेला खिराङ्ला लालिकि जादि साप्ला काताङ्सिमा, ताङ्देन्कि दासा मादेत चिलेसिजि खुरूङ् सिराङ् तारूङ् ताङदेनकि मिला काताङ्प छुङ् थुपकिउ। ⁹ति तुजेला खिराङ ङिकारला कातोङ् हनि खुङ्ला सिउ, ‘खुरूङ् देतुप दि दासा तिला ताङ्विन्’ सिक्यासुङ् त्येमे ङाक्षादिङि ख्वरेकि ति दासा ताङ्नि मालिम्ला देगोकिउ।”¹⁰हिनसिराङ् ति तुजेला सतोङिउ, गाल्नि मि क्ष्य देसा मादेन, चिलेसिजि कातोङुप मि हनि ‘दाल्जा यालिमतेला गाल्नि देत्’ सिनि सिश्यित् ख्वरे च्वक्चिदक्याइला देतुप तिकि पार्ला ख्वरे ताङदेन घिउ। ¹¹चुका तेरिकि राङला नाम्ला ध्याकिब्य, ति साला पापकिउ। त्येमे सिकि राङ्ला साला बेप्कि ति नाम्ला लाँगुइ।”¹²त्येमे खोला कातोङुप तिलासाङ् खोकि सिक्यासुङ् “ख्वरेकि टप्ला ताङ गमि सामा लुक्जि,राङि दाल्जातिवाला, राङि उजुनुकतिवाला ताङ ख्वे छागाछालि तिवाला ताङ् छुक्पु युलबातवाला कामातोङ् मिसुङ क्यासि तिविकि साङ किन्बाला ख्वुङला काताङनि ख्वरे डेनकि किन्वा ग्युन तेर्किउ।¹³हिनसिराङ् ति तुजेला ख्वरेकि प सामा तेर्जि, प्यामाङबुतवाला लाक्पाकाङ्वा ल्यामु मेतुतिवा त्यमे मिक मोथोगुपतिवाला कातोङ्, ¹⁴त्येमे ख्वुङला मोलाम थेप्किउ, चिलेसिजि तिविकि ख्वुङला ख्वरे क्याबु डेनकि किन्बा ग्युर्नि तेर्मुथुइ चिलेसिजि दिक्पामेतुपतिवा लोङराङ शेन्बु लाङजि ख्वरे डेन क्याबु सिराङ बाङि ङेकिउ।”¹⁵ति तुजेला येशूताङ् च्वोकचु दक्पु चिक् सामा साप देतुङबा सिकिदि तामतिवा ङेनसुङ, तिकि खोला सिक्यासुङ् “ति थुच्यप होतुप हिन तिकि कन्ज्यककि ग्याल्खापला सामा साप ङेकिउ।” ¹⁶हिनसिराङ् येशूकि तिला सिक्यासुङ् नावा क्यासुङ् त्येमे मि अलाला कताङसुङ्। ¹⁷ति तुजेला सामा सापला ज्वोनि चोङनि सिसिमा, काताङुपतिवाला दुक सिरूपला राङि माक्पु तिवाला ताङसुङ्, ‘श्वक, चिलेसिजि तासाम साप सामातवा सापला च्वोङसुङर’।¹⁸तिबा तेरिलानि खालचिगि तामङेन तिवा जव जुसुङ। गमितिकि सिक्यासुङ् “ङेकि तासामराङ सिङ ङोनि वे त्येमे ङेकि गल्नि ति ल्हागो किउ ‘ङा हुङु मेङेनक ङिर्मा माकि।’ ¹⁹ज्यन्तिकि सिक्यासुङ, ङेकि हल ङा लाङ ङोनि होइ त्येमे ङा तिवाला गार्नि ल्हाप्ला डोगोकिउ, ङा हुङु मेङेनक ङिर्मा माकि।’ ²⁰ल्होङराङ् ज्यान मिकि सिक्यासुङ्, “ङेकि तादाराङ जाँदि क्यावु जाहि, तुक्किसा ङा हुङमुचुवुइ।²¹ति याक्पु गुर्नि हनि राङि जिन्दाक्ला ति तामहेन तिवा सिक्यासुङ। त्येमे ति खाङबि जिन्दाक ङिर्मा क्यासुङ् त्येमे यक्पुला सिक्यासुङ्, ‘टिवु फिला लाम्ला त्येमे ग्यासकि तोङसिरि दिङमाला गुक त्येमे प्याअङ्बु तिवा, मिगिमो थोङ पतिवा द्या खरका’ ²²ति तुजेला याक्पुतिकि सिक्यासुङ् जिन्लाक ख्वरेकि का विदुरक्याराङ तारूङ त्य दाशा वे।’²³जिन्लाककि याक्पुला सिक्यासुङ्, ‘लाम वोवु तिवा थ्यवा त्येमे लाम टिक्पि नाङला गाल्नि मितिवाला नाङला श्वक सिनि माङेन सिराङ टिनि श्वक् त्येमे ङे खाङ्बा क्याङसित्।’ ²⁴ङा खुङला सिउ, गम्ला कोताङपतपा सिकिसाङ ङे जोव सामा साप मेङेउ।’²⁵मि भाङि खोताङ ङेकिनोक त्येमे खो तिवि त्यवा गुर्नि सिक्यासुङ्, ²⁶“दिजोइ ङे तिङला लालि मि हनक क्यासि राङि माम्मा, पापा, पुजुङपुम् उजुनुक त्येमे उजिनुम त्येमे रङि मिजिकला साङ् किमा युप्सि, ति ङे टावा हुङमुथुइ।” ²⁷सिकि राङि क्रुस खुर्नि ङे तिङ्ला म्याङ, ति ङे टावा हुङमुथुबुइ।²⁸खिरेनाङला सुहोच्वु, तिकि चिउर दक्पाइ जब सेभाँ किउ त्येमे गमबा छे देनि तिजवला जो थुपकोना मुथुप सिनि ड्यना होतुप मेतुप ल्हाप, नासाम नोङुलाका मिकिप ति? ²⁹मसुङक्यानि, तिकि चार्र तिङसिसिमा जबलाका जोँसिदाकि मायुफसि, तिला थोङगुप तेरिकि तिकि माच्य्क किउ त्येमे ³⁰सिउ, दि मिकि जब याङ जुसुङ हिनसिराङ जोसिदा किमाथुप।³¹मिसुङक्यासिति चुका ग्याल्बु हिन, सिकि राङदाङ होतुप तङडा च्यु मितिवि दाला ज्यान तङडा खालजिक मि होतुप ग्याल्बो ताङग माक्क किथुप किना मुथुप सिनि तङला ध्यानि देनि टो मिकिउ? ³²दिजोइ माक्क किमसथसप्सि, ज्यान ज्यान माक्मि थारे हइराङ राङीलेन क्वोलुप मि ताङनि ढिकुप ताम जग थुप किउ। ³³दुकराङ क्यानि, तिविनाङ्ला लालिकि राङदाङ होतुप तेरि ताल तोङ मुथुपसि, ति ङै टावा हुङमुथुवुइ।³⁴क्षा ल्यामु हिन् हिनसिराङ् धिजोइ क्षकि राङि ट्वा तोचिर्सि, तिला लोङराङ चुक्यानि छाटक्पा जे? ³⁵दि खिराङला को मेछेउ त्येमे क्षा साँबुलाङ कोमेछेउ। मितिवि दिला ग्याङक्वुकिउ। सिति ङदुप नाम्जक होइ, तिकि थोसित्।”

Chapter 15

¹तेमे तेरिग् से दुतुप् ताङ् दिक्छ्येन् तिबा खोकि चाला सुङ् ङ्येन्दुप्ला हुङ्गीन् नक् । ²फरिसी ताङ् क्षोला खामु हतुप् तिबा च्यिकि च्यिक्ला मुताम् देन्दुप् स्युसुङ् तेमे ‘दि मि तिकि दिक्क्षेन् तिबाला गासो स्युनि तिबा तानि सेत’ सिनि सिक्यासुङ् ।³येशुकि तिबाला दि पे ति स्येसुङ्, ⁴”खिरे पार्ला सु तिन्दक् वे, तिकि ति लुक् ग्याज्यिक् नक्, तेमे तिकि पार्नेसुर दक्पुज्यिक् तोर्सिन् ज्येन् लुक् खाल् स्यि ताङ् च्युर्कुला दासा थेरिला ताङ् ज्याङ्नी तिरुप् लुक् दक्पुज्यिक्ला मोछिल् ? ⁵ति तिङ्ला ङेनि तिला पुङ्बि खाला ज्याङ्नी गा क्यिउ ।⁶ति ति खाङ्बा लेम्नी तिकि दाल्जा ताङ् युल्बा तिबाला का ताङ्नी, “ङा तानि गा क्यि, च्यिले सिसिन् ङे तोरुप् लुक् ति ङेसुङ्” सिनि सित । ⁷ङे साङ् खिराङ्ला सित, सेम् ग्युर मोगोबु दिक्पा मेतुप् मि मेरा खाल् स्यि ताङ् च्युर्कु सिनाङ् माङा सेम् ग्युर् गोबु दिक्क्षेन् मेरा च्यिक्ला थोङ्नी देवाच्येन्ला गा क्यित ।⁸तेमे चुक् क्याप् आम्पुम् हताङ्, ति तानि ङुल्गि टाँगा च्युचक् हतुप् नाङ्ला दक्पुज्यिक् तोर्सिन्, कोपि च्येनि खाङ्बा च्यानी ति टाँगा ङेङे साक् मोछोल् ? ⁹ति टाँगा ङेसिमा तिकि, राङ्गी दाल्जा ताङ् युल्बा तिबाला का ताङ्नी, “ङातानि गा क्यी, ङे कि तोरुप् टाँगा ति ङेसुङ्” सिनि सिउ । ¹⁰तुक् क्यानि राङ्, ङा खिराङ्ला सित “सेम् ग्युरुप् दिक्क्षेन् च्यिक्ला थोङ्नी कन्ज्यक्की थुतिबा जोम्नी देवाच्येन्ला गागा टोटो क्यित ।“¹¹ति तिङ्ला येशुकि सिक्यासुङ् “मि ज्यिकि ति पुज्युङ् पिन् ङि नक् । ¹²पुज्युङ् टिक्पे तिकि खरे पापा तिला सिक्यासुङ “पापो, ङ्ये ङे गोबु गिज्याकि बो ति ता ङाला नाङ् ।“ तेमे तिबि पार्ला खोकि गिज्या ति गोनि बिन्सुङ् ।¹³ङिमा आला माक्याङ्बा क्यानि ति पुज्युङ् टिक्पे तिकि राङ्गि सामा तिबा टेगे जोनि लुङ्बा थारेला डप्ला लाम् स्युसुङ् । तेमे सा मोगोबु सामा तिबा ङ्योनी, खाङ् थेप् तिला च्याल्नी डेबा टाँगा ति तेर सिँदा क्यासुङ् । ¹⁴तेमे तिकि टाँगा तेर सिँदा क्याबु तिङ्ला, ति लुङ्बाला ल्हरे गेर्पु खेल्सुङ्, तेमे टाँगा डेबा गोबु गाल्सुङ् ।¹⁵ति, ति लुङ्बिकि मिज्यिकि चाला गाल्नि यक् छाल्सुङ्, तेमे तिला फाक्पा चप् लाका बिन्सुङ् । ¹⁶खोला सिसाङ् साप् सामा माबिन् तेमे तिकि फाक्पि सामा सोनि सुप् ग्येङ् गोबु गाल्सुङ् ।¹⁷तेमे ति पुज्युङ् टिक्पे तिकि नासाम् ज्यिक् ताङ्नि सिक्यासुङ् “ङे पापि लाका क्यिरुप् यक्पु तिबातानि सामा ग्याक्चे हसिनाङ्, ङा ति दे ल्हतुङ्बाराङ् स्येप् छाल्नि वे । ¹⁸ङा दि दासा ताङ् ज्याङ्नी पापि चाला गाल्नि खोला ‘पापा, ङेकि देवाच्येन् ताङ् ख्यरे थोङ्दाङ्ला दिक्पा क्यानि वे । ¹⁹ङा ख्यरे पुज्युङ् सि दिमु मेत्, ङाला साङ् ख्यरे यक्पु तिबि पार्ला यक्पु ज्यिक् दगे जो ।²⁰तुक् क्यनि ति पुज्युङ् टिक्पे ति, ति दासा ताङ्नी खरे पापि खाङ्बी क्षला लाम् स्युसुङ् । खो फाजेक् थारेला हइँ राङ् पापा तिकि खोला थोङ्नी, ङिङ्ज्येकि सेम् क्येङ्नी क्षनि लेम्नी पाङ्बा ताम्नी पुका क्यासुङ् । ²¹तेमे पुज्युङ् दिकि पापा तिला सिक्यासुङ् “पापा, ङेकि देवाच्येन् ताङ् ख्यरे थोङ्दाङ्ला दिक्पा क्यानि वे, तेमे ख्यरे पुज्युङ् सिदिमु मेत् ।“²²तेमे पापा तिकि यक्पु तिबाला सिक्यासुङ् “ताँदाराङ् श्यारि तेरि सिनाङ् ल्येमु माज्या तिबा खनि खोला कोन् बिन् ।“ ²³तेमे खाङ्बाला सोनि हतुप् रिदाक् ग्यामु सेत् । ओरुङ् सोनि गागा टोटो क्यिरुप् । ²⁴च्यिले सिसिन् ङे पुज्युङ् स्येप् ति तान्दा सेन्बु लानि वे, तेमे तोर्नि हतुप् ति ङेनि वे ।“ तेमे तिबा गागा टोटो क्यिरुप् स्युसुङ् ।²⁵तेमे खोकि पुज्युङ् गेर्पु ति स्यिङ् खाला लाका क्यीइँ नक् , ति ति खाङ्बी चाला लेम् ख्योल्सिमा तिकि खाङ्बाला क्षाम्डाल् क्यीइँ हतुप् कोसुङ् । ²⁶तेमे तिकि यक्पुज्यिक्ला काताङ्नी “दे तान्दा खाङ् क्यिइँ हतुप् हिन्” सिनि टिसुङ् । ²⁷यक्पु तिकि तिला “ख्यरे नुक् ति लेसुङ्, तेमे ख्यरे पापिकि खाङ्बाला सोबु रिदाक् राँबु साप्ला सेनि वे, च्यिले सिसिन् खो ति ल्येमु राङ् ग्युर्नि लेम्नक् ।“²⁸ति कोनि पुज्युङ् गेर्पु तिला ङेर्मा लासुङ्, तेमे नाङ्ला मास्युबा फिला राङ् देसुङ् । ति तिङ्ला पापा ति फिला थेन्नी खोला लप् स्युसुङ् । ²⁹तेमे ति पुज्युङ् दिकि पापा तिला खालेन् क्यानी सिक्यासुङ् “ल्होसा, ङेकि दोजो लो आला साक् ख्यरे यक्पु दगे राङ् लाका क्याबिन्, ङेकि नाम्साङ् ख्यरे खाला माङ्येन्दुप् मेत् , हिन्सिनाङ् ख्यरेकि ङाला नाम्साङ् ङेकि दाल्जा तिबा तानि गागा टोटो क्यिरुप्ला लुइ रिउ ज्यिक् साङ् माबिन् । ³⁰तेमे ख्यरे पुज्युङ् टिक्पे, क्षेमु तिबा तानि गिज्या सिँदा क्यिरुप् ति लेप्सिमा खाङ्बाला सोबु रिदाक् राँबु सेसुङ् ।“³¹पापातिकि तिला सिक्यासुङ् “पुज्यो, ख्योरुङ् याङ् नाम्लाङ् ङा तानि राङ् वे, तेमे हतुप् ङे गिज्या ति तेर ख्यर्ति राङ् हिन् ³²तान्दा ति ओरुङ्ला गागा टोटो क्याबु राङ् गा हिन्, च्यिलेसिसिन् ख्यरे नुक् स्यिन् हतुप् ति तान्दा सेन्बु लानि वे तेमे तोर्नि हतुप् ति ङेनि वे ।

Chapter 16

¹चावा येशुकि लोमातिबाला सासुङ्, “मि छ्युक्पु जिक्किदि ल्हाप्मि [वयवस्थापक्] । ति ल्हाप् मितिकि मोगोबु दासाला आला डेवा सिदाक्याबु ताम् तिकि कोसुङ्। ²तेमे ति छ्युक्पु मितिकि तिला काताङनिते, “ख्यरे कला ङा खाङ् कोतिन् हये?” सिनिते टिसुङ्। ख्यारे क्याबु यागि तेरिक् हिसाब् ङाला नाङ्। ताफेन्नेसुर ख्योरुङ् ल्हाप् मि मिन्।³ति ल्हाप् मि ति दाक्पु चिक्राङ् ताम् किरुप् स्युसुङ्, ‘ङाला दि यक् नेसुर देदुप् छालसुङ् तेन्सिमाति ङा खाङ् किरुजा? ङा तानिते कप्ला ङार म्यात्, लाङ्निते साप् सिसिराङ् ङछा लाङ्ङु। ⁴ङा खाङ् किरुप्जा सिनिते ङाला छ्या हये। ति याक्ति ङाला दि याक् नेसुर तेन्सिमाङ् मि तिबिकि ङाला तिबि खाङ्बाला कातोङ्सित सिनिते किउ।⁵तेमे त्यासुर तिकि, खरे छेम्बुकि छ्याबा साप् तिबाला काताङनिते तङ्ङि तिला सासुङ्, ‘ ख्यरेति ङे छेम्बुला चो छ्याबा जेल्गोबु हये?’ ⁶तेमे तिकि सासुङ्, ‘ङेति माना सै जिक् जैतुन् कि मार्बु जेल्गोबु हये।‘ तेमे तिकि सिक्यासुङ, ख्यरे छ्याबि स्यु खनिते तिला ५० माना टि’ ⁷तेमे ज्यर्मालाङ् सासुङ्, ‘ख्यारेति चो हये?’ तेमे ज्यार्मा तिकि सिक्यासुङ्, ‘ङेति माना सै जिक् टा जेल्गोबु हये। तिलाङ् माना ८० क्याजिक् जो चिसुङ्।⁸तेमे ति छेम्बुकि ति ल्हाप मि कि काला ल्यामु सासुङ् चिला सिसिन् दाक्पि मितिवा तानिते यक् किसिन कन्ज्यक् पेजा सिना ति दि जाम्बुलिङ्कि पेजा तिबाति आला च्याङ्बु किउ। ⁹ङा खिराङ्ला सिउ, दिक्पा म्यातुप् गिज्या नेसुर दाक्पि लागि दाल्जा जो. , तेमे ति गिज्या सिन्सिमा तिबिकि खिराङ्ला¹⁰च्याजिक्ला रेत्पा कि थुपुप् हतुति आला लाङ् रेत्पा किथुक्यु। च्याजिक्ला दिक्पा म्यातुप् याक्किरुप् तिक आला लाङ तिराङ् किउ। ¹¹तिकि किसा दिक्पा म्यातुप् गिजेलाङ रेत्पा मेसिमा दिक्पा हतुप् ताम्ला खिराङला सिकि रेत्पा कि? ¹²ज्यान्गि गिजेलाङ् रेत्पा मेसिमा खिराङला दाक्पु गिज्या सिकि तेर्कि?¹³सुङ् यक्पु च्यिगि मेरा ङि ज्यिदाक्ला डाडा गङ्बा स्युमुथुपु, तिकि दक्पु च्यिक्ला ल्यमु तेमे ज्यार्माला मेलेबा थोङ्ङु, तुक्राङ्क्यानि खिरेसां कन्ज्यक् ता ग्यिजेला डाडा ङिङ्जे कि मुथुपु।¹⁴तेमे ग्यिजे ला ङिङ्जे किरुप् रिसि तिबिकि खकि ताम् ङेनिते खोला मार्च्याक् क्यासुङ्। ¹⁵तेमे खोकि तिबाला सासुङ्, खिराङ् तेरिक् मि दङ्ला दाक्पुला दिक्पा म्यातुप् सिउ, हिन्सिराङ् कन्ज्यक् कि सेम्गि ताम् छ्याङेक्यु। मि पार्ला दाक्पुला क्षेम्बु सिबे ति कन्ज्यक् कि दङ्ला मार्चयाक् दगे डिउ।¹⁶युहन्ना हुङ्ङु सिना ताङ्ला लुङ्तेम्बा ताङ् टिम् नेसुर यक् च्युङ्ङुथ्यो। ति तुज्ये नेसुराङ् कन्ज्यककि लेन् ल्यामु टाम्बु हये। तेमे तेरि तिकिनाङ्ला स्युकु छोल्ग्यु। ¹⁷तेरिक् देःवाचेन् ताङ् ङ्याल्वा सिन्सिराङ् कन्ज्ककि ठिम नेसुरति थिप्ला च्यिकाङ् तोजोराङ् ना मोडिउ।¹⁸दाक्पि पेर्मि तानि जेन्दि टोल्निते ज्यार्मा लानि जेन्दि किरु तेरिक्कि स्याम्डेन् किउ, तेमे दाक्पि ख्यतानिते जेन्दि टोल्निते ज्यार्मा तानि जेन्दि किरु पेर्मि तिबिसाङ् स्याम्डेन् किउ।¹⁹तेमे छ्युक्पु मि ज्यिक् नक, तिकि नाम्लाङ् ल्येमु ताङ् ज्यापु माज्या तिबा कोन्गिक् तेमे दाक्पि आला ग्यिज्ये तानि ङिन्छेन् छ्याम्डेल् किनक्। ²⁰लाजरस मिन् क्याबु मा तिराङ् मा हतुप् मिच्यिक तिकि गोला खनिते ज्यकिनक्। ²¹तिकि छ्युक्पु मि टेबुल्ला सामातिबा सोनिते दाक्पि सुप् ग्याङ्ङु सेम् किनक् तेमे कि तिबा लेम्निते तिकि तेरिक् मातिबा लाकिनक्।²²तेमे त्यासुर ति लाजरस स्यिसुङ् तिला देःवाचेन कि थु लेम्निते अब्राहामकि चाला खुन्गाल्सुङ्, तेमे ति मि छ्युक्पु तिङ् स्यिनिते उप्सुङ्। ²³ङ्याल्वाला दुक्पा खुरिन्हतुप् तुज्येला अब्राहाम ताङ् तिकि छेकला ङेबुल् क्याबु लाजरस् ला थोङ्सुङ्।²⁴तेमे थरि ग्याम्नते सासुङ्, ‘पापा अब्राहाम् ङाला ङिङ्जे क्यानिते लाजरस् ला ङे चाले ताङ्नाङ्। तिकि ङाला थेप्तक् नेसुर थिबाज्यिक छ्यु बिन्सिराङ् ङे च्याला-ला केवर हुङङु चिला सिसिन दि मेप्राङ् नाङ्ङि दुक्पाला हये।²⁵तेमे अब्राहाम् कि सासुङ्, ‘आङ्ङा ख्यरेकि दाक्पि मिजिला ल्यामु ताङ् किर्मि ङेसुङ् तेमे तुक्राङ् क्याकि लाजरस् कि दिक्पा क्याजिक् ङेसुङ् दि ताम् माजेत्। तेमे हादा लाजरस् किर्मुला तेमे ख्योरुङ् दुक्पाला हये। ²⁶तेमे ख्योरुङ्ताङ् ङिरे पार्ला मिक्तुङ् बोबु ज्याकुप् हये। तिकि किसाला ख्यारे छ्यला हतुप् मि ताङ् ङिरे छ्यकि मि फार छुर कि मुथूपु।²⁷छ्युक्पु मितिकि सासुङ्, ‘अब्राहाम ङा ख्योरुङ्ला छ्याक्छोल्ग्यु, लाजरस् ला ङे पापि खाङ्बाला तोङ्। ²⁸त्या ङेति मेरा ङा नुक् तिबा हये। लाजरस गाल्निते तिबाला लाप्सित् दि जिवा लाङ्दे दासाला हुङ् मोगोसित्।²⁹तेमे अब्राहाम कि सासुङ्, ‘तिबा तानिते मोशा ताङ् लुङ्तेम्बा तिबा हये। तिमिकि तिबि ताम् ङेन्सित्। ³⁰तेमे छ्युक्पु मितिकि सासुङ्,‘पापा अब्राहाम् स्याप् मितिबा नेसुर दक्पुज्यिक तिबि चाला गाल्सिन्, तिबिकि सेम्ग्युर्वा किउ।‘ ³¹अब्राहाम् कि सासुङ्, ‘तिमिकि मोशा ताङ् लुङ्तेम्बा कि ताम् माङेन्सिन्, स्याप् नेसुर थार्वा सितिङ् ताम् मेङेदु।‘

Chapter 17

¹येशूकि दाक्पि ल्हवेन तिबाला सासुङ्, “दिक्पा किजितुप् ताम् तिबा च्युक्यानिसाङ् गिउ, सुनेसुर हुङ्ङबे तिला मार्च्याक्। ²तिकि दि मितिबि नाङ्ल दक्पुज्यिक्ला नार्तु ग्याक्जितुप् सिना तिकि जिङ्बाला दो काल्निते क्षि नाङ्ला क्युरसिन् तिकि लागि ल्यामु डिउ।³दाक्पि कला च्याङ्बु क्यानि देत्। ख्यरे नुगि दिक्पा किसिन् तिला होरुकि तेमे सेम्ग्युर्वा किसिन् तिला ताङ्बिन्। ⁴तिकि ङिमाला खेप् सिन् ख्यारे फिलक्पाला यक क्यानिते ‘सेम् ग्युर्कयु’ सिनिते लेप्सिराङ ताङ् बिन्⁵प्रेरित तिबिकि चावाला , “ङिराङ्ला आला रेत्पा किथूपु जोनिनाङ्” सिनिते सासुङ्। ⁶तेमे चावा कि सासुङ्, “खिराङ् तानि छेर्मि डुमा चो जिक् रेत्पा हसिराङ् आप्लक् दोङ्बुला ‘त्यासुर पङ्निते ज्युङ्ला ज्युक्’⁷सासिराङ् तिकि ख्यरे ताम् ङेन्ग्यु। तेमे खिरेनाङ्ला सु हताङ् तिकि यक्पुकि लुक् चोइ हतुप् ताङ लाङ् मोइ हतुप तुज्येला, टिबु टिबु स्याक् सामा साप्ला देकि।“ ⁸ङाला सिनिते साप् सामा जो, तेमे कारा ट ङे सिन्सिन् साक् ङाला रअ कि मासासिन्, खाङ् त्यासुर खिराङ साप् सामा साप् थुङ्कु र?⁹तिकि खरे यक्पुला स्याबासि मेतेरु चिला सिसिन् ङिरेकि खाङ् माक्याबा तिकि अरे कला किउ र? ¹⁰कुतुप् यक् क्याजिक किसिया ख्यरेकि दुक् सि गोक्यु, ‘ङिराङ् को मेछेबु लाप्तक् तिबा हिन, ङिरेकि ङिराङ्ला कुतुप् याक्कयाजिक क्याबिन”¹¹दि ताम् कि ताङ तिबा यरुशलेमला डोइ नक्। ति तुज्येला खो सामारिया ताङ् गलालि नेसुर गाल्सुङ्। ¹²युल ज्यिक्ला ख्योल्सिमा, खो कि मेरा च्यु कुष्ट नेर्पा रेकु मि थेप्सुङ्। तिबा खो सिना थारे राङ् देसुङ्। ¹³तेमे तिबिकि होरु छार्बु तेनिते सासुङ्, “येशु, ङिराङ्ला ङिङ्ज्ये कि।“¹⁴येशूकि तिबाला थोङ्निते सासुङ्, “गाल्निते क्षोनेला छ्यातेन् । तेमे तिबा तिबा गाल्निते ट्याकसुङ्।“ ¹⁵तिबि पार्ला च्यिगि दाक्पु ट्याकुप् छोर्सुङ, तेमे ति होरु बोबु देदिनताङ् कन्ज्यक ला स्याबुलिन्ताङ् ग्युर्सुङ्”। ¹⁶येशू दङ्ला गाल्निते, येशुला थुच्यिछे बिन्सुङ्। तिदि सामारि हिन् नक्।¹⁷”खाङ् त्या मेरा च्यु टेकु मिन् र? ज्यान मेरा गु खेन्बा गाल्सुङ्?” येशुकि सासुङ ¹⁸खाङ् थाल्माकि मि सिना ज्यान् टेकुप् तिबिति ग्युर्निते कन्जयक् ला स्वाबुल् मोगोउ?” ¹⁹खो कि तिला सासुङ्, खक्लानिते दाक्पि लाम्ला ग्युक् ख्यरे रेत्पाकि किसा ख्योरुङ् ट्याकुप् हये।²⁰फरिसी तिबिकि कन्ज्क कि ग्याल्खप् नाम् गि सिनिते टिसुङ्। तेमे येशुकि तिबाला सासुङ्, “कन्ज्यक् कि ग्याल्खाप् खिरेकि थोङ्ङु दगे मिन्, ²¹मिन्सिया तिबिकि सिउ, त्या ल्हो! द्या ल्हो! कन्ज्यक् कि ग्याल्खाप् खिरे पार्ला राङ् हये।²²येशुकि टाबा तिबाला सासुङ्, “ति ङिमाङ् गिउ खिरेकि मि प्युज्युङला ल्हाप् सेम् क्यासिराङ् खरे मोथोङ्ङु। ²³तिबिकि खिराङ्ला सिउ, त्याबा ल्हो! द्याबा ल्हो!’ खिराङ् तिबाला माल्हा तिबि ताम् माङेन्। ²⁴नाम्ला चिलाम् स्यारुप् तुज्येला ज्यार्मा कुनाला टादिङ्ङि गालु दगेराङ् मि पुज्युङ् हुङ्ङु ङिमालाङ् तिनक् राङ् गिउ।²⁵तेमे तङ्ला आला ताम् तिबा नेसुर तुक्पा तेर्क्यु दि पुस्ता नेसुर मेलेबा किउ। ²⁶दि तेरिक् नुवा कि तुज्येलाङ् गालुप् तेमे मि पुज्यङ् कि तुज्येलाङ् डिउ। ²⁷नोवा जाहाज् नाङ्ला स्युकुप् साक् तिबा साइ थुङ्ङिन् तेमे जेन्दिला गाल्नि देसुङ् तेमे स्यादक् लेम्निते तेरिक् ना ताङ्सुङ्।²⁸दिनाक् ताम ति लोतक तुज्येलाङ् गाल्। ति तुज्येला तिबा साइ, थुङ्ङिन्, ङ्योइ ताङ् चोङ्ङिन् तेमे नाबा नाबा ताम् तिबा जोइ देनक्। ²⁹तेमे ति ङिमा ला लोत् कि ति सदोम ताङ्निते गाल्सिमा, तेमे मे. ताङ मेप्राङ् देःवाचेन नेसुर पाप्सुङ् तेमे तेरिक् ना गाल्सुङ्।³⁰ता मि पुज्युङ्कि तुज्येलाङ् दिनक् तेरि डिउ। ³¹ति ङिमाला दाक्पि ल्यामु सामा ति लाङ्ङुला ताला हाक्ला मापोप्। तेमे पेप्ला याक् कि हसिन्, खाङ्बाला मालक्।³²लोत कि पेर्मोला नासाम् कि। ³³दाक्पि उ र्हकुप् चोलुप् तिकि ति मेङेउ, तेमे र्हकु मोचोलु, तिकिति थार्वा किउ।³⁴ङा खिराङ्ला सिउ, नुप्ला मेरा ङि छाजिक् ङ्याल्ग्यु। ³⁵तिबि पार्ला दक्पु च्यिक्ला खुन्नि डुउ, ज्यार्मा क्युर्नि ज्यकु। ³⁶पेप्ला यक् कि हतुप् तुज्येला दक्पु च्यिक्ला खुर्नि डिउ ज्यार्माला तेराङ् ज्यकु।³⁷तिबिकि खोला टिसुङ्, “खैनि?” तेमे खोकि तिबाला सासुङ्, “खेनि स्या रुल्बा हये त्या गिर्ता तिबा जोम्ग्यु।

Chapter 18

¹तेमे तिबिकि नाम्लङ् मपार च्युक्यानिते किगोक्यु सिनिते ताङ सेम् नावा किरुप् म्याङ् सिनिते पे लाम्निते लाप्सुङ्। ²खो कि सासुङ्, “ग्यासा च्यिक्ला ठिम्क्याङ्बा मि ज्यिक् देकिनाक्, तिकि कन्यक् तानि ज्यिबा मिकिनाक् तेमे ज्यान मितिबालाङ् ल्यामु मिकिनाक्।³ति ज्यासाला युसिम् ज्यिक् देकिनक् तेमे ति दिक्पा हतुप् ठिम्क्याङवा तिकि चाला नाम्लाङ् हमिते सिनक्, ‘ङाला दाल्जा कि तेमे ङाला जोल्मु जोनिनाङ्।‘ ⁴आला साक् तिकि ति य्युसिम्ला दाल्जा किरुप् सेम् माक्या, तेमे रेक् ज्यिक्ला तिकि सेम्ला स्यार्सुङ्, ‘ङा कन्ज्क तानिते जिवा मिकिउ तेमे मि तिबालाङ ल्यामि मिकिउ, ⁵हिन्सिराङ् दि युसिमकि ङाला दुक्पा तेर्क्यु। ङे कि दिला जोल्मु जोनि बिन्सिमा दि ङिमिटाङ ङे चाला लेम्निते दुक्पा मेतेरु।⁶चावा कि सासुङ्, “ति दिक्पा म्यातुप् ठिम्क्याङ्बा तिकि खाङ्सिबे ङेन्। ⁷खाङ् कन्ज्याक्कि खरे मि खोरुङला नुप् ङिन स्यावा किरुप मिला सिनिते जोल्मु मोजोउ र? ⁸ङा खिराङ्ला सिउ, खोकि तिबाला स्यारि जोल्मु जेउ। तेमे मि पुज्युङ जाम्बुलिङ्ला हुङ्ङु तुज्येला खो कि रेत्पा ङेक्यु?”⁹तेमे खोकि दाक्पुला क्याजिक् दिक्पा मेतुप् मि तेमे ज्यान्ला ति मेलेबा थोङ्ङुप मितिबाला पे लाप्सुङ्, ¹⁰मेरा ङि मि तिबा क्ष्यो खाङ्ला स्वा बुलुप् गाल्सुङ्, फरिसि ताङ् डेबा दुतुप् तिबा नाक।¹¹फरिसी तिकि दुक्सिताङ् स्वाबुल्सुङ, ‘हे कन्ज्यक, ङा ख्योरुङ्ला थुच्यिछे सिउ, ङा ज्यान दगे दिक्पा हतुप् मिन्, स्याम्डेन् मिकिउ, उ दि डेबा दुतुप् ति दगेङ् म्येत्। ङा ङिमादिन्ला खेप् ङि उपवास देक्यु। ¹²ङा ङेकि ङेतु तेरिक्कि दशांश तेर्क्यु।‘¹³तेमे डेबा दुतुप् मितिकि थारेनेसुराङ्, देवाचेन् लाङ् माल्हाबा छेक दुङ्ङिन् सासुङ्, ‘हे कन्ज्याक् ङा दिक्पा हतुप् मिला ङिङ्ज्या कि।‘ ¹⁴ङा खिराङ्ला सिउ, ति मि ति ज्यार्मा ति सिना आला दिक्पा हतुप् च्युङ्निते खाङ्बाला गाल्, चिला सिसिन तेरिक् दाक्पुला नाम्ला ज्याकु छोलुति साला डिउ तेमे दाक्पुला साला ज्याङ्नि ल्हापतिला नाम्ला ज्याकु।¹⁵खोकि तिबाला रेक्सित सिनिते मितिकि तिबि पेजा तिबालाङ् खोकि चाला खसुङ्, तेमे ति थोङ्निते टाबा तिबिकि तिबाला हरु क्यासुङ्। ¹⁶येशुकि तिला सासुङ्, पेजा टिक्पे तिबाला ङेचाला हुङ् नेसुर तिबाला मागेङ्, चिला सिसिन देवाचेन्कि ग्यालकाप् तिबितिराङ् हिन्। ¹⁷ङा खिराङ्ला सिउ कन्ज्यक् कि ग्यालकाप् ला पेजाकि दगेराङ् क्याकि मालाङ्सिन् ति हुतुङ्राङ कन्ज्यक कि ‍ग्याल्काप्ला स्युक् मुथुपु।“¹⁸ओङ्जेन् हतुप् मि च्यिकि तिला टिसुङ, “हे लवेन नाम्लाङ् मिसिबु मिजि ङेदिला ङेकि खाङ् किगोक्यु?” ¹⁹येशूकि सिक्यासुङ् “खिराङ चिले ङाला ल्यामु मि सिते कन्ज्यक सिना ल्यामु सुङ् म्यात्। ²⁰खिराङला का तिबा छ्या हये-स्याम्डेन् माकि, मि मासे, कुन्माकि, म्यातुप् ताम् माकि, दाक्पि पापा मामा कि ठिम् ला देत्।“ ²¹ति ओङ्जेन्बा तिकि सासुङ्, “दि तेरिक ताम् तिबा ङेकि दाक्पु जेन्दा हतुप् तुज्ये नेसुराङ् क्याबु हये।²²येशुकि दि ताम् कोसिमा, खोकि तिबाला सासुङ्, “ख्यरेकि हारोङ् याक् च्यिक् किगोबु हये। ख्यरेकि ख्योङ्तानि हतु तेरिक् गिज्येतिबा चनिते खाङ् मेतुप् टेङ्बु तिबाला तेर्गोक्यु तेमे ख्यरे ग्यिज्या देवाचेन् ला हुङ्ङु। त्यासुर ङे तिङ्ला स्याक्।“ ²³ति छ्युक्पु तिकि दि ताम् कोनिते सेम्ला दुक्पा क्यासुङ्, चिलासिसिन् ति आलाराङ् छ्युक्पु हतुप् नक्।²⁴येसुकि तिला ल्हानि कास्ये दुक्पा किइ सिक्यासुङ क्ष्युक्पु मिला देवाचेनला डब्ला चो दुक्पा वे ! ²⁵क्ष्युक्पु मिला देवाचेन्ला श्युगु सिना ङामुङ(उठ) ला खाबि मिरुङ्ला श्युगुप् टिबु हुङुइ ।²⁶ति ङेन्दुप् तिविकि दुक सिक्यासुङ तिनक हिनसिन सु तिवा थार्क्यु ? ²⁷येसुकि सिक्यासुङ ,"मिकि कि मुथुबु लाका तिवा कन्ज्यककि कि थुक्यु "²⁸पत्रुसकि सिक्यासुङ,"ङेरेकि दाक्पि लाका तिवा ताङ्नि ख्योला तिङ ङ्याबु हिन्।" ²⁹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ," हुतुङ् ङा खिराङ्ला सिउइ, सिकि कन्ज्यक्ला सिनि दाक्पि उज्यु नुक, पापा मामा , पुज्युङ् पुम तोङुइ, ³⁰तिविकि दि जाम्लिङ्ला हारुङ आला ङेक्यु हुङिन किरुप् जाम्बु लिङ्ला तिसानासाङ हारुङ आला ङेक्यु।"³¹मेरा च्युप्ङिला दाक्पिचाला काताङ्नि ख्योकि तिवाला सिक्यासुङ,"ल्होसा, ङेराङ यरुसलेम क्ष्यला डोइ वे, तेमे मि पुज्युङ कला लुङ्तेम्बाकि लापु तिविकि टिबु तेरिक् ख्योल्ग्यु । ³²चिला सिसन तिला ज्येन मिरिक् तिवाला तेर्क्यु तेमे मि तिविकि क्ष्य किइ मेलेवा लाका किइ दाङ क्ष्युम्दुर ग्यागुइ। ³³तिला दुक्पा बिन् सिन्सिमा तिविकि तिला सेक्यु ति तिङ्ला ङिमा सुम्गि छे ति लोङङ्या श्याप् नेसुर सेन्बा लाङुइ ।"³⁴तिविकि दि च्यिन्दिङ ताम हाक माको चिला सिसिन ति सुङ ति तिवा नेसुर बाबु नक्, तिकि किसाला तिविकि चिन्दिङ ताम हाक माको ।³⁵येसु यरिहो चाला हुङिन वसिन, मिरा चिक् मिक् मोथोङु मि लाम्ला लोङिन् नक् । ³⁶ति लाम्नेसुर आला मितिवा डोइ वतुप् छ्या ङेनि तिकि सिक्यासुङ ,"दे काङ हुङिन वे?" ³⁷तिकि तिला सिक्यासुङ," नासरतकि येसु दि लाम्ला डोइ वे।"³⁸ति तिङ्ला ति मिक् मोथोङु मिकि कारे किइ सिक्यासुङ,"दाउदकि पुज्युङ येसु ङाला ङेङ्ज्ये कि ।" ³⁹जोल्मु मि गमा गमा ला डोइ वतुप् मि तिविकि कारे किइ खाराक्पा देत् सिक्याससुङ, हिन्सिनाङ तिकि बोबो वोरुकि कारे किइ सिक्यासुङ,"दाउदकि पुज्युङ, ङे खाला ङिङ्ज्ये क्या नाङ।"⁴⁰ति कोसिमा येसु ख्येसुङ तेमे ति मिला ङे चाला टि श्यक सिनि का बिन्सुङ। तजोला ति मिक् मोथोङ्गुप् मि येसुकि चाला लेप्सिमा येसुकि तिला टिसुङ, ⁴¹ङेकि ख्योरुङ्ला कङ किरु सिनि ख्यरेकि ङाला नावा कि ?" तिकि "तिकि सिक्यासुङ चावा ङाला थोङ्गुप् सेम वे ।"⁴²येसुकि तिला सिक्यासुङ "ख्यरेकि तोङ थुसित् । ख्यरे मोवाकि किसाला ख्यरेकि थोङ्गुप् वे।" ⁴³श्यारि तिकि थोङ्सुङ तेमे तिकि कन्ज्यकला सवां बुलिन येसुला तिङ ङ्यासुङ । ति थोङ्नि तेरिक मिकि कन्ज्यकला सवां पुल्सुङ

Chapter 19

¹येशू यरिहो नेसुर डिइ हतुप् नक्। ²जखायस् मिन् क्याबु स्ये दुतुप् मि च्यिक् नाक्, ति सेः दुतुप् तिबि नाङ्ङि क्षेबुति हिन्नक्।³तिकि ति येशुति सु हिन् सिनिते ङो सेवा किरुप् क्याकन। हिनसिराङ् मितिवा आला हतुप् कि किसाला ति कि ल्हा माङ्ङे चिला सिसिन् ति ज्यान सिना थिर्मे नाक्। ⁴तेमे ति तेरिक् सिना तङ्ला गाल्निते आप्लक् दोङ्बुला जेनिते ल्हासुङ्। येशु तिराङ् लाम् नेसुर डोइ नक्।⁵येशु तिबि चाला ख्योल्सिमा, क्याला ल्हानि ते सासुङ् “जखायस टिबि हक्ला पाम् निते स्याक्, चिला सिसिन् हारिङ् ङाला ख्यरे खाङ्बाला दे गोबु हेये।“ ⁶तेमे ति टिबु टिबु पाम् निते खोला गासो स्युसुङ्। ⁷तेमे तेरिक्कि दि थोङ्सिमा, तिबा तेरिक “खो दिक्पा हतुप् मि खाङ्बाला देतुप्ला गाल्सुङ्” सिताङ् मुताम् किरुप् स्युसङ्।⁸जखायस खक्लानिते सासुङ्, “ङा तानिते हतुप् तेरिक कि फेचो ज्यिक् ङा टेङ् तिबाला तेर्क्यु तेमे ङेकि जुनक् क्यानिते ज्यान् नेसुर तिकि गुना सि लङ्नि तेर्क्यु।“ ⁹तेमे येशुकि तिमा सासुङ्, “हारिङ् दि खाङ्बाला थार्वा लेपु हये, चिला सिसिन् दि अब्राहाम कि पुज्युङ् हिन्। ¹⁰चिला सिसिन् मि पुज्युङ् तोरुप् तिबाला छोलुप् ताङ् थार्वा तेरिप्ला हबु हिन्।“¹¹तिबिकि दिताम् ङेदिन् किसिन्, खो कि ज्यार्मा का सासुङ्, चिला सिसिन् तिबा यरुशलेम नेबा चाला नक् तेमे तिबिकि कन्ज्यक कि ग्याल्काप स्यारि छ्यारुप् छालुप् हये सिनिते नासाम् ताङ्सुङ्। ¹²तिकि किसाला, खोकि सासुङ्, “मि क्षेम्बु मि च्यिकि दाक्पि ग्याल्काप् ङेता किरुप्ला थारेकि लुङ्बाला गाल्निते ग्युरुप् ला गाल्ङ्।¹³येशू कि दाक्पि मेरा च्यु यक्पु तिबाला काताङ्नि तिबाला मुन्डा च्यु तेरिनताङ् सासुङ्, “ङा ग्युर्नु हुङ्सा साक् दोला छोङ्ला ग्योप्।“ ¹⁴तेमे तो कि मितोबोकि मार्च्याक् किताङ् थुतिबाला दिनाक् लेन् बिनिते ताङ्सुङ्, ‘दि मि कि ङिरे खाला ग्याल्बु क्याबु ङिराङ्ला सेम्ला मोडोउ।‘ ¹⁵तेमे ग्याल्काप् ङेनिते ग्युर्निते लेप्सिमा तिकि मुन्डा बिदुप् याक्पु तोबाला काताङ्सुङ् तेमे तिबिकि छोङ् नेसुर चो गिज्या जोसुङ् सिनिते छ्याङेता किरुप् सेम् क्यासुङ्।¹⁶तङि यक्कपु ति तिकि चाला लेम्निते सासुङ्, ‘ङेकि दाक्पु बिदिप् मुन्डा नेसुर ज्यार्मा मुन्डा च्यु जोबिन्।‘ ¹⁷ति मि ल्यामु तिकि तिला सासुङ्, ‘स्याबास्, खुङ्ज्यान् हतुप् यक्पु। ख्योङ् आला तिक्पे याक्ला रेत्पा किथूपु नक्, तिकि किसाला ख्यारेकि ग्यासा च्यु ला ग्याल्बु किउ।‘¹⁸तेमे राङ्सा यक्पु लेम्निते सासुङ्, ‘छेम्बु, ख्यरेकि बिदुप् मुन्डा नेसुर ङेकि मुन्डा ङा जोबिन्।‘ ¹⁹ति मि ल्यामु तिकि ति यक्पु तिला सासुङ्, ‘ख्यरेकि ग्यासा ङा ला ग्याल्याबु किउ।‘²⁰तेमे राङ्सा याक्पु लेम्निते सासुङ्, छेम्बु, ख्यारे मुन्डा ला ङेकि माजि नाङ्ला तुम्निते च्याबु क्यानिते ज्याङ्नि हये। ²¹चिला सिसिन् ङाला जिबा लासुङ् ख्यिरुङ् कक्पु हये। ख्यरेकि खाङ् ज्याकुप् ति लाङ्ङु तेमे खाङ् थोरुप् म्याति सुम्ग्यु।²²ति मि ल्यामु तिकि तिला सासुङ्, ‘ख्युरुङ् को माछेबु यक्पु, ङा ख्योरुङ्ला ख्यारे ताम् नेसुर राङ् ठिम् कउ। म्याज्याक्पा दासा नेसुर लाङ्ङु छोलुप ताङ् माथोर्पा रुकि छोलुप् ङा कक्पु मि हिन् सिनिते ख्योरुङ्ला छ्या नक्। ²³तिनक् हिन्सिन् ङे मुन्डा चिला बैङक्ला ज्याकु। ग्युर्नु हुङ्सिन् ब्याज तानिते ङेको दि डेबा ङेक्यु?²⁴ति मि ल्यामु तिकि त्या लानिते हतुप् मि तिला सासुङ्, ति तानि हतुप् मुन्डा ठनिते मुन्डा च्यु हतुप् तिला बिन्।‘ ²⁵तिबि कि तिला सासुङ्, ‘छेम्बु ति तानि मुन्डा च्यु हये।‘²⁶‘ङा खिराङ्ला सिउ सु तानि नक् तिला हारोङ् आला तेर्क्यु, तेमे सुतानि मिदुक् तिकिदि हतुप् तिङ् ठकु। ²⁷तेमे ङे कि खिरे खाला ग्याल्बु क्याबु सेम्ला मोडोबु ङे डे तिबाला दे खनिते ङे दङ्ला सेत्।²⁸दि ताम तिबा सानिते सिन्सि मा खो यरुशलेम नेबा गाल्सुङ्।²⁹बथफागे ताङ् बेथानिया नेसुर जैतुन सिरुप गाङ्ङि चाला ख्योल्सोमा खोकि दाक्पि लोमा मेरा ङि तिला दिक् सिनिते ताङ्सुङ्, ³⁰“चाकि युला ग्युक्। त्या स्युकि तुजेला, खीरेकि सुङ् माजेबु पिउ थेप्क्यु। तिला पिताङ्निते ङे चाला तिनि स्यक्। ³¹खिराङ् मितिबि, ‘चिला ताङ्ङुजिक्?’ सिनिते तिसिन् ‘चावाला दि गोबु हये’ सिनिते सिसा।³²ति ताङ्गुप् तिवा गाल्सुङ तेमे तिविकि येसुकि सिक्याबु प्यु ङेसुङ। ³³तिविकि पिउला तोङिन किसिन्, तिकि ज्यिन्दाक कि तिवाला सिक्यासुङ, "खिरेकि दि पिउला चिला थेदिन् वे ?" ³⁴तिविकि सिक्यासुङ्, "चावा ला दि गोवा वे।" ³⁵तिविकि पिउला येसुकि चाला दा लेसुङ्, तेवा ति खाला राङि मज्या तिवा ज्याङ्नि येसुला पिउ खाला ज्यक्सुङ्। ³⁶खो डोइ वसिन, मि तिवि राङि माज्या तिवा लाम्ला तिङ्सुङ्।³⁷खो जैतुन् पाम्दककि थुल्गि चाला वानि सिसिन्, खोकि टावा तिवि मि बुजुङिकि खोकि क्याबु ङारकि लाका तिवा थोङ्गुप् तिवि किसा सेम् हेङि किइदाङ् वोरु गेर्पुकि दुक सिइदाङ कन्ज्यककि क्ष्येपा कितुप् ज्युसुङ, ³⁸"चावाकि मिन्ला हुङ्गुप् ति ग्याल्बु थुचेकि हिन् ! देवाचेन्ला लोदिमु तेमे तेरिक्सिना थला सँवा;"³⁹ति बुजुङि नाङ्ला वतुप् लालि फारिसि तिवि खोला दुक सिक्यासुङ्,"लोबेन् क्ष्ये, खोकि टावा तिवाला खार्पा देसित् सिनि वोर तेन्। ⁴⁰येसुकि ताम् खालेन क्यासुङ्, "ङा खिराङ्ला सिरु हिन्, दिवा खाराक्पा देनक् क्यासिन्, दि दो तिवा राङ् वोरु किउइ।" ति तुज्येला येसु ग्यासाकि चाला ख्योल्सुङ, खो तिला थोङ्नि दुक सिइदाङ ङुसुङ्, "चिनक ताम कि लोदिमु गिउइ सिनि ख्यरेकि हारिङ्गि छेमु श्येबु हिन्सिन् च्युङु! हिन्सिराङ दि ताम ख्यरे थोङ्दान नेसुर् बानि ज्याङ्नि वे।⁴¹ति तुज्येला येसु ग्यासाकि चाला ख्योल्सुङ, खो तिला थोङ्नि दुक सिइदाङ ङुसुङ्, ⁴²"चिनक ताम कि लोदिमु गिउइ सिनि ख्यरेकि हारिङ्गि छेमु श्येबु हिन्सिन् च्युङु! हिन्सिराङ दि ताम ख्यरे थोङ्दान नेसुर् बानि ज्याङ्नि वे।⁴³ख्यरे खाला दिनक हिन् तिवा गिउइ, ति तुज्येला ख्यरे डा तिवि ख्यरे खाला लानि फार छुर् पोङ्जा टानि उम्नि ज्यगुउइ। ⁴⁴तिविकि ख्योरुङ्ला तेमे ख्यरे दाला पुज्युङ् पुम तिवाला साला देप्क्यु । तेमे दे खाला ज्येन दो साङ् मोतोङुउइ। चिला सिसिन् ख्यरे राङि खाला वतुप् कन्ज्यककि ङिङ्ज्येकि तुज्येला ङो माश्ये।⁴⁵येसु ल्हाखाङ्ला श्युसुङ्, तेमे छोङ् कितुप् तिवाला फिला तेन्सुङ्, ⁴⁶खोकि तिवाला दिनक् सिक्यासुङ्, "दिनक् टिनि वे, 'ङे खाङङ्बा मोपारकि खाङ्बा गुउइ; हिन्सिनाङ् खिरेकि दिला कुर्मेन तिवि देसा जोनि वे।"⁴⁷येसुकि ल्हाखाङ्ला ङिमि टाङ् येन्देन् लोप्क्यु। क्ष्योने गेर्पु तिवा, सास्त्रि तिवा तेमे मि तिवि गमा कितुप् तिवि खोला सेतुप् नासाम किनक्। ⁴⁸हिन्सोनाङ् तिविकि तुक कितुप् ला चिन्दिङ् किताङ् कितुप् माङे, चिला सिसिन् तेरिक मि तिवि खोकि सुङ् गा ङेङ्न्गिनक्।

Chapter 20

¹येशु कि ल्हा खाङ्ला मि तिबाला लोपिन् ताङ् लेन् ल्यामु लापिन् हतुप् तुज्येला, मि क्षेबु तिबा तानिते क्ष्योला खामु तिबा ताङ् क्ष्योने क्षेम्बुतिबा येशुकि चाला लेसुङ्। ²तिमिकि येशुला सासुङ्, “ङिराङ्ला सि, च्यिन् दाक्पुनेसुर् ख्योङ् दि यक् तिबा कि हये? सिकि ख्योरुङ्ला दि दाक्पु बिनसुङ्?”³खोकि सासुङ्, “ङाङ् खिराङ्ला ताम् ज्यिक् टिउ। ⁴योहन्नाकि बप्तिसमाकि काला ङला सि। दि देवाचन् नेसुर हिन्ना मि नेसुर हिन्?”⁵तिबा खप्रा ताम् क्यासुङ्, “अरेरि देवाचेन् नेसुर सासिन् दिकि ‘खिरेकि च्यिला तिला रेत्पा माक्या?’ सिताइ। ⁶तेमे अरेकि मि नेसुर हिन् सानिन्, तेरिक् मितिबिकि ओरुङ्ला दो थनिते ग्याकु, चिला सिसिन् तिबिकि युहन्नाला लुङ्तेम्बा हिन् सिनिते रेत्पा क्याबु हये।“⁷तिकि किसाला तिबिकि, “ति खेन्सुर हिन् सिनिते ङिराङ्ला छ्या म्यात्” सासुङ्। ⁸“ङा खिराङ्ला ङेकि खाङ्ङि दाकप्पु क्यानिते दि याक् किउ सिनिते मिसिउ” सिनिते येशूकि तिबाला सासुङ्।⁹खोकि मितबाला का लाप्सुङ्, “मि च्यिगि सिङ्ला दाख्मत चुनिते यक्पु तिबाला दाक्पु बिनिते ति तुज्य आलाकि लागि फिला गाल्सुङ्,। ¹⁰साबु तुज्येला दाक्पि याक् सिदाकिसित् सिनिते तिकि दाक्पि लाका किरुप् मितिला दाक्पि यक्पुकि चाला ताङ्सुङ्। ति याक्पु तिबिकि ति लाका किरुप् मितिला दुनिते लाक्पा तोङ्बा राङ् ताङ्सुङ्।¹¹तिकि याङ्लोङ् ज्यार्मा लाका किरुप मिला ताङ्सुङ्, तेमे तिबिकि तिलाङ् दिनिते लाक्पा तिङ्रेराङ् ताङ्सुङ्। ¹²तिनि ज्यार्मा लाङ् ताङ्सुङ्, तेमे तिविकि तिलाङ् थेङ्बा जोनिते ताङ्सुङ्।¹³तेमे दाख्मात्कि जिदाक्कि सासुङ्, ‘ता ङा खाङ् किरुजा? ङा दाक्कपि पुज्युङ्ला तोङ्ङु तिलाया तिबिकि स्यावा किच्यु।‘ ¹⁴यक्पु तिबिकि तिला थोङ्निते खप्राङ् ताम क्यासुङ्, ‘दिति जिदाक् हिन्। ङिराङ् दिला सेकि तेमे दिकि ग्यिज्याति अरेति डिउ।‘¹⁵तेमे तिबिकि तिला दाख् मत् कि सिङ् नेसुर फीला टिनिते सेसुङ्। ता खुडुम् कि सिङ्ला जिदाक्कि तिमाला खाङ्कि? ¹⁶ति लेम् निते सेक्यु तेमे गुडुम् सुङ् ज्यान्ला तेर्कयु।“ दि कोनिते तिबिकि सासुङ्, “दिनक् ति नाम्लाङ् मेङ्सित्।¹⁸“ ¹⁷तेमे येशुकि तिबाला ल्हानिते सासुङ्, “दि क्ष्यो कि सिरुप् छालुप् ति खाङ् हिन्, ‘खाङ्बा जब तिबिकि मार्च्याक् क्याबु दो ति कुने-दो च्युङ्सुङ्?’

¹⁹तिकि किसा क्ष्योला खामु ताङ् क्ष्योने तिबिकि तिराङ् तुज्येला जिम्बु छाल्सुङ्। चिला सिसिन् ति का ति तिबि खाला साबु हिन् सिनिते तिबिकि छ्या ङेसुङ्। हिन्सिराङ् तिबा मितिबा तानि ज्यिबा क्यासुङ्। ²⁰तिविकि येसुकि क्येनि ग्याक्ला मेलेवा लाका किबे सिनि च्यिवा ग्यागु ज्युसुङ् तेमे मेलेवा लाका क्यासिमा खोला मेलेवा जोनि ठिमकि मिछ्येकि लाक्ला तेरुप् सिनि तिविकि दिक्पा मतुप् मि दगे क्यानि किजिम् कितुप् तिवाला त्ये ताङ्सुङ।²¹तिविकि खोला टिनि ल्हासुङ्, " लोबेन्, ङेराङ् श्येक्यु, ख्योङ् टेङ्बु ताम किउइ तेमे टेङ्बु लोप्क्यु तेमे सिसाङ्छ्यला मुश्युगुउइ, हिन्सिनाङ् कन्ज्यककि लाम्गि टेङ्बु लोप्क्यु ²²ङेरेकि कैसरला से ज्येलुप् लेमु हिन्ना मिन्?"²³युसुकि तिवि किदाङ् मेलेवाला हाक् कोनि सिक्यासुङ्, ²⁴"ङाला दिनारकि टाङा चिक् छ्या तेन्। दिला सिकि च्याङा तेमे ज्ये वे ?" तिविकि सिक्यासुङ्, "कैसरकि।"²⁵खोकि तिवाला सिक्यसुङ्, "तुक किसिन् चिन्दि कैसरकि हिन् ति कैसरला बिन्, तेमे चिन्दि कन्ज्यककि हिन्, ति कन्ज्यकला राङ् बिन्।' ²⁶मि तिवि दङ्ला खोकि सिक्याबु ताम्ङेन् तिवा सास्त्रि तेमे क्ष्योने गेर्पु तिवि खोला मेलेवा जोमाथुप्। खोकि खालेन्ला तिवा याम्छेन् क्यासुङ् तेमे काङ् सि माथु ।²⁷तेवा ति सिन्सिमा लोङ्राङ् सेन्बु मालाङुइ सिरुप् सदुकि तिवा खोकि चाला लेसुङ्, ²⁸तेमे खोला टिनि ल्हासुङ्, लोबेन, मोसाकि खिराङ्ला टिनि बिनि वे लालि मि तिवि जान्दि क्याबु उज्यु गिपा साङ् माथुङ्बा श्यिसुङ् क्यासिन् ति मिकि उज्यि पेर्मिला ज्येन्दि क्यान राङि उज्यि मिन्ला गिपा जो गोक्यु।²⁹मेरा टुक उज्यु नुक गमि तिकि ज्येन्दि क्या तेमे गिपा माताङा श्यिसुङ्। ³⁰तेमे ज्येर्मा किसदाङ तिला ज्येन्दि क्यासुङ् तेमे गिपा माथोङा श्यिसुङ्। ³¹सुम्बाकिसाङ् तिला ज्येन्दि क्यासुङ्, तेमे तुक् राङ् क्यानि मेरा दिन्गाार गिपा माथोङा श्यिसुङ्। ³²तिङ्नेबा ति पुम्पेजासाङ् श्यिसुङ्। ³³तुक किसा श्येप् तिवा लोङ्राङ् सेन्बु लाङ्सिन् ति पुम पेजा तिवि नाङ्ला सिकि पेर्मि गि? चिला सिसिन् तिवा मेरा दिन्गारकि तिला ज्येन्दि क्याबु नक्।³⁴येसुकि तिवाला सिक्यासुङ्, "दो लोग्यु कि मि तिवा ज्येन्दि किउइ तेमे ज्येन्दि कितुप्ला तेर्क्यु। ³⁵हिन्सिनाङ् श्येप् तिवा नेसुर् सेन्बु लाङु तेमे नाम्लाङ् मिसिन्बु मिजि ङेतुप् दिमु वतुप् तिवा ज्येन्दि मिकउइ तेमे ज्येन्दि कितुप्लाङ् मेतेरुउइ। ³⁶तिवा लोङ्राङ् नाम्लाङ मिश्यिउइ, चिला सिसिन् तिवा देवाचेनकि थु तिवा दगेराङ् च्युङुउइ। तिवा लोङ्राङ् लाङ्गुप् कि गिपा गालुप् तिकि किसा कन्ज्यककि गिपा च्युङुउइ।³⁷हिन्सिनाङ् श्येप् तिवा सेन्बु लानि लाङुउइ ताम मोसाकि साङ् नाठि नेसुर् छ्या तेन्सुङ्, चिला सिसिन् तिकि कन्ज्यक्ला अब्राहामकि कन्ज्यक, इसहाककि कन्ज्यक तेमे याकुब कि कन्ज्यक सिनि का ताङ्सुङ्। ³⁸खो श्येप् तिवि कन्ज्यक मिन्, हिन्सिनाङ् सेन्बु तिवि कन्ज्यक हिन् चिला सिसिन् तेरिक खोलाराङ् सिनि मिजि क्योङुउइ।"³⁹तेमे शास्त्ति तिवि नाङ्ला लालि लालिकि सिक्यासुङ्, "लोबेन्, खोकि टेङ्बु खालेन बिन्सुङ्।" ⁴⁰तिवाला लालि लालि कि सिसाङ् लोङराङ् खोला ज्येन टिवा कितुप् माछाल् ।⁴¹येसुकि तिवाला सिक्यासुङ्, "ख्रिष्ट दाउदकि पुज्युङ् हिन् सिनि तिवा चुक् क्यानि सि? ⁴²चिला सिसिन् सँवा देकुप् तिकि थोक्ला दाउद राङि राङ् सिनक्, चावा कन्ज्यककि ङे चावाला सिक्यासुङ्, ख्योङ् ङे याबि लाक्पि छ्यला देत्। ⁴³ति तुज्ये साक्ला ङेकि ख्यरेकि डे तिवाला ख्यरे काङ्बि तिङ्बला मज्यक् " ⁴⁴दुक क्यानि दाउदकि ख्रिष्ला 'चावा' सिक्यासुङ् सिसिन् ख्रिष्ट चुक क्यानि दाउदकि पुज्युङ् हुङ् थुप्क्यि?"⁴⁵तेरिक् मिकि थोबु क्यानि खोकि राङि टावा तिवाला सिक्यासुङ्, ⁴⁶"सास्त्रि तिवि तेवा च्याङ्बु क्यानि देत्, सिकि माज्या रिङ्बु कोनि ड्वप् तेमे छोङ् कितुप् दासा नेवा ज्येन सिनाङ् बाङि गासो क्याब, तेमे छोङ् नेवा मि छ्ये देतुप् दासा तिवा तेमे सामा साप् दासा नेवा मि छ्ये देतुप् तिवा सेम किउइ। ⁴⁷तिविकि युसुम तिवि खाङ्बा ठगुउइ तेमे मितिवि थोङ्सित् सिनि रिङ्बु रिङ्बु मोपार किउइ दिनक् मि तिवि तारुङ बाङि क्षेर्पा ङेक्यु।

Chapter 21

¹येशूकि छ्युक्पु मि तिबिकि बुल्वा तेरिन् हातुप् थोङ्सुङ्। ²खो कि ट्याङ्बु युसिम् कि बुल्वा तेरिन हतुप् ल्हासुङ्। ³ङा खिराङ्ला हुतुराङ् सिउ, खिराङ् तेरिक्कि सिना आला दि युसिम्कि बिन्दु हये ⁴। दिबा तेरिक्कि आला नाङ्नेसुर बुल्वा क्यासुङ्। तेमे दि युसिम्कि दाक्पु ट्याङ्बु हसिराङ, दाक्पुला दाङ्ङु क्याजिक् हसिराङ बिन्सुङ्।“ ⁵ता लाला तिबिकि ल्हाखाङ् कि कला सासुङ्, बुल्वा ताङ् दो ल्यामु ल्यामु तिबा ल्हो ताङ्।“ खो कि सासुङ्, ⁶“दि तेरिक् थोङ्दगेराङ् क्यानि, दक्पुज्यिक् दे खाला ज्यार्मा दो म्याङ्ङु ङिमाङ् गिउ, तेरिक राम्ग्यु।“ ⁷तिबिकि येशुला, चावा, दि तेरिक् ति नाम् हुङ्ङु ?” सिनिते टिसुङ्। ⁸येशूकि सासुङ्, “च्याङ्बु क्यानिते देत् खिराङ्ला जुनक् किमुथुसित्। ‘ङाराङ् कन्जक् कि पुज्युङ् हिन्’ सिनिते आला गिउ। खिराङ् तिबि तिङ्ला माडोसा। ⁹खिरेकि माक् ताङ् थामु कोकित, तेमे ज्यिबा माकि, दिबा तेरिक् तङ्लाराङ् हुङ्गोक्यु, हिन्सिराङ तिराङ तुज्य ला सिदुप् ङिमा ति मिन्।¹⁰“तेमे येशूकि तिबाला सासुङ्, “लुङ्बि खाला लुङ्बा ताङ् ग्याल्खाप् खाला ग्याल्खाप् लाङ्ङु। ¹¹त्या आला सइ तिबा डिउ, तेमे दासा आला-ला स्यिने ताङ् ल्हरे तिबा डिउ। त्या जिबालाङ्दे थक् तिबा डिउ तेमे नाम्ला बोम्बोबु पे तिब थोङ्ङु।¹²तेमे दि तेरिक् हुङ्ङु सिना ताङ्ला, तिबि लाक्पा खिरे खाला स्योर्क्यु तेमे तिबिकि खिराङ्ला दुक्पा तेर्क्यु, जोम्खाङ्ला ताङ् चोन्खाङ्ला लुकु, ङे मिन् कि किसाला खिराङ्ला ग्याल्बु तिबा ताङ् क्षेम्बु तिबि दङ्ला केल्ग्यु। ¹³दिकि खिरे पाङ्बु तेरुप् दासा जेउ।¹⁴तिकि किसा, ति तुज्येला त्यासुर थरुपला खाङ् किरुसिनिते सेम्ला माखुर। ¹⁵खिराङ्ला दुक्पा तेरुप तिबिकि खिराङ्ला फाम् मिजिसित् सिनिते ङा खिराङ्ला छिक् ताङ् रिक्पा तेर्क्यु।¹⁶खिराङ्ला खिरे दाक्पि मि तिबिराङ् ह्रेकित तेमे खिरे नाङ्ला ला-ला मि तिबाला सेतुप सिनिते ह्रेकित। ¹⁷ङे मिन् कि कला खिराङ्ला तेरिक्कि मार्च्याक् किउ। ¹⁸हिन्सिराङ् खिरेति ह्रा दक्पु च्यिक्काङ् ना मोडोउ। ¹⁹ति तेरिक् दुक्पा जेथुपाला राङ् खिरेति मिजि हये।²⁰खिरेकि यरुशलेमला माक्मि कि कोरुप् थोङ्सिमा, तेमे ति सिदुप् छालुप् हये सिनिते स्येवा कि। ²¹तेमे यहुदियाला हतुप् तिबा ला. नेबा टोसित् तेमे ग्यासाकि पार्ला हतुप् तिबा ग्यासा फिला टोसित्, तेमे फिला हतुप् मितिबा ति ग्यासा नाङ्ला हुङ्सित्। ²²दि ङिमा तिबाति ङ्यार्मा ग्युरुप् ङिमा हिन्, तिकि किसाला टिबु तेरिक् ताम् तिबा ख्योल्ग्यु।²³ति ङिमा तिबाला जुबु ङि ताङ् च्यु-च्यु तेरुप् पुमा तिबा हाय! ति लुङ्बाला आला कबु हुङ्ङु, तेमे ति मितिबि खाला ङ्यार्मा स्योर्क्यु। ²⁴तिबाला तर्वाल थनिते सेक्यु , तेमे तेरिक् लुङ्बाला तिबा चोन्खाङ्ला उम्नि हतुप् मि च्युङ्नि डित, तेमे गैरयहुदितिबिकि तुज्ये सिन्-सिन् साक् गैरयहुदि तिबिकि यरुशलेम तिङ् उपु मि दगे जोनि ज्यकु।²⁵ङिमाला, अउला ताङ कार्जेन् तिबाला ता तिबा थोङ्ङु। तेमे ग्याछोकि होरु तिबा ताङ् छि बालाप् तिबिकि जाम्बुलिङ्ला हतुप् लुङ्बा तिबाला दुक्पा गिउ। ²⁶जाम्बुकिङ्ला हुङ्ङिन् हतुप् ताम् तिबा छ्या ङेनिते मितिबिकि टेन्बा तोर्क्यु, चिला सिसिन् नाम्ला हतुप् ङार् तिबा छ्योल्गय्यु।²⁷तेमे तिबिकि मि पुहज्युङ्ला आला ङार् ताङ् स्वा तानिते मुक्पा खाला हुङ्ङिन् हतुप् थोङ्ङु। ²⁸दि ङिमा तिबा हसमा खक्लानिते दाक्पि गोतिबा नाम्ला लाङ्निते ल्हो, खिरे थार्वा चालाराङ् हये।“ ²⁹येशुकि तिबाला का च्यिक् सिक्यासुङ, “आप्लक् दोङ्बुला ल्हो तेमे ज्यान् तेरिक् दोङ्बुलाङ् ल्हो। ³⁰ता तिबिकि दामाक् ग्यरुति खिरेकि थोङ्ङु, तेमे यार थेन्नक् सिथनिते खिरेकि छ्या ङेता किउ। ³¹तिकि किसाराङ्, खिरेकि दि तेरिक् थोङ्सिमा, कन्ज्यक् कि ग्याल्काप् चालाराङ् हये सिनिते खिरेकि छ्या ङेक्यु।³²ङा खिराङ्ला हुतुङ्कि ताम् सिउ, दि तेरिक् ताम् तिबा माख्योलबा ति मिजि ति मिसिदु। ³³देवाचेन् ताङ् ङ्याल्वा सिनिते डिउ हिन्सिराङ् ङे छिक् तिबाति नाम्लाङ् तोजो राङ् मिसिदु।³⁴खिराङ् च्याङ्बु क्यानिते देत्। तिकि किसा खिरे सेम् मानासित् जितुप् ताङ् मिजि दिक्पिकि म्येकेङ्सित्। मिन्सिन् दि ङिमा तिबा खिरे पार्ला छ्यामेता क्यानि हड। ³⁵दुक्राङ् क्यानि जाम्बुलिङ्ला देतुप् तेरिक्कि पार्ला तर्बा रक्यानिते हुङ्ङु।³⁶नाम्लाङ् च्याङ्बु क्यानिते देत् तेमे हुङ्ङिन हतुप तेरिक् लाकानेसुर स्योरुप्ला ङार्मा च्युङ्निते देत् तेमे मि पुज्युङ् दङ्ला छ्यार्थुपु क्यानिते स्वा तापिन् देत्।“ ³⁷खोकि ङिर्मु-ङिर्मु ति ल्हा खाङ्ला लोप्कि नक्। तेमे गामु ति फिला डिनक्, तेमे नुप्लाति जैतुन गाङ्ला देकिनाक्। ³⁸मितिबा खोकि ताम् ङेदुला ल्हा खाङ्ला हुङ्ङिनक्।

Chapter 22

¹फाप् मालुगु तुक्षेन नक तिला ति निस्तारकि तुक्ष्येन सिउइ । ²क्ष्येबु क्ष्योनेतिवा ताङ माग्मि तिवि येसुला च्युक क्यानि सेतुप् सिनि टो क्यासुङ, चिला सिसिन तिवा ति मि तिवा ने जिवा क्याबु नक।³मेरा च्युप् ङि नाङ्ला यहुदा स्करियोत नाङ्ला डे श्युसुङ । ⁴येसुला च्युक क्यानि तिविकि चाला तेरुप् सिनि टो किरुप्ला क्ष्येबु क्ष्योने ताङ माक्मि तिवा तानि यहुदा क्ष्याज्यिक गाल्सुङ⁵तिवा ला गा लासिमा तिला टाङ तेरुप् ङेन्सुङ । ⁶ति ङेन्सिमा तिकि येसुला मि जोल्मु नेसुर च्युक क्यानि थारे जोनि तिवाला तेरुप्जा सिनि लाम छाल्सुङ ।⁷फाप मालुगु तुक्षेन लेसुङ ति ङिमाला ति लुगि जिन्बा तेर् राङ गोबु नक । ⁸येसुकि पत्रुस ताङ युहन्नाला दुक सिइ दाङ ताङ्सुङ,"गाल्नि ङेराङ्ला सिनि निस्तार तुज्येनकि सामा जो, चिला सिसिन अरेकि ति सा थुप्सित्।" ⁹तिविकि ख्योला सिक्यासुङ ङेरेकि केन रुक्ला सामा जोबुदि ख्यो नावा किउइ ?"¹⁰येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"ङेन्, तजोला खिराङ ग्यासाला श्यसिमा खिरेकि क्ष्यु खुरुप् मि ज्यिक् थोङुइ तेमे ति श्युगु खाङ्बि नाङ्ला खिरेकि तिला तिङ ङ्यसा । ¹¹खाङ्बि ज्यिन्दाग्ला सिसा, लोबेनकि ख्योरुङ्ला सिक्याबु वे, 'डेन्बि खाङ्मिग् केनि वे, त्ये रुग्ला ङा ङे लोप्टुक तिवा तानि निस्तार तुक्ष्येन सेहउइ?"¹²तिकि खिराङ्ला खाङ्बि तेङि क्ष्यानि लेमु जोबु खाङ्मिग् क्ष्या देन्ग्यु, त्या रुग्लाराङ टेगे जो ।" ¹³तुक क्याननिराङ, तिवा गाल्सुङ ख्योकि तिवाला सिक्याबु दगेराङ तेरिक थाम्ज्ये तिवा ङेसुङ। तजोला तिविकि निस्तारकि तुक्षेन टेगे रिसुङ ।¹⁴तजोला तुज्ये लेसुङ, ख्यो प्रेरित तिवा तानि राङ देसुङ। ¹⁵तजोला ख्योकि तिवाला सिक्यासुङ,"ङेकि दुक्पा खुरुप् सिना तङ्ला खिराङ् तानि देनि सामा साप् सेम वे। ¹⁶चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, दि कन्ज्यककि ग्याल्खापला माख्योलु साक लोङ् ङ्या ङेकि नाम्लाङ मासाउइ।"¹⁷तजोला येसुकि करा लानि तुज्यिक्ष्ये पुल्नि खोकि सिक्यासुङ,"दि लानि खिरे पार्ला गो। ¹⁸चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, कन्ज्यककि ग्याल्खाप मालेबु साग् ङा लोङ्या नाम्लाङ गुन्डुप् कि राङ मुथुङइ ।"¹⁹तजोला ख्योकि सिवाङ् लानि तुज्यिक्ष्ये पुल्सिमा सिवाङ च्याङ्नि तिवाला दुक सिइदाङ बिन्सुङ,"दि ङे जुबु हिन, दि ङा खिराङ्ला तेर्क्यु । दिति ङे नासाला किसा ।" ²⁰सिवाङ सोनि सिन्सिमा ख्योकि करा लानि सिक्यासुङ,"दि कराति ङे ठाक्ला वतुप् नासाम्बा हिन्, दि ति खिराङ्ला सिनि ज्याबु वे ।²¹सेम तोङा ङाला जुनाक् जोनि जिम तेरुप् ति दिराङ क्यक्चिला वे। ²²चिला सिसिन मि पुज्युङ या तङ्लाराङ चिबु दगे क्यानि डो गोक्यु। ति मिला (धिकार) हुङ्सित् तिकि ति ङे मोवा नाताङु वे। ²³तिविकि नाङ्ला सिकि दिनक किउइ सिनि तिवि नाङ्ला दाग्पुराङ ट्ये ज्युसुङ्।²⁴तजोला तिवि नाङ्ला सु क्ष्ये हिन सिनि जिङ्बाल च्युङ्सुङ । ²⁵खोकि तिवाला सिक्यासुङ,"यहुदि मिन्दुप् तिविकि ग्याल्बिकि तिवि खाला ग्याल्बु किउइ, तिवि खाला ओङ किरुप् माग्मि मि क्ष्ये सिउइ ।²⁶तिनक हिन्सिनाङ खिरे नाङ्ला तिनक मुच्युङ्सित। तिसिन खिरे नाङ्गि तेरिग्सिना क्ष्ये ति तेरिक् सिना टिक्पे दगे हुङ्सि। ²⁷चिला सिसिन क्यक्चिला साप् सिनि देतुप् ति ना कन्ज्यककि लका किरुप् मि ? क्यक्चिला साप् देतुप् ति मिन्ना ? ङा ति खिरे नाङ्ला मिराचिग् लाका किरुप् दगेराङ हिन ।²⁸ङे खक्प ल्हाप् ला नाम्लाङ देतुप् ति खिराङ क्याजिक हिन। ²⁹चुक क्यानि कन्ज्यककि ङाला ग्याल्खाप् बिन्दुप् वे तिनक राङ क्यानि, ङ खिराङ्ला च्योक् ग्याल्खाप् तेर्क्यु। ³⁰ङे ग्याल्खापला खिरेकि ङा तानि राङ क्यक्चिला³¹सिमोन च्याङ्से देत्, डेकि ख्योरुङ्ला टा दगेराङ क्यानि टाब थुसित् सिनि दाक्पि लाक्पाला लाङु छोलिन वै । ³²ख्यरे मोवे मिसिसत् सिनि ङेकि ख्योङ्ला मोपार क्याबु वै। ख्योङ ग्युर्सिमा लोङ्या दाक्पि नुक् तिवाला राम्बु जोसा।³³पत्रुसकि तिला सिक्यासुङ,"चावा, ङा ख्यो तानि चोनखाङ ताङ श्येप् साक् दाल्जा किउइ।" ³⁴येसुकि खालेन क्यानि सिक्यासुङ,"पत्रुस, ङा ख्योङ्ला सिउइ, ख्यरेकि ङाला खेप् सुम जुनाक जोनि मिन सिक्याबु साक ति ङिमाला च्याबु मोपोउइ।"³⁵तजोला येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"ङेकि खिराङला , टाङि बेर्पा , साप् सामा, काङ्बाला कोन्दुप् तिवा माबिन्बा तोङ्सिन, काङ खिराङ्ला काङ सामा तिवा गोबु च्युङ्सुङ ?" तिविकि सिक्यासुङ,"तेरिक ख्योल्सुङ।" ³⁶तजोला येसुकि तिवाला, "हादा सु तानि टाङो बेर्पा वे तिला खुर्चित् साप् साप्च्येकि बेर्पातिङ बिन्, सु तानि खुर्पा मेत तिकि दाक्पि गोन्ज्ये तिवा च्वनि चिक खुर्पा ङ्योसित् सिनि सिक्यासुङ,"³⁷चिला सिसिन ङा खिराङ्ला सिउइ, ङे कला काङ टिबु वे ति ख्योल्गिद,'तिला दुक्टेला दगेराङ किताङ कित। चिला सिसिन ङे कला चिन लुङ्देन लापुप् वे तिवा तरिक ख्योलिन वे।" ³⁸तजोला तिविकि सिक्यासुङ,"चावा,ल्होसा! दे ङिचक खुर्पा वे।" ख्योकि तिवाला सिक्यासुङ, दि दाङ्गुप्ला वे।"³⁹तङ तिङ्ला दगेराङ येसु फिला थेनि जैतुन् गाङ नेवा गाल्सुङ, क्योकि तिङ्ला लोप्टुक तिवाङ तिङ ङ्यासुङ। ⁴⁰तिवा लेम ख्योल्सुङ, ख्योकि तिवाला सिक्यासुङ ,"ख्क्पा ल्हाप् तिवा थार्थुसित् सिनि मोपार कि।"⁴¹ख्यो तिविनेसुर् दो ग्याक थुबु साक थारे गाल्नि, टिमुङ चुनि मोपार क्यासुङ , ⁴²"पापा, हुतुङ ख्योङ नावा किसिन, दि करा ङे चानेसुर थारे खुन ग्युक। तिवा ति ङे नावा ने मिन ख्योकि नावा नेसुर हुङ्सित्।"⁴³तजोला देवाच्येन नेसुरकि थुचिक ख्योकि चाला थोङ्सुङ तिकि ख्योला ङार बिन्सुङ। ⁴⁴दुक्पाला श्योर्नि हिन्सिनाङ ख्योकि कास्से क्यानि मोपार क्यासुङ , तेमे ख्योकि ङुल्नागकि ठाक ति थिवा दगेराङ गेर्पु गेर्पु साला ल्हुम्सुङ ।⁴⁵तजोला मोपार क्यानि लासुङ, ख्यो लोप्टा तिवि चाला हुङ्सिन तिविकि दुक्पिकि किसाला तिवा ङि लङ्नि वतुप् ख्योकि थोङ्सुङ। ⁴⁶ख्योकि तिवाला टिसुङ खिराङ काङ चिला खिराङ ङि लङ्नि वे ?" ख्क्पा ल्हाप्ला मोश्योरसित् सिनि खक लानि मोपार कि ।"⁴⁷ल्होसा खो ताम किइ वसिन, मिरा च्युप्ङि नाङ्ने मिरेचिक् यहुदा स्करियोत् तानि मि छोक्चिक थोङ्सुङ। ति येसुला पुक्का किरुप् सिनि येसुकि चाला लेसुङ , ⁴⁸येसुकि तिला सिक्यासुङ,"यहुदा, काङ ख्यरेके कि मि पुज्युङ्ला पुक्का चिगि मोवा ना तोङुइ ?"⁴⁹येसुकि चाला वतुप् तिवि ति तेरिक थोङ्सिमा तिविकि सिक्यासुङ,"चावा काङ ङेरेकि खुर्पा थनो ग्याक् गोक्यु?" ⁵⁰तिविकि नाङ्ने मिरेचिगि क्ष्येबु क्ष्योनेकि यग्पुला ग्याम्नि तिकि याबि नाम्जयक तुप्सुङ। ⁵¹येसुकि तिला सिक्यासुङ,"दिजोराङ वसित् ता " खोकि तिकि नाम्ज्कला रेक्नि टेक चिसुङ।⁵²दाक्पि कला हुङ्गुप् क्ष्येबु क्ष्योने, ल्हाकाङ कि माग्मि ताङ गमा किरुप् कितुप् तिवाला येसुकि सिक्यासुङ ,"काङ खिराङ कुनज्येन तिविकि कला दगेराङ खुर्पा ताङ ग्युक्पा तिवा खुर्नि गिउइ ?" ⁵³तजोला ङा ल्हाखाङ्ला ङिमिटाङ वसिनाङ खिरेकि ङाला लाक्पा माग्याप्। तान्दाकि दि तुज्ये ताङ नाक्तिङि दि ओङ्ज्येनकि तुज्ये हिन ."⁵⁴तिविकि येसुला जिम्नि क्ष्येबु क्ष्योने कि खाङ्बि नाङ्ला टिलेसुङ। तजोला पत्रुसति तङ्नेराङ तिङ ङ्यासुङ । ⁵⁵ति तिङ्ला तिविकि लाङाङकि पार्ला मे फुनि देसाला पत्रुस तिङ तिवि नाङ्ला तिवा तानि क्ष्याजिक् देसुङ।⁵⁶पत्रुस मे टाकला देनि वसिन मिराचिग् यग्मु कि तिला ल्हानि सिक्यासुङ,"दि मि तिङ हानेक ति मि तानिराङ नक्।" ⁵⁷पत्रुसकि तिला ङा मिन सिइ दाङ सिक्यासुङ,"पुमा, ङा तिला ङो मेसेउइ ।" ⁵⁸काङ तिङ्ला ज्येन मिकिङ थोङ्नि सिक्यासुङ,"खोरुङ्ङाङ तिवि नाङ्ने मेराचिक् हिन ।" हिन्सिनाङ पत्रुसकि सिक्यासुङ," मितिवा ङा ति मि मिन ।"⁵⁹लोङ्या छ्युछोचिक तिङ्ला राङ्सा मिराचिगि राङ्ग्याल किइ सिक्यासुङ, "हुतुङ दि मि मि तिङ ति तानि नक, चिला सिसिन दि मि तिङ गालिलला देतुप् मि हिन।" ⁶⁰पत्रुसकि सिक्यासुङ,"ख्यरेकि काङ सिइ वे सिनि ङाला छ्या मेत्। तिकि ताम किइ किसिन श्यारि च्याबु पोसुङ।⁶¹येसुकि पत्रुस नेवा ग्युर्नि ल्हासुङ । पत्रुसला सिक्याबु ताम ति नासाम ताङ्सुङ ,"च्याबु पोतु सिना तङ्ला ख्यरेकि ङाला खेप् सुम ङाला जुनाक जेउइ।" ⁶²पत्रुस फिला गाल्नि ङुसुङ।⁶³तजोला येसुला क्योरु मि तिवि खोला ङेच्याक् क्यानि येसुला दुसुङ। ⁶⁴खोकि मिक उुम्नि टानि,"लुङ्देन लोप ख्योङ्ला दुङु मि ति सु हिन? सिनि सिक्यासुङ। ⁶⁵येसुकि खाला तिविकि ज्येन ताम तिवा सिक्यासुङ खोला कन्ज्यककि पिल्क्पाला ताम किरुप् सिनि क्यान चुसुङ ।⁶⁶नाम लाबादाङ, क्ष्येबु क्ष्योने ताङ माग्मि तिवा ङिकार, मितिविकि खाम क्ष्ये तिवा तानि छ्याजिक जोम्सुङ । तिविकि खोला छोग्पाला टि गाल्नि सिक्यासुङ , ⁶⁷"हुतुङ ख्योङ चावा हिन्सिन ङेराङ्ला सि ।" येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"हुतुङ ङेकि खिराङ्ला सिक्यासिन खेरेकि ङाला मोवा मिकिउइ, ⁶⁸ङेकि खिराङ्ला टिसिनाङ खिरेकि ङा खालेन कि मुतुउइ।⁶⁹तादा नैराङ," मि पुज्युङ कन्ज्यककि ङारकि लाक्पा याबि क्ष्यला देनि हुङुइ।" ⁷⁰तिवा तेरिग्कि सिक्यासुङ"तिनक हिन्सिन ख्योङ काङ कज्क्यककि पुज्युङ हिन ?" येसुकि तिवाला सिक्यासुङ,"खिरेराङ सिइ वे ङा तिराङ हिन" ⁷¹तिविकि सिक्यासुङ,"ता अरेकि दि सिना आला काङ क्ष्या ङे गोबु वे ते ? चिला सिसिन ओरुङ दाक्पिराङ तिकि खाने कोसुङ।"

Chapter 23

¹तिविकिो तेरिक जोम्बु मितिवा ल्हासुङ, तेमे येसुला पिलातसकि चाला टि लेसुङ्। ²तिविकि खोला दुक सिइदाङ क्यान जुबु ज्युसुङ्, "ङेरेकि दि मिला ङेरेकि मिरिक्ला थामु लोङिन् वतुप्, कैसरला से माच्योल सिक्याबु तेमे तिकि राङ्ला राङ् ख्रिष्ट ग्याल्बु सिक्याबु ङेसुङ्,"³पिलातसकि खोला टिसुङ्, "काङ् ख्योङ् यहुदि तिवि ग्याल्बु हिन?" येसुकि तिला खाला सासुङ्," ख्यरेकि साङ तुक सिनक्," ⁴पिलातसकि क्ष्योने गेर्पु तिवाला तेमे मि बुचुङि तिवाला सिक्यासुङ्, दि मि नाङ्ला ङा काङ् क्यान मेङेनक्।" ⁵हिन्सिनाङ तिवि राङ्गेल क्यानि सिक्या क्याबा नक्,"दिकि गालिल तेवा कितुप् ज्युबु ति तेरिक् यहुदिया काङ् दि दासा साक मि तिवाला थामु लोङिक् वे।"⁶ति तुज्येला पिलातसकि दि कोसिङ्, तेमे तिकि खो गालिलकि हिदे सिनि टिसुङ्। ⁷ति तुज्येला तिकि खोयाङ् हेरोदकि दासाकि दि हिन् सिनि छ्या ङेसुङ्, तेमे येसुला हेरोद चाला ताङ्सुङ्। हेरोद ति तुज्येला यरुशलेमला राङ् नक्।⁸ति तुज्येला हेरोदकि येसुला थोङ्सुङ्, ति लेम्ग्याराङ् गा क्यासुङ् चिला सिसिन तिकि आला गमा नेराङ् खोला ल्हाप् सेम क्यानक्। तिकि खोकि ताम तिवा तङ्ने राङ् कोनि नक् तेमे खोकि तेवा याम्छेनकि लाका तिवा ल्हाप् सेम नक्। ⁹हेरोदकि येसुला लेम्ग्याराङ् ताम तिवा टिसुङ्, तेमे येसुकि तिला काङ्साङ् खालेन मालाप्। ¹⁰क्ष्योने गेर्पु तिवा तेमे सास्त्रि तिवि येसुला लेम्ग्याराङ् क्यान किइदाङ् लानि देनि नक्।¹¹हेरोचकि राङि माक् तिवा तानि डिङ्नि येसुकि ङ्याप्च्याक तेमे खोला मार्च्याक् क्यासुङ् लोङ्राङ् छ्या देनदुप् माज्या कोनि खोला पिलातस चाला ताङ्सुङ्। ¹²हेरोद तेमे पिलातसति ति ङिमा नेराङ् दाल्जा गाल्सुङ्।¹³तेमे पिलातासकि पुजारि गेर्पु ताङ् ग्यालबुतिबा ताङ् मि तिबाला काताङ्सुङ्, ¹⁴तेमे तिबाला सासुङ्, ‘खीरेकि दि मिला ज्यान्ला मेलेबा याक् किजिकिनाक् सिनिते ङे चाला खसुङ्, तेमे ल्होसा, खीरे चालाराङ् ङेकि दि मिला मोवा क्याबिन। खिरे कि साबु दगे मेलेबा दोष ङे कि दि मि तानि माथेप्।¹⁵हेरोदकि साङ् दोष माङङे चिला सिसिन तिकि ङिरे ते लङ्निते ताङ्सुङ्। तेमे ल्होसा, दिला सेगोबु क्यानि चिनक् यक्राङ् क्याबु म्येत्। ¹⁶तिकि किसाला ङा दिला दिताक् बिनिते ताङ् तोङ्ङु।“ ¹⁷ता चाड कि तुजेला यहोदिला सिनि उपु मि चिक्ला ताङ् तोङ्गोक्यु।¹⁸तेमे तिबा तेरिक् ख्याप् तङ्मा होरुकिताङ् सासुङ्, “दि मिला ङिरे पार्नेसुर तेन्तोङ् तेमे ङिराङ्ला सिनि बारब्बाला ताङ्तोङ्।“ ¹⁹बारब्बा त्याकि ग्यासा ला मेलेबा याक्ताङ् मि सेतुप् कि किसाला उप्खाङ्ला उम्निते ज्याकुन मि हिन।²⁰येशुला ताङ्तोङ्ङु सेम् क्यानिते पिलातसकि तिबाला स्यावा क्यासुङ्। ²¹तिबा तेरिक्कि कारि तेनिते सासुङ्, “तिला ग्याङ्सिङ्खाला कोल, ग्याङ्सि ङ्खाला कोल्।“ ²²पिलातास कि खेप्सुम्ला तिबाला सासुङ्, “चिला, दि मि कि मेले यक् खाङ् क्याबु हये? ङे कि दिला से गोबु दगे यक्क्याबु माथोङ्। तिकि किसाला दिला दुताक् बिनिते ताङ्तोङ्ङु।“²³तेमे ति मितिबा येशुला ग्याङ्सिङ्खाला कोल् गोक्यु सिनिते होरु छार्बु किरु स्युसुङ्। तेमे पिलातास लाङ् तिबि होरुकोनि हिदेनक् सिरुप जोसुङ्। ²⁴तिकि किसाला, पिलातास कि तिबिसाबु ताम् ङेन्सुङ्। ²⁵तेमे तिबि साबुदगेराङ् क्यानि पिलातासकि बारब्बाला ताङ्सुङ् तिकि ग्यासाला मिसेतुप् ताङ् नातोङ् याक् क्याबु हिन, तेमे येशुला तिबि साबु दगेराङ् क्यानिते तिबाला र्हेसुङ्।²⁶तिबिकि येशूला थारे टिनिते डोइ किरुप तुजेला युल नेसुर हुङ्ङिन हतुप् किरेनिकि सिमोनला जिम्निते येशूला तिङ् ङ्यकिन खोकि ग्याङ्सिङ् खूर्चिसुङ्।²⁷आला मि तिबा, खोकि कला सेम् नासो किरुप तिबा ताङ् खोला ङिङ्जे किरुप् पुला तिबाङ् खोला तिङ् ङ्यकिन नक्। ²⁸तेमे तिबि छ्यला ग्युर्निते येशूकि सासुङ्, “येरुशलेम्कि पुम् तिबा ङे काला खिराङ् माङु, दाक्पिला सिनि तेमे दाक्पि पुज्युङ् पुम्ला सिनिते ङु।²⁹चिला सिसिन् ल्होसा ङिमा तिबा हुङ्ङिन् हये तेमे तिबिकि सिउ, हे बाझितिबा, के मुतहुपु दङ् जतिबा, च्युच्यु मेतेरुप् ज्यो तिबा ल्यामु धन्याकि हिन्।‘ ³⁰तेमे त्यासुर तिबिकि र्हि तिबाला सिरुप् स्युसुङ्, ‘ङिरे खाला लुम्, तेमे गाङ् तिबाला तिबाला सासुङ्, ‘ङिराङ्ला उप्।‘ ³¹दोङ्बु ङर्मुराङ् हतु तुजेलाङ् तिबिकि दिनक् ताम् किसिन्, तेरिक् काम्सिमा खाङ्किताङ्?”³²खोतानिराङ् ज्यार्मा मेरा ङि ला सेतुप्ला टिनि नक्।³³ता तिबा खप्परे सिरुप दासाला ख्योलसुङ्, त्या तिबिकि खोला ताङ् तिबा ङिला च्यिक्ला चावाकि याबा छ्यला ताङ् ज्यार्माला यान्बि छ्यला ग्याङ्सिङ् ला काल्सुङ्। ³⁴येशुकि सासुङ्, “हे पापा दिबाला ताङ् बिन्, चिलासिसिन दिबिकि खाङ् कि हये ति दिबिकि मेसेउ।“ तेमे तिबिकि खोकि माज्या तिबा बो ग्याकुला चिट्ठा ग्याप्सुङ्।³⁵मि तिबा टाङ्ङि लानिते ल्हानि हतुप् नक, तया ग्याबु किरुप् तिबिसाङ् खोला दुक्सिदाङ् मार्च्याकि नक्, “दि कन्जयक्कि छाने क्याबु ख्रिष्ट हिन्सिन् दिकि ज्यान्लाया सेन्बुलाङ्सुङ,ता दाक्पुलाङ् सेन्बुलाङ्नि छ्यादेन्सित।“³⁶तेमे माक्मि तिबिसाङ् सिर्का तेरिन्दाङ् दुक्सिनिते मार्च्याक् क्यासुङ्, ³⁷ख्योरुङ् हुथुङ् राङ् यहुदी तिबि ग्याल्बु हिन्सिन्, दाक्पुला थार्वा कि।“ ³⁸“दि याहुदी तिबि ग्याल्बु हिन्सिनि” त्या खोकि याजेक्ले ङोसि जिक् नक।³⁹ग्याङ्सिङ् ला काल्नि हतुप आपारादि चिगि खोला मार्चयाक् किदाङ् सासुङ्, “खाङ् ख्योरुङ् ख्रिष्ट मिन्? ङराङ्ला ता दाक्पुला थार्वा कि।“ ⁴⁰तेमे ज्यार्मा तिकि तिला हप्के किताङ् सासुङ्, “खाङ् ख्योरुङ् कन्ज्यक तानि जिबा मिकिउ, ख्योरुङ् राङ् दिनक् दासाला हये? ⁴¹ङिराङ् हुतुङ् राङ टिम् नेसुर हये, ङिरेकि हुतुङ्राङ् ङिरे क्याबु यक्कि किसाला तिनक्राङ् परिणाम् ङेनि हये। तेमे दि मि तिकि या तिनाक् मेलेबा याक् क्याबुराङ् म्यात्।“ ⁴²तमे तिकि सासुङ्, “येशु ख्योरुङ् दाक्पि ग्याल्काप् ला हुङ्ङु तुजेला, ङालाङ् नासाम् तोङ्ङा।“ ⁴³येशुकि तिला सासुङ्, “हुतुङ्र राङ् ङा सिउ, ख्योरुङ् हारिङ् राङ् ङातानि देवाचेन्ला गिउ।“⁴⁴दि खेप् टुक्पाला हिन्, खेप् गुबासाक्ला तेरिक् लुङ्बाला नाक्तिङ्ङि गाल्सुङ्। ⁴⁵ङिमा कि टाक् तेरु ताङ्सुङ्। तेमे ल्हाखाङ् कि पर्दा पार्नेबा राल्सुङ्।⁴⁶येशुकि होरु छार्बु तेनिते सासुङ्, हे पापा, ङा ङे थु ख्यरे लाक्तुला ज्यकु। सिनिते खो ऊ गाल्सुङ्।“ ⁴⁷माक्मि तिबिकि ति तेरिक् थोङ्सुङ्, तिकि दुक् सिदाङ् कन्ज्यक् पा मोवा क्यासुङ्, “हुतुङ्राङ् दि मि दिक्पा हतुप् मि हिन्।“⁴⁸ति दासाला हबु तेरिक् मि तिबिकि त्या कि तेरिक् ताम् तिबा थोङ्सिमा तिबा दाक्पि छेक दुङ्ङिनताङ् ग्युर्नि गाल्सुङ्। ⁴⁹तेमे खोला ङोसेबि मि तिबा ताङ् गालिल् नेसुर खोला तिङ् ङ्यकुप् पुमा तिबा थारे नेसुराङ् ति ताम तिबा ल्हानि नाक।⁵⁰ल्होसा, त्या दक्पु जिक् योसेप मिन क्याबु मि नक। ति माहासभा नि मि नक्, ति ल्यामु ताङ् दिक्पा मेतुप् नि नक्। ⁵¹(तिबि टिम् ताङ् यक् कि छ्यला म्यातुप् नक्), ति यहुदिया ग्यासा अरिमाथियाकि नक्, तिकि कन्ज्यक् कि ग्याल्काप् गुनिते नक्।⁵²ति मितिकि पिलातस कि चाला गाल्नि येशूकि रो लाङ्सुङ्। ⁵³तिकि हक्ला खुर्नि गाल्निते मेमु ज्यापु माजि नाङ्ला तुम्निते दो पुङ्निते जोबु तुर्साला ज्याक्सुङ्, त्या नाम्साङ् सुलाङ् ज्याकु म्यातुप् नक्।⁵⁴दि छ्याबु कि ङिमा नक, तेमे ङासप् ङिमा हुङुप् छालुप् नक्। ⁵⁵गालिल नेसुर तिङ् ङ्यागिन हबु पुमा तिबिसाङ् खोकि रो तुर्साला च्युक् क्यानिते ज्याक्सुङ् सिनिते ल्हासुङ्। क ⁵⁶तिबा लक्सुङ् तेमे टेमा सिबु खाप् पो तिबा टेगे जोसुङ्। तेमे ठिम्ला साबु दगेराङ् क्यानि तिबिकि ङाआ साप ङिमाला ङाआ सोसुङ।

Chapter 24

¹ङिदिन्कि तङ्ङि ङिमाला तिबा दाक्कपि टगे जोबु मेडक् ताङ् पो तिबा खुन्निते पुर्साला गाल्सुङ्। ²तिबि कि तुर्सि दो ति माथोङ्। ³तेमे तिबा नाङ्ला गाल्निते ल्हासिन् चावा येशुकि कि रो तिङ् माङ्ङे।⁴ता तिबा ति तालम्ला तिबा खाङ् किरुप् गाल्निते हतु तुज्येला टादिङ्ङि हतुप् माज्या कोदुप् मेरा ङि मि लेम्निते तिबि चाला लेसुङ्। ⁵ति पुमा तिवा जिबिकि तिबि ङोदङ् सानेबा ल्हासुङ्। तिबिकि ति पुमा तिबाला सासुङ्, “खिराङ् सेन्बुराङ् हतुप् मिला स्याप् तिबि पार्ला चोल्गि?”⁶खो द्या मेत्, सेन्बुलाबु हये, गालिलि ला हतु तुज्येला खिराङ्ला खाङ् सासुङ् ति नासाम् तोङ्। ⁷मि पुज्युङ् ज्यान मितिबि लाक्तुला रेतु तेमे ग्याङ्सिङ् क्याङ्निते सेतु तेमे ङिमा सुम्ला याङ्लोङ् सेन्बु लाङ् गोबु हये।“⁸तेमे ति पुमा तिबिकि खोकि छिक् ति नासाम् ताङ्सुङ्, ⁹तेमे ताम्ति ति पिमा तिबिकि मेरा च्युच्यिक् ला ताङ् तेरिक्ला लाप्सुङ्। ¹⁰ता मारियम मगदलिनि, योअन्ना, याकुबकि हामा मरियाम् ताङ् तिबा तानि ज्यान् पुमा तिबाङ् नक् तेमे प्रेरित तिबाला दि तेरिक् छ्या हये।¹¹हिन्सिराङ् प्रेरित् तिबाला दि ताम् ति याक् म्यातुप् ताम् दगे लासुङ् तेमे तिबिकि ति पुमा तिबि ताम्लाङ् रेत्पा माक्या। ¹²हिन्सिराङ् पत्रुस ति लासुङ्, तेमे तुर्सा नेबा छ्यनिते गाल्नि नाङ्ला कुङ्क्यानिते ल्हासिन् सुतिकि म्याज्या क्याजिक् थोङ्सुङ्। तेमे पत्रुस याम्छेन् लाङ्ङिन खाङ् गाल्लु हिदाङ् सिइ ताङ् खाङ्बाने बा गाल्सिङ्।¹³ति मेरा ङि ति तिराङ् ङिमा ला इनाम मिन् क्याबु युला गाल्नक्, ति यरुशलेम नेसुर किलोमिटर खाल्सुम् चो थारे नक्। ¹⁴ति च्युङ्ङु तेरिक् ताम् कि कला तिबा खप्राङ् टो क्यासुङ्।¹⁵तिबिकि टो किताङ् हतुप् तुज्येला, येशू दाक्पु राङ् तिबि चाला लेसुङ् तेमे तिबा तानि गाल्सुङ्। ¹⁶तिबि मिक् ति खोला ङो मेसेबु जोबु नाक्।¹⁷येशु कि तिबाल सासुङ्, “खिराङ् ङि युकिन् हतुप् तुज्येला खिरेकि खाङ्ङि कला ताम् क्याबु?” आला सेम् नानिते तिबा तेराङ् टाङ्ङि देसुङ्। ¹⁸तिबि पार्ला क्ले ओपास मिन् क्याबु तिकि ताम् लक्सुङ्, “दि ङिमा तिबाला यरुशलेमला च्युङ्गुप् लाका तिबा छ्या ङेतुप् ति खाङ ख्योरुङ् क्याजिक् हिन्?”¹⁹येशुकि तिबाला सास टिसुङ्, “च्यिक् ताम् तिबा?” तिबिकि खोला ताम् लक्सुङ्, “येशु कि कला, ति लुङ्तेम्बा हिन्, तेरिक् मि ताबि दङ्ला कन्ज्यक् कि याक् किरुप्ला आला ङार हतुप् तेमे तिकि छिक्लाङ् ङार नाक्। ²⁰तेमे च्यिला हिदे क्ष्योला खामु ताङ् ग्याल्बु तिबिकि आप्डिक् कुनिते ग्याङ्सिङ्ला काल्निते सेसुङ्।²¹ङिरेकि ति खोकिराङ् इझ्रायेल्ला सेङ्ङे जेउ सिनि रेत्पा क्याबिन्। तेमे दि तेरिक छ्युङ्ति हारिङ् ङिमा सुम् गाल्सुङ्।²²हिन्सिराङ्, हारिङ् टप्लाके ङिरे पार्कि ला ला पुमा तिबिकि ङिराङ्ला याम्छेन् जोबु हये। ²³तिबिकि खोकि रोति तुर्साला माथोङ्सिमा तिमिकि देवाचेन् कि थु तिबाङ् थोङ्सुङ् सिनि सासुङ्, ति बिकि खो सेन्बु लाबुप् हये सिनि सासुङ्। ²⁴तेमे ङिराङ् तानि हतुप लाला मि तिबाङ् तुर्साला गाल्सुङ तिबिसाङ् पुमा तिबिकि साबु दगेराङ् ङेसुङ्, खोला तिबिकि माथोङ्।“²⁵येशुकि तिबाला सासुङ्, “हे! कुबा तिबा तेमे रेत्पा किरुप्ला फिबुब् तिबा, ति तेरिक् ताम् तिबा लुङ्तेम्बा तिबिकि साबुप् मिन् र?” ²⁶खाङ् ख्रिष्ट कि दि तेरिक् दुक्पा तिबा खुरुप् ताङ् खोकि स्वा साक् ख्योल् मोगोबु मिन् ना?” ²⁷तेमे मोशानेसुर लानिते तेरिक् लुङ्तेम्बा नेसुर् ताङ् तेरिक क्षो तिबाला येशुकि कला साबु ताम् तिबा खोकि तिबाला सासुङ्।²⁸तिबा डोइ हतुप् युला ख्योलुप् छाल्सिमा, येशुकि हारोङ् थारे डप् छालुप् दगे क्यासुङ्। ²⁹तेमे तिबिकि सासुङ्, “ङिराङ् तानि राङ् देकि, चिला सिसिन् नाम् रोसुङ् ङिमा गानि सिन्सुङ्।“ तेमे येशु तिबा तानिराङ् देसिङ्।³⁰तेमे तिबा सामा साप्ला देसिमा खोकि सिबाङ् दक्पिजिक् लासुङ्, तेमे मलाम् लाङ्निते तिला च्याङ्निते तिबाला गोनि बिन्सुङ्। ³¹तेमे तिबि मिक् पेसुङ्, तिबिकि खोला ङो सेसुङ्, तेमे खो तिबि मिकि दङ्ला तोर्सुङ्। ³²तिबा खप्राङ् ताम् क्यासुङ्, खो आरुङ् तानि ताम् क्यानि ते क्षो पेन् तेरुप् तुज्येला खाङ् अरे सेम्ला दुक्पा लासुङ् र?”³³तिराङ् तुज्येला टाङ्ङि लासुङ्, तेमे यरुशलेला ग्युर्सुङ्। तिमिकि मेरा च्युचिक् ताङ् दाक्पु तानि हतुप् तिबाङ् जोम् नि ते देतुप् ङेसुङ्, ³⁴तिबिकि सासुङ्, “चावा सेन्बुलानिते सिमोनचाला छ्यारुप् नक्।“ ³⁵तिकि किसाला, लाम् कि ताम् तिबा तिबिकि लाप्सुङ् तेमे येशुकि च्युक्कयानि सिबाङ् च्याकुप् तुज्येला तिबि पार्ला दाक्पिला, छ्यातेन्सुङ्।³⁶तुक्यानिते तिबिकि ताम कि हतप् तुज्येला येशु तिबि चाला लेसुङ्, तेमे येशुकि, “खिराङ्ला किर्मु च्युङ्सित सासुङ्।“ ³⁷तिबा ति जिबा क्यासुङ्, तेमे तिबाला लासिङ् ति ति थु हिन्।³⁸तेशु कि तिबाला सासुङ्, “खिराङ् च्यिला सेम्ला दिक्पा कि? खिराङ् च्यिला सेम्ला टिवा कि? ³⁹ङे लाक्पा ताङ् काङ्बा ल्हो, ङाराङ् हिन्। ङाला रेङ्निते ल्हो। चिला सिसिन् थूतिबिति स्या ताङ् रुबाक् म्येङ्ङु, खिरेकि ङे जुबुला थोङ्सुङ्।“ ⁴⁰खो कि तिबाला दि सानि सिन्सिमा, खोकि तिबाला दाक्पि लाक्पा ताङ् काङ्बा तिबा छ्या तेन्सुङ्।⁴¹तेमे तिबा गाक्यानिते हिदे दगे मालाङ्ङु क्यानिते हतुप् तुज्येला येशूकि तिबा ला सासुङ्, “खिराङ् ताति साप् सामा चेक्-चेक् हये?” ⁴²तिबोकि खोला चोबु ङ्या दक्पुजिक् बिन्सुङ्। ⁴³येशुकि ति लानिते तिबि चालाराङ् सोसुङ्।⁴⁴खोकि तिबाला सिक्यासुङ्, “ङा खिराङ् तानि हतुप् तुज्येला ङेकि साबिन्, मोशाकि टिम्, लुङ्तेम्बाकि क्षो ताङ् भजनसङ्ग्रला टोबु तेरिक् ताम् तिबा ख्योल् राङ् गोक्यु।“⁴⁵तेमे तिबिकि टिम् तो हाक्कोता किथुसित सिनिते खोकि तिबि रिक्पा पेन् बिनसुङ्। ⁴⁶खोकि तिबाला सासुङ्, “दिनक् टिबु हये, ख्रिष्ट कि दिक्पा खुरुप् ताङ् ङिमा सुम्कि छे सेन्बु लाङ् राङ् गोक्यु। ⁴⁷तेमे खोकि मिन्ला यरुशलेमनेसुर थाल्मा क्यानि तेरिक् मि मिरिक् तिबाला सेम्गुर्बा ताङ् दिक्पा क्युरुप्कि काला लाप्राङ् गोक्यु।⁴⁸खीराङ दि ताम् तिबा थोङ्ङु मि तिबा हिन्। ⁴⁹ङा खिराङ्ला ङे पापि ना ति खिराङ्ला सिनिते तोङ्ङु, तेमे योसुर ङार हुङ्ङु साक् खिराङ् दिराङ् ग्यासाला गुनिते देता।“⁵⁰तेबा तिङ्ला तिबा बेथानिला ख्योल्लु साक् खोकि तिबाला गामा क्यासुङ्। दाक्पि लाक्पा तिबा नाम्ला लाङ्निते खोकि तिबाला मालाम् बिन्सुङ्। ⁵¹तिकि खोला मालाम् तेरिन् किरुप तुज्येला, खो कि तिबाला ताङ्निते देवाचेन् नेबा तेङ्निते गाल्सुङ्।⁵²तिबिकि खोला मोवा बुल्सुङ्, तेमे आला गा दिङ्ङि यरुश्म ला ग्युरसुङ्। ⁵³तिबा ङिमा ङिन्छेन् कज्यक्ला थूच्यि तेरिन ल्हा खाङ्ला देसुङ्।

John

Chapter 1

¹थाल्माला सुङ चाेवाे कन्ज्यक अतुप ²चाेवाे कन्ज्यक तानि क्या हतुप सुङ तङल्ला नेराङ चाेवाे कन्ज्यक तानि अतुप ³तेरिग्क सामातिबा खाेनेसुर च्येनक्तिङ तिःमेता माच्युङ।⁴तिला मिजि अतुप् तेमे ति मिजि तेरिग्क मितिबाला टाक् बिन्सुङ ⁵तेमे ति टाक् नाक्तिङिला ठाक्षालि तेमे नाक्तिङि ति टाक्ला ग्यालुप म्येत।⁶चाेवाे कन्ज्यक तानि ताङ्गुप् दक्पुजिक् मि नक् ति मिङ ति यूहन्ना नक् ⁷तिनेसुर तेरिग्ककी माेबा किसित् तेमे टादिङिकि किदुक सिनि ताङ साक्षिकि तिकनेजिक लेसुङ्। ⁸ति युहन्नाति टाक् मिङ तिदि टाक्गि कलाला किदुक तेरू सिनि लेबु हिङ्।⁹तेरिग्क मितिबाला हुतुङ टाक् तेरु ताङ जम्बुलिङला हुङु अुथुङ टाक हदु हिङ।¹⁰ति जम्बुलिङला राङ ज्युनाेक तेमे ¹¹ति जम्बुलिङ ति खाेकि राङ ज्ये नाङसुङ हिन्सिनाङ जम्बुलिङकि मितिबि खाेला ङाे मासेनक खाेरे लुङ्बाला लेसुङ तेमे खाेरे मितिबि खाेला सेमल्ला माला।¹²तेमे , खाेला सेम्ला क्यासुङ तेमे खाेकि मिनला माेबा क्यासुङ् तिबाला. कन्छयाेककी पुज्युङ हिङ सानिते ओङ बिनसुङ। ¹³तिबा.ना.ठाक्यककी.नाज्युबि सेम्नेसुर,ना मि. की सेम्नेसुर केबुहिङ, तेमे कन्ज्यक नेसुर केबु नाेक।त्यामे ति सुङती मि जुबुला दाक्पि पार्ला श्यासा देसुङ ङिरे कि. पापि, त्यासुर लेबु चिक्रराङ. दगे तेमे( अानुु्गह) हुथुङराङ (पुण्ना) महिमा थाेङसुन ¹⁵ यूहन्ना कि खाे कि किदुक ति बाेबु हाेरुु क्यनी सासुङ ङा सिने तिङला. हुङुदी छेबु हिन चिला सिसिन खाेदि ङा सिने गमानेसुर राङ. हदुनाेक सिनी ङे साबु मि दि खाेराङ हिन्नाेक¹⁶काङ चिलासिसिन खाेकि( पू्णृता) नेसुर. अाेरु्ुङ तेरिकला(अनुग्रहमाथिर अनुग्रह) ङेतु हए ¹⁷चिला सिसिन (ब्यवस्था) माेशा नेसुर बिनसुङ (अनुग्रह) दाङ हुथुङ ति येशु ख्रीष्ट नेसुर लेसुङ ¹⁸सिकिसाङ चवाे कन्ज्याक कि नामलाङ बिदुमेत पापि कि अाेङबुला डेप्यसि ग्यामनी देतुति चवाे कन्ज्याक कि खाेला ङाेसि चिनाेक¹⁹यहूदीतिबि यरुुशलेमनेसुर (पुजारी)बि तिबा लेवी तिबाला "ख्याेरुुङ सु हिन?" सीनि टिताङ नाेक तेमे यहून्ना की कीदुक दिराङ हिन। ²⁰सिनि तिकी ठाेल्मु क्यानि सासुङ,तेमे सेम्ला लासुङ तेमे (जवाफ) बिन्सुङ, ²¹"ङा ख्रिष्ट मिन।"तुक क्यानि तिबिकि खाेला सासुङ,"तुक क्या हिनसिन ख्याेङ् सु हिन?काङ् ख्याेङ एलिया हिन? " खाेकि सासुङ,"मिन।"तिबिकि सिक्यासुङ,"काङ् ख्याेरुङ लुङतेम्बा हिन्ना?" खाेकि सासुङ, "मिन। "²²तेमे तिबिकि खाेला सासुङ,"ख्याेरुङ् सु हिन,तुकराङ क्यानि ङिराङला ताेङुतिबाला ङिरेकि (जबाफ) तेरु अा छ्याेक्यु? ख्याेङ् दाक्पु ला काङ सि? ²³"खाेकि सासुङ,"ङा काङमेदु दासाला हाेरकि हदु हाेरु जिक हिन।?'चाेवाे कन्ज्यक ला लाम थाका जाे 'च्येनक यशैया लुङतेम्बिकि साबु हए। "²⁴ति ताङुतिबा फरिसि नेसुर हबुनक। ²⁵तिबिकि खाेला टिसुङ तेमे दुक सा,"ख्याेरुङ ना ख्रिष्ट,ना एलिया,ना लुङ तेम्बा राङ् हिन तेमे चिला बप्तिस्मा तेर्कि? "²⁶²⁷²⁸हन्ना कि दुक सिनि तिदुक बिन ङे" थुचाङमाला देवाचेन्नेसुर गाम्देर दगे पाम्नीलेसुङ तेमे खाेकि अाेङबि खाला देदु थाेङसुङ। 27 ङेकि खाेला ङुमासे तेमे छ्यु ला बप्तिस्मा तेरु ताेङु तिकि ङाला सिक्यासुङ,' ख्यरे कि सि खाला थुचेङ्मा पाबिन किरु ताङ् खाेकि खाला देतु थाेङु, थुचेङमा कि बप्तिस तेरिन हतुप खाेराङ् हिन।' ङे थाेङुदि खाे चाेवाे कन्ज्यक कि पुज्युङ हिन सिनि किदुक 28 तेर्क्यु। "²⁹तिङि ङिमाला यूहन्ना कि येशु दाकपी चाला हुङिन्न किरु थाेङ नि सासुङ, " जबुलिङ कि दिकपा थुल्नी खुन डप चाेवाे कन्ज्याक (थुमा) ³⁰ङे तिङता हुङु दि (महान् ) हए, काङ चिला सिसिन्न खाे ङा सिने तङने नाेक सि नि ङे साबु दि खाे राङ हिन। ³¹खाेला ङाे मासेबु नाेक, तेमे खाेला इस्राएली ति बि पारला छा देन थुसित् सि नि ङा छुथनी बप्तिस तेरिन लेबु हिन। "³²हन्ना कि दुक सिनि तिदुक बिन ङे" थुचाङमाला देवाचेन्नेसुर गाम्देर दगे पाम्नीलेसुङ तेमे खाेकि अाेङबि खाला देदु थाेङसुङ। ³³ङेकि खाेला ङुमासे तेमे छ्यु ला बप्तिस्मा तेरु ताेङु तिकि ङाला सिक्यासुङ,' ख्यरे कि सि खाला थुचेङ्मा पाबिन किरु ताङ् खाेकि खाला देतु थाेङु, थुचेङमा कि बप्तिस तेरिन हतुप खाेराङ् हिन।' ³⁴ङे थाेङुदि खाे चाेवाे कन्ज्यक कि पुज्युङ हिन सिनि किदुक तेर्क्यु। "लाेङ राङ तिङी ङिमाला यूहन्ना ³⁵कि मिरकु ङि लाेमा तिबा तानी देनि हतुप बेला, ³⁶तिबि कि येशुला त्याबा डाेइ किरु थाेङ तेमे यूहन्ना कि शा," लाेसा, चाेवाे कन्ज्याक कि (थुमा) "³⁷ति लाेमा ङि कि यूहन्नाला दुक साबु काेसुङ, तेमे तिबी कि येशुला तिङ् ङाया सुङ। ³⁸लाेङ येशु कि तिबा खाेला तिङ् ङगिन हतुप थाेङ तिबाला सासुङ, "खिराङला काङ गाे कि?"तिबि कि खाेला (नवाफ) बिन, "रब्बी (जसकाे अर्थ) हिन गेक्यान दाकँपु केनी देतिन हए?" ³⁹खाेकी तिबाला सिक्यसुङ, "श्याक तेमे थाेङु । "तेमे तिबा लेमनी खाे केनि देन नाेकपे सिनी थाेङसुङ ति ङिमाला तिबा खाे ता देसुङ, चिलासिसिन (दसौ पहर) हुङला छालु नाेक।⁴⁰यूहन्ना कि सिक्यबु काे नि येशु ला तिङ ङ्गुप तिबाी नाङने दकपु जिक सिमाेन पत्रुस कि नुक अन्द्रियास नाेक। ⁴¹अन्द्रियास कि दाकपि सिमाेनला ठेनी,"सि क्या अरे मसीह (जसलाइ) ख्रीष्ट सिउ) ⁴²ति कि दाकपि नुक ला येशु चालाँ टि लेसुङ।येशु कि तिला ल्यासुङ तेमे सिक्या सुङ, "ख्याे यूहन्ना कि पुजुङ सिमाेन हिनना ।ख्याेङला केफास (जसकाे अर्थ) पत्रुस हिन सिउ।⁴³तिङि ङिमाला येशु गालील तेबा ड्प ति दासाँ ताेङु छालुप नाेक, खाे कि फिलिपला ठे नाेक तेमे खाेला सासुङ, " ङाला तिङ् ङ। ⁴⁴"फिलिप बेथसेदा कि नाेक ति अन्द्रियास ताङ पत्रुस कि ग्यासा नाेक। ⁴⁵फिलिप कि नथानेलला ठेनि तिला सा, "माेशा कि (व्यवस्था) ला लुङतेम्बा तिबि टिबु दि (अर्थत्) नासरत याेसेफ कि पुज्युङ येशु ला अरे कि ठेदु हए । "⁴⁶नथानेलकि तिला सासुङ्," काङ् नासरत नेबा ल्यामु ताम हुङ् थ्युकि ना? "फिलिपकि तिला सासुङ्," लेम्नि लाेह्!" ⁴⁷येशुकि नथानेल ति दाक्पि चाला हुङिन किरु थाेङसुङ् तेमे येशुकि तिकि कलाला सासुङ्,"लाेह् काङ टेङबु मेदुब इस्राएलि! " ⁴⁸नथानेल कि येशुला सासुङ्,"ख्याे कि ङाला चुक क्यानि ङु सेसुङ? "येशुकि नथानेलला सासुङ्,"फिलिपकि का. ताेङु सिना ताेङला अाप्लक दाेङबि स्याप्ला हदुतुज्ये राङ् ङेकि ख्यराेङला थाेङिन्।"⁴⁹नथानेल कि सासुङ्,"रब्बि, ख्याेङ चाेवाे कन्ज्यक कि पुज्युङ हिन्! ख्याेङ इस्राएल कि ग्येल्बु हिन!" ⁵⁰येसुकि तिला सासुङ्,"' ङेकि ख्याेङला अाप्लक दाेङबि स्याबला थाेङसुङ, सिक्याबु दि काङ ख्यरे ङाला माेबा किउ? ख्यरे दि सिना बाेमु बाेमु लाका दिबा थाेङिद। " ⁵¹येशुकि सासुङ्,"हुतुङराङ ङा खिराङला सिउ," खिरेकि दे: वाच्ये: न पेदु, तेमे कन्ज्यक कि थुचेङि दिबा मि पुज्युङ खाला मार पाबिन दाङ यार जेगिन किरु थाेङिद। "

Chapter 2

¹ङिमा सुमगि तिङला गालिलकि काना सिरु युल्ला जेन्दि जिक नक,तेमे येशुकि मामा दिङ ते.राङ नक। ²जेन्दि ला येशु राङ खाेकि लाेमा दिबा लाङ काताङु नक।³तेमे (दाखमत) सिनसुङ, येशुकि मामा दिगि खाेला सासुङ्," तिबा तानि (दाखमत) मेत। " ⁴येशुकि सासुङ्,"पुमाे, ख्याे चिला ङे चाला हुङिन कि? ङे तुजे हादा लेम् ख्याेलु मेत। " ⁵ख्याे कि मामि यकपु दिबाला सासुङ्,"येशुकि खिराङला काङ कि सा तिराङ कि "।⁶ते यहुदि दिबि ठिम नेसुर चेङि डप्ला गेरिकला ग्याज्यिक लिटर छ्यु रेदु द दिगार हदुनक। ⁷येशुकि तिबाला सासुङ्,"दिगार दिबाला छ्यु केङ।,"तुक्राङ क्यानि तिबिकि छ्यु खाटिक केङसुङ। ⁸तेमे तिकि यक्पु दिबाला सिक्यासुङ्,ता चेजिक खुर्नि छ्येबु तिला बिन"। तिबिकि तुकरा क्या सुङ।⁹गेर सिने गेरपु तिकी (दाखमद्य) साबुदि ति छ्यु थुहुलाे, तेमे दि केन्सुर लेसुङ सिनि तिला छ्या मिदुक तेमे छ्यु सिनि यकपुतिबाला छ्या नाेक) । तेमे तिकी माकपाला काताङनीतिला सा, ¹⁰"गेरिक मितिबी ल्यामु (दाखमद्य) तङला राङ गाेख्यु,तेमे तिबा जिसिमा दिनाेक द (दाखमद्य) गाेकि नाेक्।तेमे ख्यारे कि ल्येमु (दाखमद्य) हारिङ साक जायगु नाेक। "¹¹गालील कानाला येशु कि क्याबु थाल्मी (चिह्न) नाेक, तेमे खाेकी (महिमा) छ्या तेनसुङ, तेमे तुकराङ क्यानी खाेकी लाेमा दिबिकी खाेला माेवा क्या।¹²दिकि तिङता येशुु, खाेकी मामा, दाङ नुक्यु तिबा, खाेकि लाेमा दिबा कर्फनहुमला पाम्नाेक, त्या तिबा ङिमा चिकङी साक देसुङ।¹³यहूदी दिबि (निस्तार ताड) हुङु बेला गालुनाेक, तेमे येशु यरुशलेम ला गालसुङ। ¹⁴खाेकि त्या लाङ दिबा लुक दिबा बुरक्यान च्यारुक दिबा ङेसुङ, तेमे टाङा जेयाप दिबा ते देनि हदुप नाेक।¹⁵दुकराङ क्यानी, खाेकि थाकपी (काेरा) जाेनि लुक दिबा लाङ दिबा तेरिकला छ्याेखाङ नेबा फिला श्यारसुङ ।खाेकि टागा ज्येाप दिबि टागा थाेर थाेन बिनसुङ तिबि टेबल दिबा रिलनि बिन। ¹⁶बुरक्येन चाेङु दिबाला सासुङ," दिबाला देबा ख्युन ग्युक । ङुङे पापि खाङबाला छाेखाङ माजाे। "¹⁷खाे कि लाेमा दिबि दिनाेक टिबु ताह्म सेम्ला श्यरसुङ, "ख्यारे खाङबी कि सिकि ङाला रेगिबे। " ¹⁸यहूदीदि कि (अधिकारीहरुले) खाेला (प्रत्युत्र्तर) बिन, तेमे दुक सा, "ख्यरे कि दि ताम्ङे दिबा कि नाेक ख्यरे कि ङिराङला खाङ छा देन्गी ?" ¹⁹येशु कि (जवाफ) बिनसुङ, "दि छ्याेकाङ दि राेम तेमे ङिमा सुम्ला ङा दिला थाका लाेङु। "²⁰तेमे यहूदी छेम्बु दिबि सा, "दि छ्याेखाङ जप लाे खालङी थ्याकु ख्यरे दिला ङिमा सुम्ला जेना? ²¹"तेमे खाेकि दाक्पी अाेङबी छ्याेखाङ तम्ङे सिक्यबु नाेक। ²²दुुराङ क्यानी खाे शेया नेसुर सेनबु लाङुप नेसुर, खाेकि सिक्यबु दि ताम खाेकि लाेमा तिबि सेम्ला श्यार तेमे तिबी (धर्मशास्त्र) येशुकि सिक्यबु दि तामला माेवा क्या।²³खाे (निस्तार चाडकाे अवधिभर) यरुशलेमला हदुनाेक ।खाेकि क्याबु (चिह्न) दिबा थाेङनी अालाकि खाेकि मिनला माेवा क्या ²⁴।तेमे येशु कि तिबाला (भराेसा) माश्या, चिला सिसिन खाेकि तिबा तेरिकला ङाेसेबु नाेक, ²⁵चिलासिसिन मि नेसुर खाे कि सुलाङ किदुक तेरमाेगाेबु नाेक,चिला सिसिन ति नाङला काङ नाेक सिनि खाेला छ्या हदुप नाेक।

Chapter 3

¹तेमे त्ये निकाेदेमस मिन क्यबु मिजिक नाेक ति फरिसि ताङ यहुदिया कि लुङबि। जाेम्सा दासाकि मि नाेक ²दि मिदि गमु येशु चाला लेम्नी खाेला सासुुङ," रब्बी, ङिराङला छ्या हए, दाकपु कन्ज्याक नेसुर लेबु येन्देन सेबु मि हिन,काङ चिल्ला सिसिन खाेकि क्याबु दि याम्छेन दिबा कन्ज्याक तानि मेदाक्यानी सिसाङ किमुथुबु। "³येशु कि तिला हालेन क्यासुङ," हुथुङ, खिराङला सिउ, सुङ साम्बा क्या नि माकेसिन, तिकि कन्ज्याक कि ग्यालखाम थाेङ माेथु । ⁴"निकाेदेमस कि खाेला सिक्या "मि गाबा गालसिमा चुकक्या के थुपकी? ति लाेङराङ खरे मामि खक्ला सुनि, केथुपकी ना ?⁵येशु कि हालेन क्यसुङ, " हुथुङ ङा खिराङला सिउ , खिराङ छ्यु दाङ थुपेबा माकेसिन ति कन्ज्याक कि ग्यल्खाम ला स्युक मुथु। ⁶जुबुनेसुर केबुदि जुबुराङ हिन, थुच्येन नेसुर केबुदि थुच्येन हिन।⁷ङे कि खिराङ,,' लाेङ केगाेक्यु साबुला याम्छेन माक्यि लुङ । ⁸चुकला छ्याेङि बे तेबाराङ डिउ, खिराङ तिकि हाेरु ङेन्ग्यु तेमे दि केनसुर गि चुकला डि खिराङला छामेत। थुनेबा क्यबुदि तेरिक दिनक राङ गिउ। "⁹निकाेदेमस किेखाेला सा," दि, ताम्ङेदिबा चुकक्यानि गि?" ¹⁰येशु कि तिला सिक्यसुङ," खाङ ख्याेरुङ इस्राएल कि ग्याेकेन क्यानि चुकक्यानि दि तामदिबा हाकमाकाे? हुथुङ, ? ¹¹राङ ङा ख्याेरुङला सिउ,अरे खाङ सेसुङ तिराङ सिउ, तेमे खाङ, थाेङ सुङ,तिकि किदुक तेरक्यु। तेमे खिराङ ङिरे किदुक सेम्लाु मालाङु।¹²खिराङ ला ङेकि जबुलुङकि ताम सासिङ खिरेकि माेबा मिक्यु, ङेकि देवा चेन्की ताम तिबा सासिङ नाङ माेबा मिक्यु? ¹³देवा चेन नेबा पाम्नि लेबु मि पुज्युङ सिना तङ्ला देवा चेनला सुङ यार जेबु मेद ।¹⁴चुक्यानि माेशाकि काङ मेदु दासा ला रुल तेक्सुङ, तुक्राङ क्यानि मि पुज्युङ ला देग् गाेक्यु, ¹⁵तेमे खाेला माेवा किरुप् तेरिक्कि मिजि रिङ्बु ङेसित्।¹⁶चिलासिसिङ कन्ज्यककि जबुलिङ ला दिनाेक ङिङ जे क्यासुङ, खाेकि दाग्पि चिक्राङ पुज्युङला बिनसुङ , तेमे खाेला माेवा किरुप् सुङ नामाेडाे सित्, तेमे तिला मिजि रिङबु ङेसित् । ¹⁷चिला सिसिन् कन्ज्यककि दि जबुलिङ ला लेमु मेलेबा छ्या दिदुप् ला मिन्खरे नेसुर जबुलिङ ला थार जिदुप् ला दाक्पि पुज्युङ तान्सुङ ¹⁸।खाेला माेवा कि्ती मेलेबा माेथाेङ सित , तेमे खाेला माेवा मिकिबु दि तङ नेराङ मेलेबा थाेङ गिद,चिला सिसिन तिकि कन्ज्याक कि पुज्युङला माेबा क्याबु मेत।¹⁹ठिम दि दिराङ हिन्न: ठाछल्ली दि जबुलिङला लेम्नी हए, मिदिबि कि नाकतिङि दिला राङ ङिन्जे क्या, चिला सिसिन तिबि यक डे दगे नाेक। ²⁰चिला सिसिन डे यक किरुप तेरिक्की ठाछ्ल्ली ला ङिन्मार किउ।ति ठाछल्ली ला मेङु, तिकि क्यबु यक माेथाेङ सित सिनि्। ²¹तुकराङ क्यानि ल्येमु यक किरुप दि ठाछल्ली ला गिउ, कन्ज्यक नेमा क्याबु यक ति ल्येमु थाेङ सित्।²²तेमे येशु दाङ खाेकि लाेमा दिबा यहूदियाला गालसुङ। त्ये खाेकि तिबा तानि (केहि समय) देसुङ बप्तिस बिनसुङ। ²³तेमे यूहन्ना कि साङ सालिम ठाटुला एनाेनला बप्तिस तेरिन नक, चिला सिसिन त्ये छ्यु अाला हदुप नक ।मितिबा तिकि चाला हुङिन नक,तिबा बप्तिस लाङिन नक। ²⁴चिला सिसिन यूहन्ना दिजाे साक खारला् माथेप्पा नक्।²⁵ते यूहन्ना कि लाेमा मेरा चिक यहुदि तिबि पारला खादा् श्याेनि चेङि डप ताम्ला खादा श्याेनक । ²⁶तिबा यूहन्ना चाला गाल, तेमे तिला सिक्यसुङ " रब्बी लाेताङ, यर्दन ज्युङि फारकेनला खाे तानि खरे बिदुप किदुक मितिबा बप्तिस तेरिन हतुप् नक तिबा तेरिक खाेकि चाला डाेइ नक् ।, "²⁷यूहन्ना कि(खालेन) " मितिबाला देवा चेननेसुर माबिनबुसाक तिकि खाङ ङेमुथुप ²⁸खिरे कि दाकपि किदुक तेर थय्कु,ङे ङा, ख्रिष्ट मिन,तेमे ङा खाे सिने तङलाराङ ताङु हिन। '²⁹पुम दि माक्पाी दिराङ हिन। माक्पी चाला हदुप खाेकि हाेरु ङेन्दुप दाल्जा दि माक्पी हाेरु ङेन्नी अाल्ला गा ला नक । तेमे ङे गादि सिनसुङ । ³⁰खाे दि डाेगाेक्यु ङा पाप गाेक्यु।³¹याे नेसुर हुङुदि तेरिक सिने यारयाे हए। सु जम्बुलिङ नेसुर कि हिन ति जम्बुलिङ कि राङ हिन, तिकि जम्बुलिङ कि ताम राङ किउ। देवा चेननेसुर हुङुदि ,खाे तेरिक सिने् यार याे हए। ³²खाे कि काङ थाेङ सुङ काङ काेदु हए,तिकि किदुक तेरक्यु, ³³तेमे खाेकि किदुक सिसाङ सेम्ला लाङु दिकि कन्ज्यक (सत्य) हए सिनि सिक्यासुङ।³⁴चिला सिसिन चाेवाे कन्ज्यक, कि सुला ताङबे, तिकि खाेकि सुङ लाप्कीद। चिला सिसन खाेकि थुच्येङ मा मागारपा क्यानी तेक्यु। ³⁵पापी कि पुजुङला ङि्ज्ये किउ, तेमे खाेकि तेरिक ताम्ङे खाेकि लाकपाला बिन्दु हए। ³⁶पुजुङला माेवा किरुप तानि मिजु रिङबु गिउ, तेमे पुजुङला सेम्ला मालाङु तिकि मिजु रिङबु थाेङ मुथु, तेमे तिला चाेवाे कन्ज्यककी (क्राेध) गिद। "

Chapter 4

¹तेमे ता यूहन्ना कि सिन्ने येशु कि अाल्ला लाेमा तिबा जाेइ हदुप नक बप्तिसमा तेरिन हदुप नक सिनि फरिसीतिबि काेनक सिनि खाेकि छाङेन्नक, ²(यद्यपि) येशु दाकपि राङ बप्तिस तेरिन नक, तेमे खाेकि लाेमा ति बि साङ बप्तिस तेरिन नक) ³खाे यहूदिया ताङनी गालील तेबा गाल सुङ⁴ता खाेकि छु ति दाखमद्य ला परिणत क्यासुङ गालिल कि काना ग्यासा ला खाे लाेङराङ ग्युर्नि लेसुङ। ⁵ते दक्पुजिक (राजकिय अधिकारि थिए) तिकि पुज्युङ ति कफर्नहुम ला (बिरामि) हदु नाक तेमे येशु यहुदिया नेबा गालिल ला लेबु ति तिकि काेनक्, तिदि येशु चाला गाल्सुङ तेमे ति लेम्नि ते ङे स्या छालु पुज्युङ ला टेङ्ङि ते नाङ सिनि येशु ला गाेङ्बा छ्यब क्यासुङ।⁶त्ये याकुब कि ईनार नक । येशु दाकपि (यात्रा) ला (गाले) क्या नक ईनार चाला देसुङ । (याेछैठौ घडितिरकाे) ताम नक। ⁷पुम पेजाजिक छुलाङुला लेसुङ तेमे येशु कि तिला सिक्यासुङ, " ङाला चेजिक छुथुङु नाङ । " ⁸चिलासिसिन खाेकि लाेमा तिबा साप्चे ङ्याप ला ज्ञ्यसा नेबा गालनक ।⁹तेमे सामरि पुमा तिकि खाेला सासुङ, "दाकपु यहुदि क्या नि साङ सामारि पुमि बिदु छु चुक्या थुङि,? चिलासिसिन यहुदि तिबि सामारि तिबाता खाङ लाङुप तेरुप मिकिउ ¹⁰येशु कि तिला खालेन क्या नि सासुङ,"तेमे ख्याे रुङ चाेवाे कन्ज्यक कि (वरदान) ङाेसेबु हिनसिन 'ङाला थुङु नाङ' सि हदुप दिला ङाेसेबु हिन्सीन, ख्यरे कि ति तानी लाेङुई, खाेकि खिराङला छु सेन्बु तेरक्यु।"¹¹पुमा तिकि खाेला सिक्या, "मसिह, ख्याेरुङ ता नि ङेक्याक हएना, इनार छु तिङमु हए। तेमे ख्याेरुङ तानि छु सेन्बु हएना? ¹²खाङ्याे ङिरे जुजु च्याचु याकुब सिने छेम्बु हिनना सिकि ङिराङला इनार बिन्सुङ तेमे दाकपी साङ इनार नेपा छु थुसुङ खाेकि पेजा तिबा खाेकि छुङमा लाङ तिबि साङ थुसुङ?"¹³येशु कि तिला खालेन क्यानि सिक्यासुङ," सु तेरिक कि दि छु थुङिबे, तिला लाेङ राङ कम्बा लाङिद, ¹⁴तेमे सिकि ङे बिन्दुप छु थुङङिबे, तिल्ला लाेङराङ कम्बा मल्लाङु। तिल्ला ङे बिदु दि छु तिकि (अन्तस्करणमा अनन्त जीवनसम्मै) दाेल्लुप छु दगे छि पुङ गिउ।"¹⁵पुमा तिकि खाेला सासुङ,"मसिह, ङाला दि छु नाङ् ङाला नाम्लाङ कम्बा मालाङ सित तेमे ङा द्ये छु लाङ हुङमाेगाेसित।, " ¹⁶येशुु कि तिला सिक्यासुङ," ग्युक, ख्यरे ख्हला काताेङ, तेमे स्याक।"¹⁷पुमा तिकि खाेला (जवाफ) क्यानि सासुङ, "ङे ख्ह मेद।" येशु कि खालेन क्यासुङ,"ङे ख्हा मेद सिनि ख्यरे कि हुथुङ साबु, हिन्ना। ¹⁸चिला सिसिन ख्यरे दि मिरकु ङा ख्हा ग्याल सिदए हान्दा हदुदि ख्यरे ख्हा मिन।ख्यरे साबु ताम हुथुङ हिन।"¹⁹पुमा तिकि खाेला सिक्याुसङ्," मसिह, दाक्पु लुङतेम्बा हिन्नसिनि ङे थाेङसुङ। ²⁰ङिरे जुजु च्याप्चु कि दि पम्दकला साेवा ताबुहिन,तेमे मितिबि साेवा देप्गाेबु दाशा दि यरुशलेम राङ हिन सिनी खिरेकि सिउ।"²¹येशु कि तिलाा सिक्यासुङ," पुमाे, ङाला माेवा कि। (समय) लेम ख्याेलु हए, खिरेकि पापा ला ना दि पम्दकला ना यरुशलेमला साेवा देप्की। ²²खिरे कि खाङ मेसे तिकि दिराङ साेवा देप्क्यु ङिरे खाङ सेबु हए, ति कि दिराङ साेवा दप्क्यु, चिला सिसिन (उद्रार) यहूदी तिबि नेसुर राङ गिउ।²³हिन सिङान, हुथुङ साेवा बुल्लुप तिबि पाप्पाला थुदाङ सेम्नेसुर साेवा बुल्लुप ङिमा लेबु हए ति दि हान्दाराङ हिन,चिला सिसिन पाप्पी कि साेवा बुल्लुप दिनक मितिबा छाेलिन नक। ²⁴चाेवाे कन्जक थु हिन खाेला थुदाङ सेम्नै साेवा बुलगाेक्यु²⁵मा तिकि खाेला सिक्या्," (ख्रिषट सिरुप) मसीह हुङिन नक, सिनि ङाला छा हए तेमे खाे गिउ् खाेकि अाेरुङ तेरिक ला सिद।" ²⁶येशु कि तिला सा, " ख्याेरुङ ता ताम किइ हदुदी, ङाराङ हिन।"²⁷तिजाे बेला खाेकि लाेमा तिबा लेम्नि ख्याेल्नक। ख्हाे पुमा तानि ताम कि किन्क सिनि तिबा याम्छेन कि किनक,तेमे"ख्याेला काङ गाेकिबे? "ना "काङ चिला दाक्पु ति ता ताम कि हए?"सिनि सिकिङ् मासा।²⁸तुक्राङ क्यानि, ति पुमा तिकि दाक्पि दिगार क्युर ज्याङ्नि ग्यासा नेबा गाल तेमे मितिबाला सासुङ्," ²⁹स्यक,ङे क्याबु तेरिक ताम तिबा ङाला सिरु मितिबाला लाेसा। खाे ख्रिष्ट हुङ्गाे क्यु हुङ मुथु ते?" ³⁰तिबा ग्यासा नेसुर खाे कि चाला लेसुङ।³¹तिजाे बेला लाेमा तिबि खाेला दुक सि (अनुराेध) कि नक,"रब्बी,से।" ³²तेमे खाेकि तिबाला सासुङ्,ङाता साप साचे हए ति खिराङला छ्या मेत। " ³³तुकराङ क्यानि,लाेमा तिबि खप्रे पार्ला सासुङ्,"खाेला साप साचे सिकिङ खबु हएना, मेत?"³⁴येशु कि तिबाला सासुङ्," सिकि ङाला ताङसुङ,खाेकि नावाला राङ् खाेकि यक सिदा किरु राङ ङे सामा हिन। ³⁵हारुङ साङ ला सि. हए तेमे ति तिङला ङागु बेला गिद सिनि काङ ख्याेङ मिसिना? ङा ख्याेङला सिइ किउ,पेप तिबा लाे,चिला सिसिन तिबा तेरिक छाेनि ङागु बेला गाल्नि हए। ³⁶सिकि ङागिबे,तिकि (ज्याला) ङेक्यु तेमे मिज्यु रिङबुकि डल्बा रुगु,तेमे थाेरु दाङ ङागु तेरिक गा लाङ् थुसित्।³⁷साबु तेरिक ताम खाे कि ङाला सासुङ् "सिनि पुम पेजि बिदु किदुककि किसा ति ठाटुला देदु सामरी दिबि खाेला माेबा क्यासुङ। ³⁸l तुक क्यानि, सामरी दिबा खाे कि चाला लेसुङ्,तिबिकि दिबाला देदु गङबा श्युसुङ् तेमे खाे तिबा ते ङिमा ङि देसुङ्।³⁹ङे साबु तेरिक ताम खाे कि ङाला सासुङ् "सिनि पुम पेजि बिदु किदुककि किसा ति ठाटुला देदु सामरी दिबि खाेला माेबा क्यासुङ। ⁴⁰तुक क्यानि, सामरी दिबा खाे कि चाला लेसुङ्,तिबिकि दिबाला देदु गङबा श्युसुङ् तेमे खाे तिबा ते ङिमा ङि देसुङ्।⁴¹खाेकि सुङि तेन्दक् कि किसा अाला कि माेबा क्यासुङ। ⁴²तिबिकि ति पुमा ला सा,"ख्याे कि साखु तेन्दक कि ङिराङ माेवा मिकिउ, काङ चिला सिसिन् ङिराङ दाक्पि राङ काेदु हए तेमे ङिराङ ला छ्या हए,खाे राङ् जाबुलिङ् कि (उद्दारकर्ता) हिन। "⁴³ङिमा ङि तिङला खाे तेबा गालिल गाल्सुङ्। ⁴⁴काङ चिला सिसिन् येशुकि राङ (घाेषण क्यासुङ, तेमे लुङतेम्बी कि खरे दाकपी युल्ला सेम मिक्यु। ⁴⁵तेमे खाे गालीला लेसुङ, गालिलि तिबि खाेला (स्वागत) क्या। यरुशलेम कि (चाडला) खाेकि क्याबु तेरिक यक तिबा तिबि कि थाेङ नक, चिला सिसिन तिबाङ त्ये (चाड ) ला नक।⁴⁶ता खाेकि छु ति दाखमद्य ला परिणत क्यासुङ गालिल कि काना ग्यासा ला खाे लाेङराङ ग्युर्नि लेसुङ। ते दक्पुजिक (राजकिय अधिकारि थिए) तिकि पुज्युङ ति कफर्नहुम ला (बिरामि) हदु नाक ⁴⁷तेमे येशु यहुदिया नेबा गालिल ला लेबु ति तिकि काेनक्, तिदि येशु चाला गाल्सुङ तेमे ति लेम्नि ते ङे स्या छालु पुज्युङ ला टेङ्ङि ते नाङ सिनि येशु ला गाेङ्बा छ्यब क्यासुङ।⁴⁸तेमे येशु कि तिला सासुङ ," (चिह्न)हरु र अाश्चर्यकमहरु) माथाेङु साक खिरे कि माेवा मिकिउ।" ⁴⁹ति छेम्बु तिकि खाेला सा," मसिह, ङे पुजुङ श्यासिन्ने तङला राङ श्याक।" ⁵⁰येशु कि तिला सिक्यसुङ, " ग्युक,ख्यारे पुजुङ थार क्यु।"येशु कि तिला साबु सुङला तिकि माेवा क्या, तेमे ति दाकपी लाम्ला गाल।⁵¹ति डाेई हदुप बेला तिकि पुजुङ सेन्बु लानक सिनि तिकि यकपु तिबि तिला ठेसुङ । ⁵²(यसकारण ,उसकाे सुधार) चाेबेला नेसुर गालनक सिनि तिकि तिबाला टि नक। तिबाला तिकि खालेन क्या, दाङ दिनगि तुजेला तिला खेजार छाङनक । "⁵³ति तिङला येशु कि" ख्यरे पुजुङ थार कित " साबुदि ति तुजे नक सिनि तिकि पापि कि सेम्ला श्यार नक । (यसकारण) ति तिकि तेरिक उज्यु नुक तिबि माेवा क्या ⁵⁴।येशु यहुदिया नेबा गालिलला हुङुबेला खाेकि क्या बु दि (चिह्न) नक।

Chapter 5

¹दिज्याे बेला यहूदी तिबि चाड नक, तेम्मे येशु यरुशलेम गालसुङ। 2 ²लुय्क गे चाल्ला छि अाल हए तिला हिब्रू ला बथस्दा सिउ । ³त्ये लाे खाल्जीक ताङ च्युपगेनेरपा ताबु मिजिक नक। ⁴तिजाे बेला येशु कि तिला त्ये डिल्नी हदुप थाेङ सुङ खाेकि ति मिदि अाल्ला तुजे नै नक सिनि सेमला सार नक, तेमे खाेकि तिला सिक्या सुङ," खाङ ख्याेरुङ लेमु डप्प छाेल्गीना?"⁵⁶त्ये लाे खाल्जीक ताङ च्युपगेनेर्पा ताबु मिजिक नक। तिजाे बेला येशु कि तिला त्ये डिल्नी हदुप थाेङ सुङ खाेकि ति मिदि अाल्ला तुजे नै नक सिनि सेमला सार नक, तेमे खाेकि तिला सिक्या सुङ," खाङ ख्याेरुङ लेमु डप्प छाेल्गीना?"⁷⁸ति नाबुमितिकि(जवाफ) बिन्सुङ, "महाशय छ्यु छ्याेलु बेला ङाला छ्यु नाङ्ला ज्यगु ङेदि सुङ मेद्। ङा हुङु सिरु बेला ङा सिना तङ्ल ज्यान मि तिवा हाे स्युगु।" येसुकि तिला सिक्यासुङ खक ल त्यामे हाे खाङबाला ग्युक।⁹ति मिला नेरपि ताङसुङ तेमे दाक्पी दिङजे थुल नि, गाल ।ता ति ङा सह्प ङिमिछे नक।¹⁰तुक राङ क्यानि ति यहूदी तिबि नेरपा, टेगुप मितिला सिक्या," दि ङा शप ङिमा हिन,।तेमे ख्याेङला ख्यरे दिङजे खुरुनी ड (अनुमति) मेत। ¹¹"तिकि सासुङ, " सिकि ङाला ल्यामु जाेसुङ, खाेकि राङ ङाला ख्यरे दिङजे खुरनी ग्युक सिक्या। "-¹³तिबि कि तिला सिक्या," ख्याेङला दि खुरनी ग्युक सिरुु मिदि सु हिन,? ¹²"तेमे येशु तेबा हाेगालुप कि ति नेरपा टेगुप तिकि खाे सु हिन सिनि छ्या माङे, खाङ चिला सिसिन त्या मि अाल्फा हदुप नक।¹⁴साल्ना येशु कि ति मितिला छ्याे खाङला थेप्सुङ तेमे सासुङ,"ल्याे,ख्याे रुङ टेङनि लेमु गालुहए। ता लाेङ डे यक माकिसा,तेमे ख्याेङला लाेङ दि सिन्ने मेलेबा माेडाेसित। "ति ¹⁵मिदि गाल्सुङ,तेमे तिला लेमु जब्प मिदि येशु नक सिनि तिकि यहूदी तिबाला सिक्या।¹⁶दि तामगी (कारणले) यहूदीतिबि येशु ला मेलेबा क्या, चिला सिसिन खाेकि दि यक तिबा ङा शब ङिमनला क्याबु नक। ¹⁷येशुकि तिबाला सासुङ,"ङे पापि हारुङ यक कि किउ तेमे ङेङ यक कि किउ, " ¹⁸तेमे तिकि किसा यहुदि दिबि येशुला हारुङ सेतु छाल्सुङ्,चिला हिन्सिन येशु कि ङा साेतु ङिमा क्याजिक (ताेडनु भएन) ,तेमे दाक्पुला कन्ज्यक चाेराङ क्यानिते चाेवाे कन्ज्यकला सासुङ्।¹⁹येशुकि तिबाला खालेन," हुथुङ हुथुङ पापि कि किरु थाेङु राङ्सा पुज्युङकि काङ कि मुथु,चिला सिसिन पापि काङ कि हए पुज्युङ् कि ति राङ ताम किउ। ²⁰चिला सिसिन पापिकि पुज्युङला ङिङजे किउ,तेमे पापि क्याबु तेरिक लाका तिबा दाकपि पुज्युङ् ला छ्या देन्ग्यु तेमे पापिकि पुज्युङ ति ला ति यक तिबा सिना हारुङ् बाेबु यक तिबा छ्या देन्ग्यु, तेमे खिराङ यामछ्येन कि ।²¹चिला सिसिन चाेवाे कन्ज्यक कि स्याबा ला सेन्जु लाेङु,तुक् राङ क्यानि तेरिकला मिजु रिङबु तेरक्यु ,तुकराङ क्यानि येशु कि सुला सेम डिबे तिला मिजु तेरक्यु । चिला सिसिन कन्ज्यक कि ²²सुलाङ ठिम मिकिउ, तेमे खाेकि ठिह्म किरुप तेरिक यक पुजुङला बिदु हए। ²³तुकराङ क्यानी,तिबि कि पापाकि (अादर) क्यबु दगे,तेरिक कि पुजुङला (अादर) किउ्। सिकि पुजुङला ( अादर) मिकिब्ये,तिकि खाेला ताेङु, पापाला (अादर) मिकिउ।²⁴हुथुङ,हुथुङ,सिकि ङे सुङ ङेन्गीबे तेमे ङाला ताेङु,तिला माेवा किबे ति तानि मिजु रिङबु गिउ तेमे तिला मेलेवा माेथाेङु,तेमे ति श्याप नेपा मिजु रिङबुला ग्युरक्यु।²⁵हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ, तुजे हुङिन हए ति, हान्दा राङ हिन,नाम श्याप तिबिकि चाेवाे कन्जक पुजुङ शि हाेरु ङेनगीबे्, ति ङेन्दु तिबा थारकिद्।²⁶चिला सिसिन दुक क्पानि पापा तानि मिजु नक,ति खाेकि पुजुङ लाङ बिन्नक, ²⁷तेमे दि खाे तानि मिजु हसित सिनि्,तेमे पापि कि पुजुङला ठिम किरुप (अदिकार) बिन्नक। चिला सिसिन खाे मि पुजुङ हिन।²⁸दि तामला खिराङ,याम्छेन माक्कि,चिला सिसिन तुरसाला हदुप तिबि हाेरु ङेन्दु तुजे हुङिन्नक,तेमे ²⁹तिबा तुरसा नेप्पा फिला थेन्गीउ्: लेमु किरुप तिबा मिजु कि (पुनरुत्थान) ला तेमे डे यक किरुप तिबा ठिह्म कि (पुनरुतथान) ला।³⁰ङा दाकपी राङ काङ किमुथु ।ङे काङ काेसुङ तिराङ ठिह्म किउ तेमे ङे ठिह्म (धार्मिक) गिउ,चिला सिसिन ङे दाकपी (इच्छा) छालु मेत,तेमे ङाला ताेङु तिकि (इच्छा) छाेलिन किउ। ³¹दुक क्या ङे दाकपी थक्ला किदुक तेरु हिनसिन ङे किदुक (सत्य) मेङु। ³²ङे थक्ला किदुक तेरुप ति राङसा दक्पुजिक हए,तेमे ङाला छ्या हए, खाेकि ङे (बिषय) ला तेरुप किदुक (सत्य) गिउ।³³खिरे कि यूहन्ना चाला ताङु हए तेमे खाेकि (सत्य) किदुक बिन्नक। ³⁴तेमे ङे (प्राप्ता) किरुप ति किदुक मि तेसुर लेबु मिन्। खिराङ थारसित् सिनि ङा दि ताम तिबा किउ। ³⁵यूहन्ना कि सि कि नक ठा छ्यलि नक तेमे तिबा खाेकि ठा छ्य लिला उुकुरजिक यामछेन किरुपला हातार किउ।³⁶तुकराङ क्या नि ङा ता हदुप किदुक तिसिन्ने अल्ला माङबु हए,चिला सिसिन पापि कि ङाला क्या नि सिन्दा किचिदुप यक तिबा तेमे ङे किरुप यक तिबिराङ ङाला पापिकि ताङु हिन सिनि किदुक तेरक्यु ³⁷।खिरे खाेकि हाेरु ङेन्दु हए खाेकि (रुप) नाय्म थाेङु हए। ³⁸खिराङला खाेकि सुङ देदु मेत, चिला सिसिन खाेकि ताङुदिला खिरेकि माेवा माक्या।³⁹खिराङ (धर्माशास्त्र ) ला माेछाेलु चिला सिसिन तेमा खिराङला मिजु रिङबु हए सिनि खिरे नासाम ताेङिन हए दि धर्माशास्त्र तिबि) ङे थक्ला, किदुक तेरक्यु्,तेमे ⁴⁰खिराङला मिजु ङेदुप ङे चाला हुङुप (तत्पर) मिकिउ।⁴¹ङा मि तिबि (प्रशंसा) माेछ्याेलु, ⁴²तेमे ङाला छ्या हए खिरे थक्ला चाेवाे कन्ज्यक कि ङिङजे मेद।⁴³ङा ङे पापि मिन नेबा लेबु हिन्,तुक क्या नि खिरेकि ङाला सेमला माेडाेउ।दुक क्यानि दाकपि मिन्ला ज्यान हुङु हिन्सिन खिरेकि तिला ङिङ्जे किउ। ⁴⁴दक्पु जिगि थक नेसुर (प्रशंसा) छ्याेलु तेमे चाेवाे कन्ज्यक नेसुर क्याजिक हुङु (प्रशंसा) माेछ्याे लुला खिरेकि चुक क्यानि माेबा कि थु कि?⁴⁵पापि चाला खिराङ्ला ङा दाकपी (दाेष लगाउँछु सिनि ⁴⁶खिरेकि नासाम माताेङ्। खिरेकि (अाशा) ज्यागु माेशा कि राङ् खिराङ्ला (दाेष) तेरकिद् माेशाला माेवा किरुप तिबि ङालाङ् मावा किउ,चिला सिसिन खाेकि ङे थक्ला टि्। ⁴⁷तुकराङ क्यानि खिरेकि खाेकि टिबु ताम्ङे तिबाला माेवा माक्या सिमा ।खिरेकि ङे सुङ्ला चुकक्या माेवा कि?"

Chapter 6

¹दि ताम्ङे तिङला येशु गालिल समुद्र अर्थत् तिबेरियास समुद्र कि फारक्येन छ्ला गाल। ²त्ये अाल्ला मितिबी खाेला तिङङ्गीन नक् चिला सिसिन नाबु मितिबी खाेकि किहतुप (चिह्न) तिबा तिबि कि थाेङु नक। ³येशु पम्दकला गालसुङ,तेमे त्ये खाेकि लाेमा तिबाताँ देनक ।⁴यहूदी तिबि निस्तार चाड चाला लेम ख्याेलनक । ⁵येशु कि यारयाे क्येला ल्हसुङ तेमे अाल्ला मितिबा दाक्पी छ्यला हुङिन किरु थाेङसुङ,तेमे खाेकि फिलिपला सासुङ,"दिबाला तेरु सिबाङ ङ्य केन डजा,,?" ⁶तेमे येशु कि फिलिपला खक्पा ल्याप दुक साबु नक,चिला सिसिन खाे कि काङ किरुप छालु हिन् ति खाेला छ्या हदु नक।)⁷फिलिप कि खाेला (जबाफ) बिनसुङ्," दु ई सय ङुलगी सिक्काकी सिबाङ कि तेरिकला चेरेक चेरेक बिन्सीनाङ मादाङु। ⁸"लाेमा तिबि नाङला दक्पु जिग सिमाेन पत्रुस कि नुक अन्दियास कि येशु ला सा," ⁹द्ये ख्याक पेजा जिक ता जाैकि सिबाङ डुमा ङाताङ ङ्या डुमा ङि नक,तेमे दिजाे अालानाङला दि चाे ज्यिक् गि र?¹⁰येशु कि सिक्या सुङ, " मितिबाला देचित । "ति दासाला साे अल्ला नक। (त्यसैले पाँच हजार जति सङ्ख्यामा) मितिबा देसुङ। ¹¹तेमे येशु कि सिबाङ लानी थुछुछे बिन्सुङ खाेकि /त्ये देदुतिबाला गाेबु चाे चाे बिन्सुङ तेमे खाेकि ङ्या दिङ् तुकराङ क्या । ¹²तेमे मितिबा डा,खाेकि दाक्पी लाेमा तिबाला सासुङ," ल्यागु ल्याङमा तिबा तेरिक रुु,तुक क्यानि काङ् नामाेडाेसित्। "¹³तुक राङ क्या तिबि कि रुु सुङ, तेमे जाै सिबाङ डुमाङा् कि नाङला ल्यागुदि रुनी श्याेम डुमा चिङ्ङी क्येङ नक। ¹⁴तेमे मितिबी खाेकि क्याबु दि (चिह्न) तिबाथाेङ, तिबि कि सिक्या, " खाे हुथुङ् जम्बुलिङला लेबु लुङतेम्बा हिन्नक। ¹⁵"तिजाे बेला खाेला जिम्नी ((बलजफतीसँगा ग्यालबु जप्ला तिबा हुङु छालु नक सिनि खाेकि सेम्ला स्यार नक,खाे लाेङ चिकराङ पम्दक नेपा् गाल।¹⁶तिजाे बेला ङिमा गाइगाल नक खाेकि लाेमातिबा समुद्र त्येबा पासुङ । ¹⁷तिबा टु चक्गी नाङला श्यु, तेमे समुद्र फारकेन्ला कफर्नहुमला डाेइ् नक् । दिजाे बेला नाकत्ङि गाल सिन्दु नक् तेमे हारुङ साङ येशु तिबि चाला लेम्मा ख्याेल नक। ¹⁸तेमे लुङ दाङ् छ्यारबा बाेम्बु ग्यागिन कि नक तेमे समुद्र कि छ्यु ज्ञा नक्।¹⁹तुकराङ क्या तिबा ट्यु दानि (करिब पाँच किलाेमिटर) थारे ख्याेलु नक,तिबीकि येशुला समुद्र युगिन् खाे ट्यु तिबी चाला हुङिन् हदु थाेङ्, तेमे तिबा जिवा क्या। ²⁰हिनसिनाङ खाेकि तिबाला सिक्या,"ङा राङ हिन जिबा माकी । " ²¹तेमे तिबीकि खाेला टिचाला काताेङु हातार क्या,तेमे ट्यु टिबु टिबु काबु दासाला ख्याेल केनी तिबा डाेइ किबे त्यये।²²तिङी ङिमाला,समुद्र फारकेन छ्यला जाेम्नी हदुप तिबी त्ये दकपुजिक सिने ज्येन टु मिदुक,तेमे त्ये येशु खाेकि लाेमा तिबा तानी जेनी हदु तेमे खाेकि लाेमा तिबा क्या जिक त्येबा गालनक सिनि थाेङ। ²³हिनसिनाङ कन्जककी थुच्छे बिनि तिबिकी तिबिकी सिबाङ शाेबु दासा् तिबेरियास नेसुर लेबु टुतिबा त्ये नक।²⁴तेमे ते हतु मिति वि कि ना येशु ना तिकि लाेमा ते हदु नक सिनि हाक् काेसुङ, तिबा राङ देखाला जेसुङ तेमे येशुला छाेलिङ् दाङ् कफर्नहु ने बा गाल् सुङ । ²⁵तिबि कि येशु ला ज्युङि फार्ला ङेसिमा येशु ला सासुङ "रब्बि दे ख्याेङ नाम गि? "²⁶येशु कि तिबा ला सासुङ्, "हुतुङ हुतुङ्, हुतुङ्, ताम तिबा थाेङ्नि ते खिराङ् कि ङाला छालु मिङ्, खिरेकि डाडा सिबाङ् साेबु ताम क्या हिङ् । ²⁷खिराङ रुल्नि ड लाका माक्यि, बाेरु मि पुज्युङ कि खिराङ ला नाम्लाङ मिश्यिबु जुबु खाला लेमु लाका कि, चिला सिसिङ् पपा कन्ज्यककि दाक्पि ओङ ति खाला ज्याक्सुङ।"²⁸तेमे तिबिकि येशु ला सासुङ,"कन्ज्यककि लाका तिबा किरु ङेरेकि काङ किगाेक्यु?" ²⁹येशु कि तिबा ला सासुङ,"कन्ज्यककि लाका तिराङ् हिन: कन्ज्यककि तालु तिला खिराङ माेबा किसा। "³⁰लाेअाङ् ति बिकि येशु ला सासुङ्, "खाेरुङ चिनक लाका किरु जाइ,तेमे ङेरे कि थाेगु ताङ् दाक्पि माेबा कि थुप्स्यित? ³¹ङेरे पापा कि काङ मेदु दासा ला चाबा साेसुङ् । दिनक् टिबु ह—ए , 'कन्ज्यककि खिराङ ला सा- साप्चे देव -चेन नेबा सिबाङ बिङसुङ् '।"³²तेमे येशुकि सासुङ, "हुतुङ् खिराङ ला देव च्येन नेबा सिबाङ् तेरु दि माेशा मिन,देवा च्येन नेबा खिराङ ला हुतुङ् सिबान तेरु दि ङे पापा हिन। ³³चिला सिसिङ् कन्ज्यककि सिबाङ् ति तिराङ् हिन, ति दि देवा च्येन ने बन गिउ तेमे जबुलिङ ला नाम्लाङ मिस्यिबु मिजि तेर्क्यु। " ³⁴तुक्राङ क्यानि तिबि कि येशु ला सासुङ, चाेवाे येशु ङिराङ ला ति सिबाङ ति नाम्लाङ् नाङ्।"³⁵येशु कि तिबाला सासुङ, " ङा नाम्लाङ मिसिबु मिजु रिङबी श्याप्चे हिन,सु ङे चाला गिबे ति नाम्लाङ लह्बा मालाङ द । ³⁶तेमे हुथुङ खिरे कि ङाला थाेङु हए सिनि सिक्या सिनाङ खिरे माेवा मिकिउ्। ³⁷पापि कि ङाला बिन्दुप तिबा तेरिक ङे चाला गिउ् तेमे सु ङे चाला गिबे ङा (निश्चय) तिला फिल्ला मुक्युरद।³⁸तिकि किसा खाेकि अल्ला लाेमा तिबा गाल तेमे खाेता नामलाङ मायु्। ³⁹तेमे येशु कि मिरकु चिङ्ङी ला सिक्या सुङ,"खिराङला डप सेम मेतना, ना हए?" सिमाेन पत्रुस कि खाेला सिक्या (जवाफ) बिनि चाेवाेकन्जक ङिराङ सि चाला डजा? मिजु रिङबी सुङ दाकपु तानि हए्,"। ⁴⁰तेमे ङिरे माेवा क्यबु हए् तेमे दाकपु चाेवाेकन्जक कि थु चेङमा सिनि ङिराङला छ्या हए। "⁴¹तेमे यहुदि तिबि खाेकि (बारेला गनगन) क्या, चिला सिसिन खाेकि दुक साबु नक "ङा देवाच्येन नेसुर लेबु साप्चे हिन। ⁴²"तिबिकि सा,"काङ दि याेसेफकि पुजुङ येशु मिन्ना्,तिकि पापा ताङ मामी कि ङिराङला ङाेसेकी ना? तुकराङक्या ङा देवाच्येन नेसुर लेबु हिन,सिनि हान्दा दिकि चुक क्या सिथुपकी?"⁴³येशु कि खालेन क्या सुङ तेमे तिबि कि सि क्या सुङ, "खिरे पारला (गनगन) किरु ताेङ। "ङाला ताेङु ⁴⁴पापी कि माथेन साक सुङ ङे चाला हुङमुथु तेमे तिला तिङि ङिमाला ङा सेनबु लाेङु । ⁴⁵लुङतेम्बा तिबि छ्याेला दिनक टिबुहए,तेरिकला कन्जककी लाेपकी द। "सिकि खाेबे दि पापी कि लाबु हिन तेमे तेरिक ङे चाला गिद्। कन्जक नेसुर लेबु कि सिन्ने जेन्गी दि कन्जकला थाेङु मेत,तिकिराङ पापाला थाेङु हए। हुथुङ हुथुङ् सिकि माेवा क्या, तिता् मिजु रिङबु गिउ।⁴⁶कन्जक नेसुर लेबुति कि सिने जेनगी सिसाङ कन्जकला थाेङ मुथु, तेमे तिकि राङ पापाला थाेङथुक्यु। ⁴⁷हुथुङ् हुथुङ सिकि माेवा किबे,तिता् मिजुरिङबु गिउ।⁴⁸ङा मिजुकि श्याप्चे हिन। ⁴⁹खिरे पापी कि काङ मेदुदासाला मन्ना शाे, तेमे सिसुङ।⁵⁰दि राङ देवाच्येन नेसुर लेबु श्याप्चे हिन,तेमे दकपुचिगी दिकि फेचाे जिक सासित्,तेमे ति मिसिसित। ⁵¹देवाच्येन नेसुर पाम लेबु मिजु श्याप्चे ङा राङ हिन। दुक क्या सि दि श्याप्चे फेच्चाेजिक सेबे,ति नाम्लाङ् थार्कयित । ङे तेरुप स्यिबाङ् ति मिजिला तेरुप ङे जुबु हिन् ।⁵²यहुदी तिबा ङेयरमा लानि दुक सिन्नी (वादविवाद किरु श्यु,"दि मितिकी चुकक्या अाेरुङला खरे (देह) साप तेरथुकी?"तेमे ⁵³येशु कि तिबाला सिक्यासुङ," हुथुङ हुथुङ, खिरे कि मि ,पुजुङ कि (देह) मासाेबु साक तेमे तिकि ठाक माथुबु साक,खिरे राङला मिजु मेत।⁵⁴ङे जुबु् साप ताङठाक थुङु तानी मिजु रिङबु गिउ तेमे तिला तिङि ङिमाला ङा सेन्बु लाेङु। ⁵⁵चिला सिसिन ङे देह) हुथुङ श्याचे हिन,तेमे ङे ठाक हुथुङ थुङचे हिन। ⁵⁶ङे (देह) साह्पताङ ङे ठाक् थुङुदी ,ङाता् देक्यु, तेमे ङा तिता् देक्यु।⁵⁷चुकक्या नि पापा सेन्बीकि ङाला ताङसुङ तेमे ङा चुकक्या पापीकि तेन्दक नेसु हए,तुकराङ क्या ङाला साब्पतिकी ङे किसा (जिउनेछ)। ⁵⁸देवाच्येन नेसुर पामनीलेबु सिबाङ दिराङ हिन,दि पापातिबि साेनी श्येाप दगेमिन । दि सिबाङ सापती नामलाङ थारकी द। ⁵⁹"तेमे येशु कि दि तामतिबा कफर्नहुमकी सभाघरला लाेबिन हदु बेला सिक्यसुङ।⁶⁰दि काेदु खाेकि लाेमा तिबि सासुङ,"दि अल्ला काबु हेन्देन हिन,दि सिकि (स्वीकार) कि थुपकी,?"खाेकि ⁶¹लाेमा तिबा दिला् (गनगन) कि हदु नक सिनी येशु कि छ्याङेदुकि किसा तिबाला सिक्या,"काङ दिकी खिराङला मेलेबा जेबेना?"⁶²तुकक्या हिनसिन खिरेकि मि पुजङ तङला, हसाला राङ डाेइ् किरुुप थाेङसिनाङ?मिजु ⁶³तेरुु ति थुराङ हिन,देहले) काङ लेमु मेतेरुप्। ङे खिराङला साबु सुङ तिबा थु हिन् तेमे तिबा मिजु हिन्।⁶⁴हिनसिनाङ खिरे पारने लालि कि माेवा माक्या तेमे खाेला जुनक जय्पती सु हिन सिनि येशुला तङनेराङ छ्या नक। ⁶⁵खाेकि सिक्या सुङ,"दि तेन्दककी पाप्पि कि खाेला माबिन्बु साक सुङ ङे चाला हुङमुथु सिनि ङे तिबाला साबिन। "⁶⁶तिकि किसा खाेकि अल्ला लाेमा ⁶⁷तिबा गाल तेमे खाेता नामलाङ मायु्। तेमे येशु कि मिरकु चिङ्ङी ला सिक्या सुङ,"खिराङला डप सेम मेतना, ना हए?" ⁶⁸सिमाेन पत्रुस कि खाेला सिक्या (जवाफ) बिनि चाेवाेकन्जक ङिराङ सि चाला डजा? मिजु रिङबी सुङ दाकपु तानि हए्,"। ⁶⁹तेमे ङिरे माेवा क्यबु हए् तेमे दाकपु चाेवाेकन्जक कि थु चेङमा सिनि ङिराङला छ्या हए। "⁷⁰येशु कि तिबाला सिक्या,"काङ खिराङ मिरकु चिङ्ङी ला ङेराङ (चुने) क्याबु मिन्ना,तेमे हिनसिनाङ खिरे पारला दकपुजिक डे हए?" ⁷¹ता खाेकि सिमाेन इस्करियाेत कि पुजुङ यहूदाला सिक्याबु नक,येशुला (धाेका) तेरु मिरकु चिङ्ङी नाङला तिराङ हदु नक।

Chapter 7

¹ता् दि ताम तिबा क्या सिमा येशु गालील युल काङ युसुङ् चिला सिसिन यहूदी तिबि खाेला सेदु् छाेलिन किस्सा खाे ²यहूदीयाला डप सेम माक्या। यहूदी तिबि (छाप्राे वास चाड) चाला लेम ख्याेलु नक।³दुकराङ क्यानि, खाेकि नुक तिबि की खाेला सा," दि दासा ताङनी यहूदीयाला ग्युक, तेमे दाकपी लाेमा तिबि साङ दाकपी किरुप यक तिबा थाेङसित्। ⁴तुकक्या तिकि दाकपुला ठाेलमु क्यानी ङाे सेसित सिनि हसिन मि माथाेङबा काङ मिकि्उ।दुक क्या ख्यारेकि दि ताम तिबा किरुु हिनसिन दाकपुला जबुलिङला छ्या देनसित। "⁵चिला सिसिन खाेकि नुक तिबि साङ् खाेला माेवा मिकिबु नक। ⁶(त्यसकारण) येशु कि तिबाला सिक्या सुङ,"ङे तुजे हारुङ लेबु मेत,तेमे खिरे दि नामलाङ (तयार) हए । ⁷जबुलिङकी खिराङला मारचाक कि मुथु,तेमे दिकि ङाला मारचाक किउ् चिला सिसिन दि कि यक मेलेबा हए सिनि दिकि तेन्दकला ङा किदुक तेरक्यु।⁸खिराङ (चाड) ला ग्युक,ङा दि चाड) ला मडाेउ,चिला सिसिन ङे तुजे हादा साक लेम सिन्दु मेत। ⁹"खाेकि तिबाला दि तामतिबा सासिमा येशु गालीलला राङ देसुङ।¹⁰तेमे ता येशु कि नुप तिबा (चाड) ला गाल,तेमे येशु ¹¹हाङहाक माकाेबा मिन, तेमे (गाेप्य तरिकाले गालसुङ। यहूदीतिबि येशु चाडला छाेलि नक तेमे सा,"खाे केन्नी हए?"¹²त्ये मि अल्लानाङला येशु कि (बारे ला अल्ला बहस) क्या नक। लालिकि सा,"येशु ल्येमु मि हिन् । "ज्येन तिबी सा,"मिन्,दिकि अल्लाला श्युपुर ग्यागु। ¹³"हिन सि नक यहूदी तिबि जिबिकि किसा सिसाङ हाक् काेदु क्यानी बातिर माक्या।¹⁴ता (चाड) फेचाे सिन्दु नक,येशु ल्याखाङला गालनी लाेबु श्युसुङ। ¹⁵यहूदीतिबा याम्छेन क्यानि दुक सा,"दि मितिकी चुक क्या दिजाे अल्ला सेकि?दिला नि हान्दा साक हेन्दन बिदु मेत। ¹⁶"येशु कि तिबाला खालेन क्यानि सिक्या,"ङे बिदु हेन्देन ङे मिन्, तेमे ङाला सिकि ताङसुङ तिकि दिराङ हिन।¹⁷दुक क्या तिकी काेन्जककी नावाला दगे युगीबे तिकी ङे तेरुप येन्देन ति काेन्जक नेमा लेबु हिन,ङेराङ तेरुप हिन सिनी हाक्काेकी द। ¹⁸खरेराङ लापु मि तिकि मितिबा नेसुर ताङदेन छाेलगिद सिकि खाेरुङला ताङनावा वतुप मिति टेङ्बु हए, काङ जुनक माेजाेउ।¹⁹काङ माेशा कि खिराङला काेन्जककि नाङुप ठिम बिदु मेत ना्?हिन्सिनाङ खिराङ सिसाङ काेन्जक कि ठिमला मेदेउ। खिरेकी ङाला चिल्ला सेदु छाेलगी?" ²⁰मि माङछेन कि सा, "ख्याेरुङला रेन्डी रेगु नक। ख्याेरुङला सि सेदु छाेलगी बे?"²¹येशु कि तिबाला सिक्या सुङ,ङे खिरे पारला वालेबु लाका क्यासिन खिराङ तेरिक वालेक्यु। ²²माेशा कि खिराङला (खतना) कि ठिम बिन् दि माेशा नेसुर लेबु वे मिन,दि च्याचु तिबि नेसुर लेबु हिन तिकी किसाला खिरे कि मितिबला ङा सप ङिमाला (खतना) किनक।²³माेशा कि नाङुप ठिम ना माेडाे सित् सिनि मिचिगी ङाशङिमाला मिजिकला तेरिक.लेमु जाेबुला काङ चिल्ला ङेरमा ²⁴कि?"फिल्ला ल्यनि ठिम माकि,(धार्मकतापूर्वक) ठिम कि।²⁵यरुशले नेसुर लेेबु लालि कि सि क्या,"काङ खिरे कि सेदु छालु दि दि राङ मिन्ना?तेमे ²⁶लाे,दि (खुलमखुला बाेल्छन्) तेमे तिबी कि तिला काङ मिसि नक्।(वास्तवमा शासकहरुले दिराङ ख्रिष्ट हिन सिनी हाक माेकाेउ्,ना हाङ काेथुकि?हिन ²⁷सिनाङ दि मि केनसुर लेबु हिन ङिराङला छ्या हए। तेमे नम ख्रिष्ट गिबे खाे केनसुर गि सिसाङ छ्या मेङेउ। "²⁸ति तिङला येशु कि लाखाङला लाेबिन हदुबेला बाेम्बु हाेरुला दुक सिक्या,"खिरे कि ङाला ङा केनसुर लेबु हिन सिनी ङिकार छ्या ङेेक्यु।ङा ङे तरफा नेसुर लेबु मिन् तेमे सिकि ङाला ताङसुङ खाे ल्येामु हिन नक सुल्ला खिरेकी ङाे मेसेउ। ²⁹ङा खाेल्ला ङाे सेक्यु, चिला सिसिन ङा खाे नेसुर लेबु हिन तेमे खाेकि ङाला ताङु हिन।,"³⁰तिबिकि येशु ला जिबु सिनि नासाम ताङसुङ्, तेमे तिबिकि येशु खाला लाक्पा माग्याप्, चिला सिसिङ खाेकि तुज्ये मालेप्नाेक। ³¹ते वतु मिति बिकि खाेकि खाला माेबा क्यासुङ,तेमे तिबि कि सासुङ,"काङ् चाेवाे येशु हुङ्सिङ मि क्याबु अाला लाका कि थुप्क्यु ना? " ³²ति मिति बि कि येशु खाेला ताम क्याबु फरिसि ति बिकि गाेसुङ्,तेमे छ्येबु मि तिबि कि ताङ् फरिसि ति बिकि येशु ला जिबु सिनि मक्मि तिबा ताङ्सुङ्।³³तेबा नेसुर येशु कि सासुङ, "ङा ताराेङ् हुगु ङिमाला खिराङ् ता द्क्यु, तेपा नेसुर ङाला ताेगु चाला डिऊ। ³⁴तिबि कि ङाला माेछाेलु, तेमे ति बिकि ङा ला मेथे बु, ङा केङ् डि ते खिराङ् हुङ् मुथुप्। "³⁵तेमे यहुदि ति बिकि ति चाला रामङ् सासुङ्,"ति मि केङ् डिऊ,तेमे ङिराङ् तिला मेथेप्सित्? काङ् अाला गिर्क हतु चाला गाल्नि र्गिकतिबाला लाेप्किउ? ³⁶" तिबि कि ङाला माेछाेलु,तेमे ङाला मेथेबुप्,ङा क्येङ् डि ते खिराङ् हुङ् मुथु,' साबु छ्याे काङ् हिङ्? "³⁷तमा दुक्छ्यान कि तिगि ङिमाला येशु लानि देनि बाेबु ताम नेसुर सा,"दुक क्या नि सुला कमबा लाबे ति ङे चाला श्याक् तेमे थुङ् । ³⁸(धर्मशास्त्र) कि साबु हए सिकि ङाला माेवा किबे तिकि जुबुनेसुर मिजु रिङबी ज्युङी छ्यु गिउ्। "³⁹तेम्मे खाेकि दि थुचेङमी थकला सिक्याबु नक् सिकि खाेला माेवा किरुप तिबि ङे थुपकी द्। थुचेङमा हारुङहाङ माबिन्बु नक,चिला सिसिन येशु हारुङहाङ् (महिमित) मागाला हदु नक।⁴⁰तिजाे बेला तिबिकी दि सुङ् ङेन्दुप लालिकी सा," दि हुथुङ लुङतेम्बा राङ हिन्ना। ⁴¹"जेन तिबी सा,"दि ख्रिष्ट हिन्। "तेमे लालि कि सा, "काङ ख्रिष्ट गालील नेसुर.गिना?काङ ⁴²(धर्मशास्त्र कि ख्रिष्ट बेथलेहम् ताङ दाऊद देदु युल नेसुर दाऊद् कि पुजुङ पुम नेसुर गिउ सिनि सिक्याबु मेतना?"⁴³दुक क्यानी त्ये खाेकितेन्दक कि मि माङबी नाङला थामु स्याेर नक। ⁴⁴तिबी नाङला लालि कि येशु ला जिम,तेमे सिसाङ खाेला लाकपाहे माग्याप।⁴⁵ति तिङला (अधिकारी) तिबा छेम्बु तिबा छ्याेमेन तिबा (पुजारी) तेमे फरिसी तिबी चाला ग्युरनी लेसुङ,सिकी तिबाला सिक्या,"खिरेकि तिला चिल्ला ⁴⁶माख्?"छेम्बुतिबी जवाफ) बिन् "मि सिसाङ हान्दा साक दुक क्यानि ताम क्याबु मेत। "⁴⁷ति तेनदक कि फरिसी तिबि तिबाला (जवाफ) बिन,"काङ खिराङ हाङ (छलियाे?काङ ⁴⁸लाल्ला छेम्बुतिबा दाङ फरिसी तिबी सिसाङ तिल्ला माेवा क्या ⁴⁹नक्?तेमे दि माङछेन तिबी ठिम मेसेउ,तिबा मत्ता सुगु तिबा हिन्।⁵⁰निकाेदेमस तङनेराङ येशु चाला हुङु फरिसी चिगी तिबाला ⁵¹सा,"काङ ङिरे ठिमकि मि चिकला तिनेसुर ङेन्दु दाङ तिकि काङ कि सिनी हाक माकाेबा ठिमला ग्यागीना?"तिबी ⁵²कि जवाफ बिनि तिला सा,"काङ ख्याेङ गालील नेसुर लेबु हिन्ना?छाेल तेमे ल्याे गालील नेसुर सुङ लुङतेम्बा लेबु मेत।⁵³(नाट उत्कृष्ट प्राचीन प्रतिलिपीहरुले यूहन्ना 7:53-8:11लाई हटाएका छन्।) तेमे तेरिक दाक दाकपी खाङबा गाल।)

Chapter 8

¹येशु जैतून पमदकला गाल। ²टप येङमा खाे लाेङराङ लाखाङला लेसुङ,तेमे तेरिक मि तिबा लेसुङ,तेमे खाे देसुङ,तिबाला लापसुङ। शास्त्री ³दाङ फरिसी तिबि व्यभिचार कि यकला जिम्बु पुमाजिक ख। तिबि कि तिला पारला ज्याकसुङ।⁴ति तिङला तिबीकि येशुला सिक्या,"लाेबेन दि पुमा मेलेबा यकला जिमनक। ⁵व्यवस्था ला माेशा कि दिनक मिला् दाेथ् ग्याकगाेक्यु सिनि साबु हए्,दिकी थकला काङ ⁶सि?"तिबि कि येशु ला काबु जय्प सिनि दुक सानक,दुकक्यानी तिबिकी खाेला काङ तामङे मेलेवा जाे थुसित्,तेमे येशु कुङक्यानी खरे लाकपि तेपतक थनी साल्ला टिसुङ।⁷तेमे तिबिकी खाेला नुपङिन टिटिवा क्या,येशु खक्क लानी तिबाला सिक्यासुङ,"खिरे पारला सिकि पाप माक्यावा हए तिकिराङ तङला दाेथनी ग्याेप। ⁸"येशु लाेङराङ कुङ क्यासुङ तेमे खरे थेपतक थनि साला टिसुङ् ।⁹तेमे तिबिकि दि काेसुङ,गेरपु नेसुर सुरु क्यानी दकपुजिक दकपुजिक कि तिबा गाल।तिङला ति पारला जागु पुमा दितानी येशु क्याजिक लुनक। ¹⁰येशु खकलानी तिला सिक्या," ए पुमाे,ख्याेङला मेलेवा जपतिबा केनि हए?काङ ख्याेङला सिसाङ दणड माबिन्ना?"ति ¹¹कि सिक्या,"सिसाङ माबिन,चाेवाे कन्जककी सिक्या,"काङ ख्याेङला ङेक्ये (दणड) तेरकी ना। गुक,तेमे लाेङ काङ पाप माकी। "¹²लाेङराङ येशु कि तिवाला दुक सिक्यासुङ,"ङा जम्बुलिङकी ठाछाल्ली हिन,ङाल्ला तिङ्यगु दि नाकतिङिला मुयुकत,तेमे तिकि मिजुकी अाैला ङेकि द । ¹³"फरिसी तिबिकी खाेला सा,"ख्याे दाकपी थकला किदुक तेरिन हए,खि किदुक हुथुङ मिन्ना। "¹⁴येशु कि तिवाला खालेन क्या सासुङ,ङेराङ ङे थकला किदुक बिन्दिन हिनसिनाङ ङे किदुक हुथुङ हए। ङाल्ला छा हए कि ङा केनसुर लेबु हिन तेमे ङा केन डाेइ हए,तेमे ङा केनसुर लेबु हिन केन डाेइ हए खिराङला छामेत। ¹⁵खिराङ जुबुला लाह्नी ठिम किउ,तेमे ङा सिदिङ ठिम मिकिउ। ¹⁶लाेङ ङे ठिम किरु, हिन सिन हुथुङ गिउ,चिला सिसिन ङा चिकराङ मेत,तेमे ङा ङाल्ला ताेङु पापा तानि हए।¹⁷हिन,मिरकु ङि मि किदुक हुथुङ गिउ सिन्नी खिरे छ्याेला टिबु हए। ¹⁸ङे दाकपी थकला किदुक तेरुदी ङाराङ हिन,तेमे ङाल्ला ताेङुदी ङे पापि कि ङे थकला किदुक तेरक्यु। "¹⁹तिबि कि येशुला सा,"ख्यारे पापा केन्नी हए्?"येशु कि खालेन क्यानी सिक्या,"खिरेकि ना ङाला ना ङे पापाला ङाेसेक्यु,खिरे कि ङाला ङाे सेबु हिनसिन खिरे कि ङे पापालाङ ङाे सेक्यु। ²⁰"येशु कि लाखाङला लाेबुबेला दि सुङ तिवा सिक्यासुङ तेमे सिसाङ येशुला माजिम,चिला सिसिन खाेकि ठिम हारुङहाङ मालेबु नक।²¹तुक राङ क्यानि,येशु कि लाेङराङ तिवाला सिक्यासुङ,"ङा डाेइ हए,,खिरेकि ङाला छाेलगी द ।तेमे खिराङ दिकपाला सि द ।ङा केनी डाेइ हए त्ये खिराङ हुङमुथु। ²²"यहूदीतिबी सा,"काङ दिकि दाकपुलाराङ सेकिना?काङ दिकि तुकराङ,ङा डाेइ हसाला खिराङ हुङमुथु साबु हिन्ना?"²³येशु कि तिवाला सिक्यासुङ, "खिराङ माेकि दि हिन् ङा याेकि दि हिन्।खिराङ दि जम्बुलिङ कि हिन,ङा दि जम्बुलिङ किदि मिन्। ²⁴तेनदकला ङा खिराङला सिउ,खिराङ दाकपी दिक्पालाराङ सिद् चिला सिसिन ङा तिराङ हिन् सिन्नि खिरे कि माेवा माक्याबु साक् खिरे दाकपी दिकपा लाराङ सिद्। "²⁵तेनदकला तिबि कि खाेला सा "ख्याेरुङ सुहिन?" येशु कि तिवाला सिक्यासुङ,"ङेकि खिराङला तङने काङ साबु ²⁶हए,हिन सिनाङ ङाला ताेङु दि सत्य हए,तेमे ङे खाे नेसुर काेदु दि तामतिवा राङ ङा जम्बुलिङला सिउ्। ²⁷"येशु कि पापि थकलाराङ ताम किइ नक सिन्नि तिबि कि हाकमाकाे।²⁸येशु कि सिक्यासुङ," खिरेकि मि पुजुङला यायाे तेक सिमा ङा तिराङ हिन् तेमे ङा दाकपी राङ काङ मिकिबु नक सिन्नि खिरेकि हाककाेक्यु। चुकक्या पापि कि ङाला दि ताम तिवा लापसुङ,तुकराङ क्या नि ङा दि ताम तिवा किउ्। ²⁹ङाला ताेङु दि ङातानि हए,तेमे येशु कि ङाला चिकराङ ताङु मेत,चिला सिसिन ङा नामलाङ येशु ला (प्रसन्ना पाने) यक किउ्। ³⁰""येशु कि दि तामतिवा कि हदु बेला अाल्लाकी येशु ला माेवा क्या।³¹येशु कि खाेला माेवा किरु यहूदीतिवाला सिक्यासुङ, "दुक क्या खिरे ङे सुङला ङेनसिन हुथुङ ङे लाेमा ³²हिन.तेमे खिरे कि हुथुङ सेकिद,तेमे हुथुङराङ खिराङला (स्वतन्त्र) जे द। ³³"तिबिकि येशु ला जवाफ बिन," ङिराङ अब्राहामकी पुजुङपुम हिन् तेमे नामलाङ सिङ् यक पुला देदु मेत.खिराङला स्वतन्त्र) जेद 'सिन्नि ख्यरेकि चुकक्या नि सिथुपकि। "³⁴येशु कि तिवाला खालेन क्यानी सा,"हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ् तेरिककी चुकक्या पाप किबे ति पापकि यकपु हिन। ³⁵यकपु नाम्लाङ खाङवा मेदेउ् तेमे पुजुङ सिरु दि नाम्लाङ खाङवाराङ गिद्। ³⁶तेनदक क्यानी,पुजुङ कि खिराङला ठाेलमु जाेसिन् खिराङ हुथुङ ठाेलमु गिउ्।³⁷ङाल्ला छ्या हए,खिराङ अब्राहामकी पेजा तिबा हिन खिरेकि ङाल्ला सेदु छाेलगी नक,चिल्ला सिसिन खिराङला ङे सुङकि दासा मेत। ³⁸ङेकि ङपापातानि ङे काङ थाेङसुङ ङा तिराङ सिउ् तेमे खिराङ साङ खिरे पापि नेसुर काङ काेसुङ तिराङ किउ्।³⁹तिबिकी येशुला जवाफ बिन्नी सा,"ङिरे पापा अब्राहाम हिन्। "येशु कि तिवाला सिक्यासुङ,"दुकक्या खिराङ अब्राहाम कि पेजा तिबा हिन्दु हिनसिन,खिरे कि अब्रहाम कि यकतिवा किरु हिन्। ⁴⁰हिनसिनाङ हान्दा खिरे कि ङाल्ला (अर्थात खिराङला चाेवाेकन्जक नेसुरकि काेदु हुथुङ सिरुप मितिल्ला सेदुप छाेलग्यु। अब्राहामकी तुक माक्या्। ⁴¹खिराङ खिरे पापिकी यक तिबा किउ्। "तिबि कि येशुला सा,"ङिराङ व्याभिचार ला केबु मिन्न्,ङिरे पापा चाेवाेकन्जक हिन्। "⁴²येशु कि तिवाला सासुङ,"दुकक्या चाेवाेकन्जक खिरे पापा हिनुहिनसिन,खिरेकी,ङाला ङिङ्जे किउ्,चिल्ला सिसिन ङा चाेवाेकन्जक नेसुर लेबिन् तेमे द्ये हए,ङा दाकपी छ्याक नेसुर लेबु मिन्,तेमे खाेकि राङ ङाल्ला ताङसुङ। ⁴³खिरेकि ङे सुङतिवा चिल्ला हाकमाेकाे?चिल्ला खिरे ङे सुङतिवा ङेन् मुथु ।खिरे पापा (अर्थात्) डे ⁴⁴हिन,तेमे खिराङ खिरे पापि नावा सिन्दा किरुप माेछाेलु। ति थालमा नेसुर राङ् (हत्यारा) नक् तेमे ति हुथुङ माल्लाङु,चिल्ला सिसिन् त्ये हुथुङ (सत्य) मेत्। नामबेला ।तिकिजुनक जेब्ये,तिकि दाकपी (स्वभाव) नेसुर सिउ् चिल्ला सिसिन् ति जुनकपा तेमे जुनकपी पापा हिन्।⁴⁵ङा हुथुङ सिउ्हिनसिनाङ् खिरे ङाला माेवा मिकिनक्। ⁴⁶खिरे पारला लालिकी ङाला (पापकाे दाेष लगाउँछ? दुकक्या ङा हुथुङ सिरु हिन् सिनि, खिरे चिल्ला माेवा ⁴⁷मिकि?सु चाेवाेकन्जक हिन् तिकि चाेवाेकन्जक सुङ ङेन्ग्यु,खिराङ ति मेङेन्नक,चिल्ला सिसिन खिराङ चाेवाेकन्जक कि मिन नक। "⁴⁸यहूदीतिबि कि (जवाफ) बिन् तेमेयेशु कि सा,"काङ' ख्याेङ सामरी हिन्, ख्याेङला (भूत) ग्याबुनक्' सिन्नि् ङिरे साबुदि हुथुङ् मिन्ना?" ⁴⁹येशु कि खाल्येन क्यानि सिक्यासुङ्,"ङल्ला भूत ग्याबुमेत् तेमे ङा ङे पापाला (अादर किउ,तुकराङ क्या खिरेकि साङ् ङल्ला अादर किउ्।⁵⁰ङा दाकपी (महिमा) माेछाेल्लु, छाेलुताङ ठिम् किरुदी दकपुजिक् हए्। ⁵¹ङा खिराङला हुथुङ,हुथुङ सिउ,तेम्मे तेरिककी ङे सुङ् ङेन्सिन,तिकि नाम्लाङ (मृत्यु) माेथाेङु। "⁵²यहूदीतिबी येशुला सा,"ता ङिराङ स्येक्यु, काङ ख्याेरुङला (भूत) रेगु नक्। अब्राहाम तेमे लुङतेम्बा तिवा सिसुङ,तेमे ख्यरे सिउ् दुकक्या लालि ङे सुङला सेबा क्यासिन तिकि् नाम्लाङ् सिमाेगाेउ्।' ⁵³ख्याेङ ङिरे पापा तङबा अब्राहाम सिन्ने छेम्बु मिन्ना,हिनकाइ्? लुङतेम्बा तिबाहाङ सिसुङ। ख्याेङ दाकपुला सुहिन्न सिन्निसी?"⁵⁴येशु कि खालेन क्या सा,"दुकक्या ङा दाकपीराङ दाकपी (महिमा क्यासिन्न् ङे मिहिमा काङ मिन।ङाल्ला महिमित जहपति ङे पापा हिन्न,सुलाखिरेकी खिरे चाेवाेकन्जक सि। खिरेकि येशु ला ङाेसेबुमेत,तेमे ⁵⁵ङा खाेल्ला ङाेसेक्यु। दुकक्यानि,ङे ङा खाेल्ला ङाेमेसेउ्,सिन्नि सासिन ङा जुनकपा दगे डिउ्। हिनसिनाङ ङा येशुला ङाेसेक्यु तेमे खाेकि सुङ तेम्डील किउ्। ⁵⁶खिरे पापा अब्राहाम ङे ङिमा थाेङनि गाक्या तेमे तिकि दि थाेङ,गाक्या।⁵⁷यहूदी तिबि खाेल्ला सा, "ख्याेरुङ लाे खालङी ताङ चुङ मागाल,तेमे काङ ख्यारे अब्राहाम थाेङु हएना?" ⁵⁸येशु कि तिबाला सिक्यासुङ,"ङा खिराङला हुथुङ हुथुङ, सिउ् अब्राहाम हदुसिने एनैे राङ ङा हए्। ⁵⁹"तेमे तिबिकी येशुला ग्यागुसिन्नी दाे थुसुङ,तेमे येशु दाकपुराङ यिपसुङ,तेमे लाखाङनेपा फिल्ला गालसुङ।

Chapter 9

¹येशु त्येबी लामला डाेइहदु बेला केबिनै मिक् माेथाेङु मिजिक् थाेङसुङ। ²येशु कि लाेमातिबी खाेला टि्,"रब्बी,दि मिदी,कि पापामामि ना सिकि पाप क्यासुङ तेमे दि मिक् माेथाेङु केबुहिन्न्?"³येशु कि खालेन् क्यानी सासुङ,"न दि मिकी पाप क्याबुहिन् न दिकी पापा मामि,तेेमेतेमे चाेवाेकन्जककी यक तिल्ला थाेङसित् सन्नि दुक क्याबु हिन्। ⁴ङाल्ला ताेङुतिकी यकतिबा अरेकी ङिमा हदुुबेलाराङ किगाेक्यु। नुप हुङिन हए्,तेमे सिसाङ यक किमुथु। ⁵ङा जाेम्बुलिङला हदुबेला ङा जाेम्बुलिङकी ठाछ्याल्ली हिन्न्। "⁶येशु कि ति तामतिबा क्यासिन्सिमा खाेकि साल्ला छुमदुर ग्याप्सुङ तेमे चेमाकला थाल्ला नुय्पसुङ,तेमे तिकि् मिकला युलबिन्सुङ। ⁷येशु कि तिल्ला सिक्यासुङ,"ग्युक्,सिलाेअामकी अालला टु (जसकाे अर्थ हुन्छ,ताङु।') । तिकिकिसा ति गाल,टुसुङ तेमे थाेङु थुबु गालनी लेसुङ।⁹तितिङला तिकी छिमेकि तिबादाङ तिल्ला तङला लाङ युक्गु थाेङुतिबी,"ति लाेङजेदि दिराङ मन्ना?" ⁸लालिकी सा,"दिराङ हिन्न्। "जेनतिबी सा,"मिन्न् दि तिदगेराङ थाेङु। "तेमे तिकी सासुङ,"ङा तिराङ हिन्न्।¹⁰तिबी कि तिल्ला सा,"तेमे ख्याेरे मिक् चुकक्या खापेसुङ?" ¹¹तिकि जवाफ बिन्न, "येशु सिरुप मिज्किकी थाला नुमनि,ङे मिकला युलबिनसुङ तेमे ङाल्ला सिक्यासुङ,सिलाेअामला ग्युक तेमे टू ।' तितेन्दकला ङा गालिन्न् तेमे टूबिन्न् तेमे ङे थाेङथुप्प गाल। ¹²"तिकि जवाफ बिन,"ङाल्ला छ्यामेत।"¹³तिबिकी तङला मिकमाेथाेग्यु मितिल्ला फरिसीतिबी चाला टिलेसुङ.येशु ¹⁴कि थाला नुय्मनी तिकि मिकला युल पक्गु ङिमादी ङास्वप ङिमा नक् ¹⁵।तेमे तिबिकी तिकि चुकक्यानीथाेङथुप्पु गालसिन्नी फरिसी तिबि टि? तिकि तिबाला सा,"येशु कि ङे मिकला दाकचिर ग्यामबिनसुङ,ङे टूबिन् ता ङा थाेङथुक्यु।"¹⁶लाला फरिसीतिबी सा," दिमि चाेवाेकन्जक नेसुर लेबु मन्न,चिल्लासिसिन् दिकी ङाश्वप ङिमा सेमला मिलिङु।" जेयान तिबि सा," ति मेलेबा मिचिगी चुकक्यानी दिनक यक किथुपकी?" तिकिकीसा,तिबि पारला सेममाडिक। ¹⁷ति तेन्दककि, तिबिकीत तिमिक माेथाेङु मितिला लाेङ टिसुङ,"तिकि थकला ख्याेङ काङसी,चिल्लासिसिन तिकि ख्यारे मिक पेनबिनसुङ?" मिकमाेथाेग्यु तिकि सा,"खाे लुङतेम्बाहिन्न।," ¹⁸यहूदीतिबी दाकपी मिक थाेङतुप्पु गालतिकी पापामामाला कामाताङुसाक ति थाेङमुथुबु नक्,तेमे तिकि मिक थाेङथुबु गालसिन्नी तिबिकी हारुङ माेवा माक्या।¹⁹तिबि कि पापामामाला टिसुङ,"खिराङ केबुनैराङ मिक् माेथाेङु हिन्न साबु खिरे पुजुङ काङ दिराङ हिन्ना? ²⁰तेम्मे हान्दा दिकि चुकक्या थाेङी?" तिकि किसाला तिकि पापामामी तिबाला जवाफ बिन्,"दि ङिरे पुजुङ हिन्न,तेम्मे दि क्याबेलब राङ मिक् माेथाेङबु हिन्न सिन्नि ङिराङला छ्या हए। हान्दा दिकि चुकक्या थाेङिदे ङिराङला छ्या ²¹मेत्,दिकि मिक् सिकि पेेन्न बिन्दे तिङ ङिराङला छ्या मेत्। दिलाराङ टि्,दिकि दाकपी दाकपीराङ ताम् किउ्।²²तिकि माम्मा पापी कि तामतिबा सा,चिल्ला सिसिन्न तिबा यहूदीतिबाता जिबा क्या नक्। दुकक्या सिकि येशु ला ख्रीष्ट सिनी सेमला लाङिबे तिबाला सभाघर) नेपा फिल्ला देनग्याेक्यु सिनी यहूदीतिबा तङनेक्ये डिङनी नक्। ²³तिकि किसाला तिकि माम्मा पापि "दि वयस्क) मिहिन्न,तिलाराङ टि सा।²⁴तुकराङ ,क्या सु तङला मिक् माेथाेङु नक् ति मिला तिबिकी लाेङराङ काताङ,तेम्मे तिलासा,"चाेवाेकन्जकला (महिमा) बिन्न। ङिराङला छ्या हए दि मि पाापी हिन्न। ²⁵"तेम्मे ति मिकि जवाफ) बिन्न,"खाे पापी) हदेमेदे,ङाला छ्या मेत्। तेम्मे ङाला दकपुजिक ताम क्याजिक छ्या हए: ङा मिक् माेथाेङु हिन्न तेम्मे हान्दा ङा थाेङथुक्यु। "²⁶तेम्मे तिबिकी तिला सा,"तिकि ख्यारे थकला काङक्या? येशु कि ख्यारे मिक् चुकक्या पेन बिनसुङ?" ²⁷तिकि जवाफ बिनसुङ, "ङे खिराङला तङनेराङ सासिनङ खिरेकी माङेन्।खिराङ लाेङराङ चिल्ला ङेन्दू छाेलगी? खिराङ येशु कि लाेमा तिबा डयाप माेछाेलना,? ²⁸तिबिकी तिला मेलेबा क्या,तेम्मे सा,"ख्याेङ के येशु कि लाेमा हिन्न,ङिराङनी माेशा कि लाेमा हिन्न। ²⁹ङिराङला छ्याहए,चाेवाेकन्जक माेशाता तामक्यासुङ,तेम्मे दि मि केनसुर लेबु हिन्न ङिराङला छ्या मेत।³⁰ति मितिकी तिबाला जवाफ बिन्न,तेम्मे सा,"येशु कि ङे मिक् पेन्न बिनसुङ,हिनसिनाङ येशु केन्सुर लेबु हिन्सिनी खिराङला छ्या मेत, दिह्या याम्छेन् गाल! ³¹ङिराङला छ्या हए,चाेवाेकन्जक कि मेलेबातिबी ताम्ङे मेङेदु,तेम्मे लाला भकता) हिन्सिन्,खाेकि तेन्दक सिन्दा किसिन् येशु कि तिकि ताम्ङे ङेन्ग्यु।³²जम्बुलिङकी थलमेनै राङ मिक्माेथाेग्यु केबु मिजिकी मिक् सिकि खापेन् बिन्दु हान्दासाक काेदुु मेत्। ³³दुकक्या दि मि चाेवाेकन्जकनेसुर लेबुमिन्सिन येशु कि काङ किमुथुबु हिन्न। ³⁴"तिबिकी जवाफ बिन्नि तिलासा,"ख्याेङ (पूर्ण रुपमा पाप) ला केबुहिन्ना तेम्मे ङिराङला लाबिनकिना?" तितिङला तिबिकी तिला सभाघर नेबा फिला तेन्न बिन्न।³⁵तिबिकी तिल्ला सभाघर) नेय्बा फिला तेन्नक सिनि येशु कि काेनक्। येशु कि तिला ठेनि सिक्यासुङ,"काङ ख्याेरुङ मिपुजुङला माेवा किना?" ³⁶तिकि जवाफ) बिन्न,तेम्मे सा,"कन्जक तिसुहिन्नी ङे माेवा किरुजा?" ³⁷येशु कि तिला सिक्यासुङ,"खिरेकी तिला थाेङेए,ख्याेङता ताम किइ हदुदी तिराङ हिन्न। ³⁸"तिमितिकी सा, "कन्जक,ङा माेवा किउ "तेम्मे तिकि येशुला स्वाेवापुल।³⁹येशु कि सिक्यासुङ,"ठिमकी थकला ङा दि जम्बुलिङला लेबु हिन्न,तेम्मे सिकि माेथाेङबे तिकि थाेङसित सिकि थाेङिबे तिबि माेथाेङसित। ⁴⁰"खाेता हदुप लाला फरिसी तिबि दि ताम ङेन्न तेम्मे खाेला टि,"काङ ङिराङहाङ थाेङमुथुबु डाेगाेबु जिक्?" ⁴¹येशु कि तिबाला सिक्यासुङ,"दुकक्या खिराङ मिक् माेथाेङु हदुहिन्सिन खिराङला काङ मेलेबा मेङुहिन्न,तेम्मे खिरे, ङिराङ थाेङथुक्यु सिउ् तिकि किसा खिरे पारला मेलेबा गिउ्।

Chapter 10

¹हुथुङ,हुथुङ ङा खिराङला सिउ्,सु लुगी गठे गाेनै मास्युबा जेरमाराङ लाम नेपा जेयासिन,ति मि कुन्जेन तेम्मे (डाँकु) हिन्न। ²गाेनेपा सुगुदिराङ लुक ल्या यकपु हिन्न।³गाेल्ला देदु यकपी कि तिकि थकला गाेपेन्तेरक्यु। लुकतिबी तिकि हाेर ङेनग्यु तेम्मे तिकि दाकपी लुकतिबाला मिन तेन्नी काताेङु तेम्मे फिल्ला दाडिउ्। ⁴तिकि दाकपी तेरिक लुकतिबाला फिल्ला तेन्सिमा,खाे तिबि गमागमा डिउ् तेम्मे लुकतिबी खाेला तिङ ङ्यागु,चिल्ला सिसिन तिबिकी येशु कि हाेरु ङाेसेक्यु। "⁵तिबिकी ङाेमास्येबु मिला तिङ मङगु,बरु तिबा ति छ्याक नेपा टाेक्यु,चिला सिसिन तिबिकी ङाेमेसेबु मि हाेरु ङाेमेसेउ्। ⁶"येशुकी दि (दृष्टान्त) तिबाला लापसुङ,तेम्मे येशु कि तिबाला सि हदु तामतिबा काङ हिन्न सिन्नि तिबिकी हाकमाकाे।⁷ति तिङला येशु कि तिबाला लाेङराङ सिक्यासुङ,"हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ्,ङाराङ लुक तिबि गाे हिन्न। ⁸"ङा सिन्ने तङला हुङुतिबा तेरिक कुरमेन हिन,तेम्मे लुकतिबि तिबि ताम माङेेन्।⁹ङा गाे हिन्न। दुकक्या ङाता नाङला श्युसुङक्यासिन,ति थारकि द,; ति नाङला दाङ फिला डिउ् तेम्मेतिकि युकसा दिङमा ¹⁰ठेकिद्।दुकक्या कुन्जेन तिबा,सेदु नाताेङु मिनसिन,ति मेङु। ङाराङ लेबु हए,काङ सिसिन्न तिबिकी मिजु ङेसित,तेम्मे दि अाला अाला ङेसित्।¹¹ङा ल्येयामु (गाेठाला) हिन्न। ल्येयामु (गाेठालाकी दाकपि लुकगी (लागि) अाेङबुहाङ तेरक्यु। (भाडाला) ¹²लाबु यकपु (गाेठाला) मेङु,तेम्मे तिकिदी लुकहाङ मेङु। तिकि फारातिबा हुङिन्न किरु थाेङु,तेम्मे लुक तिबाला ताङनी छ्याेङु। तेम्मे फारा तिबी तिबाला जिमग्यु तिबाला (तितर बितर) जेउ्। ¹³ति भाडाला) लाबुकी किसाला ति टाेक्यु तेम्मे तिकि लुक तिबा मलाउ्।¹⁴ङा ल्येयामु (गाेठाला) हिन्न तेम्मे ङा ङे लुकतिबाला ङाेसेक्यु तेम्मे ङाला ङे लुक तिबि साङ ङाला ङाेसेक्यु। ¹⁵पापि ङाला ङाेसेक्यु तेम्मे ङा पापाला ङाेसेक्यु तेम्मे ङे लुक तिबि (लागि) ङा ङे अाेङबु तेरक्यु। ¹⁶ङे ज्यारमा लुक तिबा हए् सु दि लुक्गी (खाेरकी) मिन्न्।¹⁷तेन्दक क्यानी,पापिकी ङाला ङिजे किउ: ङा ङे अाेङबु हाङ तेरक्यु,तुकक्या ङेकि दिला लाेङराङ लाङुला। ¹⁸दि ङे नेसुर सिसाङ ठनि खुन्न डाेमुथु,तेम्मे दि ङा दाकपुराङ (अर्पण) किउ्। दिला (अर्पण) किरु अधिकार) ङाता हए,तेम्मे दिला लाेङराङ लाङु (अधिकार ङाता हए। दि अाज्ञा ङेकि ङे पापि बिन्दु हए। "¹⁹दि सुङ तिबिकी तेन्दककी लाेङराङ यहूदीतिबि पारला (बिभाजन) थाेङ। ²⁰तिबि पारनै अालाकी सा," दिला रेन्डी रेगु हए तेम्मे दि ङाेन्बा हिन्न। खिराङ तिकि ताम चिल्ला ङेन्गी?" ²¹जेनतिबि सा,"दि सुङतिबा रेन्डी रेगु मिदि मिन्न्। खाङ रेन्डी कि मि मिक् पेन तेरथुकीना?"²²ति तिङला यरुशलेमला (समर्पण) कि (चाड) कि तुजे नक्। ²³दि ङिमा कारबी तुजे नक् तेम्मे येशु लाखाङला साेलाेमनकी दलानला युगिन नक्। ²⁴तेम्मे यहूदी तिबि खाेला खाेरनी सा,"दाकपी कि ङिराङला नामसाक (दाेधार) ला ज्यागी? दुकक्या दाकपु ख्रीष्ट हिन्दु हिनसिन ङिराङला (खुल्लामखुल्ला) सानाङ्। "²⁵येशु कि खालेन क्यानि तिबाला सिक्यासुङ,"ङे खिराङला सासिन्दु हए,तेम्मे खिरे माेवाङ मिकिनक्। ङेकि ङे पापि मिनला क्याबु यक तिबि ङे (बिषय) ला किदुक तेरक्यु। ²⁶हिनसिनाङ खिराङ माेवा मिकिनक् चिलासिसिन्न् खिराङ ङे लुक तिवा मिन्न्।²⁷ङे लुकतिबी ङे हाेर ङेन्गु्,ङा तिबाला ङाेसेक्यु तेम्मे तिबिकी ङाला तिङङ्गु। ²⁸ङा तिवाला रिङबु मिजु तेरक्यु,; तिवा नामलाङ मिसिउ् तेम्मे ङे लाकपा नेसुर तिवाला सिसाङ ठनि खुन्डाे मुथु।²⁹तिवा ङाला तेरु ङे पापा तेरिक सिन्ने गेरपु हए,तेम्मे सिसाङ तिवाला ङे पापि लाकपा नेसुर ठनी खुन्डप अाछ मेत्। ³⁰ङा दाङ पापा चिकराङ हिन्न्। ³¹"तेम्मे लाेङराङ यहूदीतिबि येशुला ग्यागु लाेङराङ दाेतिवा थुसुङ।³²येशु कि तिवाला खालेन क्यासुङ,"ङेकि पापि कि अाल्ला ल्येमु यकतिबा खिराङला छातेन्दु हए। ति चिन ताम तिबि कला खिरे ङाला दाेथनि ग्यागु छाेल्गी? ³³यहूदी तिबिखाेला जवाफ बिन्न,"ङिरे ख्याेरुङला काङ लेयामु यक तिबि कल्ला धाेथ ग्यागिन मेत,(तर ईश्वर निन्दाकाे लागि हाे,)चिला सिसिन ख्याेरुङ मिक्यानी दाकपुला कन्जक जाेइ नक। "³⁴येशु कि तिबाला खालेन क्यासुङ," ङे साबिन,'खिराङ ईश्वर हिन्ना 'काङ खिरे व्यवस्थाला टिबु मेतना?" ³⁵दुकक्या येशु कि तिबाला ईश्वर तिबा सिक्यासिन्न् चाेवाेकन्जककी सुङ सि चाला लेसुङ?काङ ³⁶खिराङ पापि अलग क्याबु तेमे जम्बुलिङला ताङु मिकि ङा चाेवाे कन्जककी पुजुङ हिन्न,साबुला ख्यरे ईश्वर निन्दा) कि नक् सिउ?³⁷दुकक्या ङे पापि यक तिबा क्याबु मे सिन्न ङाला माेवा माकि। ³⁸तेमे दुकक्या ङे ति यकराङ कि हसिन् खिरेकी ङाला माेवा माक्या सिनाङ यक तिबाला ति माेवा कि,तेमे ङातानि पापा हए ङा पापा तानि हए साबु खिरेकी से तेमे हाक काेत। ³⁹"तिबिकी येशुुला लाेङराच जिम्बु छाल,तेमे येशु तिबि लाकपा नेय्बा स्याेरसुङ।⁴⁰येशु लाेङराङ यूहन्ना कि एल्ला बप्तिस्मा बिन्दु दासा यर्दन कि फारकेन गाल तेमे खाे त्येराङ देसुङ। ⁴¹अाल्ला मितिबा खाेकि चाला लेसुङ,तेमे तिबिकी सा,"हुथुङ यूहन्ना कि (चिह्न) तिबा छा मातेन,तेमे तिकि दि मि थकला सिक्याबु तेरिक तामतिबा हुथुङ नक्। ⁴²"त्ये अाल्लाकी येशुला माेवा क्या।

Chapter 11

¹लाजरस मिन्न क्याबु मिजिक नाबु नक्। तिकि अाजितिबा मरियम तेमे मार्था कि युल बेथानिया कि नक्। ²दि तिराङ मरियम हिन्न तिकि कन्जकला न्युम कुनि येशु कि काङबा दाकपि राथनि पिबिन्न् तिकि न्यूक लाजरस ति नानि नक्।³ति मेरा ङि अाजि नुमतिबि येशुला काताेङु ताङ्सुङ् "चाेवाे कन्जाक लाेताङ् ख्याेकि सुला ङिङ्जे कि ति मिदि नानि हहे। ⁴"तेमे येशु कि तप काेसुङ्, तेमे येशुकि सासुङ्, "दि नाबु मिदि मिस्यिहुई, चिला सिसिङ् तिदि कन्जाक ला (महिमा) तेरु सिनि हिङ्, तेमे कन्जाक कि पुज्युङ् ति (महिमित) हुङ्सित सिनि हिङ्। "⁵येशु कि मार्था ताङ् तिकि नुम तेमे लाजरस ला ङिङ्जे किरुप ⁶नक।तेमे येशु कि लाजरस नाबु काेसुङ्, तेमे ति ङिमा ङि त्याराङ् देसुङ्, । ⁷तेपा नेसुर येशु कि दाबक्पि लाेप्टुक तिबाला सासुङ्, "लाेङराङ यहुदिया तेबा ग्युक। "⁸लाेमातिबी येशुला सा, " "रब्बि, हादाराङ् यहुदि तिबि कि खाेला दाे ग्यागु छालु नक लाेङराङ् दाक्पु ग्युरनि ते डजाइ? " ⁹येशु कि सासुङ्, "काङ् ङिमाला (घण्ट) चिङ्ङि टादिङि मेङ्ना? दुक क्यानि सुङ् ङिर्मि तुजेला युक्सिङ् नार्तु मग्यागु, चिलासिसिङ् तिकि जाबुङ्कि टादिङि किसा ला थाेगु।¹⁰हिङ्सिङाङ् ति नेबि युसिङ् नार्तु ग्यागु, चिला सिसिङ् टादि ङि मेगु। " ¹¹खाेकि दि ताम तिबा तिबाला सि क्या सुङ्, अरे दाल्जा लाजरस तिला लेम्ग्या ङि टाेदु नक्, तेमे ङा डाेइ हए, तेमे ङा तिला ङि ने लाेङ् थुक्यु। "¹²तेन्दक क्यानि लाेमा तिबि येशु ला सा,"कन्जक,दुकक्या ति ला ङि टाेदु हसिन्न ति (हाेसला गिउ्। ¹³"हान्दा येशु कि तिकि स्याप थकला साबु नक् सिन्नी तिबिकी नासाम ताङनक्। ¹⁴ति तिङला येशु कि तिला तेरिक सिक्यासुङ,"लाजरस स्या हए।¹⁵ङा त्ये मेदुप्पला खिरेकी (खातिर) ङा ला गालानि हए,दुकक्यानी खिरेकी माेवा कि थुप सित्। तिबि चाला ग्युक। ¹⁶"थेदियस सिरुप थाेमाकी तिकि दाल्जा लाेमा तिबि सा,"ङिराङहाङ डिउ ङिराहाङ येशु तानिराङ सि। "¹⁷तेम्मे येशु लेम्नी,लाजरसला तुरसाला ज्याग्यु ङिमासी गाल्सीदु येशु कि छाङेसुङ ¹⁸।बेथानिया यरुशलेमनेपा चालाराङ किलाे मिटर सुम्म (दुरी नक् ¹⁹।अाला यहुयी तिबि मरियम तेम्मे मार्था त्ये तिबिकी नुग्युगी थकला तिबिकी (सान्त्वना) तेरुप लेबु नक्। ²⁰तेम्मे मार्था कि येशु हुङि्न नक् सिन्नी काे नक् तेम्मे खाे येशुला ठेदुप गाल,तेम्मे मरियमदी खाङबालाराङ दे नक्.।²¹ति तिङला मार्था कि येशु ला शा् "कन्जक दुकक्या ख्याेरुङ दे हदु हिन्सिन् ङे नुक मिसिबु हिन्न्। ²²ङाला छ्याहए हारुङसाङ दाकपीकि चवाेकन्जकला काङ लाङसुङ ति खाेकि ख्याेरुङला तेरक्यु। ²³"येशु कि तिल्ला सिक्यासुङ,"ख्यरे नुक लाेङराङ सेन्बु लाङी द्। "²⁴मार्था कि येशुला शा,"ङाला छ्याहए,दि तिङि ङिमाला लाेङराङ सेन्बु लाङु,"। ²⁵येशु कि तिबाला सिक्यासुङ,"(पुनरुथान रजीवन) ङाराङ हिन्न् सिकि ङाला माेवा किबे,ति सिसिनाङ सेन्नबु लाङु। ²⁶सिकि ङाला माेवा क्यानी ङाता यूगिबे ति नामलाङ मिसिउ। काङ ख्याेरुङ दि माेवा किना ?"²⁷तिकि खाेल्ला शा,"हिन्न् कन्जक ङा माेवा किउ्,ख्याेरुङराङ जम्बुलिङला हुङिन्न हदु पुजुङ चाेवाेकन्जककी पुजुङङ ख्रीष्ट हिन्न्। ²⁸"तेम्मे तिकि द दूक शासुङ् खाे तेबा गाल्सुङ् तिकि नुम्म मरियमला साताम क्या काताङ्।तिकि शासुङ् "लबेन् देए हए तेम्मे खिराङला काताेङिन् नक्। ²⁹"तेम्मे तिबिकी दि खाेनि टिमटिम लानि येशु चाला गाल्।³⁰येेेशु हारुङसाङ ति युल्ला मालेप्पा नक्,तेम्मे येशु ति दासाला राङ हदु नक्सिनि मार्था कि येशुला ठेनक्। ³¹तिकि किसा ति ता खाङबाला अारती तेरिन हदुप यहूदी तिबी तिजाेबेला खक्क लानि फिला डाेइ किरु थाेङ नक् तिबि कि ति तुरसाला ङु डाेई हदु नक् सिन्नी नासाम ताङ तिबाङ तिला तिङ् ङ्या। ³²ति तिङला तेम्मे मरियम येशु हदु दासाला लेसुङ तेम्मे येशुला थाेङ् तिकि खाेकि काङबी चाला खाउ ग्यामनि येशुला सा,"कन्जक दुक क्या ख्याेरुङ दे हदु हिन्सिन ङे नुयुक मिसिबु हिन्न्। "³³तेम्मे येशु कि ति ताङ लेबु य,यहूदीतिबा ङुई हदु थाेङ,खाे (अात्मामा अति विचलित) गाल,तेम्मे सेम नानक्। येशु किसिक्या,"खिरेक कि तिला ³⁴केन्नी जागुहए?"तिबिकी येशुला सिक्या,"कन्जक लेमनी ल्याे। ³⁵"येशु ङुसुङ।³⁶तेम्मे यहूदी तिबिकी सा,"ल्याेसा येशु की लाजरसला चाे ङिन्जे किबे!" ³⁷तेम्मे त्ये लालिकी सा, "खाङ मिक् माेथाेङु मि मिक् बेदु मिकि दि मिलाङ मिसिबु जाेमुथुप ना?"³⁸तितिङला लाेङराङ येशु थुल्ला दाकपु अाला (विचलित गाल,तेम्मे थुरसाछला गाल। दि छाम जिक् नक् दिला दाेथनी उुमनि नक्। ³⁹येशु कि सिक्यासुङ," दाे द्। " लाजरस स्याहए,तिकि अाजी मार्थाकि येशुला सिक्यासुङ,"कन्जक हारिङ साकला नि जुबु रुलसिन्दाई चिल्ला सिसिन् दि स्या दि हारिङ ङिमा सिगाल्.। ⁴⁰"येशु कि तिला सा, "ङेकी खिराङला सासिन् खिरेकि माेवा क्यासिन् ख्यारे चेवाे कन्जककी (महिमा) थाेङु?"⁴¹तुकराङ क्यानि तिबिकी दाे दसुङ। येशु कि दाकपी मिक् नामनै तेकसुङ, तेम्मे सासुङ्," हे पिता,ङे गङवा सुबुला ङेन्दु हए ङा ख्याेरुङला थुत्चुछे सिउ्। ⁴²ङाला छा हए ख्यारे कि ङे गङवा नाम्लाङ् ङेन्गु,तेम्मे ङे फारला छुरला हदुप कि भिडकि) तेन्दककी ङे दि साबिन्,तुकक्या दाकपि ङाल्ला ताङु हिन् सिन्नि तिबिकी माेवा किथुपसित्। "⁴³येशु कि दि ताम तिवा शासिमा खाेकि हाेरु बाेम्बुला सिक्या,"लाजरस,फिला स्याक!" ⁴⁴स्ये मिदि फिला लेसुङ,तिकि लाकपा काङबा तिवा माज्या थनि टानि नक्, तिकि च्याङा माज्या थ् तुमनि नक्। येशु कि तिवाला सा,"तिला टाेलनि बिन् तेम्मे तिला ताङताेङ। "⁴⁵तेमे मारियम चाला लेबु तान येशु कि क्याबु लाका थाेङ्नि अाला यहुदि तिबिकि येशुला माेबा क्यासुङ् । ⁴⁶तमा तिबा फरिसि चाला गाल्सुङ् तेमे येशु कि क्याबु लाका तिबा तिबाला सासुङ् ।⁴⁷ति तिङला छेम्बु पाेनबु ताङ फरिसी तिबि (परिषद्) कि सदस्य तिबाला रुु तेम्मे सा "ङिराङ काङ किरजा? दि मिकि अाल्ला (चिह्न) तिबा किउ्। ⁴⁸दुकक्या अरेकी दिला दुकराङक्या ताङसिन्न् तेरिककी दिला माेवा किउ्;राेमी तिबा लेमनी अरे छाे तेरिक लिङ्ङु। "⁴⁹हिन्सिनाङ तिबिनाङला कैयाफा मिनकी मिजिक ति लाेला छेम्बु नाकसाेङ हिन्नक् तिकि तिबाला सा, "खिराङ काङ मेसेउ् । ⁵⁰तेरिक लुङबा नाड् सिन्ने मि (लागि) दकपुजिक स्येराङ ल्यामु हिन्न् सिन्नि खिरे नासाम ताेङु। "⁵¹ता दि तिकि दाकपी (तर्फ) नेसुर साबु मिन्नक्। बरु खाे दि वर्ष कि नाकसुङ छेम्बु हदु तेन्दक कि येशु जम्बुलिङ कि (लागि) सिग्याेक्यु सिन्नि अगमवाणी क्याबु नक्। ⁵²जम्बुलिङ कि लागि क्या जिक् मिन् तेम्मे थाेरपा ताेवाे कन्जक पेजातिबा तिनि चिकराङ डाेसिद सिन्नि हिन्न् ⁵³तुकराङ क्यानि,ति ङिमा नै तिबिकी येशु ला चुकक्या सेदुजा सिन्नि लाम ल्या सुसुङ।⁵⁴येशु यहूदी तिबि पारला खुलमखुला) मायु, तेम्मे खाे तेबा काङ मेदुदासा चाकी युल्ला हदुप एफ्राइम सिरुप जाेमखाङला गालसुङ्। त्ये खाेकि लाेमातिवा तानि देसुङ्। ⁵⁵ता यहूदी तिबि निस्तार- चाड हुङु बेल्ला गालुप नक् अालाकी दाकपु चेङ्ङी ड्प युल नेसुर निस्तार चाड तङलाराङ यरुशलेम गाल नक्।⁵⁶तिबिकी येशुला छाेल्लिन हदुप नक्। तिबा लाखाङला हुदुप बेला खपरे पारला सि हदुप नक्,"खिराङला चेनक् लासुङ्?येशु चाडला मेङु?" ⁵⁷हान्दा नाकसाेङ् छेम्बु ताङ् फरिसी तिबि दि केदेम्बा क्याबु नक्,दुकक्या सिसाङ येशु केन हए सिन्नि छ्या ङेदुप हिन्सिन् तिकी दि सिगाेक्यु तेम्मे तिबिकी येशुला जिम तुपसित्।

Chapter 12

¹निस्तार चाड कि ङिमा टुक् तङला येशु बेथानिया लेमनक् त्ये येशु कि श्येप नेपा सेन्बु लाङु लाजरस हदुनक्। ²(त्यसकारण,)तिबि कि येशु थकला गमि सामाजाेनक् । मार्था कि ((सेवा-सत्कार कि हदुप नक् तेम्मे लाजरस हाङ येशु ता (टेबलला गाङङ्ल क्या हदुप तिबि नाङला चिक् नक्। ³तेम्मे मरियम कि लिटर फेच्चाेजिक् (शुदृ जटामसीकि जाेबु बहुमूल्य अत्तर लानी येशु कि काङबाला कुसुङ् तेम्मे खरे राथनी येशु कि काङबा पुसुङ्। ति खाङबा अत्तर कि टेमि कि क्येङसुङ।⁴खाेकि लाेमा तिबि नाङला दकपुजिक् यहूदा स्करियाेत तिकि येशु ला बिश्वासघात किरु नक् तिकि सा, ⁵"दि अत्तर साउ सुम ङुलगी सिक्काला चवानी टेङबु तिबाला चिल्ला माबिन?" ⁶तिकि दि ताम टेङबु तिबाला ङिङ्जे क्या साबु मिन्,तेम्मे ति कुनजेन हिन्नी साबु नक्। तिता डे्या बि मेबुक नक् तेम्मे त्या ज्यागु डेबा कुन् किरु नक्।⁷येशु कि सिक्यासुङ,"तिबा तानि ङे (दफन कि ङिमि लागि) काङ हए,ति ज्यागु नाङ। ⁸ेङबु तिबा दि खिराङ ता गिउ्,तेम्मे ङानी खिराङ ता नाम्लाङ मेङु। "⁹तेमे ति अाला यहुदि तिबिकि येशु तेहतु हाक्काेसुन, ति मितिबा येशुला क्या लालेबु मिन लाजरसला लाहलेबु हिन, ति मितिला येशु कि स्याबुप् नेबा सेन्बु लागु चाहि। ¹⁰छ्येबु मिति कि षड्यन्र्त जाेसुन, तेमे ति मितिबिकि लाजरसला से थाेसित। ¹¹चिला सिसिन तिकि किसा अाला यहुदि तिबा अाला छेबु गालु हथ्याे तेमे येशुला क्याबु नक।¹²रान्सा ङिमाकि चाडला अाला मितिबा लेसुन। येशु यरुशलेमला हुगिन हहि सिनि तिबि कि काेसुन, ¹³तिबिकि खजुर दाेङ्बि हागा तिबा लासुङ तेमे येशु ला ठे गाल्सुन, तेमे ताम बाेबु क्या नि सासुङ, "हाेसन्ना! इसार्एलकि राजा ताङ चाेवाे कनज्यककि मिनला लेबु तिबा धन्य हए ।¹⁴येशु कि दक्बु जि गधा कि पेजा ङेसुन तेमे तिकि खाला येशु जेसुन, दिनाेक् तिबु हए, ¹⁵"सियाेकि पुम जिबा माकि, लाेह , खरे राजा गधा खाला जेनि हुगिन हए। "¹⁶येशु कि चेला तिबि कि तङ्ला ति तमति हाक् माकाे, तेमे ति बेला येशु महिमित गाल्सुङ, तेमे तिकि लाेला टिबु नाेक तेमे ति तेरिक् ताम तिबा ति मितिबि कि येशु लाेराङ क्याबु हिन सि नासाम ताङ्सुङ्।¹⁷येशु कि लाजरसला तुर्सि फि नेबा काताङगु ङिमाला तेमे स्याप नेबा सेङ्बु जप्बेला हतु मि तिबिकि (गवाहि) सासुङ्। ¹⁸दिकि किसाराङ्ति मितिबा येशुला ठे गाल्सुङ, चिलासिसिन दिनाेक लाका क्याबु ति ति मिति बिकि काेसुन। ¹⁹तिकि किसाला फरिसि तिबि खेप्तन्मा सासुन,"लाेह खिराङ कान कि मुथुप; लाेह, तेरिक जाेबुलिङकि मितिबा तिकि गाल्नाेक। "²⁰²¹²²ति ङिमाला (चाडला अाराधना) किरु सिनि डाेइ हतु नाङ्ला जेन् गिर्क तिबाङ् हदु नाक्। ति मितिबा फिलिप चाला गाल्सुङ् तिति गालिल बेथसेदा कि हिङ तेमे तिला सासुङ्, "(महाशय) , ङिराङ् येशु ला ठेडिऊ। " फिलिप ति गाल्नि अन्दिर्यास ला सासुङ् ।तेमे अन्दिर्यास फिलिप तानि गाल्सुङ्, तेमे तिबि कि येशुला सासुङ् ।²³येशुकि तिबाला सिक्यासुङ्,"मिकि पुजुङ् कि मिङ्ला (महिमित) किरु तुज्ये लेबु हए। ²⁴हुतुङ,हुतुङ ङा खिराङ्ला सिऊ,ठे सेन थालि खाला लुम्नि मिस्युउ,दि चिक् रान लुक्यु,हुतुङ् ति सिसिङ तिकि अाला डाल्बा गाेर्कुयिउ।²⁵सिसाङ् दाक्पि जुबुला ङिङ्जे क्यु तिकि ति ताेर्क्यु, तेमे सिसाङ् दि जाबुलिङला दाक्पि जुबुला (र्मचाक) क्यु तिकि (मिजु रिङबी (लागि) ङिङज्ये क्या ज्यागु। ²⁶दुकक्या सिसाङ ङे (सेवा क्यासिन् तिकी ङाल्ला तिङङ्यसित,तेम्मे ङा केन् गिबे त्ये ङे सेवक) तिङ गिउ्। दुकक्या सि ङे (सेवा किबे पापि कि तिल्ला (अादर) किद्।²⁷हादा ङे (पार्ण) दुक्पा ङेसुङ: ङा कान सिर्जा? हे पापा, ङाला दि (घडि) नेबा (बचाउनु हाेस्? ङा दिनेसुर राङ् दि (घडि) लेबु जाइ। ²⁸हे पापा, खाेरे मिन ति (महिमित) ज्यकसित । "तेमे दिवा चेन नेवा दक्पु जिक हाेर लेसुङ, तेमे सासुङ,"ङेकि दिला (महिमित) जाेबिन ता लाेन (महिमित) जेउ। " ²⁹तेमे तिकि चाला लानि देदु मि तिबिकि ति तामति काेसुङ्,तेमे ति बिकि (मेघ गज्यारेे) सासुङ। जेन तिबि सासुङ,(स्बर्गदुत) ति तानि ताम क्याबु हिन। "³⁰येशुकि सासुन, "दि ताम ति ङाला मिन, खिरान्ला सि नि लेबु हिन। " ³¹ता दि जाबुलिङकि (न्याय) गिउ,ता दि जाबुलिङकि (शासक) क्युर्किउ।³²ङा तिजेे तुज्येला जाबुलिङ नेबा (उचालिन्छ) ,ङा तेरिक्ला ङे नेबा (खिच्नेछु) । " ³³चिनाेक (मृत्यु मदेेर् हुनु हुन्छ भन्ने सङ्केत) किरु सिनिति ताम साबु हिन्।³⁴ति मितिबि कि सासुन,"ङेरे किव्यवस्था नेबा काेदु हाेइ ए,कि चाेवाे नाम्लाङ (रहनुहुनेछ) । खाेङ चु कक्यानि सिउ, मिकि पुज्युन (उचालिनु पर्छ? ,ति मिकि पुज्युन हिन? " ³⁵तेमे येशु कि तिबाला सासुङ,"चेक तुज्येला टाछालि ति हारुन खिरान तानि देकि द।खिरान तानि टाछालि ला यु,चिला सिसिङ खिरानला नाक्तुङि कि माेछाेप् सित। सुन नाक्तुकि ला युगुति केनि डाेइ कि सिनि तिला छा मेगु। खिराङ तानिहारुङ गिद्। खिराङ ता ठाछ्लि हदुप बेला यु् तेम्मे नाकतिङङी कि खिराङला मुउप्सीत्। सु नाकतिङङीला युगिबे ति केन् डाेइ हए सिन्नि तिला छ्या मेङु। ³⁶खाेरुङ तानि ठाछल्ली हदु बेलाराङ ठाछल्लीला माेवा कि्। तेम्मे खिराङ ठाछल्ली कि पुजुङ हुङथुपसित। "येशु कि दि तामतिवा सिक्यासुङ ति तिङला खाे तेबा स्युसुङ खाे तिबाता इमनि देसुुङ।³⁷तिबि गमाला येशु कि दिजाे अाला (चिह्न) तिबा क्यासिनाङ तिबि कि येशु ला हारुङहाङ माेवा मिकि नक्। ³⁸यासाया लुङतेम्बी कि सुङ पुरा) डाेसित सिन्नि दि साबु हिन्। तिकि सासुङ,"कन्जक ङिरे लेन ला सि माेवा कि र?चाेवाे कन्जक कि (बाहुली) सुल्ला प्रकट) क्याबु हए?"³⁹तुक्राङ क्यानि,तिबिकि माेबा कि माथाे,चिला सिसिन यशेैयाकि दुक सासुङ, ⁴⁰"येशुकि तिबि मिक् माेथाेङु चाेबिन्सुन येशुकि तिबि सेम य्गाेङ्बु जाे बिन् सुङ्; मिन्सि तिबि मिक् थाेङुप् तिबि सेमकि हाक् काेक्यु तेमे ग्युर्किद,तेमे ङा तिबाला तेङ्गाे जेउ। "⁴¹यशैयाकि ति ताम सासुङ, चिला सिसिङ तिकि येशु कि महिमा थाेङसुङ् तमा तिकि ताेक्ला सासुङ्। ⁴²हिन्सिनाङ् शासक तिबि नाङ्ला अाला कि येशु ला माेबा क्यासुङ्, तमा फरिसि तिबिकि किसाला तिबिकि तिला सेम्ला मालाङ्,तेमे तिबाला लाखाला गिल्ब माजि। ⁴³तिबिकि चाेवाेक्यन्जक नेबा लेबु प्रशंसा सिना मि नेबा लेबु प्रशंसा अाला सेम्ला गाल।⁴⁴येशु कि बाेबु तामला सासुङ," तिकि ङे खाला माेबा किउ ⁴⁵तिकि ङाला क्या मिङ,ङाला ताेङु खाला साङ माेबा किउ, तिकि ङाला थाेङु ङाला ताेगु लाङ्। "⁴⁶ङा जाबुलिङला टाजालि तेरु सिनि लेबु हिन तमा ङाला माेबा किउ तिति नतुगिला मेदेसित्। ⁴⁷तेमे सिसाङ ङे छे ङेनि ते, तिकि (पालना) मिकि सिन् ङा तिकि (न्याय) मिकिउ,चिला सिसिन ङा जाबुलिन कि (न्याय) किरु लेबु मिन, तमा जाबुलिनला सेन्बु लाेङु लेबु हिन।⁴⁸तिकि ङाला मार्च्यक किउ,ङे छे तिबा (ग्रहण) किउ,तिकि ( न्याय) किरु दक्पुजिक हए: ङे साबु ङे सुङ किराङ तिङी ङिमाला तिकि न्याय किउ्। ⁴⁹चिल्ला सिसिन ङा ङे दाकपी छनेसुर ताम मिकिउ् ङाला ताेङुदी पापाराङ हिन्न् सि कि ङाला काङ सिगाेकि सिरु थकला मिबा बिन्दु हए। ङाला छ्या हए खाेकि मिबा मिजु रिङबु हिन्। तिकि किसाला ⁵⁰ङा तिराङ सिउ्: पापि कि ङाता चेनक् तामक्याबु हए् ङा तिनक् राङ सिउ्।

Chapter 13

¹ता निस्तार चाड तङला येशु गालसुङ् येशु दि जम्बुलिङनेपा पापि चाला डप् खाेकि तुजे लेबु नक् दि जम्बुलिङला हदुप खाेकि दाकपि मितिबाला ङिन्जे क्यानी येशु कि तिबाला तिङि ङिमा साक् ङिन्जे क्या। ²हान्दा डे कि सिमाेन कि पुजुङ यहूदा इस्करियाेत कि सेमला येशु ला विश्वासघात) किरुप ताम तङनेराङ लुङ बिन्दुप नक्।³येशु ला छ्या हदुप नक् पापि कि तेरिक (थाेक) खाेकि लाकपाला बिन्दुप नक् खाे पापि तेसुरराङ लेबु नक् तेम्मे लाेङराङ चाेवाे कन्जक चाला लाेङनी डाेइ नक् येशु गमि सामा साेनि लासुङ तेम्मे खाे कि फिकी माजा पिसुङ। ⁴ति तिङला येशु कि ताैलिया) जिक लासुङ् तेम्मे दाकपी केलदाङला टिलसुङ। ⁵ति तिङला येशु कि तासालला छ्यु लुक्सुङ तेम्मे लाेमा तिबि टेलुङा टुदु स्युसुङ् तेम्मे खाेकि केल्दाङला टिलुप ताैलिया) थनि तिबि टेलुङा पि बिन्सुङ ।⁶येशु सिमाेन पत्रुस चाला लेसुङ् तेम्मे पत्रुस कि सा ",कन्जक काङ दाकपी कि ङे टेलुङा टुइ हदजाइ?" ⁷येशु कि खालेन क्या नि तिला सा "ङे काङ किइ हए सिन्नि हान्दा खिरे हाक माेकाेउ् तेम्मे ख्यरे कि दि तिङला हाक काेकि द । ⁸"पत्रुस कि खाेला सा् "ख्यरे कि नामलाङ ङे टेलुङा मुटूद। "येशु कि तिला खालेन क्या सासुङ " दुकक्या ङे ख्याेरुङला माटुसिन्न ख्यारे दि ङाता काङ (हिस्सा) मेङद् ⁹सिमाेन पत्रुस कि खाेला सा "कन्जक ङे टेलुङा क्याजिक मिन् ङे गाेदाङ लाकपा तिबाहाङ टुनि नाङ। "¹⁰येशु कि तिबाला सिक्यासुङ, "सु टुक स्याल ग्याबु हए तिकि टेलुङा सिने जेन काङ टुमाेगाैउ ति तेरिक लेमुगिउ, ख्याेरुङ चेङि हए तेम्मे खिराङ तेरिक हे लेमुमेत । ¹¹च्यिले सिसिन् सिकि खोला जिनक जे सिरुप्ति क्षा नक , तिकि क्यिसाला खोकि "खिराङ् मेरा तेर चेङि मे ।" सिनि सिक्यासुङ् ।¹²तिकि किसाला येशु कि तिबि टेलुङा टुसुङ तेम्मे तिबि माज्या काेन्सुङ,तेम्मे लाेङराङ देसुङ,येशु कि तिबाला सिक्यासुङ,"ङे खिरे थकला काङ क्याबुहए सिन्नी खिराङला छ्या हए?" ¹³खिरे ङाला 'लाेपटुक दाङ 'कन्जक सिउ् तेम्मे खिरे ल्येमुराङ सिइ नक्, चिल्ला सिसिन्न ङा तिराङ हिन्न्। ¹⁴तेम्मे ङा लाेपटूक दाङ कन्जक कि साङ खिरे टेलुङा टूसिन्न खिरेसाङ दक्पुजिक ङिकि टेलुङा टूगाेक्यु। ¹⁵चिल्ला सिसिन्न् ङेकि दि खिराङला दकपुजिक (उदाहरण) बिन्दुजाई, तुकराङ क्या खिरे साङ ङे कि खिराङला क्याबु दगेराङ कि थुपसित्।¹⁶हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ् यकपु दाकपी (मालिक) सिन्ने बाेम्बु मेङु ना लेन लाबु दि तिला ताेङु दि सिन्ने बाेम्बु गिउ्। ¹⁷दुकक्या खिरेकी दि ताम तिवा सेनि् ति क्यासिन खिराङ थुछूछे गिउ्। ¹⁸ङा खिराङ तेरिक कि थकला बातिर किइ मेत् ङेकि सुल्ला (छाने) क्याबु हए तिवाला ङाेसेक्यु तेम्मे दि दिकि किसाला हिन्न् (धर्मशास्त्र) पुरा) डाेसित सिकि ङे सिबाङ साे,तिकिराङ ङे खाला दक्तक लाङसुङ।¹⁹ङा दि (घटन) तङलाराङ खिराङला सिउ् दुकक्या दि (घटन) गिउ्, ङा तिराङ हिन्न सिन्नी खिरे कि माेवा कि थुपसित। ²⁰ङा हुथुङ हुथुङ खिराङला सिउ् सिकि ङे सुला ताेङिबे तिल्ला (ग्रहण) किउ, तिकि ङाला ग्रहण) किउ्, तेम्मे सिकि ङाला (ग्रहण) किबे तिकि ङाला ताेङुतिलाङ (ग्रहण) किउ्।²¹तेम्मे येशु कि दि सिक्यासुङ, खाे थुचेङमाला ख्यामबा क्या, खाेकि दुकटा बिन्नि सिक्यासुङ," हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ्, खिरे पारला दकपुचिगी ङाला (विश्वासघात) किउ्। " ²²येशु कि सि थकला ताम किइ हदजाइ सिन्नि हालेनी लाेमातिबा खपरे पारला ल्यारि चेए सु।²³येशु कि लाेमा तिबि पारला दकपुजिक् तिला येशु कि ङिङ्जे किनक् ति टेबलला येशु कि छेक्ला ङेनी गाङङ्ल क्यानि नक्। ²⁴तेनदकक्यानी सिमाेन पत्रुस कि ति लाेमाला (इसारा) क्यानी सा,"येशु कि अरे पारला सुला सि हदुजाइ, ङिराङला सि। ²⁵"तिकि किसाला ति येशु कि छेकला गाङङ्ल क्यानि देनक्,तम्मे खाेला सा," कन्जक ति सुहिन्?"²⁶तितिङला येशु कि खालेन क्यानी सिक्यासुङ," ति दिराङ हिन्न्, सुल्ला ङा सिबाङ (टुक्रा) बनि तेक्यु। "ति तिङला खाेकि सिबाङ (टुक्र) बसुङ् तेम्मे सिमाेन कि पुजुङ यहूदाला बिनसुङ। ²⁷सिबाङ बिनसिमा डे तिकि नाङला स्युसुङ। तिकि किसा,येशु कि तिला सिक्यासुङ," ख्यरेकी काङ किइ हए, ति टिबु किइ। "²⁸ता येशु कि तिल्ला चिला दुक् साबुजाइ सिन्नि त्येे (टेबलला) गाङ्ङल क्याबु दि सिसाङ छ्या माङेनक्। ²⁹लालि कि यहूदा तानि डेब्बि मेबुक हदुकि किसा येशु कि तिला "(चाडला) अाेरुङला गाेबु (सामान) तिबा ङ्याे "ना तिकि टेङबु तिबाला तेरगाेक्यु सिक्याबु हिन्दाइ सिनि नासाम ताङनक्। ³⁰तेम्मे यहूदा किसिबाङ साे,ति थाबाक्काइ तेबा गालसुङ। ति नुपकी तुजे नक्।³¹ता यहूदा ति तेबा गाल् येशु कि सिक्यासुङ," मि पुजुङला (महिमित) जेद् तेम्मे कन्जकला (महिमित) जेद्। ³²कन्जककि दाकपी नाङला तिल्ला (महिमित) जेद् तेम्मे खाेकि तिल्ला टिम्बु (महिमित) जेद्। ³³अाङा टिकपे तिबा हाे, ङा खिराङ ता हारुङ च्येक तुजेसाक गिउ्। ङे कि यहूदीतिबाला साबु दग्ये,ता ङा खिराङला दिहाङ सिउ्,खिरे कि ङाल्ला छाेलगिद् ' केन्नी ङा डाेइ हए त्ये खिराङ हुङमुथु। '³⁴ङा खिराङला साम्बा केद्म्बा तेरिन हए, खिराङ दकपुजिक्गी राङसाला ङिङजे किगाेक्यु, चुकक्या ङे खिराङला ङिङज्ये क्यबु हए। तुकराङक्या खिराङ दकपुजिगी राङसाला ङिङ्ज्ये किगाेक्यु। ³⁵दुकक्या खिरेकि चिगी राङसाला ङिङ्ज्ये क्यासिन् दि नेेपा खिराङ ङे लाेमातिबा हिन् सिन्नी तेरिक्की सेकिद्।³⁶सिमाेन पत्रुस कि सा," कन्जक दाकपु केनडाेइ हदुजाइ?" येशु कि खाल्येन क्या सासुङ,"ङा केन डाेइ हए ख्याेरुङ हान्दा त्ये तिङङ्क मुथु,तेम्मे ख्यरेकि सालना तिङङ्गिद्। " ³⁷पत्रुस कि खाेला सा," कन्जक, ङे ख्याेरुङला हान्दा चिल्ला तिङङ्क मुथु? ङा ख्यरे थक्ला ङे ज्युबु तेरथुक्यु। ³⁸"येशु कि खाल्येन क्यासुङ, "काङ ख्यरेकि ङे थक्ला ख्यरे ज्यूबु हाङ तेरकिना? हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ्, ख्यरेकि ङाला खेप्सुम (इन्कार) क्यासिमा क्यजिक च्याबु पेउ् । "

Chapter 14

¹खिरे (हृदय विचलित) माेडाे सित् । खिरे कि कन्जकला माेवा किउ्, ङालाङ माेवा कि। ²ङे पापि खाङबाला देसा (काेठा) तिबा अाल्ला हए,।दुकक्या तिनक मेङसिन्हे ङे खिराङला सिनाते,चिल्ला सिसिन् ङा खिरे थक्ला दासा जप डाेइ किउ्। ³ङा डिउ् तेम्मे खिरे थक्ला दासा रिगु स, ङा लाेङराङ गिउ् तेम्मे ङाता राङ खुनडिउ् ङा केन डिउ् खिराङ हाङ त्येराङ गिउ्।⁴खिरेकी ङा केन् डाेइ नक् ति लाम ङाेसेक्यु। " थाेमा कि येशु ला सा," कन्जय्क ख्याेरुुङ केन् डाेइ हए, ङिराङला छ्या मेत, ङिरेकी लाम चुकक्या ङाेसेबुजब?" ⁵येशु कि तिला सिक्या," लाम ल्येमु दाङ मिजु रिङबु दि ङाराङ हिन्न्, ङे नेसुर सिन्ने ज्येन सुङ पापि चाला हुङ मुथु। ⁶दुकक्या खिरेकि ङा ङाेसेबु हिन्सिन, ⁷खिरेकि ङे पापाला ङाेेेसेबु हिन्न्। ताफेन नै खिरेकि खाेला ङाेसेबु हए तेम्मे येशुलाङ थाेङु हए। "⁸फिलिप कि येशुला सा,"कन्जक,ङिराङला पापा छ्यातेन नाङ, तिराङ ङिराङला (पर्याप्त) गिउ्।," ⁹येशु कि तिल्ला सिक्यासुङ," ङा खिराङता दिजाे रिङबु तुज्ये साक देदिन, फिलिप तारुङ साङ ख्यरे ङाला ङाेमेसेउ? सिकि ङाला थाेङु हए तिकि पापालाङ थाेङु हए।खिराङ चुकक्या ङिराङला पापा छ्यातेन सिथुबु जाइ?"¹⁰ङा पापा ता हए तेम्मे पापा ङा ता हए सिन्नी काङ खिराङ माेवा मिकिउ्? ङे खिराङला साबु सुङतिबा, ङा ङे (अधिकार) क्या मिसिउ्। दिदि ङा देदु पापा राङ हिन्न सिकि दाकपी यक कि नक्। ¹¹ङा पापा ता हए,तेम्मे पापा ङाता हए सिन्नि माेवा कि, मिनसिन यक तिबि (खातिर) लाङ माेवा कि।¹²हुतुङ हुतुङ ङा खिराङ ल सिउ, तिकि ङे खाला माेबा किउ तिकि ङे किरु याक तिबाङ् किउ तेमे तिकि तिसि ना बाेम्बाेबु याेक तिबा किउ , चिला सिसिन ङा पापि चाला डाेई किउ। ¹³तिकि ङे मिङला कान नाङ्सिनाङ्, ति ङा किउ, तेमे पुज्युङ ला पापा (महिमित) हाेसित। ¹⁴तेमे तिबिकि ङे मिङला कान लाङसि नाङ् ङा तिबाला तेर्क्यु।¹⁵तेमे तिबिकि ङाला ङिङ्जे क्या सिङ तिबिकि ङे केदेम्बा ङेङ्ग्यु । ¹⁶तेमे ङा पापा तानि माेबा किउ,तेमे पापि कि खिराङ् ला राङ्सा (सल्लाहकार) तेर्क्यु , तेमे येशु खिराङ ता नामलाङ देक्यु, ¹⁷सु (सत्यका) थुनक्। जम्बुलिङकी खाेल्ला (ग्रहण) कि मुथु, चिल्ला सिसिन दिकि येशु ला माेथाेङु तेम्मे येशु ला ङाेमेसेउ्। तेम्मे खिरेकि येशु ला ङाेसेक्यु, चिल्ला सिसिन येशु खिराङता राङ देक्यु तेम्मे खिराङ ता गिद्।¹⁸ङा खिराङला चिकराङ माेताेङु, ङा खिरे चाला लङनी गिउ्। ¹⁹(तैपनि केही समय मात्र हाे,) तेम्मे जम्बुलिङ कि ङाला माेथाेङद्, तेम्मे खिरेकि ङाला थाेङु। चिल्ला सिसिन ङा (जिउँछु,) खिराङहाङ (थारक्यु। ²⁰ति ङिमाला खिरेकि ङा पापाता हए, तेम्मे खिराङ ङा ता हए,तेम्मे ङा खिराङ ता हए सिन्नि सेकिद्।²¹सु तानि ङे केदेम्बा नक् तेम्मे तिल्ला सेम्ला लासिन्न, ङाला ङिङ्ज्ये किरति तिराङ हिन्न्, तेेम्मे सिकि ङाला ङिङ्ज्ये किबे तिल्ला ङे पापिनेसुर ङिङ्ज्ये किद,तेम्मे ङा तिला ङिङ्जये किउ् ङाराङ तिकि चाला छ्यारक्यु। ²²"यहूदा कि (स्करियाेत मिन्न् सिनि येशु ला सा," कन्जक, चिल्ला दिनक् ङिरेचाला दि दाकपुराङ छ्यारकीना तेम्मे जम्बुलिङला दि माछ्यार ना?"²³येशु कि तिला खालेन क्या , सिक्यासुङ, " दुकक्या सिसाङ ङाला ङिङ्ज्ये किसिन् तिकि ङे सुङ ङेन्गु। ङे पापि कि तिला ङिङ्ज्ये किउ् तेम्मे ङिराङ तिकि चाला गिउ् तेम्मे तिता ङिराङ ङिरे (बासस्थान) जेउ्। " ²⁴सिकि ङाला ङिङ्ज्ये मिकिबे तिकि ङे सुङ (पालन) मिकिउ्। खिरेकि काेदुप सुङ ङेनेसुर लेबु मिन्न् पापि नेसुर लेबुप हिन्न् सिकि ङाला ताङसुङ।²⁵ङा खिराङता हदुप बेलाराङ ङे खिराङला दि तामतिबा साबुहए। ²⁶हिन्सिनाङ (सल्लाहकार अर्थात्) थुच्येङमा सुल्ला पापि कि ङे मिन्ला ताेङिद् खाेकि खिराङला तेरिक् ताम लाेबकिद, तेम्मे ङे खिराङला साबु तेरिक,ताम खिराङला (सेमला स्यारजिकिक्यु। ²⁷ङा खिराङता (शान्ति छाेड्छु,) ङा खिराङला ङे (शान्ति) तेरक्यु। जम्बुलिङ कि चुकक्या तेरकिबे तुकराङक्या ङा दि खिराङला तेरक्यु। (विचलित) माेडाेसित,तेम्मे (भयभीत) माेडाे सित्।²⁸ङे कि खिराङला साबु काेदु हए," ङा डाेइ हए तेम्मे ङा खिरेचाला लाेङ गिउ्। " दुकक्या खिरेकि ङाल्ला ङिङ्ज्ये क्याबु हिन्नसिन, खिराङ याम्छेन डप हिन्न् चिल्ला सिसिन् ङा पापि चाला डाेइ किउ् चिल्ला सिसिन पापा ङा सिन्ने (महान) हए। ²⁹हान्दा ङे खिराङला दि हुङु गम्माला राङ साबु हए, ताकि) जब) दि हुङु गिउ् खिरेकि माेवा किरु थुपसित। ³⁰ङा खिराङता अाल्ला ताम मिकिउ् चिल्ला सिसिन् दि जम्बुलिङकी (शासक) हुङिनहए। तिकि ङाल्ला काङ (शक्ति मेत् ³¹तेम्मे ङा पापाला ङिङ्ज्ये किउ् सिनि जम्बुलिङ कि सेसित,सिन्नि पापि कि ङाल्ला चिनक् केदेम्बा क्याबु हए ङा तिनक् राङ किउ्। खक्ल तेम्मे द्येबा डिइ। "

Chapter 15

¹ङा हुथुङ (दाख) हिन तेमे ङे पापा (दाख) सिङकि यक किरु हिन। ²ङा ता ह दु डाल्बा माेगाेरु तेरिक (हागा) खाेकि बेकिद तेमे खाेकि डाल्बा गाेरुप तेरिक (हागा) तिबा बेकिद,तुकराङ क्या दिकि हारिङ अाल्ला डाल्बा गाेरसित्।³ङेकि खिराङला साबु ल्येनकि खिराङ हानाकराङ चेङङी ग्याल सिनदुए। ⁴ङाता देत तेम्मे ङा खिराङता देक्यु। चुकक्या (दाख (काे) दाेङबुला मादेबुसाङ (हाँगा) खरेराङ डल्बा गाेेरुप मुथु तुकराङ क्या खिराङहाङ ङाता⁷ङा (दाख) कि दाेङबु हिन्न, तेम्मे खिराङ तिक्कि (हाँगा) तिका हिन्न । सु ङाल्ला देसुङ ङा तिता देक्यु, तिक्कि अाल्ला डेलुप गाेरक्यु, चिल्ला सिसिन ङा मेद्दा खिराङ सिसाङ काङ किमुथु। ⁶दुकक्या सु ङाता मादेसिन्न तिल्ला( हाँगा) ला रक्ये क्युरकिद तेम्मे ति का; कामग्युठ तेम्मे तिबिकी (हाँगा) तिबा रुुनि मेल्ला् लुगीद् तेम्मे तिबाला रेक्गु।दुक्या ⁵खिराङ ङाता देसिन्न ङे सुङतिबा खिराङता हसिन्न् खिरे काङ सेम्ला ला लाेङ् ति खिरे कल्ला किद्। "⁸ङे पापि दिला (महिमित तुल्याइनुहुनेछ:) खिरे अाल्ला डल्वा गाेर् थुसित तेम्मे खिराङ ङे लाेमा कि। ⁹चुकक्यानि ङे पापि कि ङाल्ला ङिङ्ज्ये क्याबुहए तुकराङ क्या ङे खिराङला ङिङ्ज्ये क्याबुहए्, ङे च्याम्बुला देत,।¹¹खिरेकी ङे (अाज्ञाहरु पालन) क्यासिन्न् चुकक्या ङेकि ङे पापि (अाज्ञा पालन) क्याबु हए् तेम्मे खाेकि (प्रेम) ला देदुहए् तुक् राङक्या खिराङ ङे (प्रेम) ला देक्यु। ¹⁰ङे कि खिराङला दि ताम्ङेतिबा साबुहए् तुकराङक्या ङे (अानन्द) खिराङता हसित् तेम्मे खिरे (अानन्द पूर्ण डाेसित् ।¹²दि ङे (अाज्ञा) हिन्न, काङ ङे खिराङला चुकक्या ङिङ्ज्ये क्या खिरेकिसाङ ज्येन्ला तुकराङक्या ङि्ङज्ये कि। ¹³दाकपि दाल्जी थकला दाकपी (ज्येानै) तेरुपदग्ये राङसा (महान्) ङिङ्ज्ये मेद् ।¹⁴दुकक्या खिरेकि ङे (अाज्ञा) क्याबु ताम्ङेतिवा क्यासुङ क्यासिन्न खिराङतिवा ङे दाल्जातिवा हिन्न। ¹⁵ङा खिराङला यक्पुतिवा मिसिउ् चिल्लासिसिन्न,तिकि (मालिक्की काङ कि नक् ति यकपि मेस्येउ। ङेकि खिराङला दाल्जा साबिन्न् चिल्लासिसिन्न ङे पापि नेसुर काेदुप तेरिक ताम्ङे खिराङला ल्येामु छातेन्दिनर¹⁶खिरेकि ङाल्ला सेमला माला् तेम्मे ङे खिराङला सेम्ला लाबिन्न् तेम्मे खिराङला (नियुक्त) क्यबिन्न् तिक्कि किसा खिराङ ग्युक तेम्मे डेल्वा गाेर् खिरे् डेल्बा हुङगाेक्यु। तुकराङक्या खिरेकि ङे मिन्नला पापातानि काङ लाेङि ति पापि कि खिराङला तेरकिद्। ¹⁷ङा खिराङला दि ताम्ङेतिबा (अाज्ञा) किउ् खिरेकि ज्येन्ला (प्रेम ) किउ्।¹⁹तेम्मे जम्बुलिङ कि खिराङला मार्चाक किउ् सिन्नि से दिकि खिराङला मार्चाक किरु सिन्ने तङला ङाल्ला मार्चाक क्याबुहए। ¹⁸दुकक्या खिराङ जम्बुलिङकी हिन्ना् जम्बुलिङकी खिराङला दाकपुला दग्येराङ किगाेबु हिन्न् ।खिराङ जम्बुलिङकी मिन्न् ङे खिराङला जम्बुलिङनेसुर पेदिन्न्.तिकिकिसाला जम्बुलिङकी खिराङला मार्चाक किउ्।²⁰ङे खिराङला साबु सुहुङ सेम्ला ज्याक, यकपु तिकि (मालिक) सिन्ने बाेम्बु मेङु। दुकक्या खिरेकि ङाल्ला दुकपा बिन्दुहए् सिन्नि तिबिकि खिराङलाङ दुकपा तेरक्यु। ²¹दुकक्या तिबिकि ङे सुहुङ ङेन्दुप हिन्सीन तिबिकि खिरे दिङ ङेन्ग्यु " तिबि ङे मिन्की थकनै खिराङला दि तेरिक ताम्ङेतिवा किउ् चिल्ला सिसिन् ङाल्ला ताेङुतिल्ला तिबिकि ङाेमेसेउ्। ²²दुकक्या ङा मालेबुहिन्सिन तेम्मे तिबातानि ताम माक्याबु हिन्सिन तिबाला किदुक मेङु् तेम्मे ता तिबाता दाकपी किदुक थकला काङ (बहाना) मेङु।²³तिकि ङाल्ला र्माचाक किद, तिबिकी ङे पापालाङ र्माचाक किद ²⁴।दुकक्या ङे तिबि र्पाला सिसाङ माक्याबु यकतिबा क्यासिन्न तिबाला काङ (पाप) मेङबु नक् तेम्मे हान्दा तिबिकी ङा तेम्मे ङे पाप्पा ङिकारला थाेङु,तेम्मे मारच्याक क्यासुङ । ²⁵तेम्मे दि तिबि (व्यवस्थामा) टिबु सुहुङ (पुरा) डय्पला हिन्न, तिबिकी ङाल्ला (विनाकारण) मारच्याक क्या।,²⁶जब सल्लाहकार) गिउ् सुल्ला ङा खिरे (निम्ति) पापि छनेसुर ताेङिद तेन्दक (सत्यकाे) थु दि पापि नेसुर छ्या गिउ, खाेकि ङे थकला किदुक तेरकिद्। ²⁷खिरेकिसाङ किदुक तेरिन्न हए, चिल्ला सिसिन्न खिराङ ङा ता थल्लमा नेसुर हदुप हिन्न।

Chapter 16

¹खिराङ तिङला मास्युर सिन्नि ङे खिराला दि ताम्ङे तिवा साबुजै। ²खिरेकि (जाेमखाङनेसुर फिल्ला देन्गीद,। तेम्मे दिनक (समय) हुङिन हए खिराङला सेदुप तेरिककी तिविकी चाेवाे कन्छ्याक कि (सेवा किइ नक् सिन्नि (ठान्नेछन्।³तिबिकी दि तामङे तिवा किउ् चिल्ला सिसिन तिबिकी ना पापाला ना ङाल्ला ङाेसेकि। ⁴ङे खिराङला दि तामतिवा साबुहए् (ताकि त्याे घडी) हुङिसन्न् ङे खिराङला तिबि (बारेमा) साबु ताम खिरे सेमला नासाम ताेङथुप। ङे खिराङला दि तामतिवा तङलाराङ साबिन्न, चिल्ला सिसिन् ङा खिराङ हत्तुप हिन्न,।⁵तेम्मे हान्दा ङा ङाल्ला ताेङुप तिकि चाला डाेहि हए, तेम्मे खिराङ सिसाङ दाकपु केन डाेहि हए? सिन्नि ङाला माटि। ⁶तेम्मे ङे खिराङला दि ताम्ङे तिवा साबु (कारण,) खिरे सेम नालुङ क्याबु हए। ⁷ङा खिराङला हुथुङ सिउ् ङा डय्प राङ खिरे थय्कला ल्येामु हए। चिल्ला सिसिन्न ङा मागाल सिन्न (सल्लाकार) खिरे चाला मेय्ङु, तेम्मे ङा गाल सिन्न ङा खाेल्ला खिरे चाला ताेङिद।⁸नाम (सल्लाकार) गिबे, खाेकि जम्बुलिङकि (पाप) ताङ (धार्मिकता र न्यायकाेे) थक्ला म्येलेबा (साबित) किद, ⁹दिक्पी थक्ला, चिल्ला सिसिन तिबिकी ङाल्ला माेवा मिकिउ्, ¹⁰(धार्मिता) कि थक्ला चिल्ला सिसिन ङा पापिचाला डाेइ हए तेम्मे ता ल्याकपा खिरेकि ङ्याला माेथाेङद् ¹¹तेम्मे (न्याय) कि थक्ला, चिल्ला सिसिन दि जम्बुलिङकी छेम्बी कि (न्याय) क्याबुहए।¹²ङे खिराङला अाल्ला ताम सिगाेबु हए, तेम्मे खिरे हान्दा ति तामतिबा हाक माेकाेउ। ¹³तेम्मे नाय्म येशु (अर्थत्) सत्य) कि थुच्याङमा गिउ, येशुु कि खिराङला तेरिक (सत्यतामा) डाेञ्याउनुहुनेछ्) चिल्ला सिसिन्न खाे दाकपि थकला बातिर मिकिउ्। तेम्मे येशु कि काङ काेसुङ् तिराङ बातिर किउ् तेम्मे काङ गिउ, सिन्नी येशु कि खिराङला लापक्यु। ¹⁴येशु कि ङल्ला (महिमित तुल्याउनुहुनेछ,) चिल्ला सिसिन्न येशु कि काङ ङे हिन् तिराङ लाङ्ङु,तेम्मे खाेकि ति खिराङला लापक्यु¹⁵पापा ता हदुप तेरिक (थाेक) ङे हिन्न्। तुकराङक्या नि काङ खाेकि हिन्न त्याबा लाङु,तेम्मे खाेकि दि खिराङला लापक्यु सिन्नि ङे साबु हिन्न। ¹⁶ताफेनला खिरेकि ङाल्ला उुकुरजिक लाराङ माेथाेङद,तेम्मे लाेङ उकुरजिक तिङला खिरे ङाल्ला थाेङिद,।¹⁷तेम्मे खाेकि लाेमा तिबिनाङला लालिकी सा,"ताफेनला खिरेकि ङाल्ला उकुरचिकला माेथाेङ्ङु तेम्मे लाेङ उकुरचिकला खिरे ङाल्ला थाेङिद, ।चिल्ला सिसिन, ङा पापिचाल्ला डाेइ किउ, सिन्नि खाेकि ङाल्ला काङ साबुहिन्न्? ¹⁸तुकराङक्या तिबिकी सा,"खाेकि 'उकुरजिकला सिनि काङ साबुजाई? येशु कि काङि (बारेला) सि हदुपजै? दि ङिराङला छ्यामेत। "¹⁹तिबि कि येशुला टेया छालुदि येशु कि थाेङसुङ, तेम्मे खाेकि तिबाला सिक्यासुङ," काङ खिरे पारला टिबु ताम दिराङ हिन् ना सि थकला ङे साबु ' ता फेनला खिरेकि ङाल्ला उकुरजिक तिङलाराङ माेथाेङु,तेम्मे लाेङ उकुरजिक तिङला खिरे कि ङाल्ला था्ङङु। " ²⁰ङा खिराङला हुथुङ हुथुङ सिउ् खिराङ ङिउ् तेम्मे सुरताङ किउ, तेम्मे जम्बुलिङ यामछेन किउ,खिराङ (निराश) कि क्याङु,तेम्मे खिरे (निराश अानन्द) ला ग्युरक्यु । ²¹नाय्म पुमपेजि केक्युइ ति (निराश) डिउ,चिल्ला सिसिन तिकि तुजे लेबुहए, तेम्मे नाय्म चिकि अाङा केकिबे,जम्बुलिङला दकपुजिक अाङ्ङा केबुहए सिन्नि सेम डुकका क्यानि दुपादि नावाला मेङु।²²तुकराङ क्या खिरेकि साङ हान्दा (निराश) गिउ,तेम्मे ङा खिराङला लाेङराङ ठेक्यु, तेम्मे खिरे सेम (खुसी) गिउ, खिरेकि (अानन्द) खिरेनेबा सिसाङ खुन्नडाे मुथु। ²³ति ङिमाला खिरेकि ङाला काङ मालाङ। हुथुङ हुथुङ ङा खिराङला सिउ,दुकक्या खिरेकी ङे मिनला पापाता काङ लाङसिनाङ ति खाेकि खिराङला तेरक्यु। ²⁴हान्दासाक खिरेकि ङे मिनला काङ लाङुमेद। लाेङ तेम्मे खिरे ङेक्यु तेम्मे खिरे (अानन्द पूर्ण हाेस्।²⁵ङे खिराङला दि तामतिवा (अालङकारिक) भाषा) ला साबुहिन, तेम्मे ङे (अालाङकारिक भाषा) मासाबा खिराङला पापि (बारेला छ्याल्र्दे हल्र्दे लाबु तुजे हुङिन हए।²⁶ति ङिमाला खिरेकि ङे मिन ला लाेङु,तेमे ङे खिरे थक्ला पापा तानि स्वा देब्क्यु सिनिते ङे खिराङ ला मिसिऊ, ²⁷चिला सिसिन खिरेकि ङाला ङिङ्जे क्याबु कि किसा ङा पापि नेसुर लेबु हिन सिनि खिरेकि माेबा क्याबु कि किसाला पापि दाक्पिराङ खिराङला ङिङजे किउ। ²⁸ङा पापि तेसुर लेबिन। ङा जम्बुलिङ्ला लेबु ह्य। लाेङ राङ ङा जम्बुलिङ ताेङिन ह्य,तेमे ङा पापि चाला डाेइकिउ।"²⁹खाेकि लाेमा तिबि सा,"ल्हाे, हादा ख्याे हाक्काेमु ग्युनि बातेर कि किउ तेमे ख्याेकि बातेर हाक माेकाेबु क्यानि मासा। ³⁰ता ङिराङ सेक्यु,चिला सिसिन ख्यरेकि तेरिक हाक् काेक्यु, तेमे दाकपुला तेरिक (थाेक) छ्याङेक्यु, तेम्मेे दाकपुला सिसाङ टिवा टेए( अावश्यक) मेद। तिकि किसा ङिराङ माेवा किऊ,दाकपु चाेवाेकन्जक तेसुर लेबुहिन्न। ³¹"येशु कि खालेन क्यासुङ," काङ खिराङ ता माेवा किना?³²ल्याेसा खिराङ तबा (छरपष्ट हुने अर्थत्) तेरिक दादाकपी खाङबि त्येबा डय्प, तेम्मे ङाल्ला चिक्राङ ताेङु तुजे हुङिन हए,। (वास्तवमा) ति तुजे लेय्म सिनदु हए । हिन सिनाङ ङा चिक्रङ मेङु, चिल्ला सिसिन । पापा ङातानि हए। ³³ङे खिराङला दि ताम साबुहए, तुकक्या खिराङला ङाता (शान्ति) ङेसित्। जम्बुलिङला खिराङला दुकपा गिऊ,हिने (साहस) कि ङे जम्बुलिङला ग्याल्लिन।

Chapter 17

¹येशु कि दि तामङे तिबा सिक्या सिन्सिमा देवाच्येन नेबा दाकपि मिक तेङनि सिक्यासुङ,"पापा,तुजे लेबु हए, दाकपि पुजुङला (महिमित) ज्याे तुकराङक्या( पत्रु)कि दाकपुला (महिमित) ज्याेसित्, ²चुकक्या दाकपि कि (पुत्र) ला तेरिक जम्बुलिङ खाल्ला (अधिकार) बिनसुङ, तेम्मे सुल्ला दाकपीकि तिल्ला बिन्दुप हए तिबा तेरिकला मिज्यु रिङबु ङेसित।³दि मिज्यु रिङबु हिन्न:तिबिकी दाकपुला (अर्थत्) चिक क्याजिक हुथुङ चाेवाेकन्ज्याक, तेम्मे सुल्ला दाकपि ताङुहिन (अर्थात) येशु ख्रीष्टला ङाेसेसित। ⁴ङे जम्बुलिङला दाकपुला (महिमित) जाेबिन,। दाकपिकी ङाल्ला कि चिदुप यक,ङे सिन्दा क्याबिन,। ⁵ता हे पापा, जम्बुलिङ जप सिन्ने तङनै ङा ता दाकपु ता हदुप (महिमित) ङाल्ला दाकपु ताराङ (महिमित ज्याे् ।⁶ख्यरे ङाला जाेबुलिङला बिनु मिति चाला ङे ख्यरे मिन (प्रकट) क्याबिङ। तिबा दाक्पि तिराङ हिङ, दाक्पि राङ तिबाला ङाला बिङसुङ, तेमे तिबि कि दाक्पि छिक तिबा ङ्यङ्सुङ। ⁷ता दाक्पि ङाला बिनु तेरिक् थाेक तिबा दाक्पु नेसुर राङ ग्यिऊ सिनि तिबिकि स्येक्यु, ⁸चिलासिसिङ ङेकि तेरिक् छिक् तिबा तिबाला बिदिङ् दाक्पि कि ङाला बिसुङ। तिबिकि ति छिक ति (ग्रहण) क्यासुङ ङा दाक्पि नेसुरराङ लेबु हिङ सिनि तिबिकि स्येसुङ तेमे दाक्पिकि राङ ङाला तागु हिङ सिनि तिबिकि माेबा क्या सुङ।⁹ङा खिराङ लला मलाम किउ । ङा जाबुलिङकि लला मलाम मिकिऊ, तेमे दाक्पि ङाला बिनु तेरिकला मलाम किउ,चिला सिसिङ तबा ति दाक्पुति हिङ। ¹⁰तेरिक ति ङेराङ हिङ, ति दाक्पि तिराङ हिङ, ङा तिबि चाल (महिमित) ग्यिउ। तेमे ङा ता जाबुलिङकि हिङ्। ¹¹तेमे ति मितिबा जाबुलिङकि हिङ तेमे ङा दाक्पि चाला हुङिङ क्यिउ। हे पबित्र पापा, तिबाला दाक्पि मिङकि (सुरक्षा) बिङ् ति ङाला बिनु हिङ, तेमे ङिराङ तेरिक दाक्पुज्यिराङ हिङ तुकराङ क्यानि तिबाङ दाक्पुज्यिराङ हिङ।¹²ङा खिराङता हदुपबेला ङे तिबाला दाकपी मिन्नला (सुरक्षा) बिदिन्न,सुल्ला दाकपी ङाल्ला बिन्दुप हए। ङे तिबाला (सुरक्षा) बिदिन्न, मेल्याबि पुज्युङ सिन्ने तिबिनाङला ज्येन सुङ (नष्ट) मागाल, तेम्मे (धर्माशस्त्र पुरा) डाेसित,। ¹³ता ङा दाकपि चाला हुङिनकिउ, तेम्मे ङा दि तामङेतिबा जम्बुलिङलाराङ सिकिऊ,तुकक्या तिबिकी ङे( अानन्द) चिबिने (पुरा) किसित,। ¹⁴ङे तिबिकी सुहुङ बिनदिन,जम्बु लिङकी खिराङला मारच्याक क्याबु हए, चिल्ला सिसिन्न तेम्मे ङा जम्बुलिङकि मिनन्क, तिबा तेरिक जम्बुलिङ कि मिन्न्।¹⁵दाकपि कि तिबाला जम्बुलिङनेपा खुनग्युक् सिनि मिन्न,तेम्मे तिबाला (दुष्टबाट बचाउनुहाेस्) सिन्नी ङा दाकपुता गङबा सिऊ्। ¹⁶तिनक ङा जम्बुलिङ कि मिन्न,तिबासाङ जम्बुलिङ कि मिन्न्। ¹⁷तिबाला (सत्यातामा अापनै लागि समर्पण) किइ् ।दाकपि कि सुहुङ (सत्य ) हए।¹⁸चुकक्या दाकपि कि ङाला जम्बुलिङला ताङसुङ् तुकराङक्या ङे तिबालाङ जम्बुलिङला ताङुहए। ¹⁹तबिकि (खातिर) ङा दाकपुराङ (समर्पण) किऊ, तुकराङक्या तिबा दाकपुराङ ((? सत्यातामा तपाईमा समर्पण गरिनेछन्।²⁰ङा दिबिकी कर्ला क्याजिक मिन्न तेम्मे तिबि कर्लासाङ साेवा बुलग्यु सि तिबि कि सुहुङ नेसुर ङाला माेवा किबे् तेम्मे चुकक्या दाकपि (अर्थात) पापा ङाता हए,तुकराङक्या तिबा तेरिक (हाेऊन् । ²¹ङा दि साेवा बुलग्यु, ना तिबाहाङ (हामीमा हाऊन् ताकि) तेम्मे दापिकी ङाला ताङुराङ हिन् सिनी जम्बुलिङकी माेवा किसित्।²²ख्यारे कि ङाला बिनदुप (महिमा) ङे तिबाला बिन्दु हए, तुकक्या अाेरुङ दकपुजिराङ हदुप दग्ये खिराङहाङ (एक हाेऊन्।) ²³ङा तिबाता हए,दाक्पुति ङा तानि हए, तेमे तिबा ति दाक्पुजिक राङ गाल्नि (पुर्ण) कि, तेमे दाक्पि कि ङाला ताङ्गु हिङ सानि जाबुलिङकि सेसित्, तेमे दाक्पु कि ङाला ङिङ्ज्ये क्याबु दागेराङ ङेकि तिबाला ङिङ्ज्ये क्याबिङ।²⁴हे पापा, तिला दाक्पुकि ङाला बिनु हिङ तिबा ङा केनि हए तेराङ देत्ति सिनि ङा सिउ, चिला सिसिङ तिबिकि ङे ( ङाला बिनु हिङ। चिला सिसिङदाक्पुकि ङाला जाबुलिङखकि (सृह्टि) गमा नेसुर राङ ङिङेज्ये क्यावु हए।²⁵हे चेङि पापा, दि जाबुलिकि दाक्पुला ङाे मासेनाक्, तेमे ङा दाक्पुला ङाे स्येक्यु; दाक्पुकि ङाला ताङु हिङ सिनि तिबिकि सेसित। ²⁶ङेकि दाक्पु कि मिङ तिबि चाला (परिचित) क्याबिङ् तेमे ङेकि तिला (परिचित) क्यिउ, तेमे ति ङिङ्ज्ये कि दाक्पुकि ङाला ङिङ्ज्ये क्यासुङ, ति ति तिबाला हासित तेमे ङा तिबि चाला देक्यउ।

Chapter 18

¹ति तामतिबा सासिङसि मा येशु दाक्पि याक्पु तिबा तानि किर्दाेन काङ मेदु फार्ला गाल्सुन ।तेति दाक्पु ज्यिक मेदक चुबु दासा जिक नक तेति येशु ताङ याक्पु तिबा ते स्युसुङ। ²येशुला क्येन तेरुप यहुदाला साङ ति दासा ति छ्या नाेक, चिला सिसिङ येशु दाक्पि याक्पु तानि ते ति दासाला हुगुजयिक ङाक। ³तेमे ग्यल्बु छ्या तिबि कि, फरिसि तिबा ताङ (अाधिकारि) तिबा तानि (सिपाहि) तिबा तानि दाक्पु ज्यिकराङ गाल्नि यहुदा ति लालटिन, मे ताङ (हातियार) तिबा खुर्नि ते लेसुङ।⁴ते काङ क्यि हाेइ सि तेरिक छ्या हतु येशु गमाला लेसुङ तेमे सासुङ, "खिराङ सुला छाेलि किउ? " ⁵तिबिकि येशुला सासुङ, "नासरतकि येशुला। " येशुकि तिबाला सासुङ, "ङा राङ हिङ। " येशुला (विश्वासघात) किरु यहुदा तिङ तेराङ लेबु नाेक।⁶तेपा नेसुर येशुकि तिबाला "ङाराङ हिङ "सासुङ तेमे तिबा ति तिङ्ला ग्युरनि ते साला डिल्सुङ। ⁷लाेङराङ येशुकि तिबाला टिसुसुङ, "खिराङसुला छ्याेलि किउ? "तिबिकि लाेङराङ, "सासुङ नासरत कि येशुला । "⁸येशु कि सासुङ, "ङ कि खिराङला साबिङ्, ङा तिराङ हिङ। तेपा नेसुर खिराङ कि ङाला छाेलिङ क्यउ सिनि, ति मितिबाला डाे च्यित। ⁹"खाेरे ङाला बिनु थाेक तिबा दक्पु ज्यिगाङ माताङ्" सानि येशुकि साबु छिक् तिबा ख्यल्सित सिनि क्यासुुङ्।¹⁰तेमे सिमाेन पत्रुस दाक्पु तानि तेवा नाेक, तिकि ति थेनि ते ग्यार्पु जानाक्पाकि याक्पुला ग्याप्सुङ, तेमे तिकि याबा ङाम्ज्याक तुप्सुङ ।ति मितिकि मिङ ति माल्खा हिङ। ¹¹येशु कि पत्रुसला सासुङ, "तिवा खुर्पा स्युप्ला लुक।काङ ङे पापि कि बिनु (कचैारा) ङा मुथुङ्गु? "¹²तेमे सिपाहि तिबा ति, कप्तान ताङ यहुदि (अधिकारि) तिबिकि येशुला जिम्नि टासुङ। ¹³तिबिकि ताङ्ला येशुला हन्नास ते तिनि गाल्सुङ, चिला सिसिङ ति ति कैयाफा कि मेम हिङ ति ति तियुल कि (प्रधान) जानाक्पा हिङ्। ¹⁴मितिबाला दाक्पु ज्यिक स्याप लेमु हिङ सानि यहुदि तिला सिरु कैयाफा राङ हिङ।¹⁵सिमाेन पत्रुस येशुकि तिङ्ला तिङ्ला गाल्सुङ, राङसा लाेप्च्ये कि साङ तुक्राङ क्यासुङ । ति लाेप्च्या कि प्रधान तानिल ङाे स्याबु नाेक, तेमे ति येशु तानि प्रधान नाजाक्पा तानि लाङ्खाला स्युसुङ। ¹⁶तेमे प्रत्रुस ति गाेला राङ देसुङ। तिलाराङ, प्रधान जानापाति तानि ङाे स्येबु राङ्सा लाेमा तसि फिला गाल्सुङ तेमे गाेला देदु पुमा याक्पु तानि ताम क्यासुङ,तेमे पत्रुस ला नाङ्ल टि लेसुङ।¹⁷तेमे गाेला देदु पुमा याक्पु कि पत्रुस ला सासुङ,"कान ख्याेरुङ ति मिति कि लाेमि नाल्ल राङसा लाेमा मिन्ना? "तिकि सासुङ, "ङा मिङ् ¹⁸।"तेमे याक्पु तिबा ताङ अधिकारि तिबा ते लानि देसुङ, तिबिकि मे फप जाेनक, चिलासिसिङ ते ख्याबा नाक, तेमे तिबिकि दाक्पुलाराङ छेदि जाेसुङ। दाक्पुला छेदि जाेइ पत्रुस तिङ तेराङ् लानि देसुङ।¹⁹प्रधान जानापा कि येशुला दाक्पि लाेमा ताङ दाक्पि (शिक्षा) तिसुङ ²⁰येशुकि तिला सासुङ, "ङा जाबुलिङ तानि(खुल्लमखुल्ला) ताम् क्या सुङ। ङे टिबिङ मन्दिर ताङ (सभा) खाङ्माला लाेबिङ नाेक तेमे तेरिक यहुदि तिबा तानि ग्यिउ। ङे काङ ताम तिबा बानि साबु मेत्। ²¹दाक्पु तिबिकि ङाला चिला टेबु जाहि? तिबाला राङ टि तिकि ङे साबु ताम काेदु हए। लाे ङे साबु ताम तिबाति मि तिबिकि स्येक्यु। "²²तेमे येशु कि ति ताम सासुङ ते लानि देदु नङ्ला दाक्पु ज्यिक कि येशुला (मुक्का) ग्याप्सुङ, तेमे सासुङ, "काङ प्रधान जानापा कि ताम किरु तिनाेक्राङ हिङ्? ²³"येशु कि तिला सासुङ, "ङेकि मेलेबा ताम क्यासिङ्, तिकि मेलेबा ताम कि (गवाहि) बिन्, तेमे ङे कि लेमु ताम क्यासिङ काङ खिराङ ङाला दुङि? ²⁴"तेमे हन्नास कि येशुला टानिराङ प्रधान जानापा चाला ताङ्सुङ।²⁵तेमे सिमाेन पत्रुस ति लानि दाक्पुला छेदि जाेइ नाेक । तेमे ति मितिबिकि तिला सासुङ, "काङ ख्याेरुङ्ङा तिकि लाेमा तिबि नागिति दक्पुज्यिक मिङना? " तिकि तिला मार्च्याक क्यासुङ, तेेेमे सासुङ, "ङा मिङ्। ²⁶"तेमे प्रधान जानापा कि याक्पु किरु ति पत्रुस कि तुम्बिनु याक्पु दाक्पु ज्यिक लेम्नि सासुङ, "कान ङे कि मेदक जुुुबु दासाला येशु तानि थाेगु मिङ्?" ²⁷पत्रुस कि लाेङराङ मार्च्यक क्यासुङ तेमे उकुर ज्यिकला च्याबु कारे क्यासुङ।²⁸तेपा नेसुर तिबिकि येशुला कैयाफा नेबा राज्यपालकि खाङ्मा तिनि ग्याल्सुङ। टाेप्लाराङ तिबा राज्यपाल ला मास्यु, चिलासिङ तिबा मेलेबा माेडाे तेमे (निस्तार चाड) सा ङेक्यु सिनि। ²⁹तुक्राङ क्यानि पिलातस ति तिबि चाला फिला थेनि लेसुङ तेमे सासुङ, "खिरेकि ति मितिला काङ (विरुद्द) ग्यागिङ कि? ³⁰"तिबिकि तिला सासुङ, "ति मिकि मेले बा याक् माक्याबु हिङ्सिङ ङिरेकि दिला दाक्पु चाला टिनि मेगु। "³¹तेपा नेसुर तिबाला पिलातस कि सासुङ, "खिराङ राङ दिला टि ग्युक तेमे दाक्पि (व्यवस्था) दगे राङ तिकि (न्याय) कि। " तेमे यहुदि कि तिबाला सासुङ, "सुङ् मिला सेदु ङेरे (न्याय सङ्गत) मेत। ³²तिकि (मृत्यु) चिनाेक गिउ सिनि येशु कि (सङ्केत) क्या नि साबु दाक्पुकि छिक् ति ख्याेल्सित सिनि तिनाेक गालु हिन।³³तेपानेसुर लाेङ् राङ राज्यपाल ला स्युसुङ, तेमे येशुला का ताङ्सुङ तेमे सासुङ, "काङ ख्याेरुङ यहुदि तिबिकि ग्याल्बु हिङ्? ³⁴"येशु कि सासुङ, "दाक्पि राङ साबु हिङ कान दाक्पुला ङे (बारे) ला सिकि सासुङ? ³⁵"पिलातास कि सासुङ, "ङा यहुदि मिन,? दाक्पि मिति बिकि ताङ ग्याल्बु जानापा तिबि किराङ ङे चाला टिनि लेबु हिङ तिनाेक कान क्याबु? "³⁶येशु कि सासुङ, "ङे (राज्य) दि जाबुलिङकि मिङ।कान ति( राज्य) ति जाबुलिङला हदु हिङ्सि नि, ङे लाेमा तिबा डिल्ग्यु तेमे ङाला यहुदि तिबिकि लाक्पाला ज्याकसित।तेमे ङे (राज्य) ति जाबुलिङकि मिङ। ³⁷"तेमे पिलातस कि सासुङ, "तिनाेक हिन्सिङ (राजा) राङ हिङ्? "येशु कि सासुङ,"दाक्पि राङ ङाला राजा सिउ ।ङा तिकि (उदेश्य) ला राङ केबु हिङ, तेमे ङा ति (उदेश्य) कि राङ ङा दसि जाबुलिङ ला लेबु हिङ तेमे ङे कि लेमु किदुक तेर्क्यु । लेमु ताम तेरिक कि काेक्यु।³⁸पिलातस कि येशुला सासुङ, "लेमु कान हिङ? "तेमे ति तुक सासुङ, ति लाेङ राङ यहुदि चाला गाल्नि तिबाला सासुङ, "ङा दि मिला काङ मेलेबा याक माथेप्। " ³⁹तेमे (निस्तार चाड) ला ङे कि खिराङ ला दाक्पु ज्यिक मिला ताेगु खिरे कि (प्रचलन) हए ⁴⁰।तुक् राङ क्यानि, कान खिरे चाला यहुदि तिबि कि राजा ला ताेङ् सिनि खिराङ सिउ? "लाेङ् राङ तिबा हाेर् क्या सुङ्, "ति मिला मिङ्, बारब्ला ताेङ्। "बारब्बा ति दाक्पु ज्यिक कुङ्ज्येङ् हिङ्।

Chapter 19

¹तेमे पिलातस कि येशु ला तिनि गाल्सुङ तेमे (काेर्रा) ग्याप्सुङ ता तिबि कि चाङ कि मुकुड जाेसुङ ²।तिबि कि तिति येशु कि टाला ला ग्याम बिङसुङ्,तेमे तिकि (बैजनि रङ) कि माज्या काेङ् ³बिङ्सुङ्।तिबा ति तिकि चाला लेसुङ, तेमे सासुङ, " यहुदि तिबिकि ग्याल्बु कि जय हाेसित! "तेमे तिबिकि येशुला मुक्का ग्याप्सुङ्।⁴तेमे लाेङ् राङ पिलातस फिला गाल्सुङ,तिबिकि सासुङ, "हाेह, ङेकि तिला खिरेचाला फिला टिनि हुङिङ् क्यउ, तेमे ङेकि तिला कान मेलेबा माथेप् सिरु खिरेकि हाक् काेसित। ⁵"तुक् राङ क्यानि येशु फिला लेसुङ।येशु कि चाङ (मुकुड)ताङ् (बैजनि रङ) कि माज्या काेनि नाेक।तेमे पिलातस कि तिबाला सासुङ, "तिमितिबाला लाेह! ⁶"तेमे ग्याल्बु जानापा (अधिकारि) तिबिकि येशुला थाेङ् सुङ्, तिबिकि बाेबु ताम्ला कारे क्यासुङ्, तेमे सासुङ, "तिला क्रुसला काेल! "पिलातस कि तिबाला सासुङ, "खिराङ् दाक्पु राङ टि ग्युक तेमे तिला क्रुस ला काेल, चिला सिसिङ दिला ङा कान मेलेबा माथाेङ् । "⁷यहुदितिबिकि सासुङ, "ङिराङ तानि (व्यवस्था) हए, तेमे ति व्यवस्था दगे राङ स्यि गाेक्यु, चिला सिसिङ तिकि चाेव कान्ज्याक कि पुज्युङ हिङ् सिनि सासुङ। ⁸"तेमे पिलातस कि ति ताम काेसुङ्, ति अाला जिबा क्या सुङ, ⁹तेेेमे लाेङ् राङ ति राज्यपाल ला स्युसुङ, तेमे येशु ला सासुङ,दाक्पु केङ्बा नेसुर लेबु हिङ्? "तेमे येशु कि तिला सासुङ ।¹⁰तेमे पिलातस कि येशु ला सासुङ, "कान ख्याेङ ङा तानि ताम मिक्यउ? ङा तानि ख्याेङ ला ताङ्नि (क्रुस) ला गेलु ङार हए सिरु कान दाक्पुला छ्या मेत्? ¹¹"येशु कि तिला सासुङ, "ख्याेङ्ला याेमे बिनु ताङ् ख्याेङ तानि ङे खाला कान ङार मेेत् ।तुक् राङ क्यानि, तिकि ङाला ख्याेरे लाक्पाला ज्याक् सुङ् तिकि दिक्पा ति अाला बाेबु गिउ। "¹²ति तामला पिलातस कि येशुला ताेगु सेम् क्यासुङ, तेमे यहुदि तिबा तुक् सिइ हाेर् क्यासुङ, "दाक्पि कि ति मिला ताङ् सिङ् दाक्पि कैसर कि दाल्जा मेत्: ति कि दाक्पु ला राङ् ग्याल्बु जेउ, ति कैसर कि तेपा ताम क्यिउ। ¹³"तेमे पिलातस कि तिताम काेसुङ्, तिकि येशुला फिला टिनि लेसुङ्, "दाेकि कारा"(हिब्रुला "गब्बथा ") सिरु दासा ला देसुङ्र।¹⁴निस्तारकि (तयारि) कि ङामा कि टुक् दिन गालु नाक्। पिलातस कि यहुदि तिबाला सासुङ, "लाेह, खिरेकि ग्याल्बु दे हए! ¹⁵"तिबा बाेबु हाेर् क्यासुङ्, "दिला टिनि ग्युक्, दिला टिनि ग्युक्, दिला क्रुस ला काेल! "पिलातस कि तिबाला सासुङ, "काङ् खिरे ग्याल्बु ला क्रुस ला गेल् गाेबु हिङ्? "ग्याल्बु जानापा कि सासुङ्, "ङिराङ् तानि कैसर सिरु राङ्सा ग्याल्बु मेत्। ¹⁶"तेमे पिलातस कि येशुला क्रुस ला गेलु तिबाला बिनि ताङ्सुङ्।¹⁷तेमे तिबिकि येशुला टिनि गाल्सुङ्, तेमे तिकि कि दाक्पि क्रुस दाक्पि राङ् खुर्सुङ," खप्परे दासा " सिरु दासा ला गाल्सुङ, तिला हिब्र तामला "गलगथा "सिउ।ते ¹⁸येशुला ति बिकि क्रुस ला काल्सुङ्, येशु तानि राङ्सा मेरा ङि मिलाङ् येशु ला पार्ला ज्याङ् नि ङिकार फार्ला छुर्ला दाक्पुरे दाक्पुरे क्यानि क्रुस ला काल्सुङ¹⁹पिलातस कि दाक्पु ज्यिक ता टिसुङ् तेमे क्रुस तेला ज्याक्सुङ् ।ते दिनाेक टिबु नाेक: नासरत कि येशु, यहुदि तिबि कि ग्याल्बु । ²⁰यहुदि तेरिक् कि ति (पढे) क्यासुङ्, चिला सिसिङ् येशुला गेलु चाला राङ ग्याल्खा नाेक ।ति ता हिब्रु, तान ल्याटिन ला ताङ् ग्रिकला टिबु नाेक।²¹तेमे यहुदि कि ग्याल्बु जानापा कि पिलातस ला सासुङ्, "यहुदि तिबिकि ग्याल्बु माटिक् बरु तिकि, 'यहुदि कि ग्याल्बु हिङ् सिनि सासुङ सिनि टि। ²²"पिलातस कि सासुङ, "ङे कान टिबु हए तिराङ टिबिङ्। "²³सिपाहि तिबिकि येशुला क्रुस ला काल्सिङ् मा तिबिकि येशु कि माज्या पिनि स्यि बाे जाेसुङ्। तेरिक् ता कि दाक्पुरे दाक्पुरे ग्याब्सुङ तेमे (लबेदा) तातिङ्।ता (लबेदा) ति माचेङ्बा याेमे क्याला चेमु नाेक ²⁴तेमे तिबि तेरिक् सासुङ, "दिला मारेल्, बरु दि सिदि गिउ सिनि (निर्णय) क्यानि बाे ग्यागि। "छ्याे नाङि छिक् ख्याेल्सित सिनि दिनाेक गालु झै, "तिबिकि ङे माज्या बाे ग्याप्सुङ; तिबिकि ङे माज्या कि (चिट्ठा) ग्याप्सुङ। "²⁵माक्मि तिबिकि ति ताम क्यासुङ ।येशुकि मामा, येशुकि मामि नुम्, क्लाेपासकि पेर्मि मरियम ताङ् मरियम मग्दलिनि येशु कि क्रुस चाला लानि देसुङ्। ²⁶तेमे येशु कि दाक्पि मामा ताङ दाक्पुला ङिङ्ज्ये किरु लाेमा तिबा दाक्पि चाला राङ लानि देदु थाेङ्सुङ, येशु कि दाक्पि मामाला सासुङ, "हे पुमा, लाेह, ख्याेरे ²⁷पुजुङ्!"तेमे येशु कि दाक्पि लाेमा तिबाला सासुङ, "लाेह, खिरे मामा! "तेपा नेसुर लाेमा तिबिकि येशु कि मामा दाक्पि खाङ्बा ला टिनि गाल्सुङ्।²⁸तुक्राङ क्यानि येशु कि तेरिक याक क्यानि सिङसुङ् सिनि छ्याेला टिबु ख्याेल्सित सिनि येशु कि साबु हिङ्, "ङाला काेमा लासुङ। ²⁹"क्युर्बु (मध) लुगु दाक्पु जिक ज्यागु नाेक ।हुतुङ् राङ, तिबिकि क्युर्बु (दाखमध) क्येगु स्पन्ज ति हिसप कि (हाँगा) ति तिला ग्याम्नि येशु कि खाला लुङ्नि बिसुङ् ³⁰।तेमे येशु कि ति क्युर्बु लासुङ्, येशु कि सासुङ्, "सिङ्सुङ्। "येशु कि दाक्पि गाे (झुकाउनु) क्यासुङ् तेमे दाक्पि नाम्सि ताङ्सुङ् ।³¹ति तुजे ङिमा हिन्,(शबाथ) कि ङिमा ला जुबु (क्रुस) ला मज्याक् सिनि (चिलासिसिङ् (महत्वपुर्ण) ङिमा हिङ्),यहुदि तिबिकि पिलातस ला तिबिकि काङ्बा तेरिक् च्याङ्नि तिबाला क्युर् सिनि सासुङ् ³²।तेमे सिपाहि तिबा लेसुङ् , येशु तानि ज्यागु ङिकार्कि काङ्बा च्याङ्नि बिङ्सुङ्। ³³तेमे तिबा येशु चाला लेसुङ्, तिबिकि येशु स्ये हानेक् थाेगु नाेक।तेपा नेसुर तिबिकि येशु काङ्बा माच्याक् ।³⁴लाेङ् राङ सिपाहि दाक्पु ज्यिकि येशु कि सुप्ला ङुङ् कि सुर्सुङ्, हुतुङ् राङ् टाक् ताङ् छ्यु थेङ्सुङ। ³⁵दि थाेगु कि ति (गवाहि) तेर्क्यु, तेमे तिकि (गवाहि सत्य) हए।तिकि साबु लेमु राङ् हिङ् सिनि स्येक्यु खिराङ् माेवा कि।³⁶ति तेरिक् ति (हेतु) कि गाल्सुङ्, तेमे (धर्मशास्त्र) पुरा हाेसित्, "येशु कि दाक्पु ज्यिकाङ् रुबाक् माच्याक्। " ³⁷लाेङ् राङ, राङ्सा (धर्मशास्त्र) कि सिउ, "तिबि कि येशुला लेउ येशुला तिबिकि सुर्सुङ्।"³⁸दि ताम तिङ्ला अरिमाथियाकि याेसेफ येशु लाेमा गालु (तेेेमे यहुदि तिबिकि चिबिकि किसाला (गुप्त) ला क्या लाेमा हिङ्) तिकि येशु कि जुबु खुर्नि डिउ सिनि पिलातस तानि (अनुराेध) क्यासुङ् ।पिलातस कि तिला (अनुमति) बिङ्सुङ् । तुक्राङ क्यनि याेसेफ लेसुङ्, तेमे येशु कि जुबु खुर्नि ³⁹गाल्सुङ्।निकाेदेमस तिङ् लेसुङ् ति ति ताङ्ला नुप्ला येशु चाला लेबु नाेक।तिकि (झण्डै तेत्तिस किलाे मुर्र ताङ् एलवा कि मिऋण खसुङ्) ।⁴⁰तुक् राङ् क्यानि, तिबिकि येशु जुबु खुर्नि गाल्सुङ् तेमे (दफन) किरु तुजेला यहुदि तिबिकि (चलनअनुसार) मसला ताङ् सुति माज्या ला टिल्सुङ्। ⁴¹येशुला कालु (क्रुस) चाला दाक्पु ज्यिक् मेदाक् जुबु दासा नाेक, तेमे ति दासाला साबा (चिहान) नाेक तिला हादा साक् कान मिला उबु ⁴²मेदक।ति ङिमा ति यहुदि तिबिकि (तयारि) ङिमा हदु नाेक तेमे (चिहान) तिङ् चाला राङ नाेक तेमे येशु ला तिबिकि तेराङ ज्याक्सुङ्।

Chapter 20

¹साता कि तङि ङिमाला नाक्तुगि राङ् मरियम मग्दलिनि तुर्साला लेसुङ्, तिकि तुर्सा ने दाे तेनु थाेङ्सुङ्। ²तेपानेसुर ति छ्यानि गाल्सुङ्, तेमे सिमाेन पत्रुस ताङ् येशु ला ङिङ्ज्ये किरु राङ्सा लाेमा लेसुङ्, तेमे तिकि तिबाला सासुङ्, "तिबिकि ङेरे येशुला तुर्सा ने तेनि खुङ्गाल्नाेक, तेमे तिबिकि केनि खुङ् जाक्ते ङिराङ्ला छ्या मेत्। "³तेमे पत्रुस ताङ् राङ्सा लाेमा ति फिला थेनि तुर्सा तेपा गाल्सुङ्। ⁴तिबा ङिकार तुच्यिक् छ्यासुङ्, राङ्सा लाेमा ति पत्रुस सिना ताङ्ला छ्यासुङ्, तेमे तुर्साला गमाला लेम् ख्याेसुङ्। ⁵तिकि कुङ् क्यानि तुर्सि नाङ्ला लासुङ्; तिकि सुति माज्या क्या थाेङ्सुङ्, तेमे ति नाङ्ला मास्यु।⁶सिमाेन पत्रुस ति तिङ्ला लेम् ख्याेसुङ् तेमे तुर्सि नाङ्ला गाल्सुङ्। तिकि ते सुति रा क्या थाेङ्सुङ्, ⁷तेमे येशु कि गाे रा तिङ् थाेङ्सुङ्। ति रा चाला मिदुक्, तेमे (अलग्गै) तागु नाेक।⁸तुक्राङ क्यानि गमाला लेबु लाेमा तिङ् नाङ्ला छ्युसुङ्, तेमे तिकि थाेङ्सुङ् तेमे माेवा क्यासुङ् । ⁹तिजाे तुजेला तिङ् येशु स्याप् नेबा लागु सिनि तिबि कि तारुङ् (धर्मशाश्त्र) हाक् माकाे नाेक् ¹⁰।तेमे लाेङ् राङ तिबा दाक्पि खाङ्बाला ग्याल्सुङ्।¹¹तेमे मरियाम ति ङुइताङ् फिला तुर्सि चाला लानि देसुङ्; तिकि ङुइताङ् तुर्सि नाङ्ला लाह्सुङ् ¹²।तिकि कार्मु काेनु येशु कि जुबु ज्यागु गाे चाला ताङ् राङ्सा काङ्बि चाला क्यानि मेरा ङि स्वर्गदुत) ला थाेङ्सुङ। ¹³तिबिकि तिला सासुङ, "हे पुमा, ख्याेङ् चिला ङुइ क्यिउ? "तिकि तिबाला सासुङ्, "चिला सिसिङ् तिबिकि ङे चाेवाे कान्ज्याक ला खुर् गाल्सुङ्, तेमे ङाला छ्या मेत् तिबिकि येशु ला केनि खुङ्गालते।¹⁴तेमे तिकि दुक सासुङ, ति ग्युर्सुङ, तेमे तिकि ते येशु लानि हादु थाेङ्सुङ्, तेमे ति येशु राङ् हिङ् सिनि ङाे मास्ये। ¹⁵येशु कि तिला सासुङ्, "ए पुमा! ख्याेङ् चिला ङुइ कि? दाक्पि कि सुला छाेलिङ् किउ? "तिकि ति मिला मेदक कि (मालिक्) हिङ् सिनि ते सासुङ्, "(महाशय) , काङ् दाक्पि कि येशुला खुङ् गालु हिङ्सि ङाला सि दाक्पि कि येशुला केङ् ज्यागु हए, तेमे ङा तिला खुर्नि डिउ। "¹⁶येशु कि तिला सासुङ्, "मरियम! " ति ग्युर्सुङ तेमे अारमेइक ताम्ला सासुङ "रब्बाेनि "(तिकि अर्थ ति "गुरु ") ¹⁷। येशु कि तिला सासुङ्, "ङाला मारेक्, चिला सिसिङ् ङा तारुङ् पापि चाला गालु मेत्, तेमे ङे नुप्ति बि चाला गाल्नि तिबाला सि, ता ङा ङे पापा खिरे पापा तेमे ङे चाेवाे कान्ज्याक खिरे चाेवाे कान्ज्याक चाला डिउ। ¹⁸"मरियम माग्दलिनि तेमे लाेमा तिवा येशु चाला लेसुङ्, तिकि तिबाला येशु साबु ताम तिबा सासुङ्, " ङे कि येशु ला थाेगिङ्। "¹⁹साता कि ताङि ङिमा कि गामु यहुदि तिबि जिबिकि ते देतु नाेक, तिकि गाे च्येदु नाेक्, तेमे येशु लेसुङ् तेमे तिबि चाला लानि देसुङ्, तिबाला सासुङ्, "खिराङ् ला (शान्ति)! " ²⁰तेमे येशु कि तिबाला दि सासुङ्, येशु कि तिबाला दाक्पि लाक्पा ताङ् काेखा छ्या तेङ्सुङ्। तेमे लाेमा तिबा येशु ला थाेङ्नि गा क्यासुङ्।²¹तेमे येशु कि तिबाला लाेङ् राङ् सासुङ्, "खिराङ्ला (शान्ति) गिउ। ङाला चुक् क्यानि पापि ताङु.हए तुक्राङ् क्यानि ङा खिराङ्ला ताेगु। " ²²तेमे येशु कि दुक् सासुङ् तिकि खिरे खाला उ फुसुङ्, तेमे तिबाला सासुङ्, "चेङि (अात्मा) लाङ्। ²³खिरेकि ति दिक्पा तिबा (क्षमा) किउ ति खिरे दिक्पा तिङ् (क्षमा) किउ; सिसाङ् ति दिक्पा ति (कायम) ज्यागु ति (कायम) ति देकि त। "²⁴येशु हुगु तुजेला च्युचिक लाेमा नाङ्ला दिदुमस सिरु लाेमा मिदुक्। ²⁵तेमे साल्ना तिबिकि तिला" ङे येशु थाेगिङ्" सिनि सासुङ्। तिकि तिबाला सासुङ्, "ङेकि येशु कि लाक्पाला ग्याबु (काटि) डाेब तिबा माथाेङ्बा तेके थेप्तक् ते मालुक्पा, तेमे येशु कि (काेख) ला ङे लाक्पा मालुक्पा²⁶ङिमा ग्ये ला लाेमा तिबा खाङ्बि नाङ्ला नाेक्, थाेमा ति तिबा तानि राङ् नाेक् । गाे च्येदु तुजे लाराङ् ताङ् येशु तिबि चाला लेसुङ् तेमे तिबिकि पार्ला लानि देसुङ्, तेमे सासुङ्, "खिराङ्ला (शान्ति)! " ²⁷तेमे थाेमाला येशु कि सासुङ्, "ख्यारे लाक्पा दे लुक्, ङे लाक्पा तिबा लाेह ङे पाङ्दुला खरे लाक्पा लुक् (अविश्वासि) माक्यि, तेमे माेवा क्यि। "²⁸थाेमा कि सासुङ्, "ङे चाेवाे कान्ज्याक, ङे कान्ज्याक! " येशु कि तिला सासुङ्, "ख्यरेकि ङाला थाेङ्नि ङे खाला माेवा क्याबु हिङ् । ²⁹(धन्य) तिबिकि थाेगु मेत् तेेेमे माेवा तिङ् क्यासुङ्। "³⁰ति छ्याेला माटिबु अाला (चिन्ह) तिबा येशु कि लाेमा तिबि चाला क्यासुङ्, ³¹तेमे दि तिबु हए, तेमे येशु राङ् ख्रिष्ट ताङ् कान्ज्याक कि पुज्युङ् हिङ् सिनि तिबि कि माेवा कि थुप्सित् तेमे माेवा क्यानि ते तिकि मिङ्ला खिरेकि (जिवन) ङेसित्।

Chapter 21

¹ति ताम तिङ्ला येशु दाक्पुराङ् लाेङ् राङ् तिबेरियास (समुद्र) ला लाेमा तिबि चाला लेसुङ्,येशु तुक् क्यानि थाेङ्सुङ् ²।सिमाेन पत्रुस, दिदुमस सिरुु थाेमा,गालिल कि काना नथानेल, जब्दियाकि पुज्युङ्, तेमे येशु कि राङ्सा मेरा ङि लाेमा तिबा तानि नाेक। ³सिमाेन पत्रुस कि तिबाला सासुङ्,"ङा ङ्या सेदु डाेइ क्यिउ। "तिबिकि तिला सासुङ्, ङिराङ् ङाङ् खिराङ् तानि डिउ। " तिबा गाल्सुङ्, तेमे (डुङ्गा ला) देसुङ्, तेमे ति बिकि नुप्काङ् लाङ् दाक्पुज्यिकाङ् ङ्या माजिम्।⁴तेेेमे टाेप्ला राङ् नाेक। येशु (समुद्र कि किनार) ला लेसुङ्, तेमे येशु नाेक सिनि लाेमा तिबिकि ङाे मास्ये । ⁵तुक्राङ् क्यानि, येशु कि तिबाला सासुङ्, "ए (जवान) मितिबा, काङ् खिराङ् तानि सा साब्च्ये हए? "तिबिकि सासुङ्, ⁶"मेत्।"येशु कि तिबाला सासुङ्, "खिरे (जाल ति डुङ्गा) कि याप छुर्ला ग्याेप्, तेेेमे खिरेकि काङ् ङेक्यु । "तेमे, तिबिकि दाक्पि (जाल) ग्याप्सुङ्, तेमे ङ्या तिबा अाला गाल्नि ते तेङ्माथुप्।⁷तेमे येशुला च्याबु किरु पत्रुस कि सासुङ्, "ति चाेवाे कान्ज्याक हिङ्। "तेमे सिमाेन पत्रुसकि ति येशु हिङ् सिरु काेसुङ्, तिकि दाक्पि फि माज्या टासुङ् (चिलासिसिङ् तिकि ति पिदु नाेक), तेमे (समुद्र) ला ख्याेङ्राङ् छ्याङ्माल ग्याप्सुङ्।ज्येङ् ⁸लाेमा तिबा (डुङ्गा) ला जेसुङ् (चिलासिसिङ् तिबा सा नेसुर अाला थारे मिदक्, (करिब) च्यिगे (मिटर) नाेक), तेमे तिबिकि ङ्या कि क्यागु (जाल) थेनि नाेक। ⁹तेमे तिबा साला थेङ्सुङ्, तिबिकि मे मेताक् खाला सिबाङ् ता्ङ् ङ्या ज्यागु थाेङ्सु्ङ्।¹⁰येशु कि तिबाला सासुङ्, "खिरे हादा राङ् जिबु ङ्या खलेक्।" ¹¹तेमे सिमाेन पत्रुस गाल्सुङ्, च्यिगे ङाप्च्यु सुम बाेबु बाेबु ङ्या कि केगु (जाल) साला खसुङ्। ते ति अाला ङ्या तिबा नाेक्, तेमे (जाल) मारेल।¹²येशु कि तिबाला सासुङ्, "स्याक् , तेमे जारा स। "चिन लाेमा तिबिकि "दाक्पु सु हिङ्?"सिनिसिसाङ् टे (साहास) माक्या ¹³।येशु हरलेसुङ् तेमे सिबाङ् लासुङ्, तेेेमे तिबाला बिङ्सुङ् तेमे ङ्या नाङ् बिङ्सुङ् । ¹⁴स्ये नेसुर लानि लाेमा तिबि चाला लेबु खेप् सुम् गाल्सुङ्।¹⁵तिबिक जारा साेनि सिङ्सि मा सिमाेन.पत्रुसला सासुङ्, "युहन्ना कि पुज्युङ् सिमाेन, काङ् ख्यारे कि ङाला तिबाला सिनि ताङ् ङाला ङिङ्ज्ये क्यिउ? "पत्रुस कि सासुङ्, "हिङ् प्रभुदाक्पुराङ् स्येक्यु ङा दाक्पुला चाे राङ् ङिङ्ज्ये क्यिउ। "येशु.कि तिबाला सासुङ्, "ङे थुमा लाङ बिङ्। " ¹⁶तिला लनेङ् राङ् सासुङ, "युहन्ना कि पुज्युङ् सिमाेन, काङ् ङाला ङिङ्ज्ये किउ? "पत्रुस कि सासुङ्, "हिङ् प्रभु, दाक्पु राङ् स्येक्यु ङे दाक्पुला ङिङ्ज्ये किउ। "येशु कि तिला सासुङ्, "ङे लुक् तिबा लाेह। "¹⁷येशु कि तिला खेप्सुम सासुङ्, " युहन्ना कि पुज्यङ् सिमाेन, काङ् ङाला ङिङ् जे किउ? "पत्रुस (निरास) गाल्सुङ, चिला सिसिङ् येशु कि तिला "काङ् ङाला ङिङ्ज्ये किउ? " सानि खेप्सुम टिसुङ्। तिकि तिला सासुङ्, "चाेवाे कान्ज्याक, दाक्पुराङ् तेरिक् ताम स्येक्यु, काङ् ङे दाक्पुला ङिङ्ज्ये किउ। "येशु कि तिला सासुङ्, "ङे लुक् तिबाला सा बिङ्। " ¹⁸हुतुङ् हुतुङ् ङा खिराङ्ला सिउ, तेमे खिराङ् ज्येदा नाेक, ख्याेङ् दाक्पुराङ् माज्या काेङ्सुङ् तेमे केङ् ड सेम् लासुङ् तेराङ् डिउ, ख्यारेकि दाक्पि लाक्पा रुग्यु तेमे ज्येङ्गि राङ् ख्याेङ्ला माज्या काेनि तेर्क्यु ख्याेङ् केङ् ड सेम मिकि ते ख्याेङ्ला खुर्नि डिउ।¹⁹पत्रुसकि च्येन्डक श्यिवाकि कन्ज्यक्ला सोवा बुल्गि्यु सिनि क्षा देन्दुप्ला येशुकि तुक सिक्याबु हिन् । येशुकि ति श्येसिमा पत्रुसला "ङाला तिङ्य "सिनि सिक्यासुङ् ।²⁰पत्रुस ग्युर्नि ल्हासिन् तिकि येशुकि ङिङ्ज्ये क्याबु ताङ् डेन्ला येशुकि छेकला ज्येर्नि देनि "चावा , ख्योरुङ्ला जिनक जप ति सु हिन् ?" सिनि टेप टाबा ति तिङ्ला हुङ्गिन् हतुप् थोङ्सुङ् । ²¹पत्रुसकि तिला थोङ्नि येशुला "चावा , दि मि ति खाङ् क्यिताङ् ?"²²येशुकि तिला 'ङा मेङ्गुप् साक् ति देसित् सिरुप् नावा हसिन् खिराङ्ला खाङ् क्यासुङ? ङाला तिङ्य " सिनि सिक्यासुङ् । ²³तिकि क्यिसाला ति टाबा मिस्यिउ सिनि नुक् तिबा तेर्कि पार्ला टाम्नक् सिक्यासिनाङ् येशुकि ज्येन् टाबा तिबा मिस्यिउ सिमाक्या । "हिन्सिनाङ् ङा हुङ्गुप् साक् ति देस्यित् सिनि ङे नासाम् ताङसिनाङ ख्योरुङ्ला खाङ् च्युङ्सुङ?' सिनि सिक्यासुङ् ।²⁴दि ताम् स्येतुप् ताङ् टिकुप् ति दिराङ् हिन् तेमे दि ताम दि हुतुङ् राङ् हिन् । ²⁵येशुकि ज्येन ताम् तिबासाङ् आला क्यासुङ, ङाला खाङ् छोर्क्यिनक सिसिन, ति ताम् तिबा तेर टिबु हिन्सिन् दि जाम्बुलिङ्ला हतुप् थेप् तेर्ला टिसिनाङ् मोस्योङ्गु ।

Acts

Chapter 1

¹थियोेफिलस, ङे:कि तङ्ला टिबु थेप्कि येशुला यार मातेक्पा साक् खोकि किरुप् ताङ् लोपुप् स्युबु ताम्तिबा तेरिग् स्येनिवे । ²खोकि दाम्बुप् लोमा तिबाला थु चेङि थ~नि खोकि का बिन्सिमा दिन्दक् गालुप् हिन् । ³खोकि दुक्पा खुरुप् तिङ्ला हिन् सि थुपुप् ता~तिबा क्षा देन्दिन् तिबि चाला वसुङ् । खो ती ङिमा खाल्ङि साक् तबि चाला क्षार्नि कन्ज्यक्कि ग्याखाप्कि कला स्येसुङ् ।⁴खोकि तिबाला ठेइँवतुप् ठला खोकि तिबाला यरुस्लेम माताङ्बा क्यानि पापिकि कि्यउ सिनि सिक्याबु तिला गुनि देत् सिनि सिक्यासुङ् । ⁵तिकि कला खोकि "खिरेकि ङे~ खानेसुर युहन्नाकि क्षु थनि बप्तिस्मा बिन्सुङ् सिक्याबु ती कोनि वसिनाङ् चेःक् तिङ्ला राङ् खिराङ्ला थु चेङि थ~नि बप्तिस्मा तेर्क्यित ।" सिनि सिक्यासुङ् ।⁶तिबा क्षाज्यिक् ठेनि वतुप् ठला तिबिकि "चोवो, खाङ् ख्यरेकि इस्राएल् ग्याल्खाप् लोङ् राङ् ज~प् तुजे ती दिराङ् हिन् ?" सिनि खोला टिसुङ् । ⁷खोकि तिबाला "पापिकि खरे ङार थनिराङ् चि~नि वतुप् तुज्येतिबा क्षा ङेतुप् लाका ती खिरे ती मिन् । ⁸थु चेङि खिरे खाला लेप्सिमा खिराङ्ला ङार् थोम्नि खिराङ् दि यरुस्लेमला, यहुदियाला, सामरियाला ताङ् जाम्बुलिङ्कि तेरि सिनाङ् नामु साक् ङे कि किदुक स्येतुप्तिबा च्युङ्गित ।" सिनि सिक्यासुङ् ।⁹येशुकि दि ता~म्तिबा स्येनि सिन्सिमा, तिबिकि यार् ल्हाइँ वतुप् ठला खोला यार् तेःक्सुङ् ते:मे: मुक्मिकि र्हिप्सुङ् । ¹⁰खो डोइँ वतुप् ठला तिबिकि देःवाच्ये:न्कि थाकाला लेःमु क्या~नि ल्हाइँ वतुप् ठला क्षालु कार्मु कोन्दुप् मि मेरा ङिचक् तिबि चा~ला क्षार्सुङ् । ¹¹तेमे तिबिकि "अोइ गालिल्कि मितिबा, खिराङ् च्यिले टाङि लानि दे:वाच्ये:न् ल्हानि देक्यि? दे:वाच्ये:न्ला डोइँ वतुप् येशुला खिरे:कि चुक् क्यानि थोङ्निवे: तुक् क्यानि राङ् लङ्नि गित।" सिनि सिक्यासुङ् ।¹²तिकि तिङ्ला तिबा यरुस्लेमकि चालाराङ् खेलुप् जैतुन् पम्दक् नेसुर् यरुस्लेम् थाका लक्सुङ् । ¹³तिबा ती ग्युर्नि लेम् ख्योल्सिमा खप्राङ् देतुप् दारि नाङ्ला स्युसुङ् । तिबा ति पत्रुस्, युहन्ना, अन्द्रियास्, फिलिप्, थोमा, बारथोलोमाइ, मत्ति, अल्फायस्कि पुज्युङ् याकुब्, ज्येन्ज्यिग् सिमोन् ताङ् याकुब्कि पुज्युङ् यहुदा ती नक् । ¹⁴तिबा ति ते: सेम् च्यिग् राङ् च्युङ्नि सँ~ ताम्नि देसुङ् । येशुकि हामा मरियम् ताङ् ज्येन पुम्पेजा तिबाङ् तिबि दालाराङ् नक् ।¹⁵ती ङि~न्ला तो~ मिन्सिन् मे:रा ग्याज्यिक् ताङ् खाल्ज्यिकक्(१२०) कि पार्ला पत्रुस खक् लासुङ् ¹⁶ते:मे: "नुक्तिबो, येशुला जि्म्बुप्ला र~ क्यिरुप् यहुदाकि कला दाउदकि खानेसुर थु चेङिकि तङ्ला राङ् ताम् क्यानि वतुप् क्षोकि थेप्कि सुङ् ती छेगोबु वतुप् राङ् हिन् ।¹⁷च्यिलासिसिन् ती ती अरे: पार्नेसुर राङ् च्यिक नक् ते:मे: खोला ङेगोबु लाका ति ङेसुङ् । ¹⁸(ती मिकि खरे क्याबु लाका मे:ले:बा नेुसुर जोबु टाङ्गा थनि स्यिङ् ज्यिक् ङ्योसुङ् । ते:मे: खरे: गो~ ती पिचे:र्मा क्यानि ल्हुम्नि जुबु ति टु~म्सुङ् तेःमे: गे:मा - टताक् थे~न्सुङ् । ¹⁹ती ता~म् ति यरुस्लेम्ला देतुप् मि तेर्कि हाक्कोसुङ् ते:मे ती स्यिङ्कि मि~न् ती खप्रे: ताम्ला अखेल्दमा सिनि ता~सुङ् तिकि तेन्दक ति "ठाक्कि स्यिङ्" हिन् ।²⁰च्यिले: सिसिन् "तिकि स्यि~ङ् ती खाङ्साङ् मे:तुप् थेरि जोनि तेः सु~साङ् मेदेस्यित् ते:मे: तिकि अो~ङ् ती राङ्सा मिकि लाङ्स्यित् । सिनि लुतिबि थेप्ला टिनिवे: ।²¹तिकि क्यिसाला युहन्नाकि बप्तिस्मा बिन्दुप् ङिमानेसुर् खोला अरे: चानेसुर् यार् माते:क्पा साक्, ²²चोवो येशु अोरुङ् ता~नि फि ताङ् ना~ङ् क्यिरुप् ठला अोरुङ्ला र~ क्यिरुप् मितिबि पार्नेसुर् अोरुङ्ता~नि खो स्येप् ताङ् सेन्बु ला~बु थोङ्गुप् वुङ्गोक्यित ।" ²³तिबिकि बारसाबास् सिरुप् योसेफ् (तिकि मि~न् ति युस्तस् साङ् नक्) ताङ् मियास् मेरा ङि कि नाङ्ला च्यिक देम्बुप् नावा क्यासुङ्।²⁴तिबिकि सँ ताम्नि "ख्योरुङ् चोवोला तेरिग् मितिबि सेम्गि नाङ्गि ताम् दिबा क्षा वे, तिकिक्यिसाला दि मेरा ङिकि पार्नेसुर् सुला दाम्निवे: सिरुप् ति क्षा तेन् । ²⁵यहुदाकि दिक्पा क्यानि खरे दासाला गाल्सिमा तङ्बा गालुप् लाका ताङ् अोङ् ती तिकि लाङ्स्यित् ।" सिनि सिक्यासुङ् । ²⁶तिबिकि खप्रे मि~न्ला स्यो ग्याप्सुङ् ते:मे: स्यो ती मत्तियास्कि मि~न्ला थेन्सुङ् ते:मे: तिला लो~मा च्यु~च्यिक्कि दाला ङोसुङ् ।

Chapter 2

¹पेन्तिकोसकि ङिमाला तिबा तेरिग् क्षाज्यिक् हतुप् ठला ²दे:वाच्येन् नेसुर अोरे गेर्पुज्यिक लेम्नि तिबा देनिवतुप् खाङ्बा ती टेक केङ्सुङ् । ³तेमे वुरिन् वतुप् मे तिबा लेसुङ्, ती थोङ्नि ते: वतुप् मितिबा तेरि तेसुर टो~बु छाल्सिनाङ् ति मेतिबा तिबा रे~रेकि खाला पाप्सुङ् ⁴ते:मे: तिबा तेरि थु चेङिकि के:ङ्नि थुकि बिन्दुप् ताम्ङे राङ्सा राङ्सातिबा लापुप् स्युसुङ् ।⁵यरुस्लेमला दे:वाच्ये:न्कि हक्ला वतुप् तेरिग् मिरिग् नेसुर वबु कन्ज्यक्ला मोबा किरुप् यहुदितिबा देनिनक् । ⁶ती वोरु ती कोसिमा मि बाङि जोम्नि याम्छेन् लानि ल्हाँ~देसुङ् , च्यिले:सिसिन् तिबा रे~रेकि खप्रे ताम्ङेतिबा लापिन् नक् । ⁷ते:मे: तिबिकि "हुतुङ् राङ्, दि ताम्ङे लापुप् तिबा गालिलकि मितिबा मीन ?"⁸ति हिन्सियाङ् च्यिले तिबिकि अरे: ताम्ङेला राङ् ताम् क्याबु हिन्दाङ् ? ⁹अोरुङ् दि दे: पार्थितिबा, मादितिबा, एलामितिबा तुक् क्यानिराङ् मेसोपोटामिया, यहुदिया, कापाडोकिया, पोन्टस्, एशिया, ¹⁰फ्रिगिया, पाम्फिलिया, मिश्र, कुरेनि चाकि लिबियाकि मितिबा, रोम् नेसुर लेपुप्तिबा, ¹¹यहुदि ताङ् यहुदि हिन् सिरुप्तिबा, क्रेट ताङ् अरबला देतुप् तिबा वे । तिबिकि याङ् कन्ज्यक्कि लाका गेर्पु तिबि कला अरे: ताम्ङेला राङ् स्येक्यिनक् ।" सिनि सिक्यासुङ् ।¹²तिबा तेरिग् याम्छे:न् लानि च्यिगि च्यिग्ला "दिकि ते:न्दक ति खाङ् हिँदाङ् ?" सिनि सिक्यासुङ् । ¹³तेे:मे: ज्येःन्तिबि ति "दिबा याङ् क्षाङ थुनि जिनक ।" सिनि सिक्यासुङ् ।¹⁴ते:मे: पत्रुस् ती मेरा च्युच्यिक् तानि टाङि लानि चेःर् ग्याम्नि तिबाला दुक सिनि सिक्यासुङ्: "यहुदिया ताङ् यरुस्लेम्ला देतुप् तेरिग् मितिबा, दि ताम् ती खिरेकि क्षा ङेता क्यि गोक्यित , तिकि क्यिसाला लेःमु क्यानि ङ्येना । ¹⁵खिरे:कि नासाम् ताङ्गुप् दके: दि मितिबा जे:प् मे:त ।¹⁶लुङ्देन् लापुप् मि योएल्कि दुक् सिक्यानि वे: ¹⁷'कन्ज्यककि "तिङ्गि ङिन्तिबाला दिन्दक डित, ङा ङेःकि थु मितिबि खाला पुङ्गित, खिरे: पुज्युङ-पुमतिबिकि लुङ्दे:न् लाप्क्यित, ते:मे: गाबागुबातिबिकि मिलाम्तिबा थोङ्गित ।¹⁸ती ङिन्तिबाला ङे: यक्पुयङ्मुतिबि खाला ङे:कि थु पुङ्गित ते:मे: तिबिकि लुङ्देन लाप्क्यित । ¹⁹ङा ते:ङ्ला दे:वाच्ये:न्ला याम्छे:न् लाङ्दे ता~म्तिबा ताङ् हक्ला जाम्बुलिङ्ला ठाक्, मे ताङ् थुताक्कि ता~तिबा क्षा देन्ग्यित ।²⁰कन्ज्यक्कि तेरिग् सिनाङ् क्षे ताङ् त~ङ् तिङ्ला वुङ्गुप् ङिन् सिनाङ् राङ्सा ङिन् वुङ्गुप् सिनाङ् गमाला ङिमा ती नाक्तोमि ताङ् अाउला ती ठाक्ला ग्युर्क्यित । ²¹ते:मे: कन्ज्यक्कि मी~न् खानेसुर् देन्दुप् तेरिला थार्वा ङेक्यित ।²²इस्राएलकि मितिबा, दि सुङ्तिबा ङ्येना: कन्ज्यककि खिरे पार्ला खरे क्याबु ङार्क्षे वतुप लाकातिबा, याम्छेन्कि लाकातिबा ताङ् ता~तिबा थ~नि कन्ज्यक्कि खिरे: चाला हिन्दुप् क्षा तेन्नि मि ती नासरत्कि येशु राङ् हिन् सिरुप् ती खिराङ्ला क्षा राङ् वे । ²³कन्ज्यक्कि क्यिउ सिनि सिक्याबु ताङ् तङ्ला ङेतुप् च्यु~कि क्यिसा खोकि जुबु ति बिन्सुङ् ते:मे: मि दिक्षेन् तिबि लाक्ने ग्याङ्स्यिङ्ला काल्नि स्यिसुङ् । ²⁴खोला स्यिवाकि दुक्पानेसुर् टाल्नि सेन्बु ला~ङ्सुङ् च्यिला सिसिन् खो ति तिकि अोङ्ला दे मोगोउ ।²⁵च्यिला सिसिन् दाउदकि खोकि कला दुक् सिक्यानि वे:"चोवो कन्ज्यक्ला नाम्लाङ् ङे:कि दङ्ला थोङ्सुङ् । खो ङेःकि लाक्पा याबि थाकाला वे:, तिकि क्यिसाला सेम् फार्छुर् क्यि मोगोत । ²⁶तिकि क्यिसाला ङे:कि सेम्ला अाला गागा टोटो क्याबिन् । ङेकि जुबु साङ् तगे देकित ।²⁷च्यिला सिसिन् ख्यरे:कि ङे: मिछेला मिक्तुङ्ला क्युर्नि मज्यकु ते:मे: ख्यरे:कि मि चेङि तिबाला रुल् साङ् मिज्यिउ । ²⁸ख्यरे:कि ङाला मिजिकि ला~म् तिबा क्षा तेन्सुङ् । ख्यरे:कि राङ्गि ङोतुङ् थ~नि ङाला गा~ लोङ्गु ।²⁹उज्युनुक् तिबा, ङा अरे:कि पागाबा दाउद्कि कला ले:मु क्यानि स्येथुक्यु, खो स्यिनि मिक्तुङ्ला ग्याप्सुङ्, ते:मे: खोकि तुर्सा ती तान्दा साङ् अरे: चाला वे: । ³⁰ती ताप्कि खो ती लुङ्ते:म्बा हिन् । कन्ज्यक्कि खोकि गिपातिबि पार्नेसुर् राङ् मे:रा च्यिग्ला खरे: ग्याल्ठिक्ला दे:कु सिनि खोकि तीला ना क्यालुप् ताम् ति तिला क्षा नक् । ³¹तिकि दि ताम् ती गमालाके: थोङ्सुङ् ते:मे: लोङ् सेन्बु लाङ्गुप् कला 'खोला मिक्तुङ् नाङ्ला ताङ्माज्याक् ते:मे: खोकि जुबु साङ् मारुल्।' सिनि सिक्यासुङ् ।³²ति येशुला राङ् कन्ज्यक्कि सेन्बु ला~ङ्सुङ् , तिकि किदुक् ती ङिराङ् तेरिग् वे: । ³³ती ताप्कि खोला कन्ज्यक्कि लाक्पा याबि थाकाला ते:क्सुङ् ते:मे: खिरे: हाक्कोतुप् ताङ् थोङ्गुप् , पापानेसुर् ना क्यालुप् थु चेङि ङेनि, खोकि दि पु~बु हिन् ।³⁴दाउद् ती खोरुङ् राङ् दे:वाच्ये:न्ला मागाल् । तिकि 'चोवो कन्ज्यक्कि ङे:कि चोवोला "ख्यरे: डा• तिबाला ख्यरे: काङ्बा योप्सा माजोबा साक् ³⁵ङे:कि लाक्पा याबि थाकाला देत् ।" सिनि सिक्यासुङ् । ³⁶ति ताप्कि इस्राएलकि तेरिग् गिपातिबि ति येशुला खिरे:कि ग्याङ्स्यिङ् ल~ला का~ल्सुङ् ते:मे: कन्ज्यक्कि खोला चोवो ताङ् ख्रिष्ट ङिकार् जोसुङ् सिनि स्ये~ स्यिता ।³⁷ती ताम् दि तिबिकि हाक्कोसिमा तिबि सेम् ती अाला साराङ्सिरिङ् गाल्सुङ् ते:मे: तिबिकि पत्रुस् ताङ् ज्ये:न् तेरिग् लो~मातिबाला "नुक्तिबो अोरुङ् खाङ् क्यिरुप्जा ?" ³⁸सिनि सिक्यासुङ् । ते:मे: पत्रुस्कि तिबाला "सेम् ग्युर्नि खिराङ् रे~रेकि दिक्पा ता~ज्यितुप्ला येशु ख्रिष्ट्कि मि~न्ला बप्तिस्मा ल~ ते:मे: खिराङ्ला थु चेङिकि ङेम्बा ङेक्यित । ³⁹दि ना क्यालुप् ति खिराङ् ताङ् खिरे: गिपातिबा , ते:मे: थारे:ला वतुप् तेरिग् ताङ् कन्ज्यक्कि कातोङ्गुप् मि तेर्ला हिन् " सिनि सिक्यासुङ् ।⁴⁰ज्ये:न् सुङ्तिबा अाला थ~नि तिकि किदुक् स्येनि स्युवा ग्याप्सुङ् । तिकि "दि गिपा दुक्टे: नेसुर् खिरे:कि दाक्पुला र्हक् " सिनि सिक्यासुङ् । ⁴¹ते: मे: तिबिकि तिकि ताम् ती सेम्ला ला~नि बप्तिस्मा ला~सुङ् ते:मे: ती छेमु तो~ मिन्सिन् मिछे तङ्डा सुम् (३००) लेसुङ् । ⁴²तिबा लो~मातिबिकि ये:दे:न् ताङ् डिक्जोम् , ते:मे: स्यिबाङ् च्यकुप् लाका ताङ् सँ~ताम्नि देसुङ् ।⁴³मि तेर्ला ज्यिबा ला~सुङ् ते:मे: लोमातिबिकि अाला याम्छे:न् लाङ्गुप् ला~कातिबा ताङ् ता~तिबा क्षा ते~न्सुङ् । ⁴⁴मो~बा क्यिरुप् मि तेरिग् क्षाज्यिक् देकिनक् ते:मे: तिबि सा~मातिबा तेर्कि थकिनक् । ⁴⁵ते:मे: तिबिकि राङ्गि गिज्या ताङ् दाक्पि मि~न्ला वतुप् सा~मातिबा च~नि मोबा किरुप् मितिबासुसुला गो~क्यिबे: ल्हा~नि खप्रे: पार्ला गो~सुङ् ।⁴⁶तुक् क्या~नि तिबा ङिमिटाङ् ते: न्दक् च्यिग् राङ् खुर्नि ल्हाङाङ्ला जोम्गिनक ते:मे: सेम् ज्यनपु ताङ् गा~गठा क्या~नि खप्रे पार्ला सामा गो~नि सेनक् । ⁴⁷तिबिकि कन्ज्यक्ला सँवा देकिनक् ते:मे: तिबि पार्ला नावा ले:मु नक् । चोवोकि थार्वा ङेइँ वतुप् तिबाला ङिमा ङिन्छेःन् तिबि पार्ला टिँ~लेसुङ्

Chapter 3

¹ङिर्मुकि क्षुज्यि सुम्जोला पत्रुस् ताङ् युहन्ना सँ~ देपुप्ला ल्हाखाङ्ला डोइँ नक् । ²केइँ नेसुर् राङ् युक् मुथुपुप् मि ज्यिक्ला ते: कि गो च्यिग्ला ङिमि टाङ् ख~नि ज्यकिनक् । ति गो तिला 'गो पामु' सिनक् । ति ल्हाखाङ्ला वुङ्गुप् मि तिबाला टाङ्गा लोङ् थुप्स्यित् सिनि तुक् क्यिनक् । ³तिकि पत्रुस् ताङ् युहन्नाला ति ल्हाखाङ्ला डप् छा~लुप् थोङ्नि तिबाला टाङ्गाला~ङ्सुङ् ।⁴पत्रुस ताङ् युहन्नाकि तिबि थाकाला ग्युर्नि "ङिराङ्ला ल्हो" सिनि सिक्यासुङ् । ⁵ति मिकि तिबा नेसुर् सामा तिबा ङेक्यिते: नोनि तिबाला ल्हासुङ् । ⁶ते:मे: पत्रुसकि तिबाला "ङे:लाक्ला से~र ताङ् ङुल् मेसिनाङ् ङाला वतुप् ती ख्योरुङ्ला तेर्कित । नासरत्कि येसु ख्रिष्टकि मि~न्ला यु ।" सिनि सिक्यासुङ् ।⁷पत्रुस्कि तिकि लाक्पा याबाला जिम्नि यार् ला~ङ्सुङ् ते:मे: तिकि काङ्बा ति स्यारि राँबु गाल्सुङ् । ⁸ति मि ति खक्ला~नि युकुप स्युसुङ्, ते:मे: पत्रुस् ताङ् युहन्ना तानिराङ् युकिन्, फिरिन् ताङ् कन्ज्यक्ला सोवाँ देकिन् ल्हाखाङ् नाङ्ला स्युसुङ् ।⁹मि तिबिकि तिला युकिन् वतुप् ताङ् कन्ज्यक्ला सोवाँ देकिन वतुप् थोङ्सुङ् । ¹⁰खो ति ,ल्हाखाङ्कि गे~चाला लोँगिन् देन् अतुप् ताङ् तिला अतुप् तम्ला याम्छेन् लाबु ति मि तिराङ् नक सिनि तिबिकि थोङ्सुङ् ।¹¹तिकि पत्रुस ताङ् युहन्नाकि लाक्पा जिँबु थोङ्नि, तेरिग् मितिबा अाला याम्छे:न् ला~नि तिबा अतुप् सोलोमनकि लाङान खाला क्ष~नि लेसुङ् । ¹²पत्रुसकि ति थोङ्सिमा मितिबाला खा~लेन् क्यानि "अोए इस्राएलकि मितिबा, खिराङ्ला च्यिले: याम्छेन् ला~बु हिन् ? च्यिले: खिरे:कि तिला ङिरे:कि राङ्गि ङार् ताङ् क्षोकि युकुप् जोबु दके क्यानि ङिराङ्ला च्योरि~ ल्हाँ देतुप् हिन् ? सिनि सिक्यासुङ् ।¹³अरे: पागाबा अब्राहम्, इसहाक् ताङ् याकुबकि कन्ज्यक्कि यक्पु येशुला शोवाँ च्युङ् च्यितुप् वे । खो ती खिरे:कि पिलातस् ला च्याक् बिन्सिमा खोकि तिला ताङ्तोङ्गुप् छाल्सिनाङ् खिरे:कि मिन् तोङ्गुप् मेःङ्गु सिनि सिक्याबु ति खोराङ् हिन् । ¹⁴खिरे:कि चेङि ताङ् क्षो~कि मिला तोङ्गुप् मे:ङ्गु सिनि सिक्यासुङ् ते:मे: खरे: छापुला मि सेतुप् तिला ताङ्तोङ् सिनि गङ्बा स्युसुङ् ।¹⁵खिरे:कि कन्ज्यक्कि स्यिवा नेसुर लाङ्गुप् मिजिकि ग्याल्बि पुज्युङ्ला सेसुङ् त। तिकि किदुक् ती ङिराङ्ला क्षावे: । ¹⁶ता खरे: मि~न्ला क्याबु मो~बाकि दि मिला राम्बु जोसुङ् , तिला खिरे: थोङ्गु ते:मे क्षा साङ् वे: । येशुला दिकि क्याबु मोबाकि क्यिसाला खिरे:मिङाला राङ् दिला टे:क् च्यितुप् हिन् ।¹⁷उज्यु नुक्तिबो, खिरे:कि खिरे: खाला अोङ्ज्ये:न् क्यिरुप्तिबि दके: रिक्पा मे:ता लाका क्याबु ती ङाला क्षावे: । ¹⁸हिन्सिनाङ् खरे: ख्रिष्टकि दुक्पा खुर्गोक्यु सिनि ति तेरिग् लुङ्ते:म्बातिबि खानेसुर् कन्ज्यक्कि तङ्ला राङ् स्येतुप् ती हान्दा खोकि छे च्यिनिवे: ।¹⁹तिकि क्यिसाला, सेम् ग्युर्नि लक्सिन् खिरे: दिक्पा ताक्यित, ते:मे: चोवो कन्ज्यक्कि छ्यार्ताङ् नेसुर् साम्बा जप् तुज्ये ति हुङ्स्यिता । ²⁰ते:मे: ठिला च्यिन् हतुप् ख्रिष्ट येशुला खिरे: थाकाला तोङ् थुप्कित ।²¹तेरिग् ताम् तिबा लोङ् साम्बा मागाल्बा साक् खोला दे:वाच्ये:न्कि लिङ्गोक्यु, तिकि कला कन्ज्यक्कि खरे: लुङ्ते:म्बा चेङितिबा थ~नि अाला तङ्नेसुर् राङ् ताम् क्यासुङ् । ²²मोसाकि 'कन्ज्यक्कि खिरे: उज्युनुक्तिबि पार्ला ङा दकेराङ् लुङ्ते:म्बाला तोङ्गित । खरे:कि खिराङ्ला सिरुप् तेरिग् ताम्तिबा ङ्येन्गोक्यु । ²³ति लुङ्ते:म्बिकि सिक्याबु मेःङ्ये:न्दुप् मिरे: रेरेला मितिबि पार्ला थेरि ना~तोङ्गित ।' सिनि सिक्यासुङ् ।²⁴शमुएलनेसुर् खरे: तिङ्ला लेपु तेरिग् लुङ्तेःम्बातिबिकि दि ङिन् तिबि कला स्येन्वे । ²⁵खिराङ् लुङ्ते:म्बा ताङ् कन्ज्यक्कि खिरे: पागाबा तिबाला क्यालुप् नाकि पुज्युङ्दिबा हिन् । खोकि अब्राहम्ला 'ख्यरे: गिपानेसुर् राङ् दि जाम्बुलिङ्कि तेरिग् टङ्बातिबाला मलाम थोप्कित ।' ²⁶कन्ज्यक्कि खरे: यक्पुला ते:क्सिमा खिरे: पार्ने तेरिग्ला खिरे:कि लाका मे:ले:बानेसुर् लक् च्यिनि खिराङ्ला मलाम् तेरुप्ला खोला तङ्ला खिरे: चाला ताङ्सुङ् ।

Chapter 4

¹पत्रुस ताङ् यूहन्ना मितिबा ता~नी ताम् क्यिरिन क्यिरुप ठला क्षोनेतिबा, ल्हाखाङ्कि मि क्षे ताङ् सदुकितिबा तिबिचाला लेसुङ् । ²पत्रुस ताङ् युहन्नाकि मितिबाला येशुकि कला लोपिन् हतुप् ताङ् खोकि श्यिवानेसुर् सेन्बु लाबु ति श्येयीँ हतुप्कि क्यिसाला तिबाला अाला काबु च्युङ्सुङ् । ³खप्रेकि तिबाला जिम्नि तिङ्गि टोप् साक् चोन्खाङ्ला उम्नि ज्याक्सुङ्, च्यिलेसिसिन् तोजोला नाम् ह्रोनि सिन्नक । ⁴हिन्सिनाङ् लेन् कोतुप् मितिबि पार्ला मे:रा अालाकि मोबा क्यासुङ् ते:मे: मोबा क्यिरुप् मितिबा तङ्डा ङाचोज्यिक् नक् ।⁵ङिन्ज्यिक् तिङ्ला तिबि अोङ्ज्ये:न् क्यिरुप मितिबा, एल्डरतिबा ताङ् क्षोला खामु हतुप् मितिबा यरुस्लेमला जोम्सुङ् । ⁶क्षोने क्षे: हन्नास, कैफाया, यूहन्ना, अलेक्जेण्डर ताङ् क्षोने: क्षे:कि ज्ये:न् छाङ्गाछालीतिवा ते: नक् । ⁷खप्रे:कि पत्रुस ताङ् युहन्नाला खप्रे: पार्ला ज्याक्सिमा तिबाला "खिरे:कि खाङ्गि ङार ताङ् मि-न्नेसुर् दुक् क्याबु हिन् ?" सिनि टिसुङ् ।⁸ते:मे: थु चेङिकि के:ङ्नि पत्रुसकि तिबाला"मितिबिला राङ्ज्ये:न् किरुप्तिबा ताङ् क्षे: तिबो, ⁹दोजो दि मिला चुक् क्यानि ले:मु जोबु हिन् सिनि दि मितिला क्याबु लाका ले:मुकि कला अोरुङ्लाराङ् टिइँवसिन्, ¹⁰खिराङ् तेरिग् ताङ् इस्राएलकि मि तेरिला खिरे:कि ग्याङ्स्यिङ्ला कालुप् ताङ् कन्ज्यक्कि स्यिवानेसुर् सेन्बु लाङ्गुप् नासरतकि येशु ख्रिष्टकि मि-न्थ-निराङ् च्युङ्गुप् हिन्ना दि मि खिरे: पार्ला टे:ङ्नि दे: ला-नि वतुप् यिन् ।¹¹येशु ख्रिष्ट ती खिराङ् खाङ्बा जप मिकि दिति मे:ङ्गु सिनि तिङ्ला लोङ् राङ् खाङ्बि उङ्ला मे:ताक्यानि माच्युङ्गुप् दो ती हिन् । ¹²ज्ये:न् सुलासाङ् थार्वा मे:त् च्यिले: सिसिन् अोरुङ्ला थार्वा ङेतुप्ला दे:वाच्येन्कि हक्ला मितिबि पार्ला ज्ये:न् मिन् च्येन्दिङ् बिन्नि मे:त् ।" सिनि सिक्यासुङ् ।¹³तिबिकि पत्रुस ताङ् युहन्नाकि ङाडेङ् थोङ्नी तिबा ङ्याम्ज्युङ् ताङ् येन्देन् मेतुप् मितिबा नक सिनि क्षा ङेसुङ्, ते:मे: पत्रुस ताङ् युहन्ना येशु तानि देक्यिनक सिरुप ती क्षा ङेनि तिवाला अाला याम्छे लानक् । ¹⁴तिबिकि ती टेकुप् मि ती तिबि पार्ला लानि देतुप् थोङ्नी तिबाला खाङ् साङ् सि माथुप् ।¹⁵हिन्सिनाङ् लोमा क्षेतिबाला छग्पिकि टो तोङ्गुप का बिन्सिमा तिबा खप्रे नाङ्ला राङ् ताम् क्यिरुप स्युसुङ् । तिबिकि "दि मितिबाला अोरुङ खाङ् क्यिरुपजा ? च्यिलेसिसिन् तिबि क्याबु याम्छेन् लाङ्गु लाका तिबा यरुस्लेमला देतुप् मि तेरिला क्षा वे , अरे तिला मीन सिनि सि मुथुपु । ¹⁶हिन्सिनाङ् दि ताम दि तारुङ् मि माङ्गि पार्ला माटाम्स्यित् सिनि तिबाला दि मिनला ता नेज्युनी सुतानिसाङ् ताम माक्यि सिनि सिरुप ।" सिनि सिक्यासुङ् । ¹⁷हिन्सिनाङ् दि ताम् ति सिनाङ् माङ् मितिबि पार्ला माटाम्स्यीत् सिनि तिबाला दि मिङ्ला ता ने ज्युनि सुतानी साङ् ताम् माक्यि सिनि ज्यिबा कुतुप् ।“ ¹⁸तिबिकि पत्रुस ताङ् युहन्नाला नाङ्ला का ताङ्नि येशुकि कला ताम माक्यि तेमे येन्देन् साङ् मातेर सिनि का बिन्सुङ् ।¹⁹यिन्सिनाङ् पत्रुस ताङ् युहन्नाकि तिवाला खालेन् क्यानि "कन्ज्यक्कि थोङ्दाङ्ला खोरे का सिनाङ् माङ् खिरे काला ङ्येन्दुप् ती गा हिन्दे मिन्दे सिरुप् ती खिरे राङ् ठिम् क्यि। ²⁰च्यिले सिसिन् ङिरे थोङ्गुप् ताङ् कोतुप् ताम् दिबि कला ङिराङ् खाराक्पा दे मुथुपु ।" सिनि सिक्यासुङ्।²¹पत्रुस ताङ युहन्‍नाला तारुङ् माङ् ज्यिवा कुनी ताङ् ताङ्‍सुङ्। खप्रेकि तिबाला क्षेर्पा गेलुप्ला काङ्साङ् ङेबा माङ्ये च्‍यिलेसिसिन् तिबिकि क्याबु लाकाला ल्हानि मितिबिकि कन्ज्यक्ला शँवा देकिन् नक्। ²²ती टेकुप् मितिवा लो खा्ल ङ्‍यी सिनाङ ल्हाक्पाकि मि तिवा नक्।²³तिवाला ताङ ताङ्‍सिमा पत्रुस ताङ् यूहन्‍ना खोरे मीतिवी ते लङ लेम्नी क्षोने छ्‍येतिवा ताङ् गोमा किरुप मी छ्‍येतिवी सिक्‍यावु ताम्‍तिवा तेरीग् खोप्‍रे मीतिवाला लाप्‍सुङ्। ²⁴तिबिकि ती कोसिमा तिवा तेरीग्की कोन्‍ज्यकधधधला दुक सिनी कशेन थोर ग्‍यप्‍नी मोपोर क्‍यासुङ, “ओ सछ्‍या नाम्‍छ्‍या ताङ ग्‍येम्‍छो ताङ ती नाङ्‍ला वोतुप तेरी च्‍यालकतिवा ज्‍येङ्‍गुप चोवो न्‍छ्‍योक, ²⁵कोन्‍छ्‍योककी राङ थु चाङ्‍मा नेमा कोन्‍छ्‍योकला शब्‍ज्‍यी बुलुप दाक्‍पी हङ्‍गावा दाऊदकी ख नेमा दुक सिनी सुङ्‍गुप यिन, ‘मिरिक यम्‍बातिवा च्‍यिला कशेन ङि्‍यर्मु किताङ। तमा मीतिवी च्‍यिला तेर्मेकी ताम्‍ङेतिवा नासाम तोङ्‍गिताङ?²⁶चावा कन्ज्यक ताङ् ख्रिष्टकि खाला लानी जाम्बुलिङ्कि ग्याल्बुतिबा खाच्यिग् च्युङ्सुङ् तेमे ओङ्ज्येन् क्यिरुपतिबा क्षाज्यिक् जोम्सुङ् ।²⁷यहुदि मिन्दुप्तिबा ताङ् इस्राएलकि मितिबातानि हेरोद ताङ् पन्तियस् पिलातस् ङिकार दि ग्यासाला ख्यरेकि ओङ् बिन्दुप् यक्पु चेङि येशुकि खाला लानि जोम्सुङ् । ²⁸ख्यरेकि लाक्पा ताङ् नावाकि दि च्युङ्गुप् सिना तङ्लाराङ् नासाम् ताङ्नि वतुप् तेरिग् ताम्तिबा लापुप्ला तिबा तुच्यिग् जोम्नक् ।²⁹कन्ज्यक् तिबि ज्यिबा कुबु ती ल्हानी ख्यरे यक्पुतिबाला ख्यरे सुङ दि ङाडेङ् क्यानी लाप्च्यित् । ³⁰तेमे ख्यरेकि टेक् ज्यितुप्ला लाक्पा क्याङ्सिमा ख्यरे यक्पु चेङि येशुकि मीन नेसुर ता ताङ् याम्छेन्तिबा च्युङ्स्यी । ³¹तिबिकि सँवा ताम्नि सिन्सिमा तिबा जोम्सा दासा ति लिङ्लिङ् क्यासुङ् तेमे तिबा तेरिग् थु चेङिकि ङाडेङ् क्यानि केङ्निकन्ज्यक्कि सुङ् लाप्सुङ् ।³²ती मोवा किरुप तिबा सेम ताङ् नासाम च्यिक् राङ् हतुप् तिबा नक् । तिबि पार्ने सिसाङ् दाक्पुला वतुप् सामा तिबा ङे ती हिन् सिनि सिमाक्यानि तेर्कि पिमा नक् । ³³ङार्मा क्यानी लोमातिबि चावा येशु सेन्बुलाबु ताम ती स्येइँफनक तेमे तिबा तेर्कि खाला काटिन क्षे नक् ।³⁴तिबि पार्नेसुर खाङ्साङ् मादाङ्गुप् सुसाङ् मिन्दुक्, च्यिले सिसिन् तिबा तेर्कि दाक्पुला हतुप् स्यिङ् ताङ् खाङ्बातिबा चनि लेपु टाङ्गातिबा खुन्गिनक् । ³⁵तेमे लोमाक्षे तिबि दङ्ला ज्याङ् तेर्किनक् तेमे सुसुला गोकिबे ल्हानी तेर्ला गोनी तेर्किनक् ।³⁶साइप्रस नेसुर वबु येसेफ् सिरुप् मि ज्यिक् नक्, तीति लेविकि गिपा नक् । तिला लोमा क्षेतिबिकि बारनाबास सिनि मीन तानि बिन्नक् । ³⁷तिकि खोरुङ्ला हतुप् स्यिङ् चनि लेपु टाङ्गा खनि लोमा क्षेतिबि दङ्ला ज्याङ् बिन्सुङ् ।

Chapter 5

¹ती तिङ्ला हननिया सिरुप् मिज्यिकि खरे पेर्मि सफिरा ताँ डिङ्नी स्यिङ् टिक्पेज्यिक् चसुङ् । ²तेमे तिकि ती डेबि पार्ने चेज्यिक् खरे लला ज्याङ्नी तिनेसुर लुबु ती खनि लोमा क्षेतिबि दङ्ला ज्याङ् बिन्सुङ् ।³हिन्सिनाङ् पत्रुसकि हननियाला "हननिया, थु चेङिला जिनक जप्ला ताङ् ती स्यिङ्कि डेबि नाङ्नेसुर चेज्यिक् ज्यकुप्ला शैतानकि च्यिले केङ्सुङ् ? ⁴दिला माचसिनाङ् दिति ख्यरेतिराङ् मे र? तेमे दिला चसिमा साङ् दि ख्यरे ओङ्ला राङ् मे र? ख्यरेकि सेम्ला चुक् क्यानि दिन्दक् नासाम् ताङ्गुप् ? ख्यरेकि मि तिबाला तिराङ् मिन्दाला कन्ज्यक्ला जिनक् जोसुङ्" सिनि सिक्यासुङ् । ⁵दि ताम् तिबा कोनि हननिया साला डिल्नि स्यिसुङ् तेमे दि ताम् कोतुप् तेर्ला ज्यिबा लासुङ् । ⁶मि ज्येन्दा तिबा गमाला वानि तिला रा थ्वनि टिल्सुङ् तेमे तिबिकि खोला पाङ्ला खुर्नि मिक्तुङ्ला ग्याप्सुङ् ।⁷तो मिन्सिन् तिकि क्षुज्यि सुम् तिङ्ला खरे पेर्मि ती ते खाङ् च्युङ्गुप् हिन् सिरुप् तिङ् क्षा माङ्येबा क्यानि नाङ्ला स्युसुङ् । ⁸पत्रुसकि तिला "खिरेकि ती स्यिङ् दि तोजोलाराङ् चबु हिन् ना मिन् सिरुप् ती ङाला स्येत् " सिनि सिक्यासुङ् । तेमे तिकि "तोजोलाराङ् चबु हिन्" सिनि सिक्यासुङ् ।⁹तेमे पत्रुसकि तिला"खिराङ् चुक् क्यानी चावा कन्ज्यक्कि थुला खक्पा ल्हाप्ला डिकुप् ? ल्होसा, ख्यरे ख्यवाला मिक्तुङ्ला ग्याकुप् तिबि काङ्बा हान्दा साङ् गोला राङ् वे तेमे तिबिकि ख्योरुङ्ला साङ् पाङ्ला खुन्डित" सिनि सिक्यासुङ् । ¹⁰तिति स्यारि डिल्नि स्यिसुङ् तेमे मि ज्येन्दातिबा नाङ्ला वुङ्सालेन्सिन् ती ती स्येप् ठेसुङ् । तिबिकि खोला पाङ्ला खुन्गाल्नि ख्यवातिकि चालाराङ् मिक्तुङ् ग्याप्सुङ् । ¹¹क्षोछोक् ताङ् दि ताम् कोतुप् तेर्ला ज्यिबा लासुङ् ।¹²लोमा क्षेतिबि लाक्तुनेसुर मितिबि पार्ला ता ताङ् याम्छेन्कि लाका आला च्युङ्गिन् नक् । तिबा ते सोलोमनकि लाङाङ्ला क्षाज्यिक् नक् । ¹³तिबाला मितिबानेसुर ताङ्देन् आला ङेसिनाङ् सिसाङ् तिबि दाला स्युकुप् नावा माक्या ।¹⁴तारुङ् आला मोवा क्यिरुप् तिबा ङोमोथुपुप् कयानि पुम्पेजा ताङ् ख्यक्पेजातिबा नेन्दिन् नक् । ¹⁵पत्रुस ति लाम्ला उङ्गुप् ठला खरे ह्रिपच्याङ् ती तिबि पार्ला लालाकि खाला फक्स्यित् सिनि तिबिकि नेर्पुतिबाला लामतिबाला खुर्नि लेसुङ् तेमे तिबाला ठिका ताङ् दासा तिबाला ज्याक्सुङ् । ¹⁶ते यरुस्लेम् नामुस्याम्कि ग्यासातिबानेसुर साङ् नेर्पु ताङ् थु मेचेङा रेकुप मितिबा आला लेम्नि तिबा तेरिग् टेक्सुङ् ।¹⁷यिन्सिनाङ् क्षोने गेर्पु ताङ् तिबा तानि देतुप् सदुकितिबा तेरिग् लासुङ् तेमे हाम्बाकि केङ्सुङ् । ¹⁸तिबिकि लोमातिबि खाला लाक्पा ताङ्सुङ् तेमे तेरिग् मिमाङ्कि चोन्खाङ्ला उप्सुङ् ।¹⁹यिन्सिनाङ् नुप्किकुङ्ला कन्ज्यक्कि थुकि चोन्खाङ्कि गोतिबा खापेन्बिन्नि तिबाला पाङ्ला टिनि, ²⁰'ग्युक् तेमे क्षोखाङ्ला लानि दि मिजिकि तेरिग् सुङ्तिबा मितिबाला स्येत् ।' सिनि सिक्यासुङ् । ²¹तिबिकि दि ताम ती कोसिमा तिबा ङामुराङ् क्षोखाङ्ला स्युनी येन्देन् बिन्सुङ् । यिन्सिनाङ् क्षोने गेर्पु ताङ् तिबातानि वतुप्तिबा लेसुङ् तेमे छोक्पाला इस्राएलकि मितिबि क्षेतिबातानि का ताङ्सुङ् तेमे लोमातिबाला टि उङ् ज्यितुप्ला चोन्खाङ्ला ताङ्सुङ् ।²²यिन्सिनाङ् ती गालुप् ओङ्क्षेम्बुतिबिकि तिबाला माठेबा लङ्नि लेम्नि चागो बिन्सुङ् । ²³"ङिरेकि चोन्खाङ्ला लेमुक्यानि उपुप् थोङ्सुङ् तेमे ह्रिन्दुप्तिबा गोला लानि देन्नक् । यिन्सिनाङ् तिला खापेसिन् ङिरेकि नाङ्ला सुसाङ् माठे ।"²⁴क्षोखाङ्कि ओङ्क्षेम्बु ताङ् क्षोनेक्षेम्बुकि दि ताम्तिबा कोसिन् चुक् डिताङ् सिनि तिबा खाङ् क्यिरुप्क्यिरुप् गाल्सिमा, ²⁵तिबाला "खिरेकि चोन्खाङ्ला ज्याकुप् ति मितिबा क्षोखाङ्ला लानि मितिबाला लोपिन् नक् ।" सिनि सिक्यासुङ् ।²⁶तिकि क्यिसाला माक्मिक्षे ती ओङ्क्षेम्बुतिबातानि गाल्नि नेन्ले मेताराङ् लङ्नि टिनि लेसुङ् । च्यिले सिसिन् तिबा मितिबिकि दो थनि ग्याकिते सिनि ज्यिबा क्यासुङ् । ²⁷तिबिकि खप्राङ्ला टिनि लेप्सिमा तिबिकि खप्राङ्ला छोक्पाकि दङ्ला ज्याक्सुङ् । क्षोने क्षेम्बुकि तिबाला, ²⁸"ङिरेकि खिराङ्ला दि मिन्ला मालोप् सिनि का क्षेम्बु बिन्सिनाङ् खिरेकि राङ्गि येन्देन्कि यरुस्लेम् केङ्सिन्वे तेमे ती मिकि ठाक् ङिरे खाला खुङ्गुप् नावा क्यिउ ।" सिनि टिसुङ् ।²⁹हिन्सिनाङ् पत्रुस ताङ् लोमा तिबिकी खालेन् क्यानी 'अरेकि मितिबि ती सिनाङ् कन्ज्यककी काला ङ्येन् गोक्यु । ³⁰खिरे काल्नी सेतुप येशुला ङिरे पागावातिबि कन्ज्यक्कि स्येप् नेसुर सेन्बु लाङ्सुङ् । ³¹कन्ज्यक्कि इस्राएलला सेम् ग्युरुप ताङ् दिक्पा पिताङ् तेरुप्ला खोला ग्याल्बि पुज्युङ् ताङ् थार्वा तेरुप् च्युङ्गुप्ला राङ्गी लाक्पा याबी थाकाला तेक्सुङ् । ³²ङिराङ् दि ताम् तिबि पाङ्बु वे । तेमे खरे काला ङ्येन्दुब तिबाला कन्ज्यक्कि बिन्नि वतुप् थु चेङि साङ् दिकि पाङ्बु वे।³³छक्पाकि मितिबि ती ताम् दि कोसिमा तिबा ती ङेर्मा लानि लोमा तिबाला सेतुप् नावा क्यासुङ् । ³⁴हिन्सिनाङ् गमलिएल सिरुप् फरिसि ताङ् मि तेर्कि ताङ्देन् क्यिरुप् ठिम्गि लबेन् ज्यिक् नक् । खोति मि तेर्कि ताङ्देन् क्याबु मि नक् । खोति लानि लोमा तिबाला उकुर्ज्यिक् फिला देतुप् का बिन्सुङ् ।³⁵तेमे खोकि तिबाला "इस्राएलकि मितिबो, खिरे दि मितिबाला क्यि सिनि वे, तिला लेमु क्यानी ल्हो । ³⁶उकुर्ज्यिक गमाला, थुदास ती ङाराङ् हिन् सिनि लासुङ् तेमे तो मिन्सिन् मि मेरा ग्यास्यि तिकि दाला स्युसुङ् । तिति सेसुङ् तेमे तिकि काला ङ्येन्दुप तिबा तेरिग् थाराथुरा गाल्सुङ् । ³⁷ती मि तिकि तिङ्ला मि ङोताङ्कि ग्याक्ला गालिलकि यहुदा लासुङ् तेमे मि लालाला खरे तिङ्ला थेन्सुङ् । तिङ् नासि गाल्सुङ् तेमे तिके काला ङ्येदिन् वाबुतिबा तेरिग् थाराथुरा गाल्सुङ् ।³⁸ता ङा खिराङ्ला खाङ् सिउ सिसिन् दि मितिबा नेसुर थारेराङ् देत् तेमे दिबाला ताङ् तोङ्, च्यिलेसिसिन् दि नासाम् ताङ् लाका मितिबि ती हिन्सिन् दि ना डित । ³⁹ती मिन्सिन् दि कन्ज्यककि हिन्सिन् खिरेकि तिबाला ना तोङ् मुथुपु । तेमे खिरेकि राङ्लाराङ् कन्ज्यक्कि खाला लानि थापिन् वतुप् ङ्येकित ।" सिनि सिक्यासुङ् । दुक् क्यानि तिबिकि ती कि काला ङ्येन्न्सुङ् ।⁴⁰ती तिङ्ला तिबिकि लोमा तिबाला नाङ्ला काताङ्नि दुसुङ् तेमे येशुकि मिन्ला ताम् मालाप् सिनि का बिन्नि तिबाला डो च्यिसुङ् । ⁴¹खप्राङ् ती मिन्ला ङोप्स्युर सादिमु थोङ्नि तिबा गागाटोटो क्यिइँ ती छक्पा नेसुर थेन्सुङ् । ⁴²ती तिङ्ला ङिमि टाङ् ल्हाङाङ् ताङ् खाङ्बा खाङ्बाला गाल्नि तिबिकि ताक्तु राङ् ख्रिष्टकि दके लोपिन् तााङ् स्येततिन् नक् ।

Chapter 6

¹ती ङिन्ला टाबातिबा फेलिन् गाल्सुङ् । ग्रिक ताम् लापुप् यहुदितिबिकि हिब्रु तिबि खाला लानि मुताम् देन्दुप् स्युसुङ्, च्यिले सिसिन् तिबि पार्ने युसिम्तिबाला ङिमिटाङ्गि साप्च्ये गोतुप्ला याते मिक्यिनक् ।²लोमा च्यिङ्ङिकि टाबा तिबाला काताङ्नि "सा्च्ये-थुङ्ज्ये गोतुप् लाकाला ङिराङ् येँ देतुप्ला ङिरेकि कन्ज्यक्कि सुङ्ला मोकोचिम् क्यिरुप ती लेमु मीन् । ³तिकि क्यिसाला उज्युनुप्तिबो, खिरे पार्नेसुर मि मेरा दिन्ला दोम् । तिबा ती तेर्कि ङो स्येबु, रिक्पा ताङ् थु चेङिकि क्येङ्गुप् वस्यि । तेमे तिबाला ङिरेकि दि लाका ह्रे थुप्स्यि । ⁴ङिरे कला सि गोसिन्, ङिराङ् दि नाम्लाङ् मोपोर ताङ् सुङ्कि लाकाला येक्यित ।" सिनि सिक्यासुङ् ।⁵तिबि ताम् दि मिछक् तेर्ला सेम्ला गाल्सुङ् । तिकि क्यिसाला तिबिकि मोबा ताङ् थु चेङिकि क्येङ्गुप् स्तिफनस्, प्रखरस्, निकनोर, तिमोन, पर्मिनास ताङ् एन्टिओखियाकि यहुदिला इमा क्यिरुप् निकोलाउसला दाम्सुङ् । ⁶कन्ज्यक्ला मोबा क्यिरुप मितिबाला लोमातिबि दङ्ला टिँ लेम्नि तिबिकि लाक्पा ज्याङ्नी मोपार क्यासुङ् ।⁷दुक् क्यानी कन्ज्यक्कि सुङ् टाम्सुङ तेमे यरुशलेमला टाबा तिबाङ् आला फेल्सुङ् । तेमे क्षोने आलाकि दि मोबाला सेम्ला लासुङ् ।⁸ता काटिन् ताङ् ङार्कि क्येङ्नि स्तिफनसकि मितिबि पार्ला याम्छेन् गेर्पु ताङ् तातिबा क्षा देँदिन् नक् । ⁹ती हिन्सिनाङ् ते ताङताङ्गुप् मिछोक् सिरुप् क्षोखाङ्कि मितिबा, कुरेनितिबा, अलेक्जेन्ड्रियाकि मितिबा ताङ् किलिकियातिबि दाला एशियाकि मि लाला लासुङ् । दि मितिबा स्तिफनस तानि खाँदा स्योरिन् नक् ।¹⁰हिन्सिनाङ् स्तिफनसकि ताम लापु रिक्पा ताङ् थु चेङिकि ङार ती तिबिकि जे माथुप् । ¹¹ती तिङ्ला तिबिकि मि लालाला क्षाक्ला काताङ्नी 'ङिरेकि स्तिफनसकि मोसा ताङ् कन्ज्यक्कि खाला कन्ज्यकला मारे तोङ्गुप् सुङ् तिबा लापुप् ती कोनि वे ।" सिनि सि च्यिसुङ् ।¹²तिबिकि मि तिबाला, क्षोछोग्कि क्षेतिबाला ताङ् क्षाला खामु होतुप्तिबाला तेङ्नि स्तिफनसकि तेन्दकला लाङ्नि मिछोक्ला टिँलेसुङ् । ¹³तिबिकि पाङ्बु जिनक्पातिबा क्षातेन्नी "दि मिकि दि दासा चेङिला ताङ् ठिम्कि खाला ताम लापुप् मोतोङ्नक् । ¹⁴नासरतकि दि येसुकि दि दासा नातोङ्गित तेमे मोसाकि ङिराङ्ला बिन्दुप् क्यिताङ्तिबा पोक्यित सिनि तिकि ताम् क्याबु ति कोनिवे ।" सिक्यासुङ् । ¹⁵मिछोक्ला जोम्बु मि तेर्कि तिलत ल्हासुङ् तेमे तिकि ङोतुङ् ती कन्ज्यक्कि थुकि ङोतुङ् दके थोङ्सुङ् ।

Chapter 7

¹क्षोने गेर्पुकि "दि ताम दि हुतुङ् राङ् हिन् ?" सिनि सिक्यासुङ् । ²स्तिफनसकि "उज्युनुप ताङ् आबातिबो, ङे ताम ङ्येन्: अरे पापा अब्राहम हारानला देतुप सिनाङ् गमाला सवाँकि कन्ज्यक् मेसोपोटामियाला खरे चाला क्षार्सुङ् । ³खोकि तिला " ख्यरे लुङ्बा ताङ् ख्यरे दाक्पि मितिबाला तोङ् तेमे ङे क्षा तेन्दुप् लुङ्बाला ग्युक ।" सिनि सिक्यासुङ् ।⁴ती तिङ्ला ती कल्दितिबि लुङ्बा नेसुर थेन्नि हारानला लेम्नि देसुङ् । ते खरे आबाति स्यिसिमा कन्ज्यककि तिला दि खिराङ् देतुप् लुङ्बाला टिनि लेसुङ् । ⁵खोकि तिला आबि गिज्या खाङ् साङ् माबिन् , दोजो साक कि, काङ्बि गम्बा योप्सा दासा साङ् मिदुक् । हिन्सिनाङ् अब्राहमकि पेजा च्यिग् साङ् मेसिनाङ् ती लुङ्बा ती तिला गिज्या दके क्यानि तेर्क्यिनक तेमे तितिङ्ला तिकि गिपातिबाला तेर्क्यु सिनि खोरुङ्ला ना क्याल्सुङ् ।⁶कन्ज्यक्कि तिला तिकि गिपातिबा मि लुङ्बाला तुज्ये चेज्यिक् देक्यिनक् तेमे तेकि मि तिबिकि तिबाला यक्पु जोनि लो ग्या स्यि साक् तिबाला नेन्ल्ये क्यिनक् सिनि सिइँ नक् । ⁷कन्ज्यक्कि "तिबा मिरिग् च्येन् दिकि हक्ला यक्पु च्युङ्गिबे, ङा तिबाला ठिम क्यित तेमे ती तीङ्ला तिबा तेसुर् पाङ्ला थेन्नि वानी दि दासाला ङाला सवाँ बुल्ग्यु ।" सिनि सिक्यासुङ् । ⁸तेमे खोकि अब्राहमला क्वाच्येताङ् कि ना खुर्सुङ् । तिकि क्यिसा अब्राहम इसहाककि आबा च्युङ्सुङ् तेमे ङिमा गेला क्वाच्येताङ् क्यासुङ् । इसहाक याकुबकि आबालच्युङ्सुङ् तेमे याकुब गिपा च्यिङ्ङिकि आबा च्युङ्सुङ् ।⁹गिपि क्षेम्बुतिबि योसेफ्कि खाला मिजेर क्यानी मिश्रला चनि ताङ्सिनाङ् कन्ज्यक् ती तानि नक् । ¹⁰तेमे तिला तेरिग् दुक्पा नेसुर टाल्नि मिश्रकि ग्याल्बु फारोकि दङ्ला तिला काटिन् ताङ् रिक्पा बिन्सुङ् । तोजोला फारोकि मिश्र ताङ् तिकि गिपा तेर्कि ओङ्ज्येन्बा जोसुङ् ।¹¹तोजोला तेरिग् मिश्र ताङ् कनान् खाङ् ल्हरे खेल्नि दुक्पि तुज्ये लेसुङ् । तिकि क्यिसाला अरे पागावा तिबिकि खाङ् सामा साप माङ्ये । ¹²हिन्सिनाङ् मिश्र लुङ्बाला चाम्बा ङेक्यीनक् सिनि याकुबकि कोसिमा तिकि थाल्माला अरे पागावा तिबाला ते ताङ्सुङ् । ¹³क्षिमाल् ङिकि ठेताङ्ला योसेफ्कि राङ्ला राङ्गी उज्युतिबि चाला क्षा तेन्सुङ् तेमे योसेफ्की मिछाङ्ला फारो चाला ङोस्यि ताङ्सुङ् ।¹⁴राङ्गी पापा याकुब ताङ् तिकि दाक्पि मितिबा सिनि रिदाक् खाल्सुम् दाङ् च्याङाला मिश्रला स्यक् सिनि तिकि राङ्गि उज्युतिबाला लेन् ताङ्सुङ् । ¹⁵तिकि क्यिसाला याकुब मिश्रला गाल्सुङ् । त्ये ति स्यिसुङ् तेमे अरे पागावा तिबासाङ् तेराङ् स्यिसुङ् । ¹⁶तिबि स्येप् रो शकेम्ला खुर्नि गाल्सुङ् तेमे अब्राहमकि शकेमला हमोरकि पुज्युङ् तिबा नेसुर् ङुल्गि गोङ्ला ङ्योबु तुर्साला तिबाला मिक्तुङ् ग्याप्सुङ् ।¹⁷कन्ज्यक्कि अब्राहमतानि क्यालुप् तुज्ये चाला हुङ्गिन् क्यिसिन् मि तिबा मिश्रला दोम्बा आला गाल्सुङ् । ¹⁸ति तिङ्ला मिश्रला ज्येन् ग्याल्बु लेसुङ् तिकि योसेफला ङो मेस्येनक् । ¹⁹ति ग्याल्बुकि अरे मि तिबाला जिनक् जोसुङ् तेमे अरे पागावा तिबाला दुक् क्यानी मेल्येबा क्यानि राङ्ला ह्रकुप्ला तिबिकि राङ्गि पेजाला पाङ्ला क्युर गोबु गाल्नक् ।²⁰ति तुज्येला मोशा केसुङ् । ति ति कन्ज्यक्कि थोङ्दाङ्ला ल्येमु नक् तेमे ला सुम् साक् तिकि पापि खाङ्बाला तिला सोसुङ् । ²¹तिला क्युर्सिमा फारोकि पुम्कि तिला लानि खनि राङ्गी पुज्युङ् दगे क्यानि सोसुङ् ।²²मोशाला मिश्रकी तेरिग् येन्देन् तिबा लाप्सुङ् तेमे तिकि राङ्गि ताम् ताङ् क्यिताङ्ला ङार्मा च्युङ्सुङ् । ²³हिन्सिनाङ् तो मिन्सिन् लो खाल्ङी ख्योल्सिमा, तिला राङ्गि उज्युतिबा इस्राएलितिबाला ठेतुप् सेम् लासुङ् । ²⁴इस्राएलि मेरा च्यिग्ला मिहक् ग्यापु थोङ्नी तिकि खोला ह्रक्सुङ् तेमे ङ्याप्च्ये क्यिरुप् मि तिला सेसुङ् । ²⁵कन्ज्यक्कि ति नेसुर तिकि उज्यु नुक् तिबाला थार ज्यितुप् छोलिन् नक् सिरुप् ति तिबिकि हाक् कोक्यिते सिनि तिकि नासाम् ताङ्सुङ्, हिन्सिनाङ् तिबिकि ति ताम् दि हाक् माको ।²⁶तिकि साला तिला ति थामु ग्याकिन् हतुप् इस्राएलि तिबि चाला लेसुङ् । खोकि ति थामु ग्यकुप् तिबाला डिक्स्यित् सिनि “खिराङ् दि पिन् हिन्सिनाङ् च्यिले थामु ग्यापु हिन्?” सिनि टिसुङ् । ²⁷हिन्सिनाङ् राङ्गी युल्बाला ना तोङ्गुप् तिला सिनि तिकि खोला पुल्नि सिक्यासुङ् “ख्योला सिकि ङिरे ओङ्ज्येन् क्यिरुप् ताङ् ठिम् क्योङ्गुप् मि जोसुङ्? ²⁸खाङ् ख्यरेकि दाङ् ति मिश्रिला सेतुप् दगे क्यानि ङाला साङ् सेतुप् सेम् वे?²⁹दि कोनि मोशा ति तेसुर टोसुङ् । तिति मिद्यान् लुङ्बाला टोनि गाल्सुङ् तेमि खो ते पुज्युङ् ङिकि पापा च्युङ्सुङ् । ³⁰लो खाल्ङि क्याङ्सीमा सिनै लाकि दासा थेरिला छिकिन् क्यिरुप् दोङ्बी नाठिला देवाच्येन्कि थुज्यिक् तिकि दङ्ला थोङ्सुङ् ।³¹मोशाकि ति मे वुरुप् थोङ्सिमा तिला याम्छेन् लासुङ् । ति ल्हाप्ला ति चाला गाल्सिमा तिकि कन्ज्यक्कि ओरु कोसुङ् । ³²”ख्यरे पागावा तिबा अब्राहम, इसाहक ताङ् याकुबकि कन्ज्यक् ति ङाराङ् हिन् ।“ ति कोनि मोशा ह्रुनि तिकि ल्हाप् नावा माक्या ।³³कन्ज्यक्की तिला सिक्यासुङ्, “ख्यरे काङ्बी काङ्स्युप् पित् च्यिले सिसिन् ख्योरुङ् लानि हतुप् दासा ति दासा चेङि हिन् । ³⁴ङेकि मिश्रला हतुप् ङे मितिबि दुक्पा थोङ्नी वे । ङेकि तिबि दुङाल कोनि वे तेमे ङा तिबाला थार्वा तेरुप्ला मार् पाम्नी हनि वे । ङा ख्योरुङ्ला मिश्रला तोङ्गीत ।“³⁵दि मोसाला तिबिकि सेम्ला माला, तिला तिबिकि सिक्यासुङ् , “सिकि ख्योरुङ्ला ओङ्ज्येन् क्यिरुप् मि ताङ् ठिम् क्यिरुप् मि जोसुङ् ?”, तिला राङ् कन्ज्यक्की ओङ्ज्येन् क्यिरुप् मि ताङ् थार्वा तेरुप् मि ङिकार जोनि ताङ् वे । नाठिला मोशा चाला क्षारुप् देवाच्येन्कि थुनेसुर् कन्ज्यक्कि तिला ताङ्सुङ् । ³⁶मिश्र, ग्याम्छो मार्मु ताङ् दासा थेरिला लो खाल् ङि साक् याम्छेन्कि लाका ताङ् ता तिबा क्षा तेन्नि मोशाकि तिबाला मिश्र नेसुर् पाङ्ला थेन् टि लेसुङ् । ³⁷दि ति मोशा तिराङ् हिन् तिकि इस्राएलीतिबाला सिक्यासुङ्, “कन्ज्यक्की तिबि उज्युनुक् तिबिकि पार्ला ङा दगे लुङ्तेम्बा मेरा च्यिग् यार लोङ्गीत ।“³⁸दि ति मि तिराङ् हिन्, ति ति दासा थेरिला हतुप् मिरिग् तानि देवाच्येन्को थु साङ् नक् ति ति सिनै लाला खो तानि ताम् क्याबु हिन् । दि ति मि तिराङ् नक् खो ति अरे पागाबा तिबा तानि हतुप्जा, दि ति मि ति राङ् नक् खोला ओरुङ्ला तेरुप्ला सुङ् सेन्बु तिबा ङेसुङ् । ³⁹दि ति मि तिराङ् नक्, अरे पागावा तिबा तिकि काला माङ्येन्। तिबिकि तिला दसुङ् तेमे तिबा राङ्गि सेम्ला मिश्रला लकुप् नासाम् क्यासुङ् । ⁴⁰ति तुज्येला तिबिकि हारुन्ला सिक्यासुङ् “ङिराङ्ला गमा क्यिरुप् ल्हा तिबा जो । ङिराङ्ला मिश्र लुङ्बा नेसुर गमा क्यानि टिँ हुङ्गुप् दि मोशाला खाङ् क्याते ङिराङ्ला क्षा मेत् ।”⁴¹ति ङिमाला तिबिकि पिउकि कु ज्यिक् जोसुङ् तेमे तिबा राङ्गी क्याबु लाकाला गा क्यासुङ् । ⁴²हिन्सिनाङ् कन्ज्यक् तिबा नेसुर खा ग्युर्सुङ् तेमे तिबाला नाम्गि कार्मा तिबि लाका क्यिरुप् ताङ्सुङ् । लुङ्तेम्बाकि थेप् तिबाला टिनि वेः “इस्राएलकि गिपातिबा, खाङ् खिरेकि ङाला लो खाल्ङि साक् दासा थेरिला रिदाक्की जिन्बा ताङ् ज्येन् ज्यिन्बा तिबा पुल्नि वे?”⁴³”खिरेकि मोलोक्कि दासा चेङिला ताङ् ल्हा रेफनकि कार्मा ताङ् राङ्गी साङ् देकुप्ला जोबु कुतिबाला सेम्ला ज्याक्सुङ् । तिकि क्यिसाला ङा खिराङ्ला बेबिलोन् सिनाङ् थारे ज्येन् लुङ्बाला टिनि डित ।“⁴⁴दासा थेरिला अरे पागाबा तिबिकि पाङ्बुकि दासा चेङि नक् ति ति कन्ज्यक्कि मोशाला का बिन्दुप् ताप्कि खोकि क्षा तेन्दुप् ताला ल्हानि जोबु हिन् । ⁴⁵ङिरे पागाबातिबि ङोला तिबिकि दि टाकुरला यहोशुतानि राङ् दि लुङ्बाला खसुङ् । ङिरे पागाबा तिबि दङ्ला कन्ज्यक्की ति मिरिग् तिबाला पाङ्ला थेन्नी तिबि लुङ्बा ङिरे मिरिग् तिबि लाक्ला बिन्दुप् ठला दि तुक्षेन् क्षुङ्गुप् यिन् । दाउदकि ङो साक् सिन्दक् राङ् च्युङ्सुङ्, ⁴⁶तिला कन्ज्यक्कि थोङ्दाङ्ला सेम्सो ङेसुङ् तेमे तिकि याकुबकि कन्ज्यक्ला सिनि देसा दासा जप्ला गङ्बा स्युसुङ् ।⁴⁷यिन्सिनाङ् सोलोमनकि कन्ज्यक्ला सिनि खाङ्बा ज्यिक् जोसुङ् । ⁴⁸यिन्सिनाङ् लुङ्तेम्बातिबि सिक्याबु दगे तेरि सिनाङ् थ्व कन्ज्यक् लाक्पि जोबु खाङ्बातिबि नाङ्ला मेदेउ; ⁴⁹‘देवाच्येन् ङेकि ग्याल्ठिक् यिन्, तेमे जाम्बुलिङ् ङेकि काङ्बा योप्सा यिन् । खिरेकि ङाला सिनि च्येन्डक् खाङ्बा जो थुप्क्यि ?’ सिनि चावा कन्ज्यक्कि सिनि वे । तिकि तेन्दक् ति खाङ् सिसिन्, ‘ङे ङा सोसा दासा खेन् वे ? ⁵⁰खाङ् दि तेरिग् ताम् तिबा ङे लाक्पा थनि राङ् जोबु मिन?’⁵¹ओए खनाक्पा तिबा, सेम् ताङ् नाम्ज्यक्कि च्येत्पा माक्याबु तिबा, खिराङ् नाम्लाङ् थु चेङिकि खाला लानि वे। खिरे पागाबातिबिकि चुक् क्याबे खिरे साङ् तुक् राङ् क्यिइँ वे । ⁵²खिरे पागाबा तिबि लुङ्तेम्बा च्येन् दिकि दुक्पा माबिन्? तिबिकि दिक्पा मेतुप् मितिबा हुङ्गुप् सिना साङ् गमाला हबु लुङ्तेम्बातिबाला सेसुङ्। तिकि क्यिसाला तान्दा खिराङ् खोला जिनक् जप् ताङ् खोला सेतुप् मि च्युङ्नी वे । ⁵³खिरेकि देवाच्येन्की थुथनी जोबु ठिम् ङेनि साङ् तिला माङ्येन् ।⁵⁴छक्पाकि मितिबिकि दि ताम् तिबा कोसुङ् तेमे तिबा स्तिफनसला थोङ्नी सेम्ला मोडो क्यासुङ् तेमे तिबिकि सा दार्सुङ् । ⁵⁵यिन्सिनाङ् तिकि थु चेङिकि क्येङ्नी देवाच्येन् थाका ल्येमु क्यानि ल्हासुङ् तेमे कन्ज्यक्की क्षेपा ताङ् येशुला कन्ज्यक्कि लाक्पा याबि थाकाला लानि देन् हतुप् थोङ्सुङ् । ⁵⁶तेमे स्तिफनसकि ‘ल्होसा, ङेकि देवाच्येन् खा पेनी हतुप् ताङ् मिकि पुज्युङ्ला कन्ज्यक्कि लाक्पा याबिथाका लानि हतुप् थोङ्नी वे ।‘⁵⁷यिन्सिनाङ् छक्पाकि मि तिबा ओरु गेर्पु तेन्नि चेर ग्याप्सुङ्; तेमे तिबिकि राङ्गी नाम्ज्यक् उप्सुङ् तेमे तिबा तिकि खाला हुर्सुङ् । ⁵⁸तिबिकि तिला ग्यासा नेसुर पाङ्ला टि लेसुङ् तेमे तिला दो ग्याप्सुङ् । थोङ्गुप् मितिबिकि शाउल सिरुप् मि ज्येन्दि काङ्बी चाला राङ्गी फिकि माज्यातिब पिनि ज्याक्सुङ् ।⁵⁹तिबिकि स्तिफनसला दोप्स्युर ग्याकिन् हतुप् ठला तिकि नाम्लाङ् कन्ज्यक्ला रेन्सुङ् तेमे ‘चावा येशू, ङेकि नाम्स्यीला लाङ्ट क्यी ।‘ ⁶⁰तिकि टिमुङ् चुनि थर ग्याप्नी, ‘ए चावा, तिबिकि दि दिक्पि टिप् मफक्स्यीत् ।‘ दोजोज्यिक् सिक्यासिमा तिकि उ गाल्सुङ् ।

Chapter 8

¹ति स्येतुप ति शाउल तिङ् डिकुप क्यासुङ्। ति ङिमाला यरुशलेम जोम्खाङ् बिरुद्दला सतावट सुरु गाल्सुङ् तेमे प्रेरित तिबि तेमे ज्येन मोवा क्याबु तिबा यहुदिया ताङ् सामरिया दासाला तितर बितर गाल्सुङ्। ²कन्ज्यकला मोवा किरुप मि। स्तिफनसका उप्सुङ् तेमे तिकि थक्ला उदेक ङुसुङ्। ³तेमे साउलकि जोम्खाङ्ला उदेक हानि क्यासुङ्। ति खाङ्बि टाङ् गाल्नि पुमा ख्यक्पेजा तेरिला दानि लेम्नि चोङ्खङ्ला उप्किनक्।⁴ते तेरि थोर्नि गालुप मोवा किरुपमि तेरि दासाला सुङ्लिन युसुङ्। ⁵फिलिप सामरिया दासाला गाल्सुङ् तेमे तिकि तिबाला ख्रिष्ट लला सिक्यासुङ्। तेमे हुलकि फिलिपकि क्याबुप तातिबा थोङ्सुङ् तेमे तिबिकि ध्यान बिन्नि ङेन्सुङ्।⁶तेमे छबु मि तिबिकि फिलिप्कि क्षा तेन्तुप् ता तिबा थोङ्सुङ् तेमे तिबिकी ल्येमु क्यानि तिकि ताम् ङ्येन्सुङ् । ⁷च्यिलासिसिन तिबि तेबा मेलेबा थु तिबा उटाक किदाङ थेन्निलेसुङ् तेमे बाङ्गि जुबुथेङ्बा ताङ् लङ्गडातिबा टेसुङ्। ⁸तेमे ति ग्यासाला उदेक आनन्द क्यासुङ्।⁹दि ग्यासाला सिमोन मिन क्याबुप मिजिक नक तिकि तङ्ला जादुगरि किनक ति प्रभावसालि हिङ्नोक सिरुप ति दाबि किदाङ् तिकि सामरियाकि मितिबाला याम्छेन कि ज्योकि नक्। ¹⁰तेरि सिना टिक्पे तिबा ताङ् तेमे तेरि सिना बोम्बु तिबि कि खोकि ताम तिबा ङेङ्गि नक्।“दि कन्ज्यक ङार हतुप तेमे महान सिनक। ¹¹तिबिकि तिकि ताम ङेङ्गिनक् च्यिलासिसिन तिकि दाक्पि जादुगर नेबा तुज्ये बाङ्गि नेबा क्ये तिबाला चकित जोबुप नक।¹²ता फिलिपकि कन्ज्यक ग्याल्खाप ताङ् येशु ख्रिष्ट लेनलेमुकि कला खाङ् सिक्यासुङ् तिबिकि तिबा मोवा क्यासुङ् तेमे ख्यक्पेजा ताङ् पुमा तेरिकि बप्तिस्मा लासुङ्। ¹³सिमोन साङ् मोवा क्यासुङ् तेमे बप्तिस्मा लासुङ्। ति फिलिप ताङ् क्यासुङ्। ता तिबा ताङ् उदेककि यक तिबा थोङ्नि याम्छेन क्यासुङ्।¹⁴सामरियाकि मितिबि कन्ज्यक सुङ्ला सेमला लाङ्गु सिरुप ताम ति यरुशलेम प्रेरित तिबि कोसुङ् तेमे तिबिकि पत्रुस ताङ् युहन्नाला तिबि चाला ताङ्सुङ्। ¹⁵तिबा लेप्सिमा तिबिकि थुच्येङ्गि, ङेसित सिनि तिबि थक्ला मोपार क्यासुङ्। ¹⁶ति तुजेसाक्ला थुच्येङ्गि तिबा सुलाङ् मालेप्नक चावा येशु मिनला क्या तिबि बप्तिस्मा लानक। ¹⁷तेबा तिङ्ला पत्रुस ताङ् युहन्नाकि तिबि खाला दाक्पि लाक्पा ज्याङ्नि तेमे तिबिकि थुच्येङ्गि ङेसुङ्।¹⁸प्रेरित तिबिकि लाक्पा ज्याक्सि थुच्येङगि ङेतुप नक सिनि ते सिमोनकि थोङ्सुङ् तेमे तिकि डेबा भिन्नि, ¹⁹तिकि सिक्यासुङ्, “ङालाङ ङार नाङ् तेमे ते ङेकि सिखाला साङ् लाक्पा ज्याक्सिन तिबिकि थूच्येङ्गि ङेसित्।“²⁰

²¹दिकि कला ख्योरे च्येन्दग बो मेत् च्यिलासिसिन ख्यरे सेम कन्ज्यक तेबा लेमु मिदुक। ²²तुक्किसाला ख्यरेकि कन्ज्यकला मोपार क्यानि सेम क्युर चित, ना ख्योरुङला दिक्पा नेबा थार्वा तेर्कित। ²³च्यिलासिसिन ख्योरुङ्ला ङेकि थोङिनक् ख्योरुङ् तिबा ताङ् दिक्पाकि टानि नक्।²⁴पत्रुस ताङ युहन्नाकि साक्षि बिन्सुङ् चावा कन्ज्यक सुङ् सिक्यासिमा तिबा यरुशलेमला गाल्सुङ् तेमे²⁵सिमोनकि सिक्यासुङ् “ङाला मोपार क्यानि नाङ्, तेमे ख्यरेकि सिक्याबुप च्येन्दिङ् ताम ङाला मेङेसित।“लाम्ला सामरियाकि युलतिबाला लेनलेमु सिक्या।²⁶ते चावा कन्ज्यककि थुजि फिलिपला सिक्या, “ल तेमे दक्षिण तेबा ग्युक ते यरुशलेम नेबा गाजा साक ङप लाम ह्ये(दि लाम ति दासा थेरि ह्ये)।“ ²⁷ति लानि गाल्सुङ्। ते इथियोपियाकि नपुसक नक ति इथियोपिया लुङ्बाकि रानि कन्दाकि ओङ्ज्येन हतुप ज्यिक नक्। ति तिकि तेरि गिज्या कोषअध्यक्ष हिङ्नक्। ति सोवा किरुपला यरुशलेमला लेपुप हिङ्नक। ²⁸लकिन किरुप तुजेला खोकि रथला यशैया लुङ्तेम्बाकि क्षो रकिङ्किरुप ज्यिक नक।²⁹थुच्येङ्गिकि फिलिपला सिक्यासुङ्, “यार ग्युक तेमे ति रथतिताङ् ग्युक्। ³⁰तेमे फिलिप तिकि चाला गाल्सुङ् तेमे यशैया अगमबक्ता नेबा रकिङ्किरुइ ति कोनि टिनि ल्हासुङ्, “खाङ् ख्यरेकि रकिन्किरुप ति ख्यरेकि हाक किना? ³¹इथियोपियाकि सिक्या, “ ङाला सिसाङ् सिमाक्याबा साक ति ङेकि च्युक क्या हाक कोदुजा?” तिकि फिलिपला खोरुङताङ् क्याराङ् रथला देकि ह्ये सिक्या।³²इथियोपियाकि रकु क्षोकि खण्ड हिङ् “सेदु थुमाला दगेराङ् तिला तिनि गाल,उन कत्रने थुमा खार्पा देदु दगेराङ् क्यानि ति खार्पा देसुङ्।“ ³³ति खार्पा देदु तुज्येला तिकि न्याय खुङ्गाल्सुङ्। सिकि तिकि क्षोकि घोसणा कि? च्यिलासिसिन तिकि मिजिरिङ्बु जाबुलिङ्नेबा हरण क्यासुङ्।““ ³⁴तेमे पेजा मेतुपकि फिलिपला टिसुङ्, “ङाला सि दि लुङ्तेबाकि सि कला सिक्याबु ह्ये दाक्पि कला या ज्येनमि कला?” ³⁵फिलिपकि सिरुप स्युसुङ् तिकि येशुकि कला सिरुपला यसैया दि नेबा सुरु क्यासुङ्।³⁶तिबा डोइन किसिन छ्यु हतुप दासाला ख्योल्सुङ्। पेजा मेतुपकि सिक्या, “ल्होताङ् दे छ्यु ह्ये। ङाला बप्तिस्मा लाङ्गुपला सि गोक्यु?” ³⁷³⁸,तुक्किसाला, ति इथियोपियाकि रथ गेकुप ला बिन्सुङ् तेमे फिलिप ताङ् पेजा मेतुप छ्यु हतुप दासाला गाल्सुङ् तेमे फिलिपकि बप्तिस्मा बिन्सुङ्।³⁹तिबा छ्यु नेबा थेन्सिमा चावा मन्ज्यक थुकि फिलिपला टि गाल्सुङ्। पेजा मेत्पा तिला माथोङ् तेमे दि गाक्यानि दाक्पि लाम्ला गाल्सुङ्। ⁴⁰तेमे फिलिप अश्दोदला थोङ्सुङ्। तिकि कैसरियाला माख्योल्बा साक तिकि तेरि ग्यासाला लेनलेमु सिक्या।

Chapter 9

¹ते साऊल तारोङ्साङ् चावा लोमा तिबाला स्येतुप धम्कि तेरिन्दाङ् प्रधान पुजारि चाला गाल्सुङ्। ²तेमे ते हतुप तेरि ख्यक्पेजा पुमा तगेरिला टानि यरुशलेमला खुङगुप ङेसित सिनि दमस्कसककि सभाघर तिबाला पत्र लाङ्सुङ्।³तिबा डोइ किरुप तुज्येला दमस्कसला ख्योरुङ् ख्योल्सुङ ते आकस्मात तिकि चाला देवाच्येन नेबा लेबुप टादिङ्गि थोङ्सुङ्। ⁴ति गाङ्डिल्सिङ्मा तिकि दुक्सिरुप उटाक ज्यिक कोसुङ्, “ए शाउल, एशाउल ख्योरुङ् च्यिला ङाला दुल्पा तेर्कि?”⁵शाउलकि सिक्या, “चावा ख्योरुङ् सिहिङ्?” चावाकि सिक्यासुङ्, “ङा ख्यरे दुक्पा बिन्दुपयेशु ति ङाराङ् हिङ्। ⁶ता ल तेमे ग्यासाला ग्युक तेमे ख्यरेकि खाङ् सिगोकि ति ख्यिरुङ्ला सिउ। ⁷शाउल ताङ् क्यानि युकिन किरुप तिबिकि उटाक तिक्पा कोसुङ्, तेमे तिबिकि ते सुलाङ् माथोङ् तिबा अवाक गाल्नि देसुङ्।⁸शाउल लाङ्सिन तिकि खाङ् माथोङ्। तेमे तिबिकि लाक्पाला जिम्नि टिनि दमस्कस्ला क्याल्सुङ्। ⁹तिकि ङिम्प सुम साक ति कि मिक्कि खाङ् माथोङ् तेमे मासो।¹⁰दमस्कस्ला हननिया मि क्याबुप लोमा जिक नक्। चावाकि तिला दर्शन बिन्सुङ्,” ए हननिया” तिकि सिक्या, “चावा ङा दगेराङ् ह्ये।“ ¹¹चावाकि तिला सिक्यासुङ्, “ल तेमे सोझो सिरुप लाम्ला ग्युक तेमे ते यहुदा खाङ्बाला टार्ससकि शाउल मिन क्याबुप मि जिक्ला छोल्। च्यिलासिसिन ति मोपार कि ह्ये। ¹²तिकि मि थोङ्सित सिनि हननिया मिन क्याबुप मिजि तिकि खाला लाक्पा ज्याकुप जिक थोङ्गुप ह्ये।“¹³तेमे हननियाकि सिक्या, चावा तिकि यरुशलेमला ख्यरे मि चेङ्गि तिबाला उदेक दुक्पा बिन्दुप ह्ये सिरुप ति ङे कि मि बाङ्गिकि खा नेबा कोदु ह्ये। ¹⁴ख्यरे मिन लाङ्गुप तिबा तेरिला जिम्बुला मुख्य पुजारितिबि तेबा ओङ्जेङ् ङेतुप ह्ये।“ ¹⁵तेमे चावाकि तिला सिक्यासुङ्, “ग्युक च्यिलासिसिन ज्येन मिरिक तिबा ताङ् ग्याल्बु तिबा ताङ् इस्राएलकितेरि पेजा तिबि चाला ङे मिन सिरुपला ति ङे मि हिङ्। ¹⁶च्यिलासिसिन ङे मिङ् कि किसाला तिकि चो दुक्पा ङेकि सिरुप ति ङा तिला छ्या देन्ग्यु।“¹⁷तेमे हननिया गाल्सुङ् ति खाङ्बि नाङ्ला स्युसुङ। तिकि खाला लाक्पा जाङ्नि सिक्यासुङ् नुप शाउल, ख्यरेकि मि थोङ्सित सिनि थु च्येङ्गिकि केङ्सित ख्योरुङ् उङ्गुप तुजेला थोङ्गुप चावा येशुकि ङाला ताङ् गुप हिङ्। ¹⁸शाउल मिक नेबा पाप्रा दगे लुम्सुङ् तेमे ति कि मि थोङ्गुप गाल्सिमा बप्तिस्ला राङ् देसुङ् लोमा तिबा ताङ् क्यानि। ¹⁹तिकि सामा चेज्यिक् सोसिमा तिकि जुबुला ङार लेसुङ् । ति ति ङिमा चेज्यिक् तिङ्ला साक् टाबा तिबा तानि दमस्कसला राङ् देसुङ् ।²⁰स्यारि येशु राङ् कन्ज्यक पुज्युङ् हिङ सिदाङ् तिकि सभाघर तिबाला खोकि प्रचार क्यासुङ्। ²¹तिकि ताम ङेदुप तिबा तेरि याम्छेङ् क्यासुङ् तेमे तिबिकि सिक्या, “यरुशलेमला दि मिन लाङ्गुप तिबाला सेतुप मि ति दिराङ् मिन्ना? खाङ तिकि दिबाला टानि मुख्य पुजारि तिबि चाला टि डपला दे लेपुप मिन्ना?” ²²तेमे शाउलला जन ङार लेप्सिमा तिकि येशु राङ् ख्रिष्ट हिन्सिनि दमस्कसकि मितिबाला अकमक्क जोसुङ्।²³ङिमा आलाकि तिङ्ला यहुदितिबिकि तिला सेतुप छाल्सुङ्। ²⁴तेमे शाउलकि दाक्पुला सेतुप छालुप ति छ्या ङेसुङ्। तिला सेतुप सिनि तिबा नुपङिन गोनेबा ल्हाइ देसुङ्। ²⁵ते खोकि लोमातिबिकि नेबि राङ् पर्खाल नेबा टोकरिला लुङ्नि क्युर्सुङ्।²⁶शाउल यरुशलेमला लेप्सिमा लोमा तिबा ताङ् देतुप छाल्सुङ्। लोमा तिबिकि ति लोमा मिङ् सिनि तिकि ताम पात्ते माक्या तेमे तिबा तेरि ज्यिबा क्या। ²⁷तेमे बारनाबासकि खोला लोमा तिबि चाला टिलेसुङ्। दमस्कस लाम्ला शाउलकि चावा च्युगक्यानि थोङ्सुङ् तेमे चावा दाक्पु ताङ् क्यानि ताम क्याबुप ति दमस्कसला च्युक क्यानि येशु मिङ् सिक्यासुङ् सिरुप ति तिबाला सिक्यासुङ्।²⁸यरुशलेम फिनाङ् किरुप तुज्ये तिकि तिबाला ठेसुङ्। तिकि शाहसपुर्बक चावा येशु मिनला ताम क्या। ²⁹तेमे तिकि ग्रिक यहुदि तिबा ताङ् क्यानि थामु ग्याप्सुङ्। तथापि तिबिकि तिला सेतुप छालुप ताम ति, ³⁰नुपतिबि छ्या ङेसुङ् तेमे तिला कैसरियाला टिलेसुङ् तेबा तिला टार्ससला ताङ्सुङ्।³¹तुक्यानि तेरि यहुदिया, गालिल ताङ् सामरियाला हतुप जोम्खाङ्ला शान्ति छायो तेमे जोम्खाङ् मजबुत गाल्सुङ्। चावा कन्ज्यक भय ताङ् थुच्येङ्गि सान्तानला जोम्खाङ् तिबा बढेक्यासुङ्। ³²पत्रुस तेरि दासाला डप तुजेला ति लुङ्डा दासाला देतुप मितिबि चाला ख्योल्सुङ्।³³तिकि ते एनियास मिङ् क्याबुप मि जिम्ला ठेसुङ् ति लो ग्येसाक दासाला देतुप ज्यिक नक च्यिलासिसिन तिला पक्षघात गालुप हिङ्। ³⁴पत्रुसकि तिला सिक्या, ए एनियास येशु ख्रिष्टकि ख्योरुङ्ला टेक्जि क्यु। तेमे ख्यरे दासा जेउ। ति स्यारि लासुङ्। ³⁵लुड्डा ताङ् शारोनला देतुप तेरिकि तिला थोङ्सुङ् तेमे तिबा तेरि चावाला लेसुङ्।³⁶ता योप्पाला तबिता (ग्रिकमा डोरकास) मिङ् क्याबुप पुमा ज्यिक नक। ति पुमाति यक लेमु किरुप ताङ् कृपापुर्ण लाकाकि किरुप ज्यिग नक तेमे तिकि पेरेङ्बु तिबि लेहेनक। ³⁷ति ङिमाला ति नानक तेमे ति स्यिसुङ्। तिबिकि ति स्येप जुबु तिला टुनि खाङ्बि नाङ् ज्याक्सुङ्।³⁸लुड्डा योप्पा चालाराङ् हतुप किसाला पत्रुस ते नक सिरुप ति लोमा तिबि कोसुङ् तिबिकि दुक्सिनि तिकि चाला लोमा ङिद कला ताङ्सुङ् “बिलम्ब माक्याबा क्यानि अरे चाला लेम्नि नाङ्।“ ³⁹पत्रुस तिताङ् क्यानि गाल्सुङ्। ति लेम ख्योल्सिमा तिला तेकि ठोकाला टिगाल्सुङ्। पत्रुस चावाला हतुप तेरि खोरुङ् मेतुप पुमा तिबा ङुइ किनक तेमे तिबिकि डोरकासला तिबा ताङ् क्यानि हतुप तुज्येला तिबि जोबप माज्या तिबा छ्या देदिन किनक।⁴⁰पत्रुसकि तेरिला फिला तेङ्ताङ्सुङ् तेमे टिमुङ् चुनि मोपार क्या। स्येप तिकि तेबा ग्युर्नि तिकि सिक्या, “ए तबिताला “ तिकि दाक्पि मिक पेसुङ् तेमे पत्रुसला थोङ्सिमा ति देसुङ्। ⁴¹तेमे पत्रुसकि तिला दाक्पि लाक्पा थनि लाङ्सुङ्। तिकि मोवा क्याबु तिबा ताङ् खोरुङ् मेतुप ति तिबाला डाके तेमे तिबि चाला तिबा सेन्बु हतुप ति छ्या तेङ्सुङ्। ⁴²दि लेन तेरि योप्पाला ख्योल्सुङ् तेमे मि बाङ्गिकि चावाला मोवा क्यासुङ्। ⁴³पत्रुस ङिमा आला साक सिमोन मिङ् क्याबुप ज्यिक ताङ् क्या देसुङ्।

Chapter 10

¹कैसरिया ग्यासाला कर्नेलियास मिन क्याबु मेरा चिक मि चिक नक । इटालिया मिन क्याबु पल्टनकि माग्मि क्ष्येम्बु नक। ²तिदि कन्ज्यकला मोवा किरुप मि नक । तिताङ तिवि गिपा तिवा कोन्ज्यगकि सोवा बुल्गिनक । तिगि यहुदि तिवाला नाम्लाङ बाङि टाङा बिनि कोन्ज्यगला नाम्लाङ मोपार बुल्गिनग ।³ङिर्मि ३ बजे ठबाला कोन्ज्यगकि थुचिग राङि क्ष्यला हुङिन कितुप क्ष्यार्पाला थोङ्सुङ । थुकि सिक्यासु "ए कर्नेलियास " ⁴कर्नेलियासकि थु ला थोङ्नि जिवा किइ सिक्यासुङ "लासो" सि । थु कि तिला सिक्यासुङ ,ख्यरे मोपार ताङ ख्यरेकि पेरेङबु तिवाला बिन्दुप जिन्बा ति ज्ये मुथुबु ताङ जिन्बा ताङु दगे कन्ज्यगकि दङ्ला ख्योलु वे । ⁵पत्रुस सिनि ङो सेबु सिमोन सिरुब मिला टि हुङ्गुबला योप्पा सिरुप् ग्यासाला मि तिवा तोङ्। ⁶ति सिमोन ति सिमोनराङ सिनि ङो सेबु क लाका कितुप् मि तानि देनि वे तिकि खाङ्बा ति ग्याम्छो चाला वे ।⁷राङ ताङ ताम किरुप् थु गाल्सिमा कर्नेलियासकि राङि खाङ्बि यक्पु मिरा ङि ताङ तिकि लाक किरुप् माक्मि पार्ने कन्ज्यगला स्वा बुलुप मेराचिग माग्मि ला का ताङ्सुङ । ⁸कर्नेलियासकि तिवाला तेरिग ताम श्येनि तिवाला योप्पा ला ताङसुङ ।⁹साला तिला तोतो मिन्सिन ङिर्मि क्ष्युजि चिङ्ङि चोला तिवा युकिन युकिन ग्यासाकि चाला लेम् ख्योल्सिन पत्रुस मोपार किरुप्ला खाङबि खाला जेसुङ। ¹⁰तिला ल्हब लानि काङ काङ साब सेम लासुङ हिन्सिनाङ मितिविकि साच्ये चोइ वतुप् ठला तिकि क्ष्यार्वाजिक थोङ्सुङ । ¹¹नाम सेनि सामाज्यिग जाम्बुलिङ क्ष्यला ल्हुबिन वतुप् थोङ्सुङ तिदि सुर श्यिगारकि क्ष्यला टानि वतुप् रा गेर्पु दगे नग। ¹²तिला काङ्बा लाग्पा ज्यि वतुप् पालाङतिवा, जाम्बुलिङ्ला ताङ नाम्ला फुरुप् च्याज्युम तिवा नग ।¹³ति तिङ्ला वोरु ज्यिगि तिला सिक्यासुङ "पत्रुस खग लानि तिला सेन स " ¹⁴हिन्सिनाङ पत्रुसकि सिक्यासुङ "मिन मेङो चावा , चिला सिसिन ङेकि नाम्लाङ सामा मेचेङा तिवा मासोबा वे । ¹⁵याङलोङ ति वोरु तिकि चाला लेसुङ कन्ज्यगकि चेङि जोबु तिला ख्यरेकि मेचेङि मासि । ¹⁶खेप् सुम साग तिनक राङ च्युङसिमा ति रा श्यारि नाम्लाराङ खुन गाल्सुङ।¹⁷दाग्पि थिङ्गुप क्ष्यार्पाकि तेन्दग काङ हिन सिनि पत्रुस कि नासाम तोङज्यिन कर्नेलेसकि ताङ्गुप मिति गे चाला लेम ख्योल। तिवा खाङ्बा छोलिन लेम्नग । ¹⁸पत्रुस सिरु सिमोन ति त्या देनि वे ना मेत सिनि तिविकि टिसुङ ।¹⁹पत्रुस कि तारुङसाङ क्ष्यार्वाकि नासाम तोङिन वततुप् ठला थु चेङिकि तिला सिक्यासुङ ,"ल्होसा, मेरा सुम्गि ख्योरुङ्ला छोलिन वे। ²⁰खक लानि मालिमला ग्युक तिवा तिनि डब्ब सिनि जिवा माकि चिला सिसिन ङेकिराङ तिवाला ताङु हिन ।" ²¹तिकि किसा , पत्रुस ति तिमितिवि चाला गाल्नि सिक्यासुङ खिरेकि छालु मिति ङाराङ हिन , खिराङ चिले वबु हिन ?²²तिविकि सिक्यासुङ "कन्ज्यगकि स्वोवा बुलुप् कर्नेलियास मिन क्याबु माग्मि दिग्पा मेतुप् मिति तेरिग यहुदि तिवि पार्ला तेरिगकि ङो सेबु नग। कन्ज्यगकि थु चेङिकि खिराङला काताङ्नि ति खाङ्बा ला टि श्यग सिनि का बिन्सुङ चिला सिसिन ख्यरे लेन ङेन थुप्सित्। ²³तिकि किसा पत्रुसकि तिवाला नाङ्ला लेम्नि तिविकि मि तिवा तानि देत् सिनि काताङ्सुङ । सालि टोप तिला पत्रुस लानि तिवातानि गाल्सुङ । योप्पा कि नुग तिवाङ तिताङ क्कयानि राङ गाल्सुङ ।²⁴तिङि ङिमाला तिवाति कैसरिया लेम ख्योल्सुङ । कर्नेलियासकि तिवाला गुनि देनक । तिगि राङि मितिवा ताङ राङि डिगुप् दाल्जा तिवालाङ काताङ्नक ।²⁵पत्रुस नाङ्ला श्युसिमा कर्नेलियसकि गासो श्युएदाङ श्यावा क्यासुङ । ²⁶हिनसिनाङ पत्रुस कि तिला लाङ्नि सिक्यासुङ खक् ल ङा साङ मिराङ हिन ।²⁷पत्रुस ति तिताङ ताम किइ किसिन तिदि नाङ्ला श्युसुङ तेमे बाङि मि तिवा तिवा जोम्बुप् थोङ्सुङ । ²⁸पत्रुस कि तिवाला सिक्यासुङ "खिराङ्ला क्ष्या वे याहुदि ज्यिगि जेर्मा मिडिगु मितिवा ताङ छकुप् ठेतुप् ति मेलेवा लाका हिन । हिनसिनाङ ङेकि चुकै मिला साङ मेचेङ सिरु मिडिगुइ सिनि कन्ज्यगकि ङाला छ्यातेनि वे । ²⁹तिकि किसाला ङाला का तोङसिन मुताम माताङ्बा वाबिन । खीरेकि च्यिले काताङु हिन³⁰कर्नेलियासकि सिक्यासुङ ,"ङिमा ज्यि गमाला दजोला राङ ङिर्मि ३ बजे ठबाला मोपार किइ किसिन माज्या कार्मु कोनि मेराचिक ङे दङ्ला थोङ्सुङ् । ³¹तिकि सिक्यासुङ "कर्नेलियास कन्ज्यगकि ख्यरे मोपार कोतुप् वे ख्यरेकि पेरेङ्बु तिवाला बिन्दुप् ज्यिम्बा तिवा नासाम ताङ्नि वे । ³²तिकि किसाला सुला हिन्सिन योप्पाला तोङ् पत्रुस सिरुप् सिमोनला काताङ्नि टि श्यक्।ति सिमोन सिरुप् क लाका किरुप् मि खाङ्बाला क लाका किरुप् मि खाङ्बाला देनि वे तिकि खाङ्बा ति ग्यामछोकि चाला वे। ³³तिकि किसा ङे श्यारि ख्योरुङ्ला कातोङ् ताङिन । ख्योरुङ् मोताम माताङा लेसुङ । ता कन्ज्यगकि ख्योरुङ्ला बिन्दुप् का तिवा ङेन्दुप् सिनि ङेराङ कन्ज्यगकि दङ्ला वे ।³⁴तेमे पत्रुसकि सिक्यासुङ; हुतुङ्राङ् ङाला छ्या वे कन्ज्यगकि सुलाङ छ्य मिकिउइ । ³⁵ति सानासाङ तेरिग मिरेगकि नाङ्ला खोकि सोवा बुलुप् ताङ दिग्पा मेतुप् लाका किरुप् मि तिवा खोकि दङ्ला लिङथुबु गिउइ।³⁶कन्ज्यगकि इस्त्राएलि तिवाला ताङु लेन तिवा खिराङ्ला छ्याराङ वे ।खोकि तेरिगकि चावा येसु कि थगने सेम किर्मि लेन ल्यामु श्येसुङ । ³⁷युहन्ना कि बप्तिसमा कि तिङ्ला गालिलने यहुदि काङ लेन श्येतुप् ज्युबु लाका ति खिराङ्ल छ्या राङ वे । ³⁸ति लाका तिवा नासरत येसुकि कला हिन । तिला ति कन्ज्यगकि थु चेङि ताङ ङारकि ओङ बिन्दुप् नक् । खोकि लाका लेमु तिवा किइताङ डेकि दुग्पा बिन्दुप् तिवाला थार्वा तेरिन गाल्सुङ चिला सिसिन कन्ज्यक ति तितानि नक्।³⁹यहुदिकि लुङ्बा ताङ यरुसलेम ङिकारला कन्ज्यककि क्याबु लाक तिवा ङेराङ्ला छ्या वे । देराङ् येसुला तिविकि ग्याङ्सिङ्ला काल्नि सेसुङ । ⁴⁰कन्ज्यककि खोला ङिना सुमगि छेमुङ सेन्बु लाङ्नि थारचिसुङ । ⁴¹तेरिग्कि चाला मिदा कन्ज्यककि तङ्नेसुरराङ् दाम्बु मि तिवि चाला ङेराङ्ताङ् थोङ्गुप् मि तिवा हिन । ङेरेकि खो श्येप् नेसुर सेन्बु लासिमा खो ताङ्राङ शाप् थुङ्गुप् क्याबिन ।⁴²कन्ज्यककि खोलाराङ श्येप् ताङ सेन्बु तिवि ठिम किरुप्ला दाम्बु वे सिनि मितिवाला लेन श्येत् सिनि खोकि ङेराङ्ला का बिन्सुङ् । ⁴³खोला मोवा किरुप् तेरिग्कि खोकि मिन नेसुर दिग्पा ताङतोङ ,ङेसित् सिनि तेरिग लुङ्तेन लापुप् मि तिवि खोकि किदुक् बिन्दुप् वे ।⁴⁴पत्रुसकि दि ताम तिवा सिइ किसिन किसिन तिकि लेन ङेन्दुप् तिवा तेरिग्कि खाला थुचेङि पाप्सुङ । ⁴⁵पत्रुस ताङ राङ वबु मोवा किरुप् यहुदितिवाला याम्छेन लासुङ चिला सिसिन थुचेङिकि ङेत्पा ज्येन मिरिगतिवालाङ बिन्दुप् नग्।⁴⁶चिला सिसिन तिविकि ज्यान मिरिग् तिविकि कन्ज्यककि बिन्दुप् छिक् तिवा ताम क्यानि कन्ज्यकला सोवा पुलुप् थोङ्सुङ । तेमे पत्रुस कि खालेन क्यासुङ् । ⁴⁷ङेरे दगेराङ थुचेङि ङेतुप् दि मि तिवाला छ्यि बप्तिसमा लिङ्गुप्ला सिकि क्योर् थुप्क्यि ? ⁴⁸तिकि तिवाला चावा येसु मिन्ला बप्तिस्मा ल सिनि का बिन्सुङ । तिविकि ङिमा ङिचोए तिवाताङराङ देत् सिनि सिक्यासुङ्।

Chapter 11

¹यहुदियाकि लाला दासा कि छोङ्जाङ्कि मि तिबा लोमा तेपा क्याबु माक्याबु तेरिक मि तानिकि साङ चावा येशु कन्ज्यक लेन लेमुला ताङ् सुङ्ला तेपा क्याबु ह्ये सिनि कोनक। ²हिङ्सिनाङ् ते यरुशलेमकि लाला दिनक तापा क्याबु मि तिबा नक दुक सिरु मि चावा येशुकि तिङ् यगु तिबि च्येतुब कि गोक्यु सिनिसिरुप तिबा तेमे पत्रुस कैसरिया नेसुर लेम्नि यरुशलेमला ग्युर्सुङ् तेमे तिबिकि तिबा तानि ठेतुप चिसुङ् तेमे तिकि कला मेलेबा ताम क्यासुङ्। ³तिला तिबिकि सिक्यासुङ् ख्योरुङ् च्येतपा माक्याबा हतुकि यहुदि खाङ्बा ड क्या नाडम मिन दोजोसाक क्यासुङ् ख्यरे तिबा ताराङ् सामा साप देसुङ्।⁴तिकि किसाला पत्रुस कि काङ् हिन्दुप ताम सिक्यासुङ्। ⁵तिकि सिक्यासुङ् योप्पा छोङ्ला ङा सवा बुलिङ् हतु तुज्येला ताङ काङ किमुथुबु तुज्ये ङेकि दिनक ज्यिक मिलाम थोङ्सुङ् बोबु बोबु दिङ्ज्ये रेमे दगे ज्यिक देवाच्येन नेबा जाबुलिङ्ला पापु थोङ्सुङ्। ⁶तुक्राङ् क्यानि ङेकि सेम च्यिकराङ् ताङ्नि लाह् देतु तुज्ये ङेकि खाङ् बाला सोबु पालाङ् नाटि नाङि बु च्येजुङ्मा तिबा थोङ्सुङ्।⁷तेमे ङेकि कन्ज्यकला दिनोक कादेन किइ हतु कोसुङ् पत्रुस गाल्नि तिबा गेरिक सेनि स। ⁸तेमे ङेकि दुक साबिन चावा कन्ज्यक नामलाङ् ङेकि दुक क्याबु दि ख्यरे कि सेम मिक्यु च्यिलासिसिन अरे ठिमकि सिक्याबु नाबा तिबा नाम्लाङ् ङे खाला मालुक्। ⁹चावा कन्ज्यककि लोङ्राङ् देवा च्येन नेबा दुक सासुङ्, ‘कन्ज्यककि लेमु जोबु तिला मेलेबा मासिसा।‘ ¹⁰दिनकि च्युगुपदि ख्येप ङि गाल्सुङ् तेमे ति गेरिक पालाङ् तिबा सुर स्यिकि रेमे तिबा गेरिक लोङ्राङ् देवाच्येङ् लाराङ् खुर्नि गाल्सुङ्।¹¹तिराङ् तुज्येला लोङ्राङ् कैसरिया नेसुर ताङुकि मि मेरा सुम ङा हतु दासाला राङ् लेम ख्योसुङ् । ¹²तेमे कन्ज्यककि थु तिबि ङाला सासुङ्।तेमे मेरा टुक नुप तिबा ङा तानि गाल्सुङ् तेमे ङिराङ् मि तिबि खाङ्बि नाङ्ला गालिङ्। ¹³तिबिकि देवाच्येङ् तिकि खाङ्बाला लानि तेतु च्युक्यानि थोङिङ्,तेमे तिकि तिला तुक सासुङ् सिनि ङिराङ्ला सासुङ्, तिकि राङ्सा मिङ् पत्रुस हिङ् । ¹⁴तिकि खिराङ्ला दाक्पुज्यिक् लेन सिउ, तिकि किसाला ख्योङ् थार्क्यु, ख्योङ् ताङ् ख्योरे तेरिक घराना।“¹⁵तेमे ङा तिबा तानि ताम क्यासुङ्, तिबि खाला च्येङ्गि थु लेसुङ्, तुक्राङ् क्यानि तङ्ला ङिरे खाला लेबु ह्ये। ¹⁶च्युक् क्यानि तिकि सासुङ्, तेमे ङेकि कन्ज्यककि छिक् तिबा सेमला स्यार्सुङ्, “युहन्नाकि छ्यि बप्तिस्मा बिन्सुङ्, तेमे खिराङ्ला च्येनि थुला बप्तिस्मा तेर्क्यु।“¹⁷ङिरेकि कन्ज्यकला मोवा क्यासिमा तिकि ङिराङ्ला बिनु ङेत्पा तिकि तिबाला बिन्सुङ्, कन्ज्यकला मेलेबा सिरु ङा सु हिङ्? ¹⁸तेमे तिबिकि ति ताम तिबा कोसुङ्, तिबिकि काङ् प्रतिक्रिया माक्या। तेमे तिबि कन्ज्यककि सोवा बुल्सुङ् तेमे सासुङ्, “कन्ज्यककि गैर यहुदि तिबाला जिबनकि लला पश्चाताप बिनु ह्ये।“¹⁹स्तिफनस स्यिसिमा आला मिकि यरुशलेम ताङ्नि राङ्सा दासाला गाल्सुङ्।तिबा मोवा किरु तिबा लाला फोनेसिया, साइप्रस ताङ् एन्टिओखिया साक गाल्सुङ्। तेमे ति दासाला तिबिकि मि गेरिकला चावा येशुकि लेन सुलाङ् मासाबा यहुदि तिबाला क्या सासुङ्। ²⁰तेमे लाला दि मितिबा साइप्रस ताङ् कुरेनि नेबा एन्टिओखियाला लेसुङ् तेमे ग्रिकतिबा तानि ताम क्यासुङ् तेमे चावा येशुकि लेन तिबा सासुङ्। ²¹तेमे तिबि तानि कन्ज्यककि लाक्पा ह्ये, तेमे आला मिकि मोवा क्यासुङ् तेमे कन्ज्यक नेबा ग्युर्सुङ्।²²यरुशलेमला हतु कि मोबा क्याबु मिति एन्टिओखियाला आला मिकि चावा येशुला मोवा क्यासुङ् सिरु कोसुङ् तिकि किसाला यरुशलेमला हतु मोवा क्याबु तिबि गमा क्यिरु गिपा तेरि मितिबि बारनाबासला एन्टिओखिया ला ताङ्सुङ्। ²³तेमे ति लेम्ख्योल्सिमा ल्हासुङ् ते कन्ज्यककि गेरिक मोवा क्याबु मि तिबाला काटिन क्यानि लाका बिन्दु थोङ्सुङ् तिकि किसाला ख्यो सेम नेसुर गा लानि गेरिक ला चावा येशुला तेरिक तुज्येला सवा मोबा किरु लाम्नि टो बिन्सुङ्। ²⁴बारनाबास सिरु ति नामलाङ् थु चेङि नेसुर केङु ताङ् मोवा ला परिपक्व मि हिङ्, तेमे आला मि कि कन्ज्यकला लेसुङ्।²⁵तेमे शाऊलला छोलु बारनाबास टार्सस नेबा गाल्सुङ्। ²⁶तेमे तिकि तिला ङेसुङ्, तेमे तिला एन्टिओखियाला टि लेसुङ्। तिबा तेरिक लोला तेरिक च्यिगिराङ् गाल्नि आला मिला कन्ज्यककि लेन लाप्सुङ्। तेमे एन्टिओखिया लाराङ् गेरिक सिना तङ्ला मोवा क्याबु मितिबाला ख्रिष्टयन सासुङ्।²⁷तेमे ति ङिमाला काङ् मोवा क्याबु तिबा यरुशलेम नेबा एन्टिओखियाला लेसुङ्। ²⁸तिबि नाङि दाक्पु ज्यिगि अगाबस मिङ् क्याबु जाबुलिङ्ला बोबु अनिकाल हुगु छालु ह्ये सिनि थुकि छ्यातेङ्सुङ्।²⁹तिकि किसाला तेरिक याक्पु तिबि यहुदियाला हतु नुप तिबाला खा किरुप कादेन क्यासुङ्। ³⁰तिबि तुक् क्यासिमा, तिबिकि शाउल ताङ् बारनाबासकि लाक्पाला एल्डर ते डेबा ताङ्सुङ्।

Chapter 12

¹तिजो बेला हेरोदकी ग्याल्बुकी क्ष्योछ्योक मि । तेरिकला मेलेबा किरुपला केरिला जिम्सुङ । ²तिबि युहन्ना नुक याकुबला खुर्पा थनी सेसुङ ।³दि थोङनी यहुदा तिबला ङियङ साङ क्याबु थोङनी तिकि पत्रुस तिबालाङ जिबु स्युसुङ । ति हिनसिराङ स्यिबाङ साब बेला हिदुप नोक । ⁴हेरोदकी पत्रुसला जिम्नी चोनखाङ लुकसुङ ताङ ति ला हिदुपला मेरे स्यि माम्मी तिबाला ज्याक्सुङ । ति तुछने तिङला मी तिबि पार्ला खुङुप सिनि सेम क्यासुङ ।⁵दुक क्यानी पत्रुस चोनखाङ ला लुक्सुङ । हिनसिराङ तिकि क्ष्योछ्योक कि सेमला लानि कन्ज्यक तानि सवा ताप्सुङ । ⁶हेरोदकि तिला फिला खुङु तोङि छि, ति छिय पत्रुस मेरे ङिय माम्मी पार्ला च्याताक थनी टानि ङयाल्नी अतुप नोक । गो चाला देनी माम्मी तिबिकि साङ हिनि वतुप नोक।⁷ल्हो तिकि चाला द्येवाचेनकी थु दक्पुच्यिग् थोङसुङ तेमे तिकि कोठाला ठादिङि गाल्सुङ । देवाचेनकी थु कि लेम्नि तिकि पाङदुला लिईदाङ सिक्यासुङ "ला" । तेमे तिकि लाक्पा नेमा च्याताक ल्हुम्सुङ । ⁸ति तिङला ख्यरे माज्या ताङ काङक्युक कोन । पत्रुसकि तुक राङ क्यासुङ देवाचेनकी थुकी सिक्यासुङ ख्यरे फिकी माज्यो कोन तेमे ङाला तिङ्य ।⁹तिकि किसाला पत्रुसकि देवाचेनकि थुला तिङ्यानी फिला थेनीङ गाल । देवाचेनकी थु कि च्येन्दी यक कि वाई ति ताम ओथुङ हिन सिनि पत्रुसला छ्या मेन् । तिकि ङये मिलाम हिन सिरुप नासाम ताङसुङ ¹⁰तिकि तिङला च्यिम ताङ ङिम माग्मिला थाल्नी सिन्सिमा तिला मि बाङि वातु लाम डप च्या गो चाला लेम्नि ख्योल्सुङ ; गो तिबि लागिला खोरुङराङ पेसुङ । तिबा फिला गाल्सुङ ताङ मो थुल्की लामला गाल्सुङ तेमे तिजो बेला राङ देवाचेनकी थुकी तिला ताङनी गाल ।¹¹चोबेला पत्रुसला सेम स्यारकि तेमे तिकि सिक्यासुङ दिजो बेला ओथुङराङ छ्या ङयेसुङ कि देवाचेनकी थुला ताङनी हेरोद लाक नेमा यहुदा तिबि सेम क्याबु ताम नेमा ङाला ताङप वाई । ¹²तिकि दि सेम ताङ सिमा ति मर्कुस मि क्याबु युहन्ना मामा तिकि खाङबाला गाल्सुङ । त्ये आला मोबा किरुप मि तिबा देनी सवा दयेपिल किरुप थोङसुङ ।¹³पत्रुसकी गोला ढकढक क्यासुङ तेमे रोधा मिन क्याबु यक्पु ज्यिकि गो बेलेप्सुङ । ¹⁴तिजो खेर तिकि पत्रुस ताम कोनि ङ्यीङ साङ क्यानी गो बेतुप ङाङ ज्येसुङ तेमे क्ष्यनी दाक्पि ढासाला गाल्नी पत्रुस लेम्नी गे चाला लानी देनी वाइ सिरुप ताम लाप्सुङ । ¹⁵हिनसिराङ तिबि कि तिला सिक्यासुङ ख्योरुङ ङ्योतुप जाइ सिनि सिक्यासुङ । तिबिकि सिक्यासुङ तिनि देवाचेनकी थु हिन् ।¹⁶हिनसिराङ पत्रुसकी ङिमिटाङ गोला ढकढक क्याक्याबा देसुङ तेमे तिबिकि गो पेसिमा पत्रुसला थोङनी तिबा तेरिक छ्याक्का गाल्सुङ । ¹⁷पत्रुसकी तिबाला खाराक्पा देन सिनि सिक्यासुङ तेमे दाक्पुला चावाकी चुक क्यानि फिला तेन्सुङ सिरुप ताम लाप्सुङ । " याकुब ताङ नुक तिबाला दि ताम लोप " सिनि ति दासा ताङनी जेर्मा दासाला गाल्सुङ ।¹⁸चो बेला ठादिङि गाल तिजो बेला पत्रुसला खाङ गालुप हिनसुङ सिनि माग्मी तिबि चाला चिकराङ मेलेबा माला । ¹⁹हेरोदकी तिला छाल्सुङ तेमे मायेसिमा तिकि ति ला छिदुप माग्मी तिबा सेतुप का बिन्सुङ । ति तिङला तिबा यहुदिया नेमा कैसरियाला पाम्नि ते राङ देसुङ ।²⁰हेरोद सीदोन ताङ टुसेस तिबि मितिबा आला ङ्येर्या लाबु नोक । तिबा खैप्तङमा तिबि चाला लेसुङ । तिवाला खाङ खाङ किटोकि सिनि ग्याल्सि दाल्जा बलस्तस तिबा ला लुसुङ । तिबिकि लोदिमुकि लागिला सवा ताप्सुङ खाङसिणि सिसिन तिबि लुङबाला ग्याल्बु कि साप साचे ताङनि मेतेर्नु नोक । ²¹ङियजिक सिक्याबु छि ग्याल्बी माज्या कोन हेरोद ग्याल्ठिकला देसुङ । तेमे तिबाला ताम तिबा लाप्सुङ ।²²मि तिबा सिदाङ ओरु क्यासुङ "दि कन्ज्यक ओरुङ हिन्" मि ओरु मिन " ²³तिकि कन्ज्यक सवा मागुल्बुकि किसाला तिजो बेला राङ देवाचेनकि थु लेम्नी तिला ज्याप्सुङ तेमे ति तेराङ बु ग्याम्नी स्यिसुङ ।²⁴हिनसिराङ कन्ज्यक सुङ बाङिङ डोइ गाल् । ²⁵बारनाबास ताङ शाउल यरुसलेम तिबिकी दाक्पि यक खेर क्यानी तेमा राङ ज्युर्सुङ । तिबिकि मर्कुस सिरुप युहन्नाला दाक्पु तानी राङ टिनि गाल ।

Chapter 13

¹ऐन्टि ओखियाकि छोक्पाला त्या लाला लुङ्तेम्बा ताङ् लोबेन् तिब नक्। तिबि नाङ्ला वानोबास सिमियोन्, (तिला नाइजर सिनक्) कुनेरिकि लुसियम मनेन ताङ् शाउल नक। ²तिवा ङ्युङ्ने किताङ् स्वाबुलिन् नक। थु चेङ्ङेकि सिक्यासुङ्, “शाउल ताङ् वारनाबासला ङे यक् ङे यक् नेसुर थरे ज्यक् चिन् यक् किरुप्ला ङेकि काताङ्ङु।“ ³तिबिकि छक्पा ङ्युङ्ने क्यानि सुन्सिमा, तेमे तिबिकि दि मितिबि खाला लाक्पा ज्याङ्निते ज्याङ्निते स्वाताप्सुङ् तेमे तिबाला ताङ्सुङ्।⁴तिकि किसाला थु चेङ्ङेकि साबुतिबा शाउल ताङ् वारनावास कि थूकि साबु दगेराङ् क्यासुङ्। तेमे हक्ला सुलुसुयामा ला गाल्सुङ्, तेमे त्यासुर टु ला ज्येनिते साइप्रसकि गाङ्ला गाल। ⁵सालमिस ग्यासाला हसिन, तिवि कि यहुदिकि जोम्खाङ्ला सुङ् सासुङ् तेमे दाल्जा किरुप्ला यूहन्ना ताङ् मर्कुस तिङ् तिबा तानिराङ् गालसुङ्।⁶तिबा ति गाङ् सिनिते फारोसला ख्योल्सिमा जिम्डुल छ्यादेदुप् मि जुनक्पा लुङ्देन्बा च्यिक् टेसुङ्, तिकि मिन येशू नक्। ⁷ति जिम्डुल त्याकि दासाकि ओङ्जेन् सर्गियस पैलस तानि डिकुप् नक, ति आला खामु ति नक। तिकि शाउल ताङ् बारनाबासला काताङसुङ् चिला सिसिन ति कन्ज्यक् कि सुङ् ङेदुप् सेम् किनक्। ⁸हिन्सिराङ इलुमास (जिम्डुल किरुप) तिवि तिबाला खा क्यासुङ् तिकि त्याकि ओङ् छेबु यर्गियसला पौलसला मोवा किरुप् नेसुर ग्युर्जिदुप् छाल्सुङ्।⁹तेमे शावल तिला पावालाङ् सिउ, थू चेङ्ङेकि केङ्निते, तिला ल्हा ल्हाबा क्यासुङ्। ¹⁰तेमे सासुङ ख्योरुङ ङेकि पुज्युङ्, ख्योङ् जुनक् ताङ् मेलेबा ताम् तिबिकि क्याङ्निते हये। ख्योङ् तेरिक् ल्यामु यक् तिबिति डा हिन्। ख्यरेकि कन्ज्यक् कि लाम् थाकाला क्यक्कु जितुप नाम्लाङ् मुक्युरु क्युर्किना?¹¹ता ल्होसा चावाकि लाक्पा ख्यरे खाला हये तेमे ख्योरुङ् मिक् मोथोङ्ङ डिउ। उकुर्जक् ख्यरेकि ङिमाला मोथोङ्ङु।“ त्या स्यारि मुसिप् थूक्पु ताङ् नाक्तिङ्ङि कि एलुमासला उप्सुङ् तेमे लाक्पाला जिम्निते टि सिनिते फार्ला छुर्ला मि तिबाला कातोङ्ङु स्युसुङ्। ¹²ति दासाकि ओङजेन् हतुप् तिकि ति थोङसिमा तिकि मोवा क्यासुङ्। चिला सिसिन् चावा कि यान्देन्न कलातिला याम्छेन् लासुङ्।¹³तेमे त्यासुर पावाल् ताङ् तिकि दाल्जा पाफिस नेसुर छी ठीला जेनिते पाम्फिलिया कि पर्गाला लेसुङ्। हिन्सिराङ् यूहन्ना कि तिबाला ताङ्निते यरुशलेम् नेबा ग्युर्सुङ्। ¹⁴पावाल ताङ् तिकि दाल्जा तिबा पगारनेसुर पसिदियाकि ङासप् ङिमाला जोम्खाङ्ला गाल्निते देसुङ्। ¹⁵तेमे ठिम् ताङ् लुङ्देन्बाकि थेप् ह्रानिते सिन्निमा गमा किरुप् तिबिकि तिबाला दुक् सिदाङ् लेन् ताङ्सुङ्। “नुक् रिबा खिराङ् तानि द्या हतुप् मि तिबि कला सेम्सो किरुप् लेन् हसिन् किसा।“¹⁶तेमे पावाल लासुङ्, लाक्पा थनि लाताप् किदाङ् सासुङ्, “इझ्राएल कि मि तिबा ताङ् कन्ज्यक् ला स्वा किरुप् तिबा ङेन्। ¹⁷इझ्राएल कि दि मि तिबि कन्ज्यक् कि अरे पाप्गाबा तिबाला पेनिते मिस्र लुङ्बालला देतुप् तज्येला तिवाला बाङ्ङि फेल् चिनिते तेमे दाक्पि लाक्पा थनि तिबाला त्यासुर तेन्सुङ्।“ ¹⁸खोकि ल्हो सिप्च्यु साक् तिबाला खाङ् मेतुप् दासाला ज्याक्सुङ्।¹⁹कनान् ला हतुप् मिरिक् दिन् ला खो कि सिदा क्यासिमा अरे मितिबाला त्याकि सासि तिबि दाक्पि ओङ्छेन् किरुप्ला बिन्सुङ्। ²⁰ति तेरिक् ताम् तिबा ग्याम्सि सि ङाप्च्यु ज्यिक् थबु नक्। दि तेरिक् यक् तिबि तिङ्ला कन्ज्यक् कि शामुएल लुङ्देन्बा कि तुज्ये साक् तिबाला ठिम् किरुप् बिन्सुङ्।²¹तेमे मि तिबिकि ग्याल्बु च्यिकग् लाङ्सुङ् तिकि किसाला कन्ज्यक् कि वेन्यामिन् कुल् कि किसाक् कि पुज्युङ् शाउल ला ल्हो सिप्च्यु साक्ला बिन्सुङ्। ²²कन्ज्यक् कि शाउल लला ग्याल्बु नेसुर थेन्सिमा, खो कि दाउदला तिबि ग्याल्बु जोसुङ्। कन्ज्यक कि दिराङ् दाउद कि कला लापु हिन्, “यिशै कि पुज्युङ् दाउद ङे सेम्गि सोबु मि दगे ङेकि ङेसुङ्, तेमे ङेकि साबुदगे तेरिक् यक् तिकि किउ।“ ²³दिराङ् मि तिबि गिपानेसुर खोकिउ सिनिते ना क्यालु कि किसाला कन्ज्यक् कि इझ्राएल ला थार्वा तेरुप् येशू खबु हये। ²⁴येशु हुङूप सिना तङ्ला राङ् दिन च्युङ्सुङ्, यूहन्ना कि तङ्लाराङ् इझ्राएल कि तेरिक् मि तिबाला सेम्उग्युर्वा कि वप्तिस्मा कि कला सासुङ्। ²⁵युहन्ना कि किसिन् तिकि सासुङ्, ‘खिराङ् ङा सुहिन् सिनि सिउ? ङा ति मिन्। हिन्सिराङ् ङेना, ङा सिना तिङ्ला दक्पु ज्यिक् हुङ्ङिन हये, तिकि काङ्बि कङ्स्युप् कि रक् डोलुप्लाङ् को मेछेउ ङा।‘²⁶नुक तिवा, अब्राहाम गिपाकि पेजातिबा, तेमे खिरे नाङ्ला सिक कन्ज्यकला सोवाबुल्ग्यु दि थार्वा कि लेन् ङिराङ्लाराङ् ताङ्ङु हये। ²⁷यरुस्लेम ला देतुप् तिबा ताङ् तिवि खाला ओङ्ज्येन किरुप तिबिकि हुतुङ् राङ् ङोमासे, ना…तेरिक सवाथला ह्रअकुप लुङ्तेम्बा तिबिकि होरुला हाक्कोसु। तिकि किसाला तिबिकि येशूला सेचिनिते लुङ्देन्बा रिवि लुङ्देन्कि सावु दगेराङ् च्युङ्सुङ्।²⁸खोला सेतुप्ला ङेवा मेसुराङ् तिविकि खोला सेतुप् ला पिलातस् ला सासुङ्। ²⁹तेमे तिबिकि खोकि कला टिबु दि तेरिक् ताम् तिबा ख्योला क्यासुङ्, तिबिकि खोला दोङ्बुनेसुर पाम्निते तुर्साला क्याल्सुङ्।³⁰हिन्सिराङ् कन्ज्यक् कि खोला सिवा नेसुर थार्वा बिन्सुङ्। ³¹गालिल नेसुर यरुसलेम् साक् खोतानि हबु मितिबि चाला खो ङोमा आला साक् थोङ्सुङ्। हादा तिवाराङ् मि तिबि दङ्ला थोङ्ङुप् ताम् लापुप् तिबा हिन्।³²तिकि किसाला अरे पागाबा तिबा तिन ना क्यालुप् लेन् ल्यामु ङिरेकि ख्यरे चाला खबुहये। ³³कन्ज्यक् कि येशूला सुवा नेसुर सेन्बु लोङ्सिन्, ओरुङ् तिवि पेजाला सिनि खोकि दि ना. तिवा छेच्यिसुङ्। ङीवा भजन्ला टिबु दगेराङ् ‘ख्योरुङ् ङे पुज्युङ् हिन्, हारिङ् ङा ख्यरे पापा च्युङ्ङु हये।“ ³⁴खोकि जुबु मुरुलसित सिनिते खोकि येशूला सावानेसुर सेन्बु लाङ्सुङ् सुरुप् ताम्गि कला खोकि दिनक् साबु हये, ङा ख्योरुङ्ला दाउदकि चेङ्ङे ताङ् चिबु मलाम तेर्क्यु।³⁵तिकि किसाला खोकि ज्यार्मा भजन् तिङ् दुक्साबु हये, ‘ख्यरेकि दक्पि चेङ्ङे मिरिक् तिबाला रुल् मिजिउ।‘ ³⁶चिला सिसिन् दाउद कि खरे गिपाला कन्ज्यक् कि सेम क्याबु दगेराङ् यक् क्यासिमा, ति सिसुङ् तेमे तिला खरे पाप्गाबा तिबा तानिराङ् ज्याक्सुङ् तेमे तिकि रो ति रुल्सुङ्।न ³⁷तेमे कन्ज्यक कि सेन्बु लाङ्ङुप् तिवि रो ति मारुल।³⁸तिकि किसाला नुक् तिबा, दि ताम् तिबा खिरेसाङ् छ्याङेता कि दिराङ् मि तिबानेसुर खिराङ् दिक्पा नेसुर टोल्लु ह्ये। ³⁹सोवा किरुप् तेरिक् खोनेसुर तेरिक् यक्नेसुर रेत्पा मेतुप् डिउ, मोशाकि ठोम् नेसुर खिराङ्ला रेत्पा म्यातुप् जोमाथुप्।⁴⁰तिकि सदि ताम तिबा खिरे खाला म्याङ्सित, ⁴¹क्युक्टो किरुप् तिबा ल्हो, तेमे याम्छेन् कि, तेमे नाज्युक, खिरे तुज्येला ङेकि यक किताङ् ह्ये, दोजो सिसाङ खिराङ्ला दिकि कला सासिराङ् खिराङ् नाम्लाङ् रेत्पा मिकिउ।“ ⁴²पावाल ताङ् बरनाबास त्यासुर डप छ्याल्सिमा तिमिकि ताराङ् छिक् तिबा ज्यार्मा ङासाप् ङिमाला लेम्निते सानि नाङ् सिनिते गोङ्बा स्युसुङ्। ⁴³जोम्खाङ् कि जोम्बा तिबा सिन्सिमा, आला यहुदि तिबा ताङ् यहुदिला गोङ्बा स्यप् मि तिबा पावाल ताङ् वरनबासकि दिङ स्युसुङ्। तिबिकि क्ज्यक् कि कार्टिन् ला नाम्लाङ् तेतुप् ला तिला सेम्सो क्यासुङ्।⁴⁴जर्वा ङासप् ङिमाला, ग्साला तेरिक् चो चावा कि छिक् ङेदुप् ला छ्याजिक् काताङ्नक्। ⁴⁵यहुदि तिबिकि ति आला मि तिबाला थोङ्सुसिमा, तिवा तिक्ला जेरग्याप्सुङ् तेमे पावालकि साबु ताम्ला खा क्यासुङ् पावल ला मेलेवा सासुङ्।⁴⁶तेमे पावल ताङ् बारनाबास कि ङारतानिते सासुङ्” कन्ज्यक कि सुङ् तङ्ला खिरे दङ्ला सिक्याबु हये। खिराङ्नेसुर पुलुप, थोङ्निते दाक्पिकि दाक्पुलाराङ् नाम्लाङ् मिसिबु मिजि मेङेबु जोबु किसाला ल्होसा, ङिराङ् यहोदि मिदुप् तिबि चाला डिउ। ⁴⁷चिला सिसिन् कन्ज्यक् कि ङिराङ्ला दिनक का विदुप् हये, ‘ङे कि खिराङ्ला यहोदि सिना ज्यान्ला सिनि टाछ्यालि जोनि ज्याङ्नि हये, जाम्बुलिङ् कि फालिम् छ्यसाक् खिरेकि थार्वा खुङ् गोबु क्या”⁴⁸गैरयहुदि तिबिकि दि कोसिमा, तिवा गा क्यानिते कन्ज्क कि साङ्ला सवापुल्सुङ्। नाम्लाङ् मिसिबु मिजिला पेतुप तिबिकि रेत्पा क्यासुङ्। ⁴⁹ति दासाला खेन्बाङ् कन्ज्यक् कि सुङ् मेन्सुङ्।⁵⁰तेमे यहुदि तिबिकि भक्त ताङ् म्याला म्याङ्ङु पुमा तिबा ताङ् ग्यास कि ति छ्ये तिबा तानि पावल ताङ बारना बास कि खाला लासुङ्। तिबिकि पावल ताङ् बारनाबास ला छेर्पा काल्निते ति ग्यासा नेसुर तेनिताङ्सुङ्। ⁵¹हिन्सिराङ् पावाल ताङ् बारनाबासकि दक्पि कङ्वाला कोवु थाल्दुक् दिवि खाला सिनिते रुसुस्। तेमे त्यासुर तिवा आइकिनियम सिरु ग्यासाला गाल्सुङ्। ⁵²तेमे टावा तिबा गादिङ्ङि ताङ् थु चेङ्ङे कि क्यासुङ्।

Chapter 14

¹आइकोनियाला लेप्सिमा पावल ताङ वारनाबास तानी राङ छ्याजीक यहुदी तिबि जोमखाङ ताङला स्युसुङ । ते तिबि दिनोक ल्यामु ताम क्या ताम क्या कि यहुदी तिबि ताङ ग्रीक तिबा ङ्यीकार बाङी मिकि मोबा क्यासुङ । ²हिनसिनाङ ओङज्येन ङ्येदुप यहुदी तिबिकि जेन रु तिबाला खाङना खाङ ति जोणि बिन तेमे इजी नुक लागि ला खाक्ति जोनि बिन ।³तिकि किसाला पावल ताङ बरनासबास चावा ङारला सेम राबु जोनी ताम क्यानी ते राङ देसुङ । चावा कि तिबि लाक्पा नेमा ता तिबा ताङ छाक्का डोदे यक ति कि च्यिसुङ तेमे दाक्पी काटिन कि लेन बारे ला छ्यातेन्सुङ । ⁴हिनसिनाङ मि आला वातुप दासा तिबा तेरिग् गोनी गाल्सुङ । लाला मि तिबा यहुदा थाका स्युसुङ तेमे लाला ति प्रेरित थाका स्युसुङ् ।⁵जेन रु तिबा ताङ यहुदी तिबा ङ्यीकार दाक्पी गमा किरुप तिबाला पावल ताङ बारनास तिबाला मेलेबा यक किरुप ताङ दो थनी ज्याकुपला ङ्येनजितुप छाल । ⁶दि ताम क्ष्या ङयेसिमा तिबा लुकोनिय कि ग्यासो ला लुस्त्रा र डर्बि तेमे चाकि फार छुरख ग्यासो तिबाला हिम्नी देसुङ । ⁷त्ये तिबिकि लेन् ल्येमु स्येसुङ् ।⁸लुस्त्राला मि दक्पुज्ययिक देनि वालुप नोक तिकि काङबा ति ङार मेतुजिक वातुप नोक । ति केबु नेमाराङ खाङ कि मुथुपु ताङ नाम्लाङ मायुबु नोक । ⁹पावलकि ताम क्याबुति ति मि तिकि ङ्येनि वातुप नोक । पावलकी ख्येजिक तिला ल्यामु क्यानि ल्हासुङ तेमे तिला ति ल्यामु डप मोबा तिकि मिक्ला वातुप थोङसुङ । ¹⁰तिकि किसाला तिकी बोमु ओरला सिक्यासुङ " दाक्पी काङबाला राङ ला" तेमे ति मि लानि खाङक्याला युकु ताङ क्ष्योङु क्युसुङ .।¹¹तिजो बेला मि बाङीकी पावलकी क्याबु यक थोङसुङ तिबिकि दाक्पी ओरुला राङ लुकोनिया ताम नेमा सिक्यासुङ । ल्हा तिबा मि च्याङा खुर्नि अरे चाला पाम्नी लेम्नोक । ¹²तिबिकि बारनाबासला "थार्सित" ताङ पावलला ति स्यिसिन सिक्यासुङ खाङसिनि सिसिन ति खेर सिनाङ बोमु ताम किरुप ति हिन् । ¹³ग्यासोला फिकि थाका वातुप जिउसकि क्ष्योखाङ ला क्ष्योनेकि सोमु गोला वातुप लाङ तिबाला ताङ मदेक कि स्यितिबा खसुङ खाङ सिनि सिसिन तिकि ताङ आला मिखि तेरुप सेम क्यासुङ ।¹⁴हिनसिराङ तिजो बेला ल्होमातिबि बारनास ला ताङ पावलकी दि कोसुङकी , तिबिखी स्यारि ङेयमा लानि माज्या तिबा छाल्नि ति मि आला वातुप थाका गाला ¹⁵तेमे सिक्यासुङ " ए मि तिबा , ख्यिरेकि दि ताम तिबा खाङ सिनि कि वाई । हिराङ ङाङ ख्यिराङ तगे राङ सेम वातुप मि हिन् । हिराङ ख्यिराङला खाङ ताम मेतुप ति ताम नेमा सेन्बु कन्ज्यक थाका ग्युर्नी सिक्या लेन ल्यामु खबिन तिकि जोबुलिङ ताङ देवाचेनला तेमे ग्याम्छो ताङ तिला वातुप खेर ताम तिबा जोसुङ । ¹⁶तोङि तुजेतिबाला , खोकी तेरिक रु तिबा दाकदाक्पी लामला युकु का बिन्सुङ ।¹⁷हिनसिराङ खोकी दाक्पुला राङ पाङबु नेमा माताङ खाङसिनि सिसिन खोकी ल्यामु क्यासुङ तेमे देवाचेन नेसुर छ्यार्बा ताङ डाल्बा तेरुप दोङबु तिबा बिन तेमे खोकी अरे सेमला ङियङसाङ कि च्यितुप वाइ । ¹⁸दि सुङ नेमा साङ पावल ताङ बारनाबास कि बाङि मि तिबाला दाक्पि ठाक तेरुप नेमा बल्ल बल्ल केक्सुङ ।¹⁹हिनसिराङ एन्टिओक ताङ आङकोनियम नेमा लाला यहुदा तिबा लेसुङ तेमे बाङी मिला ङयेनचिसुङ । तिबिकि पावल तिबाला दो थनी लिसुङ तेमे ति स्यिनोक सिनि सेम क्यानि टितिदाङ ग्येसा नेमा फिला तेन्सुङ । ²⁰हिनसिनाङ तिकी टाबा तिबा तिकी चाला लानी देतुप थोङनी लासुङ तेमे ग्यासा नाङला स्युसुङ । जेर्मा छिय ति बारनाबास तानि डर्बीला गाल्सुङ ।²¹१ ग्याजा ला तिबिकि लेन ल्यामु च्याल्सुङ तेमे आला टाबा तिबा जोसिमा लुस्त्रा , आइकोनियम ताङ एन्टिओकला ग्युर्सुङ । ²²तिबिकी टाबा तिबि सेम राबु जोइ दाङ मोबा ला देसित सिनि दुक सिदाङ गा लोङुप यक क्यासुङ । तिबिकि तिबाला सिक्यासुङ हिराङ आला दुक्पा ङ्येनि राङ कन्ज्यक ग्याल्खोप स्युबु जाई ।²³तेमे तिबिकि मोबा किरुप तिबि क्ष्योछ्योकला एल्डा ला लुक्सुङ तेमे फिला स्यासा तानि राङ सवा ताम्नी तिबाला मोबाला मोबा क्याबु चावा लाक्पाला तिबाला लुङनी बिन । ²⁴तिकि तिङला तिबा पिसिदिया नेमा पाम्फिलिया लेसुङ । ²⁵पर्गाला सुङ लाप्सिमा तिबा अटालिया तेबा पाप्सुङ । ²⁶त्येबा तिबि टुला जेनी एन्टिओक तेबा गुग्युसुङ , तेनि तिबिकि आदाराङ सिदा क्याबु यक लागिला कन्ज्यक काटिनला तिबाला छेतुप वाइ ।²⁷एन्टिओकमा लेम्नी देयासिमा तिबाला योछ्यो क ला दासा ज्यिकला जोसुङ तेमे कन्ज्यककी तिबीकी क्याबु यक तिबा ताङ राङसा रु तिबि पार्ला चुक क्यानी खोकी मोबा गो वेक्यि, तिकि बारेला तेरिक ताम सिक्यासुङ । ²⁸तिबा ने ओतुप टाबा तिबा तानी रिङबु तुजे साक देसुङ ।

Chapter 15

¹यहुदिया नेबा लाला मितिबा लेम्नि नुपतिबाला दुक सिदाङ् लाप्सुङ्, “नाम्साक ख्यिरे मोशा नाबा दहे क्यानि खतना मिकि ह्ये, तिजो साक ति ख्यिराङ् थारमुथुस्यित्।“ ²ते पावल ताङ् बारनाबास तिबा ताङ् क्यानि खाला लाङ्गुप ताङ् खांदप क्यासुङ् ता दि ताम टिबुला लानि पावल, बारनाबास ताङ् ज्येन मि लाला यरुशलेमला प्रेरित ताङ् एल्डरतिबि चाला डोगो क्यु सिनि नुप तिबि सिक्या।³तुककिसाला तिबाला जोम्खाङ् नेबा ताङ्सुङ् तेमे फोलिसिया ताङ् सामरिया नेबा गाल्सुङ् तेमे गैरयहुदितिबा मोवा क्याबुप ताम तिबा सिक्यासुङ्। तिबिकि तेरि उजु नुपतिबाला बोबु ङिङ्साङ् बिन्सुङ्। ⁴ता तिबा यरुशलेम लेसुङ्, तिबाला जोम्खाङ् प्रेरित तिबा ताङ् एल्डर तिबिकि गासो स्यप तेमे दुक्क्यानि तिबाताङ् क्यानि कन्ज्यककि क्याबुप तेरि यक तिबि प्रतिबेदन तिबाला सिक्या।⁵फरिसि दलनेबा मोवा क्याबुप लालिकि लानि सिक्या, “तिबाला च्येताङ् किरुप ताङ् मोशा ठिमकि का ङेन्गो क्यु।“ ⁶तुक्किसाला दि तामला नासाम तोङ्गुपला प्रेरिततिबा ताङ् एल्डरतिबा जोम्सुङ्।⁷उदेक छलफल क्यासिमा पत्रुस लानि तिबाला सिक्यासुङ्, “नुपतिबा तुजेजि तङला कन्ज्यककि ख्यिरे कुङलाब क्याबुप छनौट ति ख्यिराङ्ला छ्या ह्ये कि ङे खानेबा राङ् गैरयहुदि तिबि लेनलेमि सुङ् ङेङ् थुप्सिततेमे मोवाकि थुप्सित। ⁸मि सेम छ्या हतुप कन्ज्यककि ओरुङ्ला दगेराङ् तिबालाङ् थुच्येङ्गि बिन्नि तिबाला गवाहि तेर्कित्। ⁹मोवा नेबा तिबि सेम लेमु जोनु खोकि ओरुङ् ताङ् तिबि पार्ला खाङ् भेदभाव माक्या।¹⁰ता दुक्किसाला अरे पापा तिबिकि तेमे अरेकि खुरमाथुपुप् ग्याङ्सिङ् ति लोमा तिबि ज्यिङ्बाला ज्यग गोक्युसिनि ख्यिराङ् च्यिला कन्ज्यकला खक्पा ल्हे? ¹¹तेमे अरेकि मोवा कि ओरुङ् चावा येशु काटिन नेबा थारुप ह्ये, च्यु क्यानि तिबा थारु ह्ये।“¹²तिबिकि पावल ताङ बारनाबास नेबा गैरयहुदि तिबा पार्ला कन्ज्यककि क्याबुप ता तिबा ताङ् याम्छेन लाङ्दे तिबि विवरण ङेन्नि हतुप तुज्येला तेरि हुल खाराक्पा देसुङ्।¹³तिबिकि ताम किरुप ताङ्सिमा, “याकुवकि सिक्या, नुप तिबा हो, ङे ताम ङेना।“ ¹⁴कन्ज्यककि दाक्पि मिन खातिर ख्यिरे तेबा मिरिक जिक् लाङगुप्ला च्युक क्यानि तङ्ला गैरयहुदि तिबाला ङिङ्ज्ये क्यानि क्यासुङ् सिरुप ति सिमोनकि सिक्याबुप ह्ये।¹⁵दिला लुङ्तेम्बाकि सुङ् तिबा सहमत नक, च्यिलासिसिन दुकसिनि टिबु ह्ये। ¹⁶दि तामकि तिङ्ला ङा लोइराङ् ग्युर्नि गिउ, तेमे दाउद डिलुप पाल ति लोङ्राङ् ङा जेउ, दिकि भग्नावेष तिबाला ङा लोङ्गु तेमे लोङ्राङ् स्थापित क्यु। ¹⁷तिकि क्यिसाला लुबु मितिबा ताङ् तेरिग् यहुदि मिदुप् तिब तेमे ङे मिङ्ला का ताङ्गुप् तिबा तेर्कि चावाला छोल् थुप्स्यीत् । ¹⁸तिकि ताङ्बोकि तुज्ये नेबि ताम किरुप चावाकि दुकक्यानि सिउ।¹⁹तुक्किसाला ङे सेम दिन्दग ज्यिक ह्ये कि कन्ज्यक तेबा ग्युरुप गैरयहुदि तिबाला दुक्पा तेरुप मेगु। ²⁰तेमे अरेकि तिबाला दिन्दग टिबु ह्ये, तिबा कु तिबि चेङ्गि मेतु नेबा, स्याम्डेन तेबा,जिङ्बा टेनि सेतुप स्या ताङ् ठाक नेबा थारे देता। ²¹तेरि ग्यासाला मोशा ठिमकि ताम तिबा ङा सप ङिमा पुस्तौ नेबा मि तिबि जोनखाङ् तिबाला सिदाङ् लेपुप हिङ्।²²तेबा तिलाङ् जोम्खाङकि गमा किरुप तिबा यहुदा बरनाबास ताङ् सिलासला दाम्नि पावल ताङ् बारनबास ताङ् तिबाला एन्टि ओखिया तोङ्गुप ताम तिबा तेरि प्रिरत तिबा एल्डर तिबा ताङ् तेरि जोम्खाङ् तिबाला सेम लासुङ्। ²³तिबिकि दि टिसुङ्, “एन्टिओखिया, सिरिया ताङ् किलिकियाला हतुप गैरयहुदि नुप तिबा,प्रेरित तिबा, एल्डरतिबा, नुप तिबाला अभिवादन।²⁴अरेकि दिन्दक किरुप का माक्याबुप मितिबा अरे पार्नेबा ख्यिरे चाला लेम्नि ख्यिरे आत्माला दुक्पा तेरुप येन्देन तिबा बिन्नि ख्यिराङ्ला दुक्पा बिन्नक। ²⁵तुक्किसाला प्रिय पावल ता बारनबास ताङ् मिला लाला दाम्नि तोङ्गुप ति ओरुङ् सेमला लाङ्सुङ् तेमे दि ओरुङ् तेरिला लेमु च्युङ्सुङ्। ²⁶दि अरे चाला येशु ख्रिष्ट मिङ्कि खातिर दाक्पि मिजि जोखिमला जोबुप् हिङ्।²⁷दुक्किसाला अरेकि यहुदा ताङ् सिलासला ताङ्गुप ह्ये, तिकि ख्यिराङ्ला दि ताम तिबाराङ् हिउ। ²⁸च्यिलासिसिन दि गोबुप ताम तिना बिम्बु भार ख्यिराङला खुर मिजिबुप थुच्येङ्गि ताङ् ओरुङ्ला लेमु छोर्सुङ्। ²⁹ख्यिराङ् कु तिबाला बुलुप ठाक बिन्दुप तिबा, ठाक, जिङ्बा काबु सेतुप् थोक तिबा तेमे स्यामडेन तेबा थारे देता। ते ख्यिरेकि दाक्पुराङ् दि ताम नेबा थारे देनक क्यासिन ख्यिराङ्ला भलो गिउ।³⁰तेमे तिबा बिदा गाल्नि एन्टिओखियाला लेसुङ्। ³¹तिबिकि हुल्ला दासा जिक्ला ज्याक्सिमा पत्र बिन्सुङ्। तेमे तिबिकि तिला रासिमा ङार किकिसाला तिबा ङिङ्साङ् क्या। ³²यहुदा ताङ् सिलास लुङ्तेम्बा तिबा हतुप किसाला सुङ् बाङ्गि नेबा नुपतिबाला ङार बिन्सुङ् तेमे तिबा बलियो जोसुङ्।³³तिबिकि ते तुज्येजिग देसिमा नुप तिबि पार्नेबा तिबाला तोङ्गोसाला ङिङ्साङ् तानि ताङ्गिङ्। ³⁴तेमे सिमोनला ते देतुपला लेमु छोर्सुङ्। ³⁵तेमे पावल ताङ् बारनाबास ज्येन बाङ्गि ताङ् क्यानि एन्टिओखियाला देसुङ्। ते तिकि लाप्सुङ् तेमे चावा सुङ् सिक्या।³⁶खाङ्बि ङिमा तिङ्ला पावल बारनाबासला सिक्या, “ता ओरुङ् ग्युर्नि डि तेमे अरेकि चावा सुङ् सिक्याबुप ग्यासा नुपतिबाला कि, तेमे तिबा च्येन्दक नक ल्हे। ³⁷बारनाबासकि मर्कुस सिरुप युहन्ना तिबा ताङ् क्यानि टिडप छ्याल्सुङ्। ³⁸तेमे पावल मर्कुसला टिडप कि लेमु मेत सिनि नासाम ताङ्। च्यिलासिसिन पाम्फिलिया ला हतुप तुज्येला ति तिबा टाल्नि तिबा ताङ् क्यानि यक्ला गमा मागाल।³⁹तेमे ते कडा असहमति उत्पन्न गाल। तुक्किसाला तिबा टालुप हिङ्। तेमे बारनबासकि मर्कुसला दाक्पु ताङ् क्यानि साइप्र तेबा ग्याम्दयो क्यासुङ। ⁴⁰तेमे पावलकि सिलास ला दाम्सुङ्। नुपतिबि तेबा चावा काटिनला बिन्सिमा खो तेबा गाल। ⁴¹तेमे जोम्खाङ् तिबाला क्योङ्बु जोइदाङ् सिरिया ताङ् किलिकिया नेबा गाल।

Chapter 16

¹पावल डर्बिताङ लुस्त्रालाङ गाल्सुङ , त्ये तिमोथि मिन क्याबु मिराच्यिक मोवा किरुप् यहुदि पुम्पेजिकि पुज्युङ नक सिसिन तिकि पापाति ग्रिक नक । ²लुस्त्राताङ आइकोनियमकि नुक तिविकि तिमोथिकि काला ल्यामु ताम सिउइ । ³पावलकि तिमोथिला दाक्पुतानिराङ लाकाला टि ड्वप् सेम क्यासुङ , दिकि किसाला तिकि तिमोथिला दाक्पुतानि राङ टि गाल्नि खतना क्यासिङ सिला सिसिन इलाका तिवाला यहुदि तिवाङ नक तिकि पापा ग्रिक हिन सिनि तिवा तेरिक्ला क्ष्या नक ।⁴प्रेरिततिविकि यरुसलेमला टिनि विन्दुप् लेन तिवा , ग्यासा तिवा खिरिन ड्वप् तुज्येला तिविकि क्षोछोक तिवाला ङेन गोबु लेन तिवा बिन्सुङ । ⁵दुक क्यानि क्षोछोक तिवा क्योङ्बु हुङिन ङिमिटाङ फेलिन गाल्सुङ ।⁶थुचेङिकि तिवाला एसियाला सुङ माश्येत सोनि सिक्याबुकि किसाला पावल ताङ तिकि दाल्जातिवा फ्रिगिया ताङ गलातियाकि दासा नेवा गाल्सुङ। ⁷तजोला तिवा माइसियाकि चाला लेम्नि ख्योल्सिमा तिविकि विथिनिया ड्वप् छाल्सुङ , हिन्सिनाङ येशुकि थुकि तिवाला ख्यासुङ । ⁸तुकराङ क्यानि माइसिया नेसुर गाल्नि तिवा त्रोआस ग्यासा ख्योल्सुङ ।⁹माकेडोनियाकि मिराचिक मि लानि सुक सिइ वतुप् छ्यार्सिति नुप्कि तुज्येला पावलकि थोङसुङ "माकेडोनिया लेम्नि ङेराङ्ला दाल्जा कि " ¹⁰पावलकि ति छ्यार्सि थोङ्दिमा , कन्ज्यककि ङेराङ्ला तिवाला लेन लापुप् सिनि काताङु हिन सिनि तिवा श्यारि माकेडोनियाकि छ्यला गाल्सुङ ।¹¹त्रोआसनेसुर टु गेर्पुला जेनि खेप्तङमा राङ्सा ङिमाला ङेराङ निपापोलिसला ख्योलिन् । ¹²तेसुर रोमि ओङकि हुतुङराङ हिन्दुप माकेडोनियाकि चिक ग्यासाकि जोन्खा फिलिपिला गालिन । ङेराङ ति ग्यासाला ङिमा आला देतिन् । ¹³सवाँ देपुप् दासा हिन्दे सिनि ङ श्वप ङिमाला ङेराङ ग्यासाकि गोकि नेसुर फिला ज्युङि नामुला गालिन । ङेराङ देनि जोमु पुमपेजा तिवा तानि ताम क्याविन ।¹⁴त्ये थिआटिरा ग्यासाला देतुप् मिराचिक छो ङोर्नाक चोङ्गुप् लिडिया मिन क्याबु मिराचिक पुमपेजा नक । सिकि कन्ज्यकला सोवा देहुप् नक तिविकि शेम ग्याम्नि कोसुङ । पावलकि सिक्याबु ताम सेम ग्याम्नि कोसित सिनि कन्ज्यककि तिकि सेम पेन बिन्सुङ । ¹⁵तिताङ तिकि मिछाङ तेरिकला वप्तिसमा विन्सिमा तिकि दुक सिइताङ गङ्वा श्युसुङ ,"हुतुङ खिवातिविकि ङाला कन्ज्यक क्ष्यला मोवा वतुप् सिनि सिसिन ङे खाङ्बाला लेम्नि देत सिनि सिक्यासुङ ।¹⁶ङेराङ सवां देकुप् दाशि क्ष्यला डोइ वयुप् लाम्ला चि ल्हाप् मिराचिक पुमपेजा ठेसुङ । तिकि दि मो ल्हानि दाक्पि ज्यिन्दाक लासिन आला गिज्या जेनक । ¹⁷ति पुमपेजा दुक दिइदाङ पावलताङ ङे तिङ्ला तिङ ङ्यासुङ ।"दि मि तिवा कन्ज्यककि यक्पु तिवा हिन । दिविकि खिराङ्ला थार्वाकि लाम्गि ताम श्येक्यु ।" ¹⁸तिकि किसाला ङिमा आला तिनकराक क्यासुङ । तिनेसुर आला छेरे लानि पावलकि तिङ्ला ग्यर्नि ति थुला सिक्यासुङ ,"येसु ख्रिष्टकि मिन्ला ङा ख्योला थेनि ड्वप का किउइ । तेमे ति श्यारि थेनि गाल्सुङ ।¹⁹दाक्पि ग्यिज्या ज्वप रेवाकि लाम खिर्क्यु सिरु काच्ये क्ष्या ङेसुङ , तिविकि पावलताङ सिलासला जिम्नि टिइदाङ छोङकिसा दासाला ओङ्ज्येनकि गमाला टि गाल्सुङ । ²⁰तिविकि पावलताङ सिलासला ठिम किरुप तिविकि गमाला ख्वनि सिक्यासुङ ,"दिवा यहुदितिवा हिन अरे ग्यासाला दुक्पा तेरिन वे । ²¹ओरुङ रोमि तिविकि लाङ मुथुबुप् ताङ कला ङेन मुथुबु फिलक्पा ठिमकि येन्देन तिवा लोबिन वे ।²²तितिङ्ला मितिवाताङ ठिमकि मितिविकि तिविकि माज्या राल्नि ग्यक्पा थनि दुसुङ । ²³तिविकि तिवाला आला दुसिमा तिविकि पावल ताङ सिलासला चोनखाङ्ला लुङ्बिन्सिमा तिवाला ल्हाप सिनि चोनखाङकि छ्येबुला का बिन्सुङ । ²⁴का ङेदाताङ चोन्खाङकि छ्येबुकि तिवाला नाङि खाङमिक्ला उम्नि तिविकि काङ्बा तिवाला ठिगुर ग्याम्नि टासुङ ।²⁵नुप फेचोला पावल ताङ सिलास कन्ज्यक तानि कु लाङगिन सवां किउइ वतुप् ताम तिवा ज्येन चोनखाङ्ला उबु मि तिविकिङ कोनि वतुप् नक । ²⁶तेमे ते श्यारि बोबु शै चिक गाल्सुङ तिकि किसाला चोन्खाङकि डाम्चितिवा युसुङ । श्यारि चोन्खाङकि गोतिवा पेसुङ तेमे तेरिक च्याताकतिवा तेरिक दाक्पुराङ पेसुङ ।²⁷चोन्खाङकि छ्येबु मि ङिचक नेसुर छोर्सिन चोन्खाङकि तेरिक गोतिवा पेनि नक । दजोला चोन्खाङला मि तिवा टोसुङ सिनि छ्ये मिकि दाक्पि तर्वाल थेनि दाक्पुला सेदु छालु नक । ²⁸तजोला पावलकि छार्बु वोरुकि सिक्यासुङ ,"दाक्पुला मासे चिला सिसिन ङेराङ तेरिक द्येराङ वे । "²⁹चोन्खाङकि क्ष्येबुकि गो चेचिनि नाङ्लाश्युनि ज्यिवा किइताङ पावलताङ सिलासकि गमाला गो कुङ्नि श्यावा क्यासुङ । ³⁰तेमे तिवाला फिला तेनि सिक्यासुङ ,'लासो ङेकि थार्वा ङेदुपला काङ कि गोक्यु ?' ³¹तिविकि सिक्यासुङ ,"चावा येसुला मोवा क्यासिन खिराङताङ खिरेकि छाङ तिविकि थार्वा ङेक्यु ।"³²तिविकि चावाकि सुङ तिवाला तिकि खाङ्बि तेरिक मितिवाला श्येसुङ । ³³तजोला तिराङ नुप्कि तुज्येला चोनखाङकि छ्येबुकि तिवाला तेनि टि गाल्नि मा तिवा चेङि जोनि बिन्सुङ तितिङ्ला चोन्खाङकि छ्येताङ तिकि खाङ्बि तेरिक नितिवाला वप्तिस्मा विन्सुङ । ³⁴तिकि पावलताङ सिलासला दाक्पि खाङ्बा टि गाल्नि तिवाला शामा बिन्सुङ । तिकि खाङ्बिकि तेरिककि कन्ज्यक्ला मोवा क्याबुकि किसाला तिकि तेरिक खाङ्बि मितिवा गा क्यासुङ ।³⁵"ति मितिवाला ताङतोङ सिनि " साला टोप्लाराङ ठिम किरुप् तिविकि नाक्मि तिवाला लेन ताङ्सुङ । ³⁶दिकि किसाला चोन्खाङकि छ्येबुकि पावलला सिक्यासुङ ,"ठिम किरुप् तिविकि खिराङ्ला ताङतोङ सिनि का विन्दुप् वे तिकि किसाला फिला लेम्नि शेम येङि क्यानि ग्युक ।³⁷पावलकि तिवाला सिक्यासुङ ,"ङेराङ ङेवा मेदुप् रोमकि मि तिवा हिन्सिनाङ तिविकि ङेराङ्ला मि गमाला दुनि ङेराङ्ला चोन्खङ्ला लुगुप् वे : तादि ङेराङ्ला सिसाङ हाक माकोबा तोङु छोलिन वे ? हुतुङला तिनक मिन , तिवा दाक्पुराङ लेम्नि ङेराङ्ला टाल्नि टि ग्युक । ³⁸तजोला चोन्खाङकि माक्मि तिविकि गाल्नि ठिम तिविकि चाला गाल्नि सिक्यासिमा पावलताङ सिलास रोमि हिन सिनि छ्या ङेसिमा ठिम किरुप् तिवा जिवा क्यासुङ । ³⁹ठिम किरु तिवा दाक्पुराङ लेम्नि पावलताङ सिलासला चोन्खाङ नेसुर तेन तोङ सिनि सिक्यानि तेन्सिमा तिवाला ग्यासा ताङ्नि ग्युक सिनि सिक्यासुङ ।⁴⁰तेमे पावलताङ सिलास चोन्खाङ नेसुर थेनि लिडियाकि खाङ्बाला गाल्सुङ । तजोला पावलताङ सिलासकि उज्युनुक तिवाला थोङ्सुङ , तिविकि तिवाला सेम्सो विनि ति ग्यासा नेसुर दाक्पि लाम श्युसुङ ।

Chapter 17

¹तिबा अम्बिपोलिस ताङ अपोल्लोनिया ग्यासा नेसुर यहुदि तिबि जोम्खाङ हतु थेसलोनिकि ग्यासा साक लेसुङ् । ²पावलकि दाक्पि क्यिताङ दगेराङ क्यानि तिबि चाला गाल्नि ङा सप ङिमा सुमला तेकि मितिवा तानि क्षोकि थेप नेबा सासुङ् ।³तिकि क्षो ल्याइदाङ चावा येशुकि क्याबु दुक्पा ताङ स्येप नेबा सेन्बु लाङ् गोकिवि सिनि सासुङ् । तिकि सासुङ्, “ति राङ येशु हिन ङे ख्योरे पार्ला स्येनि ह्ये ।तिराङ चावा येशु हिन् । ⁴काङ् यहुदितिबा ताङ् कन्ज्यकला मोवचा किरु ग्रिक तिबा, आला अगुवा पुमा तिबा ताङ् आला मिकि पावल ताङ सिलासकि तामला मोबा क्यासुङ् ।⁵मोबा मिकिरु यहुदितिबा मिजेर किरु ताङ छ्योङ किरु दासानेबा काङ डे मितिबाला ठिज्यिक जोसुङ् मि बागि छ गाल्नि ग्यासाला कारे क्यासुङ् । तिबि कि यासोनकि खाङ्बा आक्रमण क्यानि पावल ताङ सिलासला मितिबि पार्ला खुङु सेम नक् । ⁶तेमे तिबि कि पावल ताङ सिलासला माटे तेमे यासोन ताङ काङ नुबतिबाला थिनिङ दाङ ग्यासा ओङ तिबिचाला खसुङ । तिबि कि होरु क्यानि सासु, “जम्बुलिङला आलक नालक किरु मिति देसाङ् लेम्ख्योनक। ⁷यासोनकि ग्यासा क्याबु ति मिति कि कैसरकि का मेलेबा लाका कि, “येशु सिरु दक्पुजिक ग्याल्बु ह्यर ।⁸ति ताम कोनि तिकि मितिबा ताङ तेरि ग्यासाकि ग्येर्पु तिबा ज्यिबा क्यासु, । ⁹तिबिकि यासोन ताङ नुक नेबा क्ष्येर्पा लानि सिङ्सिनमा तिबाला ताङसुङ् ।¹⁰ति नुप्ला नुक तिबि पावला ताङ सिलासला बेरियाला ताङसुङ् । ते ख्योल्सिमा तिबा यहुदि तिबि क्ष्योखाङ्ला स्यासुङ् । ¹¹थेसलोनिकि हतु मिसिना तेर्क्यि मितिबा लेमु नक् । च्यिलासिसिन तिबि कि लापु ताम तिबा तिराङ हिन् कि मिङ सिनि ङिमि टाङ क्षोनेबा ल्याहिदाङ् खाङ् ग्येप्च्ये माक्याबा कन्ज्यककि सुङ सेम्ला ज्याकिनक । ¹²तेसुर तिबि नाङला काङ मि सेम्ला देतु ग्रिक पुम पेजा तिबा आला ख्यक पेजा तिबि कि चावा येशु खाला मोवा क्यासुङ् ।¹³तेमे पावलकि कन्ज्यककि सुङ् तिबा वेरियाला च्येहि नक् सिनि थेसलोनिकि यहुदि तिबि कि स्या ङेसुङ् तिबा ते गाल्नि तिबाला तेक्सुङ् हाराङहुरुङ् कि च्यिसुङ् । ¹⁴ति तिङला नुक तिबि पावलला उकुर्जिक ला ग्याम्छो नेबा थाङ्सुङ् तेमे सिलास ताङ् तिमोथि तेराङ् देसुङ् । पावलला टि डोइ किरु मि तिबि कि तिला एथेन्सला ग्यासा साक टि गाल्सुङ् । ¹⁵पावलला ताङिङ् ग्यिरु तुजेला पावलकि तिबा तानि सिलास ताङ तिमोथिला टिबु स्याक सिनि तिकि का ताङ्सुङ् ।¹⁶पावलकि सिलास ताङ थिमोथिला गुनि देतु तुजेला एथेनस ग्यासा नाङ्ला कुक्या कुकि क्येङु थोङनि ङे थु लो मिदिबु क्यासुङ् । ¹⁷तेसुर ति यहुदि तिबा ताङ कन्ज्यककि सोवा किरु तिबा तानि जोमखाङ् ताङ मि तिबा तानि साङ आला ताम क्याबिन् ।¹⁸तेकि मेरा चोतानि एपिक्युरि ताङ स्तोइकि स।येप तिबा साङ् खादास्योर्सुङ् । काङकि तुक सासुङ्; ति बकबकेकि काङ सिरु छालु हिन ?” राङसा कि सासुङ्, “तिनि राङसा लुङबाकि ल्याहा तिबि लेन किरु दगेराङ् नक । च्यिलासिसिन येशुकि तिकि सेन्बु लाबुकि लाला लेन तेरिन नक् ।¹⁹तिबिकि पावलला अरि ओपागसला टिनि गाल्सुङ्, तेमे टिसुङ् “काङ ख्यरे सिइ किरु येन्देन कला स्ये थुप्किवि ? ²⁰च्यिलासिसिन ख्यरेकि याम्छेन लाङ्दे ताम तिबा ङिरे नाम्ज्याग चाला हुगिन कि तिकिसाला तिकि तामकि तेन्दक काङ् सिरु ङिराङ्ला छ्या ङेदु सेम ह्ये । ²¹ता तेरि एतेन्स तिबा ताङ् राङ्सा लुबा नेसुर लेपु राङसा साबा ताम तिबा सिरु ताङ् सावा ताम तिबा कोतु सिना राङसा काङ् ताम ला तुजे मेतेरनक ।²²तेसुर पावल अरिओगसकि र।ला कानि तुक सासुङ्, “एथेन्समि तिबा खिराङ् ति खाङ्ला साङ् मोवा किरु ह्ये सिरु ताम ङे थोङसुङ् । ²³च्यिलासिसिन ते युगिन् किसिन् ङे ख्यरे साङ देतु तिबा थोङसुङ् । ङे तिनक् थु देतु दासाङ् थोङिन् ते ङे मि माथोङ् कन्ज्यकला सिनि सि टिबु नक् ।तिला खिराङ्कि ङुमासेबा साङ् देप्कयु; तिराङ् कन्ज्यककि कला ङा खिराङला सिऊ ।²⁴कन्ज्यककि जम्बुलिङला हतु तेरि जोसुङ्, ति देवाच्येन ताङ् जम्बुलिङकि चावा येशु गालु कि साला मि जोबु ल्हाखाङला मेदेवि । ²⁵न त तिला काङ् मेतु मि दगेराङ लोङिन मि लाक्पाला यक कि गिकिवि, च्यिलासिसन येशु किराङ् मिला जोबु हिन् उताङ तेरि तेर्किवि ।²⁶येशु दक्पिजिक मि नेबा जम्बुलिङला देतु तेरि मिरिकि मितिबा जोबु हिन् तेमे त्रदतु तिबा ताङ् तिबा देतु दासा तिबा पेनि ल्याक्सुङ् । ²⁷तेसुर तिबि कि कन्ज्यकला छोल तेमे येशुला छाल्नि ङेक्यु । हुतुङ् राङ् येशु अरे नेसुर थारे माडो ।²⁸च्यिलासिसिन येशुला राङ युगु, तेमे थार्किवि येशुला राङ् अरे अस्तित्व ह्ये । तेसुर खिरे कि कवि तिकि साबु ह्ये । च्यिलासिसिन ओरुङ् नि येशु किराङ ग्यिपा हिन् । ²⁹तेसुर राङ अरे कन्ज्यककि ग्यिपा गालु किसाला कन्ज्यकला मिकि कला ताङ् सेम तानि सेस ताङ ङुल दे नेबा जोबु हिनि साबु मिन् ।³⁰तेसुर कन्ज्यककि दङि का माक्याबु तुजेला सेम माक्या ; कन्ज्ककि तेरि दासकि मितिबि कि दाक्पिदिक्पा सेम गुरु का कि । ³¹च्यिलासिसिन कन्ज्यककि दक्पजिक ङिमा चिनि ह्ये । ति ङिमाला ओरुङ्ला ङो स्येसुङ् । मे नेबा येशुकि दिक्पा मेतुप ठिम जम्बुजिङला क्या । कन्ज्यककि स्येपनेबा सेन्बु जोनि तेरि मि तिबाला ति मिकि कला तेनि बिन्सुङ्³²तेमे एथेन्सकि मितिबि स्येप नेसुर सेन्बु लाङु कला ला कोसुङ्; सुङ सुङ् कि पावला ङेज्याक क्यासुङ्, तेमे ज्येन दुक सासुङ्, “ओरुङ् तिकला याङ्रोङ् कोक्यु ।‘’ ³³तेसुर पावलकि तिबाला ताङ्नि गाल्सुङ् तेमे अरियोपागसकि डायनोसियस, दामारिन मिन क्याबु दक्पुजिक पुमा ताङ् राङ्सा । ³⁴मितिबि पावलला टे लेसुङ्, तेमे ति तामला मोवा क्यासुङ् । तेबा अरियोपागस सदस्य डियनुसियस दामारिस मिन क्याबु पुमा जिग, तेमे तिबा ताङ् हतुप ज्येन मि तिबाङ नक् ।

Chapter 18

¹दिकि तिङ्ला पावल एथेन्स ताङ्निते कोरेन्थला गाल। ²त्या तिकि इटालि नेसुर लेपु अकिला मिन् क्याबु पेन्टसला देतुप् यहुदि ज्यिक् ताङ् तिकि पेर्मि प्रिस्किलाला टेसुङ् चिलासिसिन् क्लाउडियसकि यहुदि तिबिकि रोम तोङ्ङुला का बिदुप् हिन्।; तेमे पावल तिबि चाला लेसुङ्। ³पावाल तिबा तानिराङ् देसुङ् तेमे यक् क्यासुङ् चिला सिसिन् तिबि यक् डिकु नक्। तिबिकि ताम्बु जेउ।⁴तेमे पावल ङासब् ङिमिटाङ् जोम्खाङ्ला गाल्निते ग्रिक ताङ् यहुदि ङिकार कि युल्बा तिबातानि ताम् किरुस्युसुङ्। ⁵पावल ताङ् तिमोथि माकेडोनिया नेसुर हक्ला लेसुङ्, पावल्ला थुचेङ्ङेकि येशू राङ् ख्रिष्ट हिन् सिनिते यहुदि तिबाला लाप् चिसुङ्। ⁶तेमे यहुदि तिबा पावलकि खाला लासिमा पावल दि खरे माज्या रुगिन्ताङ् तिबाला दुक् सिक्यासुङ्, “खीरे ठाक् खिरे गोलाराङ् थोप्सित्; ङेदि दोबा मेत्। ताफेन्नेसुर ङा ज्यान् मिरिक्त्ये डिउ।”⁷तेमे पावल ति दासाला ताङ्निते तितस युस्तसकि खाङ्बाल गाल्सुङ् तिकि दि कन्ज्यक्ला मोवा किरुप्नक्। तिकि खाङ्बा ति जोम्खाङ् कि चाला नक्। ⁸जोम्खाङ्कि गमा किरुप् मि क्रिस्पस ताङ् कोरिन्थकि आला मिरिक् तिबिकि मोवा क्यानिते बप्तिस्मा लासुङ्।⁹नुप्ला मिलाम्ला कन्ज्यक्की पावलला सासुङ्, “जिबा माक्याबा ताम् कि खाराङ्पा देत्। ¹⁰चिला सिसिन् ङा ख्योरुङ् तानि हये ख्योरुङ् सिसाङ् दोबा तोङ् मुथूबु चिला सिसिन् दि ग्यासाला ङे मि आला हये।” ¹¹ति दासाला पावल लोखर्मा ज्यिक् ताङ् फेचोज्यिक् देसुङ् तेमे तिबि पार्ला कन्ज्यक् कि सुङ् लाप्सुङ्।¹²तेमे गालियो ति अखैयाकि ग्याल्बु च्युङ्सिमा तेमे यहुदि तिबा डिङ्निते पावल कि खाला लासुङ् तेमे ठिम् क्योङ्गुप्ला पावलला ठिमखाङ्ला खासुङ्। ¹³तिबिकी सासुङ् “दि मितिकि ठिमला मेतुप् कन्ज्यक्ला सोवा बुल्जिक्यु।¹⁴तेमे पावलकि ताम् किरुप् छाल्सिमा, गालियोकि यहुदिला सासुङ्, “खीराङ् यहुदितिबा; दि ति लाका मेलेबा हिन्सिन् दिकि कला खिराङ् तानि ताम् किरुप् ति ल्यामुराङ् गिउ। ¹⁵हिन्सिराङ् दि ताम्तिबा ताङ् मिन् तिबाति खिरे दाक्पि ठिम् तानि डिकुकि किसाला खिराङ् दाक्पुराङ् डिक्सा किसा। दिकि कला ङा ठिम् मोक्योङ्ङु।¹⁶गालिलियोकि तिबाला ठिमकिसा दासा ताङ्निते ग्यिक् सिनिते का बिन्सुङ्। ¹⁷हिन्सिराङ् तिबिकि जोम्खाङ्कि ग्याल्बु तिला जिम्निते ठिम् किरुप् दासाकि दङ्लाराङ् दुसुङ्।¹⁸ङिमाल त्ये देनिते सिन्सिमा पावलकि नुक् तिबाला ताङ्सुङ् तेमे अकिला ताङ् प्रिस्किलाला छ्याजिक् टिनिते टु गेर्पुला ज्यानिते सिरिया थालाकाला गाल्सुङ्। टु गेर्पुला जेकु दासा तोङ्ङु दिना दङ्ला किक्रियाला पावलकि दाक्पि र्रा टेसुङ् चिला सिसिन् तिकि रा ट्येकिला ना क्यालुप् नक्। ¹⁹तिबा एफिससला ख्योल्सिमा पावलकि अकिला ताङ् प्रिसकिलाला त्येराङ् ताङ्ज्याङ्निते गाल्सुङ्। तेमे खोरुङ्ति जोम्खाङ्ला गाल्सुङ् तेमे तेराङ् स्यासा देसुङ्।²⁰तिबिकि पावल हारोङ् देत् सिनिते गोङ्बा स्युसुङ् हिन्सिराङ् पावल कि मेदेउ सिनिते सिक्यासुङ्। ²¹हिन्सिराङ् तिबा तानि टाल्निते डोइ किसिन् तिकि सिक्यासुङ्, “कन्ज्यक्कि सेम् क्यासिन् ङा खिरेते लोङ्साङ् ग्युर्निते गिउ” ति तिङ्ला ति टु गेर्पुला ज्येनिते एफिसस छ्यला गाल्सुङ्।²²कैसरियाला टु नेसुर पाम्निते पावल जेनिते यरुसलेम्ला गाल्सुङ् तेमे तिकि जोम्खाङ्ला गासोस्यप क्यानि एन्टिओखीया तेबा पाप्सुङ्। ²³ते उकुर्जिक् देसिमा पावल त्यसुर फ्रिगिया गलतिया कि तेरिक टाबातिबाला सेम्सो किदाङ् गाल्सुङ्।²⁴ता ओपोलोस तिन् क्याबु यहुदि ज्यिक् इकेक्जेन्यिला केबु, तिङ् एफीससला लेसुङ्। ति क्ष्यो स्येबु ताङ् ताम् किरुप्ला खामु नक्। ²⁵अपोलोस् ति कन्ज्यक् कि सुङ्कि कलाल तेरिक् छ्याहतुप् मि नक। सेम्कि दिंङनेसुर ङार्मा क्यानिते चावा येशूकि कला हतुप् ताम् तिबा किरुप् नक् तेमे ज्यान्ला लोप्किनक्। ²⁶अपोलोसकि जोम्खाङ्ला आला ङार्मु क्यानिते ताम् किरुप् स्युसुङ् तेमे अकिला ताङ् प्रिस्किला कि दिकि कला कोसिमा तेमे ति तनि गाल्सुङ् तेमे तिला कन्ज्यक् कि कला हारोङ् ल्यामु क्यानि लाप्सुङ्।²⁷तिकि अखैया नेसुर डप् सेम् क्यासिमा, नुक् तिबिकि तिला त्ये डप्ला सेम्सो क्यासुङ् तेमे अखैया टाबा तिबिकि तिला सेम्ला लाङ्सित सिनिते लेन टिनिते ताङ्सुङ्। त्या ख्योलसिमा तिकि काटिन् नेसुर रेवा किरुप् तिबाला आला रेवा क्यासुङ्। ²⁸क्ष्यो तेसुर येशूराङ् ख्रिष्ट हिन् सिनिते खाङ् सिमाथुप्।

Chapter 19

¹अपोलोस कोरिन्थिला हतु तुज्येला पावल गोकि लामा नेसुर क्यानि एफिसस ग्यासाला लेम्नि ख्योसुङ् तेमे ते लाला टावा तिबाला ठेसुङ्| ²पावल कि तिबाला टिसुङ्, “ काङ् खिरेकि कन्ज्यकला मोवा किरु तुज्येला च्येनि थु ङेसुङ्ना?” तेमे तिबिकि तिला सासुङ्, “मिङ्, ङिरेकि नि हादा साक च्येनि थु लोला काङ् कोदु मेत्|³पावलकि सासुङ्, “तिनक् हिङ्सिङ् तिबिकि काङ्ला बप्तिस्मा लाहासुङ्?” तिबिकि सासुङ्, “युहन्नाकि बप्तिस्मा|” ⁴तेसुर पावल कि सासुङ्, “युहन्नाकि तेरु बप्तिस्मा ति पश्चातापकि हिङ्| तिकि मि तिबाला साबु ह्ये कि तिबिकि ति सिना तिङ्ला हुङु खाला अर्थात येशु खाला मोवा कि गोक्यु|”⁵मितिबिकि ति ताम कोसिमा तिबिकि येशु मिङ्ला बप्तिस्मा लाह्सुङ्| ⁶तेसुर पावल कि तिबि खाला लाक्पा ज्याक्सुङ् तेमे थु चयेङि तिबि खाला लेसुङ् तेमे तिबिकि राङ्सा तामला ताम क्यासुङ् तेमे अगमवाणि क्यासुङ्| ⁷तिबा ति च्युक ङि मितिबा हतु नक्|⁸पावलति क्षो खाङ्ला गाल्नि ते साहस क्यानि लेङ् लेमु सिदाङ् लाह् सुम देसुङ्| तिकि कन्ज्यककि ग्याल खाकि लोला मितिबा तानि ते ताम क्यासुङ् तेमे मोवा किरु जोसुङ्| ⁹तेमे काङ् याहुदि तिबिकि सेम ति क्योङ्बु जोसुङ् तेमे ठिम ला मादे,तेमे तिबिकि ख्रिष्टकि लोला मितिबा अला हतु दसाला मेलेबा ताम क्यासुङ्| तेसुर पावलकि तिबाला ताङ्नि ते मोवाला लानि तेसुर गाल्सुङ्| तिकि टुरान्नसकि प्रवचन ङिमि ताङ् ताम क्यासुङ्| ¹⁰ति ति लो ङि देसुङ् तेमे एसियाला हतु यहुदि ताङ् ग्रिक तिबा तानि कन्ज्यककि छिक ङेङ्सुङ्|¹¹पावलकि लाक्पा नेबा कन्ज्यककि महान लाका तिबा क्यासुङ्| ¹²पावलकि जुबुला माज्या रेङ्नि खुर्गाल्सिनाङ् नाबा तिबा ला रेक्सिमा तिबा तेङ्गु तेमे डे तु तिबा तिबि नाङ् नेसुर थेनि गाल्सुङ्|¹³हिङ्सिनाङ् ति दासा चावा येशु मिङ्ला दाक्पु मेसिनाङ् लाका किरु कि यहुदि मेङ् ज्यगु पोन्बु तिबाङ् नक तेमे तिबिकि डे नाक्पु कोबु मि तिबाला दुक सासुङ्, “पावलकि साबु चावा कन्ज्यककि मिङ्ला थेनि ग्युक् ङा ख्योरुङ्ला कादेन किउ| ¹⁴तुक किसाला दक्पुज्यिक गेरिक सिना गेर्पु यहुदि स्केवा कि मेरा दिन पुज्युङ् तिबा नक्।¹⁵दक्पु ज्यिक डे नाक्पु कि तिबाला दुक सिक्यासुङ्, “वा येशुला ङे ङोस्येक्यु, तेमे पावल ला साङ् ङो स्येक्यु तेमे ख्योरुङ् दि सु हिङ्। ¹⁶तेमे ति डे नाक्पुकि थु कोबु मि तिबि खाला (म म) क्यासुङ् तेमे तिबाला बाङ्ला दाम्नि क्यानि दुसुङ् तेमे तिबा ति खाङ्बा नेसुर पेर्तुङ्बा गाल्नि मा थेनि गाल्सुङ्। ¹⁷एफिससला देतु यहुदि ताङ् ग्रिक तेरिक मोवा क्याबु तिबाला ति ताम हाक्कोसुङ्।ति किकिसाला तिबि नाङ्ला बोबु ज्यिबा लेसुङ् तेमे येशुकि सोवा गाल्सुङ्।¹⁸तेमे तेरिक मोवा क्याबु तिबा लेम्नि दाक्पि क्याबु मेलेबा लाका तिबा सेम्ला लासुङ्। ¹⁹टुनामुना किरु तिबिकि दाक्पि क्षो तिबा आला मितिबि मिगाला रेसुङ्। तिबिकि ति तेरिक ङोसिङ् ति तङ्डा ङाप्ज्यु ङुल् डिनक। ²⁰तुक क्यानि राङ् कन्ज्यककि सुङ् आला ङारला फेल्नि गाल्सुङ्।²¹तेमे पावलकि एफिससला दाक्पि सेवा लाका क्यानि सिङ्सिमा ज्येङ्नि थुकि गमा क्यानि माकेडोनिया ताङ् अखैया दाङ् यरुशलेम नेबा ड सेम क्यासुङ्। तिकि सासुङ्, “यरुशलेम खोल्सिमा ङा रोमलाङ् डोराङ् गोक्यु।“ ²²पावलकि दाक्पि मेरा ङि यक्पु तिबा तिमोथि ताङ् एरास्तसला माकेडोनियाला ताङ्सुङ् तिबि कि पावलला किटो क्याबु हिङ्। तेमे पावल दाक्पु ति एसिया लाराङ् देसुङ्।²³ति तुज्येला राङ् एफिससला ति मार्गकि लोला बोबु सिरोक् क्यासुङ्। ²⁴डायनाकि ङुलकि कु तिबा ज ङुल सिल्पकार डेमेत्रियसडकि याक्पु तिबाला आला जोङ् तिबा ज्याल्नि तेर्क्यु। ²⁵तिकि किसाला ति मि तिबाला टाउ ज्यिक् राङ् जोनि तिकि सासुङ्, “दाल्जा तिबा, ति व्यापार किकिसाला ङिरेकि आला डेबा जोई नक्।²⁶तेमे ख्यिरेकि थोङ्नि दाङ कोतिङ् ह्ये एफिससला क्या मेदा एफियाला हतु तेरिकला पावलकि चुक्यानि मि तिबाला ति ताम नेबा ग्युर्च्यिसुङ्। तिकि लाक्पि जोबु ताम तिबा ला कान्ज्यक जोबु मिङ्सिदाङ् नक्। ²⁷तिकि किसाला ङिरे व्यपारला मेलेबा मागाल्बा तेमे गेर्पु देवि डायनाकि मन्दिर तेमे तिबि खाला मि तिबिकि आस्था साङ् एसिया ताङ जाबुलिङ् नेसुर राङ् तोर्क्यु।“²⁸दि ताम कोसिमा तिबा गेरिक खक्चा क्यानि दुक सि होरु क्यासुङ एफिसस तिबिकि ल्याहाबु सिना बोबु हिङ्। ²⁹तेमे गेरिक ग्यासाकि मि तिबा फार ताङ् छुर गाल्सुङ्। तेमे पावल तानि माकेडोनिया नेसुर दाल्जा क्यानि लेपु गायस ताङ् अरिस्तार्खस तेमे तिबा गेरिक रङ्गसाला नाङ्ला स्युसुङ्।³⁰पावल ति खादाप ला ड सेम क्यासुङ्मतेमे टावा तिबि कि क्याक्सुङ्। ³¹हिङ्सिनाङ् लाला तेकि का ङ्येतु मितिबि कि पावलला ति मि माङ्बि नाङ्ला माङ् सिनि ग्यासो स्युइदाङ् लेन ताङ्सुङ् तिबा पावलकि दाल्जा नक। ³²लाला मि तिबि कि कआङ् ताम सिदाङ् नक लाला तिबिकि राङ्सा राङ् सिनक तेमे मि बाङि नाङि मि तिबागेरिक कि सेम फार ताङ् छूर गाल्नि खाङ् किरु किरु गाल्सुङ् आला मि तिबाला दि तिबा ते च्यिला जोबु हिङ् सिनि सा छ्या माबिङ् नक्।³³तेमे यहुदि तिबिकि अलेक्जेटरनला मि बाङि नाङ्ला टिनि लेसुङ् दाङ् तिकिकि लाक् लातेप क्यासुङ् तेमे जोबु मिला येदेन तेरुपला का बिन्सुङ् ³⁴तेमे अलेक्जेन्टर ताङ् यहुदि हिङ् सिनि छ्या ङ्येसुङ् तेमे तिबा गेरिक कि होरु च्यिकला राङ् तुज्ये ङि साक एफिसि तिबि ल्याहाबु सिना बोबु ह्ये सि दाङ् होरु तेन्सुङ्।³⁵तेमे ति दासा कि सचिब तिकि गेरिक जोबु मि तिबाला खाराक्पा ज्याक्सुङ् एफिसस कि मितिबा एफिसि कि डायना कि ल्हाखाङ् ताङ् मिन नेबा लुबु कु कु तिकि हिदुप हिङ् सुला छ्या मेत्। ³⁶तिकि किसाला दिला मालाङ्बु क्यि मुथुबु तिकि किसाला खिराङ् ङिङ्साङ् क्यानि देगोक्यु तेमे टिबु टिबु काङ् किरु मेङु। ³⁷च्यिलासिसिन दि ख्यिरे कि टिनि लेबु कि मि तिबि ल्हाखाङ् कुन क्याबु ह्ये ल्हामु कि खाला राङ् ह्ये।³⁸तिकि किसाला डेमेत्रियस ताङ् ख्यरे लाका किरु तिबि कि काला काङ् हसिन ठिम किसा दासा तिबा ह्ये दाङ् ते ठिम किरुप तिबा ह्ये ते तिबिकि उजुरि क्यासुङ्। ³⁹तेमे राङ्साङ् ताम तिबा हसिन नामलाङ् जोम खाङ्ला ठिम लाङ्सित। ⁴⁰चिललासिसिन हारिङ्कि खादाब कि ङेबा फगुकि जिबा ह्ये दि काङ् दिकि किसाला हिङ् तिकि ख्याला कि मुथुप्। ⁴¹ति सासिमा सोवाला ङा सोसुङ्।

Chapter 20

¹हाराङहुरुङ सिन सिमा पावलकि लोप्टा तिवाला काताङ नि निवाला सेमसोप क्यासुङ। तेमे तिवा नेसुर टाल्नि माकेडोनिुाला गाल। ²ति ठाटोनेसुर डवेला त्याकि मोवा किरुप तिवाला सेमसोप तिरेन गाल, तकि तिङला खो गिस त्यापा गाल ³तिकि त्य लासुङ देसिमा टुगरर्पु नेसुर सिरिया ला सब सानि छेल्गिनेक् तिजे वेला यहुदि तिविकि तिकि खाला दोक्पुजिक मेलेवा लाका किरुप ताम जोनक्। तिकि किसाला ति माकेडोनिया नेसुर गुर्नि ङा नासम क्यासुङ।⁴- ⁵खोला एसिया सक् वेरियाला देतुप पुरोसकि पुज्युङ सोवाकोस थेसलोनिकेकि मोवातिवा नेसुर मेरा ङि अरिस्ताखर्स ताङ सिकन्दसः डर्विकि गायरा तिमोथिः तेमे एसिया नेसुर तुखिकस ताङ तोमिफसकि दाल्जा क्यासुङ। ⁶फाप् मालुव सिवाङकि तेछेन् तिङला ङिराङ फिलिपि नेसुर टु गेर्पुला ज्यानि गालिन् ङिमा ङाला ङिराङ त्ोआस चाला वोबिन् त्य ङिराङ ङिमा दिन् देतिन् ।⁷ङि दिन् गि थाल्मा दियाला, तेजेवेल ङिराङ सिवाङ च्यगुप जोवुव गलुप् तेमे पावाल मोबा किरुप तिवा तिवि ताचकिरु स्यसुङ् खोकि ज्यार्मा ङिमा नासाम क्याबुप क्यानि खोकि नुप फेस्या सक्ताम क्यासुङ ⁸ङिराङ जोवुव तेङङि खाङ मिक् आला कोपि नोक्।⁹युरिकस मिन वोतुव ज्यादा चिकक कारुङला देनि नोक् तेमे ति ङि सिबु लग्कसुङ। पावलकि लरुङ आला तामकि डो सिन् ङिलवुप ज्यादाति दारा सुम्डा नेसुर लुम्झुङ तेमे तिविकि तिला श्यव रे ति लाङसुङ। ¹⁰तेमे पावल होक्ला गाल्नि तिकि खाला स्युक डिल्सुङ तेमे पाङवा देप्प सुङ। तिकि तिङला खोकि सासुङ "सेम्ला दुक्पा माकि चिला सिसिन् ति सेनवु राङ वे"¹¹तिकि तिङला याङलोङ तेङला गाल्नि सिवाङ च्याक नि सोसुङ। टप्कि ताङसाला खोकि ताम किई देसुङ ति तिङला गाल। ¹²तिबि ति ज्यादाति सेन्वुराङ ख्यराङ तेमे सोमसे ङेसुङ।¹³ङिराङ पावलल सिना योलाराङ टु गेर्पु ज्यानि आस्सोस नेव गालिन त्य ङिरोकि पावलला नुगेर्पुला खुर्नि वतुव किरुप नाबा जोविन। ¹⁴खोकि ङिराङला आस्सोसला थेप्सिामा थेप्सिमा ङिरेकि खोला टुगेर्पुला लाबिन तेमे मिटिलेनेका गालिन्।¹⁵तिकि तिङला ङिराङ त्यसुर डोताङ क्यानि ज्यार्म ङिमाला खियोस गाङहोव खोल्सुङ। ङोराङ साला सम्मोस गाङला वाविन् तेमे ज्यर्मा ङिमाला ङिराङ मिलेटस ग्यासाला वबिन्। ¹⁶चुङसेन पावल पेन्तिकोस ङिमाला यरुशलेम ख्यालुपला रिवा किरुप नक् तिकि किसाला खोकि एसियाला खाङ तुज्यस माक्माबाराङ एफिसास नेसुर डोताङ क्याबु नासम ताङ हिन्।¹⁷मिलेटस नेसुर एफिससकि मितिवा ताङसु तेमे छोयछक कि एल्डर तिवा दाक्पि चाला काताङसुङ। ¹⁸तिबा खोकि चाला वोसिमा, खोकि तिवाला सासुङ" खिराङ तेरिकला छावे एसियला गोवा याबुप तोङडो नेसुर राङ ङे कि खिराङ तानि तुज्ये चुक्क्यानि ताङु वे। ¹⁹यहुदितिसि गोम्छोक्तवि नाङला ङे कि सेम कि तेरिक सेमज्यापनि, मिक्चर तोङिन् ताङ दुक्पि नाङला चावाकि याक् क्याविन्। ²⁰ल्यामु ताम तिवा किरुप खिरेचाला ढाक्पुलाराङ मारे तेमे तेरिक थाँङव क्यानि ङे कि खाङबा गाल्नि चुक्य क्यानि खिराङला यान्देन विदिन्न् सानि खिराङला छया वे। ²¹खिराङला छया वे ङे कि चुक क्यानि यहुदि ताङ गिक् ङकारला कन्जयक नेसुर य‍गुर्नि सेम गुरुप कि गो किउ सानि ओरे चावा येशूला मोवा किउ सानि साबिन्।²²ता ल्हेसा ङा थुचेङिला किरुङ गोबु गाल्नि यरुसलेमला डोइ वे त्य ङाला खाङ गिते छामे। ²³थचेङिकि ङाला दिकिदुकज तेरिक ग्यासाला च्याताकताङ दुक्पा तिवि ग्वनि वे। ²⁴ङा मेजुला चिनाङ गोङकि मिकिऊ तेमे कन्ज्यक काटिन्कि लेन ल्येमुकि किदुप डोला ङे छयङुब लाका चावा येशु नेसुर येतुवा लाका सिन्दा किऊ।²⁵तेमे ता ल्होसा ङाला छावे खिराङ तेरिकला ङेकि ज्यलख्पा लेन् लापुप हिन् । खिरेकि ला तातिङने ङे चयाङा मोथुङ। ²⁶तिकिकिसाला खिराङला हाङि ङिमाला दि किदुक सिऊ ङा खाङमिति ठागि नेसुर गयवामेतु वे । ²⁷चिला सिसिन ङे कि खिराङ तिवाला कन्ज्यककि तेरिक सेम स्यातुप नेसुर ङालाराङ माखो। तिकिकिसाला खिराङ तेरिकला।²⁸ढाक्पिखाला ताङ तेरिक कि खाला स्याङसेद ति वगालकि खाला थु चेङिकि खिराङला देखरेख किरुप लाका तिवा चोसुङ चावा कि दाक्पिराङ ठाक्नेसुर ङेतु खोकि वगलकि लुक्झि क्यानि खिराङ लाका कि। ²⁹ङाला छा वे देसुर गाल्सिमा जिवालाङदे जिक्तिवा खिरे पार्ल स्यागु तेमे वगाल तेजेराङ मन्यगु। ³⁰ङाला छया वे खिरेनाङला नेसुर काङ मि तिवा गिऊ, तेमे लेप्टा तिवाला ढाक्पि तिङला ढेनुपला लाका मेतेरुप ताम तिवा किऊ।³¹तुककिसा चाङससे कि दि नासाम तोङ ल्हो सुम साक ङोन ताङ नुप मिक्चुर तोङिदे खिराङ तेरिला का विदि ³²ता ङा खिराङला कोन्ज्वक ताङ खोकि काटिनकि सुङला भकु हिन, तिकि खिराङला राँबु जो चुपकिउ त्यमे कोन्ज्वकला राङि मिजि बुलुप तिवि पार्ला खिराङला अङजेनछेन्वु तेर्थुपकिउ।³³ङेकि सु साङ् मिकि सेर, ङुल् ताङ् माज्या ङेतुप् नावा माक्या । ³⁴खिराङ्ला राङ् क्षा वे, दि लाक्पा तिबिकि राङ्गि ताङ् ङातानि हतुप् तिबाला गोबु तिबा छे च्यिनि वे । ³⁵नाम्लाङ् चुक् क्यानी ङेकि खिराङ्ला लाका क्यनि ङार मेतुप् तिबाला र क्यि गोक्यि तेमे चावायेशुकि सुङ् तिबा नासाम् तोङ् गोक्यि सिनि ता बिन्नि वे । तेमे खोकि राङ् दुक् सिन् वे, “लाङ्गुप् सिनाङ् तेरुप् ति माङ् मलाम्कि ताम् हिन् ।“³⁶खोकि दुक् क्यानि ताम् क्यानि सिन्सिमा खोकि टिमुङ् साला चुनि मि तेर तानि सँ ताप्सुङ् । ³⁷तिबा तेरिग् आला ङुनि , पाङ्बा ताम्नि पुका क्यासुङ् । ³⁸तिबिकि खोकि ङोतुङ् याङ् लोङ् नाम् साङ् मोथोङ्द सिनि खोकि सिक्याबुकि क्यिसाला तिबा मेरा आलाकि सेम्दुक् क्यासुङ् । तेमे तिबिकि कोला टु साक् क्याल्सुङ् ।

Chapter 21

¹ङिराङ् तिबातनि टाल्निते टुगेर्पु का ला गालिन्, ङिराङ् कोष ग्यासा छ्यला गालिन्। त्यासुर ङिराङि ज्यार्मि ङिराङ्ला रोडस ग्यासा नेसुर थाल्निते पटारस् ग्यासा नेबा गालिन्। ²ङोरेकि फोनिके नेवा डोइकिरप् टुगेर्पुला जेनिते गालिन्।³ङिराङ् साइप्रसकि ग्याम्छोकि साला हसिमा, ङिरेकि ङिरेकि तिल यान्बि छ्यला जोनिते सिरियाला गालिन्। तेमे टुरोस ग्यासला पापिन्। चिला सिसिन् ति टुगेर्पुला खबु सामा तिबा त्याराङ् बेप्गोबु नक्। ⁴ङिरेकी टावा तिवाला टेसिमा ङिराङ् त्या ङिमा दिन् साक देतिन् । ति टावा तिविकि थुचेङङे नेसुर पावाल कि यरुशलेमला काङ्बा जुबु म्याङङु सिक्यासुङ ।⁵

⁶ङिराङ् दूगेपार्ला ज्यानिते याङ्लोङ् गालिङ्, तेमे तिवा याङलोङ् दाक्पि खाङवाला गाल्सुङ्।⁷ङिरेकी टुरोसकि लाम सिदा क्यासिमा ङिराङ् टोलेमाइसला हनि ख्योल्सुङ्। ⁸ज्यामी ङिमाला ङिराङ् टालिन्,तेमे कैसरिया नेवा गालिन् ङिराङ लेन ल्यामु लापुप फिलिप कि खाङवाला गालिन्, ति मेरा दिन् नेसुर मिच्यिक दिन्। ङिराङ् ति तानिराङ् देतिन्। ⁹ति मितिकिदि पुम सी नक् तिविकि लुङदेम्वा लाप्किक।¹⁰ङिराङ् ते ङिमाचोजिक दितुक वेला ते यहूदिया नेसुर अगाबस सिरु मेराजिक लुङतेम्बा ल्यासुङ्। ¹¹ति निरेचाला लेसुङ्, तेमे पावल की करा लासुङ्। ति करा की तिगी खरे लाक्पा ताङ् कङबा ठासुङ् तेमे सिक्यासुङ् “ थुच्याङी की दुकसासुङ्, यरुशलेकी यहुदी तिबीकी तिला ज्यान मिरिक कि लाक्तुला विन्सुङ्।’’¹²ङिरेकि तिनक् ताम् कोसिमा, ङिराङ्ताङ् क्यानि मि तिबा तेरिक्कि पावनल्ला यरुशलेम्ला माडो सिनिते गोङ्बा स्युबिन्। ¹³तेसुर पावलकि ताम् लक्सुङ्, “ङाला डोमिजिबुला ङुनिते माक्योर। चिला सिसिन् ङा चावा कन्ज्यक् कि मिन्ला टागुला क्याजिक् मिन्। यरुशलेम्ला स्यापलाङ् टेगे हये। ¹⁴पावल कि ग्युरुप् सेम् माक्यासिमा ङिरेकि सिरुप् ताङ्ङिन्, तेमे साबिन्, “चावाकि साबु दगेराङ् हुङ्सित।”¹⁵ति ङिमि तिङ्ला ङिरेकि दाक्पि बेर्पा तिबा लानिते यरुसलेम थाका गालिन्। ¹⁶केसेरियास नेसुर लाला टाबा तिबाङ् ङिराङ् तानिराङ् गाल्सुङ्। तिबिकि साइप्रस नेसुर लेपु मानासुन् मिन् क्याबु ङिङ्बा टाबा च्यिक्ला टिनिते लेसुङ्, ति तानिङिराङ् देतिन्।¹⁷ङिराङ् यरुशलेमला ख्योल्सिमा, उज्यु नुक तिबिकि ङिराङ्ला गादिङ्ङि गासोस्युसुङ्। ¹⁸ज्यार्मा ङिमाला पावल ङिराङ् तानि, याकुप त्ये ख्योलसुङ्, त्या तेरिक् मिछ्येतिबा हबु नक्। ¹⁹पावल कि तिबाला गासो स्युसिमा, तिबि दाक्पि यक् नेसुर कन्ज्यक् कि ज्येन मि तिबि पार्ला रेरे क्यानिते लाप्सुङ्।²⁰ति कोसिमा तिबिक कन्ज्यक्ला मोवा पुलसुङ्। तेमे तिबिकि तिला सिक्यासुङ्, “आला यहुदि तिबिकि रेवाक्याबु हये। तिबा सुङ् ङेदुप्ला त्यामु हये। ²¹ख्यरेकि ज्यार्मा मिरिक् तिबि पार्ला देनिते तेरिक् यहुदि तिबाला मोशाला पिताङ् तोङ् दिनिते लोप्क्यु, तेमे दाक्पि पेजा तिबिति खातना माकि तेमे ङिङ्बा किताङ् तिबा माकि सिनिते सिउ सिनिते ख्यरे कला तिबाला सिक्याबु हये।²²ङिरेकि खाङ् किरुजा? हुतुङ् राङ् तिबिक ख्योरुङ् त्ये हबु ताम् कोक्यु। ²³तिकि किसाला ता ङिरेकि खाङ् सिक्यासुङ् ति किसा। ङिराङ् तानि भाकल् क्याबु मि मेरा सि हये। ²⁴ति मेरा सि मि तिबाला टिनिते ज्युक्, तेमे तिबा तानिराङ् दाक्पुला चेङ्ङे जो, तेमे तिबि टाङ्ङा च्यालनिते बिन्, तिबि दाक्पि र्हा टेक्सित्। दुक्यानि तिबिकि दाक्पि कला लापु ताम् तिबा निन् सिनिते रेत्पा किसित्। ख्योरुङ् ठिम् ङेनिराङ् मिजि क्योङङिन् नक् सिनिते तिबिक छ्याङेदा किसित्।²⁵हिन्सिराङ् रेवा किरुप् ज्यार्मा मिरिक् तिबि कला तिबिकि दाक्पिराङ् कुला जिन्बा बिदुप् ताम् तिबा, ठाक् ताङ् जिङ्बा च्युनिते सेतुप् तिबा, तेमे स्याम्डेन् नेसुर थारे देगोबु सिनिते ङिरेकि टिबिन्। ²⁶ति तिङ्ला पावल कि ति मि तिबाला लासुङ्, तेमे ज्यार्मा ङिमाला तिबा तेरिक्ला सिनिते जिबा बुलुसाक्, चेङ्ङे डप् कि तुज्ये हिन सिनिते सिक्यासुङ् तेमे तिबा तानिराङ् छ्योखाङ्ला चेङ्ङे जोसुङ्।²⁷ङिमा दिन् डप् छाल्सिमा, एसियानेसुर लेपुप् लाला यहुदि तिबिकि पावलला थोङ्सुङ्,तेमे तिबा तेरिक्ला ङ्यार्मा लाङ्निते पावल ला लाक्पा ग्याप्सुङ्। ²⁸तिबा कारि देदिन्ताङ् नक्, “इझ्राएल कि मितिबा ङिराङ्ला र्ह कि। मिरिक् तिबा, ठिम् ताङ् दि दासाकि फिलक्पाला तेरिक्ला ताम लोपु मि दि दिराङ् हिन्। तेमे दिकि ग्रिक्कि मि तिबालाङ् छ्योखाङ् नाङ्ला टिनि हबु हये, तेमे ति चेङ्ङे दासाला मेचेङ् जोबु हये।” ²⁹चिला सिसिन् तिविकि एफिससकि त्रोफिमला ति तानिते ग्यासाला थोङ्गुप् नक, तेमे पावल किराङ् रिला छ्योखाङ् नाङ्ला टिनिहबु जाइ सिनिरे सासुङ्।³⁰ग्यासाला हतुप् तेरिक् मिरिक् तिबाला ङ्यार्मा लाङ्सुङ्, तेमे तेरिक् मि तिबा छ्यनिते तिबिकि पावलला जिम्सुङ्। तिबिकि पावलला टिनिते ल्हाखाङ्ङि फिला तेनिते गो चेसुङ्। ³¹तिबिकि तिला सेतुप् छाल्सिमा, योरुशलेम तेरिक् हाराङ्हुरुङ् गाल्सुङ् सिरुप् लेन् ति माग्मि छ्येम्बुकि चाला ख्योल्सुङ्।³²ति माग्मि छ्येम्बु ताङ् माग्मि तिबा टिनिते ति मि आला जोम्सा दासा नेबा गाल्सुङ् तेमे मिरिक् तिबिकि ति माग्मि ताङ् माग्मि छ्येति थोङ्सिमा पावलला दुङ्ङुप् ति ताङ्सुङ्। ³³तेमे ति माग्मि छ्ये ति पावल कि चाला गाल्सुङ् तेमे पावल ला जिम्निते च्याताक् ङि थनि टसा सिनिते का बिन्सुङ्। रिकि पावल ति सुहिन् तेमे दिकि खाङ् क्यासुङ् सिनिते टिसुङ्।³⁴मि आला नाङ्नेसुर ताम् दक्पुज्यिक्राङ् सिदाङ् कारि तेन्सुङ्। दि तेरिक् च्याराङ् चिरिक्कि किसाला माग्मि छ्यतिकि खाङ् सिमाथु तेमे पावल ला माग्मि देसादासाला टिनिते स्यक् सिनिते सिक्यासुङ्। ³⁵पावल टापाला ख्योल्सिमा मिरिक् आला तिबिकि किसाला तिला माग्मि तिबिकि टिनि गाल्सुङ्। ³⁶मिरिक आला तिमिकि तिङ् ङ्यगिनताङ् कारि देदिन्, “ दि नेसुर थारेराङ् देदा’’³⁷पावल ला माग्मि देसा दासाला टिनि हुङ्ङ तुज्येला तिकि माग्मि धये तिला सासुङ् “खाङ् ङा ख्योरुङला ताम च्यिक ङि सि?’’माग्मि धये तिकि सिक्यासुङ्, “ खाङ् ख्योरुङ् ग्रिकला ताम किथुकिना ? ³⁸खाङ् ख्योरुङ् तङ्ला खाला लाङ्गु कि गमा ग्यानि तङ्डा सि जिवालोङगुप मितिबाला खाङ् म्यातुप दासाला दिनगालुप ति?³⁹पावल कि दिबाला सिक्यासुङ्, “ङा किलिकियाकि टार्सस ग्यासाकि मिरिक च्यिक् हिन्। ङा ख्योरुङ्ला गोङ्बा स्युगुप्, ङाला दि मिरिक् तिबा तानि बातेर किरुप् नाङ्।” ⁴⁰माग्मि छ्येतिकि पावल ला का बिन्सिमा पावल टापाला जेसुङ् तेमे मिरिक् आला कि छ्यला ग्युर्निते लाक्पा युसुङ्। तेमे तेरिक् खाराक् खाराक्पा देसिमा, तिकि तिबातानि हिब्रुला ताम क्यासुङ्

Chapter 22

¹ङेय इजि नुक ताङ पापा तिबा ङये थार्वा किरुप ताम ङ्येन , ति ङेकी दिजो बेला ख्यिराङला सिउ । ²पावल कि तिबाला हिब्रु तामला ताम क्याबु थोङसिमा मि तिबा खाराक्पा देसुङ । तिकि सिक्यासुङ ।³" ङा सिलिसियाकी टार्ससला केबु यहुदि हिन् । हिनसिराङ दि ग्यासाला तिजोराङ युकुब बेला ङयेतुप येदेन मि हिन् । ङाला अरे पाबोमु माम्बोमु तिबि ङार्मा ठिम ति तगेराङ येदेन लाप । आरिङ ख्यिराङ तगेराङ कन्ज्यक लागिला ङार्मा गालुप वाई । ⁴ङयेकि दि लामला स्येप साक राङ तुलिन। ङयेकि पुमा तिबाला ताङ क्ष्यकपेजा तिबा ङियकार ला टाबिन , तेमे तिबाला चोनखाङ ला बिदिन् । ⁵दिकि बारेला क्ष्योने ताङ तेरिग् डिक्जोम क्ष्येला पाङबु बिन्सुङ । खो नेमा दमस्कला वातुप यहुदी बन्थु तिबाला टिबु स्यु ङ्येनि ङा दमस्कसला गाल्नी ये वातुप मोबाला टानी यरुशलेमला खुङगोच्यु ।⁶ङा युकिन वाई दमस्कसकी चाला लेम्नी क्ष्योल्सिन पार्ला अचानक ङेय फार्ला छुरला देवाचेन लेमा लेपु ठादिङि लेसुङ । ⁷ङा साला डिल्सुङ तेमे ङाला दिनोक सिक्याबु ओरु कोसुङ , ए शाऊला, ए शाऊल खाङ सिनी ख्योरुङ ङये ति यगिन कि ? ⁸ङेकी ताम लकीन "खो सु हिन चावा ? खोकी ङाला सिक्यासुङ ङा नासरतकी येशु हिन् । तिला ख्योरुङ ति यगिन किउ ।⁹ङा तानी वातुप तिबिकी ठादिङी ति थोङसुङ हिनसिराङ ङा तानी ताम किरुप ओरु ति माको । ¹⁰ङये कि सिक्याबिन चावा ङयेकी खाङ किमोच्यी चावा की ङाला सिक्यासुङ " ल तेमे दमस्कसला ज्युक । त्ये राङ ख्योरुङला ख्यरे किगोबु यक तेरिक छ्या देन्गीउ । ¹¹ङयेकी ति ठादिङी किसाला खाङ थोङमाथुप तिकि किसाला ङा तानी वातुप मि तिबीकी ङये लाक्पा ला जिम्नी दमस्कसला च्याल्सुङ ।¹²ङयेकी त्ये ठिम तगेराङ ल्यामु क्यानी मिजि थारुप ताङ त्ये देतुप यहुदी तिबी ङेयेतुप ताङदेन ङेयतुप हनतिया मिन क्याबु मि ठेसुङ । ¹³ति मि ङये चाला लेसुङ तेमे लानी सिक्यासुङ "नुक शाऊल ल्हाप थप मोबा ङयेत । " तिजो बेला राङ ङयेकी ल्हा थुप्सुङ ।¹⁴तिजि खेर तिला सिक्याबिन , अरे पाबोमु तिबीकी कन्ज्यकला खोकी सेम छ्या वातुप ताङ गिपा मेतुप मि थोङनी ताङ खोकी खे चाला थेदुव ओरुला ङयेदुप ख्योरुङला दाबुप वाई । ¹⁵खाङसिणि सिसिन ख्येर थोङुप ताङ कोतुप ताम तिबी बारेला ख्यरे तेरिग मितिबि लागिला खोकी पाङबु जेउ । ¹⁶ता ख्यिराङ खाङ सिनि गनी देनी वाई ल तेमे बप्तिस्मा ल तेमे खोकी नाम लानी दाक्पी दिक्पा तिबा टु ।¹⁷ङा यरुशलेम ला ग्युर्सिमा ङेकी क्ष्योछोक ला सवा देप्सिन ङा मेलेबा दासाला क्ष्योल्सुङ । ¹⁸खोकि ङाला दुक् सिक्याबु ङेकि थोङ्सुङ् “टिम्बु क्यि, तेमे यरुसलेम् तोङ् । च्लयिलेसिसिन् तिबिकि ङे कला ख्यरे पाङ्बु सेम्ला मालाङ्द ।“¹⁹ङेय सिक्यबिन , हे चावा ङयेकी तेरिग जोमखाम ला स्युनी खोला मोबा किरुप तिबाला ङयेकी चोनखाङ ला लुकुप ताङ लितुप ताम ख्यिराङला राङ क्ष्या वाई । ²⁰खोकी थोङुप मि स्तिफनस ति ठाक डोइ किसिन ङाङ चाला राङ लानि हिन सि वातु नोक । तेमे तिकि सेतुप मि तिबि माज्याला गुनी वातुप नोक । ²¹हिनसिराङ खोकी ङाला सिक्यासुङ 'ज्युक' खाङसिनि सिसिन ख्योरुङला ङा ज्येन रु तिबि चाला तोङु।²²मि तिबा दिजोसाक पावल ताम ङ्येटिन देसुङ हिनसिराङ ति तिङला तिबा ओरु क्यासुङ " दिनोक दिनोक मितिबा जोबुलीङला ताङनी हिन । ति थारुप खाल मेन" ²³तिबा ओरु किदाङ दाक्पी माज्या ज्युरिदाङ लुङला थाला लगेङीन्दाङ किई । ²⁴माग्मी पावलला खाङ व्यारेक नाङला स्युकु का बिन्सुङ । तिबा तिकी लागि खाङ सिबि नुक क्यानी ओरु क्यासुङ सिनी तिकी दाक्पी राङ क्ष्या ,ङयेतुप की लागिला तिकी पावलला ल्यिइदाङ टेप का बिन्सुङ ।²⁵केजुला तिबिकी पावलला थाक्पाथनी टासुङ पावल की चाला राङ लानी वातुप कप्तानकी सिक्यासुङ " खाङ दक्पुज्यीक रोमी मि ति मेलेबा मोथोङ बु मि ला कोर्रा ज्याम्नी खोकी लागि ठिम तानी दाल्जा कीइ? ²⁶कप्तान कि दि कोसीमा माग्मी तिबा गाल्नी सिक्यासुङ " खो की दि मि तिबा खाङ किरुप छालुप वाई ? खाङसिनि सिसिन दि मि तिबा रोमी मि डे दिननोक ।²⁷माग्मी की ल्येम्नी पावलकी स्यिकासुङ ङाला सि , खाङ ख्यिराङ रोमि मि हिन । तेमे पावलकी सिक्याप हिन् । ²⁸माग्मी कि सिक्यासुङ ङेकी आला बोमु डेबा च्याल्नी ति मि ख्येगा क्यासुङ । पावलकी सिक्यासुङ "हिनसिराङ ङा या फेबुनेमा रीं मि हिन् । ²⁹तिनेमा पावलकी टिनी किरू कि किरुप मि तिबा स्यारी तिला ताङनी लेसुङ । पावल रोमी मि हिदुप नोक सिरुप क्ष्या ङ्योसिमा माग्मी ङाङ ज्यिबा क्यासुङ खाङसिनी सिसिन तिकी तिला टाबु नोक ।³⁰साला तिला माग्मीकी पावलकी लागिला यहुदी तिबाला कुबुप क्ष्येर्पा ओथुङ ला लोपुप छालिन । तिकि किसाला तिकी पावलला फिला तेन्सुङ । तेमे क्ष्येबु क्ष्योने तिबा ताङ जोमखाङका तेरिक मि तिबा कोप का बिन्सुङ । ति तिङला तिकी पावलला मो खनी तिबि गमला लानी ज्यक् सुङ ।

Chapter 23

¹पावलकि बाङि मि छसा थाका ल्हानि सिक्यासुङ, "ए उज्यु नुक् तिवा, हारिङसाग् कन्ज्यककि दङ्ला रिग्पा टेमुला थार्नि वे । ²छ्याने गेर्पुकि चाला टाङि देतुप् तिवाला पावलकि च्याङाला ग्योप सिनि का बिन्सुङ । ³ति तिङ्ला पावकि तिला सिक्यासुङ्,"कन्ज्यककि ख्योरुङ पाग् युलुप् सामला साङ ग्यागुइ। ख्यरेकि ठिम थग्मने ङे ल्यामु मेलेवा बेतुप्ला देतुप् हिन, तेमे साङ ठिमकि खाला लानि ङाला दुङ्गुप् का तेर्क्यु?"⁴ति चाला टाङि देतुप् तिवि सिक्यासुङ,"काङ ख्योरुङ क्ष्याने गेर्पुला मेलेवा सिउ?" ⁵पावलकि सिक्यासुङ,"उज्यु नुक तिवा, खोति क्ष्याने गेर्पु हिन सिनि ङेकि क्ष्या माङे । चिला सिसिन दुगसिनि टिनि वे, "ख्यरेकि ख्यरे मितिवि ओङ्ज्येन कितुप् तिवाला मेलेवा सिरुप् मेङुइ ।"⁶तजोला पावलकि छोग्पाकि क्ष्यज्यिग्ला सदुकि तिवाताङ राङ्सा क्ष्यला फरिसितिवा नक् सिनि थोङ्सुङ तजोला तिकि छोग्पि नाङ्ला वोरु बोबि सिक्यासुङ, "उज्यु नुक् तिवा, ङा फरिसिकि चिक् पुज्युङ हिन । श्येप तिविकि ग्युर्वाला टेङ्बु रेवा वतुप्कि किसाला ङाला ठिम किइ वे।" ⁷तिकि दि ताम सिक्यासिमा सदुकिताङ फरिसिकि पार्ला छिग्श्या श्योर्सुङ, तेमे ति छोग्पा टाल्सुङ । ⁸चिले सिसिन सदुकि तिवि ग्यर्वा मेङ्गुए, देवाच्येनकि थुचेनताङ थु तिवा मेत सिनि सिउइ, हिन्सिनाङ फरिसितिविकिदि दिवा तेरिक् वे सिनि सिउइ।⁹तिकि किसाला त्ये च्यारेङ् च्यिरिङ वोरु क्यासुङ्, तेमे फरिसितिवा नाङ्ने लालि लालि छ्योला खाम वतुप तिवा खक लानि दुग सिइ ताम किरुप् ज्युसुङ, "दि मिला दि ङेराङ काङ ज्यिगाङ लाका मेलेवा मोथोङ्नग् ।" दोजो देवाच्येन थुकिराङ् तिला सिक्याबु हिन्सिन काङ् किरुजा? ¹⁰तोजोला त्ये हारुङ थामु बोबो श्योर्सुङ, तिविकि पावलला द्प्किदे सिनि माग्मि छ्येबु ति जिवा क्यासुङ । तिकिकिसाला तिगि मालिमला गाल्नि च्छोक्पाकि पार्नेसुर पावलला माग्मि तिवा देतुप् दासाला टि श्यक् सिनि का बिन्सुङ्।¹¹राङ्सा नुप्ला कन्ज्यक तिकि चाला लेमनि सिक्यासुङ,"जिवा माकि, च्युक क्यानि ख्यरेकि ङे कला किदुक् बिन्दुप् वे, तुक क्यानिराङ ख्यरेकि रोमला साङ किदुक् तेर्गोक्यु।"¹²तजोला नाम लासुङ लालि यहुदि तिवा खब्रे नाङ्लाराङ ताम क्यानि तिवा दाग्पुराङ दिग्पा वतुप् नक सिनि छ्या ङेसुङः तिविकि दुक् सिक्यासुङ, तिविकि पावलला मासेबा काङ मासाउइ, काङ मुथुङुइ सिक्यासुङ। ¹³तुक् सिरुप् तिवा खाल ङ्यि सिना साङ ल्हाग्पा नक्।¹⁴तिवाति छ्यो खाम वतुप् ति ताङ गमा कितुप् तिवि चाला गाल्नि सिक्यासुङ, ङिरेकि पावलला मासेबा काङजिगाङ मासाउइ मुथुङु सिनि ना क्यालु वे । ¹⁵तुग् किसाला खोकि श्युवाला ति सिनाङ ल्यामु क्यानि ठिम किरुप्ला छोक्पाकि छ्येबुला पावलला मो टिनि हुङ्गुप्ला सिसित्। ङेराङ्दि ति दे हुङ्गुप् सिना गमाला राङ तिला सेतुप्ला टेगे देकिद।¹⁶तजोला तिविकि तिला सेतुप् सिनि गुनि वतुप् नक सिनि पावलकि छाप्युग् कि कोसुङ ।तिकिकिसाला, ति माग्मि दासाला श्युनि पावलला ति ताम सिक्यासुङ् । ¹⁷पावलकि माग्मि नाङ्ने मिराचिग् माग्मिला काताङ्नि सिक्यासुङ,"दि ज्येदा ला माग्मि छ्येम्बु चाला टिनि ग्युक् चिला सिसिन दि तानि तिला सिरुप् चिन्दिङ ताम मेत्।"¹⁸तिकि किसाला तिगि ज्यादा ख्यक्पेजा माग्मि छ्ये चाला टि गाल्सुङ, तेमे तिकि सिक्यासुङ, "चोन्खाङ्नाङ्ला उम्नि वतुप् पावलकि ङाला काताङ्सुङ तेमे ति ख्यक्पेजा खोकि चाला टि ग्युक् सिक्या। तिताङ् क्यानि खोला सिरुप् ताम वे ।" ¹⁹माग्मि छ्येम्बुकि ति ख्यक्पेजाला लाक्पाला जिम्नि मोथोङ्बु दासाला टिनि गाल्नि टिसुङ्,"ख्यरेकि ङाला काङ सिरुप् वे ?"²⁰ति ज्येदा ख्यक्पेजा तिकि सिक्यासुङ,"तिविकि तिकि श्युवाला हारुङ ल्यामु क्यानि ट्येप् सिनि ति यहुदितिवि साला पावलला मालिम छोक्ला टि हुङ्गुप् सिनि ताम् डिग्गुप् वे । ²¹हिन्सिनाङ पावलला तिवि लाग्ला मातेर चिला सिसिन ति दासाला पावलला सेतुप् सिनि मेरा खाल्ङि सिना बाङि मि गुनि देनि वे। तिविकि पावलल मासेबु साक् काङजिगाङ साप् मुथुङु सिनि ना क्याल्नि वे।"²²तिकि किसा माग्मि छ्येकि ति ज्यादा ख्यकपेजाला दिङ्ग्या का बिनि डो चिसुङ,"ख्यरेकि ङाला सिक्याबु ताम तिवा ज्येन सुलाङ मासिसा।" ²³तितिङ्ला तिकि मेरा ङि माग्मिला काताङ्नि सिक्यासुङ, "कैसरिया साक डबला मि ग्या ङि माग्मि खाल ङि ताङ च्यु ताङ ग्या ङि दुङ खुरुप् मि तिवाला टेगे जो । खिराङ नुप्कि च्याप्तङ्माला डो डोक्युइ ।" ²⁴तेमे तिकि पावलकि जेक थुबु पालाङ छाल्नि ओङ्ज्येन फेलिक्स चाला क्योल सिनि का बिन्सुङ।²⁵ति तिङ्ला तिकि दिज्योङ टिग्लेन टिसुङ । ²⁶क्लाउडियस लुसियसनेसुर, ताङ्देन किदिमु ङुलखाङ छ्येम्बु फेलिक्सला गासो श्यप् । ²⁷दि मिति यहुदि तिवि जिम्नक, तिविकि दिला सेतुप् छाल्नक । ङेकि माग्मि तिवाताङ गाल्नि दि मिला टालिन, ति तिङ्ला दि रोमकि मि नक सिनि छ्या ङेसुङ् ।²⁸ति मितिवि दि मिला चिला क्यान चुबु हिन सिनि श्येबुला ङेकि तिल तिवि छोक्पाला टि वबिन् । ²⁹ङे छ्या ङेसुङ तिविकि तिवि राङि ठिम खाला दि मिला क्यान चुबु नक । हिन्सिनाङ सेतुप् सिनि चोन्खाङ्ला लुग्राङ गोबु मेलेवा लाका ङेकि माथोङ । ³⁰तिला सेतुप् छालुप् ताम ति ङाला सिक्यासुङ तिकिकिसला ङे श्यारि दि मिला ख्यरे चाला ताङु हिन, दिला क्यान चुबु मितिवा दिकि कला काङकाङ वे दि तेरिग् खोकि दङ्लाराङ ज्यकुप। सिनि लेन बिनि वे ।³¹माग्मि तिवि तिवाला बिन्दुप् का दगेराङ पावलला टि गाल तेमे ति नुप्लाराङ तिला एन्टिपाट्रिसला टि लेसुङ। ³²राङसा ङिमाला माग्मि तिविकि पावलला ता ज्येकुप् तिवा ताङ ज्याङ्नि माग्मिखाङ्ला ग्युर्सुङ । ³³तेमे ता ज्येकुप् तिवा कैसरिया ख्योल्सुङ तिविकि ओङ्ज्येनला टिग्लेन तानि पावलला च्याग् बिन्सुङ् ।³⁴तेमे ओङ्ज्येनकि टिग्लेन रासुङ तिकि पावलल केन्सुर वबु हिन सिनि टिसुङ । ति किलिकिया नेसुर वबु ताम छ्या ङेसुङ ³⁵तिकि सिक्यासुङ ख्योरुङ्ला केन जुबु मितिवा वासिमा ङा ख्यरे तेरिग् ताम ङेन्ग्यु ।तेमे तिकि पावलला हेरोदकि ग्याल्खाङ्ला ज्यगु सिनि का बिन्सुङ ।

Chapter 24

¹ङिमा ङाकि तिङ्ला, क्ष्येम्बु कोङ्यार हननिया, काङ लाम गमा किरुप् तिवा ताङ तर्तुलस मिन क्याबु लेमु लुङ्देन् लापुप् मि त्ये गाल्सुङ। दि मि तिविकि ओङ्ज्येन किरुप् मि चाला पावल कि खाला क्यान चुसुङ। ²तजोला पावल ओङ्ज्येन किरुप् मि चाला टाङि लासुङ, तुर्तसकि पावलला क्यान जुबु ज्युनि ओङ्ज्येन किरुप् मिला सिक्यासुङ,"खोकि किसाला ङेराङ्ला गेर्पु सेम येङि च्युङु वे; ख्योकि नाम्लाङ मिसिन्बुला सिन ल्हाबु कि किसाला ङेरे लुङ्बा ल्यामु च्युङु वे । ³तिकि किसाला थेन्बुला वतुप् फेलिक्स, तेरिक थुचिछ्ये तेरिन खोकिक्याबु क्याबु तेरिक् लाका तिवाला ङेराङ गासो श्यिउइ।⁴तिकि किसाला ङा ख्योरुङ्ला मोक्योरुउइ, उकुर्जिक् ङे ताम ङेन् नाङ सिनि ङा गङ्बा श्युउइ । ⁵चिला सिसिन ङेरेकि दि मिला दुक्पा तेरुप् ताङ तेरिक् यहुदिया तिवाला दुक्पा तेरुप् मि हिन सिनि ङो श्येक्यु। ति दि नाजरि युल्वाकि मिराचिक् लुङ्तेम्बा हिन् । ⁶तिकि ल्हाखाङ्लाङ मेचेङि ज्वप् छाल्सुङ, तिकि किसाला ङेरेकि तिला जिम्बु हिन।⁷तजोला माक्मिकि क्ष्येम्बु ति लेम्खोल, तिविकि पावलला ङेरे लाक्नेसुर् ठनि खुन गाल। ⁸तजोला ख्यरेकि दि तेरिक् ताम्गि काला ला पावलला टिश्युङ् किउइ, अरेकि तिला क्यान चुबु ताम कि कलाला ख्यरे दाक्पिराङ क्ष्या ङेक्यु। ⁹यहुदि तिविकिङ खेप्तङ्मस पावलला क्यान चुउइ दाङ दि ताम तिवा हुतुङ हिन् सिनि सिक्यासुङ।¹⁰तजोला ओङ्ज्येन किरुप् मि कि पावलला लप्तक् क्यासुङ, पावलकि खालेन क्यासुङ्,"ङा ला छ्या वे खोङ दि मिरिग्कि तङ्नेराङ ठिम किरुप मि च्युङ वे, दिकि किसाला ङा दाक्पुला खोकि चाला गा कि तेरिक ताम सिउइ।" ¹¹खोङ दाक्पि राङ सि थुक्यु ङा यरुशलेमला संवा देकुप् गालु ति ङिमा च्युप्ङि सिना ल्हाक्पा गालु मेत्। ¹²तजोला तिविकि तिविकि ङाला ल्हाखाङ्ला ङेसुङ, ङे सुङ तानि ताम्गि खालाक् माक्या, ङेकि जोमखाङताङ ग्यासा तिवाला जोबु मितिवाला ङार स्वप् माबिन्। ¹³तिविकि ङे खाला क्यान चुवु वे सिनि ति तान्द ख्यरे दङ्ला हुतुङ्राङ हिन सिनि सि मुथुउइ।¹⁴खो तानि ङा दि ताम लिङुउइ तिविकि (पन्थ) सिइ क्याबु लाम नेसुर् राङ ङा ङे गिपा तिविकि कन्ज्यककि लाका किउइ। ठिम्ला वतुप् तेरिक ताम तिवाताङ लुङ्तेम्बा तिविकि टिबु थेप् तिवाला ङा मोवा किउइ। ¹⁵दि मि तिविकि ङिकार् दिक्पा वतुप् ताङ दिक्पा मेतुप् श्येप् तिविकि थार्वा गुबु दगे, कन्ज्यकला ङेतिङ तिनक राङ मोवा वे। ¹⁶दिला राङ कन्ज्यक ताङ मि तिवि पार्ला तेरिक् ताम तिवा नेसुर् क्यान मेतुप्कि येन्देन् ङेतुप् सिनि ङा लाका किउइ।¹⁷तान्दा लो आला तिङ्ला ङा त्ये ङे मिरिक्ला दाल्जा किरुप् ताङ टाङि ङेत्पा तिवा तेरुप् सिनि लेबु हिन्। ¹⁸तजोला ङेकि दि क्याबिन्, एसियाकि काङ मि यहुदि तिविकि ङाला चेङि ज्वप् सिनि मि जोम्बु ल्हाखाङला ठेसुङ, त्ये रुक्ला चिन्दिङ मि जोम्बु ताङ वोरु तिवा मिदुक्। ¹⁹तेमे ति मि तिवा तान्दा ख्योकि गमाला हुङ्गोक्यु। तेमे हुतुङ ङे खाला तिविकि काङ वतुप् हिन्सिन् सि गोक्यु।²⁰हुतुङ हिन्सिन् ङा यहुदि ठिमकि गमला लाङ्सिन् तिविकि ङा खाला काङ क्यान ङेसुङ, दि राङ मि तिविकि सि गोक्यु । ²¹ङेकि तिविकि पार्ला लानि वोरु गेर्पुकि दिजो क्याज्यि सिक्याबु हिन्, श्येप् तिविकि ग्युर्वाकि कला कि तामकि राङ हारिङ खो नेसुर् ङे ठिम किइ वे ।"²²फेलिक्स ला दि लाम्गि कला ति क्ष्या नक, तिकि किसाला तिकि यहुदि तिवाला गु चिसुङ। तिकि सिक्यासुङ,"यरुशलेम नेसुर माग्मि मि लुसियस मालिम्ला लेप्सिमा ङा ख्यारे श्युावाकि खाला ठिम किउइ।" ²³तितिङङ्ला तिकि माग्मि मिला पावलला क्योर्वा तेरुप् का बिन्सुङ, ति तानि नाम्लाङ किटो किरुप् कि किताङ किसा तेमे तिकि दाल्जा तिवा नेसुर् किटो किरुप् लाङु ताङ ठेतुप् ला सिकिसाङ माक्योर सिनि का बिन्सुङ।²⁴ङिमा ङिचोजिगि तिङ्ला, फेलिक्स दाक्पि पेर्मि द्रुसिल्ला तानि ग्युर्सुङ्,ति यहुदि नक, तेमे तिकि पावलला काताङ्सुङ, ति नेसुर् चावा येसुकि मोवाकि कला कोसुङ। ²⁵तजोला पावलकि तिला दिक्पा मेतुप कि ,सेम ल्यामु, हुङिन् वतुप् ठिमकि कला ति तानि खालेन क्यासुङ फेलिक्स ला जिवा लासुङ, तेमे तिकि खालेन क्यानि,"तान्दा ग्युक, तजोला ङाला तुज्ये ङेसिन् ङा ख्योरुङ्ला का तोङु।"²⁶ति राङ तुज्येला, पावलकि तिला टाङा तेर्क्यिते सिनि तिकि रेवा क्यानि नक्, तिकि किसाला तिकि पावलला नाम्लाङ का ताङ्नि ति तनि ताम किनक्। ²⁷तजोला लो ङि सिन्सिमा, फेलिक्स तिङ्ला पर्सिअस फेस्तस ओङ्ज्येन किरुप् मि च्युङ्सुङ, ति सिना फेलिक्स कि यहुदि तिविकि ङार लाङु छोलु चिक् नक् तिकिकिसाला तिकि पावलला नाम्लाङ हृन्तुप् लाकाला ज्यगुप् नक्।

Chapter 25

¹ता फेस्तसति ति (प्रान्त ) ला श्यु ङिमा सुम्गि तिङ्ला, ति कैसरिया नेसुर् यरुशलेम् ख्योल्सुङ। ²क्ष्येम्बु कोङ्यार ताङ क्ष्येम्बु यहुदितिवि फेस्तसकि चाला पावलकि खाला क्यान चुसुङ, ते तिविकि फेस्तस तानि कास्से क्यानि ताम क्यासुङ। ³तिविकि पावलकि कला किताङ् कि सिनि फेस्तस तानि गङ्बा श्युसुङ, तिविकि तिला यरुसलेमला काताङ्नि तिविकि तिला लाम्लाराङ सेश्यित्।⁴तजोला पावल ति कैसरियाकि चोन्खाङ्ला उम्नि नक, ति दाक्पुराङ त्ये रुक्ला ग्युर गोबु नक् सिनि फेस्तसकि खालेन बिन्सुङ । ⁵तिकि सिक्यासुङ "दिकि किसाला डो थुपुप् तिवा ङा तानि डो गोक्यु, खिरेकि क्यान जु गोक्यु।"⁶ङिमा ग्ये, च्यु हारुङ देसिमा फेस्तस कैसरिया नेवा गाल्सुङ । राङ्सा ङिमाला ति ठिम क्योङु दासाला देनि पावलला तिकि चाला टि ङ्याक सिनि का बन्सुङ्। ⁷तजोला ति लेम् ख्योल् यरुशलेमकि यहुदि तिवि चाला टाङि लानि तिविकि तिविकि हिन् सिराङ् मुथुबु क्यानि तिङ्म्बु क्यान चुसुङ । ⁸पावलकि दाक्पुला थार्नि सिक्यासुङ,"यहुदि तिविकि मिनकि खाला मिन्, ल्हाखाङ्कि खालाङ मिन्, कैसरतकि खालाङ मिन, ङेकि ज्येन सिकिङ खाला मेलेवा लाका क्याबु मेत्।⁹हिन्सिङ फेस्तसकि हयदुदि तिविकिङ ङे क्ष्यला नाम किसित् सिरुप् नावा वतुप् कि किसाला पावलला सिक्यासुङ,"काङ ख्योरुङ यरुशलेम गाल्नि दि ताम तिविकि ठिम ङेकि क्याबु सेम्बा किेइ?" ¹⁰पावलकि सिक्यासुङ,"ङा कैसरकि ठिमकि गामाला टाङि लानि वे, त्ये रुक्ला ति ङाला ठिम किगोक्यु। ङेकि चिन्दिङ यहुदि तिवाला मेलेवा लाका क्याबु मेत् सिरुप् ति खोलाङ छ्या वे ।¹¹हुतुङ्राङ ङेकि मेलेवा लाका क्याबु वसिन्, सेतुप् राङ गोबु लाका क्याबु वसिन् ङा श्येप् ला काङ जिवा मिकिउइ । हुतुङ तिवि क्यान तिवा काङ मेसिन्, सिकिसाङ ङाला तिविकि लाक्पाला तेर्मुतुउइ। ङा कैसरला का तोङु। ¹²तितिङ्ला फेस्तसकि छोक्पाकि पार्ला ताम क्यानि खालेन खालेन क्यासुङ,"ख्यरेकि कैसर तानि दाल्जा कितुप् ला दाल्जा लाङ्सिन्;ख्योङ कैसरकि चालाराङ डोगोक्यु।"¹³ता काङ ङिमि तिङ्ला ग्याल्बु अग्रिपाताङ बर्निकिकि कैसरियाला फेस्तस ला लाकाला सिनि ठेतुप् लेसुङ। ¹⁴ति त्ये ङिमा आला देसिमा, फेस्तसकि पावलकि क्यान तिवा ग्याल्बि दङ्ला सिक्यासुङ्। तिकि सिक्यासुङ,"फेलिक्स कि मिराचिक् मिला चोनखाङ्ला उपु सिनि ताङ्नि ज्याङ्नक्। ¹⁵तजोला ङा यरुसलेमला वतुप् हिन, क्ष्येबु कोङ्यार ताङ यहुदि तिवाला गमा किरुप् तिविकि दि मिकि खाला ङे चाला क्यान तिवा खसुङ, तिविकि तिकि खाला श्याबा किरुप् सिनि गङ्बा श्युसु। ¹⁶दिला ङिके दिनक खालेन बिन्दिन्,"मिराचिक्ला च्याम्बाला सिनि ज्येन्ला तेरुप् लाका रोमि तिविकि मिकिउइ, तिसिना, क्यान ङेतुप् मि तिविकि तिला क्यान जुवु तिवि खाला लाङ्गुप्ताङ क्यान जुबु तिवि खाला लानि दाक्पुला थारुप्ला सिनि तुज्ये ङे गोक्यु।"¹⁷दिकि किसाला तिवा तुच्यिक् द्ये लसुङ, ङेकि मागुबा राङ्सा छेमु ङा ठिमकि दासाला देनि ति मिला नाङ्ला टि श्यक् सिनि का बिदिन्। ¹⁸तजोला क्यान जुबु तिवा लानि क्यान चुसुङ,तिविकि तिकि खाला चुबु चिन्दिङ क्यान ङाला तिङमु माला। ¹⁹दिसिना, तिविकि दाक्पि क्ष्योने कला ताङ श्येप् येसुकि कला तिविकि सिताङ नक, तिला ति पावलकि सेन्बाराङ नक सिनि सिरुप् नक्। ²⁰ङा दि ताम ति च्युक क्यानि पेतुजा सिनि ङाला छ्या माङे, दि ताम तिविकि कला ठिम किरुप् सिनि ति यरुशलेम डिते सिनि ङेकि तिला टिविन्।²¹पावलकि सम्राटकि ठिम्ला सिनि थिन्तु(सुरक्षा) कि क्योर्वाला ज्यकुप् सिनि नावा क्यासिमा ङेकि तिला कैसरकि चाला माताङु साक ज्याकुप् सिनि का बिदिन्।" ²²अग्रिपाकि फेस्तसतानि सिक्यासुङ,"तिकि ताम ख्यरेकि साला ङेन्।"²³दुक क्यानि राङ्सा ङिमाला बर्निकि ति याम्छेन क्यानि आला मि तिवा तानि लेसुङ; तिवा खाङ्बि नाङ्ला क्ष्येम्बु मितिवा ताङ ग्यासा कि मि क्ष्येम्बु तिवा तानि लेसुङ। फेस्तसकि का बिन्सिमा पावलला तिवि चाला टि लेसुङ। ²⁴फेस्तसकि सिक्यासुङ,"ग्याल्बु आग्रिप्पा, दे ङेरसङ तानि वतुप् देरिक मि तिवा, खिरेकि दि मिला थोङु; यरुशलेम ताङ दे वतुप् तेरिक् यहुदि तिविकि ङा तानि टो क्यानि ति सेन्बा देतु मेङु सिनि ङा तानि सिक्यासुङ ।²⁵हिन्सिनाङ ङाला छ्या ङेसुङ दि मिकि से गोबु चिन्दिङ मेलेवा लाका क्याबु मोथोङ्नक्; तिकि सम्राटकि चाला ड्वप् सेम् क्याबु किसाला, ङेकि तिला तोङु नावा क्याबिन। ²⁶हिन्सिनाङ ङा तानि सम्राट ला टिगु सिनि चिन्दिङ हुतुङ्कि ताम् मेत् । ग्याल्बु आग्रिपाला लेन टिकुप् ताम् हुङ्सित् सिनि ङेकि तिला खोकि चाला टिनि लेवु हिन्। ²⁷चिला सिसिन चोनखाङ्कि मि तोङु ताङ तिकि खाला वतुप् क्यान तिवा मिसिबु ति ङाला ल्यामु मालाङु ।"

Chapter 26

¹प्रेरित अग्रिपासकि पावलला सासुङ, ‘’ख्योरुङ दाक्पि कला सि धूक्यिना |’’ ²पावलकि दाक्पि लाक्पा जाक्सुङ | तेमे तिकि दाक्पुला थार्चिसुङ | ति यहुदितिबि तेरि ङिमाला ङे मुद्दा ग्यालुब आग्रिपास ख्योरे दिङला जकु ङेसिन ङा दाक्पुला ग्या किवि | ³च्यिलासिसिन ख्योरुङ तेरि यहुदि रितिरिवाज तिवा ताङ प्रश्नतिवि ग्याता ह्ये | तुक्रराङ क्यानि ख्यरे कि ङे ताम गुनि कोनि नाङ सिरुप ति ङा गोङबा किवि | हुतुङराङ तेरि यहुदितुबि स्येक्यु | ङा च्युक्यानि ङे नाजुङमा नेबा ङे दाक्पि लुङबा ताङ यरुशलेमला थारिन |⁴तिबिकि तङनेबाराङ ङाला सेक्यि, तेमे ङे फरिसिकि कला थारु ताम तिकि क्यिवि सेमला ज्यक ग्योकि आरे धर्मकि सेम क्योङमु हतु हिङ् | ⁵ङा ता ठिमकि कला लाङ्गु च्यिलासिसिन ङा कन्ज्यककि ङिरे पागाबा बिन्दुप ना सेम ज्यकु |⁶ति तिङला अरे च्यिक ङि गिपा नेसुर नुप दिङ कन्ज्यककि सोवा क्यासुङ ङिराङ साङ ख्योलु रेवा किवि | ⁷ल्हो ग्यालबु ति रेवाकि किसाला राङ यहुदि तिबि ङाला ढेबा ग्याकु | ⁸स्येप तिबाला सेन्बु जप ताम कन्ज्यककि कला हिन्दे दगे मालाङसिन च्युक क्यानि नासाम तिङगि ?⁹दक्पुज्यिक तुजेला येशु नासरिकि मिङकलाला आला ताम तिवा कि गोकिवि सिरुति ङे दाक्पि राङ सेम क्याविन | ¹⁰ङे यरुसलेमला ति लाका तिबा क्यासुङ, ङेकि आला ग्यिपा तिबाला च्यिङ खाङला उविन, ङे तुक क्यिरु ओङज्येन ताङ ग्याल्बु छ्योने नेबा | तेमे तिबाला सेसुङ तिबि कला ङे सेम (जाहेर) क्याबिन | ¹¹ङेकि तिबाला तेरि जोमखाङला याङयाङ ङेबा बिन्सुङ, तेमे ङेकि तिबाला कन्ज्यकला मेलेबा सिक्यासुङ | ङा तिबा तानि आला ङ्यर्मा क्यसुङ तिबाला मि ग्यासाला स्यार्सुङ |¹²तुकिसाला घेर्पु छ्योनेनेबा ङेतु का ताङ ओङ्ङेन खुर्नि ङा दमस्कसला गालिन | ¹³तेमे लामला ङिमा फेला हे ग्यालबु ङे देवाच्येन नेवा टा छ्यालि थोङिन ति ङिमा सिना टा छ्यालि नक | ति ङाताङ ङा तानि युगु मि तिबा ङिकारकि पार्ला सुर्ला टा छ्यालि बिन्सुङ | ¹⁴तेमे ङिराङ तेरि साला डिल्सुङ, ह्रिब्रु तामला ङा तानि ताम किरिन किरुब ङे कोसुङ ,’’ ए शाउल ख्योरे कि ङाला च्यिला दुक्पा तेर्कि ?¹⁵तेमे ङे साबिङ्, ख्यो सुइन हिङ् चावा येशु? चावा येशुकि सासुङ्, “ङा येशु हिङ्, तिला ख्योङ् दुक्पा तेर्क्यु? ¹⁶तेमे ख्योङ् ल्य, तेमे ख्योरे काङ्बाला लानि देत्, च्यिलासिसिन ङा खिराङ्ला सेवक ताङ् हादा ख्योरे ङे कला स्येबु ताम तिबि क्यिदुक हुङु कि कला नियुक्त किरु उदेश्यकि ङा खिरे चाला लेबिङ्। ¹⁷ङा खिराङ्ला मितिबा नेबा ताङ् यहुदि मिनु नेबा थार्वा क्यु, ति खाला ङेकि तोङिङ् क्यु। ¹⁸तिबि क्यि मिक् पेदु तिबाला नाक तुङि नेबा टाक ग्युरुप ताङ डेकि ङार तेबा कन्ज्यकला ग्युर जितुप कला, तेमे तिबिकि कन्ज्यक तेबा दिक्पा नेबा थार्वा ङेनि तेमे ङेकि ङे खाकि मोवा नेबा ङे दाक्पि थक्ला थारे क्याबुप तिबाला ङेकि तेरुप ओङज्येङ ङे थुप्सित।¹⁹तिकि किसाला, ग्याल्बु अग्रिपास, ङे ति देवाच्येङ् कि दर्शन अवाज्ञा क्याबिङ्। ²⁰तेमे तङ्ला दमस्कसला हतुति चाला, तेबा यरुशलेमला ताङ् यहुदिया कि लुङ्बा ला हतु, ताङ् गैरयहुदि तिबि चाला साङ् तिबिकि पश्चाताप क्यानि कन्ज्यक नेबा ग्युर्गोक्यु तेमे पश्चातापकि योग्यकि लाका तिबा कि ग्योक्यु सिनि साबिङ्। ²¹तुक्राङ्क्यानि, यहुदितिबि ङाला मन्दिरला जिम्सुङ्,तेमे ङाला सेदु छाल्सुङ्।²²कन्ज्यककि तारोङ् साक क्याबुप ह्ये। तुक्किसाला ङा खज क्यानि साधरण मितिबा ताङ् मि बोम्बु तिवाला लुङ्तेम्बा तिबाला मोशाकि खाङ् गिउ सिक्याबुप ह्ये ति ताम तिबा सिना ज्येन गवाहि मेतेरु। ²³ख्रिष्टकि दुक्पा कि गोक्यु, तेमे खो स्येप तेबा तङ्ला सेन्बु लाङ्गुप हिङ्, तेमे यहुदि ताङ् गैरयहुदि मितिबाला ज्योति गोषण किरुप ति हिङ्।²⁴पावलकि खोकि छिक तेरि क्यासिमा फेस्तसकि सिक्या, “पावल, ख्योरुङ् पागल गालुप हिङ्, ख्यरे बाङ्गि बिधाकि ख्योरुङ् ला पागल जोबुप हिङ्।“ ²⁵तेमे पावलकि सिक्या, “ङा ङ्यङ्बा मिङ्,साम्मानिय फेस्तस, तेमे ङा साहस क्यानि सिउ।“ ²⁶च्यिलासिसिन ग्याल्बिकि दि ताम छ्या ह्ये, तेमे तुक्किसाला ङा खुलेर ताम किउ, च्यिलासिसिन ङाला मोवा ह्ये, खोकि तेबा छ्येन्दक ताम तिबा माइप, च्यिलासिसिन दि ताम गुपचुपला मेत्।²⁷ग्याल्बु अग्रिपास खाङ ख्योरुङ् दि लुङ्तेम्बा तिबि मोवा क्यु? ङाला दि ताम छ्या ह्ये, ख्यरेकि मोवा किउ,। ²⁸अग्रिपासकि पावलला सिक्या, खाङ् ख्यरेकि ङाला दि तुजेलाव ख्रिष्टयन जप छोल्गिना? ²⁹दि तुजे ज्यिक्ला यिन्सित या बाङ्गिला ख्योरुङ् क्या मि हारिङ् ङे ताम ङेदुप तेरि दि चोङ्साङ् च्याताङ्ग तिबा सिना ङा कन्ज्यकला मोपार किउ।³⁰तेबा तिङ्ला ग्याल्बु लासुङ्, तेमे साशक बरनिकि ताङ तिबा ताङ् देनि हतुप तिबा लासुङ्। ³¹तिबा सभा भवन नेबा फिला डोइकिरुप तुज्येला तिबिकि च्यिगि च्यिगला ताम क्या, तेमे सिक्या, “दि मिकि स्येप ताङ् कैदला स्योरुप च्येन्दक ताम माक्या।“ ³²अग्रिपासकि फेस्तसला सिक्या, ते दिकि कैसर चाला अपिल माक्याबुप यिन्सिन दि मिला तोङ्थुपुप हिङ्”।

Chapter 27

¹तजोला ङेरेकि इटालिला डोगोक्यसिनि टो क्याबिन्, तिविकि पावल ताङ काङ चिनखाङ्कि मि तिवाला अगस्टकि माग्मि क्ष्येन्दक् युलियस बिन्सुङ। ²ङेराङ एड्रामिनेटोसनेसुर् टु गेर्पुला जेबिन् तिदि एसियाकि ग्याम्क्षोकि नामु नेसुर च्युङ्नि ड्वप् छोलिन् नक् । तिकि किसाला ङेराङ ग्याम्कक्षो क्ष्य नेवा गालिन्। माकेडोनियाला देतुप् थेसेलोनिकिकि अरिस्तार्खस ङेराङ तानि गाल्सुङ।³राङ्सा छेमु ङेराङ गेर्पु टु नेसुर् सिदोन् ग्यासाला पाबिन्, त्ये युलियसकि पावलला ङिङ्ज्येबु किताङ् क्यासुङ, तिला तिकि दाल्जा तिवा नेसुर् ङिङ्ज्ये ङेसित् सिनि तिला तिकि दाल्जि खाङ्बाला ड्वप् सिनि का बिन्सुङ। ⁴त्येसुर् ङेराङ ग्याम्छोकि क्ष्याला गालिन्, तेमे हुर्तुकनसुर् थार्थुबु वतुप् साइप्रसकि ग्याम्छोकि साश्यि चाने टु गेर्पुनेसुर् गालिन्, चिला सिसिन् हुर्तुक् ति ङेरे गमा नेसुर् ङेरे छ्याला हुङिन् वतुप् नक्। ⁵किलिकिया ताङ पामफिलियाकि चानेसुर् टु गेर्पुने ङेराङ लुकिया ग्यासाकि माइराला लेम्खोलिन्। ⁶त्ये माग्मि क्ष्येबुति इटालि डोइ वतुप् अलेक्जेन्ड्रियाकि च्यिक टु गेर्पु ङेसुङ। तिकि ङेराङ्ला तिला चेसुङ।⁷ङेरेकि ङिला आला दुक्पा क्यानि किन्डस चाला लेम ख्योलिन्, हुर्तुककि ङेराङ्ला त्यासुर गमाला डो माचि। तिकि किसाला, ङेरेकि सल्मोनकि चाला वतुप् क्रेटकि दाल्जा लानि गालिन्। ⁸ग्याम्छोकि चाने च्युङ्नि लासिया ग्यासाकि चाला वतुप् ल्यामु बन्दरगाह सिरुप् दासाला माख्योलु साक ङेरेकि दुक्पा क्यानि युबिन्।⁹ङेराङ्ला ख्योलुप्ला तुज्ये आला थसुङ। यहुदि तिविकि काङ मासोवा देतुप् ङिमातिङ् सिनि सिनक। ग्याम्छोला युकुप् ति दुक्पा च्युङ नक्, तिकि किसाला पावलकि तिवाला च्याङ्सेकि येन्देन्बिन्सुङ, ¹⁰तेमे सिक्यासुङ्, "मि तिवा, ङेरेकि ग्याम्छोला ड्वप् छालुप्ला ङेरे सामा तिवा ताङ टु गेर्पुला क्याजिक् मिन्, ङेराङ्लाङ गेर्पु मा थेनि मेलेवा डिउइ सिरु ति ङे थोङिनक्।" ¹¹माग्मिकि क्ष्येम्बुकि पावलकि क्याबु ताम्ला सिना टु थ तोङ्गुप्ताङ टुकि ज्यिन्दाक् कि ताम्ला आला सेम्बा क्यानि रेत्पा क्यासुङ।¹²चिला सिसिन ख्येवि तुज्येला ति बन्दरगाह ला देतुप् ति दुक्पा वतुप् नक । तिकि किसाला, टु थ तोङ्गुप् तिवा मेरा आला नाङ्ने चुक् क्यानि हिन्सिनाङ फेनिक्स ग्यासाला ख्योल्नि ख्येवा नेसुर् थारुप् सिनि त्येसुर् ड्वप्ला टो बिन्सुङ। फोनिक्स क्रेटकि चिक् बन्दरगाह हिन्, तिदि च्याङ-श्यार् ताङ ल्हो-श्यार् छ्यला ग्युरु नक् । ¹³तजोला ल्हो छ्य नेसुर् कोले क्यानि लुङ हुङु ज्यिसुङ, तजोला टु थ तोङ्गुप् तिविकि काङ नावा क्याबु नक् ति ङेसुङ् सिनि तिविकि नासाम् ताङ्सु,। तिकि किसाला, तिविकि लङ्गर थेनि ग्याम्छोला क्युर्सुङ्, तेमे क्रेटकि नामुने च्युङ्नि गाल्सुङ।¹⁴तेमे तिकि काङ तुज्ये तिङ्ला जिवा लाङ्दे च्याङ्-श्यार् मिन् क्याबु हुर्तुक् लेम्नि तेरिक ग्याम्छो साश्यिकाङ ताङ ङेरे खाला ल्हुम्सुङ। ¹⁵टु गेर्पुकि ति हुर्तुक् तानि थाप् माथुसिमा ङेरेकि ग्याल माथु तेमे हुर्तुककि केन्बा दागाल् त्याबाराङ गालिन्,। ¹⁶ङेराङ क्लौडा मिन क्याबु टिक्पेचिक् ग्याम्छोकि जिवा मेतुप् दासा नेसुर् गालिन्, तेमे दुक्पा क्यानि ङेरेकि ति टुला ति हुर्तुक् नेसुर् थेदिन्।¹⁷तजोला तिविकि दिला तेङ्ला तेक्सुङ, ति तिङ्ला तिकि थाक्पा तिवा टु गेर्पि जुवु टाकुसिनि थसुङ। खिराङ् सिरटिसकि पेप्श्यकला खेकिदे सिनि तिवा जिवा क्याबु नक्। तिकि किसाला तिविकि लङ्गर् तिवा पाम्नि बिन्सुङ, तेमे टु दाक्पुराङ छ्यि खाला छ्यङु ज्युसुङ । ¹⁸ङेराङ्ला हुर्तुककि माङि राङ पुल्सुङ। तिकिकिसाला, राङ्सा ङिमाला टु थतोङ्गुप् तिविकि टुला वतुप् सामा तिवा ग्याम्छोला क्युरु ज्युसुङ।¹⁹ङिमा सुम्गि छेमु टु थतोङ्गुप् तिविकि टुला थाका ज्वप् सिनि लोङ्या सामा तिवा क्यु ज्युसुङ। ²⁰ङिमा आला साक् ङेरेकि ङिमा ताङ कार्ज्येन माथोङ, हुर्तुक गेर्पुकि ङेराङ्ला उप् उप्पा क्यासुङ, तजोला ङरेकि ङेराङ थार्क्यु सिनि रेवा सेनि सिन्दु हिन् ।²¹²²२१तजोला तिविकि सामा मासोबा ङिमा आला देनक्, तितिङ्ला पावल टु थतोङ्गुप् तिवि पार्ला लानि सिक्यासुङ,"मि तिवा दि मे दुक्पा ताङ सामा तिवा सिन्दुप् दुक्पा मुखुरुला ङे ताम ङेनि क्रेट नेसुर् गालु हिन्सिन् ल्यामु हुङु हिन,।२२ता ङा खिराङ्ला सेम् क्योङ्बु ज्वप्ला सिनि सेम श्वप तेर्क्यु, चिला सिसिन खिरे पार्ला सुङ मिश्यउइ, टु क्याजिक् ना डिउइ।²³चिला सिसिन गालु नुप्ला ङेकि संवा देपुप् कन्ज्यककि थु चिक् ङे चाला लेम्नि टाङि लानि सिक्याङ, ²⁴"जिवा माकिसा पावल। ख्यरेकि कैसरकि गमाला टाङि लाङ् गोक्यु ल्होसा कन्ज्यककि दाक्पि च्याम्बाला ख्योङ तानि दि टुला ड्वप्ला वतुप् तेरिक्ला ख्यारे लाक्ला बिन्दुप् वे। ²⁵तिकि किसाला, मि तिवा सेम राम्बु जो चिला सिसिन् ङा कन्ज्यकला रेत्पा किउइ, ङाला काङ सिक्याबु व तिनक राङ च्युङुउइ। ²⁶तजोला अरे टु ति ग्याम्छोकि साश्यिला थाम्नि ना डिउइ।"²⁷ति तिङ्ला ङिमा श्यिकि नुप् लेसुङ, ङेराङ फारछुर किइ हिन्सिनाङ एड्रियाटिक ग्याम्छोला डोइ हिनदुप हिन्, नुप्कि पार्ला टु थतोङ्गुप् तिविकि ङेराङ साश्यि चाला लेम् ख्योल सिनि सेम्बा क्यसुङ। ²⁸तिविकि छ्यि तिङ्मु ताप्सुङ् तिकि तिङ्मु ति खाल्ज्यिक् ताङ च्युरुक मिटर नक् सिनि छ्या ङेसुङ, काङ तुज्ये तिङ्ला तिविकि लोङ्या ताम्नि ल्हासुङ तजोलाति ति छ्यि तिङ्मु ति मिटर खाल्ज्यिक ताङ दिन नक् सिनि छ्या ङेसुङ। ²⁹ङेराङ दोला थाम्नि श्यिदे सिनि तिवा जिवा क्यासुङ,तिकि किसाला तिविकि टु कि तिङि छ्यनेसुर् श्यिचक टु तार मालिम्ला पाम्नि टिवु राङ नाम्लाङ्सित् सिनि मोपार् क्यासुङ।³⁰टु थतोङ्गुप् तिविकि ति गेर्पु टुला ताङु सिनि लाम छोलिन् नक्, टिक्पे टु तिवा ग्याम्छो छ्युला पाप्सुङ तेमे टु कि दङ्ने टुतार तिवा मालिम्ला बेप्क्यु सिनि जुनाक जोसुङ्। ³¹पावलकि माक्मि तिवाताङ तिविकि क्ष्येम्बुला सिक्यासुङ,"दि मि तिवा दि टुला मादेसिन् खिराङ माथारुउइ।" ³²ति तिङ्ला माग्मि तिविकि ति टुकि थाक्पा तुप्सुङ्, तिला त्याराङ ज्यानि डो चिसुङ।³³नाम् लाङु छोल्सिन् पावलकि ति तेरिक् मि तिवाला सामा साप् सिनि सिक्यासुङ। तिकि सिक्यासु,"खिरेकि सामा मासोबा देतुप् ति ङिमा श्यि ख्योल्, खिरेकि काङ सोवु मेत् । ³⁴खिराङ दाक्पु थारुप सिनि सामा स्व खिरे गोकि राचिगाङ ना मोडिसित् ।" ³⁵तिजोज्यिक् सिक्या सिन्सिमा, तिकि सिवाङ लानि तेरिककि दङ्ला कन्ज्यक्ला मोपार् क्यानि थुचिच्छे पुल्सुङ। ति तिङ्ला तिकि ति श्यिवाङ च्याङ्नि साप् ज्युसुङ।³⁶ति तिङ्ला तेरिक् गा क्यानि सामा सोसुङ। ³⁷ङेराङ टुला २७६ मि वतुप् हुन्। ³⁸तजिला तिविकि काश्ये क्यानि सोसिमा तितिङ्ला तिविकि टा ला ग्याम्छोला क्युर्नि टु येङि जोसुङ।³⁹तजोला नामलासुङ, तिविकि साश्यिला ङो माश्ये, हिन्सिनाङ तिविकि ग्याम्छोनेसुर् प्येप्श्यककि नामु थोङ्सुङ, तेमे तिविकि ति टु ला त्ये दा डो थुप्किना मुथुप् सिनि टो क्यासुङ। ⁴⁰तिकि किसाला तिविकि टुकि रा तिवा तुम्नि ग्याम्छोलाराङ ताङ्नि ज्याक्सुङ। तिराङ तुज्येला तिविकि टुला वतुप् सामा तिवा टाबु थाक्पा तिवा टोल्सुङ् हुर्तुक छ्यनेवा टाकुर् ग्युर्सुङ, ति तिङ्ला तिवा ग्याम्छो नामि क्ष्यलाला गाल्सुङ्। ⁴¹तिवा ङिकार छ्यानेसुर् छ्यु हुङिन् वतुप् दासाला ख्योल्सुङ तेमे टु साश्यिला तिम्सुङ। टुकि गमि क्ष्यला ति खेसुङ तेमे श्यिकश्यिक राङ कि माथु। तजोला गेर्पु हुर्तुककि किसाला टुकि तिङि क्ष्यला ति क्ष्यागु ज्युसुङ।⁴²चोनखाङ्ला उपु मि तिवा मोटोसित् सिनि माग्मि तिविकि तिवाला सेतुप् सिनि टो क्यासुङ्। ⁴³हिन्सिनाङ माग्मि क्ष्येम्बुकि पावालला ति थारुप् सिनि नावा क्यासुङ् तिकिकिसाला तिवाला सेतुप् नेसुर् क्योरु सिनि सुसुला च्याल ग्यागु गिउइ तिवाति छ्युला छ्यङ्बल ग्याम्नि च्याल ग्याम्नि साश्यिला ग्युक सिनि का बिन्सुङ। ⁴⁴तितिङ्ला तिकि ज्येन लुबु मि तिवा लाला श्यिङि खाला, लाला टुला वतुप् ज्येन सामा तिवाला जेनि ग्युक सिनि सिक्यासुङ। दुक क्यानि ङेराङ तेरिक् ल्यामु क्यानि साश्यिला लेम् ख्योल्सुङ्।

Chapter 28

¹ओरुङला ल्यामु क्यानी छनी ढासाको मि हिन । ²ति ढासाकी मि तिबीकी मालुम खालकी ख्यिङजे क्ष्यायोतेन , चोबेलाङ क्ष्यार्बा ज्यापुकी किसाला तिबीकी मे ताङनी हिराङ तेरिगला मे ताङनी ग्यासु स्युसुङ ।³हिनसिनाम तिजो पावलकी पाङबा ज्यिक सिङ खसुङ तेमे तिला मे नाङला लुक्सुङ ,छेदीकी किसाला तेबा रुल ज्यिक थेनी लेम्नी पावल लाकला टासुङ । ⁴तेमे त्येकि मि तिबीखि तिकी लाकला ति रुल काल्नी वातुप तिकी थोङसुङ , तिजो बेला तिबिकी फार छुर ज्युर्नी दुक सिक्यासुङ "दि मि ओथुङ साङ मि सेतुप मि हिन ति ज्याम्छो लाकनेमा टाल्नी ल्येसुङ । हिनसिराङ मताकी किसाला ति थार माथुप⁵तेमे तिकि ती ख्लला मे नेमा ताङसुङ तेमे च्येतो मेलेबाङ माछ्य । ⁶तिबीकी तिजो बेलाङ तिला ख्येजार लाङीते स्यीनी ल्हाल्हाबा देसुङ ।मिन्सिन ति हो स्यिते सिनि ल्हानि देसुङ । हिनसिनाङ तिबीकी तिला आला साक ल्हाल्हाबा देसिनाङ तिला खाङ माक्यासिमा तेमे तिबिखि दाक्पी सेमला राङसा जोनी सिक्यासुङ दिनी कन्ज्यक हिदुप नोक ।⁷तिकी चाक्यी दासला पब्लियस सिरु मि वतु कि दासा जिक ला गेरिक सिना बिमु मि जिक नाक तिकि ओरुङला सास्यी स्यसुङ तेमे सेम नेसुर राङ सेम क्यानी ङिमा सुम साक गेरिक देसा रिनि बिन्सुङ । ⁸पब्लियस कि पापा ख्याजार ताङ आउ कि किसाला आमाछो क्यानोक । तेमे पावल ति वतु दासाला गाल्सुङ । तेमे सवा तापसुङ गोखाला लाक्पा ज्याङना । तेमे ति कि ओङबु ल्यामु जोसुङ । ⁹दिनक लाका क्यासिमा तेमे ति दासा कि मि तिबा गेरिक नानि वतु मि तिबा गेरिक ते ल्यासुङ तेमे तिकि कि गेरिक ला ल्यामु जोसुङ । ¹⁰ति मितिबा ङिराङला आला कि ग्यासो स्युसुङ तेमे ङिरेकि टुला ङा लाम रिङ बि लामला सेम क्याबिन । तेमे तिबिकि ङियराङला गोबु दाङ मेता मेङु तिबा गेरिक छालनि बिन्सुङ ।¹¹लाहासुमला तिङला ति टापु दासाला ङिरेकी अलेक्जेन्डिया कि टु नेसुर मि लुङबा गलिन । तेमे तिराङ गुन्बु तिराङ दासाला वतु जाइ । दाङ तेमे ति दासाला जुम्ल्याहा उजु ताङ नुक च्यिगी रिप्ज्याङ ज्यिक हाङ नाक । ¹²साइराक्यस कि ग्यासा ला ख्योल्सिमा त ङिराङ ङिमा सुम देतिन ।¹³तेमे तेबा क्यानी ल्येमनी रेगियम कि ग्यासा ला ल्येम ख्योल्सुङ । तेमे ङिमा च्यिक तिङला ल्होकी लुङबु लेसुङ । तेमे तिकी ङिमा ङिय ला पटेओली सिरु ग्यासा ला ल्येम ख्योलसुङ । ¹⁴त्ये ङिरेकी ला नुक तिबाला ठेसुङ तेमे तिबि कि ङि राङला ङिमा दिन साक राङ देत सिनी सिक्यासुङ दुक क्यानिराङ ङिराङ रोम ला ल्येम ख्योलसुङ । ¹⁵ङिरे कला कोसिमा तेकी उजु नुक तिबा ङिराङला ठेतुला आप्पिया की छोङजाम ला ताङ बटि साक लेसुङ । तिबिकि कन्ज्यक ला थुछिछ्ये बिन्सुङ तेमे सेम नेसुर राङ गावा ला सुङ ।¹⁶तेमे ङिराङ रोम ला ख्योलसिमा पावल दग पुजिक मागि मि कि कादेन बिन्सुङ । ¹⁷तेमे तिकी ङिमा सुमला पावल खि यहुदी तिबि कि गया क्यिरु मि गेरिक ला काताङसुङ । तेमे तिवा ल्येम ख्योलसिमा तिबाला सिक्यासुङ । उजु नुक तिबा खाङ डेङी मि तिबि कला तेमे अरे की पापा तिबि जोबु ठिम कला ङेकी काङ लाका काक्या सुङ ङाला दग पुजिक कैदि दगेराङ यरुसलेम नेसु रोमला बिनि ताङ सुङ । ¹⁸तिबिखि ङाला ताम्ङेन क्यानी सिनसिमा तिबि कि ङाला साङ क्यानि तोङु सेम क्यासुङ चिलासिसिन ङ्ये ओङला तिनक ङा स्यिगोबु कि काङ ताम दाङ लाका क्याबु माङ्ये माथोङ ।¹⁹हिनसिनाङ यहुदी तिबिकि तिबि सेम्गी खाला ताम क्यासुङ । तेमे कैसर चाला अपिल क्यिरु गोबु गालसुन । हिनसिनाङदि ङेकी तिबि की कला काङहाङ मेलेबा लाका ताङ ताम क्याबु मेतु वाइ । ²⁰तेमे ङकी अपिल कि किसाला ङे ख्यिराङला ठेतु ताङ ताम क्यिरु काताङू जाई इस्राएल क्याङ तामला देनी वाइ तिकिराङ किसा ङा च्याताक्थनी तानि वाइ ।²¹तेमे तिबि कि तिबाला सासुङ ङिरेन्थी ना ख्यिरे कला यहुदा नेसुर काङ लेन माक्यो ना च्यिन दिङ उजु नुक तिबा लेमनी ख्यरे कला मेलेबा ताम सासुङ न काङ मेलेबा ताम राङ सासुङ । ²²तेमे अरेखि दि पन्थ कि कला काङ सेम कि सरु ताम दि ख्यिरे खा नेसुर ङ्येन्दु सेम क्यिउ चिला सिसिन दि कला ताम क्यिउ सिनि ज्योङुङ छ्या वाइ ।²³तेमे ख्यरेकी तिबि कि कला ङिमा च्यिक ठिम क्यानि बिनतेमे तिबि कि देसा दासा ला आला मि तिबा लेसुङ ख्यरेकि तिकि लाका गेरिक कि पार्ला सिक्यासुङ छ्या तेनसुङ दाङ कन्ज्यक कि ग्याल्खाप कि कता सिक्यासुङ ख्यरेखि तिबाला येशु कला मोसा लुङतेम्बिकि येदेन वतु स्यु ङि कार नेसुर टप नेदि गका साक ला तेपा तेरु छालसुङ । ²⁴ला ला दि साबु तामला तेपा क्यासुङ ला ला दि तेपा माक्या ।²⁵तेमे तिबा दक पुजि ङि नेसुर ताम माला तेमे पावलकी दि सुङ खा सिनसिमा तिबा गलसुङ थु चेङि नेसुर यसैया लुङतेम्बा नेसुर ख्यिरे पापा तानि हिदुप राङ ताम क्यानक । ²⁶ख्यरेकि सासुङ दि मि नाङला ग्युक तेमे सि ङ्येदा ख्यिरेखि ङयेनगिद हिनसिनाङ ख्यिरेकी हाक्मिद थोङिद हिनसिनाङ दाक्पु ला थिला ज्यक मुथुप त ।²⁷चिलासिसिन दि मि तिबि सेम थिङमे गालु वाइ ख्यिरेकि नाम ज्यकि मोकोबु गालु वाइ । तिबि कि मिक चुम्नि देदु वाइ । मिन सिना तिबा रिक्पा तोङ गोबु हिन दाङ तिबि नामज्युक कि को गोबु हिन । तेमे तिबि सेम्गि साङ छ्य ङ्ये गोबु हिन तेमे तिबा ग्युर्नि दुङ गोबु हिन ।²⁸तिकि किसाला ख्यरेकि हाक्को गोबु ताम काङ कन्ज्यक कि थार्बा ति जम्बुलिङ ला बिन नाक । ²⁹ल्येमु तङि पाण्डुलिपि तिबि पद ला टेन ताङु वाइ । तेमे ख्यरेकि दि ताम सासिन सुङ तेमे ति यहुदी तिबा आला खादाप किदाङ टाल्सुङ ।³⁰पावल दाक्पी कि डेबा बिनि लाबु खाङबा ला लोङि क्याजिक देसुङ । तेमे ख्यरे चाला हुङु गेरिक मिला ग्यासो सुसुङ । ³¹ख्यरेकि कन्ज्यक कि ग्यालखाप कि लेमु सुङ गेरिक ला सिदाङ नाक तेमे सिसाङ ख्योरुङ ला माक्येक ।

Romans

Chapter 1

¹प्रेरित हुनुगु ला काताङ्गु ताङ् लेन लेमु लाकाकि कला राङ्सा ज्याकुप् पावल येशु खिष्टकि दास पावल, ²खोकि दाक्पि लुङ्तेम्बा तिबि तुज्ये तङलाराङ क्षो चेङ्गि ला सिक्यसबु लेन लेमु ति तिराङ् हिङ् | ³दि जुबु नेबा थेदुप् दाउदकि गिपा कि पुज्युङ् हिङ् |⁴स्येप् नेबा सेन्बु लानि खोला थु च्येङ्गि थुनेवा कन्ज्यक ङार नेबा पुज्युङ् हिङ् सिनि सिक्याबु खो अरे चोवो येशु ख्रिष्ट राङ् हिङ्| ⁵खोकि मिनकि लला तेरि मिरिक तिबाला मोवा खाला ङेन्दुपकि कला अरेकि खोकि नेवा काट्रिङ् ताङ प्रेरित लाका ङेतुप् हिङ् | ⁶दि मिरिक तिवि तेपा खिराङ् येशु ख्रिष्ट कि हिदुपला का ताङ्गुप हिङ्⁷दि लेङ् रोमला वतुप तेरिकला हिङ् कन्ज्यक ङिङ्ज्ये क्याबुप् मि चेङगि तिवाला का ताङ्गुप ह्ये |अरे कन्ज्यक ताङ चोवो ख्रिष्टकि काट्रिन ताङ् शान्ति खिराङ्ला होस्यित्|⁸तङ्ला ङा खिरे कला येशु ख्रिष्ट नेबा ङा कन्ज्यकला थुच्यिछे सिवि, ⁹च्यिलासिसिङ् ख्यिरे मोवा तेरि जम्बुलिङ्ला सिक्याबु ह्ये | च्यिलासिसिङ् ख्यिरे मिन ङेकि चो लङिन किवि सिनि कन्जयक ङे साक्षि ह्ये | खोकि पुज्युङ् लेनलेमुला ङा ङे सेम् नेसुर तितानि खोकि सेवा क्यिवि| ¹⁰कन्ज्यक सेम नेसुर ङा खिरे चाला हुङ् थुप्सित सिनि नाम्लाङ् ङा मोपार क्यु¹¹ङा ख्यिराङ्ला ङेतप सेम किवि खाङ्सिसिङ् ख्यिराङ्ला राबु ज सिनि ङा खिराङ्ला खाङ् थु नेबा ङेदुप् बिङ् थुस्यित| ¹²ख्यिराङ् च्यिगि च्यिगला मोवा नेवा दाक्पि पार्ला प्रोत्साहित हुङु आला सेम् क्यि|¹³ङे कि ख्यिरे चाला हुङ्गप सेम क्याबु ताम तिवा ख्यिराङ् राङ्सा हिङ् मिसिउ, तेमे ङा तारोङ्सा केङ् ज्यागु ह्ये| ङे कि लुबुप गैरयहुदि तिबि चाला दगेराङ् क्यानि ख्यिरे पार्ला साङ् डल्बा ङेतुप सेम क्याबु हिङ् ¹⁴ङा यहुदि तिबा ताङ् बिदेशि तिबा,रिक्पा वतुप तिवा ताङ् रिक्पा मेतुप ङिकार ला छ्याबा ह्ये| ¹⁵तुक्किसाला ङे नेसुर ङा ख्यिराङ् रोमला लेनलेमु सि थुप्सित|¹⁶ङा लेनलेमु ताङ् क्यानि ङ्छा मिक्यु च्यिलासिसिङ् ति मोवा किरुप तिवा तेर्कि कला दि कन्ज्यक काटिन कि ङार हिङ्,तङला यहुदि तिवि कला यिन तेवा ग्रिक तिवाला हिङ् | ¹⁷च्यिलासिसिन दिलाराङ् कन्ज्यकि मोवा नेबा मोवाला थार्वा क्याबु ह्ये दिनक् टिबु नक् दिक्पा मेतुप तिवा मोवा नेवा राङ थार्कि ह्ये |¹⁸च्यिलासिसिन तेरि भक्तिहिन ताङ मितिबिकि दिक्पानेबा कन्ज्यक ङेर्मा देवा च्येन नेसुर लेपुप ह्ये तिकि भक्तिहिनता नेबा हुतुङ् तिला रोके क्यानि ह्ये| ¹⁹दि कन्ज्यक नेबा अज्ञात हतुप कि किसाला ख्यिरेकि थोगुप्ककि किसाला|च्यिलासिसिन कन्ज्यकि ख्यिराङ्ला थोङचितु ह्ये|| ²⁰च्यिलासिसिन जाबुलिङ्कि तङ् नेसुर राङ् खोकि मोथोङ्गुप तिवा थोङ्गुप गालु हिङ्| ति जोबु थोक तिनेबा बुजे क्याबु हिङ् | दि पक्ष तिबा ताङ् खोकि नाम्साङ ताम ज्योबु मेत्| ²¹ति तिबिकि कन्ज्यकला ङु सेनि साङ् तिबिकि खोला कन्ज्यक रुपला सोवा माबिङ्| तेमे तिवा दाक्दाक्पि सेम्ला कक्पु ग्युर्नि तेमे तिबिकि टेङ्बामेतुप सेमति नागतिङ्गि जोसुङ्|| ²²ख्यिरेकि रिक्पा वतुप दाबि क्यासुङ्,यिन्सिनाङ् तिवा कक्पुला राङ् ग्युर्सुङ्| ²³तिबिकि नाम्साङ नामोतुङु कन्ज्यक मोवा ला नातोङु मि ताङ् च्याजुङ्बा,काङ्बा लाक्पा स्यि हतुप तिवाला जेसुङ्|²⁴तुक्सिसिला, कन्ज्यककि तिवाला मेचेङ्बा कला तेममे तिवि पर्ला राङ तिवि जुबु लेमु मेङसित सिनि तिवि सेम्ला स्याम्डेङ् किरुप ताङ् ज्याकसुङ्। ²⁵हुतुङला कन्ज्यकला मिदुला ज्येप ताङ् नाम्साङ् सोवा बुल गोबुप ला सोवा बुलुप ताङ्नि जोबुप तिवि लाका किरुप ति ख्यिराङ् राङ् हिङ्|²⁶तुक्यिसाला कन्जयककि तिवाला ङछा लङ्दे अभिलासा तिबा ताङ्ताङ्सुङ् च्यिलासिसिङ् तिवि पुमा तिवि प्राकृति स्वभाव ला प्रकृति बिरुद ला अस्वभाविक लाका तानि ज्येसुङ् | ²⁷तुक्किसाला ,ख्यक्पेजा तिबि साङ् पुम्पेजा तिबि स्वभाविक लाका तिवाला ताङ्सुङ्,तेमे दाक्पु दाक्पु ताङ स्यमडेङ् कि छिक्सुङ्| ख्यक्पेजा तिवा ताङ् स्यामडेन लाका तिवा क्यासुङ् तेमे तिवि भ्रष्टता दगेराङ् दण्ड ङेतुप ख्यक्पेजा तिवा राङ हिङ्|²⁸तिवि सजगता ला साङ् तिविकि कन्ज्यक हतुपला सहमत माक्याबा खोकि तिबाला तिवि अनुचित ताम किरुपला भ्रष्ट सेम्लाराङ् ताङ् ताङ्सुङ्|²⁹तिबा अधार्मिक्ता ,पे,हाम्बा,तेमे देश कि केङ्नि नक| तिबा आरिस,सेतुप,खादा,कोल ज्यितुप ताङ् सेम मेलेबा नक| ³⁰ख्यिराङ मि ताम किरुप,निन्दा किरुप तेमे कन्ज्यकला क्युक्ट किरुप तिबा हिङ्| तिबा ज्यिबा लाङ्दे ङाराङ् हिङ् सिरुप ताङ् अहङ्कारि नक्| तिवा दुष्ट थोक तिबि अविष्कार तिबा हिङ् तेमे दाक्पि पापा मामि खाला मेङेन्बुप हिङ्| ³¹तिबिति सेम मेत, तिबा खाला मेङेन्दुप,ह्ये| स्वभाविक ङिङ्ज्ये मेतु,तेमे कृपारहित ह्ये|³²तुक्किरुप तिबा स्येप दगेराङ् हिङ् सिरुप ति कन्ज्यक कि ठिम ख्यिराङ्ला छ्या ह्ये| तेमे तिबा दि थोक तिक्या किरुप हिङ्,”तिवा तुक्किरुप तिवा ताङ क्यानि टोकिरुप नक्|

Chapter 2

¹तिकि किसाला खिराङ्ला बाहाना म्यात। ए मिताबा खिराङ् सिकि ठिम तिबे ख्योरुङ् ज्यान्ला खाङ्ङि कला मेकेबा सि ख्योरुङ् दाक्पुङ् तिलाराङ् मेलेबा डिउ। चिला सिसिन क्योरुङ् ठीम किरुप् तिकि साङ् तिराङ् यक कउ। ²हिन्सिराङ् दिनाक् याक् किरुप् तिबि खाला कन्ज्याक् कि ठीम् किसिन् हुतुङ्कि ल्यामु क्यानि किउ सिनिते ओरुङ्ला छ्या हये।³ए मि तिबा, ख्यरे साङ् कतिराङ् किउ ख्यारेकि दि ताम् तिबा किरुप्ला ठीम् किउ। खाङ् ख्योरुङ् कन्ज्यक् कि ठीम् सेरुर टो थुक्युर? ⁴ना ख्योरुङ् खोकि लाक्पि कि पेनिडप् क्यानि हतुप्, खोकि दुताक्ला रिबा किरुप, ताङ् खोकि गुताक्ला मेलेबा सि? खाङ् खोकि काताङ्ङु ति खिराङ्ला ग्युर्वा नेबा टिक्यु सिरुप्ति छ्या माङ्ङे?⁵तेमे खिरे क्योङ्बु सेम् ताङ् ग्युर्वा किमुथूपु सेम्कि किसाला खीरेकि ङेर्मा लाबु ङिमा ताङ् कन्ज्याक्कि दिकपा म्यातुप्ला डेलुप ङिमाला सिनि दिताक् र्हुनिते ज्याकिप हये। ⁶कन्ज्यक कि तेरिक्ला तिकि दाक्पि याक् क्याबु ल्हानिते तेर्क्युः ⁷नाम्लाङ् नाम्लाङ् ल्यामु यक् किदाङ् सोवा, स्यावा, ताङ् मिजि छोलुप् तिला कन्ज्यक् कि खोकि नाम्लाङ् मिसिबु मिजि तेर्क्यु।⁸तेमे दाक्पुला क्याजिक् ल्यामु छोलुप्, हुतुङ्कि ताम्ला मेङेदुप् तेमे दिक्पा किरुप्ला ट्यामु किरुप् तिबि खाला दिताक् ताङ् ङ्यार्मा छेदि स्योरक्यु। ⁹कन्ज्यक कि मेलेबा यक् किरुप् तेरिक मि तिबाला दिक्पा खूङ्ङु, तङ्ला यहुदि तिबि खाला तेमे ग्रिक तिबि खाला।¹⁰तेमे ल्यामु याक् किरुप् तिबाला सोवा, स्यावा, तेमे किर्मि तेर्क्यु, तङ्ला यहुदि तेमे ग्रिक तिबिला। ¹¹चिला सिसिन् कन्ज्यक् कि सुलाङ् छ्अ मिकिउ। ¹²चिला सिसिन् चोकि ठिम सिना उला दिक्पा क्याबु हये तिबा ठिम् सिना फिनेसुर्राङ् नाडिउ तमे ठिम् नेसुर दिक्पा किरुप् तिबा, तिबा ठिम् सेसुर्राङ् दिताक् थेप्क्यु।¹³चिलासिसिन कन्ज्यक कि चाला दिक्पा हतुप तिबाति ठिम ङेदुप् तिबा मिन्, कन्ज्यक् कि ठिम्ला देतुप्तिबा हिन्। ¹⁴चिला सिसिन् यहुदि सिना ज्यान तिबा तानि ठीम म्यात्, तिबिकि दाक्पि किताङ् नेसुर राङ् ठिम् कि यक् तिबा किउ। तिबा खप्राङ् दाक्पुराङ्ज ठिम हिन।¹⁵तिकि किसाला ठिम् ला गोबु ताम तिबा तिबि सेम्ला टिनिते हये सिरुपति छ्या ङेक्यु। तिबि रिक्पा कि साङ् तिबाला हतुप्कि ताम् सिउ तेमे तिबि दाक्पि सेम् नेसुर तिबा दाक्पिला राङ् आब्गाल् जुक्यु मिन्सिन् गुबा किउ। ¹⁶तेमे कन्ज्क् तानिसाङ् दिराङ् ताम डिगु। ति ङे लेन् ल्यामु दगे येशु ख्रिष्ठ नेसुर कन्ज्याक् कि तेरिक् मितिबिकि नाङ्ङि ताम् तिबितिङ् ठीम् क्यानि तेर्क्यु।¹⁷मानौ, ठीम ला ङेबुल् क्यानिते ख्योरुङ् दाक्पुला यहुदी सिउ, कन्ज्याकतानि देवाचन् ला छ्याजिक् गा किउ, ¹⁸खोकि लापु तिबा मेसेउ तेमे ठिम कि लापु तिबा सेनिते त्यासुर राङ्सा ङेतुप् ताम् तिबा ल्हेउ ¹⁹मानेकि, ना ख्युरुङ् मिक् मोथोङुप दिबि छ्ये हिन्, तेमे नाक्तिङ्ङि नाङ्ला हतुप् तिबिकि टाक् हिन्, ²⁰किबाला ल्यामु जप्, पेजा तिबिति ल्होला हिन्, तेमे ख्योरुङ् तानि ताम् ताङ हिन्दिप् कि ताम् तिबा ति ठीम् ला हये।²¹तेमे ख्योरुङ् ज्यान्ला लोपु तिकि, खाङ् ख्योरुङ् दाक्पुला ति मोलोपु? ख्योरुङ् कुन् माकि सिनिते लोपुतिकि, खाङ् ख्योरुङ् राङ् कुन् किउ? ²²ख्योरुङ् स्याम्दडेन् माकि सिनिते लोपु तिकि, खाङ् ख्योरुङ् राङ स्याम्डेन् किउ? ख्योरुङ् कु तिबाला मार्च्याक् किरुप तिकि, खाङ् ख्योरुङ् राङ् ल्हा खाङ् तिबा ज्योम्ग्यु?²³ख्योरुङ् कन्ज्यक् कि ठीम् ला देवाचेन्ला गा किरुप् तिकि, खाङ् ख्यरेकि ठीम् ला मादेबा कन्ज्याकि मार्च्याक् किउ? ²⁴चिला सिसिन टोबु हये, “खिरेकि किसा कन्ज्याक् कि मिन् याहूदी तिबि पार्ला डेन् माक्याबु हये।²⁵तोजो खिराङ् ठीम् ला देदुप् हिनसिन् हुतुङ्राङ् खतना कि खीराङ्ला ल्यामु जेउ, तेमे खिराङ् ठिम् ला मेदेपु तिबा हिन्सिन्, खीरे खताना क्याबुना माक्याबु चिक्पाराङ् डउ। ²⁶तेमे खताना माक्याबु मि कि ठिम् ला साबु दगे क्यासिन्, खाङ् तिकि खतना माक्याबुति क्याबु दगेराङ् डिग र? ²⁷ति खताना माक्याबु तिकि ठीम् ला याक् किसिन् खाङ् तिकि खयोरुङ् ला दोश मुकुउ र? खीराङ् तानि टिबु छ्यो ताङ् खतना हतुप हिन्सिराङ् खिराङ् ठीम् ला मेदेबुकि किसाला दिक् साबु हिन।²⁸चिला सिसिन् फिनेसर कयाजिक् याहुदी थोङ्ङुप् तो यहुदी मिन्, ना फिकि जुबु ला क्याजिक् क्याबु खतना तिङ् खताना क्याबु मिन। ²⁹तेमे दि नाङ्नेसुर राङ् खताना क्याबुतिराङ् याहुदी हिन् तेमे हिगिला मिदाला थूचेङ्ङे नेसुर सेम्गि खतना ति राङ् खतना हिन्। दिक् मि तिबि मोवा मितिबा नेसुर् मिन, कन्ज्याक् नेसुर गिउ।

Chapter 3

¹तिनाक् हिन्सुन यहुदी तिबाला खाङ् ल्यामु हये? तेमे खतना कि ति खाङ् फाइदा हये? ²दि हरतरहकि बोबु हये। तेर्सिना तङ्लाया कन्ज्यक् कि मोवा यहुदी तिबाला बिदुप् नक्।³चिलासिसिन यहुदी तिबा रेत्पा कि थूपुप् मेसिनाङ् खाङ् किरुजा? खाङ् तिबि कि रेत्मा माक्यासिन् कन्ज्याक् कि रेत्पाला मिन् सिरुप् जो थूक्यु र? ⁴दिन् नाम्लाङ् मङ्सित्। दिकि दासा, मितिबा तेरिक् जुनक्पा गाल्सिराङ् कन्ज्क् नाम्लाङ् हतुपकि ताम्ला थेप्सित्। दिनक् टिबु हये, “ख्योरुङ्ला दक्पि सुङ् तिबाला दिक्पा मेतुप् थोङ्सित्, तेमे ठिम् किरुप् कि ङिमाला हुङ्ङु तुजेला ख्यरेकि ग्यालुप् हसित्।“⁵हिन्सिराङ् ङिरे दिक्पाकि किसाला कन्ज्याक् ला दिक्पा म्यात्पा थोङ्सिराङ् खाङ् दि कि थूकिरा? कन्ज्यक् कि खोकि ङेर्मा छ्यादेदुप् कि तुजेला खो दिक्पा मेतुप् म्याङ्ङु, ना खाङ् दिक्पा हतुप् गिउ र? ङा मि कि सिरुप् दगे क्यानिते ताम् कि हये। ⁶नाम्लाङ् दिनक् म्याङ्सिन, चिला सिसिन् दिनक् गाल्सिया कन्ज्यक् कि च्युक् क्यानिते जाम्बुलिङ् ला ठिम् कि ते?⁷तेमे ङे मेलेबा ताम् नेसुर कन्ज्याक् कि हुतुङ् कि ताम् थनि खोला सिनिते बाङ्ङि मोवा बिन्सिन् ङाला हरोङ् चिला दिक्पा हतुप् कि तिबाला दगे ठिम् कि? ⁸चिला मिसि, ङिराङ्ला च्युक्यानिते मेलेबा आब्गाल कुकि, तेमे लाला तिबिकि छ्या देन्ग्यु, ना ङिराङ् सिउ, “मेलेबा याक् कि, तेमे ल्यामु हुङ्सित्” खिराङ्ला बिदुप् ठिम् उचित हये।⁹तुक् हिन्सिन् खाङ्? खाङ् अरेकि ओरुङ्ला राङ् ल्यामु कि हये ते? तिनक् म्याङ्सित्! चिला सिसिन यहुदी ताङ् ग्रिक तिबा तेरिक् दिक्पा कि हक्ला हये सिनिते अरेकि साबु हये। ¹⁰दिनक् टिबु हये, “दिक्पा म्यातुप सुङ् म्यात्, दक्पु च्यिक् याङ् म्यात।¹¹हाक् कोतुप् तिबा सुङ् म्यात्। कन्ज्यक् ला चोलुप् ति सुङ् म्यात्। ¹²तिबा तेरिक् टोनिते गालुप् हये। तिबा तेरिक् छ्याजिक् कोमेछेबु गालुप् हये। ल्यामु किरुप् तिबा दक्पिच्यिक् म्यात् हतुङ् म्यात।¹³तिबि मितातिबा खापेनिते हतुप् तुर्सा हिन्। तिबि च्यालाक् कि जुनक् किउ। तिबि च्युप्तक् तिबाला रुल् कि तुक् हये। ¹⁴तिमि खा तिबा मता ताङ् खाक्तिङ्बा कि क्याङ्ङुप् हये।¹⁵तिबि काङ्बा तिबा टाक् स्याल् जितुप्ला खामु हये। ¹⁶ना तोङ्ङु ताङ् दुक्पाकिरुप् तिबि लाम् खाङ् हये। ¹⁷दि मितिबिकि किर्मु कि लाम् तिबा ङो सेबुराङ् म्यात। ¹⁸तिबि मिक्मा कन्ज्याक् कि जिबा म्यात्।¹⁹ता ओरुङ् सेक्यु, ठीम् कि खाङ् सिबे ति ठिम् ला देतुप् तिबाला राङ् सिनिते सिउ। दि तेरिक् खा तिबा उम्निते ज्यक्सित् सिनिते हिन्, चिला सिसिन् जाम्बुलिङ् कि तेरिक्कि कन्ज्यक् ला छिक् लक्थूसित् सिनिते। ²⁰खो कि मिक्ला ठिम् कि याक् नेसुर मि तिबा चिनतिङ् दिक्पा म्यातुप् मेतुप् कि किसाला दिनक् गालुप् हिन्। चिला सिसिन् ठीम् नेसुराङ् दिक्पा कि रिक्पा गिउ।²¹तेमे ता फेन्नेसुर ठिम मेताराङ् कन्ज्यक् कि दिक्पा थोङ्ङु। दिला ठीम् ताङ् लुङ्देन्बा तिबिकि छ्यातेदुप् हये, ²²तेमे दि रेत्पा किरुप् तेरिक् ला सिनिते येशु ख्रिष्टला मोपार् नेसुर हुङ्ङुप् कन्ज्यक्कि दिक्पा म्याता हिन्। चिला सिसिन त्या सुलाङ् मेपेउ।²³चिला सिसिन तेरिक्कि दिक्पा क्याबु हये तेमे कन्ज्याक् कि सोवा साक् ख्योल् माथुप्। ²⁴ख्रिष्ट तानि हतुप् डोल्ज्याङ् कि किसाला तिबा खाङ् माच्याल्बा दिक्पा म्यातुप् च्युङ्ङु।²⁵चिला सिसिन कन्ज्याक् कि येशुकि ठाक्ला रेत्पा क्यानिते सेम् ग्युर्वा किथूपु ला सिनिते खोला बिन्सुङ्। खोकि गुताङ्ला तङ्ला क्याबु दिक्पा तिबा ला ताङ्निते खोकि ख्रिष्ट्ला दाक्पि ठिम् कि प्रमाण सिनिते ओरुङ्ला बिनसुङ् बिन्सुङ्। ²⁶हादा ति दिबा तेरिक् खोकि दिक्पा म्यात् सिनिते छ्यादेदुप्ला च्युङ्ङु हिन। खाकि दाक्पुलाराङ् ठिम् किरुप् सिनिते ङोसेबा किसित् तेमे खोकि येशू ला रेत्पा क्यासिमा सुलाङ् दिक्पा म्यात्पा जेउ सिनिते छ्या देदुप्ला दिनक् गाल्सुङ्।²⁷ङाराङ् हिन् सिनिते खेनि सिरुजा? दिलानि थेदु(हटाको) हये। खाङ्ङि कला? याक् तिबि कला? मिन्, रेत्पा क्याबुकि काला हिन। ²⁸तेमे ओरुङ् निचोडला गिउ, मि सुसाङ् ठिम् कि याक् माक्याबाराङ् रेत्पा क्याबु जिक्लाराङ् दिक्पा म्यातपा च्युङ्ङु।²⁹ना कन्ज्याक् ति यहुदितिबिति क्याजिक् कन्याक् हिन्ते? खाङ् खो ति यहुदि सिना ज्यान मितिबिति कन्ज्याक् मिन्ते? हिन्, खो यहुदि तिबा सिना ज्यान् तिबोतिङ् कन्ज्यक् हिन्। ³⁰हुतुङ्राङ् कन्ज्यक् दक्पु च्यिक् क्याजिक् हिन्सिन् खोकि खतना क्याबु तिबाला रेत्पा नेसुर् दिक्पा मेतप् जेउ, तेमे खतना म्याक्याबु तिबालाङ् रेत्पा नेसिर्राङ् दिक्पा मेतुप् जेउ।³¹तेमे खाङ् अरेकि रेत्पा थनिते ठिम् ला रद्द किउ ते? नाम्लाङ् दिनक् मुच्युङ्सित्! तिसिना ङिराङ् ठिम्ला नाम्लाङ् कि लागि सेन्बु ज्यकु।

Chapter 4

¹ता अरुङ खाङ् सिरुप ज्या?अरे पापा ऊब्राहाम जुबु दगेराङ क्यानि खाङ् ङेसुङ्? ²ते उब्राहाम लाका नेवा दिक्पा मेतुप ग्युरुप यिन्सिन तिकि ङाराङ हिङ् सिरु नक्,तेमे कन्ज्यक दङ्ला या मिङ् | ³च्यिलासिसिङ् क्षोखाङ् कि सिवि खाङ्? “अब्राहामकि कन्ज्यकला मोवा क्या,तेमे दि तिकि थक्ला दिक्पा मेतुप ङोसुङ्|”⁴ता सि लाका किहे,तिकि ज्यालाकि काटिन कि कला मोङोइ,तेमे ङे गोवुप तामला ङोक्यु| ⁵तेमे तिकि कला सि लाका मिकिवे तेमे तिकि दासाला दिक्पा किरुप तिवाला दिक्पा मेतपला मोवस किवि,तिकि मोवाला दिक्पा मेतुप् ङोक्यु|⁶दाऊदकि लाका माक्याबा राङ् कन्ज्यककि दिक्पा मेतुप ला ङोबुप मिला मलाम घोषण किवि| ⁷तिकि सिक्या, “ति धन्य हिङ् तेमे सि दिक्पा तिबा ऊबु ह्ये|” ⁸ति मि धन्य हिङ्, तिकि कला कन्ज्यककि दिक्पाकि लेखा मज्यगु|”⁹ता ति मलाम खाङ् च्येताङ् वतुप तिवि क्या हिङ्ना ति च्येताङ् मेतुप तिवि साङ् हिङ्?च्यिलासिसिङ् अरेकि सिवि, अब्राहमकि थक्ला मोवा दिक्पा मेतुप कि कला ला ङोसुङ्|” ¹⁰तुक हिङ्सिन दि च्युक क।यानि ङोसुङ्?अब्राहम च्येताङला वसिन ना च्येताङ्ला मेतुप?दि च्येताङला वतुप हिङ्|¹¹अब्राहमकि च्येताङ् ता ङेसुङ्| ति मोवाकि दिक्पा मेतुप ज्ये हिङ्| ति खो च्येताङला मेतु तुजे ला राङ ङेतुप हिङ्|ति तिकि परिणाम ति तिविकि च्येताङ्ला हसिनाङ् ति मोवा किरुप तेरिक कि पापा हिङ्|दि सिक्याबु ति दि हिङ्,कि ति दिक्पा मेतुप तिवि थक्ला दिक्पा मेतुप ङोसुङ्| ¹²दि सिक्याबुप ति दिराङ् हिङ् अब्राहम च्येताङ् नेवा लेपुप तिवि कला क्याबु मिन,तेमे अरे पापा अब्राहम कि कदम तिङ्यकुप साङ् पापा ग्युर्सुङ् |तेमे तिवा च्येताङ्ला मेतुप तुजे ला राङ् तिताङ्। क्यानि मोवा हदु नक।¹³च्यिलासिसिन अब्राहम ता तिवि पेजा तिवाला विन्दुप का तिवा ,तिवा जाम्बुलिङ्कि ऊतरधिकार हिदुप प्रतिज्ञा कि ठिम नेवा विन्दुप मिन्|बरु ति मोवाकि दिक्पा मेतुप नेबा हिङ्| ¹⁴च्यिलासिसिङ् दि ति ठिम तिवि हिङ् सिसिन् मोवा क्याबु मि काङ् मेतुप जोसुङ् तेमे का तिला नाताङ्सुङ्| ¹⁵च्यिलासिसिङ् ठिमकि ङेर्मा खुङ्गु,तेमे ते खाला मेङेन्तुप मेत्|| ¹⁶दुक्किसाला दिद मोवा नेवा गिवि तेमे दि काटिन नेवा वुङ्सित परिणाम स्वरुप प्रतिज्ञा तेरि पेजातिवि थक्ला निश्चित ह्ये | तेमे दि पेजातिवि कि ठिम सेदुप तिवाला क्या मिन तेमे ति अब्राहम मोवा नेबा लेपुप तिवालाङ समेटे क्याबु ह्ये| च्यिलासिसिङ् ति अरुङ तेरिकि पापा हिन| ¹⁷च्येन्दक टिबुप ह्ये,”ङा ख्योरुङ्ला बागि मिरिक तिवि पापा जोबुप हिन|”अब्राहम दाक्पि भरोसा क्याबु कन्ज्यककि ऊपस्थिति ला नोक,तिकि स्येप तिवाला मिजि तेर्किवि तेमे अस्तित्वला मेतुप थोक तिवाला अस्थित्वला खुङ् थुक्यु|| ¹⁸अब्राहम दि तेरि फिकि बाबजुदला साङ कन्ज्यकला भरोसा क्यासुङ् | तुक्किसाला खो बाङ्गि पेजा तिवि पापा ग्युर्सुङ्| ¹⁹खो मोवाला ङार मेतुप| यिन्सिनाङ् अब्राहम पेजा मुथुपुप नक| च्यिलासिसिङ् अब्राहम एक सय बर्ष कि नक|सारा साङ् पेजा क्ये मुथुपुप् नक्| ²⁰कन्ज्यक का किकिसाला अब्राहम मोवाला ङार मेतुप दगे मागाल।तेमे मोवाला बलियो गाल्नि अब्राहम कि कन्ज्यकला सोवा बुल। ²¹चोवोकि खाङ् सिक्याबुप ह्ये खोकि तेरि ककि थुक्यिह्ये।सिनि अब्राहमला मोवा नक्। ²²तुक्किसाला तिकि थक्ला दिक्पा मेतुप् ङोसुङ्।²³ता ति खोकि भलाइकि कला ङोबुप मिन। ²⁴दि तेरिक कला साङ् सिक्याबुप हिङ्,सिनि कला दि ङोबुप हिङ्,तेरिकि दाक्पि येशु चावाला स्येप नेवा सेन्बु जोसुङ् तिवा मोवा क्यि ह्ये| ²⁵दि तिराङ हिङ् अरे दिक्पाकि तक्ला बिन्दुप हिङ्। तेमे अरुङ् तेरिला मिजि तेरुपला हिङ्।

Chapter 5

¹ओरुङ् रेत्पा क्यासिमा दिक्पा मेतुप् हुङ्ङुप् कि किसाला अरे चावा येशू ख्रिष्ट नेसुर ओरुङ् कन्ज्यक् तानि किर्मुला हये। ²अरेकि खोला रेत्पा क्यापुकि किसाला दि ङिङ्जे अरेकि ङेतुप् हये। ङिराङ् कन्ज्यक् कि साला तेरुप् ताम् ताङ् तेमे ओरुङ् कन्ज्यक् कि मोवाला ङिराङ् छ्यारुप ङेक्यु सिनिते गा गाठा किउ।³ति क्याजिक् मिन् ङिराङ् अरे दुक्पालाङ् गा किउ। ङिराङ्ला छ्या हये दुक्पिकि जेथूपु जेउ। ⁴जेताकिथुपा तिकि दिग्ज्यिक्यु तेमे डिक्सिमा साला कि ङिमाला रेत्पा खूङ्ङु। ⁵दि रेत्पाकि दुक्पा कि मिजिउ, चिला सिसिन् ओरुङ्का बिदुप् थू चेङ्ङे नेसुर कन्ज्यक् कि ङिङ्जे अरे सेम्ला पुबु हये।⁶चिला सिसिन् ङिराङ् आमोछ्योबु हतुप् तुजेलाराङ् ख्रिष्ट दिक्पा हतुप् तिबाला सिनिते सि गोबु तुजेलाराङ् स्यिसुङ्। ⁷दिक्पा मेतुप् मिला सिनिते दिक्पिकि लाला सिउ। आथाबा मि ल्यामु चिगि कला लाला क्याजिक् स्याप्ला सेम् किरुप् नक्।⁸तेमे कन्ज्यक्कि ओरुङ्ला सिनिते खोकि दाक्पि ङिङ्जे छ्यादेन्ग्यु, चिला सिसिन् ओरुङ् दिक्पाला हतुप् तुजेलाराङ् ख्रिष्ट ओरुङ्ला सिनिते सिसुङ्। ⁹हादा ओरुङ् खोकि ठाक् कि किसाला हारोङ् आला दिक्पा म्यात्पा गालुप् हये, तेमे ओरुङ् खोकि ङ्यार्मा लाङ् मोस्योरु।मोस्योरु। ¹⁰अरे पार्ला डे हतुप् तुजेला राङ् ओरुङ् तेरिक्ला कन्ज्यक् कि पुज्युङ् नेसुर छ्याजिक् डिक् चिसुङ्; डिक्सिला खोकि मिजि नेसुर ओरुङ् ला हारोङ् आला थार्वा बिन्सुङ्। ¹¹दिजो ज्यिक् क्याजिक् मिन्, ओरुङ् ङिरे चावा येशु ख्रिष्ट नेसुर कन्ज्यक् खाला गा किउ, त्यासुर ङीरेकि दि डिक्सा ङेतुप् हये।¹²तिकि किसाला, मि च्यिक् नेसुर जाम्बुलिङ्ला दिक्पा लेप्सुङ्, तेमे तुक्राङ् क्यानि दिक्पा नेसुर सिवा हसुङ्। तेमे सुवा तेरिक् मि साक् ख्योलसुङ् चिला सिसिन मि तिबा तेरिक्कि दिक्पा क्यासुङ्। ¹³चिला सिसिन ठीम मेतुप् कि तुजेलाङ् जाम्बुलिङ् ला दिक्पा हतु नक्, हिन्सिराङ् ठीम् मेसिमा दिक्पि कला लेखा मेत्।¹⁴तेमे आदम नेसुर मोशा साक् तेमे आदम कि दगे ताम् मेङेदुप् कि दिक्पा मिकिरुप् तिबि खालाङ् सिवा कि ग्याबु क्यासुङ् हुङ् गोबुतिङ् तिकि ङोदोङ् राङ् हिदुप् नक्। ¹⁵हिन्सिराङ् दि ति तोजोराङ ङेतपा दिक्पा दगे मिन्। मि च्यिगि दिक्पाकि किसाला आला सिसुङ्, कन्ज्याक् कि ङिङ्जे कि हारोङ् आला क्यासुङ् तमे मि दक्पु च्यिक् मिन्सिन् येशू ख्रिष्ट कि ङिङ्जे कि किसाला हुङ्ङुप् मालाम् आला मितिबाला बाङ्ङि च्युङ्सित्।¹⁶चिला सिसिन ङेत्पाति दक्पु चिगि दिक्पा क्याबु दगे मिन्। छ्या चिक्ला दक्पु च्यिगि दिक्पा क्याबु कि किसाला दन्ड कि ठिम् लेसुङ्। ज्यार्ला छ्यला, तिजोराङ् ङेत्पा आला दिक्पा किरुप् तिबालाङ् दिक्पा म्यात्पा जब्कि ठिम् लेसुङ्। ¹⁷दक्पु च्यिगि दिक्पा क्याबुकि किसाला सिवाकि ग्याल्बु क्यासुङ्, ङिङ्जे, ताङ् दिक्पा म्यात्पा कि मलाम् बाङ्ङि ङेता किरुप् तिकि दक्पु च्यिक् येशू ख्रिष्ट कि मिजि नेसुर हारोङ् आला ग्याल्बु किउ।¹⁸दिक्क्यानि मि च्यगि दिक्पा नेसुर मि तिबा तेरिक् दुताक् ला स्योर्सुङ् तेमे मि च्यिगि यक् ल्यामु या दिक्पा मेतुप् कि याक् क्याबि कि किसाला मि खाला दिक्पा टाल्निते गालसुङ्। ¹⁹मि च्यिगि मेलेबा दिक्पा मेतुप् यक् क्याबुकि किसाला मि आला ला दिक्पा मेतुप् जोसुङ्, तुक्राङ् क्यानि ते मि च्यिगिकि ताम् ङ्यादुप् किसाला मि आला ला दिक्पा हतुप् जेउ।²⁰तेमे खनाक् छार्सित सिनिते ठीम् लेसुङ्। तेमे खेनि दिक्पा आला गाल्सुङ् त्या ङिङ्जे तिङ् आला गाल्सुङ्। ²¹दिक्पाकि च्युक्क्यानिते सिवा नेसुर ग्याल्बु क्यासुङ्, तुक्राङ् क्यानिते काटिन्कि अरे चावा येशू ख्रिष्ट नेसुर नाम्लाङ् मिसिबु मिजिकि कला दिक्पा म्याता क्यानिते ग्याल्बु किसित।

Chapter 6

¹ता अरुङ खाङ सिरुप जा? काटिन बाङ्गि बुङ्सित सिनि दिक्पा कि देतुप? ²तिदनक ति नाम्साङ मोडोसित,अरुङ् तेरि दिक्पाला स्येप ह्ये,ता तिला च्युक क्यानि थारुपजा? ³येषु ख्रिष्ट ला चोकि बप्तिष्मा बिन्दुप ह्ये तिबा तेरिला खो स्येप नेबा साङ बप्तष्मा बिन्दुप ह्ये सिरुप ति काङ् ख्योरुङ्ला छ्या मेत्ना?⁴अरुङ बप्तिष्मा नेबा खोताङ् क्यानि राङ सिनि उपु ह्ये |तेमे येशु ख्रिष्ट पापि सोवा नेबा स्येप तिबि तेबा सेन्बु जोबुप् ह्ये|,तुक्किसाला अरुङ् तेरि मिजिकि नबिनताला युक् तुप्सित| ⁵च्यिलासिसिङ् अरुङ् खो सेवला दक्पुजिग गालु हिन्सिन , ता अरुङ् खो सेन्बबु लाबुप्ला साङ दक्पुजिग राङ् हिङ्|⁶अरुङ्ला छ्या ह्ये कि अरे तङ्गि मनुष्यत तिबा खोताङ् क्यानि ग्याङ्सिङला कालुप ह्ये| दिक्पाकि जुबुला नातोङ् थुप्सित,तेमे दिक्पाकि यक्पु कि मोगो सित| ⁷च्येन्दि स्येप ह्ये तिला दिक्पा मेतुप घोषित क्यु|⁸ता अरुङ् ख्रिष्ट ताङ् क्यानि स्येप हिन्सिन् अरेकि मोवा कि खो तानि राङ् थर्किह्ये| ⁹अरु,ला छ्या ह्ये, कि ख्रिष्ट स्येप नेबा सेन्बु लाबुप हिङ् तेमे ता खो स्येप हिङ्| तेमे खोला स्येप तिकि राज्य मिकि ह्ये|¹⁰खो दिक्पा कि थक्ला स्यिसुङ्,खो खोकि अरुङ् तेरिकि कला ख्येप्तङबा स्यिसुङ्| तेमे ति मिजि खो थार् क्यु,ति कन्ज्यककि थक्ला थार्क्यु| ¹¹तुक्किसाला खिराङ् दिक्पा कि थक्ला स्येप तेमे ख्रिष्ट येशुला कन्ज्यकला सेन्बु नासाम तोङगो किह्ये|¹²तुक्किसाला ख्यिरेकि ति स्येप जुबुला दिक्पा कि माचिसा| ¹³तेमे खिरेकि तिकि अभिलासाल माङेङ्| दाक्पि जुबुकि अङ्ग तिवाला अधार्मिकता कि थक्ला यक कि माकि |तेमे दाक्पुला कन्ज्यककि थक्ला हादा थारु हतुप्ला ति स्येपला बिङ्|तेमे दाक्पि जुबुकि साधन तिना कन्ज्यकला ति तुजेला राङ् लाका किरुपला बिन्| ¹⁴दिक्पाला दाक्पि खाला राज्य कि माच्यि| च्यिलासिसिङ् ख्यिराङ् ठिमला मेत्|तेमे काटिनला ह्ये|¹⁵तुक हिन्सिङ् खाङ अरुन ठिमला मेत् तेमे काटिनला ह्ये सिनि दिक्पा किरुप्? नाम्सान तिन्दक मुर्ग्युसित् | ¹⁶खाङ् ख्योरुङ्ला छ्या मेत्,दाक्पुला राङ् यक्पि थक्ला बिन्दुप ति, तिला ख्यिराङ् खाला ङेन्गो किह्ये,तुक्यिसिन ख्यिराङ् खाला ङेन्गोकिह्ये?दि हुतुङ् हिङ् कि ख्यिराङ्ला स्येपला क्येलुप दिक्पा कि यक्पु हिङ् ना धार्मिक्ताला क्येलुप खाला ङेन्दुप कि यक किरुप तिबा हिङ्|¹⁷कन्ज्यकला थुच्यिछे, च्यिलासिसिङ् ख्यिराङ् दिक्पाकि यक्पु हिङ्| तेमे ख्यिराङ्ला बिन्दुप दिकि चाराग नेबा राङ् दाक्पि सेम्ला खाला ङेन्सुङ। ¹⁸ख्यराङ्ला दिक्पा नेबा थार च्यितुप ह्ये तेमे ख्यिराङ्ला धार्मिक्ताकि यक किरुप मि जोबुप् ह्ये|¹⁹ङा क्यिरे जुबु आमोछ्योबुप् दगे क्यानि ताम किरुप मि दगेराङ् हिङ्| च्यिलासिसिङ् ख्यिरे जुबुकि अङ्गतिबा मेच्येङ्बा ताङ् टेङ्बा तिबि यक किरुपला बिन्सुङ् तुक क्यानि ता मेच्येङ्बा तिबि थक्ला ख्यिरेकि दाक्पि जुबु तिबा धार्मिक्ताकि यक किरुपला बिङ्| ²⁰च्यिलासिसिङ् ख्यिराङ् दिक्पाकि यक्पु हिदुप् तुजेला ख्यिराङ् धार्मिक्ताला ताङ् ताङ्गुप् हिङ्| ति तुजेला ख्यिराङ् दिजो तुजे ला ङछा कि गोबुप् थोक तिबि डाल्बा तिबा च्येनक् हिङ्? ²¹च्यिलासिसिङ् तिकि परिणाम स्येप हिङ्|²²तेमे ता ख्यिराङ्ला दिक्पा नेबा ताङ् ताङ्गुप ह्ये,तेमे कन्ज्यक यक किरुप मिजोगुप ह्ये,ते ख्यराङ् दाङ्क्यानि शुद्दिकरण कि डाल्बा ह्ये| ²³च्यिलासिसिङ् दिक्पा ङाला ति स्येप हिङ्| तेमे कन्ज्यककि तिजोराङ बिन्दुप ङेत्पा ति अरे चावा येशु ख्रिष्टला नाम्साङ् मिस्यिबु मिजि रिङ्बु ह्ये|

Chapter 7

¹नुप हो खोरुङ्ला छ्या ह्ये (च्यिलासिसिङ् ङा ठिम छ्या हतुप् तिबा ताङ क्यानि ताम किह्ये| ते ठिमकि मि सेन्बु हतुप साक क्या ज्यगु?²च्यिलासिसिन ज्येन्दि क्याबु पुमा दाक्पि खोरुङ् हतुप साकला ति ठिम नाङ्ला गिह्ये,तेमे तिकि खोरुङ् सिनक क्यासिन ति ज्येन्दि ठिम नेबा फिला गिउ| ³तुक्किसाला ति दाक्पि खोरुङ् सेन्बु हतुप साक्ला ति ज्येन ख्यक्पेजा ताङ् देसिङ् तिकि स्यामडेन क्याबु हिङ् |तेमे तिकि खोरुङ् स्यिनक क्यासिङ् ति ठिम नेबा पाङ्ला डिउ|तेमे तेमे ज्येन ख्यक्पेजा ताङ् देसिनाङ् ति स्यामडेन क्याबु हिङ् |⁴तुक्किसाला,ङे नुप,खोराङ्ला तिबा ख्रिष्ट जुबु नेबा टिमकि थक्ला स्येप हिङ्|अरेकि कन्ज्यक थक्ला डाल्बा गोर्थुप्सित सिनि खिराङ्ला आला स्येप तिबि तेबा सेन्बु जोबुप तिबा ताङ् क्यानि दक्पु जिगराङ् हिङ् | ⁵च्यिलासिसिङ् अरुङ् जुबुला हतुप हिङ्। टिम नेसुर स्येपला डाल्बा गोरुपला अरे जुबु तिबा सक्रिया नक्।⁶तेमे ता अरुङ् टिम नेबा स्वतन्त्र गालुप हिङ्| अरुङ्ला च्येन्दग तामकि टाह्ये,तिकि थक्ला अरुङ्ला स्येप हिङ्| अरेकि तङ्गि बिदानला मिङ्,थुच्येङ्गि साबा नेबा यक कि थुप्सित सिनि हिङ्|⁷तुक हिन्सिन ता अरुङ् खाङ सिरुपजा? ठिम तिराङ् दिक्पा हिन्ना? तिन्दग नाम्साङ् मेङ्सित| ठिम मेतुप यिन्सिन ङेकि नाम्साङ् दिक्पा छ्या मेङेबु हिङ्| च्यिलासिसिङ् ठिमकि ङाला “लोभ माक्यि”सिमाक्याबुप यिङ्सिन ङेकि नाम्साङ् लोभ खाङ् यिङ्सिन छ्या मेङेबुप हिङ्| ⁸तेमे दि दिक्पाकि ति काति नेबा मैका ङेनि,तेमे तेरि अभिलासा खसुङ्| तेमे च्यिलासिसिङ् ठिम मेसिङ् दिक्पा स्येप दगेराङ् हिङ्|⁹तुजे ज्यिक्ला ङा ठिम मेताराङ् सेन्बु हतुप हिङ्। तेमे का लेप्सिमा दिक्पाकि लोङ् मिजि ङेसुङ् तेमे ङा स्येप हिङ्| ¹⁰मिजि खुङ्गुप का ति ङे थक्ला स्येपला ग्युर्सुङ्|¹¹च्यिलासिसिङ् दि दिक्पा का कि मैका उप्सुङ् तेमे ङाला छल क्या| ठिम नेबा ङाला स्येसुङ्| ¹²तुक्किसाला ठिम चेङ्गि ह्ये तेमे का क्षोकि नासाम हतुप ताङ् च्येङ्गि तेमे लेमु ह्ये|¹³तुक्किसाला का लेमु नक ति ङे थक्ला स्येप हिङ् सिरुप ति छ्या ङेसुङ्| तिन्दक कि नाम्साङ् मेङसित| तेमे दिक्पाला दिक्पाराङ् छ्या ङेथुप्सित तिला खाङ् लेमु नक ति नेबा स्येप हिङ्| का नेबा दिन्दक ग्युर्सुङ् कि दिक्पा अत्यधिक पापमय यिङ्सित| ¹⁴अरुङ्ला छ्या ह्ये कि ठिम ति सेम हिङ् तेमे ङा जुबु हिङ्| ङाला दिक्पा कि यक किरुपला चसुङ्|¹⁵च्यिलासिसिङ् ङा खाङ् किहुइ,ति ङेकि हाक मोकोइ | च्यिलासिसिङ् ङा किरुप छ्योल्गिहि ति ङेकि मिकिहुइ तेमे ङेकि खाङ्ला ङा तिराङ् क्यु| ¹⁶तेमे ङा खाङ चाहे मिकिvहि ङेकि तिराङ् क्यु,सिसिन ङा ठिम लेमु हिनसिनि ङा ठिम ताङ् क्यानि सहमत क्यु|¹⁷तेमे दि किरुप ति ङा मिङ्,ति ङाताङ हतुप दिक्पा हिङ्| ¹⁸च्यिलासिसिन ङाला छ्या ह्ये कि , जुबुला खाङ लेमु मेत्| च्यिलासिसिन ङाला लेमु किरुप सेम ह्ये | यिन्सिनाङ् ङे दि मिक्यु|¹⁹च्यिलासिसिन ङे नासाम ताङ्गुप लेमु यक ङेकि मिक्ययु,तेमे ङा ताम मेलेबा ताम मिक्यु, तेमे ङा तिराङ क्यु| ²⁰ता ङेकि खाङ मिक्यु तिराङ् क्यु, ति डोइ किरु ति ङा मिङ्, तेमे ङे नाङ्ला देदु ति दिक्पा हिङ् | ²¹तेमे ङेकि नाङ्ला लेमु किरु ति ङेक्यु, तेमे ङाताङ डे हतुप ति ङेकि हुतुङराङ् छ्या ङेक्यु|²²च्यिलासिvसिन ङे नाङ्ला( मनुष्यत) कन्ज्यक ठिमला सेम येङि क्यु| ²³तेमे ङेकि दाक्पि अङ्ग तिबाला राङ्सा सिद्दान्त थोङु।दिकि ङे सम्गि साम्बा सिद्दान्त ताङ् क्यानि लड्छ | ङे अङग तिबाला हतुप सिद्दान्त नेबा दिकि दिक्पाकि कैदि जेउ|²⁴ङा दुक्पा ङेतुप मि हिङ्| ङा दि स्येप जुबु नेबा सि थार जिक्यु? ²⁵तेमे चावा येशु ख्रिष्ट नेबा कन्ज्यकला थुच्यिछे | तुक्किसाला ङा दाक्पि राङ ङे सेमगि राङ कन्ज्यककि ठिमला यक क्यु| यिन्सिनाङ् जुबुकि दिक्पाकि यक क्यु|

Chapter 8

¹ता ख्रिष्ट येशु ला हतु तिबाला काङ छ्येर्पाकि का मेत | ²च्यिलासिसिन ख्रिष्ट मिजि कि थुकि ङाला दुक्पा ताङ स्येपकि लामला स्वतन्त्र जोबु हिन् |³ति ताम किरु ठिम असमर्थ नक । ⁴ति कन्ज्यककि क्यासुङ, च्यिसिसिन ति जुबु तानि ङार मेतुप नक । दाक्पि पुज्युङ ला दिक्पाकि | ⁵जुबु दिक्पाकि लोला बलिदान किरु ताङ हिन । येशु दिक्पाला जुबु ला छ्येर्पा बिन्सुङ । ङिरे खाला ठिमकि मापदन्ड ख्योल्सित सिनि तिनक क्याबु हिन्, तेमे ङिराङ जुबुला मिन् ।थु दगेराङ युकथुप्सित जुबुला युकुति जुबु ताम्ला आला सेम कि ति थुला युकुतिथुकि ताम्ला राङ सेम क्यि⁶जुबु सेम्ला ज्यकुपति स्येप हिन्, तेमे थुकि सेम्ला ज्यकुति मिजि ताङ ङार हिन । ⁷जुबुकि सेम्ला ज्यकुति कन्ज्यक चाला हिन्। च्यिलासिसिन ति कन्ज्यककि ठिमला मेत् । ति ना दे थुप्कि । ⁸ति जुबुला ह्ये तिकि कन्ज्यकला खुसि ज्यक मुथुपिवि ।⁹ख्यिराङ ति जुबुला मेत् तेमे थुला ह्ये ति हुतुङराङ हिनसिन् कन्ज्यककि थु खिरे नाङला देक्यु । तेमे सुङ तानि ख्रिष्टकि थु मेसिन, ति येशुकि मिन् । ¹⁰तेमे खिरे नाङला ख्रिष्ट हसिन दिक्पा कि लोला जुबु क्येप हिन्, तेमे दिक्पा मेतुप थु सेन्बुराङ ज्यक ।¹¹येशुला सेप नेबा थार च्यितुकि थु खिरे नाङला देक्यि, तिकि येशुला स्येप नेबा सेन्बु जोसुङ । येशु थुकि साला खिरे मरनसिल मिजि थार्किवि ।¹²नुकतिबा ङिराङला छ्याबा ह्ये , तेमे जुबु दगेराङ युकुला जुबु कि छ्याबा मेत । ¹³ख्यिराङ जुबु दगेराङ युक्सिन ख्येराङ स्येप छालुप हिन्, ख्यिरेकि थुला जुबुकि लाका तिबा सेसिन ख्यिराङ थार्किवि ।¹⁴

¹⁵च्यिलासिसिन ख्यिरेकि ज्यिबि दासत्व कि थु ङेतु मेत । बरु तिकि धर्म पुज्युङ ङेतु वे तिला “अथवा पापा !” सानि सिवि |¹⁶ङिराङ कन्ज्यककि पुज्युङ हिन् सिनि चेङि थुकि अरे थुला गवाहि थर्किवि । ¹⁷ङिराङ पेजातिबा हिन सिनि ङिरे उत्तराधिकारि ताङ हिन् कन्ज्यककि उत्तराधिकारि हिन । हुतुङराङ येशू तानि राङ दुक्पा खुर्सिन ङिराङनि येशु तानि राङ महिमित हाङु।¹⁸दि तुजेकि दुक्पा तिबा छ्या देन्दुप सोवा ताङ् किरुप योग्यकि मेत सिरुप ति ङा सिउ| ¹⁹च्यिलासिसिन सिष्टि उत्कट आशा कन्ज्यक पुज्युङ्कि प्रकटिकरण ला गुनि ह्ये|²⁰च्यिलासिसिन कुङ् कोमेक्षेबा ओङ्ला सुम्पे क्याबुप ह्ये। तिकि दाक्पि सेमकि हिङ्,तेमे तिलला हसला जबुप तिकि सेमनेबा हिङ्| दि द्रिढ निश्यता हिङ्| ²¹कि कुङ् दाक्पुला नातोङ् ओङ्ला ताङ्ताङ्गुप हिङ्, तेमे दिला कन्ज्यक पेजा तिबि सोवाकि स्वतन्त्रताला खुङ्ग्यु| ²²ओरुङ्ला छ्या ह्ये, तेरि कुङ् तारोङ् साङ् ठाउजिक्राङ् क्रन्दन प्रसव वेदनाला ह्ये|²³दिक्या हिङ्,थुच्येङ्गि तङ्गि डाल्बा हिन्दुप किसाला दाक्पि पुज्युङ्कि ग्रहणकि गुनि हतुप किसाला अरे जुबु उदारकि प्रतिक्षाला अरे साक्पि नाङ्ला राङ् सेम्गि ताम ला ह्ये| ²⁴च्यिलासिसिन ओरुङ्ला दि रेवा नेबाराङ् थारचितु ह्ये | तेमे खाङ् गि सिनि ओरुङ् मोवा दि तारोङ् माथोङ्बा ह्ये| च्यिलासिसिन तङ्लाके थोङ्गुप तामला द्रिढताला सि गुकि र? ²⁵तेमे तारोङ् साक माथोङ्गुप तामला मोवा क्यु सिसिन, ओरुङ् सिकि थक्ला गुकि क्यु|²⁶तुक्किसाला, तुच्येङ्गि साङ् दाक्पु आमोछ्योबु तुजेला सहायत क्यु| च्यिलासिसिन च्युक क्यानि मोपार कि गोक्यु सिनि ओरुङ्ला छ्या मेत,तेमे थुच्येङ्गि कि व्यक्त किमुथुपुप क्यानि सेम्गि नाङ्ला अरे थक्ला पाराला क्यु| ²⁷सिकि सेमगि छोल्गु तिकि थुच्येङ्गि नासामला छ्या ङेक्यु,च्यिलासिसिन खोकि कन्ज्यक सेम दगेराङ् क्यानि मोवा क्याबु तिबि तेवा गोङ्बा सिउ|²⁸ओरुङ्ला छ्या ह्ये,कि कन्ज्यकला ङिङ्ज्ये किरुप तिबा ताङ् खोकि उदेश्य दगे क्यानि काताङ्गुप तिवाला खोकि तेरि ताङ् क्यानि दासा जिक्लाराङ् भलाइकि थक्ला यक क्यु| दे तङ्गि संस्करणला दिन्दक ह्ये तेरिकि तुच्यिकराङ् भलाइकि थक्ला यक क्यु| ²⁹च्यिलासिसिन खोला तङ्लाराङ् छ्या हतुप हिङ्,नुप बाङ्गि तिबि तेबा मिछ्ये हिङ् सिनि खोकि तिबाला दाक्पि पुज्युङ् दगेराङ् क्यानि तङ्ताराङ् नियुक्ति क्यासुङ्| ³⁰तिला खोकि तङ्लाराङ् नियुक्ति क्यासुङ्,तिला काताङ्सुङ्, सुला खोकि काताङ्सुङ्, तिबा दिक्पा नेबा थार्वा बिन्सुङ्| सुला खोकि दिक्पा नेबा थार्बा बिन्सुङ्, तिला महिमित जोजुङ्|³¹तुक हिन्सिन दि ताम कि कला , खाङ्सिरुपजा?ते कन्ज्यक राङ् अरे थाकाला हसिङ्,अरे बिरुदला सु ह्ये? ³²तिकि दाक्पि पुज्युङ्ला माज्याक तेमे ओरुङ्ला तेरिक तेबा खोला बिन्सुङ्,च्युक क्यानि खोकि ओरुङ्ला खोताङ् राङ् तेरि थोक तिजोराङ् मेतेरु?³³कन्ज्यककि दाक्पु तिबाला सि दोष ग्यागि? ³⁴दिक्पा नेबा थार्वा तेरुप ति सु हिङ्? अरे थक्ला स्येप तिबा येशु ख्रिष्ट राङ् हिङ् ति सिना माङ् तिबा खो सेन्बु गाल्नि लाबुप ति हिङ्| खोकि आदर कि दासाला देनि कन्ज्यक ताङ् साशन कि नक,तेमे अरे थक्ला मध्यस्थता किरुप ति खोराङ् हिङ्|³⁵ओरुङ्ला ख्रिष्ट ङिङ्ज्ये नेबा सि थार् ज्यु? सङ्कष्ट कि ना दुक्पाकि ना सतावटकि ना ल्हबिकि ना नम्नताकि, ना तरवारकि? ³⁶दिन्दक टि ह्ये,”ख्यरे लाभ कि थक्ला खिराङ्ला ङिनखाङ सेक्यु| सेतुप लुक दगेराङ् क्यसुङ् ङिराङ्ला |”³⁷दि तेरि तामला ओरुङला ङिङ्ज्ये किरुप तिकि तेबा बिजेता तिबा सिना माङ् ह्ये| ³⁸च्यिलासिसिन ङा बिस्वस्त ह्ये, ना स्येपकि, ना मिजिकि, ना देवच्येनकि थुति ह्ये, ना शासक तिबि, ना वर्तमान ताम तिबि, नास ताङ्ताङ्गुप ताम तिबि, ³⁹ना उचाइकि, ना गहिराइकि, ना कुङ् क्याबुप थोक तिबि, अरे चावा येशु ख्रिष्ट ला हतुप कन्ज्यक ङिङ्ज्ये नेबा ओरुङ्ला थारे ज्यक थुक्यु|

Chapter 9

¹ङा हुतुङराङ् सिहिउ येशु ख्रिष्टला ङा जुनोक मोजोइ, तेमे बिबेककि थुच्येङ्गिला ङाताङ् क्यानि साक्षि तेर्क्यु, ²कि ङे थक्ला ङे सेम्ला उदेक दुक्पा ह्ये नाम्साङ् मिसिन्दुप दुक्पा ह्ये|³ङा से क्यु, ङे नुप तिबा अर्थात जुबु दगे दाक्पि मिरिक तिबि खातिर ङा दाक्पुला मता हिङ्सित, तेमे ख्रिष्ट नेबा थारे ज्यक्सित| ⁴तिबा इस्राएलि तिबा हिङ्| धर्म कि पुज्युङ् हिन्दुप अधिकार, सोवा करार तिबा, ठिमकि ङेत्पा कन्ज्यककि सोवा ताङ् प्रतिज्ञा तिबा तिबिराङ् हिङ्, ⁵ख्रिष्ट जुबु दगेराङ् खोराङ् तेरिकि कन्ज्यक हिङ्| नामसाङ् खोला सोवा बुल| आमेन|⁶तेमे दि कन्ज्यक प्रतिज्ञा तिबा चुके क्याबु दगे हिङ्, च्यिलासिसिन इस्राएल तेरि हुतुङ् ति इस्राएल मिङ्| ⁷न अब्राहमकि पेजा तिबा तिकि पेजा राङ् हिङ्| “तेमे इसहाक तेवा राङ् तेरि पेजा तिबा हिङ्|”⁸तेमे उग्ङबु नेबा क्येबुप पेजातिबा कन्ज्यक पेजा मिङ्,ते प्रतिज्ञा पेजा तिबा राङ् पेजा तिबा ङेत्| ⁹च्यिलासिसिन प्रतिज्ञा सुङ् तिबा दिराङ् हिङ्| “ङा दि तुजेला ग्यु, तेमे साराला पुज्युङ् जिक तेर्क्यु|¹⁰दिक्पा मिङ्,तेमे रिबेका दक्पुजिक अरे पापा इसाक तेबा जुबु च्येन्दि गाल्सिमा ¹¹च्यिलासिसिन पेजा तिबा तारोङ् माके न14क् तेमे तिबिकि लेमु ताङ् मेलेबा खाङ् माक्या नक्| ति कन्ज्यक उदेश्य कर्मकि किसाला मिङ् | तेमे का तोङ्गुप तिबि किसाला चुनाउ दगेराङ् ठहरे किसित सिनि तिला सिक्यासुङ् “गेर्पु कि कान्छा यक क्यु|” ¹²च्येङ्दक टि ह्ये,”ङे कि याकुबला ङिङ्ज्ये क्याबिन,तेमे एसाबला मार्च्याक क्याबिङ्|” ¹³"ङेकि याकुबला ङिङ्ज्ये क्याबिन, हिन्सिनाङ् एसावला ङिङ्मार क्याबिन्" सिनि टिनि वे।¹⁴तुक हिङ्ससिङ् अरुङ् खाङ् सिरुप जा? कन्ज्यक ताङ क्षोखाङ् ह्ये? नाम्साङ् तिन्दक मोडोसित| ¹⁵च्यिलासिसिङ् खोकि मोशाला सिन्क,”सुला ङा दया क्यु, तिलाराङ् ङा दया क्यु,तेमे सुला करुणा छ्या दन्गि,तिला ङा करुणा क्यु, ¹⁶तुक्किसाला दि सेम किरुप तिबि किसाला हिङ्, न त क्षङ्गुप तिबि किसाला, तेमे दया छ्या देन्तुप कन्ज्यक कि किसाला हिङ् |¹⁷च्यिलासिसिन दिक्पि क्षोला फारोला सिनक, दिकि किसाला राङ् ङेकि ख्योरुङ्ला खडा क्याबुप हिङ्, तेमे ख्योरुङ्ला ङे ङार छ्या देन्थुप्सित, तेमे तेरि जम्बुलिङ् ला ङे हिङ् सिनि घोषणा क्यिसित्|” ¹⁸तुक्किसाला कन्ज्यककि सुला सेम क्यु तिला राङ् दया क्यु तेमे सुला सेम क्यु तिला कठोर जेउ|¹⁹ता ख्यिरेकि ङाला सिउ, “खोकि च्यिला तारोङ् गाल्ति ङेङ्गि? ²⁰तिकि फल्दोङ्बा कमि कन्ज्यक बिरुद्दला ताम किरुप ति ख्यो सुहिङ्? खाङ् आकार बिन्दुप तिबिकि आकार तुरप तिला दुक सि? “ख्योरेकि च्यिला ङाला दिन्दक जोबु हिङ्?” ²¹खाङ् कुमाले ताङ् क्यानि थालि गार्तक नेबा बिषेस प्रयोग कि कला थकुप सा तेमे नाम्साङ् थकुप सा जप् अधिकार मेतना?²²कन्ज्यककि खोकि ङेर्मा छ्या देन्दुप ताङ् ना तोङ्गुपला जोबुप ङेक्यक तिबा धैर्य तानि सेम गुनि देतुप सेम क्याबुप खाङ् हिङ्? ²³तुक्हिङ्सिन खोकि तङनेबा राङ् सोवाकि थक्ला जोनि ज्यागुप दयाकि सातिवाला खोकि सोवा छ्या देन्दुपला तयार क्याबुप हिङ्सिन खाङ्? ²⁴ते खोकि दि अरे थक्ला अर्थात यहुदि तिबि तेबा क्या मिङ्,तेम गैरयहुदि तिबि तेबा कातोङ्गुपला ति क्याबुप हिङ्सिन खाङ्?²⁵च्युक क्यानि खोकि होशे क्षो कि सिउ “सु ङे मितिबि मिन्बे तिबाला ङे मि हिङ्सिनि सिउ, तेमे प्रिय मिन् तिला प्रिय सिउ| ²⁶तेमे दिन्दक गिउ कि,ते तिबाला सिक्या, “ख्यिराङ् ङे हिङ्, ते कन्ज्क पुज्युङ् तिबा हिङ्|”²⁷यसैया इस्राएलला कला सिनक, “ते इस्राएलला पेजा तिब ज्यिङ्गि दोक् रुक्पा दगेराङ् नक सिसिन थारुप तिबा क्या हिङ्| ²⁸च्यिलासिसिन चावाकि दाक्पि सुङ् जम्बुलिङ्ला टिबुराङ् तेरि क्यु, ²⁹तेमे यषैयाकि तङ्लाराङ् सिक्या,”ते मामि चावाकि अरे थक्ला पेजा तिबा माज्याकुप हिङ् सिसिन, अरुङ् सदोम ताङ् गमोर दगे हिङ्|”³⁰तुक हिङ्सिन,अरुङ खाङ् सिरुजा? गैरयहुदि तिबि धार्मिक्ता नेबा ऊङ्गुप धार्मिकता ङेसुङ्। ³¹तेमे इस्राएलि तिबा ठिमकि धार्मिक्ता ला ति ङ्या, तिबा ते माख्योल।³²च्यि माङे? च्यिलासिसिन तिबिकि मोवा नेबा माछाल, ते कर्म नेबा छाल्सुङ्। तिबा नार्तु फगुप दोला नार्तु फक्सुङ्, ³³च्येन्दक टि ह्ये,”ल्यासो ङे कि सियोनला नार्तु फगुप् दो ताङ् चोर तेरुप चट्टान ज्यगिङ् क्यु।सिकि तिला मोवा क्यु ति लज्जित मोडोइ।

Chapter 10

¹नुक तिवा, ङे सेम्गि नावा ताङ कन्ज्यककला ङे गङ्बा तिवाला सिनि तिविकि थार्वाला हिन । ²चिला सिसिन ङा तिवि खाला किदुक् तेर्क्यु, तिवा तानि कन्ज्यककि ङार वसिनाङ येन्देन दगे मेत्। ³चोला सिसिन तिविकि क्ज्यककि दिक्पा मेतुप् मिन सिनि मेश्येउइ, तिविकि दाक्पिराङ क्ष्योने ज्वप् छोल्ग्यु। तिवा कन्ज्यककि दिक्पा मेतुप् क्ष्यला माग्युर।⁴मोवा किरुप् तेरिक् ताङ दिक्पा मेतुप् ठिम सिन्दा किरुप् ति चावा येसु राङ हिन्। ⁵चिला सिसिन मोसाकि ठिम नेसुर् दाक्पि दिक्पा मेतुप् कला टिगुउइ,"ठिमकि दिक्पा मेतुप् ला युकुप् मि, दि दिक्पा मेतुप् नै थार्क्यु।"⁶मोवा नेसुर हुङु दिक्पा मेतुप् कि दुक सिहउइ, "दाक्पि सेम्बाला दुक सि, देवाच्येनला सु जेगुउइ ?" ⁷दुक मासि,'ङ्याल्वालासाक सु पाप्कि ?'⁸हिन्सिनाङ दिकि काङ सिउइ?"सुङ खिरे चाला नामुलाराङ वे, खिरेकि खाताङ सेम्लाराङ वे। ⁹हुतुङ ख्यरे खे कि येसुला चावा सिनि सेम्ला लानि कन्ज्यककि खोला श्येप् नेसुर् थार्सुङ् सिनि ख्यरेकि ख्यारे सेम्ला मोवा किसिन ख्योरुङ्ला थार्वा तेर्क्यु ¹⁰चिला सिसिन दिक्पा मेतुप्ला सिनि मिकि दाक्पि सेम्गि मोवा किउइ तिकि थार्वाला सिनि दाक्पि खेकि सेम्ला लिङ्गुइ ।¹¹चिला सिसिन क्ष्योने कि सिउइ,"सिकि ख्योला मोवा किउइ मोवा किउइ, ति ङछाला मोश्योरुउइ।" ¹²चिला सिसिन यहुदि ताङ ग्रिक तिविकि पार्ला काङ टालुप् मेत् । चिला सिसिन खोराङ चावा ति तरिक् कि चावा हिन तिकि किसाला खोला मोवा कितुप् तेरिक्ला सिनि आला च्युङुइ। ¹³चिला सिसिन चावाकि मिन सिरुप् तरिक्ला थार्वा तेर्क्यु।¹⁴तिनक हिन्सिन, सि खाला तिविकि मोवा क्याबु मेत् खोला चुक् क्यानि पुल्ग्युउइ? सिकि कला तिविकि कोतुप् मेत् खोकि खाला चुक क्यानि मोवा किरुप् ? लेन ल्यामु श्येतुप् तिवा मेता तिविकि च्युक क्यानि कोक्यु? ¹⁵नाम्साक तिवाला मोतोङुउइ तविकि चुक् क्यानि लेन ल्यामु श्येक्यु? दिनक टिबु वे,"लेमु तम् तिवि लेन् लापुप् मि तिवि काङ्बा चो लेमु ?"¹⁶हिन्सिनाङ तिविकि तेरिग् कि लेन ल्यामु माङेन्। चिला सिसिन यसैया सिउइ,"चावा ङेरे लेन सिकि मोवा क्यबु वे ?" ¹⁷तिकि किसाला मोवा ङेन्दुप् नै गिउइ, ङेन्ताङ् ति चावाकि सुङ नेसुर गिउइ।¹⁸हुतुङ ङा खिराङ्ला सिउइ,"काङ तिविकि कोतुप् मेत्?" हिन, हुतुङ्राङ।" तिविकि होरु तेरिक् जाम्बुलिङ्काङ ताङ तिविकि छिक् तिवा जाम्बुलिङ्कि तिङ्साक् ख्योलुप् वे।"¹⁹दि तेरिक ङा सिउइ, " काङ इस्त्राएलकि माश्ये?" तङ्ला मोशा सिउइ,"ङा खिराङ्ला मिरिक् गाङ मेतुप मिजोम् नेसुर् मिजेर्पा जेउइ । नासाम तोङ मुथुबु मिरिक् नेसुर् खिराङ्ला ङेर्मा लाङ्गुप् जेउइ ।"²⁰यशैया सेम क्योङ्बु क्यानि सिउइ, "सिकि ङाला माछाल तिविकि ङाला ङेसुङ। सिकि ङाला गङ्बा माश्यु, ङा तिवि चाल छ्यारिन्।" ²¹हिन्सिनाङ इस्त्राएलला खोकि सिउइ,"ङिम् काङ खाला मेङेन्बु सेम क्योङ्बु वतुप् मिरिक् नेवा ङेकि ङे लाक्पा क्याङिन्।"

Chapter 11

¹तिनक हिन्सिन् ङा सिउइ, काङ कन्ज्यककि दाक्पि मितिवाला मिन सिक्यासुङ? चिला सिसिन ङाङ अब्राहामकि गिपा हिन्, बेन्यामिनकि गिपाकि चिक इस्त्राएललि हिइन् । ²कन्ज्यककि तङनेसुरराङ ङोश्येबु दाक्पि मिरिक् तिवाला मिन मासा। एलियाकि कला क्ष्योने तिवि काङ सिउइ मिन्सिन् तिकि इस्त्राइल कि कला कन्ज्यक तानि च्युक् क्यानि गङ्बा श्युसुङ सिनि सिरुप् ताम ति काङ ख्योरुङ्ला क्ष्या मेत् ? ³"चावा तिविकि खोकि लुङ्तेम्बा तिवाला सेतुप् वे, तिविकि खोकि क्ष्येश्याम तिवा ताबु वे, ङा क्याजिक् ताङु वे, तिविकि ङालाङ् सेतुप् सिनि छोलिन् वे।"⁴हिन्सिनाङ कन्ज्यककि खालेन कि तिला का सिउइ?"ल्हे क्ष्येश्याम चाला दाक्पि टेमुङ माचुबु मेरा तङ्डा दिन मिला ङेकि जोम्नि ज्यागु वे।" ⁵तिनक हिन्सिन्, कर्टिनकि डेलुप् कि किसाला हारुङसाङ लुबु तिवा वे ।⁶हुतुङ् दि कार्टिन नेसुर् हिन्सिन् दि लाका नेसुर् मिन्। मिन्सिया कार्टिन कार्टोनराङ मेङुउइ। ⁷तिनक हिन्सिन् ति काङ? इस्त्राएल कि काङ छालु नक ति दिकि माङे, हिन्सिनाङ दाम्पुप् तिविकि ङ्येसिनाङ लुबु तिवाला ति क्योङ्बु सेम जोसुङ । ⁸दिनक टिबु वे, कन्ज्यककि तिवाला क्योङ्बु थु बिन्दुप् वे, तिकि किसाला तिविकि हारिङ्कि ङिमा साक् तिविकि मिक् वसिनाङ तिविकि थोङ मुथुसित् तेमे मिक् वसिनाङ तिविकि नाम्ज्यक् वसिनाङ तिविकि को मुथजुसित् ।"⁹तेमे दाउद् कि सिउइ,"तिविकि सामि च्याक्श्यि तिवाला तर्वा, थ्हा, क्योर्वा ताङ तिहिकि खाला डोसित् । ¹⁰तिविकि मिक् नाक्चुमि वसित्, चिला सिसिन तिविकि मोतोङ्सित् । तिविकि चिवा नाम्लाङ क्यक्च्ये वसित् ।"¹¹तिनक हिन्सिन् ङा सिउइ,"काङ तिवा ना डप् सिनि थाबु हिन्?" तिनक् नाम्लाङ् मुच्युङ्सित् । तिसिना, तिविकि क्योल्मुथुबु नेसुर् तिवाला मिजेर ज्वप् सिनि यहुदि मिन्दुप् तिवि चाला थार्वा लेबु वे। ¹²ता हुतुङ् तिविकि क्यानि मोख्योलु लाकाकि जाम्बुलिङ्कि गिज्या हिन्सिन्, हुतुङ तिवि नाडप् ति यहुदि मिन्दुप् तिवाला ल्यामु च्युङु हिन्सिन्, तिविकि खाटिक् ति हारुङ चो गेर्पु च्युङु?¹³तान्दा ङा यहुदि मिन्दुप् तिवा तानि ताम किइ वे। नाम्साक ङा यहुदि मिन्दुप् तिविकि प्रेरित् हुङु, ङा ङे लाकाला सेम नेसुर सेम येङि किउइ। ¹⁴हिन्दे ङा ङे दाक्पि मि तिवालाराङ मिजेर किरु जेउइ। ङेरेकि तिवि नाङ्ला लाला ला थार्पा तेर्क्यु ।¹⁵चिला सिसिन तिविकि मिन सिरुप् ति जाम्बुलिङ्कि जोल्मु हिन्सिन्, तिविकि लाङ्गुप् ति श्येप् तिवा नेसुर् सेन्बा ज्वप् सिना ज्येन काङ वे ? ¹⁶हुतुङ तङि डेल्वा तिवा दनि ज्यगु सिसिन न्वुबु फेकि रिल्दक् ताङ तुक राङ किउइ। हुतुङ मारिला थार्नि ज्यक्सिन् याल्का तिवालाङ तुक राङ किउइ ।¹⁷हुतुङ लाला याल्खा तिवा छ्यागु वसिन् ख्योङ ङाठुङ्कि जैतुन कि याल्खा तिला तिवा तानि थिनि टाबु वसिन्, खिराङ जैतुन कि थाला ल्यामु वतुप् मारिला तिवा तानि छ्याजिक् जोम्सिन्, ¹⁸याल्खा तिवा च्युङु सिनि ङाराङ हिन् सिरुप् माकिसा। हुतुङ् ख्यरेकि (गर्ब ) किसिन, मारिला रेतुप् ति ख्योङ मिन, तिसिना मारिकि ख्योरुङ्ला रेक्यु।¹⁹तजोला ख्यरेकि सिउइ, "याल्खा तिवा छ्यागुउइ, चिला सिसिन ङे खाला राङ्सा यसल्खा जेर्नि टसग्सित्।" ²⁰दि हुतुङ हिन् । तिवि मोवा मेतुप् कि किसाला तिवा ट्येसुङ। हुतुङ खिराङ खिरे मोवा कि टाङि वे। दाक्पुलाराङ आला थेन्बु ला माज्यक् ति सिना जिवा कि। ²¹चिला सिसिन कन्ज्ककि (प्राकृतिक) याल्खा तिवाला या तोङु मेङुउइ, खोकि खीराङ्लाङ मोतोङुउइ ।²²कन्ज्यककि च्याम्बाकि लाका तिवा ताङ रेत्पा ला ल्होसा । छ्यचिक्ला, ना गालुप् यहुदि तिवि खाला कन्ज्यककि च्येन्दि लाक्पा श्योर्सुङ। राङ्सा छ्यला खोकि लाका ल्यामु क्यासिन खिरे खाला कन्ज्यककि मलाम् गिउइ । मिन्सिया खिराङ्लाङ् दुप्क्यिद्।²³तेमे तुक क्यानि राङ, हुतुङ खिराङ दाक्पि मोवा मेतुप्ला मेदेसिन् तिवा लोङ्या याल्खाला टागुइ। ²⁴हुतुङ खिराङ खिरे ज्वप्ते नैराङ् ङाठुङकि दगे जैतुन् नेसुर् तुम्नि दाक्पि ज्वप्ते फिलक्पा ल्यामु जैतुन्ला याल्खा टानक् क्यासिन्, दि यहुदि तिवातिवा सु जैतुनकि याल्खा हिन्, दिवा ति दाक्पि जैतुनकि दोङ्बुला चो आला याल्खा तिवा टानि नक्।²⁵चिला सिसिन नुक तिवा, खिराङ दि क्ष्या मेतुप् ताम तिवा नेसुर् खाराक्पा देत्, चिला सिसिन खिराङ दाक्पि सेम् नेसुर् येन्देन् वतुप् माच्युङा । दि क्ष्या मेतुप् ताम ति यहुदि मिन्दुप् तिवा हुङ्गुप् लाका माखोलुसाक इस्त्राएलला काङ्ज्यिक हिन्सिनाङ राम्बु ज्वप् लाका क्याबु वे ।²⁶तिकि किसाला, इस्त्राएलि तेरिक्ला थार्जिक्यु तिनक टिबु वे, "सियोन नेसुर् मिराचिक् थार्वा तेरुप् हुङुइ । खोकि याकुब नेबिकि तेरिक् दिक्पा तिचा सेनि तेर्क्यु। ²⁷तेमे खिराङ् तानि ङा दि ना ज्यगु, तजोला ङा तिविकि दिक्पा तिवा लाङ्नि खुन् डिउइ।"²⁸छ्यचिक्ने, लेन ल्येमुकि कला खिराङनेसुर् तिवा डा हिन्। राङ्सा क्ष्यला कन्ज्यककि दाम्पुप् दगे गिपा तिवाला सिनि तिवा ङिङ्ज्येबु हिन् । ²⁹चिला सिसिन कन्ज्यककि ङेम्बा तिवा ताङ काताङु तिवा ति नाम्लाङ मोपोबु वे।³⁰चिला सिसिन खिराङ तङ्ला कन्ज्यककि क्ष्यला खाला मेङेन्बु वतुप् हिन, तजोला तिविकि खाला मेङेन्बुकि किसाला हादा खिरेकि ङिङ्ज्येबु ङेतुप् वे । ³¹तुक् क्यानि हादा दि यहुदि तिवा खाला मेङेन्बु च्युङु हिन्, चिला सिसिन खिराङ्ला छ्या तेन्तुप् ङिङ्ज्येबु नेवा तिविकि साङ ङिङ्ज्येबु लिङ्थुसित् सिनि। ³²चिला सिसिन कन्ज्यककि तेरिक्ला खाला मेङेन्बुला उबु वे, चिला सिसिन खोकि तेरिक्ला ङिङ्ज्येबु छ्यादेन् थुसित् ।³³कन्ज्यककि येन्देन ताङ रिक्पा ङिकार चो लेमु! खोकि ठिम तिवा चो गेर्पु, खोकि लाम तिवा छोलाङ मुथुबु ! ³⁴"चिला सिसिन कन्ज्यककि सेम्ला सिकि छ्या ङेक्यु ? मिन्सिन खोला टो तेरुप् सु वे ?³⁵कन्ज्ककि लोङङ्या ग्युर्नितेर्सित् सिनि खोला सिकि काङ बिन्दुप् वे. ³⁶चिला सिसिन तेरिक सामा तिवा खोकि जोबु, खो नेसुर् राङ लेबु हिन ति तेरिक खोकि दिराङ हिन् । खोला राङ नाम्लाङ सँवा वसित् । आमेन।

Chapter 12

¹तुक्किसाला नुप ति, ङा कन्ज्यक कृपा नेबा ङा ख्यिराङ्ला गोङ्बा सिउ, कि दाक दाक्पि जुबुति सेन्बि जिन्बा सेमला लिङ्गु ला अर्पण कि। दिराङ् ख्यिरे उचित लाका हिङ्। ²दि जम्बुलिङ्कि ढाचा दगे माकि, तेमे दाक्पि सेम्ला साबा जोनि परिवर्तित, सिद्द सेम खाङ् हिन्सिनि छ्या ङे थुपा कि।³च्यिलासिसिन ङाला बिन्दुप काटिन नेबा ङा ति ताम सिउ, कि ख्यिराङ् तिबा तेरिकि दाक्पुला च्येन्दग ठाने किगोक्यु तिजो ज्यिक क्या ठाने किसित। तेमे, कन्ज्यककि तेरिला बिन्दुप मोवा नामोडोसित रिक्पा वतुप दगे क्यानि नामसा तोङ् गाक्यु।⁴च्यिलासिसिन अरे जुबुला अङ्गतिबा बाङ्गि ह्ये, तेमे अङ्ग तिबि यक तिबा दक्पुजिगराङ् मेत्। ⁵तुकिसाला, अरुङ् नक्पे ख्रिष्टला जुबु च्यिकराङ् हिङ्, तेमे अरुङ् तेरि दक्पुजिक् ति च्यिगि अङ्ग तिबा हिङ्।⁶अरुङ्ला बिन्दुप काटिन दगेराङ् ङेत्पा ह्ये, ते सिति लुङ्देन हिन्बे, तिकि मोवा परिणाम दगेराङ् किसित। ⁷तेमे सिकि ङेत्पा सेवा तिबा यिङ्बे तिकि सेवा किसित। तेमे ते सिकि लोपुप ङेत्पा यिन्बे तिकि लोप्सित। ⁸तेमे सिकि ङेत्पा उत्साह तेरुप यिन्बे, तिकि उत्साह तेर्सित।तेमे तिकि ङेत्पा तेरुप हिन्बे, तिकि उदारतासाथ तेर्सित। तेमे तिकि ङेत्पा अगुवाइ यिन्बे, तिकि होसियारसाथ किसित्। तेमे तिकि ङेत्पा दया किरुप यिन्बे तिकि दि प्रसन्न क्यानि किसित।⁹ङिङ्ज्ये निष्कपट होसित्। च्येन्दि मेलेबा नक तिबा क्युकट क्यु, च्येन्दि लेमु नक तिति कि। ¹⁰उजु नुप कि पार्कि ङिङ्ज्ये ति च्यिगि च्यिगला स्नेहि कि। आदर कि गोसाला आदर कि।¹¹लगनसिलता सम्बन्धला नहिच्किचऔ। थुकि सम्बन्ध उत्सुक कि। चावाकि सम्बन्धला खोकि यक कि। ¹²ख्यिराङ् ताङ् अतुप भविष्यप्रति कि निश्यता कि कला आनन्द कि। दिक्पा गुसा नाम्साङ मोपार किसा। ¹³मोवा क्याबु तिबि मेतुपला गोसा। अतिथि गासो तिबि थक्ला उपया बागि छोला।¹⁴ख्यिराङ्ला दुक्पा तेरुप तिबा मलाम बिन्दा, मता माग्यक। ¹⁵ङिङ्साङ् किरुप तिबा ताङ् ङिङ्साङ् कि, ङप् तिबा ताङ् क्यानि ङुसा। ¹⁶च्यिगि च्यिकला सेम दक्पु जिग्राङ् कि। अभिमानि दगे क्यानि नासाम मातोङ्, तेमे न्रम तिबा स्विकार कि। रिक्पा हतुप दगे माकि दाक्पि सेम्ला।¹⁷मेलेबि दासा मेलेबा माक्यि, तेरि मि दङ्ला लेमु कि। ¹⁸सम्भव, हसिन, ख्योरे हकला हतुप तेरि ताङ् क्यानि शान्तिला देत्।¹⁹प्रिय दाक्पि राङ् बदला मालाङ्, तेमे कन्ज्यक ङेर्माला ताङ् तोङ्। च्यिलासिसिन टिबु ह्ये, “बदला लाङ्गुप यक ङे हिङ् ङेकि बदला लागुप्” चावा कन्ज्यककि सिउ। ²⁰तेमे ख्यरे शत्रुला ल्हबा लासिङ् तिला बिङ्। ति कबा लासिन, ति छ्या बिन्दा। च्यिलासिसिन ख्यरेकि दुक क्यासिन तिकि गोमाला मे गाल्बा ज्याकुप दगे हिङ्। ²¹मेलेबा नेबा पराजित कि, तेमे मेलेबा ला भलाइकि ग्याला कि।

Chapter 13

¹v1 तेरि मितिबि लुङ्बाकि ओङ्ज्येन किरुप तिबि ओङ्ला देशि, च्यिलासिसिन चोवो कन्ज्यक नेसुर उङ्गुप ओङ्ज्येङ् तिबा सिना ज्येन ओङ्ज्येन मेत। च्येन्द ओङ्ज्येन नोक, तिबा चोवो कन्ज्यक नेबाराङ् नियुक्त क्याबुप हिङ्। ²तुक क्यानि ओङ्ज्येन तिबि तेन्दोक्ला, लाङ्गुप ति ति चोवो कन्ज्यक का कि बिरोध क्यु, सिकि तिकि बिरोध क्यु,तिबिकि दाक्पि खाला पच्र्या तोङ्ग्यु।³लाका लेमु किरुप तिबि कला मिङ्, ते दक्टा किरुपतिबाला ओङ्छ्येबाकि ज्यिबा कि। खाङ् ख्योरुङ् ओङ्ज्येङ् किरुपतिबाला ज्यिबा क्यु? च्येन्दि लेमु नक् तिराङ् कि, तेमे ख्योरेकि तिबि तेसुर सावा ङेक्यु। ⁴च्यिलसिसिन भलाइ कि रुप कला ति ख्योरे थक्ला चोवो कन्ज्यककि लाका लेमु किरुप हिङ्। तेमे दिजो ख्योरेकि मेलेबा क्यानोक क्यासिन भयभितकि, च्यिलासिसिन तिकि तिजोराङ् तरवार मुखुरु। च्यिलासिसिन अर्थात मेलेबा किरुप तिबाला बदला लाङ्गुप मि हिङ्। ⁵दुक्किसाला क्रोध नेबा थारुपला क्या मिङ्, तेमे बिबेककि खातिर राङ् ख्योरेकि का ङ्येङ् गोक्यु।⁶दिकि किसाला ख्यिरेकि से ज्येल्गो क्यु। ओङ्ज्येन तिबा नाम्साङ् दि ताम तिबाला राङ् लागि रहने चोवो कन्ज्यक यक किरुप तिबा हिङ्। ⁷ज्येल गोबुप तिबाला च्येल से च्येल गोबुप तिबाला महुसल, ज्यिवा किगोबुप तिबाला ताङ्देनकि।⁸च्यि च्यिगि कि च्यिकला किरुपो सिना ज्येन तामला छ्याबा मालाङ्। सि दाक्पि युल्बाला ङिङ्ज्ये क्यु। तिकि ठिम खाला ङेन्दुप गिउ। ⁹का तिबा,” ख्योरेकि स्यमडेन माक्यि, मि मासे, कुन माक्यि,देपा मक्यि”,” ख्योरेकि दाक्पि युल्बाला दाक्पुला दगेराङ् ङिङ्ज्ये कि।“ ¹⁰ङिङ्ज्येकि दाक्पि युल्बाला मेलेबा माकि। दुक्किसाला ङिङ्ज्ये कि ठिम पुर्णता हिङ्।¹¹दि तामकि किसाला, ख्योरेकि समय जान्दछौ कि ङिङ्ज्येतुप तुज्ये लेपुप ह्ये। च्यिलासिसिन अरेकि तङ्ला क्याबुप मोवा सिना दिजो हकिति मक्ति चासे ह्ये। ¹²मिङ् होसिन्दुप ह्ये, तेमे ङिमा चासे ख्योलुप ह्ये। तुक्किसाला नाकतोम्मिकि लाका तिबा तोङ्, तेमे ठादिङ्गिकि हातहतियार धारणा कि।¹³ङिमि खुङ्ला दगे उचित तवरले हिडौ, उत्दण्ड, उत्सब तिबा तेमे मतवालि ला यौन तेमे इर्ष्याला माडो। ¹⁴ते चोवो येशु ख्रिष्ट दगे कि तेमे जुबुला खराब अभिलासा तिबा पुरा किरुप थाकाला माडो।

Chapter 14

¹बहस तिबि कला न्यान माक्याबा राङ् मोबाला आमोछ्योबुप तिबाला ग्रहण कि। ²दक्पुजिगला तेरि साब मोवा कि, ज्येन्जिक ति आमोछ्योबप् तिकि छेर् तिबा क्या सेउ।³तेरि साबतिकि तेरि मासाबुप् तिला क्युक्ट मिकिसित। तेमे तेरि साबतिबिला मासाबुप तिकि न्यायमिकिसित। च्यिलासिसिन तिला कन्ज्यककि सेमला लाङ्गुप क्याबु ह्ये। ⁴ज्येन्गि यक्पि न्याय किरुप ति ख्योरुङ् सु हिङ्? दि तिकि ग्याल्बुतिकि चाला खडा किउ च्यिलासिसिन चावा तिला खडा किरुप कि थुपु ह्ये।⁵दक्पु जि ज्येन ङिमाला राङ्सा सिना गोङ् कि ङेङ्ग्यु। राङ्सा तिकि तेरि ङिमाला च्यिकराङ् नासाम तोङ्गु। तेरि दा-दाक्पि सेम्ला मोवा हुङ्सित्। सिकि ति ङिमा ङेङ्ग। तिकि चावा थक्ला ङेङ्ग्यु। ⁶तेमे सिकि सेबे तिकि चावा थक्ला सेबि, च्यिलासिसिन तिकि कन्ज्यकला थुच्यिछे तेर्क्यु।सिकि मासा,तिकि चावाकिज थक्ला दाक्पुला रोके कि।⁷च्यिलासिसिन अरुङ् सुङ् दाक्पि थक्ला मिजि मोक्योङ्गि ह्ये तेमे सुङ् दाक्पि तक्ला मिसिहु। ⁸च्यिलासिसिन ओरुङ् थारुप हिङ्सिन चावाकि थक्ला राङ् थार्क्यु, तेमे स्येप हिङ्सिन चावाकि थक्लाराङ् सिउ, ओरुङ् चावा राङ् हिङ्। ⁹दिकि किसाला राङ् ख्रिष्ट स्येप हिङ् तेमे लोङ्राङ् सेन्बु लाबुप हिङ्, तेमे खो तेरि स्येप ताङ् सेन्बु तेरिकि चावा हिङ्।¹⁰ख्योरुङ् च्यिकला दाक्पि नुप न्याय कि? तेमे च्यिला दाक्पि नुपला तुच्छ सि? च्यिलासिसिन ओरुङ् तेरि कन्ज्यक न्याय आसन चाला खडा क्यु। ¹¹च्यिलासिसिन दिन्दग टिबुप् ह्ये, चावा कन्ज्यककि सिउ, “ङा च्युक क्यानि सेन्बु ह्ये, ङे थक्ला तेरि छि तिबा जुगोक्यु तेमे तेरि च्येलाकि चावा कन्ज्यक सोवा कि गोक्यु।“¹²तुककिसाला ओरुङ् तेरिकि कन्ज्यककि लेखा तेर्गोक्यु। ¹³तुकिसाला, च्यिगला न्याय माकि, तेमे दि कि अठोट कि, ओरुङ् तेरिकि दाक्पि नुपला ठेस फगुप तेमे त्रबा माज्या गु।¹⁴ङाला दि छ्या ह्ये तेमे ङा चावा येशुला मोवा कि, च्येन्दक तिङ् दाक्पुराङ् मेलेबा मेगु। सिकि च्येन्दक थोकला मेच्येन्बा सिबे, तिकि थक्ला दि मेच्येबा गिउ। ¹⁵ति सेनकि किसाला ख्यरे नुपला चोट फकिनक् सिसिन ख्योरुङ् ङिङ्ज्येला मेत्। सि थक्ला ख्रिष्ट यिसुङ् तिला ख्योरे साब सामाकि नामोडोसित्।¹⁶तुक्किसाला ख्योरे यक लेमु तिबिकि तिबाला मार्च्याक कि माज्यि। ¹⁷च्यिलासिसिन कन्ज्यककि ग्याल्खाप साब ताङ् थुङ्गुप मिङ्, तेमे थुच्येङ्गिला दिक्पा मेतुप ताङ् शान्ति ताङ् ङिङ्साङ् हिङ्।¹⁸च्यिलासिसिन ख्रिष्ट यक किरुप मि कन्ज्यककि थक्ला सेम्ला ज्यगु योग्य ताङ् मि तिबि तेबा समर्थन क्याबुप हिङ्। ¹⁹तुक्किसाला ल्हो दिमु ताम तिबा तेमे च्यिगि च्यिकला जब ताम तिबि तिङ्ला युसा।²⁰सामा साबकि किसाला कन्ज्यक यकला नामोतोङ्गा। हुतुङ्दि तेरि सुद्द गिउ, तेमे सिकि सेबे तिला ठेस फक्जिकिनक, तिकि थक्ला ति डे हिङ्। ²¹स्या मासा,जितु मेङ्गु, तेमे दाक्पि, नुपला मा थेन्जितुप, च्येन्दक ताम मिकिबुप् ति लेमु हिङ्।²²ख्योरुङ् ताङ क्यानि दि हुतुङ्कि मोवा तिबा ह्ये, तिबाला ख्योरुङ् ताङ् कन्ज्यक पार्ला ज्यगा। दाक्पुला मन्जुर गालुप तामला दाक्पुला दोषि मिकिबुप् मि ति धन्य हिङ्। ²³सिकि शङ्का क्यानि सेबे, ति मोवा नेबा मिदुपकि किसाला दोषि ठहरे क्यु। तेमे च्यन्दि मोवा नेबा लेबुप् मिङ् ति दिक।पा हिङ्।

Chapter 15

¹ता दाक्पि तेम्बा राम्बु, वोतुप तिवि तेपा रम्बु मेतुप तिवि (सहनुपर्छ), ²ओरुङ तेरिकि दाक्पि युल्बातिवि (भलाइ) कि तिकि थक्ला थु ल्हाक्पा ज्वपला तिला गा क्या ज्यक ।³चिला सिसिन खिरेकि दाक्पुला गा क्या माज्याक, तेमे टिबुप दगेराङ् ख्योरुङ्ला मार्च्याक किरुप तिबि मार्च्याक ङे खाला लुम्सुङ्।“ ⁴च्यिलासिसिन तङ्ला खाङ् तिबुप ह्ये, ति ताम तिबा अरे लोपेङ्कि कला टिबुप हिङ्, तेमे क्षो नेबा हुङ्गुप धर्यौ ताङ् उत्साह नेबा ओरुङ्ला आसा थोप्सि।⁵ता धर्यौ ताङ् उत्साह कि चोवो कन्ज्यककि ख्रिष्ट येशु अनुरुप ख्यिराङ्ला दक्पुजिक च्गिगकि सेम च्यिकराङ् उङ्गुप डोसित। ⁶तुक हिङ्सिन ख्यिरे सेम च्यिकराङ् ग्युर्नि खाच्यिगिराङ् चोवो कन्ज्क ताङ् दाक्पि येशु ख्रिष्ट पापि सोवा बुल थुप्सित। ⁷तुक हिङ्सिन ख्यिरे सेम च्यिगराङ् ग्युर्नि खाच्यिगिराङ् चोवो कन्ज्यक सोवाकि थक्ला ख्रिष्टकि ख्यिराङ्ला सेमला लागुप दगेराङ् ख्यिरेकि साङ् च्यिगकि च्यिगला सेमला लोङ्।⁸ङा सिउ कि पुर्खा तिबाला बिन्दुप का तिबा पक्का किरुपला, चोवो कन्ज्ककि सत्यता तेबा ख्रिष्ट खतना क्याबुप यहुदि तिबि यक्पु ग्युर्सुङ्, ⁹तेमे दुक्क्यानि ज्येन मिरिक तिबि खोकि काटिन कला चोवो कन्ज्यकला सोवा बुल थुक्यु। दिन्दग टिबुप ह्ये,”दुक्किसाला ङा ज्येनमिरिक तिबि दङ्ला ख्योरे सोवा क्यु, तेमे ख्योरे सावा¹⁰दिकि लोङ्” ए ज्येनमिरिग तिबा हो, खोकि मितिबा ताङ् ङिङ्साङ् कि।“ ¹¹तेमे लोङ्राङ् “ए ज्येनमिरिक तिबा हो, कन्ज्यकला सोवा बुल, तेरि मिरिक तिबि खोला सोवा बुल।“¹²लोङ्राङ् यशौया कि सिउ, “यिशैकि मारा गिउ,ज्येनमिरिक तिबिकि खोला आशा ज्यगु।“¹³ता आसाकि चोवो कन्ज्यकला मोवा कितुपकि कला ख्यिराङ्ला पुर्ण किर्मु ताङ् ङिङ्साङ् कि भरिदिउन, ता थुच्येङ्गिकि थु कि ङार नेबा ख्यिराङ्ला प्रशस्त आसा होसित। ख्यिराङ्ला प्रशस्त आसा होसित।¹⁴ङे नुपतिबा हो, ङा दाक्पुराङ् ख्यिरे कला बिश्वस्त ह्ये, ना ख्यिराङ् दाक्पु तिबा भलाइ च्यिगिकि च्यिगला अर्ति तेरुप सक्षम ह्ये।¹⁵तेमे ङाला चोवो कन्ज्यक नेबा बिन्दुप काटिनकि किसाला, ङा ख्यिराङ्ला लोङराङ् नासाम तोङ्गुला थक्ला लाला तामतिबि कला तारोङ् साहसतानि टिकिन्क्यु। ¹⁶ना चोवो कन्ज्यककि ङेत्पाति पुजारितिबि तक्ला ङा ख्रिष्ट येशु थु नेबा चोङ्गि जोबुप सेम्ला लाङ्गु भेटि दगेराङ् हुङ्गोक्यु।¹⁷तुक्किसाला ख्रिष्ट येशु चोवो कन्ज्यककि थक्ला क्याबुप ङे थक्ला ङाला गर्व किरुप कारण ह्ये। ¹⁸च्यिलासिसिन ज्येन मिरिक तिबाला खाला ङेन्दप खुङ्गुप छिक् ताङ् यगिकि ख्रिष्टकि ङे तेबा पुरा क्याबुप ताम सिनाङ् ज्येन तामला साङ् ङा साहस मिक्यु। ¹⁹दि तामतिबा ताङ् तामतिबि ङारतेबा ताङ् थुच्येङ्गि थुकि ङे नेबा क्याबुप हिङ्, तेमे ङेकि यरुशलेम नेसुर लानि इल्लुरिकन साक फारसुरकि तेरि दासाला ख्रिष्ट लेन लेमु पुर्ण रुपला लेङ् केल थुप्सित।²⁰दुक्किसाला लेनलेमु गोषणा कुरुप ति ङे उत्कट सेम ह्ये, तेमे ख्रिष्ट हिङ् ङुस्येबुप तिबि दासाला हिङ्, तेमे दुक् क्यानि ज्येन मितिबिकि बसालेको जक खाला ङेकि निर्माण माकि। ²¹च्येन्दक टिबुप ह्ये,तिकि चाला खोकि लेनलेमु माख्योल, तिबिकि खोला चोङ्गित, तेमे सिकि लेन लेमु माकोबुप ह्ये, तिबिकि खाक्को क्यु।²²तुक्किसाला ख्यिरेचाला ङा उङ्गप ति ख्येप आला रोके क्याबुप ह्ये। ²³तेमे ता दि दासातिबाला ङे थक्ला ख्येङ्साङ् दासा मेत, तेमे लो बाकि नेसुर के ङा ख्यिरे चाला उङ्गुप सेम क्याबुप् हिङ्।²⁴तुक्किसाला ङा ता सोनला डिउ ते डोयिङ् किसिन ङा ख्यिराङ्ला ठेक्यु, तेमे ति तुज्येला ति कला ख्यिरे संगति कि ङिङ्साङ् क्यासिमा ख्यिरेकि ङे यात्राला युक्ट क्यु सिरुपति आसा ह्ये। ²⁵ते ता ङा चेङ्गि तिबि सेवा किरुपला यरुशलेम तेबा डोइ क्यु।²⁶च्यिलासिसिन यरुशलेम कि चेङ्गि तिबि चाला पेरेङ्गु तिबाला मासेडोनिया ताङ् अखैयाकि जोम्खाङ् तिबिकि काङ् अनुदान बिनु ह्ये। ²⁷हिङ् दुक् किरुप ति ख्यिरे सुभेच्छा ह्ये। तेमे उतुङ्राङ् ति ख्यिराङ् यहुदि तिबि छ्याक्पा हिङ्। च्यिलासिसिन ते ज्येन मिरिक तिबा यहुदि तिबि थुकि मलाम तिबाला जोम्बुप ह्ये सिसिन यहुदि मोवा किरुप तिबाला भौतिक मलाम नेबा सेबा किरुपताङ् दि मिरिक तिबा छ्याक्पा हिङ्।²⁸दुक्किसाला ङा ता दि यक तेरि क्यानि तिबाला दिक अनुदान अधिकारिक रुपला तेर्क्यु, ङा ख्यिरे लाम नेबा राङ् स्पेनला डिउ। ²⁹ङाला छ्या ह्ये कि ङा ख्यिरे चाला उङ्सिन ख्रिष्ट कि मलाम पुर्णता गिउ।³⁰नुप तिबा हो, ता ङा ख्यिराङ्ला अरे चोवो ख्रिष्ट नेसुर तेमे थुच्येङ्गि ङिङ्ज्ये नेसुर गोङ्बा सिउ कि ङे थक्ला चोवो कन्ज्यक ताङ् ख्यिरे मिपारला ख्यिरेकि ङाताङ् दुक्पा किउ। ³¹दि मोपार कि ङा यहुदियाला अतुप खाला मेङ्येङ्बुप मिरिक तिबि तेबा जोगिन साकुङ् तेमे यरुशलेमकि थक्ला ङे सेवा चेङ्गि मितिबाला सेम्ला लाङ्दे हुङ्सित्। ³²तेमे ङा चोवो कन्ज्यक सेम नेबा ख्यिरे चाला ङिङ्साङ् क्यानि उङ्थुप्सित् तेमे ख्यिराङ् ताङ् सङगति नेबा ङा तेरिक ङेक्यु।³³शान्तिकि चोवो कन्ज्यक ख्यिराङ् तेरि ताङ् लुसित्।

Chapter 16

¹किक्रियाला हतुप जोम्खाङ्कि सेविकि अरे नुम फिबि प्रशंसा ङा क्यु। ²ख्यिरेकि तिला चोवोला ग्रहण कि। दि मि च्येङ्गि तिबाला सए किरुपला किसा, तेमे तिला च्येनदक ताम्ला ख्यिरे खाचो गिउ तिला सहयोग किसा। च्यिलासिसिन यि दाक्पुराङ् तेरिकि तेमे ङे दाक्पि तिराङ् सहयोगि गालुप हिङ्।³ख्रिष्ट येशु ङे सहयोगि प्रिस्का ताङ् अकिलासला अबिबादन किसा। ⁴सिकि ङे मिजिकि कला तिबि मिजि जोखिम ला जोबुपप ह्ये। ङा तिबाला थच्छिछे सिउ, ङे क्या हिङ्, तेमे ज्येन मिरिक तिबि तेरि मण्डलि कि साङ् थुच्छिछे तेर्क्यु। ⁵तिबि खाङ्बाला हतुप जोम्खाङ् ला अबिबादन बिङ्, ङे ङिङ्ज्ये क्याबुप् इपेनितसला अबिबादन बिङ्, ति ख्रिष्टला एसियाकि तङ्गि डाल्बा हिङ्।⁶मरियमला अबिबादन बिङ्, तिकि ख्यिरे थक्ला उदेक दुक्पा क्याबुप ह्ये। ⁷ङे मितिबाला तेमे ङे सङ्गि चोङ्खाङ्ला हतुप एन्डोनिकस ताङ् युनिस्ला टासिदेले सिनि नाङ् तिबा प्रेरित तिबा सिनाङ् बिशिष्ट ह्ये, ति ङा सिनाङ् तङ्ला कि ख्रिष्टला हतुप हिङ्। ⁸चोवोला ङे ङिङ्ज्ये क्याबुप् एम्प्लिआसला ङे टासिदेले⁹ख्रिष्टला अरे सहकर्मि उबार्नस ताङ ङे ङिङ्ज्ये क्याबुप स्ताखुसला टासिदेले बिङ्। ¹⁰ख्रिष्टला समर्थन क्याबुप अपल्लेसला टासिदेले केतो सिनि सिसा। ¹¹तेमे ङे छेङ्बा हेरोदियाला साङ टासिदेले सिनि सिसा।¹²चोवोकि थक्ला छासे टेङ्बु किरुप त्रोफोसाला साङ टासिदेले सिनि सिसा। ङिङ्ज्ये क्याबुप् परसिसला साङ टासिदेले सिसा, तिकि चोवो यक बाङ्गि क्याबुप ह्ये। ¹³चोवोला चुनिएको रुफस ताङ् तिकि मामा ति ङेसाङ् मामा हिङ्,तिबाला टासिदेले सिनि सिसा। ¹⁴असिक्रितस, फलोगन, हर्मेस, पत्रोबास ,हर्मास ताङ् तिबाताङ् हतुप तेरि नुपतिबाला टासिदेले सिनि सिसा।¹⁵फिलोलोगस ताङ युलिया, नेरियस,ताङ तिकि नुम ताङ ओलिम्पास ताङ तिबाताङ हतुप चेङ्गि तिबा तेरिला टासुदेले सिनि सिसा। ¹⁶च्यिगि च्यिगला चेङ्गि ङिङ्ज्ये कि टासिदेले सिसा। ख्रिष्टकि तेरि जोम्खाङ कि ख्यिराङ्ला टासिदेले सिसा।¹⁷ता नुप तिबा, ङा ख्यिराङ्ला सिउकि ख्यिरेकि ल्हाबुप लेङ् सिनाङ् फिला गाल्नि भिबाजन ताङ् बाधा तेरुप तिबाताङ् क्यानि होसियार देता। ¹⁸च्यिलासिसिन दिंदक मितिबिकि अरे चोवो ख्रिष्ट सेवा मिकित, तेमे तिबि दाक्पि सुबकि सेवा कितो तिबि चिप्ला ताम ताङ् चापलुसिकि निर्दोसकि सेमला जुनक् क्यु।¹⁹तिबि खाला ङेन्मुकि उदारण तेरि दासाला ख्योलुप ह्ये। तुक्किसाला ङा ख्यिराङ् ताङ् क्यानि सेम हेङ्गि क्यु, तेमे च्येन्दि ताम लेमु नोक तिला च्याङ्बु बुङ् गोक्यु, तेमे ताम च्येन्दि मेलेबा नोक तिला निर्दोस दे गोक्यु। ²⁰तेमे लोदिमु नङ्गुप कन्ज्यककि ङमुराङ् डेला रिन्रे काङ्बि पोक्ला लेप जिक्यु दाक्पि चोवो येशु ख्रिष्ट काटिन ति ख्यिराङ् ताङ् लुसित।²¹ङे सहकर्मि तिमोथिकि ताङ् लुकियस यासोन ताङ् सोसिपात्रोकि साङ् ख्यिराङ्ला टासिदेले सिनि ताङ्गु ह्ये। ²²दि पत्र टिगुप ति ङा तर्तियासकि चोबोला ख्यिराङ्ला अभिबादन क्यु।²³

²⁴अरे चोवो येशु ख्रिष्टकि काटिन ख्यिराङ् तेरिगला लुसित। आमेन।²⁵ता चोवो कन्जयकला सोवा बुल। येशु ख्रिष्ट कला ङे सिक्याबुप लेनकि ठादिङ्गि दगेराङ् ख्यिराङ्ला सुदुढ किरुपला कन्ज्यक सक्षम ह्ये। ²⁶तेमे ता दि रहस्य प्रकट क्याबुप ह्ये तेमे नाम्साङ् कन्ज्यककि का दगेराङ् लुङ्देनकि क्षोखाङ् नेबा सिक्याबुप ह्ये तेमे तेरि मिरिक तिबा मोवा खोकि खाला ङ्येन्सित।²⁷दक्पुच्यिकराङ् सर्बक्षानि चोवो कन्ज्यकला ख्रिष्ट नेसुर नाम्साङ् सोवा बुलसित। आमेन।

1 Corinthians

Chapter 1

¹कन्ज्यक्कि सेम्ने ज्युँ ख्रिष्ट येशुकि लोमा जप्ला काताङ्गुप् पावल ताङ् ङिरे नुप् सोस्थेनेसनेसुर, ²कोरिन्थीला हतुप् कन्ज्यक्कि क्षोछोग् ला ख्रिष्ट येसु नेसुर चेङि गालुप् तिबाला । ङिराङ् दासा तेरिग्ला कन्ज्यक ख्रिष्ट कि मिन्ला मोपोर किउ ति टिवा ताङ् ङिराङ् तेरिग्कि कन्ज्यक वे । ³अरे पापा कन्ज्यक ताङ् चावा येशु ख्रिष्ट नेसुर काटिन् ताङ् लोदिमु हुङ्सित् ।⁴ख्रिष्ट येशुकि खिराङ्ला विन्दुप् कन्ज्यक्कि मलाम खिरे कला साङ् कन्ज्यक्ला थुच्ये बुल्ग्यु । ⁵च्यिला सिसिन् चुक् क्यानिसाङ् तेरिग् ताम् ताङ् येन्देन् ला खिराङ् खरे क्षुक्पु जोनि वे । ⁶च्यिला सिसिन् ख्रिष्ट कि कला पाङ्बु ति हुतुङ् हिन् सिनि खिरे पार्ला थोङ्नि वे ।⁷तेमे खिराङ् अरे चावा येशु ख्रिष्ट हङ्गुप्ला गुनि देतुप् ठला खिराङ्ला कोन्ज्यकि विन्दुप् ङेत्पा तिबा ङ्युङ् माटास्यित् । ⁸खिराङ् चावा येसु ख्रिष्टकि ङिमाला ङेबा मेतुप् हुङ् थुप्स्यित् सिनि खोकि खिराङ्ला तिङ्गि ङिमा साक् राँबु जोनि ज्यकित। ⁹कन्ज्यक् ति मोबा क्यि दिमु वे, खोको येशु ख्रिष्ट कि डिक्जोमला काताङ् गुप हिन् ।¹⁰ता नुक तिबा अरे चावा येशु ख्रिष्टकि मिन्ला गङ्बा स्यिउ, खिराङ् सेम् च्यिग क्यानि देता , तेमे खिरे पार्ला खाँदा मेङ्स्यित् । ¹¹च्यिले सिसिन् खिरे पार्ला पोङ्जा पोङ्जा च्युङ्गुप् सेम् नक् सिनि ङला क्लोएकि मितिवि ङला लेन ताङ्नोक ।¹²कि अपोलमकि लाला कि ङा केफासकि हिनसिनाङ ङा ख्रिष्ट कि हिन सिनोक् । ¹³खाङ् ख्रिष्ट बो ग्यापुप् वे र ? खाङ् पावल खिरे कला ग्याङ्स्यिङ्ला कालुप् हिन् र ? खाङ् खिरेकि पावलकि मिन्ला क्षि बप्तिस्मा लाबु हिन् र ?¹⁴ङा कन्ज्यक्ला थुच्ये वुल्ग्यु ङे खिराङ्ला क्रिस्पास ताङ् गायसला सिनाङ् ज्येन् सुला साङ् बप्तिस्मा विन्दुप मेत् । ¹⁵ङे मिन्ला बप्तिस्मा लाबिन् सिनि खिराङ् सिसाङ् सि मुथुपु । ¹⁶ङे स्तिफनसकि मिछाङ्ला साङ् बप्तिष्मा विन् वे । तिसिना ल्हाक्पा सुलासाङ् बप्तिस्मा बिन्दुप् ति ङाला क्षा मेत ।¹⁷च्यिले सिसिन् बप्तिस्मा तेरुप्ला मिदा लेन् स्येतुप्ला येशुकि ङाला ताङ्गुप् हिन् । ख्रिष्टकि ग्याङ्स्यिङ् ति ङार् मेतुप् मुच्युङ्स्यित् सिनि खोकि ङाला मिकि रिक्पि सुङ् तिबा थनि लेन् स्येतुपला माताङ् ।¹⁸च्यिले सिसिन् ग्याङ्स्यिङ्कि लेन् स्यिइँ हतुप्तिबाला कुर्क्यक्कि क्यिताङ् हिन्सिनाङ् कन्ज्यक्कि ह्रकिन हतुप् मि तिबाला ङार् हिन्। ¹⁹च्यिले सिसिन् "ङा रिक्पा आला हतुप् तिवि दिक्पा ना तोङ्गु । च्याङ्बु क्यिरुप् तिबि नासाम् तिबा लाका मेतेरुप जेत ।" सिनि टिनि वे ।²⁰रिक्पा हतुप् मि केनि वे? खामु केनि वे ? दि लुङ्बिकि कला ताम क्यिरुप् मि सु वे ? काङ् कन्ज्यक्कि दि लुङवाला होदुप येन्देनला कुर्क्यक्कि रिक्पा दके माजो र? ²¹लुङ्वा तेरिग्कि रिक्पि कन्ज्यक्ला ङो मास्ये । तिवि रिक्पाला साङ् खोला ङो मास्येबा क्यानि मोबा किरुप तिवाला मिजे तेरुपला कन्ज्यकला ल्येमु छोर्सुङ् ।²²यहुदितिबा ता छोल्ग्यु तेमे ग्रिकतिवा रिक्पा छोल्गियु ²³तेमे ङिराङदि ग्याङ्स्यिङ्ला स्येप् येशु ख्रिष्टला कला स्येकित । ति ति यहुदितिबा ला नार्तु ग्याकुप दो ताङ् ग्रिकतिबाला कुर्क्यक्कि ताम् दके हिन्।²⁴तेमे यहुदि ताङ् ग्रिक ङिकारला कन्ज्यक्कि का ताङ्नि वे, तिबि पार्ला ङिरेकि ख्रिष्ट्ला कन्ज्यक्कि ङार ताङ् रिक्पा दके क्यानि स्येक्यु। ²⁵च्यिले सिसिन् कन्ज्यक्कि आम्बाराङ्स्यिङ दि मितिवि रिक्पा सिनाङ क्षे वे तेमे कोन्ज्यककि ङार ङ्युङ्मु ति मितिवि ङार सिनाङ क्षे गि त।²⁶नुक तिवला काताङ्ङु थिया खिराङ चिनोक वइत ति नासाम आला ति गिज्या माङबु मेदुप नोक। ²⁷तेमे रिक्पा माङरुक होदुप तिवला ङोदा ल्यङगुप कोन्ज्यकि लुङवा कि ङयकपा तिवला छोने कयासुङ र आमा र ङसेन तिबला ङोदा लोङगुपला लुङबिकि निर्वल नामला छाने क्यासुङ ।²⁸कोन्ज्यककि लुङबि निच दाङ तुच्छ फेन मोथबुप तिवला छानेक्यासुङ दिनोक साक यल्सुङ दि ताम्गेन ति कमिदुव सिरुला। ²⁹तेमे चिनोक पालाङ ताङ कोन्ज्यक कि दोङला हाम्वा मिकिसिदु ।³⁰कोन्ज्यक रङ ख्रिष्ट येशुला खिरे मिजि कि स्रोत हिन्नक ख्रिष्ट रङ वरे रिक्पा , च्यङङे दाङ ओङ् डिकिदो । ³¹ओदुक क्यानि टिबुप् ओइन हाल्यव किरुप तिवला चावा राङ हाल्यब किसि द ।

Chapter 2

¹नुक तिव ङा ख्यिरे ते हुङसिङ गर्पु ताम दङ नासाम ला कोन्ज्यककि किताङ सेतिन मालेप । ²चिला सिसिङ खिराङ दाङ मुला होसिन् येशु ख्रिष्ट दाङ् खोला ज्ञाङसिङ ला गेलुप् कोला ङेनवा काङ मेसेवु नो क्यानि ङेकि निसय क्यबुप चियो ।³ङा खिरे त्यहा दुक्पाला अला जिव दाङ रुङने सरि हवभिन । ⁴ङे ठव दाङ टोङ्गु साचै सेम डोपे दोर्ग्यो होइन । ⁵तेमे लाहा चेङे कि सेमगि ङार कि छ्यारसि ला होदुप ज्यै ।⁶तेमे खामु गलुप तिवि पर्ला ङितङ रिक्पि कोला खास्या किउ हिनसिनाङ दि वेलाकि रिक्पि कोला मिन्दि ठिम दाङ रिक्पा तेरिक नासाल डिउ । ⁷तेमे ओरुङ कोन्ज्यकि रिक्पा दाङ वापुप खतिकि टदण्टाङ किउ ।⁸तुजे रिङाबु ठिम कार तिवि ति ताम नि हाक माको विर्थ कि ति ताम हक कोदुप हिन्सिङ मोपर कि कन्ज्यकला मेगेलुप यियो ⁹हिनसिनाङ टिबुप होइ मिगिकि माथोङगुप ताङ नाम ज्यक कि हाक आकोवुप मिकि सेमला आनेबुप दि लाप्से तिब कोन्ज्यकि खोलार ङिज्या किरुप लिवला टेगे क्यावुप हिन्नोक ।¹⁰कोन्ज्यककि वरुङला थुजङमु नेसुर नि सापुप् होइन । ¹¹चिला सिसिन्न थु जङ्बु नेसुर सेमगि दिङने जु ति तामव लपसे निव छोलगुई मि तिवि सेमला नोवुप् ति कोन्ज्यककि मिन्सि सिकि छाङेकिर ओदुक क्यानि कोन्ज्यककि थु व सेम ति कन्ज्यककि मिन्सिङ सिसङ हाक मोकुउइ ।¹²तेमे ओरे ग्यालुङकि थुङतुप मैरा कोन्ज्यककि ओरुङला विदुप थु व थु जङमु नेसुर छया गिउ सिनि वरुङला विन्सुङ । ¹³दि ताम दिवा वरे फार छुर किउ ति ताम मितिवि रिक्पा नेसुर लेवुप मिन तेमे थु जग्मु कि लावुप ताम ति खाक्चे दाङ अर्थ साथ खेले किउ ।¹⁴चिनोक मिति सेम ल्यमु मिदुक निकि कोन्ज्यक नेसुर वभुप ताम हिन थाक्चे मिकिउ चिला सिसिङ ति तामगेन तिला काला गिउ काक मोकाउ। ¹⁵सेम ल्यामु होदुप मिकि ताम कि जाच तेरिक कि जाच किउ क्षेमे खो दि चिनोक मिसाङ जाचे मिकिउ। ¹⁶चिला सिसिङ सिकि कोन्ज्यककि सेमदि जाचे किउ तेमे सिकि खोला लेपक्यु र तेमे ओरुङ क्यानि हे ख्रिष्टकि सेम होइ ।

Chapter 3

¹नुक नुम तिवा खिराङ दाङ क्यानि तामगेन किसिङ लोवेन तिव दाङ क्यानि ताम्गेन ङेकि किमाथप् तेमे ज्ञालुङवि मि ख्रिष्ट ला होमा थुङगुप आङा दोगे ङा तामगेन क्याविन । ²ङेकि खिराङला होमा दोगे च्याक च्याक सामा विदिन खोक्पु सामा नेर माथुप् चिला सिसिङ खिराङ तिकि लागि टेगे मिदुप नोकक र तारुङ सङ म्येङ ।³खिराङ तारुङ सङ ज्ञालङवि मि दोगे रङ नोक चिला सिसिङ खिर्य पर्ला ठादोक ताङ कल्या थोङ सुङ ⁴चिला सिसिङ दोक्पु चिगि ङा पावलकि हिन ज्यर्मा दिकि ङा आपोलोस ति हि सिङ क्यासिन खिराङ ज्ञालुङवि मि दोग्या माचुङ र ? ⁵आपोल्लोस सुहिन , पावल काङ हिन? कोन्ज्ककि तेरिकला विदुप ओङज्यन दाङ यन्ध्यान तिराङ हिन,⁶ङेकि चुविन आपोल्लोसकि छु । लुक्सुङ तेमे कन्ज्यककि राङ छार चिदुप हिन् । ⁷ओदुक क्यानि जुपुप् ताङ लुकुप् ङिकार खाङ खिनसिनाङ कोन्ज्यककि राङ रिक्पा विन्सुङ ।⁸जुदुप ताङ छु लुकुप् च्यक डक राङ हिन ग्यरिककि दाक्पि जांगर दाङ लाका ला थोपुप् ला ङिकिदो । ⁹चिला सिसिङ ओरुङ तेरिक कोन्ज्यककि क्षेटु हिन खिराङ कोन्ज्यककि पेप ताङ सिङसा हिन व खाङवा हिन ।¹⁰ङाला विदुप कोन्ज्यककि रिक्पा दिमु खाङवा जोप कार्मि दोगे ङेकि जग कोनि ज्याकिन ज्यर्मायिकि खाला दो तेङनि ताला जोसुङ ति खाला जोइ डोसिङ चुक क्यानि जेउ तिल नासाम तोङ । ¹¹चिला सिसिङ ति जाक ति येशु ख्रिष्ट राङ हिन्नोक ति मिन्सिङ चावा जग मि सिसङ ज्याक मुथुपुप् ।¹²ओदुक क्यानि मितिवि दि जकला सेर ङुल दाङ गोङ माङवु सोरुप च्यालाक ताङ सिङडाक चा दाङ तिव दाङ क्यानि खाङ्वा जो नक क्यासिङ । ¹³मि तेरिककि लाका ग्यार्कि दो चिला सिसिङ ठिम किरुप निमाला ति तेरिक ठाछेलि थोङिदो ति मे नेसुर सिकि चिनोक लाका क्यावुप नोक ति तेरिक मे थोनि जाँचेकि दो ।¹⁴होतुङ ति मितिवि ति खाङ्वि जाग्गि खाला क्याखुप लाका जले माक्यावि लुसुङ क्यासिङ तिला ईनाम ङेकिदो। ¹⁵तेमे मि ला लाकि क्यावुप लाका तिव जेले क्यानि नासा गाल्सुङ क्यासिङ तिकि राङ खुन खुर्गो किदो तेमे खोराङ ते मे नेसुर खोरुप दोगे थर्किदो ।¹⁶काङ खिराङला छा मेतर खिराङ ति कोन्ज्यककि लाहाङ हिन तेमे कोन्ज्यककि सेम च्योङगु खिरे क्षेमगि दिङला स्वसा देकिउ ? ¹⁷लाला मि कि ति कोन्ज्यककि लाहङाङ तिब नाताङासुङ ति लाहङाङ ति खिराङ राङ हिन ।¹⁸सिकिसङ दाक्पुला ङडेन मातेर र खरिङ तिव सिकिङ दि तुजे ला ङारङ खामु हिन् । ¹⁹नोसुङ क्यासिङ तिमि काक्पु हिन् ति रिक्पा ति ङडेन तिराङ हिन टिवुप होइत ²⁰खोकि रिक्पा तोङगुप मिला ति काक्पु जेउ यङलोङ रिक्पा ल्मे तिवि नासाम तिब तोजोराङ हिन सिनि कोन्ज्यककि सुङ्गिउ ।²¹ओदुक क्यानि सिसाङ मितिवि खाला ङोसु दाङ वार मिकिसिद । ²²चिला सिसिङ हिदुप नाव तरिक खिरेतिराङ हिन हिदुङ पावककि अपोल्लोकि केपास अर्थत जम्बुलिङ , मिजे व सेप द नासाम व जिक्ला साङ तेरिक खिरे तिराङ हिन। ²³र खिराङ ख्रिष्ट कि हिन ख्रिष्ट ति कन्ज्यककि दि हिन ।

Chapter 4

¹ओदुक क्यानि मितिवि ओरुङ तिवाला ख्रिष्टकि लोवेन दाङ कोन्ज्यककि खाकछेन्बु लेन कि बन्डारे सिउ ति सिनाङ दि खक्चे नोक कि बन्डारे । ²तिव मोला ति रमबु हुङगोक्युइ तेमे खिराङ नेसुर अर्थत मितिवि नेसुर ठिम मिकिउ।³तेमे ङे लागि दिनोक ताम ति दिक्प ना किउ ङा राङकक साङ ठिम मिकिउ । ⁴ङे खाला सेदाङ किरुप होन मेते ङला छया मेत, तेमे तिकि ङला हिन नोव किते मिकिते ङाला व ङे ठिम किरुपति किन्ज्यक राङ हिन् ।⁵ओदुक क्यानि तोके क्यवुप तुजे सिनाङ गोमाला ति ठिम माकिसा चावा फेपुल्ला याम चिक गुनि देन खोकि नाक्तिङिला हिन्नि देतुप तिवला ठा घ्या लिला खुङगिउ तेमे मितिवि सेम दाङ तेन्दाक ताङ मि तेरिककि दा दाक्पि हालेव किन्ज्यकक नेसुर राङ थोक्यु ।⁶उजु, नुक तिव ङा दाक्पु दाङ आपोलोसकि उदाय्प मि दि नि टिरेफि मि जिला ल्यामु चुङसिद सिनि टिवुप हिन । तेमे ङिरे नेसुर थु चेङे नेसुर ओरे मिजिला खिरङ तिव ङिसि ताङनि लोपा तेमे खिराङ दोक्पु चिक नेसुर येम्बा दाङ मुला खोडोक माकिसा यम्वा सिराङ । ⁷खिराङ काङ नाम ला कुदुक वइन खिराङ दाङ मु मुला खाङ ओइन खाङ ति खिरेकि ङेतप मिरा ति थोपु ति खिरे मोलाम थोपुप मिन र तो थोपुपति कोन्ज्यककि लुङ मिनेर कोन्ज्यककि लुङ थोन्निसाङ थोपु मिन नो क्यार्ना खाडो किउ?⁸खिरे मोलाम ङेनुप होइन खिराङ छुक्पु गेलुप होइन ङिरङ मेसिराङ खिराङ ज्ञल्वु गलु होइ साचै ज्ञाल्खाङ ज्यालसिङ हुङुन थियो ङिराङ साङ खिरे मुलारङ ज्ञाल्खाङ ज्याल्गुई जुलुस कि तिङला होतुप मिर्नु दान्द ङेनुप तिब दोगेय ओङला कोन्ज्यककि फैदारि ला टेगे ङला लार्ङे नोक । ⁹चिला सिसिङ ग्याथाम्जे कोन्ज्यककि मोक्कपार तिब दाङ थाक्जे ।¹⁰ओरुङ ख्रिष्टकि लागि ङोक्लपा दोग होउन हिनसिनाङ खिराङ तिव ख्रिष्टकि लागि हुतुराङ टिक्पा माङवु होदुप सालि ङिराङति ङारमेतुप् ओइन । ¹¹दिजे वेला सक ङिराङ लोरे दाङ छुमोदुप दोग्या दाङ माज्या मेदुप पेटुङवा सिरि होदुप दोग्य दाङ सिङसा खामा न खङवा मेदुप ।¹²दाक्पि लागि साङ लाका क्यानि दाकपु अपमानिता बिसिद दाक्पु मोलाम तेर्किउ दुक्पा तेसिन सहेकिउ । ¹³ओरुङला दुक्पा तेसिङ ङिज्या दाङ मुला जवाफ तेक्युउन दिजो वेलासाक ओरुङ ज्ञाथङवुला फोत दाङ छाचोक गल ।¹⁴खिराङला ङोछा लोगुप ताप्कि दि ङे टिवुप् मिन हिनसिनाङ ङे आङ तिवला दोके अर्ति तेरुप ला हिन चिला सिसिङ ख्रिष्टला माङवु गोङवा सिउ । ¹⁵हिनसिनाङ खिरेकि आला पापा हेनमेद चिला सिसिङ लेन लेमु सेतुपला ख्रिष्ट येशुमा ङा खिरे पापा चोर गाल । ¹⁶ओदुक क्यानि खिरान ङे लोबेन दोग्या क्यानि लोप सिनि ङा ठाकुर सिनि सिउ ।¹⁷ओदुक क्यानि खिरेङला तिमिथि ला तोगिन ओइन ति ङे सेम्ला गलप पुजुङ दाङ ङाला लोदिमु सन्ता हिन ङे कि तेरिक छोकाङला लोप दोग्या ख्रिष्टला ङे मिज्या चिनोक नोक तिनोक राङ तिकि खिरेला सम्झे किउ । ¹⁸ङा खिराङ दाङ मुला म्यगुप नो क्यानि काजो मि दुक्ठा गालुप ओइन तेमे कोन्ज्यककि समला होसिन ।¹⁹ङा खिरे त्या टिवु खा गित तिन दुक्टा मि तिवि कोला मिदि मिवि आगा राग्ङसेन ति कनसुर गित्य नो क्यानि पत्ता लागो किउ । ²⁰चिला सिसिङ कन्ज्यककि सुङ दाङ ग्यल्काङदि लाप्सेला मिदि ताम साक्ति ला गिउ । ²¹खिराङ काङ सेम किउ लाकुम खुर्नि या सेम जोलामुजोर्नि ङिज्या क्यानि ।

Chapter 5

¹खिरे पर्ला स्यमडेन किरुप तिव नोक सिनि ङेकि थोसुङ दिनोक स्याम्डेन ति याम्बा मि तिबि साङ मिकिउ । खिरे पर्ला दोक्पु चिगि रनि पापाकि पेर्मि ला ज्यङनोक लो। ²खिराङ ति हाम्वा किउ लो खिराङ ति पाप ताङ दुङल कि मो गोउ र दोनोक लाका किरुप तिवाला खिरे पर्नेसुर तेनि तोङ ।³ङे ओङवु ने मारपोल सिनाङ ङे सेम दि खिराङ दाङ मुलाटङ होदुप चोराङ क्यानि दिनोक् लाका किरुप तिवि ठिम ङे क्यानि होई । ⁴तेमे खिराङ ङिरे चावा येशुकि मिनला जोम ग्यु ङा साङ सेम्ला खिराङ दाङ मुला जोम ग्यु तेमे ओरे चावा येशु कि शक्ति गिउल । ⁵तिमिला ङे कि लाक्ला चक विन तेमे तिकि दिक्पा नेसुर तानि कन्ज्यककि तिवाला तिकि स्यमति सेनवु राङ लुसिदा ।⁶खिरे ठादोक लेमु मिन काङ फाप टिक्पे जिकि तेरिक डिकाला फाप जेउ सिनि खिराङला ग्या मेद र साम्बा डिक जोपला ङिङवा फाप देन गोक्यु । ⁷चिला सिसिङ खिराङति हुतुराङ फाप दोगे राङ हिन दाक्पा निस्तार खु ख्रिष्टकि का चेतुप राङ हिन् ओदुक क्यानि ओरुङ ङिङवा फापकि अर्थत लाका दुक्दा फाप कि मिन । ⁸तेमे किदाङ ल्यमुदाङ खकचे लापसे दाङ ल्यामु खिवाङ दाङ मुला चाड माने कि ।⁹ङे कि टिवुप लेन ला खिराङला स्यम्देन सिनि नो मिकिउ सिनि ङे टिवुप ओइन । ¹⁰तिकि केला दि स्यामडेन किरुप लोप व कुर्मेन दाङ कु तिवला मोपर किरुप तिब दाङ वुला मायुग व ध्वा मिकि सिक्याबुप मिन मिन्सिन खिराङ दि लुङबा नेसुर थेन्गोक्यु तेमे तिब दाङ मुला दाल्जा माकिउ सिउ ।¹¹चिला सिसिङ कोन्ज्यककि हिन् सिर्नि सिसा तेमेसु स्यानडेन, कुर्मेन, लोकि कुतिवला ,येदेन बुलुप दाङ थुनि ज्याम तिब दाङ गुला दाल्जा मकिसा अर्थत सामा साङ मासा । ¹²चिला सिसिङ फिकि मि थोक्ला ठिम किरुपति ङाला गुबु म्याद । तेमे खिरे ला खाङ ला होदुप तिवि ठिम मिकिउ र ? ¹³फिकि मि तिवि ठिम ति कोन्ज्यककि किराङ किउ । खिरे पार्नेसुर ति नोक मिला तेनि तोङ ।

Chapter 6

¹खिराङ तिबि पार्ल दिक्पु चिकि उजु दाङ नुकगि पार्ला थामु ग्यपुप् होसिङ डिकुपला सन्ता जग कि जाला मिन्दि यव नि जाला गेप ति तिला फेन ओइ र? ²सन्ता तिवि जम्बुलिङ कि ठिम किउ र ? ³काङ खिराङला छया मेदर ? ङि राङ लाहा मागमि कि ठिम किउ तिनोक हिन् सिन् दि मिल्योला हयवुप तामगेन दि ग्यर्पु हिन र?⁴ओ तिनोक थाम तिव खिरे पार्ल हेसिन दिनोक क्या थामु तिब चिला दिनोक मि पर्ला खुन्डिउ तिमि ला क्षोछोग् कि काङखक्च मोनोइ, खिराङला ङोछा लोङग्यु ङा दि लापने सिउ। ⁵दाक्पि उजु नुक तिवि थामु दापि पार्ल र टिगुप ति दाक्पि पर्ला टिक्पा होदुप मि मेद र ? ⁶तेमे उजु दाङ नुगि पर्ला डिकुदला अदालतला डिउ तिङ सन्त तिवि पर्ला ।⁷खिराङ तिवि पर्ला थामु ग्यकुपति खिराङ फामवुप् हिन् खिराङ चिला कुने मोफोगिक । ⁸तेमे चिला दाक्पु ठागेर्यनि राङ मेदेउ हिसिङ खिराङ अन्याय किउ र ठाक्छो तिदिङ दाक्पि निक तिवला र ।⁹खिराङ दिक्पा किरुप मिक्षिव कोन्ज्यककि क्षल्खाला देतुप मेक्षेउ । ¹⁰चिला सिसिङ खिरेकि स्यमडेन किरुप जुनाक किरुप, कुर्मेन किरुप तिव स्यमडेन हिसिनाङ खिराङ ति येशु ख्रिष्टकि लेन दाङ का तिवला नोब क्याबुप् सलिल ताम्जि ङेनि जिम्वा ताबुप् मि तिब हिन् । ¹¹ओरुङ कन्ज्यकने तिबा लोभि तिबा निन्दा किरुप तिबा कन्ज्यककि मिन यिडाई ओरुङ टुबु चेङयि गाल गिउ । कन्ज्यक येशु ख्रिष्टकि मिनला कन्ज्यक क्ष्योदयोक तोङि दिक्पा डिउ ।¹²दि तेरिक ठिम सालि हिन हिसिनाङ तेरिक ख्याप् साङ ति मेदो । ¹³खिरे जुवु स्यम् डेन किरुप् लार्मिन जुबु समि ला दाङ सामा जुवि ला मिन् ।¹⁴हिसिनाङ तेरिक कन्ज्योक रिनि तेर्क्यु सिनि काङ खिराङला छा मेदर काङ खिरे लाक्पा काङवा दाङ तेरिक अङवु ति येशु ख्रिष्टकि हिन सिनि खिराङला छ्यामेद र ? ¹⁵तेमे तिला स्यमडेन किरुपला खाक्छे क्यु ? ओतिनोक म्याङसिद ।¹⁶काङ स्यमडेन किरुप मिदाङ क्यानि चिसिन तिदाङ क्यानि चिक राङ हिन । ¹⁷ओदुक क्यानि कोन्ज्यक दाङ मुला होदुप मितिव अन्त्यला कोन्ज्यक मुला र लुकिदो ।¹⁸स्यमडेन किरुपति दिक्पा ति लाम तोङा हिन् । दिक्पा नेसुर थारुपला ओरे किताङ तेरिक वदल्ले कि गोक्यु स्यमडेन दाक्पि कोन्ज्यक दोङला दिक्पा हिन सिनि खिराङला क्यामेद र ?¹⁹काङ खिरे ओङबु ति कोन्ज्यककि ठिकाङ हिन। तेमे ति ठिफाङ ला कोन्ज्यककि थु चेङटे। ²⁰चिला सिसिङ खिराङ ति गोङ छेतुम हिन ओदुक क्यानि खिरे कोन्ज्कला सव पुला ।

Chapter 7

¹ता ख्यिरे टिवु ताम्ङेय सिरुप सिसिन् ख्यक पेजिकि पुमपेजाला मारेकुप राङ ल्यामु हिन् । ²काङ सिसिङ आला आला खक्पा ह्दा यकि किसाला गेरिक मिति पेर्मि हसित तेमे पुमा तिविदि ख्यो हसित ।³ख्यवाकि पेर्मिला खरे ओङ् तेर्स्यि ⁴तेमे दाक्पि ओङ तेर्सित तुकराङ क्यानि पेर्मि साङ ।⁵छाजिक डिङनि काङ थुजेकि लाका सिने राङ मातेन चिला सिसिङ खिराङ स्वा ताम्दे गोक्यु । ⁶तेमे खिराङ लोङराङ तुच्यिक हुङ गोक्यु तिकि किसाला खिरे दाक्पुला फिला ज्यक माथुबु कि किसाला डे कि ख्यिराङला खक्पा ल्हा मुथुपसित सिनि । ⁷ङा खिराङला दि ताम का ला यिन् काङ सिसिङ गेरिक ङा दगे राङ गालु ङा सेम क्यु । च्यिगि च्यिक च्यिगि चिक ङेत्पा ङे टुबु होइ ।⁸तेमे जेन्दिक माक्याबु ताङ युसिम तिवाला ङा सिउ कि तिवा ङा दगेराङ जेन्दिक माक्यावा देसिन तिवाला ल्यामु ग्यु । ⁹तेमे तिविकि दाक्पु ला ओङला ज्यक मुथुसिन तिवि कि जेन्दिक किसित । तिवाला स्याम्देन छिङनि देतु सिने साङ जेन्दिक किरु ल्यामु हिन् । ता जेन्दिक क्याबु तिवाला दि का तेर्क्यु ।¹⁰तेमे तिला टे तिवाला दाक्पि ख्य तानि टाल्नि देसिन तिकि जेन्दिक माक्यावा देसित मिनसिन ति डिगगो क्यु । ¹¹तेमे ख्यो साङ दाक्पि पेर्मि ता साङ किरु मेग्यु ।¹²ला ता लुवु तिवाला ङा सिउ ङे कि मिन चावा येशु किराङ सिउ ¹³दिजो जिगि नाङला लालिद तेपा माक्यावु पेर्मि वई तेमे ति तिराङ वसिन तिकि ति तानि माटाल्सिन । ¹⁴चिला सिसिङ तेपा मेदु कि ख्य कि सिला तेपा क्यावु दि चेङि छया देन्ग्यु मिन्सिन । ख्यिरे कि पेजा पुमा तिवा चेङि मेदु डिउ हिन सिराङ हुथुङ तिवा ति चेङि वई ।¹⁵हिनसिराङ तोजो तेपा मेदु कि मिजि दाल्जा टाल्सिन तिला डोसित । दिनक पतु ठला नुक नुम तिवाला का ला माटागु । कन्ज्यककि ओरुङला लोदिमुला देतुप काताङ ज्याक । ¹⁶पुमा तिवा खिराङला काङ छ्या ईदे ख्यिरे कि दाक्पि ख्यला थार्जि थुकि दे ?¹⁷चावा कि कुनि ताङु दाङ कन्ज्यककि ताङ गेरिककि दाक्पि मिजि थार्सित गेरिक क्षोछोग कि किसाला तिकि ला ङे ठिम दिराङ हिन् । ¹⁸काङ का ताङ सिने तङला च्यातुप्प गालुप्जाइ । तिकि दाक्पु ला च्यतुप मागालु दगे छ्या मेदेन्न सिन्। तेपा क्यिरुप कि ला का तोङ सिन् ख्यिराङ सुङ च्येतुप वई । तिकि कि च्येतुप मिसि सिन् । ¹⁹ना च्येतुप काङ यिन ना च्येताङ मा क्याबु काङ तेरसिन छ्ये ताम कन्ज्यक कि का ङयान्दुपराङ हिन् ।²⁰कन्ज्यककि का तोङसिन गेरिक वतुप ठाजला देसित । ²¹काङ कन्ज्यककि का तोङसिन ख्यिराङ टिवा थक्पु हदु जाई दिकि ला ख्योरुङ नासाम मातोङ । तेमे खिराङ ओङज्येन किथुसिन तिकि खेम्साङ ति ला । ²²चिला सिसि योक्पु कि वइ बेला चावा कि ला ला का ताङु हिसिन ति चावा कि किसाला हिन् । युकक क्यानिराङ ला ला का तिङसि किसाला हसिन ति येशुकि यक्पु हिन । ²³खिराङ डेवा च्याल्लि ङ्योबु जाइ ख्यिराङला तिकि किसाला मि तिवि यक्पु मिक्यु । ²⁴नुक तिवा ङिराङला तेपा क्यिरु कातोङ बेला ङिराङ काङ किसाला वादुप जाइ तिराङ वातुप दासाला देकि ।²⁵ता नाम्लाङ जेन्दिक माक्यावु तिवाला ङा ता काङ ताङ का मेत । तेमे हिन सिनाङ चावा कि च्याम्बा सेम्गि विदुप मि दगे ङा ङे टो तेर्क्यु । ²⁶तिकि किसाला दुङिन क्यिरु काबु तिकि किसाला गेरिक मितिबा क्येनि वइ तिराङ वतुप दासाला देसिन ल्यामु गिउ ।²⁷काङ ख्योरुङ पुमा पेजा तानि जेन्दिक कि उपु टावु वाइ ? ति तानि ओङज्येन क्यिरुप माछो ला । काङ ख्यरे जेन्दिक माक्याबा वाई ते ? पेर्मि माछोल । ²⁸हिनसिनाङ ख्यरे कि जेन्दिक क्यासि दिक्पा मिकिउ । गेरिक चेङि पुमा तिवि कि जेन्दिक किरुप हिनसिन तिवि कि दिक्पा मिक्यु । हिनसिनाङ गेरिक जेन्दिक क्यासिमा आला आला दुक्पा खुर्गोक्यु हिनसिनाङ ङा ख्यिराङला नेसुर थार्जिक्यु ।²⁹हिनसिनाङ ङा सिउ कि नुक तिवा तुजे थिङमे वाई । ता जेन पेर्मि वातु तिवा दगे क्यानि देत । ³⁰ङुइ किरुप तिवा माङवु दगे क्यानि देत । गा कि हतु तिवा गा मालाबु दगे क्यानि देत काङ सामा ङ्याई क्यिरुप तिवा काङ मेतु दगे क्यानि देत । ³¹तेमे जम्बुलिङ तानि किताङ कि किरुप तिवा दि ता गेरिक मेदु दगेराङ किताङ क्यिसित । चिला सिसिङ दि जम्बुलिङ कि गेरेक बु दाङ पालाङ दिवा सिदिन क्यु ।³²खिराङ तिवि रिवा मेतु दुङ ग्योब्यु सिरुप ङा सेम किउ । जेन्दिक मा क्याबु कि यक पेजि कि चुक क्यानि कन्ज्यकला गा लोङ गोकि टिनि तिकि सेम्ला सेम्दुक किउ । ³³हिनसिनाङ जेन्दिक क्याबु कि ख्याक पेजि किन दाक्पि पेर्मि ला चुक क्यानि गा लोङु सिनि नासाम तोरु । तिबा सेम ङि कि डिउ । जेन्दिक माक्याबु कि पुमा तिवि दाक्पु चुक क्यानि चेङि दे थुकि सिनि चावा ला नासाम तोङू । ³⁴हिनसिनाङ जेन्दि क्याबु कि पुमा तिबि दाक्पि ख्य ला चुक क्यानि गा लोङ सिनि सेम्सो किउ ।³⁵ङा खिरे लाका हुङसित सिनि हिन खिराङला गेकु सिनि मिन ।काङ ल्यामु हिन तिराङ ङा सिउ चिला सिसिङ खिराङ गेरिक गेकुव मेदा चिकराङ सग्गि गाल्नि देत सिनि ।³⁶लालिकि सम किउ दाक्पि लाङु चेङि पुमा दिकिति यक ल्यामु मेत सिनि सम्सा किउ । तिकि जेन्दिक किरुप लो दि गाल्नि सिद हसिन तिकि सम्स नेसुर तिला गांबु जेन्दिक किसित । ³⁷हिनसिनाङ लोङराङ तिकि सेम्ला हुतुङ वाइ ति लालि माक्याबा मेङु तिकि सेम्ला हुतुङ वाइ । ति लालि माक्याबा मेङु सिरु मि मेसिन दाङ दाक्पि सेम्ला दाक्पुला ज्यक तुसिन तिकि दाक्पि लाङु कि पुमा ला चेङि रा ज्याक सेम क्यासिन तिकि ल्यामु राङ किउ । ³⁸तिकि किसाला सिकि चेङि पुमा तानि जेन्दिक किबे तिकि ल्यामु राङ किउ । तेमे जेन्दिक मिकिबु सेम किबे तिकि साङ ति सिना ल्यामु राङ किउ ।³⁹पुमा पेजा दि तिकि ख्य थार थार साक के क्य उपु गिउ । तिकि ख्यिसिमा ति उप मेङु । ⁴⁰हिनसिनाङ ति तुकराङ क्यानि देदु सेम क्यासिन आला आला ल्यामु हिन ।

Chapter 8

¹कुतिबाला बलि बिदुप सापसाचे सापमेगु सिरुप ज्ञान ओरुङ खेरला क्ष्यागिउ । क्ष्या ओतु मिकि ज्ञान वाइ सिनि बोपु क्यासिन ति घमण्ड क्या हिन् । ज्ञानकि ओरुङला हाम्बा होतुप जेउ हिन्सिनाङ् ङिङ्ज्येकि ओरुङला ल्यामु जेउ । ²सि ङे स्येच्यु सिरु मि ओसिन चो सेगुबु इन तिबा ति तिकि खाङ मेस्येउ । ³हिन्सिनाङ् कन्ज्यकला ङिङ्जे किरु मि ला कन्ज्यककि पेसुङ् क्याबु गिउ ।⁴हिन्सिनाङ् ओरुङ्ला कुला विदुप साचे बारेला क्ष्या वाइ कि दि जम्बुलिङला ओतुप कु तिवाला बिदुप साचे खाङ मिन दि जम्बुलिङला कुँ सिनाङ जने कन्ज्यक तिवाङ् वाइ । ⁵नाम्ला ताङ साला नपनाबा मिनकि ल्हा तिबा वाई । ⁶हिन्सिनाङ ओरे ला कन्ज्यक क्ष्योछ्योक दक्पुजिकराङ् वाई । ओरुङ कन्ज्यक क्ष्योछ्योक ला थारुजाइ तेमे दक्पुजिराङ कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट तिकि खेर ताम लेसुङ तिकि ओरुङ थारुजाई ।⁷हिन्सिनाङ दि ताम खेरला क्ष्यामेगु तिकि किसाला कुला विदुप स्याचे ति ओथुङराङ बिदुप हिन । सिरुप सेम्ला वाङनि सेउ । तेमे तिबि टेराबा मेतुकि किसाला मेचेङ डिउ ।⁸कुला बिदुप साप सम्चे सोसिन ओरुङ कन्ज्यक क्ष्योछ्योक नेमा सेमला मेडोषुप् डिउ । दि सोसिमा ल्यामु डप खाङ मिन् । ⁹तेमे मासोसिन मेलेबा डप खाङ मिन तिकि किसाला होसियार ओङगोच्यु छाक्पि खाङ किरुप सेमकि मि मेलेबा मोडोसिन । अरे साचे साप मेगु । ¹⁰ला ला मि ल्हाकाङ नाङला चेक सेबु मि देनि साचे तिबा साइ किरु थोङसिन कुला बिदुप साचे साई विसिन चेक दिमाग मेतुप मिकि ते गाल्नि मासाउ र ?¹¹तेमे क्ष्यरे गल्ति कि किसाला नुक तिकि टेन्बा मेतुला मेलेबा ताम गिउ । ¹²तिकि किसाला नुक तिकि ला सेप येशु ख्रिष्ट अर्थ मेगु । क्ष्योरे किसाला नुक ति स्यिसिन क्ष्योरुङला क्ष्येर्पा फुक । ¹³तिकि किसाला क्ष्योरे किसाला नुक ति सिसिन क्ष्योरे स्या साप तोङगोच्यु । खाङसिनि सिसिन क्ष्योरे नुक सेप तिकिसा ति क्ष्योरुङ मिन्सिन । क्ष्योरे किसाला क्ष्योरे नुक मिस्यिसित ।

Chapter 9

¹खाङ ङा ला खाङक किरुप सेम लाङीबे ति ङाला किरु मेयेउ र ? खाङ ङा प्रेरित मिन ? खाङ ङे लाक्पा सिप ओतुनि कन्ज्यक ति मिन? ²ङा जेनगि लगिला लोमा मिन्सिनाङ क्षिरे ला याङ ङा लोमा राङ हिन । क्षिराङ राङ ङे लोमा पाङसो हिन् ।³ङाला होक्पा ल्हाप किरुप तिबा तिवाला ङे ताम दिराङक हिन् । ⁴खाङ हिराङला साप थुङुप मेयेउ ? ⁵खाङ हिराङला जेम्गि लोमा , कन्ज्यक तिबि नुक तिबि तोगेराङ । ⁶ताङ केफास तिबि तगेराङ राङि सेमगि विदुप मोरुङ् टिनि युकु मेयेउ ताङ बारनाबास ताङ ङे क्या यक किगोच्यु ।⁷सि दाक्पि यक्पुतिबि लागिला खाङि डेबाङ् मालाबा खा क्यु ? सि गुडुमसिङ ज्याम्नि तिकि डालाबा मासा ? सिकि क्ष्युङमा सोनि अमा मासा ? ⁸खाङ दि ङे ङेकि मि मिरिककि लागिला क्याबु जाइ ? खाङ दिङ ठिमनाङला मोस्योरु र?⁹मोशा ठिम नाङला दि राङ तिनि मेत? दाइ डिसिन लाङला खाप्चेल मोकोन । खाङ कन्ज्यक क्ष्योछयोककि लाङतिबि ला क्याजिक जोबु जाइ ? ¹⁰खाङ खोकि ओरुङ मि लागिला दि ताम माक्याबा वाइ र ? ¹¹दि अरे लागिला जोबु जाइ खाङसिनि सिसिङ सिङ रेवा क्यानि क्या लाङ मोच्यु तेमे दि रुकुप सेम दि राङ सिङला यक किउ ।¹²खिराङ नेमा जेनगि दि किरुप ङ्येतुप सेम किसिन खाङ तिवाला ति ङे हिन सिरुप सेम मेत ? हिन्सिनाङ् ओरेकि दि किरुप ङेतुप यक किरुप ङेगोच्यु सिनि सेम माक्या । हिन्सिनाङ ख्रिष्टकि लेन ल्यामु ला मेलेब मोडो सिनि अरेकि खेर सहे क्यानि । ¹³खाङ कुदिबाला अरेकि र किरुप क्यानि कुदिबा नेमा राङ सापसाचे ङ्येकु सिरुपज क्ष्यिराङला क्ष्या मेत ? खाङ वुल्वा बुलुप मि कि बुल्बा ङेच्यु सिरुप v15क्ष्यिराङला ङिजे मेत ¹⁴तुक्याराङ राङ लेन ल्यामु चेलु मिकि ल्यामलाराङ थार्सित सिरुप ताम कन्ज्ककि लाप्सुङ् ।¹⁵हिन्सिनाङ ङे तिकि लागिला ङे तिराङ हिन सिक्या । तेमे ङे ला ल्येमु किसित सिनिसाङ मिटिकु दि ताम ल्यामु लोक सिनि गा लाङुला मिकि मेलेबा सिसिन ङा स्येप ङा टेगे वाइ । ¹⁶दोजो दि ङे ल्यामु लेन च्याल्सिन दिला ङा राङ क्ष्ये हिन सिरुप खाङ लाम मेत । खाङसिनि सिसिन दि यक ङेकि किराङगोक्यु । ङे ति लेन ल्यामु माच्याल्सिन ङाला ल्यामु मेगु ।¹⁷खाङसिनिसि सिन दि यक ल्यामु क्यासिन ङाला ल्यामु सिउ । ङे कि दि यक माक्यासिन दिकि यक आरोङसाक ङा ना राङ वाइ । ¹⁸तुक हिन्सिनाङ ङे ल्यामु यकति खाङ हिन ? दिराङ हिनकि ङे दि लेन ल्यामु ति खाङक्याला च्योल्थुप्सिन तेमे दुकराङ क्यानि ल्यामु लेन मे चाला याङलोङ मथक्सित ।¹⁹चिलेसिन्सि ङाला खाङ किरु ङेसिराङ जेनगि ज्याल्सित सिनि ङा खाराक्पा देतिन । ²⁰यहुदि तिबाला ज्यालु सिनि ङा ओतुप मि तिबाला ज्यालु मि ठिम नाङला ओतुप मि तिबाला ज्यालु लागिला ङाङ ठिम नाङला मागल्सिनाङ तिबा तगेराङ र्ज्युनि देतिन ।²¹ङा कन्ज्यक ठिम फिला मेसिराङ नाङला ओतुप तिबाला ज्यालजितिपला ङेकि ठिम नाङला मेतुप तगे क्याबिन । ²²खाङ कि मुथुपु तिबि ज्याल्सिन सिनि ङाङ् खाङ किमुथु तगे क्याबिन। ति खेर यक क्यानि ङे जेनला ग्यालचि तिन । ²³लेन ल्यामु कि लागिला ङा दि यक खेर किउ खाङसिनि सिसिन दि लेन ल्यामुकि ङाला मलाम नाङला र्स्योजि सित ।²⁴छ्योङुप तिवा खेर छ्योङुया छ्योङ तेमे क्ष्याक्तक ति दक्पुज्यिकला क्या ङेक्यु । ति ङेनुकि लागिला छ्योङगोच्यु । ²⁵खेर चिमि चेप तिनिकि ति दुलुप थुला ल्यामु जेउ । ²⁶तिबि कि नाडप सिनि मोछ्योङु तिकि जुबुला ल्यामुला जुक खाङसिनि सिसिन ङा दिला यक्पु जेउ ²⁷तेमे जेन्ला लेन ल्यामु ज्यालुला ङा मेलेबा मोडोसित ।

Chapter 10

¹उजु नुक तिब खिरे दि ताम ति सेगोक्यु ङा सिउ । दि ओरे हाब तोङबा तिब मुक्पि होक्ला दाङ छि नाङला क्यानि गाल । ²तेरिककि मुक्पा दाङ छु नेसुर बप्तिष्मा ङे नोक । ³तेरिक कि चिकाराङ अत्यिकि साया हाङ छु तिव थु । ⁴आत्यिक दो ला ज्यक्सुङ दि दो येशु ख्रिष्टराङ हिन् ।⁵हिन्सिनाङ तिबा दाङ मुला कोन्ज्यक लोदिमु मेनि तिनि रि तिब फार छुर दासा थेरि ला छरे क्यानि । ⁶ओदुक क्यानि दाक्पु तिबि साङ तिबि क्याबुप दिग्या लाका दुक्टा कि सेम माकि सिनि दि लाका लादिमु हुङसिद ।⁷तिब दोग्य खिराङ तिवि कुदिब ला पुजे किरुप दोग्ये माकि दिनोक टिवुप् ओइन । ⁸मितिव साप ताङ थुगुपा ला देसुग्ङ तिवि क्यावुपा दोग्य ओरे साङ स्यामडेन लाका मेल्याक्पा लाका माकि दिनोक लाका क्यानि निमा चिक ला तोङडा खाल्जिक ताङ सुम सिसुङ ।⁹ओरे कि ख्रिष्टला खोक्पा लाप लाका फिरु म्यगुप् चिला सिसिन तिवि कि क्यासुङ तेमे तिवा रुला कि फेनि नासा गाल । ¹⁰तिवि मुतम क्यापुप् दोग्य ओरुङ दि मुतम मिकिउ । तेमे दाक्पु नासा ला मोडो होइ।¹¹दि ओरे ला ल्हादिम कि ला दाङ दाक्पि येदेन कि ला दिराङ हिन् । तेमे मितिवि खाला तुज्येकि तिङला गिउ । ¹²ओदुक क्यानि ङा खामु होइन तेरिक सेक्यु सिनि सिक्यासिन । च्याङसे कि चिला सिसिङ तिवा मि डिल्सिद । ¹³मितिजवाला स्यारुप दुक्पा खिराला ङेतुप मेदो तेमे कन्ज्यक लोदिमु होदुप सलि मिला खेलुप पर्ज्या सिनाङ । लाक्पा ख्यालु मिजिउ नेसुर स्योरुप लहाम साङ वोइन ।¹⁴तेमे ङे दाल्जा तिवा कु तिवा दाङ क्यानि राङसा राङ देता । ¹⁵ङा खामु हिन् सिनि खिरे मुला मासेद तेमे मि पर्ला सेनुप् ताम दाङ सेतु हिन् ङे सिक्यापुप ताम ला खिरे साङ सेतुप सित । ¹⁶ओरे थुच्येछे बुलुप मलाम कि कोला ख्रिष्टकि ठाक कि दासाला ज्योब्मु ति मिनरा ? ¹⁷सिवाङ ति ख्रिष्टकि जुवु यिन् सिवाङ चिकराङ हिन्सिनाङ ओरुङ मि आला होसिराङ ओरुङ चिक राङ हिन तेमे ति गोनि सिउ ।¹⁸इस्राएलकि मितिवाला लोसा काङ तिवादि सवाँ देप्सा दासा ला जोम्पुप दाङ साप मितिबा मिन र ? ¹⁹ओतिनोक हिन्सिनाङ ङा सिउ काङ कुला पुलुप सामा काङ हिन् ?²⁰तिवि सामा सज्य तिवा कुदाङ रेन्डि दाङ मुला जोम सिनि ङि मिसिउ । ²¹ङा खिराङला सिउ कोन्ज्यककि टेबुल दाङ रेन्डि कि टेबल चिक राङ यिन ति दासा ङिकर ला खिरे सामुथुबु ²²चिला सिसिनाङ कोन्ज्यक सिनाङ ओरुङ गर्पु हिन र ?²³नाव तेरिक ठिम साङ ओइत हिन्सिनाङ नाव तेरिककि ख्यण्साङ ति मे हिन्सिनाङ नब तेरिककि मितिबाला र सेम्ला यार्के डो मुथुबु । ²⁴खिराङ सिसाङ दाक्पि खेप्साङ तिराङ माछोल हिन्सिनाङ चाकि दाल्जा तिवि खेप्साङ ति छोलसिदा ।²⁵खिरेकि छोङ किसा दासाला खाङ ङेकिदे ति दि खिरे ल्यामु चोगुला सोसि गिदो । ²⁶चिलासिसिनाङ तेरिक ज्ञ्यासा ति कोन्ज्यककि राङ हिन् ति नाङला होदुप सामा साच्ये दाङ् सामा तेरिग् कोन्ज्यककि राङ् जोबु हिन् । ²⁷मोबाला माकयाबु मितिवि खिराङला डेनला काताङनि सामा बिनसि माटिबा सो ।²⁸ङे कि खिरे गिष्ना कि ला मि तेमे मि यम्पा ला हिन । ²⁹चिलासिसिनाङ यम्वा गिष्माकि नेसुर ङे ठिम किरुप चिला ङा गाहदिङिला सामा खाव देक्यु । ³⁰तेमे ङे तिला चुचे छे पुल्नि सेउ तिला माटे तोगुप् ।³¹तेमे खिरे थुङ नेसुर ङेदुप ङार ति कोन्ज्यकला थुचे छे पुला । ³²खिरेकि ग्रिक व यहुदि नेसुर कोन्ज्यककि वुल्काँङला मेलेव दोप लाका माकिसा । ³³चिला सिसिनाङ ङा मि तेरिक्ला ङिग्ज्य किउ तेरिक जोवुप तेरिक च्पालकला गालोङ । चिला सिसिन ङाला लाका लेमु गोवु मिन् हिन्सिनाङ तेरिक्ला लाका लेमु नोब किउ । चिला सिसिन तेरिक्कि मिज्यो ल्मु थोप्सिदा ।

Chapter 11

¹ङे ल्याम स्येतु तिबा । चुक क्यानि ङे कि ख्रिष्ट ल्यामु स्येच्यि । ²क्ष्यिराङला ल्यामु सिउ खाङसिनि सिसिन क्ष्यिरकि ङाला खेर तामला नासमा तोक्यु । तेमे ङे कि लापु क्ष्यिरे क्यानि वाइ । ³तेमे ङा खिराङ्ला दि सिउकि मि तिवि गो ति पुमि गो इन । ⁴तेमे क्ष्यकपेजा तिबि दाक्पि गो ति उयान सँवा ताप्सिन तिबिकि दाक्पि गोला मारेतोगुप क्याबु जाइ ।⁵तेमे पुमा तिबिकि गो माउप्पा सँवा ताप्सिन दाक्पुला मेलेबा क्याबु डिउ । चिला सिसिन तिकि मेतु राटेबु तगेराङ डिउ । ⁶तिकि हार् ति टेबु तगेराङ डिउ । तेमे तिकि हार् ति मेसिन तिला ङ्छा लाङ्सिन ति गो उम्नि स्वा देप्सित ।⁷क्ष्यक पेजिकि गो ति उपुमोगु खाङसिनि सिसिन क्ष्यकपेजा ति कन्ज्यक गा किरुप दासा हिन् । ⁸हिन्सिनाङ पुमा ति क्ष्यकपेजा तिबि गालाङ्सा हिन् ।⁹ना त क्ष्यक्पेजि लागिला पुमा जोबुजाइ । ¹⁰दिकि किसाला थु तिबिकि पुमा तिबाला दाक्पि किरुङेतु यककि ता कि लागिला ल्हाबु गिउ ।¹¹हिन्सिनाङ कन्ज्यकला पुमिकि क्ष्यक पेजाला तिजोराङ ताङमोतोङू क्ष्यक्पेजि साङ पुमाला तिजोराङ ताङ मोतोङु । ¹²खाङसिनि सिसिन पुमा क्ष्यके नेमा म्युरुप गिउ । तेमे क्ष्यक्पेजाराङ पुम्पेजा नेमा राङ ग्यरुप जाई । हिन्सिनाङ खेर ताम कन्ज्यकक नेमा राङ गालुप् जाइ ।¹³खिराङ राङ खिरे राङ पुमा तिबिकि दाक्पि गो माउपा कन्ज्कला स्वा तापुपति ल्यामु थोङु ? ¹⁴लाला क्ष्यकपेमाला दाक्पि हार् सोसिन ङ्छा लाङु ताम यिन सिनि तिला फारछुर ल्हासिनाङ छ्या मेरोउ र ? ¹⁵पुमा तिबिकि ह्रा ति सोसिन ति ल्यामु हिन सिनि फारछुरकि साङ मिसिनाक ल्यामु डिउ सिरुप छ्या माङे । ¹⁶हिन्सिनाङ ताम गि लागिला मिकि टिसिन दि क्ष्योछोप नेमा साङ खाङि रिबा ङा मेत् । ना त कन्ज्यककि क्ष्योछोप तानि राङ अइ ।¹⁷दि ताम तिबा सिइ सिइ साङ खिरेकि मायेन्सिनि सिसिन ङा खिराङला ल्यामु मिसिन । खाङसिनि सिसिन खिराङ ति ल्यामु लागिला मिन मेलेबि लागिला किरुप नोक । ¹⁸तोकि ताम या खिरेकि क्ष्योरोप ला क्ष्यिरे सेमडिक्पुकि लागिला आङेप नो । ङे कोतुप ति ङा ङेङुग्यु तेमे खाङि हद साक ङा मोबा किउ । ¹⁹ओथुराङ ङोबाकितुप् मितिबा ङु सेबु लागिला क्ष्यिरे चाला खाच्यिक किरु गिउ ।²⁰खिराङ सापला देच्यु तेम खेर ओङुसिना तोङला साचे चाहुइ डेन मिन । खेर कि राङराङि साप साचे साप स्युकु दुक क्यानि लाला मि तिबा ल्हतुङबा गिउ । तेमे लाला तिबा ति काबु गिउ । ²¹तिकि किसाला लाला जितुप ताङ लाल ति दिजो बेला क्या सापकि मेलेबा मोडोइ ? खिराङला दाक्पि खाङ्बा राङ मेत साचे सोनि मिला मेलेबा किरुप खाङ खिरे लागिला ल्यामु हिन् । ²²खाङ दिकि लागिला ङे ल्यामु सिगोक्यु हिन्सिनाङ ङा ल्यामु मिसिउ ।²³ङाला खाङ ङेबे नि ति ङेकि खिराङ बिनि सिदिप वाइ । खाङसिनि सिसिन कन्ज्यककि सेप सिना गमि छि सिसाङ च्याङ्नि सिक्य नक । कि खिराङ्ला ङे जुबु ति दिराङ् हिन् । ²⁴थुच्यिछ बिदुपला सिबाङ च्याङ्नि सिक्यासुङ खिरे लागिला दि ङे जुबु हिन् । ङे नासाम कि लागिला दि ति खिराङ्ला हिन् ।²⁵तुक राङ क्यानि कन्ज्यककि सोनि सिनसिमा सिक्या सुङ दि करा नाङिति ङे ठाक साबा नक हिन् । ²⁶खिरेकि सिवाङ साटिटाङ् ताङ कर नेसुर थुङ्टिटाङ ङाला नासाम तोङ् ।²⁷तिकि किसाला सिकि मेलेबि समेगि स्यिवाङ् सेबे ति मि कन्ज्यक् लागिला मेलेबा डिउ । ²⁸तिकि किसाला खेर मिकि दाक्पुला दाक्पिराङ ल्यामुकानि ल्हासित । ²⁹तेमेक्या ति स्यिवाङ् ताङ् करा नाङ्गि ति थुङ्सित् । ³⁰तिकि किसाला सिकि दाक्पि जुबु लागिला वास्ता माक्याबा खाङथेप सेबे। तिकि ति दाक्पुला राङ सफाइ बिदुप तगेराङ डिउ ।³¹हिन्सिनाङ ओरेकि दाक्पुला राङ तान्नि ल्हासिन ओरुङ्ला ल्यामु डिउ । ³²हिन्सिनाङ कन्ज्यककि खक्पा ल्हासिमा ओरुङ् ठिम्ला देतुप् ताङ् क्येन् मेतुप डित ।³³तिकि किसाला खिरेकि दासा जिकला देनि साइ किसिन तोङ्ला ताङ तिङ्ला मासा खाङ सिनि सिसिन लाला साइ किसिन लाला ति ल्हतुङ्व गिउ । ³⁴तिकि किसाला ब्हबा लाबु तिबिकि ति दाक्पि खाङ्बा नेमा राङ सोनि ओङ्सित । खाङ्सिनि सिसिन ति सोबुति खिरे ठिमला मेहेल्सिद् ।

Chapter 12

¹नुक तिबा थु ङेत्पा ला खिराङ्ला सिसिन् क्ष्यामेसित सिरुप ङा सेम मिकिउ । ²खाङसिनि सिसिन खिरेकि कु तिबाला बुल्बा किउज । ति कु तिबिकि ताम सिरुप ताम मिक्यु । ³तिकि किसाला खिरेकि दि मेस्पेसित । सिरुप सेम किउ कि , कन्ज्यक थु नेमा किरु तिकि नामलाङ मिसिउ कि , “येशु मेनेबा डोसित “ मिसिउ । चेङि थु नेमा सिसाङ “येशु राङ कन्ज्यक हिन्” सिनि सि मुथुपु ।⁴ङेपा तिवा राङसा राङसा हिन्सिराङ थु ति दक्पुज्यिक् राङ हिन् । ⁵यक तिबा हिन्सिराङ कन्ज्यक राङ् दक्पुजिक राङ हिन् । ⁶यक तिबा राङ्सा राङ् हिन्सिनाङ कन्ज्यक दक्पुज्यिराङ हिन् । तिकि किसाला दाक्पुलाङ यक किरुप जोल्मु ग्यु ।⁷ता खेरेकि चेङि थु तिकि कला ल्यामु क्यानि लाज्प्यु । ⁸तेमे ति नेमा राङ ल्यामु यक् किरु लोप्च्यु ताङ ति नेमा टाङ ल्यामु ताम ङा ङ्येक्यु ।⁹जेर्माला तिकि ति चेङि थु नेमा राङ मोबा किउ । लाला कि ति नेमा राङ टेकुप् ङेत्पा ङेतु वाइ । ¹⁰जेर्मा तिला याम्छेन लाङ्दे, जेर्मा तिला लुङ्देन कि स्येबु जेउ । जेर्मा तिला थु तिबा डेलुप, तेमे नाबानाबा ताम कि स्येबु , जेर्मा तिला जेङ्गि ताम क्याबु ति लोङ् रिङ् सिनि तेरुप डेनपा बिदुप वाइ । ¹¹हिन्सिराङ खेराङला तिनोक रोङ् दक्पुज्यिराङ् चेङि थुकि यक् किउ । तेमे दि खेर तिकि सेमगि तिकि खेरला ङेत्पा बिदुप् वाइ ।¹²चुक क्यानि जुबु दक्पु जिक्लाराङ् नाबा नाबा याङ्ल गि । तेमे ख्रिष्ट तिङ तिनोक् राङ् गिउ । ¹³खाङ्सिनि सिसिन ओरुङ् खेरिकि चेङि थु नेसुर बप्तिसमा लाबु जाइ । यहुदि , ग्रिक, कमारा ताङ खाङ् किउ । ङेयतुप मि तिबिसाङ् दि चेङि थु नेमा राङ् थुबु जाइ ।¹⁴खाङसिनि सिसिन दक्पुज्यिराङ चेङि थु नेमा याङल ज्यरुप जाइ । ¹⁵तिकि किसाला काङबिकि ‘ङा लाक्पा मिन् तिकि किसाला ङा जुबु याङल मिन् ‘ सिक्याताङमा ति मिन्बु मोडोइ । ¹⁶तेमे कन्ज्यक कि “ङा मिक मिन तिकि किसाला ङा जुबु याङल मिन् “ सिक्याताङ मा ति जुबु याङल मेतु मिन् । ¹⁷ति कि किसाला मिक राङ् ङ्यामाक् माल्सिन खेबा ङेन्जि ? तेमे खेर जुबु ति मिक राङ् डप हिन्सिन नप ति खाङ नेमा ?¹⁸हिन्सिनाङ कन्ज्यककि अरे याङल नाबा नाबा दासाला टिनि ज्याक वाइ । ¹⁹तिकि किसाला खेर याङल ति दक्पुक्यि राङ् हिन्सिन अरे जुबु ति खेन गि ? ²⁰तिकि किसाला याङ्ल राङ् राङि दासाला वातुपकि किसाला अरे जुबु ज्युरुप वाइ।²¹मिगिकि लाक्पाला ‘ङाला क्ष्योरुङ् मेसि राङ् गिउ ‘ सि मुथुपु तेमे मो कि साङ ङाला काङबा मोगोइ ङाङ् सि मुथुपु । ²²हिन्सिनाङ खाङ कि मुथुपु मि तिबि ति तिङ मेता मेगु । ²³तेमे अरेकि ल्यामु क्यानि क्याबु याङ्ला ति ओरुङला मेता मेगु । तेमे जन् मोथोङ बु याङ्ल तिबा याङ् जन् आला ल्यामु क्यानि ज्ञ्यकु । ²⁴मोथोङबु याङ्बला दिजो ल्यामु किरु मेता मेगु यक् मिन् । हिन्सिराङ अरेकि मेसिराङ मेगु सिक्यबु तिला ल्यामु कानि ग्यकगोच्यु ।²⁵जुबु ला कामा कामा कि मोगोसित हिन्सिराङ खेर याङल तिबिकि दाक्दाक्पुला ङ्यिजे किसित सिनि जोनि बिदुप जाइ । ²⁶याङला दक्पुजिक जिकला दुक्पा ङ्येसिन खेरला सुकक्यु । दक्पु जिकला ल्यामु गालसिन खेरला ल्यामु डिउ । ²⁷तेमे खिराङला ख्रिष्ट तिबि याङल हिन् ।²⁸तेमे कन्ज्यककि क्ष्योछपोपला तोङला लोमाङ तिबाला तेमे तिङ्ला लुङ्तेम्बा तिबाला तेबा लोबेन , तिकि तिङला याम्छेन लाङे किरुप तिबाला , नाबा नाबा ताम किरुप तिबि किरो किरुप तिबाला नाङ्ला लुकुप गिउ । ²⁹खाङ क्ष्यिराङ लोमातिबा हिन् ? खाङ् तिबाति खेर लुङतेम्बा तिबा खेर यामछेन् लाङ जितु मि हिन् ?³⁰खाङ तिबा तेरिग्ला ल्यामु जप ङेत्पा वाइ? खाङ तिबा खेर जेग्गि तामला ताम कि थ्युक्यु ? खाङ तिबा खेरकि जेन्गि ताम तेदक स्येच्यु ? ³¹ङार्मा क्यानि तारोङ बोमु ङेत्पा तिबा छोल । तेमे ङा खिराङ्ला तारोङ ल्यामु लाम छ्योदन्ग्यु ।

Chapter 13

¹ङेकि मिताङ् देवचेन्कि थु कि ताम क्यासिनाङ् ङा ताङ् ङ्यिजे मेसि ङा तोजो राङ् होकिरु टिलु दोग्य डित । ²ङा सिउ ङा तानि लुङ तेम्बि ताम सेक्यु यिमनि वतुकि ताम सेक्यु रि गाङ तिबा पुलु थुक्यु दिजि कि मोबा ङा तानि वाइ ।सासिनाङ ङिङ्ज्ये मेसिन काङ मिन ङा । ³तेमे ङा सिउ ङा ता वतु गेरिक दि मेतुला तेर्क्यु सिनि सिक्यासिनाङ ङिङज्ये मिसिन ङाला काङ खेम्साङ मेङ ।⁴ङिङज्ये कि नाम्लाङ गुबु गिउ । तिकि हिन मिसिउ मेतेबा यक् मिकिउ तिकि नाम्साङ । ⁵तिछ्या मेदु दाबा दगे मेङु तिकि नाम्साङ काङ मोछोलु खक्चा मिकिउ मितिबाला मेलेबा लाका मोलोबु तेमे मेलेबि चि ग्याकुब मज्यु । ⁶ङिङज्येकि नाम्लाङ दिक्पा मेतु मि लाका गा मिकिउ । ⁷ङिङज्येकि गेरिक ताम जेक्यु ताग्ला थु तेपा किरुप खाले गिउ तेमे गेरिक ल्यामु ताम्ला देक्यु ।⁸ङिङज्येदि नाम्लाङ मिसिदु लुङ तेम्बा लापु तिबा सिन्ग्यु ताम तिबा मेथेदु । ⁹चिला सिसिन अरे च्यिक क्याजिक सेबु वाइ । तेमे चिक चिकराङ सिउ । ¹⁰तेरिक गिउ तेमे मासिन्दुप यक् तिबा गिउ ।¹¹ङा पेजा वसिन पेजि दगेराङ सेय क्याबिन तेमे पेजि राके ङ्या छालिन तेमे छारिन गालसिमा गेरिक ताङिन । ¹²ऐनाला चाला थोङ तेमे तिबा ङेकिसाङ चिक चिक संक्यु ति तु जेला ङेकि गेरिक सेग्यक्यु दिजो बेला ङे च्यिक सेक्यु । ¹³तेमे दि ताम सुम दि लुक्यु तेपा मिजि माक्याबा लाका हिन् ।

Chapter 14

¹सेम्ला गा लोङगुप लाम छोला सेम ला गिपा थोपु ला हुतुङ मोब किसा चिला सिसिन ति कुदुक मिकि मिन कोन्ज्यककि हक कोदुप लाप्से लापु हिन मितिवि हाकमाको सिराङ थु चेमु नेसुर तिकि गिप ङेदुप ताम लाबुप् हिन् । ²तेमे ति ताम नेसुर मितिबि पार्ला छारुप ताङ गिपा ङेदुप कोला राङ लाप्क्यु । ³खिराङ तेरिककि राङसा ताम लोप सिनि ङा सिउ । ⁴तेमे तरुङ लुङदेन लापुप्ति मोथ किउ हिन्सिराङ राङ्सा ताम सिनाङ लुङदेन लापुप ति ल्यामु हिन् ।⁵चिला सिसिन लुङदेन लपुपकि छोकाङ ला ताम्जि गिउ । ⁶तेमे उजु नुक तिबा ङा खिरे दान मुला ङा राङसा तामला तामकि लेविन तेमे ठाछेलि दाङ येदेन माचुङ सिन् खाङ ख्यप्साङ चुङसुङ ।⁷तेमे लुमु दाङ विणा चिनोक उ मेदुप सामा चिनोक सेलि हाक माकेसिन चिनोक च्यालक हिन सिनि सिउ ? ⁸तेमे खिराङला ङोमेसेबु मिकि ति कि हारु तेन्दुप वेला ठाहेलि होरु मेसिन तिबि माक थपु वेला हिन सिनि चुक क्यानि हाक्कोक्यु र । ⁹खिरे लागि साङ ओनिनोक राङ हिन् तेमे खिरे हाक मोकोबु ताम लाप्सुङ क्यासिङ खिरे ङेनि देक्यु ।¹⁰०जम्बुलिङला मि तेरिकि दादाक्पि ताम गिउ । ¹¹तेमे चावा लुङवाला पब ताङ क्यानि ठेतुप वेला तिकि सिक्यापुप् ताम हाक माकोसुङ त तेमे तिला काङ खेप्साङ चुगिउ र ?¹²खिरे ला साङ आदिनोक राङ हिन । खिरे थुचेगे कि तानि खिरे जोम खाङ कि ला लेमु फेलुकि ला राङ लापुप् हिन् । ¹³ओदिनोक क्यानि खिरे ला साङ ल्यामु दाङ ख्याप्सङ गिउ सिनि नबकिसा । तेमे कन्ज्यक दाङ मुला मोपर ताङ गोङवा सुसा । ¹⁴चिला सिसिङ खिरे सेम यम्बा नेसुर मोपर किरुप नो क्यासिन ङे सेम्गि दिङ्ने जु कोन्ज्यक दाङ मुला मोपर ला लोङ गिउ ।¹⁵ङे सेम्गि दिङ्ने ज्यु कोन्ज्यक दाङ मुला मोपर किउ । ङे रिक्पा नेसुर साङ कान्ज्यकला थुचेछे वुल्ग्यु नेसुर मोपर साङ माक्या थुचेछे साङ मापुल क्यासिन मि यबा दोगे राङ माचुङ र ? ¹⁶नेसुर खिरे क्यावुप मोपर दाङ थुचेछे पुलुप् ला चुक क्यानि आमिन सिउ र ?¹⁷खिरेकि आला कोन्ज्यकला थुचेछे पुलुम् वइन । तेमे मि यवला सेम छर चितुप वइन। ¹⁸ङा कन्ज्यकला आला थुचेछे सितुप हिन क्यासिनाङ ङे जोम खाङला ङे ज्ञथम्वा साक ताम्गेन लापसिनाङ ङाला खाङ ख्याप्साङ मेदो , ओदुक क्यानि खिरे कि सेम ग्युर दक्पि सेमनि पेजा दोगे राङ जोनि कोन्ज्यकला मोपर क्यासिन सेमला मोलाम चोप्कि दि । ¹⁹ठिमल टिवुप् ओइन ज्ञथम्बा लाप्से सिनाङ यवा मि ङाला ठोङो ल्यामु विन्सिन तिराङ खाक्चे हिन ।²⁰उजु, नुक तिवा दाक्पि नावा लाति आङा दोग्या माजो तेमे मेलेक्पा ताम व लप्से लानि अङ दोग्य राङ किसा सिनि सिउ । ²¹ओरे ठिम ला ठिवुप्प ओइन यमछेन लागुप ताम किरुप तिव मि तिवा दाङ राङ यव लुङवि मि तिवि आला मिदाङ् क्यानि हाक मोकोवु ताम लाप्सेन राङ ति तामति ब्यदयदुप कोन्ज्यककि सुङ् साङ ।²²ओदुक क्यानि तामगेन यावा ति मोवा माक्यावुप मि तिमाला पे डिउ नेसुर मोवा क्यपुप मितिवाला ति मिन । ²³तेमे लुङदेन लापुप् ति मोवा किरुप मि तिवाला पे डिउ तेमे मोवा माक्याबु मि तिवाला मिन् । ओदुक क्यानि मोव क्यावुप दाङ माक्यापुप मि तिवि दि ङ्यन्वा ङयोन्वा गाल्नोक सिनि मिसिउ र ?²⁴तेमे खिराङ तेरिक जोम खाङला जोम्नि लुङदेन लापु वेला ति दासाला मोवा माक्यावु व लेसुङ क्यासिन तिकि ङयन्दुप तेरिक लाप्से नेसुर तिकि सेम खक्पा ल्हेउ । तेमे तिकि दिक्पा क्याबुप नो क्यानि तिला छर्द गिउ । ²⁵तेमे तिकि सेप्दि गुर्नि कोन्ज्यकला छेपा वुल्गि दो नेसुर तिकि सिउ कोन्ज्यक ति ओरे पर्ला वसुङ सिउ ।²⁶उजु नुक तिव नो किउ खिराङ दासा चिला जोम्ग्यु व छयाछ्याक ला जिबु वेला लुङदेन लाक्यु ला तिवा लागु येदेन तिव नेक्यु । ²⁷ति तेरिककि दिदुप ताम खोले किउ दि तेरि जोम खाङ कि ख्यपसाङ हिन् । तेमे खिराङ यम्बा तामल सिउ सिसिन मिरा ङि तिजो वेला मेरा ङिय सुमगि पर्ला हिदुप ताम खोले किगोक्यु तिङ पलो पालो क्यानि सिसा । ²⁸ति दासा ला हिदुप ताम तेरुप मि तिवा मेसिन ति ताम लापु पाति खप देसिद नि जोम खाङ दाङ खोरे ला तिराङ हिन् ।²⁹मिरा ङि वा सुम लुङतेमाकि पर्ला लप्सिद तेमे मि यम्वा तिवि तिकि सिक्यावुय क्षण्से तिव खार्पा देनि खाङ हिवे तिवाला खक्पा ल्हष क्यानि देत । ³⁰तेमे तिजो देला ति ताम किरुप वेला कोन्ज्यककि यम्वा मिला ठादिङि छ्यतेनसुङ क्यासिन ति ताम किरुप मि ति खर्पा देसिद ।³¹चिला सिसिन खिराङ रे रे क्यानि लप खेक्यु ति क्यासिन खिराङ रे रे ला खेप्साङ गिउ । ³²लुङ तेम्वा तिवि लुङदेन लापुप वेला तिवि तिवाल राङ थिला ज्यक किउ । ³³चिला सिसिन ङ्यज्यक किरुकि कोन्ज्याक तिमिन तेरिक ला ङिज्य किरुप थुचेमु कि ङार नेसुर तेरिक जोम्खाङला होदुप सलि ।³⁴पुमपेजा तिवा जोम्खाङला खा खार्पा दोसिक ठिमकि कोला ति छोकाङ ला पुलुप् दोग्या हुङसिद। ³⁵तेमे तिवि काङ चिक लोवु सेम होसिङ तिकि ख्येदाङ मुला खङवाला राङ लोप्सिद। ³⁶चिलासिसिन पुम पेजाला जोम खाङला ताम किरुप ति ङोछा हिन । काङ कोन्ज्यककि का तिव खिराङ नेसुर अवमुप हिन र ? खिरे ला तिराङ लेवुप हिन र ? ।³⁷तेमे खिरे ङा लुङतेम्वा हिन नो क्यासिन ङे खिराल ठिवुप का व यदेन तिवाला दि कोन्ज्यक नेसुर लेपुप् मिन सिउ । ³⁸तेमे ललिकि दि का तिवि मोवा किउ सिसिन तिला तिनोक राङ हुङ सिदा ।³⁹उजु नुक तिवा लुङ तेम्वा लपप् ला हुतुङ सेम किसा ला ला कि राङसा ताम दाङ लुङतेम्वा लप्क्यु ⁴⁰सिसिन तिकि लासिदा तेरिकला ल्यामु क्यानि किसा ।

Chapter 15

¹ता नुक तिबा ङा खिराङला ङे लेन ल्यामु लागिला सिउ । खिरेकि कोतुप लेन ल्यामु खिरेकि नासाम तोङ् । तेमे खीरेकि सिउ । ²ङेकि खाङ्क्याला च्यालु लेनकि । खिराङला च्योङ्बु जेउ । दि लेन ल्यामु कि खिराङ्ला थार्जिक्यु । चिलासिसिन खिरे तेपा तिजाङकि डिउ ।³ङाला खाङ ङ्येसुङ् ति खीराङला मेता मेगु क्यानि बिदिन् । खाङसिनि सिसिन खिरे लागिला येशु क्यिसुङ् । ⁴तेमे क्ष्यो तिबि कि राङ् येशुला ङीमा सुम तिङ्ला थारुप् जोसुङ् ।⁵तेमे येशु केसाफ ताङ मेरेङा दाबा तिबि चाला थुङ्सुङ् । ⁶तेमे तुक राङ क्यानि जेन टाबा (५००) साई ङ चाला थोङसुङ । ⁷ति थोङु नाङ्ला लाला ति सेन्बु राङ वाइ सिसिन लाला ति स्येप वाइ ।⁸गेर सिना तिङला ला माछेबा केबु पेजाज तगेरा क्यानि ङे चाला थोङसुङ् । ⁹खाङ्सिनि सिसिन ङाङ् (प्रेरित) तिबि नाङला ङाङ् दक्पुज्यिक मेलेब हिन् । ङा प्रेरित तिवि सेम्बा डप सि मिन खाङ् सिनि सिसिन ङे कि तिबाला दुक्पा बिदुप वाइ ।¹⁰ङा दिजो खेर खाङिकि वाइ तिदि खेर कन्ज्यककि किसाला वाइ । खाङसिनि ङे क्याबु सेम ल्यामु ओतुप । ¹¹तिकि किसाला ख्यरे ताङ ङे ति राङ सिउ । अरेकि सिउ कि हिरेसाङ दि ताम सेम्गि क्याबु जाइ सिनि ।¹²खाङ ख्रिष्टकि स्येप तिबि लागिला सेन्बु तिबिकि जोबु हिन्सिन खाङ ख्यिरेकि ति ताम तिला सेम मिक्यु । ¹³हिन्सिनाङ सेन्बु तिबि स्येपला सेन्बु जो मुथुप्सिन खाङ ख्रिष्ट ङाङ् सेन्बु गालुजाइ? ¹⁴तेमे ख्रिष्टकि सेन्बु माजोबु हिन्सिन अरे सेम क्याबु ताङ खाङक्याला लेन ल्यामु च्यालु तिन तिजोराङकि डिउ ।¹⁵तेमे ओरुङ् ङाङ् कन्ज्यक लागिला जुनोक्पा तगे डिउ चुक् क्यानि सिसिन अरेकि साङ कन्ज्यक लागिला पाङ्बु गोनि युबु जाइ । तेमे खोकि ख्रिष्ट नेमा सेन्बु जोबु जाइ । हिन्सिनाङ स्येप तिबाला सेन्बु जेउ सिरुप हिनसिन कन्ज्यक कि साङ येशुला सेन्बु माजोबु जाई । ¹⁶खाङसिनि सिसिन कन्जज्यककि सेन्बु मालाङ्बु हिन्सिन ख्रिष्ट ङाङ् सेन्बु मेतु वाई । ¹⁷तेमे दिनोक राङ हिन्सिन तारोङ साक् ओरुङ ङाङ् दिक्पा नाङला राङ वातुप जाइ सिरुप सेगोच्यु । तेमे ख्रीष्टला स्येप तिबाङ तिजोराङ्कि डिउ ।¹⁸तेमे ख्रीष्टला स्येप तिबाङ तिजोराङ्कि डिउ । ¹⁹तेमे दि मिजि अरेकि ख्रिष्ट लागिला ज्ञ्याकु हिन्सिन ओरुङ जेन मितिबा सिनासाङ ङ्यिङ्ज्ये लाङदे डिउ ।²⁰हिन्सिनाङ ओथुङ सिगोबु हिनसिन ख्रिष्ट सेप तिबा नेमा सेन्बु गालु जाई । तेमे दुक क्यानि सेप नाङला खेर सिना गमाला कन्ज्यक तोङि हिन् । ²¹खाङसिनि सिसिन सेप दक्पुज्यिक् राङ नेमा लेसुङ् ताङ सेपला लोरिङ् सेन्बु लोङुप ङाङ् मि नेम राङ लेपु ।²²चुकज क्यानि आदाम तिबा तगेराङ सेन्बु लाङि तुक राङ क्यानि ख्रिष्ट ङाङ सेन्बु लाङु । ²³तेमे खेर ताम तिकि रिबा जिकला डिउ तिकि किसाला तोङि दाल्बा ति कन्ज्यक राङ हिन् । तिकि तिङला ख्रिष्टला वातुप तिबा तिला राङ सेन्बु गिउ ।²⁴तिकि तिङला ओङ्ज्यान ताङ खेर । ठिम तिबाला ताङनि येशु ख्रिष्ट टिङला गिउ । तेमे तिबाला खेर नाताङनि कन्ज्यक लाक्ला तेर्क्यु । ²⁵खाङसिनि सिसिन तिला ओङ्ज्यानला ज्ञ्याङनि ति ओङ्ज्यान थतोङु । ²⁶तेमे नातोङुप तिला खेर सिना तिङला स्येप हिन् ।²⁷क्ष्यो तिबि सिउ कि तिबाला कन्ज्यक तिङबि हकला ज्ञ्याङनि ओङज्यान नाङला ज्ञ्यकु । हिनसिराङ कन्ज्यक ङाङ दिकि पाउ हक्ला वाइ सिरुप मिन । हिन्सिनाङ दि खेर ओङ ति ख्रिष्ट बिदुप हिन् । ²⁸खेर ताम कन्ज्यक ओङज्यान नाङला लेप्सिमा, दाक्पि राङ खोकि सिक्याबु ङ्येदुप दासाला क्ष्यकि कि कन्ज्यक ओङ्ज्येन नाङला ज्ञ्यकु ।दुक राङ क्यानि कन्ज्यक ओङ्ज्येन नाङला देक्यु ।²⁹मिनसिन बप्तिसमा लाङु तिबिकि खाङ किगोग्यि खाङ दि बाप्तिषमा लाङुप तिबिकि मिला र्थामिजिबु हिन खाङ् सिनि बप्तिसमा लाङि ? ³⁰खाङ ओरुङ चोबेलाङ मेलेबाला वाइ ?³¹नुक तिबा ङा ङ्यिमिताङ स्यिउ । ति ताम ख्रिष्ट येशु अरे कन्ज्यककि खिराङला ङेकि गा क्याबु सिनाङ ओथुङ हिन् । ³²एफिसिकि नाङि पालाङ तानि थाप्चितु कि मि ल्हासिन ङा ला खाङि ल्यामु गि? तेमे स्येप तिबा मालाङ सिन ओरुङ से ओरुङ राङ थुङि खाङ साला या ओरुङ हो स्यिउ खाइ ।³³खक्पा ल्हाप दासाला माडो ‘ मेलेबिकि ल्यामु दाल्जाला नातोङु ‘ ³⁴ल्यामु क्यानि दाक्पि नासाम तोङ दिक्पा ला मादे । खाङसिनि सिसिन खिराङ चो ला या कन्ज्यककि चेन्दिङ टेन्बा मेत । खिराङला ङछा लाङज्यितुप ला ङे दि ताम सिक्याबु जाइ ।³⁵ला ला दिकु क्यानि सिउ "स्येप तिबाला चुक क्यानि सेन्बु लोङि ? तेमे तिबा च्येन्डक् जुबु खुर्नी गि?" ³⁶खिराङ् ति तोजो क्षा मेतुप् वे! खाङ् चुबु त माश्यिबा साक् मेकेत ।³⁷खिरेकि चुबु किरुप आदा साला खिरेकि तिकि जुबु मुजुइ सिन्सिनाङ तिकि सेन क्या जिक जुक्यु । खाङ चुबु सेन क्या केक्यु तिकि दासाला जेन गि सेन मेकेउ। ³⁸हिन्सिनाङ कान्ज्यककि ओरुङला सेमगालु जुबु ति ला तेर्क्यु । तेमे खेर सेनला तिकि जुबु गिउ । ³⁹खेरकि जुबु मिडिकु मिति जुबु राङसा पालाङ ति राङसा तेमे च्येजुङमा तिबि ति राङसा तेमे ङ्ये ति राङसा गिउ ।⁴⁰तुक राङ क्यानि देयवाचेन कि मि जुबु ह्रेबु जुबु गिउ । हिन्सिनाङ द्येवाचेन मि जुबु गा राङसा ताङ ह्रे मि जुबु गा राङसा राङ गिउ । ⁴¹तुक राङ क्यानि ङिमा तिकि गा किरु राङ्सा आउला राङसा तेमे ति राङसा राङ गा किरु दासा गिउ ।⁴²स्येप मि तिबि लोरिङ जप तिङ तिराङ हिन् । ति जुब सिदुप ला चुनि मासिदुला गोर्च्यु । ⁴³तिला मेलेबा ला चुसिनाङ ल्यामुला गोर्च्यु तुक राङ क्यानि खाङकि मुथुपुला चुनि आदा साला राबुला गोर्च्यु । ⁴⁴तेमे तिला फिकि ङिमा क्ष्यु लुङला चुनि थु चुनि थुला र्गोजिगोच्यु । तेमे तो फिला गार्सिनाङ दाक्पि थु नाङलाङ गारुजाइ ।⁴⁵तिकि किसाला दिनोक टिबु वाइ ‘तोङला मि तिवि आदम सेन्बु र वातुप ज्युसुर्सुङ । तेमे तेबा तिङला ति आदम सेन्बु तिला लु थु लुङ्नि बिन्सुङ । ⁴⁶हिनसिनाङ तोङला लेपु ति ति लुङ छ्यार्बा नेमा ज्युरुपजाइ । तेमे तिङि ति थु नेमा र्ग्युपजाई ।⁴⁷थाल्माकि मि ति थालानेसुर् जोबु हिन् । मि ङिबा ति देवाच्येन नेसुर लेपु हिन् । ⁴⁸थाला नेसुर जोबुतिबा तेरिग् थाला नेसुर जोबु मि दगेराङ् यिन् । ⁴⁹चुक् क्यानि ओरुङ् तेरिग थालानेसुर जोबु मिकि जप्तेला वे, तुक् क्यानि राङ् देवाच्येन् नेसुर हबु मिकि जप्ते साङ् खुर्नि वे ।⁵⁰तिकि किसाला ङा खिराङराङला सिउकि चुक क्यानि स्या ताङ ठाक गि राङ क्यानि ओरुङ ङा गिउ । ⁵¹तिकि लागिला ओरुङ खे डिउ । तेमे ओरुङ ङाङ राङसा ग्युच्यु ।⁵²ओरुङ खेप्तङमा मिगि दक्पुजिक दासाला , ग्यालिङ तानिराङ केर्नि डिउ । ⁵³तेमे ग्यालिङ फुसिमा स्येप तिबिकि मासिबा देतु थाका स्युक्गोच्यु ।⁵⁴दिजो बेला दि सिदुप जुबुकि मिसिन्बु थाका ताङ स्येप जुबुकि आला थुपु सेम क्यासिमा दि ताम क्ष्योल्ग्यु कि ‘स्येपला ग्यालुपु सेम क्यासिमा दि ताम क्ष्योल्ग्यु कि ⁵⁵‘स्येपला ग्याल्नि मासिबा देतुनि खेनि वाइ ए स्येप ति ख्येर खिल खेबि वाइ ?’⁵⁶स्येप ख्यिल दिक्पा हिन तेमे दिक्पा कि थुपु ति ठिम हिन् । ⁵⁷हिनसिनाङ अरे कन्ज्यककि येशु ख्रिष्ट नेमा ओरुङला ग्यलचिसुङ तिकि लागिला कन्ज्यकला थुच्यिछे ।⁵⁸तिकि किसाला ङे नुक तिबा बोमु गाल्नि देन् । चो बेलाङ कन्ज्यक लागिला यक् कि खाङसिनि सिसिन खिराङला क्ष्या वाइ कि कन्ज्यक मेतु यक ल्यामु मेगु सिनि ।

Chapter 16

¹ता ङा सिउ खिराङ चावा ला तेपा किरुप तिबाला ङा सिउ कन्ज्यक ला बुल गोबु बुल्देर ति गेरिक कि ङे साबु चोजिक किसा । ²ङिदिन् ताङ डिरुमाला खिरे कि खुङु थुपु चोकि । गेरिक दासा च्यिग् खनि ज्यका चिलासिसिन ङा ल्येमनि रुक मोगोसिता ।³तेमे ङा ल्यम रथोल्सिमा खिरे सिक्याबु मि लाक्ला स्यु टिनि खिरे बुल्देर ति यरुसलेम ला तोङ् ङा । ⁴तेमे ङाङ ड च्युङ सिन तिबा तानिराङ डिउ ।⁵माके जेनिया कि लामाल गाल्ननि सिसिमा ङा खिरे चाला गिउ । चिलासिसिन ङा ति लाम नेपा क्यानि डिउ । ⁶माच्युङ सिन ङा खिराङ ताराङ देक्यु गेरिक गुन गुन काङ । चिलासिसिन खिरेकि ङे थारे लामला काबु लामला दाल्जा कि थुसित सिनि ।⁷चिलासिसिन ता ङा तुजे थिङमे कि ला क्ये कन्ज्यक कि ओङ बिनसिन खिराङ तानि काङ तुजे देतुप सम रेवा वाइ । ⁸हिन्सिनाङ पेन्तिकोसला एफिससला राङ देक्यु । ⁹चिला सिसिन ङे दे दासा बोक खापेदे द हिन्सिनाङ ते आला हिन मिसिबु तिबा वाइ ।¹⁰तिमोथि ति हुङसिन जिबा मेता दे चिता खिराङ तानि चिला सिसिन तिङ ङा दगेराङ कन्ज्यककि लाका किरुप मि हिन् । ¹¹तिला सिसाङ मेलेबा माकिसा क्यानि तिकि लाम्ला डोटो किसा । चिलासिसिन ति जेन नुग तिबा दानि गिउ सिनि रेवा क्याबेद । ¹²ताङे नुग अपलोसला सिगोबु नुग तिबा तानि खिराङला ठेग्युग सिनि आला साबिन । ति खिरे चाला डप मा ङेन हिन्सिनाङ हदु तुजे ला ति गिद । ङिङ्ज्ये किरुपला गमा स्यु सा ।¹³खेनिसाङ देदा तेपा क्याबु मितिबि खिराङ । ¹⁴खिरेकि काङ म्यासिनाङ ङिङ्ज्ये क्यानि किसा ।¹⁵खिराङला छ्या वहेना मेत स्तिफनास सिरुप ति खाङ्बि तिबि गेरिक सिना तङीला । तेपा क्याबु मि हिन् । ¹⁶आखैया सिरुप कि दासाकि तिबिकि मोबा किरुप तिबि ला दाक्पु ला पुलु वाइ । ङा खिराङला सिउ ।¹⁷तिनोक मि तिबा दाङ ओरुङ यक किटो किरु तिबि ओङज्येन ला देगोकि त । चिला सिसिन ङा दाङ खिरे थु ति आखैया हुङ स्तिफनास ताङ पोर्टुनाटस ङा ङिङ साङ जोबु वाइ ।तिकि किसाला खिरेकि तिबा मेसिनाङ गेरिक क्यानि बिन्दु वाइ । ¹⁸चिला सिसिन तिबिकि ङे थु ताङ खिरे थु तिबाला जोबु वाइ ।¹⁹एसियाला वतु कि क्ष्योक्षोग नेसुर खिराङला सावा गासो स्युपु वाइ । अकिलास ताङ प्रिस्का तिकि ताङ खाङबा वतु गेरिक क्ष्योक्ष्योक ताङ चावा नेसुर गासो स्युपु वाइ । ²⁰गेरिक नुग तिबि गासो ताङ वाइ चिगि चिकला पुका क्यानि गासो स्यु ।²¹पावल ङे लाक्पि राङ स्यु टिगिन वाइ । ²²सिसाङ चावा ङिङज्ये मिकिबु चोजिक गेरिक नासि डोसित । ङे चावा टिबु स्यका । ²³अरे चावा येशुकि खम्साङ गेरिक तानि हसिन । ²⁴चावा येशुकि ओरुङ गेरिकला ङिङ्ज्ये किउ ।

2 Corinthians

Chapter 1

¹पावल, कन्ज्यककि सेम्ला गालुप् दगेराङ् ख्रिष्ट येसुकि लामा, तेमे अरे तिमोथि नुगि तेवा, कोरिन्थिला वतुप् कन्ज्यककि जोम्खाङ् तेमे अखैया प्रान्ला वतुप् तेरिक चेङि मि तिवालाः ²अरे पापा कन्ज्यक तेमे चावा येसु ख्रिष्ट तेवा कार्टिन् तेमे लो दिमु खिराङ्ला हुङ्सित्।³अरे चावा येसु ख्रिष्टकि पापा कन्ज्युक यार् देक्सित्, खो ङीङ्ज्येकि पापा तेमे तेरिक् सेम श्वप् कि कन्ज्यक हिन्। ⁴कन्ज्यककि अरे तेरिक् दुक्पाला ओरुङ्ला सेम सेउइ। तुक किसा ओरुङ्साङ् दुक्पाला वतुप् तिवाला सेम सो थुप्क्युउइ। कन्ज्यककि ओरुङ्ला बिन्दुप्कि सेम् श्वप् नेसुर् राङ् ओरुङ् ज्यान्ला।⁵चुक क्यानि ओरुङ्ला ख्रिष्टकि दुक्पा आला वे, तुक्राङ् क्यानि ख्रिष्ट तेवा अरेकि सेम् स्वप बाङि गिउइ। ⁶हिन्सोनाङ दिनक् अरे दुक्पा खुरिन् सिसिजन् दि खिरेकि शेम् श्वप तेमे थारुप्ला हिन्। दिजो अरेकि सेम श्वप् ङेसुङ् क्यासिन् दि खिरेकि सेम् श्वप्ला हिन्। खिराङ् ङेरे दुक्पाला ल्यामु क्यिनि गुनि छ्याजिक् हुङ्सिन् दि सेम श्वप किदाङ् खिराङ् कि थुप्क्युउइ। ⁷खिराङ्ला ङेरे रेवा लेम्ग्याराङ् वे, चिला सिसिन् खिराङ् दुक्पाला छ्याजिक् हुङ्सिन् सेम श्वप्ला गिउइ सिनि ङेराङ्ला छ्या वे।⁸नुकि टेङ् वे, ङेरेकि एसियाला खुरुप् दुक्पा तिवा खिरेकि छ्या मेङेसित् सिरुप् ङेराङ् सेम मिकिउइ। ङेरेकि हाम कि मुथुबु क्यानि ङेराङ् ह्रेनि नक्, दिनक् दुक्पा हिन् ङेरेकि थार्क्यु सुरुप् नासाम राङ् माताङु हिन्। ⁹हुतुङ् राङ् सिसिन्, ङेरे खाला श्येप् पार्च्ये हबु दगेराङ् नक्, हिन्सिनाङ ति ङेरेकि राङि खाला राङ् रेवा क्याबु मिन्, हिन्सिनाङ् श्येप् तिवाला मिजि तेरुप् कन्ज्यक खाला रेवा किथुप्सित् सिनि गाल्नि नक्। ¹⁰खोकि ङेराङ्ला दिनक् जिवा लाङ्गुप् दासा नेवा थार्चिसुङ् तेमे लोङ्या खोकि ङेराङ्ला थार्जिक्यु। खोकि ङेराङ्ला लोङ्या डेल्ग्यु सिरुप् ङेरेकि खोला रेवा ज्याङ्नि वे।¹¹खोकि दुक किउइ, ति तुज्येला खिरेकि साङ् ङेराङ्ला राङि मोपार् नेवा किटो किउइ, तेना ति आलाकि मोपार् तेवा ङेराङ्ला बिन्दुप् कार्टिन् ङिङ्ज्येला आलाकि ङेरे तेवा थुचिछे तेर्क्यु।¹²ङेरेकि रिक्पा कि थोङ्गुप् ला ङेराङ् गा किउइ ङेराङ् दि लुङ्ला देसिन्-तेमे हुतुङ् क्यानि खिराङ्तानि ङेरे किदाङ् नेवा-कन्ज्यक नेसुर् हुङ्गुप् चेङि तेमे टेङ्बुला क्यानि वे दि लुङ्बाकि रिक्पा दगेराङ् मिन् हिन्सिनाङ् कन्ज्यककि कार्टिन् नेसुर् हिन्। ¹³ङेराङ खिरेकि ह्रकुप् तेमे हाक माकोबु क्यानि काङ साङ मिटिगुउइ। ङा रेवा किउइ, खिरेकि लेमा क्यानि हाक् कोक्यु। ¹⁴चुक् क्यानि तान्दा खिरेकि ङेराङ्ला चेज्यिक् हिन्सिनाङ् हाक् कोसुङ्-ङेरे चावा यसु ख्रिष्टकि ङेन् छेमु ङेराङ् खिराङ्ला गा किउइ, तुक्राङ् खिराङ् ङेराङ्ला गा किउइ।¹⁵दि ताम्ङेन्ला ङा तेन् तेन् वतुप् तिकि किसा, खिरेकि खेप् ङि ठेतुप्कि लेमु लाका च्युङ्सित् सिनि ङा खिरे चाला तङ्ला राङ् हुङु छालु हिन्। ¹⁶माकेडोनिया डोसिन् खिरे ते हनि ठेतुप् ङेकि सेम क्याबु हिन्। माके डोनिया गाल सिन्सिमा ङा लोङ् खिराङ्ला ठेतुप् सेम् क्याबु हिन् तेमे खिरेकि ङाला यहुदियाकि लाम्ला ताङ्गुप् ति ङेकि सेम् क्याबु हिन्।¹⁷ङेकि दुक् क्यानि सेम किसिन् काङ् ङेकि छेरे क्यानि वे? काङ् ङेकि मि किदाङ् ने लाका कितुप् सेम तिवा खेप्तङ्मा "हिन्" तेमे "मिन्" सिइ वे? ¹⁸कन्ज्यक मोवा किथुबु राङ वे, तुक किसा ओरुङ् छ्याज्यिक् "हिन" तेमे "मिन्" मिसिउइ।¹⁹चिला सिसिन् कन्ज्यककि पुज्युङ् येसु ख्रिष्ट सुला सिलास, तोमोथि तेमे ङेरे खिरे पार्ला ताम्ङेन् सिक्याबु हिन्, खोति "हिन्" तेमे "मिन्" मेत्। हिन्सिनाङ् खोला नाम्लाङ् "हिन्" गिउइ। ²⁰चिला सिसिन् कजन्ज्यककि तेरिक ना तिवा खोला "हिन्" राङ् गिउइ। तुक किसा खोकि तेवाराङ् ङेरेकि कन्ज्यककि सँवा देकुप्ला "दिनक् राङ् हुङ्सित्" (आमेन) सिक्यानि वे।²¹ता ति कन्ज्यक सिकि ङेराङ्ला खिराङ्ताङ् ख्रिष्टला राम्बु जो गोक्यु, खोकि खिराङ्ला ओङ् श्युसुङ्। ²²खोककि ङिङ्ज्ये ङेराङ्ला ग्याप्सुङ् तेमे ङेराङ्ला तिङ्ला तेरु ताम्ङेन्कि ता तिङ्ला खरे तिराङ् हिन् सिनि दाक्पि सेम्ला थु चेङि बिन्सुङ्।²³ङेकि कन्ज्यक्ला श्येतुप्ला का ताङिन्। तुक किसा खिराङ्ला ह्रकुप्ला ङा कोरिन्थिला मालेप्। ²⁴खिरेकि मोवा चिनक् हुङ् गोक्यु सिनि ङेरेकि राङि दाक्पुला टिनि हुङु माछाल, हिन्सिनाङ् ङेराङ् खिरेकि गा ला खिराङ् तानि लाका किउइ, चिला सिसिन् खिराङ् राङि मोवाला राम्बु वे।

Chapter 2

¹खिराङ् दुक्पाला मोख्योल्सित् सिनि ङा लोङ्राङ् खिरे ते मेङ्गुप् सेम् क्याबिन्। ²दिजो ङेकि खिराङ्ला सेम् ना चिसुङ् क्यासिन् ङेकि सुला सेम ना चिदिन् सिराङ् ज्येन्गि ङाला गा लोङ् थुप्क्यु?³ङेकि काङ् टि, ति तुक किसा टि ङा खिरे ते हुङ्सिन् चिनक् मि तिवा नेसुर् ङेकि गा ङे गोबु हिन्, तिवि तेवा ङा सेम् ना मिकिसित्। ङे गा खिराङ् तेरिककि गा तेवा गिउइ सिनि सिरुप् ताम्ला ङेति खिराङ् तेरिककि खाला रेवा वे। ⁴चिला सिसिन् ङे दुक्पा बाङि, सेम्गि दुङाल तेमे लेम्ग्येराङ् मिक्च्युर ताङ् खिराङ्ला थोङ्सुङ्। ङा खिराङ्ला दुक्पा तेरुप् सेम मेत्, हिन्सिनाङ् खिराङ् तानि वतुप् ङेकि चो बाङि ङिङ्ज्येकि खिरेकि छ्या ङेसित् सिरुप् ङा सेम किउइ।⁵तोजो लालिकि दुक्पा बिनि वसिन्, तिकि ङाला क्याजिक मिन्, हिन्सिनाङ् च्येजिक् ङेर्मा मक्याबा सिरु हिन्सिन्-खिराङ् तेरिक्ला सेम् ना चिनि वे। ⁶ति मिला मि बाङि कि सेम् चिक्राङ् क्यानि बिन्दुप् पार्चे ल्हागुप् वे। ⁷तुक किसा ता पार्चे सिनाङ् तिला तोङ्बा तेमे सेम सो, मिन्सिन् क्यासिन् लेम्ग्याराङ् दुङाल क्यानि रेवा मिकिउइ।⁸ति छ्यकि खिरेकि ङिङ्ज्ये तारुङ् बाङि जो सिनि ङा खिराङ्ला गङ्बा श्युइ। ⁹खिराङ् चुकै नक् हाक कोबु सेम वे तेमे खिराङ् तरिक ताम्ङेन्ला खाला डेन्दुप् नक्ना मिदुक् सिनि हाक् को थुप्सित् सिनि ङेकि खिराङ्ला टिबिन्।¹⁰दिजो खिरेकि लालिला तोङ्बा बिन्सुङ् क्यासिन्, ङा साङ् ति मिला तोङ्बा तेरु हिन् दिजो ङेकि लालिला चेजिक् तोङ्बा बिनि वसिन्, दि ख्रिष्ट कि दाङ्ला खिरेकि हिन्। ¹¹तुक किसा डेकि ओरुङ्ला जुनाक् जो मुथुउइ, चिला सिसिन् ओरुङ्ला तिकि कितुप् छालुप् लाका तिवा छ्या मेतुप् मिन्।¹²ति तुज्येला ङा ख्रिष्टकि लेन ल्यामु श्येतुप्ला त्रोआस ग्यासाला लेबिन्, ति ग्याक्ला ङाला चावा गो पेनि ज्याङ्नि नक्। ¹³हिन्सिनाङ् ङाला सेम्ला सेम दिमु माच्युङ्म, चिला सिसिन् ङेकि नुक तितसला ति ग्याक्ला माठे तुक किसा तिवाला पिताङ्नि ङा माकेडोनिया ग्युरिन्।¹⁴हिन्सिनाङ् कन्ज्यकला थुचे हुङ्सित्, सिकि ओरुङ्ला ख्रिष्टला नाम्लाङ् ग्यालुप्ला टिनि डिउइ, तेमे अरे तेवा खोकि केन्बासाङ् रिक्पाकि टेमा श्यिम्बु थोर्क्यु। ¹⁵चिला सिसिन् थार्वा ङेतुप् तिकि तेमे सिन्दिन् वतुप् तिवि पार्ला ओरुङ् कन्ज्यकला ख्रिष्टकि टेमा श्यिम्बु हिन्।¹⁶सिन्दिन् वतुप् मि तिवाला दि श्येप् साककि टेमा श्यिम्बु हिन्। तेमे थारुप् तिवाला दि मिजि नेति मिजिसाक् तिराङ् टेमा श्यिम्बु हिन्। दि ताम्ङेन तिवाला सु आछ्यब् वे? ¹⁷ओरुङ् ख्ये ङेतुप्ला कन्ज्यककि सुङ् छोङ् कितुप् मि बाङि दगे मिन्। तिकि दासा, ङेराङ् कन्ज्यक तेवा ताङ्गुप् मिला ग्युर्नि चेङि सेम्गि कन्ज्युककि दङ्ला ख्रिष्टला ताम किउइ।

Chapter 3

¹काङ ङेराङ् राङिराङ् राङ्ला यार देकुप् छाल्नि वे? लालि मितािवा दगेराङ् ङेराङ्ला साङ् खिरे चाला ताङ् खिरे तेवा च्यु चेगोपु वे ते ? ²खिराङ् राङ् ङेरे सेम्ला टिबु सु हिन्, चुकै तिला तेरिक मिकि ह्रनि तेमे श्येबु वे। ³खिराङ् ङेरे तेवा क्यालुप् ख्रिष्टकि सु हिन् सिरुप् खिरेकि राङ् छ्या देन्ग्यु दि नाक्चि मिन्, हिन्सिनाङ् सेन्बु कन्ज्यककि थु तेवा टिबु हिन्ः दि दो कि रला टिबु मिन्, हिन्सिनाङ् मि तिवा सेम्ला टिनि नक्।⁴दि ख्रिष्ट येसु तेवा कन्ज्यकला वतुप् अरे ङाडेन् हिन्। ⁵चुकै साङ् ताम ङेरेतेवा हुङिन् किउइ सिनि दिराङ् हिन् सिरुप् तामला ङेराङ् राङ् राङ् तुक सिरुप् दासामेत् हिन्सिनाङ ङेरे ति दासा कन्ज्यक तेवा वबु हिन्। ⁶कन्ज्यककि ङेराङ्ला ना साम्बा कि लाका कितुप् आछ्यप् जोनि वे। दि ना हेङ्गि तावा मिन्। हिन्सिनाङ् कन्ज्यककि थु तेवा हिन्ः चिला सिसिन यिगिकि सेक्यु , हिन्सिनाङ् थुकि मिजि तेर्क्यु।⁷ता ति दे खाला टिबु यिगि तिवि श्येप् खुङु ठिम दिनक् सँवा दिक दिमुदाला लेसुङ् ति सँवा देक दिमुकि किसा ठाछ्यालि वतुप् मोशाकि च्याङा इस्त्राएलि तिवि थाका ल्हामुथुप्। दिनक् गाल्सिनाङ्, ति सँवा देकुप् तोरिन् डोइ नक्। ⁸थुचेङिकि लाका याङ् चुक क्यानि लेम्ग्येराङ् सँवा देग दिमु मेङ्ज्यु?⁹दिजो क्यान फकुप् लाका दिजोकि सँवा देक् दिमु नक् सिसिन् दिक्पा मेतुप् ज्वप् लाका या ति सिनाङ बाङि सँवा दिक् दिमु गिउइ! ¹⁰चिला सिसिन् हुतुङ्राङ् ति तुक्ष्येन् चिक्ला सँवा देक् दिमु जोबु नक्, तान्दा तिला ग्यालुप् सँवा देक् दिमु तिकि किसा ताङ् ति सँवा देक दिमु मालु। ¹¹दिजो तोर्नि ड्वप्कि ताम्ङेन् सँवा देक् दिमु ताङ् वनक् सिसिन् नाम्लाङ् देतुप् ताम्ङेन्ति सँवा देक दिमु चुक क्यानि बाङि तेर्सिनाङ् लेमु मेङ्!¹²ङेराङ् ताङ दिनक् रेवा वतुप तिकि किसा ङेराङ् तेन्तेन गेर्पु वतुप् वे। ¹³कोले क्यानि तोरिन् गालु सँवा देक दिमु कि तिङिकि ठाछ्यालि इस्त्राएलि तिवि थाका श्योरिन् मोतोङ्सित् सिनि राङि च्याङाला यालुक् कोन्दुप् मोशा दगेराङ् ओरुङ् मेत्।¹⁴हिन्सिनाङ् तिविकि सेम क्योङ्बु गाल्नक्। ना ङिङ्बा ह्रक्जि हारिङ्कि ङिन साक् साङ् ति यालुक् देनि गिउइ; ति माथेन् वे, चिला सिसिन् ख्रिष्टला क्याजिक ति थेन्ग्युउइ। ¹⁵हिन्सिनाङ् हारिङ् ति तुज्येला मोशाकि ठिम ह्रकुउइ, तिवि सेम्ला यालुक् लकुउइ। ¹⁶हिन्सिनाङ् ति तुज्येला लालि मि चावा तेवा ग्युर्क्युउइ, तेमे ति यालुक् थेन्ग्युउइ।¹⁷चावा थु हिन्, केनि ग्याक्ला चावाकि थु गि, ति ग्याक्ला पिताङ्नि गिउइ। ¹⁸ता ङेराङ् तेरिक यालुक् थेन्दुप्कि च्याङिकि चावा सँवा देक्दिमुला ल्हेउइ। उरुङ् सँवा देक्दिमु नेवा ज्येर्मा सँवा देक्दिमुला जेकिन् खोक‍ि दगेराङ् ग्युरिन्दाङ् डिउइ। दि चावा तेवा गिउइ ति दि थु हिन्।

Chapter 4

¹तिकिकिसाला, ङेराङ् तानि दि यक्पु लाका वतुप् ताङ् ङेरेकि दि च्याम्बा ङेतुप् किसाला ङेराङ् सेम्ला दुक्पा मिकिउइ। ²तिसिना, ङेरेकि मोथोङ्गुप् ताङ् ङ्वच्छा लाङ्वे ताम् तिवा ताङ्गुप् वै। ङेराङ् कुवा वगे मिजि मोक्योङुउइ, ङेराङ् कन्ज्यककि सुङ्ला मेलेवा क्यनि माल्हाउइ। हिन्दुप् ताम छ्या देदिन् कन्ज्यककि मिङाला तेरिककि येन्देन् छ्यला ङेराङ् दाक्पुलाराङ् गमा किउइ।³हुतुङ् ङेरे लेनल्यामु श्यामुङ्कि उपु वसिन्, ति ना डोइ वतुप् तिवाला क्याज्यिक् उपु वै। ⁴तिविकि कला सिरुप् हिन् सिसिन्, दि लुङ्बाकि ल्हेकि तिविकि मोवा मेतुप् सेम् तिवा मोथोङ्बु जोबु वै। तिकि किसाला तिविकि सँवाकि लेन ल्यामु थोङ् मुथुउइ, ति दि कन्ज्यककि च्ये वै।⁵चिला सिसिन् ङेराङ् दाक्पुला राङ् मिन्, ति ख्रिष्टला सिनि खिरे लाका ल्येमुला सिनि वतुप् ख्रिष्ट येशुला हिन् सिनि सिउइ तिदि चावा वै । ⁶चिला सिसिन् कन्ज्यककि सिक्यासुङ्, "नाक् तिङि नेसुर् टाक् थेन्ग्यु ।" येशु ख्रिष्टकि गमाला कन्ज्यककि सँवाकि येन्देन् कि टाक् तेरुप् खो अरे सेम्ला बारु वै।⁷दि हुतुङ्राङ् गेर्पु ङार ति ङेराङ् तानि मिन्, कन्ज्यक तानि वै सिरुप् छ्या ङेतुप् सिनि दि डु थालि ङ्येक्यक्ला वै। ⁸ङेरेकि तेरिक् क्ष्य नेसुर् दुक्पा ङेतुप् वै, हिन्सिनाङ् सेम् दुक्पा क्याबु मेत् । ⁹ङेराङ्ला दुक्पा बिन्दुप् वै, हिन्सिनाङ् ताङ्गुप् मेत्। ङेराङ्ला दुबु वै, हिन्सिनाङ्, हिन्सिनाङ् सिन्दा क्याबु मेत्। ¹⁰येशुकि मिजि ङेरे जुबुला थोङ्सित् सिनि ङेराङ् ङेरे जुबुला नाम्लाङ् येशुकि श्येप्ला खुर्नि युगु।¹¹ङेरे मि जुबुला येशुकि मिजि थोङ्सित् सिनि सेन्बा वतुप् मि तिवा येशुला सिनि नाम्लाङ तेरिन् वै। ¹²दिकि किसला, ङेराङ्ला श्येप् कि लाका किउइ, हिन्सिनाङ् मिजिकि खिराङ्ला।¹³"ङेकि मोवा क्याबिन्, दिकि किसाला ङेकि ताम क्याबिन्।" सिनि टिबु दगेराङ् ङेराङ् तानि तिनक्राङ् थु वै । ¹⁴ङेराङ्ला छ्या वै, सिकि चावा येशुला श्येप् नेसुर् सेन्बा लाङ्सुङ् खोकि ङेराङ्लाङ् तुक् राङ् क्यानि येशु तानि सेन्बु लोङु। ङेराङ्ला छ्या वै, खोकि ङेराङ्ला खिराङ् तानि राङ् खोकि दङ्ला दागिउइ। ¹⁵तेरिक् ताम खिराङ्ला सिनि हिन्, चुक् क्यानि आला मि तिवाला कार्टिन् फेलुप् वै, तुक् क्यानि राङ् कन्ज्यककि सँवा ला सिनि थुचिछ्ये बुलुप् लाका तिङ् ल्हाक्पा च्युङ्सित्।¹⁶दिकि किसाला ङेराङ् सेम्ला दुक्पा मिकिउइ। ङेराङ् फिकि छ्याला नागाल्सिनाङ्, नाङि छ्यला ङेराङ् ङिमिटाङ् साम्बा च्युङिन् वै। ¹⁷चिला सिसिन दि उकुर्जिक् क्याजिक् हिन्, येङ्गि दुक्पाकि ओरुङ्ला तेरिक् तापुला (माथ) किरुप् (वजन) नेसुर् नाम्लाङ् मिसिन्बु सँवाला टेगे जोइ वै । ¹⁸चिला सिसिन् ङेरेकि थोङ्गुप् ताम्ला मिन्, मोथोङ्बु ताम् तिवाला गुनि वै। थोङ्गुप् ताम् तिवा उकुर्जिक् क्याजिक् हिन् तेमे मोथोङ्बु ताम् तिवा नाम्लाङ् लुनि देक्यु।

Chapter 5

¹ङेराङ् श्येक्यु, ङेरेकि श्यासा देतुप् दि जुबुकि उङ्बु सिनि गाल्सिनाङ् खिराङ् तनि कन्ज्यककि बिन्दुप् खाङ्बा वे; दि मिकि लाक्पि जोबु खाङ्बा मिन। हिन्सिनाङ देवा चेन्ला नाम्लाङ् मिसिन्बु खाङ्बा हिन्। ²चिला सिसिन् ङेरे देवाचेनकि माज्या कोन्दुप् रेवाला ङेराङ् दि तुज्येला दुक्पा खुर्क्यु, ³चिला सिसिन् दिला कोन्सिमा ङेराङ् पेर्तुङ्बा गिउइ।⁴चिला सिसिन् ति तुज्येसाक्ला ङेराङ् दि ताम्बुला वे, खुर्बि कि क्यानि ङेराङ् दुक्पा किउइ- ङेराङ् माज्या मेतुप् दगेराङ् हुङ्गुप् छालु मिन्, हिन्सिनाङ् काङ सिनि ड्वप् वे, ति मिजिला छ्या हुङ्सित् सिनि ङेराङ् तारुङ् बाङि माज्या कोन्दुप् सेम् वे। ⁵ङेराङ्ला दिला कितुप् ज्वप् कन्ज्यकराङ् हिन्, सिकि तिङ्ला हुङ्गुप् ताम हतुप् राङ् कितुप्ला तिङ्ला ङेतिराङ् हुङ्सित् सिनि थुचेङि ङेराङ्ला बिनि वे।⁶तुक किसा नाम्लाङ् मोवा कि। दि श्येवाकि ति तुज्ये साक् ङेराङ् ङेरे उङ्बि खाङ्बाला देक्यु, ङेराङ् चावा तेवा थारे देक्यु। ⁷चिला सिसिन् ङेराङ् मोवाा तेवा डिउइ, थोङ्गुप् ताम्ङेनकि किदाङ् नेवा मिन्। ⁸तुक किसा ङेराङ् मोवा किइ वे, ङेराङ् ति सिना उङ्बि तेवा थारे देनि चावा तानि छ्याज्यिक् देतुप् सेम किउइ।⁹तुक किसा उङ्बिकि खाङ्बा ताङ् तेवा कयानि थारे केनि देसिनाङ् ङेरे सेम् खोला दिबु ज्वप् हिन्। ¹⁰चिला सिसिन् ङेराङ तेरिक ख्रिष्टकि ठिम कितुप् दङ्ला यार लानि दे गोक्यु, चिला सिसिन् तेरिककि जुबुला हजि क्याबु ल्यामु ताङ् मेलेवा लाका क्याबु ति।¹¹तुक किसा, चावाकि जिवा श्येनि राङ् ङेराङ् मि तिवाला हाक् कोबु जेउइ। ङेराङ् सु हुन् सिरुप् ताम्ङेन् कन्ज्यकला छ्या वे, तेमे ङा रेवा किउइ खिरेकि रिक्पाला साङ् दि ताम तेरिक् छ्या वे। ¹²ङेराङ् लोङ्राङ् खिरेकि गमाला राङि राङ् राङ्ला नाम्ला मातेक्, हिन्सिनाङ् ङेराङ्खिराङ्ला खिरे खाला गा कितुप् ज्वे दाङ्, चिला सिसिन् सेम्गि ति सिनाङ् फिकि छ्यालुक्ला ल्हानि ताम् कितुप् तिवाला खिरेकि ताम् ग्युर्नि लाप् थुप्सित्।¹³चिला सिसिन् दिजो ङेरे रिक्पा देसाला मेसुङ् क्यासिन् ति कन्ज्यकला हिन। हिन्सिनाङ् दिजो ङेरे रिक्पा लेमु वसिन् ति खिराङ्ला हिन्। ¹⁴चिला सिसिन् ख्रिष्टकि ङिङ्ज्येकि ङेराङ्ला किराङ् गोक्यु, चिला सिसिन् ङेराङ्ला दि लेमु क्यानि छ्या वे तेरिक्ला सिनि श्येप् चिगि किसा तेरिक श्येप् हिन्। ¹⁵ख्रिष्ट ओरुङ् तेरिककिक दासाला श्यिसुङ्, ता ति मिजि क्योङु तिवा राङ्ला सिनि मिजि मोक्योङ्सित्, हिन्सिनाङ् तिवा खोला सिनि मिजि क्योङ्सित्, सु ति तिवि दासा सिनि श्यिसुङ तेमे लोङ्राङ् सेन्बु लाङ्सुङ्।¹⁶तुक्राङ् किसा, ङेरेकि सालासाङ् मिकि ल्हालुकि मालहावा वे। तुज्ये चिक जिक् ङेरेकि ख्रिष्टला मिकि ल्हालु ने ल्हाबु हिन्, ता ति तुक किसा नाम्लाङ् तुक मिकिवु हिन्। ¹⁷तुक किसा, लालि ति ख्रिष्टला वसिन् क्यासिन् ति साम्बा जोबु हिन्। ताम यिङ्बा तिवा तोर्नि गाल्। ल्हो, ति साम्बा गाल्नि वे।¹⁸दि तेरिक् ताम्ङेन् कन्ज्यक तेवा च्युङु हिन्। खोकि ङेराङ्ला ख्रिष्ट तेवा खोतानिराङ् छ्याज्यिक् जोसुङ् तेमे ङेराङ्ला छ्याज्यिककि लाका बिन्सुङ्, ¹⁹मिन्सिन् क्यासिन् दिक्पा कि टिबु मालानि कन्ज्यककि ख्रिष्टला जाम्बुलिङ्ला राङ् दाङ् छ्याज्यिक् ज्यकुप् ला टिनि हुङिन् नक्, तेमे छ्याज्यिक् ज्यकुप् लेन ल्यामि लाका ङेराङ्ला बनि ज्याकुप् वे।²⁰तुक् किसा ङेराङ् ख्रिष्टकि ग्याल्खाप् कि तु हिन्, तेमे कन्ज्यककि ङेरे तेवा सिइ वे। ख्रिष्ट कि तेवा ङेराङ् खिराङ्ला सिउइः कन्ज्यक तानि डिकुप्ला श्यक्" ²¹ङेराङ्ला कन्ज्यककि ख्रिष्ट-सिकि नाम्लाङ् दिक्पा माक्या-खोला दिक्पा जिन्बा जोसुङ्, सिला सिसिन् खोला ङेराङ् कन्ज्यककि दिक्पा मेतुप् हुङ् थुप्सित्।

Chapter 6

¹तुक् किसा, कन्ज्कतानि लाका किगो तिकि किसा ङेराङ् खिराङ्ला सिउ, चिला सिसिन् खोकि कार्टिन्ला तुक्राङ् मालाङ्। ²खो दुक् क्यानि सिनक्, "ङेकि ङेन्दुप् डिकुप् तुज्येला ख्योरुङ्ला ल्हाइ, तेमे थार्वा तेरु ङिन्ला ङेकि किटो क्याबिन्। "ल्होसा, ङेन्दुप् डिकुप् तुज्येला तान्दा हिन्, थार्वाकि ङिन् तान्दा हिन्। ³ङेराङ् सिकिसाङ् गमाला तार्तुक ग्यागु ताम मिकिउइ, चिला सिसिन् ङेराङ् ङेरे लाकाला चिन्दिङ् क्यान् फकुप् सेम मेत्।⁴तुक् सिराङ्, ङेराङ् राङ्ला राङ् कन्ज्यककि लाका किरुप् तिवा हिन् सिनि ङेरे लाका तेवा छ्या देन्ग्यु। ङेराङ् गुनि देतुप्ला, दुक्पाला, तुज्ये कापु, ⁵फेटक साजि, चोन्खाङ्ला उम्नि ज्यक्सिन्, मि हाराङ् हुरुङ् नाङ्ला, लेम्गयेराङ् दुक्पा किसिन्, ङि मालगु नुप्ला, ल्हतुङ्बाला ⁶चेङिला, रिक्पाला, गोबुला, ङिङ्ज्येला, गुबुला, ङिङ्ज्येला, थुचेङिला, टेङ्बु ङिङ्ज्येला खोकि लाका कितुप् तिवा हिन्। ⁷ङेराङ् टेङ्बु ताम्ला तेमे कन्ज्यककि राम्बुला लाका कितुप् तिवा हिन्। ङेराङ् ताङ् ङेरे यावा तेमे येन्वाला रिक्पा मेतुप् कि लाक्च्ये वे।⁸ङेराङ् यार तेकुप् ताङ् मातेगुप्, मार्च्येक् तेमे यार देकुप्ला लाका किउइ। ङेराङ्ला छेर्सिक्पा नक् सिनि ङेराङ्ला आतु कुकिनक्, तुक किसा ङेराङ् टेङ्बु वे। ⁹ङेराङ् ङो माश्येसिनाङ् ङेराङ् ङो श्येनि वे। ङेराङ् श्येप् छालुप् दगेराङ् वे तेमे ल्होसा, ङेराङ् तारुङ् सेन्बुराङ् वे । ङेराङ्ला पार्च्ये ङेनि, हिन्सिनाङ् माश्यिबा वे। ¹⁰ङेराङ् दुङ्लला फेल्सिनाङ् हिन्सिनाङ् नाम्लाङ् गा किइ वे। ङेराङ् पेरेङ्बु वे, हिन्सिनाङ् मेरा आलाला छ्युक्पु जेउइ। ङेराङ् काङ्ज्यिगाङ् मेतुप् दगेराङ् वे, हिन्सिनाङ् तेरिक् जा ङेनि वे।¹¹कोरिन्थि टेङ् तिवा, ङेरेकि खिराङ्ला तेरिक् ताम् टेङ्बु तिवा सिक्यानि वे तेमे ङेरे सेम खिराङ्ला पेनि वे। ¹²खिरेकि सेम् ङेरे तेवा ङेरे लाक्ला मेत् हिन्सिनाङ् खिरेकि राङि सेम राङि लाक्ला राङ् ज्यङ्नि वे। ¹³ता दिकि दासा, ङा पेजा तिवातानि दगेराङ् ताम किउइ, खिरेकि साङ् राङि सेम्ला पेनि ज्यक्।¹⁴मोवा मिकिबु तिवा ताङ् ङ्याश्यिङ् चिक्लाराङ् मागोर्। चिला सिसिन् क्ष्योति मेलेवा ताम मिडिगुउइ। लोङ्राङ् ठाछ्यालि ति नाक् चुबिताङ् काङ् छगु? ¹⁵ख्रिष्टति कोमेछेबु ताङ् काङ् लाका? मिन्सिन् क्यासिन् मोवा कितुप् तिकि ति मोवा किबु तानि काङ् लाका? ¹⁶कन्ज्यककि ल्हाखाङ् तेमे कु तुतिवा तानि काङ् लाका? चिला सिसिन् ङेराङ् सेन्बु कन्ज्यककि ल्हाखाङ् हिन्, चुक क्यानि कन्ज्यकि सिक्यानि वे,"ङा तिविकि पार्ला श्यासा देक्यु तेमे तिविकि पार्ला ड्वप् हिन्, ङा तिविकि कन्ज्यक हुङ्गुप् हिन् तेमे तिवा ङे मि तिवा चोङ्सित्।"¹⁷तुक किसा, "तिविकि पार्ने फिला थेनि श्यक् तेमे राङ् थारे ज्यक्, चावा कि सिनक्। मेचेङि जा मारेक् तेमे ङा खिराङ्ला सेम्ला लाङुउइ। ¹⁸ङा खिरेकि पापा च्युङ्गुप् हिन्, तेमे खिराङ् ङे पुज्युङ् पुम च्युङुउइ, तेरिक् सिना राम्बु कन्ज्यक सिनक्।"

Chapter 7

¹ङिङ्ज्ये टेङ् वे, ङेराङ् ताङ दि ना तिवा वतुप् तिवि किसा उङ्बु तेमे थुला ओरुङ्ला मेचेङि ज्वप् ताम्ङेन् तेवा राङ्लाराङ् चेङि जो, तेमे कन्ज्यककि जिवाला चेङिला तारुङ् चेङि जोइ दाङ् ड्वप्।²ङेराङ्ला खिरेकि सेम्ला दासा जो! ङेरेकि सितिसाङ् मेलेवा लाका माक्यावा वे। ङेरेकि सुलाङ् मेलेवा हुङु लाका माक्यावा वे, तुक किसा राङ्ला क्याजिक् लेमु हुङु लाका साङ् क्याबु मेत्। ³ङेकि खिराङ्ला क्यान् कुतुप्ला दि सिक्याबु मिन्, चिला सिसिन् ङेकि तङ्ला राङ् सिक्यानि वे खिराङ् ङेरे सेम्ला वे, छ्याज्यिक् श्येप् तेमे छ्याज्यिक् थारुप्ला। ⁴खिराङ्ला ङे रेवा गेर्पु वे तेमे ङा खिरे नाङ्ला गा किउ। ङा सेम् श्वप् तिवि क्येङ्नि वे। ङेरे तेरिक् दाक्लाङ् ङा गाकि क्येङ्नि वे।⁵ङेराङ् माकेडोनिया हुङ्सिन् ङेरे उङ्बिकि ङा श्वप् माङे। तुक किसाराङ्, फिकि दुक्पा तिवा तेमे नाङि ज्यिबि तेवा ङेराङ् केन्सुर् हिन्सिनाङ् दुक्पा ङेनि नक्। ⁶हिन्सिनाङ् सेम श्यिनि वतुप् तिवाला सेम् श्वप् कन्ज्यककि तितस ववु तिकि ङेराङ्ला सेम सोसुङ्। ⁷ति हबु तिकि क्याज्यिक् ङेराङ्ला कन्ज्यककि सेम् सोबु मिन्, हिन्सिनाङ् तितसकि खिरे तेवा ङेतुप् तिसाङ् हिन्। तिकि ङा तामनि वतुप् खिरेकि बाङि ङिङ्ज्ये तिङ् खिरेकि सेम्ला क्याबु तेमे ङाला खिरेकि आला क्याबु जिवा साङ् सिक्याबिन्; तुक किसा ङा लोङ्राङ् ङा आला गा क्याबिन्।⁸ङे लेनकि खिराङ्ला दुक्पा बिनि वसिनाङ् ङा दिला सेम्ला मिकिउइ; तेमे लोङ्राङ् ङे लेनकि खिराङ्ला सेम्ना कि चितुप् ङेकि थोङ्सिन् ङाला सेम्ना क्याजिक् हिन्सिनाङ् उुकुजिकि तुज्येला क्याजिक् सेम्ला क्याबिन्। ⁹खिराङ् सेम्ना क्याबु तिकि किसा मिन्, हिन्सिनाङ् खिरेकि दुक्पा कि खिराङ्ला सेम् ग्युरुप् साक् टिनि गालुप् तिकि किसा ता ङा गा वे। खिरेकि कन्ज्यककि सेम दुङ्कि नासाम ताङ्नि वे, तेमे दुक क्यानि ङेरे किसा खिरेकि चिनक् गाङ् दुक्पा खुर् मागो। ¹⁰चिला सिसिन् कन्ज्यककि दुङाल् कि सेम् ग्युर्क्यु सिकि थार्वाला टिनि डिउइ, तेमे तिला, सेम ग्युर् मोगोउइ, हिन्सिनाङ् दुङालकि श्येप् खुन गिउइ।¹¹ल्होसा, दि कन्ज्यककि दुङाल कि खिराङ्ला चो आला नासाम खनि वे राङ्ला क्यान माफगु ज्वप् खिरे नाङ्ला चिनक् गा वे; खिरे नाङ्ला चिनक् ङेर्मा, चिनक् जिवा, चिनक् कम्बा, चिनक् ङार तेमे चिनक् ठिम वतुप् ल्हाप् चिनक् सेम्बा! दि तेरिक ताम्ला खिरेकि दि तामला राङ्ला राङ् क्यान माफगु छ्या देन्दुप् वे। ¹²ङेकि खिराङ्ला टिसिराङ् ति मेलेवा किरुप् ताङ् मेलेवा खुरुप्ला ङेकि माटि। ङेराङ्ला वतुप् खिरेकि ताङ्गुप् नासाम् लेमु कन्ज्यककि दाङ्ला छ्या ङेसित् सिनि ङेकि टिबिन्।¹³दि किसा ङेराङ् गा किउइ। ङेरे सेम् सोबु ताङ् ङेराङ् तितसकि गाला गा क्याबिन्, चिला सिसिन् खिरे तेवा तिकि सेम्ला सेम् दिङ्मु च्युङु वे। ¹⁴चिले सिसिन् तितानि खिराङ्ला गा क्याबु तिकि ङाला ङछ्छा ला दे मोगोउइ। दिकि फिलक्पा, च्युक् क्यानि खिराङ्ला ङेरेकि सिक्याबु तेरिक् ताम् ङेन् टेङ्बु हिन्, तुक राङ् क्यानि खिराङ्ला ङेरेकि तितस तानि क्याबि गा साङ् टेङ्बु च्युङ्सुङ्।¹⁵खिराङ् तेरिककि खाला ङेन्दुप् तिला तेमे खिरेकि तिला जिवा तेमे रुकिन्दाङ् क्याबु गासो श्युबु ति नासाम ताङ्नि खिराङ्ला तिकि ङिङ्ज्ये तारुङ् बाङि गाल्नि वे। ¹⁶ङा गा किउइ, चिले सिसिन् खिरे खाला ङेति लेमु क्यानि रेवा वे।

Chapter 8

¹नुगि टेङ् वे, माकेडोनियाकि चोन्खाङ् तिवाला कन्ज्यककि बिन्दुप् कार्टिन्ला खिरेकि छ्या ङेतुप् ङेराङ् सेम किउइ। ²दुक्पा कि जिवाकि ख्वपा ल्हापकि तुज्येला साङ् तिविकि बाङिकि गा तेमे लेम्ग्येराङ् परेङ्बुकि तिवि नाङ्ला बाङि थार्बवा कि दाला तेरुप् सेम् लेसुङ्।³चिला सिसिन् ङेकि थोङ्गुप् ति सिरुप् हिन्, खिरेकि आछ्योछ्यो बिन्सुङ् तेमे तेर्थुपु तिवा सिनाङ आला तेमे राङि सेम्गि बिन्सुङ्। ⁴तिविकि चेङि मि तिविकि पार्कि लाकाला छ्याज्यिक् देतुप् सिनि ङेराङ् तानि लेम्ग्येराङ् श्युवा क्यासुङ्। ⁵दि ङेरेकि रेवा ज्याकुप् दगेराङ् मिदुक् हिन्सिनाङ् तिविकि तङ्ला राङ्ला राङ् चावाला बिन्सुङ्, तेमे तेवा ति कन्ज्यककि सेम्नेसुर् राङ्ला राङ् ङेरे ते बिन्सुङ्।⁶तुक किसा तितसकि दि लाका तङ्नेसराङ कितुप् ज्युबु कि किसा थार्वा कि दि लाका खिरे पार्ला साङ् तेरिक् किसित् सिनि ङेरेकि तिला श्युवा श्यबिन्। ⁷हिन्सिनाङ् खिराङ् तेरिक् ताम्ला-मोवाला, ताम कितुप्ला, रिक्पाला, तेरिक् लाका ल्यमु क्यानि किरुप्ला तेमे ङेरे तेविकि ङिङ्ज्येला- आला हुङिन् दाङ् थार्वा कि दि लाका साङ् आला हुङ्गुप् ताम्ला नासाम तोङ्।⁸ङा दिला का दगेराङ् सिनि मिन्, हिन्सिनाङ् ज्यान मि तिवि तेन्तेन ताङ् ताम्नि खिरेकि ङिङ्ज्येकि टेङ्बु चो नक् ल्हालुप् हिन्। ⁹चिला सिसिन् ङेरे चावा येसु ख्रिष्टकि कार्टिन् खिराङ्ला छ्या वे खो छ्युक्पु वसिनाङ खिराङ्ला सिनि पेरेङ्बु च्युङ्सुङ्, चिला सिसिन् खोकि पेरेङ्बु नेसु्र खिराङ् छ्युक्पु हुङ् थुप्सित्।¹⁰दि ताम्ला खिराङ्ला काङ् ल्यामु वे, ङे टो दिराङ् हिन्! लो चिक् तङ्ला खिरेकि दि तेरुप् लाका कितुप् माज्यु, हिन्सिनाङ् ति कितुप् सेम्बा क्याबु हिन्। ¹¹दिला तेरिककि; च्युक् क्यानि तिजोकि तुज्येला खिराङ्ला दि लाका कितुप् गा तेमे सेम्बा नक्, तुकराङ् क्यानि खिरेकि तिला तेरिक कितुप् आछ्यो छ्यो कि। ¹²चिला सिसिन् दिजहो दि लाका कितुप् गा वसिन् तेमे, दि लेमु तेमे सेम्ला लाङ्गुप् ताम्ङेन हिन्। दि तुक्राङ् तेरुप् लाका मिताङ् क्यानि वतुप् ताम्ङेनला दगेराङ् वसित्, खोताङ मेतुप् ताम्ला मिन्।¹³चिला सिसिन् दि लाका ज्येन तिवाला हेङि जोनि खिराङ्ला राङ् चेङि हुङ्सित् सिनि ङेकि दि सिक्याबु मिन् हिन्सिनाङ् तिला ख्ये बेतुप् मिन्। ¹⁴खिरे नाङ्ला तान्दा वतुप् बाङिकि तिविकि गोवा च्युङुइ। दि तुक किसा साङ् हिन् तिविकि बाङि नेवा साङ् खिरेकि गोबु जा तिवा तेरिक् च्युङ्सित्, तेमे दि तिनक् ने ङ्याम्चिक् हुङ्सित्। ¹⁵दुक क्यानि टिनि वे, "बाङि रुकुप् ताङ् काङ् ज्यिगाङ् मालु, तेमे च्याजिक् रुकुप् ताङ् चुकै साङ् गोवा माच्युङ्।"¹⁶हिन्सिनाङ् कन्ज्यकला तुचिछे हुङ्सित्, सिकि तितसकि सेम्ला सदाङ् ङेकि खिराङ्ला क्याबु दगेराङ् टेङ्बु जिवा लुङ्नि बिन्सुङ्। ¹⁷चिला सिसिन् ङेरे तिवि गङ्बाला सेम्ला क्याजिक् माला हिन्सिनाङ् ति दिला लेम्ग्याराङ् गा साङ् क्यासुङ। ति राङि सेम्गिराङ् खिरे चाला लेसुङ्।¹⁸लेन् ल्यामु लापु तेरिक लाकाला क्ष्यिछोककि पार्ला ङो श्येबु च्युङु नक् चिक्ला ङेरेकि तिकि दाला तङ्नि वे। ¹⁹तिजो क्याजिक् मिन्, ति ङिरे दि थार्वा कि लाका ला ङेराङ् तानि ड्वप् ला क्ष्योछोक् तिवि तेवा पेतुप् हिन्। दि कन्ज्यककि सँवा देकुप्ला तेमे ङेरे ल्हालु चिक्ला राङ हिन् सिइ छ्या देन्तुप् ला हिन्।²⁰दि थार्वा कि बिन्दुप् थतोङ्गुप् ताम्ला सिकि साङ् ङेराङ्ला क्यान तेर्मुथुप्सित् सिनि ङेराङ् दुकि किउइ। ²¹ङेराङ् चावा कि दङ्ला क्याजिक मिन्, हिन्सिनाङ् मि तिवि दङ्ला साङ् काङ। ताङ्देनकि दिमु वे, ति कितुप् ताम्ङेन्ला नासाम् तोङ।

Chapter 9

¹चेङि मि तिवाला लाका क्यानि तेरुप् ताम्ङेन्ला टिनि देतुप् ङाला गोवा वते दगे लाङिनक्। ²खिराङ्ला किटो कितुप् ताम ङाला छ्या वे;। दि ताम्ला माकिडोनियाला वतुप् मि तिवाला ङेकि गा किइदाङ् सिक्याबिन् गालुप् लो नेसुर् ति तेरुप् लाकाला अखैया सेम किइ वानि वे।³खिराङ्ला ङेरेकि क्याबु गा तुक्राङ मोडोसित्, तेमे खिराङ्साङ् ङेकि सिक्याबु दगेराङ् क्यानि टेगे कि सिनि ङेकि नुक तिवाला खिरे तेवा ताङ्नि वे। ⁴मिन्सिन् क्यासिन् दिजो माकेडोनियाकि लालि ति ङा तानि राङ् हुङ्सिन् खिराङ् टेगे माच्युङु ङेसिन् क्यासिन् ङेराङ्ला ङछाला ख्योल्ग्यु- ङा खिराङ् ङछाला ख्योलु लाका मिकउइ-चिला सिसिन् ङेरेकि खिरे खाला रेवा बाङि क्यानि वे। ⁵तुक किसा नुक तिवाला ङा हुङ्सिनाङ् तङ्ला राङ् खिरे ते ताङ्नि खिरेकि ना क्यालुप् तुक्राङ् बिन्दुप् तिवा छ्याजिक् सिनि ङेकि गङ्बा कितुप् गोबु दगे लासुङ्। दुक क्यानि दि खिरेकि मिकि सिनि मिन् राङि सेम्गिराङ् किसित् हिन्सिनाङ् सेम्ला गा क्यानि बिन्दुप् तुक राङ् बिन्दुप् ति हुङ्सित्।⁶ताम दिराङ् हिन्ः च्येजिक थोरुप् तिकि च्येजिक् राङ् ङाकुउइ तेमे बाङि थोरुप् तिकि बाङि राङ् ङाकुउइ। ⁷तेरिककि राङि सेम्ला सेम क्याबु दगेराङ् तेर्सित् सेम् सुक किचिनि तेमे सेम मेता-मेता सिकि साङ् मेतेर्सित् । गा दिङि तेरुप् तिला कन्ज्यककि साङ् ङिङ्ज्ये किउइ।⁸कन्ज्यककि तेरिक् मालामलला खिराङ्ला बाङि जो थुप्क्युउइ, चिला सिसिन् खिराङ्ला गोबु तेरिक् ताम् खिरेकि नाम्लाङ् ङे थुप्। खिराङ् तेरिक् लेमु लाकाला बाङि डो थुप्सित्। ⁹दिनक् टिनि वे, "तिकि राङि गिज्या गोनि पेरेङ्बु तिवाला बिनि वे; तिकि दिक्पा मेतुप्् नाम्लाङ देक्यु।"¹⁰थोरुप् तिवाला सेन् तेमे साप्ला सामा खनि तेरुप् जुबुला खिरेकि सेन बाङि जोनि तेर्क्यु तेमे खिरेकि दिक्पा मेतुप्कि डु बाङिराङ् जेउइ। ¹¹खिरेकि गा दिङि तेर्थुप्सित् सिनि खिराङ् चुक क्यानिसाङ छ्युक्पु जेउइ। दि गा दिङि बिन्दुप् तिकि ङेरे तेवा कन्ज्यकला वुलुवा थुचिछे तेरुप् जेउइ।¹²चिला सिसिन दि लाका कि लाका ने चेङि मि तिवि गोबु जा तेरुप् क्याजिक् मिन् हिन्सिनाङ् कन्ज्यकला थुचिछे तेरुप् लाका लाङ बाङि जेउइ। ¹³दि लाका कि लाका नेवा खिरेकि राङ्ला राङ् छ्या तेनि वे; ख्रिष्टकि लेन् ल्यामु ला सेम्ला लाङ्गुप् खिरेकि का ङेन्दुप् तेवा तेमे खिरेकि तिवाला तेमे तेरिला गा दिङि बिन्दुप। तेवा कन्ज्यकला सँवा देक् दिमु जेउइ। ¹⁴कन्ज्यककि लेम्ग्याराङ् बाङि कार्टिन् खिरे नाङ्ला वतुप् कि किसा तिविकि खिरेकि कम्बा किनक् तेमे खिराङ्ला मोपार क्यानि ते्क्युउइ। ¹⁵सि मुथुबु खोकि ङेत्पाला कन्ज्यककि तुचे वसित्।

Chapter 10

¹ङा पावल राङि राङ् खिराङ्ला येसु ख्रिष्टकि सेम् नेसुर् गङ्बा श्युकिद ङा खिरे दङ्ला वसिन सेमज्यापु गिउइ हिन्सिनाङ तजोला ङा थारे डिउइ ङा खिराङ् तानि ङार ला गिउइ। ²ङा खिरेकि दङ्ला हुङ्सिन् ओरुङ्ला जुबु नेसुर् थारिन् वे सिरुप् ति चाला ङाला ङाडेन् ताङ् ङार् डोगोक्यु। हिन्सिनाङ् खिराङ् ङाला तुक माकि सिनि ङा गङ्बा बुल्ग्यु। ङा पावल राङि राङ् खिराङ्ला येसु ख्रिष्टकि सेम् नेसुर् गङ्बा श्युकिद ङा खिरे दङ्ला वसिन सेमज्यापु गिउइ हिन्सिनाङ तजोला ङा थारे डिउइ ङा खिराङ् तानि ङार ला गिउइ। ङा खिरेकि दङ्ला हुङ्सिन् ओरुङ्ला जुबु नेसुर् थारिन् वे सिरुप् ति चाला ङाला ङाडेन् ताङ् ङार् डोगोक्यु। हिन्सिनाङ् खिराङ् ङाला तुक माकि सिनि ङा गङ्बा बुल्ग्यु।³ओरुङ जुबु नेसुर् युसिनाङ् ओरुङ् जुबु नेसुर् माक् मिकिउइ। ⁴अरेकि माक् किरुप् कि लाक्चे तिवा जुबु तिवा मिन् ति सिना याङ् तिवि दासा तिवा रोम्बुप् कन्ज्यककि ङार तिवा वे।⁵ओरुङ् कन्ज्यककि रिक्पा तिवि खाला लाङ्गुप् मेलेवा ताम तिवा श्येक्यु तेमे तेरिक् सेम तिवाला ख्रिष्टकि का ति सेम्गि नाङ्ला ज्यकु। ⁶खिरे का तिवा ङेन्दुप् तुचिक् का कि लाका तिवाला छ्येर्पा तेरिन् वे।⁷चुकै ति खिरे दाङ्ला राङ् वे तिला ल्हो सुसाङ् ङा ख्रिष्टति हिन् सिनि सिरुन ताम्ला सेम ल्यामु ज्याङ्नि ति ख्रिष्ट ति हिन्दुप् दगेराङ् ओरुङ् साङ् ख्रिष्ट तिराङ् हिन् सिरुप् सेम्ला ज्यक्। ⁸चिला सिसिन् अरे ओङ्ज्येनला बाङिराङ् ताम हाक मोकोबु दगेराङ क्यासिन् ङाला ङछा मालाङु चिला सिसिन् दि ओङ्ज्येन् खिराङ्ला नातोङ्गुप्ला मिन् दिदि खिराङ्ला ल्यामु ज्वप्ला चावा कि ङेराङ्ला बिन्दुप् हिन्।⁹ङे टिबु लेन नेसुर् ङा खिराङ्ला जिवा मोलोङु। ¹⁰हिन्सिनाङ लालि मितिवि सिउइ तिकि टिवु लेन तिवाला बाङि ङार् वे हिन्सिनाङ ति जुबुकि दाङ्ला हुङ्सिन् ङार मेङु। तिकि ताम तिवा ङेन्दुप्ला दगे मेत्।¹¹तिनक् मि तिवा दि ताम नेसुर् च्याङ्बु किसित् ङेराङ् दङ्ला मेतुप्ला ङेरे टिबु लेन्ला चिनक् वे ङिराङ् त्या हुङजि अरे लाका नेसुर् तिनक् राङ् गिउइ। ¹²राङि मोवा राङि राङ कितुप् मि तिवा तानि ङिराङ दासा चिक्लाराङ् ज्यकुप् दासा ङेराङ् मोडोउइ। हिन्सिनाङ तिविकि राङि राङ् चिकि चिक्ला ताम्नि ल्हाजि ल्येमु मेङु।¹³हिन्सिनाङ् ङेराङ् राङि ओङ्ज्येन् सिना फिला गाल्नि ताम् हाक् मोकोबु मि दगे मिकिउइ। ति सिना कन्ज्यककि ओरुङ्ला सिनि जोबु ठिम नाङ्ला क्याजिक् ङा राङ् हिन् सिनि सिउइ ति ठिम नाङ्ला खिराङ् साङ हिन्। ¹⁴खिरे चाला ङेराङ् नाम्लाङ मालेबु दगे क्यानि राङि ओङ्ज्येन मालाङु वे चिला सिसिन् ख्रिष्ट कि लेन लेमु खुर्नि तेरिक सिनाङ् गमाला हुङ्गुप् ति ङेराङ्राङ् हिन्।¹⁵ङिरेकि ज्येन्गि क्याबु दुक्पाला राङि राङ् क्याबु दगे क्यानि ठिम सिना फिला गाल्नि ङाराङ् हिन् सिनि सिमाक्याबा वे। हिन्सिनाङ् ङेराङ् रेवा किउइ खिरेकि मोवा यार डोसिन् ङेरे लाका तिवा फेलिन् डिउइ। ¹⁶तेमे खिरे सिना फार्केन् नेबासाङ् लेन ल्यामु तिवा श्येतुप् ङेसित् ज्येन्गि दासाला हुङिन् किरुप् लाका ङिराङ् ङाराङ् हिन् सिनि मिसिउइ।¹⁷हिन्सिनाङ् ङाराङ् हिन् सिसिन् चावा ला राङ् ङा राङ् हिन् सिनि सिसित्। ¹⁸चिला सिसिन् राङि राङ्ला ङाराङ् हिन् सिरुप् मि तिवा यार मोडोउइ चावा कि ङाराङ् हिन् सिक्याबु मि तिवा क्याजिक् यार डिउइ।

Chapter 11

¹ङे चेजक् राङ्ग्येल क्याबु तिवा खिरेकि खार्पा देनि बिन्सियाङ् दगे ज्यिक ङा नासाम् तोङु हिन्सिनाङ् खिराङ् खार्पा साङ देनि वे। ²चिला सिसिन् ङा कन्ज्यककि मिजेर ने ङा मिजे गाल्नि सिन्दु वे चिला सिसिन खिराङ् चिक्राङ् ख्योरुङ् तानि जान्दि क्यानि तेरुप् ज्येन्दि माक्याबु पुम पेजा दगेराङ चावाला ड्वप् ना क्याल्नि वे।³हिन्सिराङ् रुलकि हाब्बाला राङि मेलेवा नेसुर् जुनाक् जोबु र क्यानि राङ् चावाला वतुप् खिरेकि चेङि सँवा तिवा चेङि मोवा तिवा नेसुर् खिरे सेम तिव थारे थोरि डिते सिनि ङाला जिवा लानि वे। ⁴चिला सिसिन् ज्येन सुजिङ् ह्वानि ङेरे श्येतुप् येसु सिना राङ्सा येसुदि श्येसुङ् क्यासिन् खिराङ् खार्पा ङेङ्ग्यिनक्।⁵चिला सिसिन् ङा नासाम तोङिन् वे कि मि छ्ये तिवि ङेप्च्ये क्याबु हिन्सिन् ङा काङ्साङ् थुपु मेत्। ⁶हिन्सिनाङ् ताम किरुप्ला मालाबु वसिन् ङा रिक्पा मेश्येबु मेत् । ङेरेकि ताम तेरिक् नेसुर् खिराङ्ला छ्या ङेचिनि वे।⁷काङ ङे खिराङ्ला तुक राङ् लेन ल्यामु श्येनि खिराङ्ला यार तेङ्नि ङा मार पाम्नि ङे दिक्पा क्यासुङ्? ⁸ङे खिरे लाका किरुप्ला सिनि ज्येन क्ष्योछोक् नेसुर् लाङ्नि तिवि ठनि सोबु दगे छोर्सुङ्? ⁹ङा खिराङ् तानि वतुप्ला ङा तानि काङ्ज्यिगाङ् मेत् हिन्सिनाङ् ङा सि खुर्बु साङ् मागालु वे चिला सिसिन् ङा तानि काङ् ज्यिगाङ् मेतुप्ला माकेडोनिया नेसुर् ङाला बिन्सुङ् । तेरिक ताम नेसुर् खिरे खुर्बु ड्वप् नेसुर् थारे राङ् देतिन् ङा तिङ्ला साङ् खिरे खुर्बु मोडोद।¹⁰ख्रिष्कि टेङ्बुकि ङे सिम्गि नाङ् वतुप्कि किसा अखैयाकि लुङ्बाला गा किरुप् ताम किरुप् ताम नेसुर् ख्ये मेदेउइ। ¹¹चिला सिसिन् ङा खिराङ्ला ङिङ्ज्ये मिकिउइ? कन्ज्यकला छ्या वे ङा खिराङ्ला ङिङ्ज्ये किउइ सिनि।¹²हिन्सिनाङ् ङा काङ किइ वे तिङ्ला साक् तिराङ् किउइ। दुक किजि तिविकि लाका ताङ् अरे लाका चिक्राङ् हिन् सिरुप् तिवाला मार बेपक्यु। ¹³चिला सिसिन् दिनक मितावा जुनक ज्वप। लोमा तिवा मेलेवा लाका किुप् तिवा ख्रिष्टकि माज्या कोनि युकुप् तिवा हिन्।¹⁴ताङ् दि तेरिक् याम्छेनकि ताम मिन् चिला सिसिन् शैतानकिसाङ् देवाचेनकि थु तिवि माज्या कोन्ग्यु। ¹⁵शैतानकि लाका किरुप् तिविकि दिक्पा मिकिबु तिवि माज्या कोन्सुङ् क्यासिन् दि याम्छेन लाङ्गुप् ताम राङ् मिन्। तिवि तिङ्मा ति तिवि लाका दगेराङ् गिउइ।¹⁶ङा लोङ्राङ् सिउइ ङाला सिकि साङ् ताम हाक मोकोबु मिसिसित् हिन्सिनाङ् खिरेकि ङाला तुक सिसिन् ङाला ताम हाक् मोकोबुराङ् सि तेमे ङा च्याज्यिक् हिन्सिनाङ् ङाराङ् हिन् सिथुप्सित्। ¹⁷ङेकि ङाराङ् हिन् सिक्याबु ताम् चावा दङ्ला ल्यामु मिन् हिन्सिनाङ ङाराङ् हिन् सिनि ताम किइ किउइ। ¹⁸बाङि मितिवा राङि जुबु सिनि ङाराङ् सिउइ तुक किसा ङासाङ् ङाराङ् हिन् सिउइ।¹⁹चिला सिसिन् खिराङ् गा क्यानि ङा राङ् हिन् सितुप् तिवा तानि डिगु। तुक क्यानि खिरे राङि तिराङ् रिक्पा ल्यामु वे । ²⁰चिला सिसिन् लालि मि तिवा खिराङ्ला याक्पो जोसिन् खिराङ्ला ठोसित् खिराङ्ला सिना राङ्ला ल्यामु सिसिन् खिरे च्याङ्ला डाम्ज्याक ग्याप्सिन् खिराङ् खाराक्पा देकिनक् । ²¹ङा ङछा क्यानि सिउइकि ङेराङ् ति तिसाङ् कि मुथुबु क्यानि ङार मेतुप् हिन्। हिन्सिनाङ सिसाङ् राङि ताम्ला ङार किसित् ङासाङ् ताम हाक मोकोबु दगे ताम किउइ ङाङ् ति ताम्ला ङार किउइ।²²काङ तिवा ति हिब्रु तिवा हिन्? ङासाङ हिन् काङ तिवाति इज्राएलि हिन्? ङासाङ हिन् काङ तिवा गिपा हिन्? ङासाङ् हिन्। ²³काङ तिवा ख्रिष्टकि लाका किरुप् तिवा हिन्? ङा रिक्पा मेतुप् मि दगेराङ् ताम किउइ ङा तारुङ् ताम किउइ ङेकि तेरुङ् बाङि दुक्पा क्यानि वे तारुङ् बाङि चोन्खाङ्ला देनि वे ङो मुथुबु क्यानि तल्ग्याक सोनि वे श्येप् छालुप् नेसुर् ङा छ्यिमाल आला थार्नि वे।²⁴यहुदि नेसुर् ङेकि ताल्ज्येक् खाल्ज्यिक् ताङ् च्युरुक सोनि वे ²⁵ङाला खेप्ससुम् लाकाम थनि दुसुङ्। ख्येप्चिक् ङाला दो थनि ग्याप्सुङ् तेमे खेप्सुम् ङा जेबु टु ति थारा थुरा जोसुङ् ङेकि नुप् चिक्ताङ् ङिमा चिक् ग्याम्छोला देनि वे। ²⁶ङा बाङिराङ् डोइ किसिन् ग्याम्छोकि कुर्मेन् तिवि ङे राङि मि तिवि ज्यार्मा मिरिक तिवि ज्यिबि नाङ्ला देनि वे।²⁷लाका आला किरुप् ताङ् क्याबुला ङिमालगु नुप् तिवाला ल्हाबा ताङ् कम्बि नाङ्ला बाङि ङ्युङ्नेला ख्याबा ताङ् पेर्तुङ्बाला देनि वे। ²⁸ति ताम ति सिनाङ् क्ष्योछोककि जिबि खुर्बु दि ङे खाला राङ् वे। ²⁹सुतानि ङार मेत् सु तानि ङार वे? सु दिक्पाला लुङ्नि वे ङे सेम्गि नाङ्ला मे बार्नि वे।³⁰ङे ङार् देक्राङ् गोक्यु ङे सेम्ला मोडोबु ताम तिवा सिरुप्ला ङार किउइ। ³¹चावा येसुकि कन्ज्यक ताङ् पापा सिति नाम्साङ् सँवा हुङ्सित् खोला छ्या वे ङेकि जुनाक् माजोवा वे।³²दमस्कसकि ग्याल्बु अरितसकि छ्यला वतुप् छ्येन्दक तिकि ङाला जिम्बुप्ला दमसकसकि ग्यासाला तिवाला ज्याङ्नक्। ³³हिन्सिनाङ् ङाला साम्कि कारुङ् नेसुर् फाजि नाङ्ला लुङ्नि ङाला मालिम्ला क्युर्सुङ् तेमे ङा तिवि लाक्ने श्योर्सुङ्।

Chapter 12

¹ङा गा क्यि राङ् गोक्यु, हिन्सिनाङ् दि नेसुर खाङ् साङ् खेप्साङ् मेत् । हिन्सिनाङ् चावाकि क्षार्स्यिला ङा नाम्साङ् ङ्येन्ग्यित । ²ङेकि ख्रिष्टला तिङ्यकुप् मि ज्यिक्ला ङो स्येक्यु, खो ति लो च्युप्स्यि तङ्ला देवाच्येन् सुम्बा साक् तेङ्नी खुन् गाल्नी वे, जुबुला ताङ् जुबु मेता क्यानी राङ् ङाला क्षा मेत्, हिन्सिनाङ् कन्ज्यक्ला क्षा वे ।³तेमे ङाला क्षा वे, ति मि ति जुबुला ताङ् जुबु मेता क्यानी हिन्, ङाला क्षा मेत्, हिन्सिनाङ् कन्ज्यक्ला क्षा वे । ⁴खो ति देवाच्येन्ला तेङ्नी खुर्नि गाल्नि वे, तेमे खोकि सिसाङ् लाप् मुथुपुप् आला चेङि ताम् तिबा कोसुङ् । ⁵ति मिकि थाका नेसुर ङा गा क्यिउ । हिन्सिनाङ् ङा राङ्गी ङार मेतुप् सिनाङ् राङ्सा ताम्ला गा मिक्यिउ ।⁶ङेकि गा राङ् क्यिरुप् नासाम् क्यासिनाङ् ङा राङ्ग्याल् मिक्यित । च्यिले सिसिन् ङेकि हिन्दुप् ताम् क्यि वे । हिन्सिनाङ् सि साङ् ङा नेसुर थोङ्गुप् ताङ् कोतुप् ताम् दिबा सिनाङ् माङा ङाला नासाम् मोतोङ्स्यित् सिनि ङा गा क्यिरुप् नेसुर गेँ देक्यु । ⁷याम्छेन् लाङ्दे क्षार्स्यि तबिकि क्यिसा ङा गा क्यिरुप् नेसुर खेँ देक्यु । तिकि क्यिसाला ङा ङाराङ् हिन् सिनि गा मिक्यि सिनि चाङ् ज्यिक् ङे जुबुला बिन्नी वे । ङा आला ङा राङ् हिन् सिरुप् मोडोस्यित् सिनि शैतान थाकाकि थु ङाला दुक्पा तेरुप्ला बिन्नि वे ।⁸ङानेसुर दि चाङ् थेन् तेर्स्यित् सिनि ङेकि चावाला क्षिमाल सुम् गङ्बा स्युबिन् । ⁹तेमे ङाला खोकि सिक्यासुङ् “ङेकि काट्रिन् ख्योरुङ्ला ग्याक्चे वे, च्यिले सिसिन् ङार् मेसाला राङ् ङार् थोङ्गीत ।“ तिकि क्यिसाला ख्रिष्टकि ङार ङे नाङ्ला देस्यित् सिनि ङा ङेकि ङार मेसाला राङ् गा क्यित । ¹⁰तिकि क्यिसाला, ङा ख्रिष्टला सिनि ङार मेसाला, मिकि मोसाला, दुक्पा तिबाला, छेटाङ् हतुप् ठला ङा गा क्यिउ ।¹¹ङा राङ्ग्याल क्यिरुप् च्युङ्नी वे , खिरेकि ङाला दुक् क्यि गोबु जोनि वे, च्यिले सिसिन् ख्यिराङ् नेसुर याङ् यार देक् गोबु जा । च्यिलेसिसिन् ङा खाङ् साङ मेतुप् हसिनाङ् ति तेरिग् सिनाङ् क्षे लोमा तिबा सिनाङ् ठा राङ् मेत् । ¹²तेरिग् गुताङ्, ता तिबा ताङ् ङार् क्षे हतुप् लाका तिबानेसुर हुतुङ्की लोमा तिबिकि क्यिताङ् तिबा खिरे पार्ला क्षा तेन्नि वे । ¹³ङा खिरे खुर्बु मेतुप् ताम् सिनाङ् राङ्सा चुक् क्यानि खिराङ् ज्येन् क्षोछोग् तिबा सिनाङ् ङ्युङ् को क्षेतुप् च्युङ् वेङ?” दि लाका ना ताङ्गुप् तिला तोङ्वा नाङ् ।¹⁴ल्होसा! ङा खिरे चाला क्षिमाल् सुम् हुङ्गुप् नासाम् ताङ्नी वे । खिराङ्ला सिनि ङा खुर्बु मुच्युङ्गु च्यिले सिसिन् ङाला खिराङ् तानि हतुप् तिबा ताम् तिबा मोगोउ । ङाला खिराङ् गोक्यु । च्यिला सिसिन् पुज्युङ्पुम् तिबिकि पापामामाला सिनि साँ मज्यकु । ति छापुला, पापा मामिकि पुज्युङ् पुम्ला सिनि सक् गोक्यु । ¹⁵ङा खिरेकि उज्यकुप्ला सिनि आला गा क्यानि ज्येल्ज्यु । खाङ् ङेकि खिराङ्ला ङिङ्ज्ये क्यासिन् ङाला साङ् ङ्युङ् ङिङ्ज्ये ङेतुप्जा ?¹⁶दिन्दक् हिन्सिनाङ् ङा खिरे खाला खुर्बु माच्युङ् । तेमे ङा च्याङ्से हतुप्कि क्यिसाला ङेकि राङ् जिनक जोनि खिराङ्ला दुक्पाला खेल्च्यिनि वे । ¹⁷खाङ् ङे ताङ्गुप् मि लाला नेसुर् ङेकि खेप्साङ् थेन्नी वे? ¹⁸ङेकि गङ्बा स्युनि तितस तानि नुक् लालाला खिरे चाला ताङ्नी वे । खाङ् तितसकि खिराङ् नेसुर खेप्साङ् लासुङ् ? खाङ् ङिराङ् साङ् दुक् क्यानि राङ् मायु ? खाङ् ङिरे साङ् दुक् क्यानि राङ् गमाला मागाल्?¹⁹खाङ् दोजो साक् ङिराङ् खिरे चाला राङ्गि कला ल्येमु क्यानि स्येतुप्ला वे सिनि खिराङ् नासाम् तोङ्गु? कन्ज्यक्कि थोङ्दाङ्ला ङिराङ् खिराङ्ला राँबु जप्ला ताम् तेरिग् ख्रिष्टकि मिङ्ला लापिन् वे ।²⁰च्यिले सिसिन् ङा खिरे चाला हुङ्सीन् खिराङ्ला ङेकि नासाम्ला हतुप् दगे मेङ्येते सिनि ङा ज्यिबा क्यिउ । ङाला खिरेकि नासाम् ताङ्गुप् दगे मेङ्येते सिनि ङा ज्यिबा क्यित । त्ये स्या ग्याकुप्, मिजेर, ङेर्मा पुङ्गुप् लाका, राङ्ला तिराङ् खेप्साङ् हुङ्गुप् लाका, मिला मोतुप्, राङ्ग्याल्, ताङ् यारमार् क्यिते सिनि ङा ज्यिबा क्यित । ²¹ङा खिरे चाला याङ् लोङ् ग्युर्नि हुङ्सीन् ङे कन्ज्यक्की ङाला खिरे चाला सेम् ज्यापु जेते सिनि ङाला ज्यिबा लासुङ् । तिन्दक् मि आला मेचेङा ताङ् श्याम्डेन् क्यिरुप्तिबा तेमे श्याम्डेन् क्यिरुप् नासाम् नेसुर सेम् माग्युर, तिबिकि क्यिसाला ङेकि दुङाल क्यि गोक्यिते सिनि ङाला ज्यिबा लाँगिनक् ।

Chapter 13

¹ङा खिरे चाला क्षिमाल सुम् हुङ्गिन् वे । “चुबु आत्तु तिरिग् थोङ्गुप् मि मेरा ङि, सुम्कि पार्ला चि गोक्यु ।“ ²ङा क्षिमाल् ङि त्ये हतुप् ठला राङ् दिक्पा क्यिरुप् तिबा ताङ् ज्येन् तेरिग्ला सिन्वे, ङा याङ् लोङ् सितः ङा याङ् लोङ् हुङ्सीन् तिबाला मोतोङ्द ।³खिराङ्ला ङा दि सित, च्यिले सिसिन् खिराङ् ङानेसुर ख्रिष्ट ताम् क्याबुकि ता छोल्ग्यु । खो ति खिराङ्ला ङार मेतुप् मेता ङार् क्षे हतुप् वे । ⁴च्यिले सिसिन् खो ङार मेता च्युङ्नि राङ् ग्याङ्स्यिङ् लला काल्सीनाङ् कन्ज्यक्कि ङार नेसुर सेन्बु लासुङ् । च्यिलेसिसिन् ओरुङ् साङ् खोकि दङ्ला ङार् मेतुप् वे, हिन्सिनाङ् खिरे पार्ला ङिराङ् कन्ज्यक्की ङार नेसुर खोतानि मिजि क्योङ्गु ।⁵खिराङ् मोबाला वे ना मेत् सिनि राङ्गि राङ् ल्हो । येशु ख्रिष्ट खिरे मिजिला वे सिरुप् ति खिरेकि क्षा ङेनि मेत् ? खो ति वे ति मिन्सियाङ् खिराङ्ला सेम्ला मालाङ्द । ⁶तेमे ङाला क्षा वे, खिरेकि ङिराङ्ला सेम्ला मालाबु मेङ्येत ।⁷खिरेकि खाङ् साङ् मेल्येबा मिक्यिउ सिनि ङिराङ् कन्ज्यक्ला मोबा क्यित । ङिराङ् खक्पा ल्हाप् नेसुर थार्नि वे सिनि क्षा सेन्दुप्ला ङा सवाँ मेदेप्त । तिकि छापुला ङिराङ् खक्पा ल्हाप् नेसुर माथारुप् दगे थोङ्सीनाङ् खिरेकि खाङ् ल्येमु नक्पे ति क्यि थुप्स्यित् सिनि ङिराङ् सवाँ देप्क्यु । ⁸च्यिले सिसिन् ङिराङ् हिन्दुप् ताम्कि खाला लानि खाङ् साङ् क्यि मुथुप्त, तेमे हिन्दुप् ताम्गि कला तिराङ् क्यि थुप्क्यु ।⁹च्यिले सिसिन् ङिराङ् ङार मेतुप् ताङ् खिराङ् ङार हतुप् हसिन् ङिराङ् गा क्यित । खिराङ् खाङ् क्येन् मेतुप् च्युङ्स्यित् सिनि ङिराङ् सँ देप्क्यु । ¹⁰ङा थारे हतुप् ठला दि ताम् तिबा खिराङ्ला टिकिन् वे , च्यिले सिसिन् ङा खिरे चाला हसिन् ङिङ्ज्ये मेतुप् दगे क्यि मोगोस्यित् । ङेकि चावा नेसुर ङेतुप् ओङ्ज्येन् खिराङ्ला लेमु जप्ला थक् थुप्स्यित् , ह्रोँबुला मिन् ।¹¹तेरि सिनाङ् तिङ्ला, नुक् तिबो गा क्यि ! याङ् लोङ् ल्येमु जप्ला लाका क्यि, तेन्तेन् क्यि, तेरिग् डिङ्नि लोदिमु क्यानि देत् । तेमे च्याँबा ताङ् लोदिमुकि कन्ज्यक् खिराङ् तानि हुङ्गीत । ¹²च्यिगि च्यिक्ला पुका चेङिकि गासो स्यु !¹³मोबा क्यिरुप् मि तेरिग्की खिराङ्ला गासो स्युनि वे सिनि ताङ् वे । ¹⁴चावा येशु ख्रिष्टकि काट्रिन्, कन्ज्यक्की ङिङ्ज्ये ताङ् थु चेङिकि डिक्जोम् खिरे पार्ला हुङ्स्यीता ।

Galatians

Chapter 1

¹ङा पावल् चिक् लोमा हिन् । ङा चिन्दिङ् मि नेसुर् लोमा च्युङु मिन्, येशु ख्रिष्टला सेन्बु लोङु पापा कन्ज्यक् नेसुर् च्युङु हिन्। ²ङा तानि वतुप् तेरिक् नुक् तिवा तानि ङा दि टिवा गलातियाकि तेरिक् जोम्खाङ्तिवाला टिगिन् वे।³चावा कन्ज्यक अरे पापा ताङ् येशु ख्रिष्टनेसुर् खिराङ्ला थार्वा ताङ् सेम् किर्मु च्युङ्सित्, ⁴सिकि अरे कन्ज्यक् ताङ् पापिकि सेम् नेसुर् तान्दाकि मेलेवा जाम्बुलिङ् नेसुर् ङेराङ्ला सेङे ज्वप् सिनि दाक्पुलाराङ् च्याक् बिन्सुङ्। ⁵खोलाराङ् नाम्लाङ् सँवा च्युङ्सित्।⁶खिराङ् दिजो टिबु राङ्सा लेन् क्ष्यला ग्युरुप् थोङ्सिन् ङा याम्छेन् लानि वे। चावा कि कार्टिन् नेसुर् खिराङ्ला का तोङ्गुप् तिवानेसुर् खिराङ् थारे गालुप् थोङ्नि ङाला याम्छेन् लानि वे । ⁷ज्येन् चिन्दिङ् लेन् मेत्, लाला दिनक् मि तिवा वे तिकि खिराङ्ला दुक्पाला ग्याकुप् ताङ् ख्रिष्ट येशुकि लेन् ल्यामुला मेलेवा ज्वप् नावा किउइ ।⁸ङेरेकि खिरे पार्ला चिन् लेन् ल्यामु छ्या तेदिन्, ति सिना ज्येन् चिन्दिङ् लेन् ला हुतुङ् ओरुङ् ताङ् देवाचेन् नेसुर् लेबु देवाचेन् कि थुकि राङ् ति लेन् श्येसिनाङ् ति माता सुक्सित्। ⁹ङेरेकि ताङ्ला राङ् सिक्याबु वे ङा लोङ्या सिउइ, "खिरेकि सेम्ला लामु लेन् सिना ज्येन् ज्येन् सिकि खिरे पार्ला राङ्सा लेन् श्येसुङ् सिक्यासिन्, तिला मता सुक्सित् ।" ¹⁰काङ् ङेकि तान्दा मि तिवा ताङ् कन्ज्यककि दाल्जा छोलिन् वे ? काङ् ङेकि मि तिवाला गा लोङु छालिन् वे? हुतुङ् हारुङ् ङेकि मि तिवाला गालोङु छोलिन् वसिन्, ङा ख्रिष्टकि यक्पु मिन् ।¹¹नुक् तिवा, खिरेकि दि ताम् श्येसित् सिनि ङा नावा किउइ, ङे सिक्याबु लेन् ल्यामु मि तिवा नेसुर् ङेतुप् मिन्, ¹²ङेकि दि चिन्दिङ् मि नेसुर् ङेतुप् मिन् , ङाला दि लाबुङ् मिन्। तिसिना, ङाला दि येशु ख्रिष्टकि टाक् नेसुर् बिन्दुप् हिन्।¹³ङा यहुदि वसिन् ङे तङि मिजि कला खिरेकि कोतुप् वे, च्युक् क्यानि ङेकि कन्ज्यकि जोम्खाङ्ला ङ्याप्च्ये क्यानि आला दुक्पा बिनि तिला सिन्दा किरुप् लाका क्याबिन्। ¹⁴ङा यहुदि दिक्पा मेतुप्ला ङे दाकपि मि तिविकि छ्याज्यिक् लाका किरुप् आला मि तिवा सिना गमाला वतुप् हिन्। ङे पागावा तिवि तुछ्येन् ला ङा आला गा लाबु हिन्।¹⁵ङे मामि खक्पा नेसुर् राङ् ङाला दाम्बुप् सिनि कन्ज्यक्ला गा लाबु हिन्। ¹⁶ङेकि यहुदि मिन्दुप् तिविकि पार्ला खोला छ्या तेन्सित् सिनि खोकि पुज्युङ्ला ङेनाङ्ला छ्या देन्तुप् सिनि खोकि कार्टिन् नेसुर् खोकि ङाला काताङ्सुङ्। ¹⁷ङा सिना तङ्ला, ङा अरबनेवा गालिन् तितिङ्ला दमस्कसला ग्युरिन् ।¹⁸तेमे लो सुम् तिङ्ला ङा केफासला ठेतुप् ङा यरुसलेनम गाल्नि ति तानि ङिमा च्याङा साक् देतिन् ¹⁹हिन्सिनाङ् चावाकि नुक् याकुब् सिना ज्येन् सुलाङ् माठे। ²⁰ल्होसा, ङेकि काङ् टिबु वे, कन्ज्यककि दङ्ला ङेकि खिराङ्ला जुनाक् जोबु मेत् ।²¹तितिङ्ला ङा सिरिया ताङ् किलिकिया नेवा गालिन्। ²²ख्रिष्टला वतुप् यहुदियाकि जोम्खाङ् तिवाला ङा तारुङ्साक् ङो श्येबु मेत्। ²³तिविकि कोतुप् नक्, "तङ्ला ओरुङ्ला दुक्पा तेरुप् मिकि तङ्ला ना ताङ्गुप् मोवातिला, तान्दा तिराङ् मोवा श्येतिन् वे । ²⁴ङेकि किसाला तिविकि कन्ज्यककि सवाँ देपिन् नक।

Chapter 2

¹तेमे लो च्युप् श्यि तिङ्ला ङाा बार्नाबास तानि लोङ्या यरुशलेम् गालिन्। ङेकि तितुसलाङ् छ्याज्यिक् टिनि गालिन्। ²कन्ज्यककि ङा डो गोक्यु सिनि ङाला छ्यार्पा बिन्दुप् कि किसाला ङा ते गालिन् । ङेकि यहुदि मिन्दुप् तिवि दङ्ला सिक्याबु लेन् लेमु तिविकि दङ्ला ज्यागिन् । ङा तिजराङ् छ्यबु मेत्, छ्यङ्गुप् सिनि टेगे जोबिु कि किसाला ङेकि दि क्याबिन्।³ङा तानि वतुप् तितुस ति चिक् ग्रिक् हिन्, तिलाङ् च्येत्पा कि माचि। ⁴ख्रिष्ट येशुला ओरुङ्तानि सेङे वतुप्ला यिम्नि ल्हाप् सिनि यिम्नि लेबु जुनाक्पा उज्यु नुक् तिविकि किसाला दि ताम्ङ्ये लाङु हिन् । तिविकि ओरुङ्ला ठिमकि यक्पु ज्वप् छाल्सुङ् । ⁵खिराङ्ला सिनि लेन् ल्यामिकि हुतुङ् मुग्युरुप् च्युङ्सित् सिनि ङेराङ् तिवि ङेराङ् तिवि ताम्ला घण्टा जिगाङ् कुङ् माक्या।⁶मेदा मेङ्गुप् थोङ्गुप् तिवि ङाला काङ् किटो माक्या। तिवा मेसिनाङ् ङाला काङ् मेङुउइ । मि तिवि ङो श्येवु तिवाला कन्ज्यककि मालाङुउइ। ⁷ति सिना, तिविकि दि थोङ्सुङ्, च्येत्पा माच्युङु तिवाला लेन् ल्यामु श्येतुप् सिनि ङाला लाका बिन्दुप् हिन्। चुक् क्यानि पत्रुसकि च्येत्पा च्युङु तिवि पार्ला लेन् ल्यामु बश्ये गोबु नक्, ति दिङ् दिनक्राङ् गिउइ। ⁸चिला सिसिन् च्येत्पा च्युङु तिवाला श्येतुप्ला सिनि पत्रुसला लाका क्याबु कन्ज्यककिराङ् यहुदि मिन्दुप् तिवि पार्ला लेन् श्येतुप्ला ङे नाङ्ला लाका क्यासुङ्।⁹जोम्खाङ् ज्वप् तिवा सिनि ङो श्येबु याकुब, केफास ताङ् युहन्नाकि ङाला बिन्दुप् काट्रिन्ला हाक् कोदिन्, तिविकि बारनाबास ताङ् ङाला जोम्नि कन्ज्यकलला सवाँ देकुप् ओङ् का बिन्सुङ् । ङेराङ् यहुदि मिन्दुप् तिवि पार्ला ताङ् च्येत्पा च्युङु तिवि पार्ला डो० थुप्सित् सिनि तिविकि दिनक् क्यासुङ्। ¹⁰ङेरेकि टेङ्बु तिवि नासाम् क्याबु दिङ् तिविकि सेम्बा किरुप् नक् । ङाङ् ति ताम् किरुप् सेम्बा वतुप् हिन्।¹¹पत्रुस एन्टिओखियाला लेप्सिमा ङेकि तिला चालाराङ् देनि तिकि खाला बातेर् क्याबिन् चिला सिसिन् ति मेलेवा नक्। ¹²याकुब् नेसुर् लाला मि तिवा हुङ्गुप् सिना तङ्लाराङ् पत्रुस यहुदि मिन्दुप् तिवा तानि देनि साइ वतुप् नक्। तजोला ति मि तिवा लेसुङ्, तिकि ति ताङ्नि यहुदि मिन्दुप् तिवा नेसुर् थारे गाल्सुङ्। ति दि च्येत्पा किराङ् गोबु मि तिवा तानि जिवा क्यासुङ्।¹³ज्येन् यहुदितिविकिङ् पत्रुसकि दि खनाक्पा लाकाला दाल्जा क्यासुङ्। तिकि किसाला बारनाबास तिङ् तिविकि मेलेवा लाकाकि किसाला मेलेवा गाल। ¹⁴ङेकि तिविकि लेन् ल्यामि हुतुङ् दि तिङ् माङ्याबु थोङ्सुङ्, ङेकि तिवा तेरिककि दङ्ला पत्रुसला सिक्याबिन्, "ख्योङ् यहुदि च्युङ्निसाङ् यहुदि दगे किचिम् हुङ्गोबुला यहुदि मिन्दुप् किचिम्ला थार्नि वे सिसिन्, ख्यरेकि च्युक् क्यानि यहुदि मिन्दुप् तिवालाला यहुदितिवा दगे क्यानि मिजि क्योङ् सिनि चुक् क्यानि सि थुप्कि ?"¹⁵ओरुङ् सु केबि केनै यहुदि तिवा हिन्, "यहुदि मिन्दुप् तिवा दिक्पा वतुप् तिवा मिन्," ¹⁶ठिम् नेसुर् सुङ्दिक्पा मेतुप् च्युङ् मुथुउइ सिरुप् ताम् ङेराङ्ला छ्या वे। तिकि छ्यला, तिवा येशु ख्रिष्टला मोवा नेसुर् दिक्पा मेतुप् च्युङ् थुप्सित् ठिम्कि लाका तिवा नेसुर् मिन्। चिलस सिसिन् ठिम् दगे लाका तिवा नेसुर् सुङ् दिक्पा मेतुप् च्युङ् मुथुउइ।¹⁷हुतुङ् ओरुङ् ख्रिष्टला कन्ज्यक नेसुर् दिक्पा मेतुप् छोल्ग्यु सिसिन्, अरेकि दाक्पुला दिक्पा वतुप् ङेक्युउइ । काङ् तुक् हिन्सिन् ख्रिष्ट दिक्पाकि यक्पु च्युङ्सुङ् ते? तिनक् मिन्। ¹⁸ठिम् ला छेवा कि गोक्यु सिरुप् ताम्ला ङेकि ङे मोवाला लोङ् ङ्या थाका जोबिन्, ति मोवा ङेकि नाताङ्नि सिन्दुप् हिन्। ङा दाक्पुला राङ् ठिम् ना तोङ्गुप् मि जेउइ। ¹⁹ठिम् नेसुर् ठिम्ला सिनि ङा श्यिदिन्, चिला सिसिन् कन्ज्यकला सिनि थार् थुप्सित् ।²⁰ङा ख्रिष्ट तानि रङ् ग्याङ्सिङ्ला कालु वे । ता तिङ्ला थारुप् ति ङा मिन्, ख्रिष्ट ङा तानि थार्क्यु। ता चिन् मिजि ङा जुबुला थार्क्यु, ङा कन्ज्यककि पुज्युङ्कि मोवाला थार्क्यु, सिकि ङाला ङिङ्ज्ये क्यासुङ्, दाक्पुलाराङ् ङाला सिनि बिन्सुङ्। ²¹ङा कन्ज्यककि काट्रिन्ला मिन् मिसिउइ, चिला सिसिन् हुतुङ् ठिम् नेसुर् दिक्पा मेतुप् हुङ्गुप् हिन्सिन्, ख्रिष्ट तिजराङ् श्यिसुङ्।

Chapter 3

¹कुर्क्यक् गलातितिवा! सि दुक्टे मिक् तिवि खिराङ्ला लाका ना ताङ्सुङ् ? काङ् खिरे मिगि दङ्ला येशु ख्रिष्ट ग्याङ्श्यिङ्ला कालुप् ताम् छ्या तेन्दुप् मिन् ? ²ङा खिराङ् नेसुर् दि ताम क्याजिक् छ्या ङेतुप् सेम्बा किउइ । काङ् खिरेकि थुचेङिला ठिम् दगेकि लाका तिवा क्यानि ङेतुप् हिन्ना खिरेकि कोतुप् ताम्ला मोवा क्यानि ङेतुप् हिन्? ³काङ् खिराङ् दिजो आला कुवा च्युङ्गुप् वे ? काङ् ता जुवुला सिन्दुप् सिनि खिरेकि थुला किरुप् ज्युबु हिन् ?⁴हुतुङ् ति हुतुङ् सेम् किर्मु वतुप् हन्सिन् खिरेकि तिजराङ् दिजो आला ताम् तिवा छ्या ङेतुप् ना ? ⁵तिनक् हिन्सिन्, सिकि खिराङ्ला थुचेङि तेर्क्यु, खिरे पार्ला ङा छ्येकि लाका नेवा यग् किउइ, काङ् खोकि दि ठिम् दगेकि लाका तिवि किसाला क्याबु हिन्ना मोवा क्याबु कोतुप् कि किसाला?⁶अब्राहामकि "कन्ज्यकला मोवा क्यानि खो कन्ज्यककि मिङाला दिक्पा मेतुप् छ्युङ्सुङ्।" ⁷दिनक् हिन्सिन्, दुक्राङ् क्यानि दि हाक् कोसा, मोवा किरुप् तिवा राङ् अब्राहामकि गिपा हिन्। ⁸दिक्पा मेतुप् छ्योकि तङ्ला दि थोङ्गुप् वे, कन्ज्यककि यहुदि मिन्दुप् तिवाला मोवा नेसुर् दिक्पा मेतुप् जेउइ। अब्राहामला तङ्लाराङ् लेन् ल्यामु बिन्दुप् नक्, "ख्योङ् नेसुर् राङ् जाम्बुलिङ्ला वतुप् तेरिक् मिरिक् तिविकि मलाम् ङेक्यु।" ⁹तिकिकिसाल, सु तानि मोवा वे, तिवा अब्राहाम तानि मलाम च्युङुउइ, तिराङ् अब्राहाम् तानिङ् मोवा वतुप् नक्।¹⁰ठिमकि लाका तिवाला रेतुप् तिवा मता सुगुउइ। चिला सिसिन् दुक् क्यानि टिबु वे "ठिमला टिबु तेरिक् ताम् तिवा मेङेन्बु तेरिक्ला मता सुगिद्।" ¹¹ता दि तेरिक्ला छ्या वे, कनज्यककि सुलाङ् ठिम् नेसुर् दिक्पा मेतुप् मोजोउइ, चिला सिसिन् "दिक्पा मेतुप् मि मोवा नेसुर् राङ् थार्क्यु।" ¹²ठिम मोवा नेसुर् लेबु मिन्, हिन्सिनाङ् तिकि छ्याला, "सिकि ठिम्ला वतुप् ताम् तिवा किउइ तिकि ठिम् दगेराङ् मिजि क्योङुउइ।"¹³ङेराङ्ला सिनि ख्रिष्ट मता सुङ्नि खोकि ङेराङ्ला ठिमकि मता नेसुर् थारे ज्याक्सुङ्। चिला नसिसिन् दिनक् टिबु वे, "श्यिङ्ला गोरुप् तेरिक्ला मता सुगुउइ ।" ¹⁴दिकि किचिम् क्योलुप् ति दि राङ् नक्, अब्राहामला वतुप् मलाम् ख्रिष्ट येशुनेसुर् यहुदि मिन्दुप् तिवि पार्ला हुङ् थुप्सित्, ङेरेकि मोवा नेसुर् थु चेङिकि ना ङे थुप्सित् ।¹⁵नुक तिवा, ङा मि तिविकि छिक्ला ताम् किउइ। खेप्चिक् टेगे च्युङ्नि सिन्दुप् मिकि जोबु सेन्गि-टिवा ना सिकि ना तोङुउइ ना तिला काङ् थि मुथुउइ। ¹⁶ता दि ना तिवा अब्राहाम ताङ् तिकि गिपातिवाला बिन्दुप् नक्। दिकि मेरा आलाला ङो श्येवा किरुप् क्यानि "गिपातिवाला" सिइ, हिन्सिनाङ् दिकि छ्यला "ख्यरे गिपाला" सिनि दिकि मेरा चिक्ला क्याजिक् ङो श्येवा किउइ, तिदि ख्रिष्ट हिन्।¹⁷ता ङा दि सिउइ । कन्ज्यककि तङ्लाराङ् ज्वप् ज्युवु नाला लो ४३० तिङ्ला लेबु ठिम कि ना मोतोङुउइ। ¹⁸चिला सिसिन् तङि ओङ्ति ठिम नेसुर् लेबु हिन् सिसिन्, दि हादा ना नेसुर् मेङु हिन्। हिन्सिनाङ् कन्ज्यककि ना नेसुर् अब्राहामला दि तिजराङ् बिन्सुङ्।¹⁹तिनक् हिन्सिन् ठिम चिला बिन्सुङ् ते ? ति ना क्यालुप् ते अब्राहाम कि गिपा मेङु साक् मेलेवा लाकाकि किसाला ठिम थितुप् नक्। दि ठिम च्यिक् पार्कि दाल्जा कितुप् मि लाक्पानेसुर् देवाचेनकि थु तिवा नेसुर् किरु ज्युबु हुन्। ²⁰तान्दा पार् कितुप् तिकि मेराचिक् सिना ल्हाक्पा मिला छ्या देन्ग्यु, हिन्सिनाङ् कन्ज्यक चिक्राङ् वे।²¹तिनक् हिनसिन्, काङ् ठिम कन्ज्यककि ना तिवि खाला वे ते ? नाम्लाङ् मिन्! चिला सिसिन् हुतुङ् मिजि तेर्थुबु ठिम बिन्दुप् हिन्सिन्, हुतुङ्राङ् तिराङ् ठिम नेसुर् दिक्पा मेतुप् हुङ्गुप् नक्। ²²तिकि छ्यला, दिक्पाकि दङ्ला वतुप् तेरिक् ताम्ला दिक्पा मेतुप् छ्योकि चोन्खाङ्ला ज्याक्सुङ्। कन्ज्यककि कि क्यासुङ् चिला सिसिन् येशु ख्रिष्टला मोवा नेसुर् ङेराङ्ला थार्वा तेरुप् खोकि नाला मोवा किरुप् तिवाला तेर्थुसप्सित् ।²³ख्रिष्टला मोवा हुङ्गुप् सिना तङ्ला मोवाकि टाक् मेङु साक् ङेराङ् ठिम नेसुर् चोन्खाङ्ला तिजोला क्याजिक् वतुप् हिन्। ²⁴तिकि किसाला, ङेराङ् मोवा नेसुर् दिक्पा मेतुप् च्युङ्गुप् सिनि ख्रिष्ट मेङु साक् ठिम अरे क्योर्वा च्युङ्सुङ् । ²⁵ता मोवा लेम्नि ख्योलुकि किसाला ङेराङ् चिन्दिङ् क्योर्वाकि दङ्ला मेत्। ²⁶चिला सिसिन् ख्रिष्ट येशुला मोवा नेसुर् खिराङ् तेरिक् कन्ज्यककि पुज्युङ् तिवा हिन् ।²⁷खिरे नाङ्ला तेरिक् मितिविकि ख्रिष्ट येशुला बप्तिस्मा च्युङ्सुङ्, खिराङ् दाक्पिराङ् ख्रिष्ला कोन्दुप् वे। ²⁸ता ना यहुदा वे ना ग्रिक्, ना यक्पु वे ना जोल्मु क्यानि ताङ्गुप्, ना पुज्युङ् वे ना पुमा, चिला सिसिन् ख्रिष्ट येशुला खिराङ् तेरिक् चिक्राङ् हिन्। ²⁹हुतुङ् खिराङ् ख्रिष्टकि हिन्सिन् खिराङ् अब्राहामकि गिपा तिवा हिन्, ना क्यालुप् दगे क्यानि ओङ् ङेतुप् तिवा हिन् ।

Chapter 4

¹ङेकि दुक् सिनि वे, ओङ् ङेतुप् मि ति पेजा हता साक् तिति तेरिग् गिज्याकि ज्यिन्दाक् यिन्सिनाङ् ति यक्पु सिनाङ् राङ्सा मेङ्गु । ²ति छापुला, खरे पापा तिकि चिबु तुज्येला खो पापा-आमा ताङ् मि क्षेतिबि ओङ्ला दे गोक्यु ।³तुक् क्यानि राङ् ओरुङ् साङ् तङ्ला पेजा वतुप् ठला, जाम्बुलिङ्की ठिम्ला युबु यिन् । ⁴हिन्सिनाङ् तुज्ये लेप्सिमा, कन्ज्यक्की नावाला हतुप् दके पुम्पेजानेसुर केबु खोकि पुज्युङ्ला ताङ्सुङ् । ⁵ओरुङ् ति राङ्गी पेजा च्युङ्गुप्ला खोकी ठिम्गि ओङ्ला हतुप् तिबाला थार्वा तेरुप्ला दुक् क्याबु यिन् ।⁶खिराङ् दि पुज्युङ् तिबा यिन्दुप्कि कन्ज्यक्कि खोकी पुज्युङ्की थुला अरे सेम्ला ताङ्सुङ्, ति थुकि ‘अब्बा, पापा सिनि सिउ ⁷तिकि क्यिसाला, ता ख्योरुङ् यक्पु मिँदाला पुज्युङ् यिन् । ख्योरुङ् पुज्युङ् यिन्सिन्, ख्योरुङ् ‍-कन्ज्यक्की ओन्ज्येन् वतुप् मि साङ् यिन् ।⁸हिन्सिनाङ् गमाला खिरेकि कन्ज्यक्ला ङो मेस्येबु ठला, खिराङ् कन्ज्यक् मिन्दुप् तिबि यक्पु नक् । ⁹यिन्सिनाङ् तान्दा खिरेकि कन्ज्यक्ला ङो स्येनी वे तेमे कन्ज्यक्की साङ् खिराङ्ला ङो स्येनि वसिन्, च्यिले खीराङ् ङार मेतुप् ताङ् खाङ्ला साङ् मेफेन्दुप् क्यिताङ् तिबि क्षला ग्युरिन् क्यि ? खाङ् खिराङ् लोङ् राङ् यक्पु ग्युरुप् सेम् लाङ्गीनक् ?¹⁰खिरेकि तुक्षेन्कि ङिन् तिबा, नाम्गाङ्, तुछिक् तिबा ताङ् लोतिबाला तेन्ग्यु । ¹¹ङा खिराङ्ला सिनि सेम्दुक् क्यित, च्यिले सिसिन् ङेकि खिरे कला तोजोराङ् लाका क्याबिन् ।¹²उज्यु नुक् तिबो, ङा चुक् क्याप् वे तिन्दक् राङ् वङ्गा क्यि सिनि खिराङ्ला गङ्बा स्यित, च्यिले सिसिन् ङा खिराङ् दके राङ् च्युङ्नी वे , खिरेकि ङाला खाङ् साङ् मेलेबा माक्या। ¹³यिन्सिनाङ् ङेकि जुबुकि नेर्पाकि क्यिसाला ङेकि खिराङ्ला तेरि सिनाङ् थाल्माला लेन् ल्येमु स्येतिन् सिरुप् ति खिराङ्ला क्षा वे । ¹⁴ङेकि जुबुकि क्यिसा खिराङ् खक्पा ल्हाप्ला खेल्सीनाङ् खिरेकि ङाला सेम्ला मोडो माक्या । तिकि छापुला, खिरेकि ङा राङ् येशू ख्रीष्ट यिन्दुप् दके क्यानि ङाला कन्ज्यक्कि थु यिन् सिनि सेम्ला लासुङ् ।¹⁵तिकि क्यिसाला, ता खिरे किर्मु खेन् वे? च्यिलेसिसिन् खिरे कला ङा दि पाङ्बु तेर्क्यित, क्षुङ्सीयाङ् खीरेकि ङाला राङ्गी मिक् साङ् थेन् तेर्क्यिच्यु । ¹⁶ङेकि खिराङ्ला हिन्दुप् ताम् क्याबुकि क्यिसाला खाङ् ङा खिरे डा च्युङ्गुप् यिन्?¹⁷तिबिकि खिराङ्ला सेम्गि दिङ्नेसुर छोल्ग्यु, यिन्सिनाङ् खाङ् साङ् ल्येमु च्युङ्स्यित सिनि मिन् । खिरेकि तिबाला दकु सिनि तिबि ङानेसुर खिराङ्ला क्येङे जप् नासाम् तोङ्गीनक् । ¹⁸ङेकि खिरे दङ्ला तिराङ् मिदा नाम्लाङ् लाका ल्येमु क्यिरुप्ला नासाम् ताङ्गुप् ति गा यिन् ।¹⁹ङे आङा टिक्पेतिबो, खिरे सेम्ला ख्रिष्ट माक्येबा साक् ङेकि लोङ् राङ खिराङ्ला सिनि आङा क्येताङ्की दुक्पा खुरिन् वे । ²⁰ङा ता खिरे चाला वुङ्गुप् नासाम् नासाम् वे, तेमे ङेकि ताम् पोतुप् नासाम् वे, च्यिले सिसिन् ङा खिरे कला खाङ् क्यिरुप् क्यिरुप् गाल्नि वे ।²¹खिराङ् ठिम्गि ओङ्ला देतुप् नासाम् तोङ्गु, ङाला दि स्येत्, खाङ् ठिम्गि खाङ् सि सिरुप् ति खिरेकि मोकोनक्? ²²च्यिले सिसिन् दुक् सिनि टिनि वे, अब्राहमकि ति पुज्युङ् मेरा ङि नक् , मेरा च्यिग् यङ्मुनेसुर तेमे ज्येन्ज्यिग् ति राङ्ओङ् वतुप् आम्पुम् नेसुर केनक् । ²³हिन्सनाङ्, यङ्मुनेसुर केबु ति जुबु नेसुर तिराङ् केनक्, तेमे राङ्ओङ् वतुप् आम्पुम् नेसुर केबु ति ना क्यालुप् ति छेबुला केबु यिन् ।²⁴दि ताम् दिबा पे ज्यिक् थनी स्ये थुप्क्यु, च्यिले सिसिन् दि पुम्पेजा मेरा ङि ति ना दक्पु ङि दके यिन् । तिबि पार्ला मेरा च्यिग् सिनै लानेसुर् यिन् । तिकि दिन्दक् पुज्युङ्पुम् तिबा केसुङ्, तिबा ति यक्पुयङ्मुतिबा यिन् । ति ति हागार यिन् । ²⁵तान्दा हागार ति अरबकी सिनै ला यिन्। तिकि तान्दाकी यरुशलेमकी ता तेर्क्यु, च्यिले सिसिन् ति ति मरे पुज्युङ् पुम् तानि यङ्मु च्युङ्नी वे ।²⁶यिन्सिनाङ् यो वतुप् यरुसलेम ति राङ्ओङ् वतुप् यिन्, ति ति अरे मामा यिन् । ²⁷च्यिले सिसिन् दुक् सिनि टिनि वे, ‘ओए आङा के माथुपु पुम्पेजा, आङा के माथुप्सिन् किर्मु क्यि। आङा केसिन् चुक् क्याप् गि सिनि क्षा मेतुप् ति सेम्गि दिङ्नेसुर गा क्यानि ओरु तेन् । च्यिले सिसिन् ति आङा के मुथुपु तिकि ख्यवा वतुप् तिबा सिना माङ् पुज्युङ् पुम् दिबा वे ।²⁸उज्युनुक् तिबो, ता खिराङ् साङ् इसहाक् दके ना कि पुज्युङ् पुम् दिबा यिन् । ²⁹ति तुज्येला जुबु नेसुर केबु तिबि थु नेसुर केबुतिबाला दुक्पा बिन्सुङ् । तान्दा साङ् तिन्दक् राङ् वे ।³⁰क्षोकि थेप्कि खाङ् सि? “पुम्पेजा यङ्मु ताङ् तिकि पुज्युङ्ला तेन् तोङ् । च्यिले सिसिन् पुम्पेजा यङ्मुकि पुज्युङ्की राङ्ओङ् वतुप् पुम्पेजि पुज्युङ् तानि डाँडा ओङ्ज्येन मेङ्येत । ³¹तिकि क्यिसाला, उज्युनुक् तिबो, ओरुङ् पुम्पेजा यङ्मुकि पुज्युङ्पुम् तिबा मिन्, यिन्सिनाङ् राङ्ओङ् वतुप् पुम्पेजि पुज्युङ् पुम् तिबा यिन् ।

Chapter 5

¹राङ्ओङ्ला सिनिते ख्रिष्टकि ओरुङ्ला थेन्नु हिन्। तिकि किसाला, डेक्ला देत् तेमे याङ्लोङ् उपु कि यासिङ् हक्ला मास्योर्। ²ल्होसा! ङा पावल खिराङ्ला सिउ, खिरेति खतना क्यासिनाङ् ख्रिष्टला खिराङ्ला खाङ् ग्यामु मेत्।³तेमे याङ्लोङ्, खतना क्याबु तेरिक् मि तिबाला ङा दि थोङ्ङुप् ताम् सिउ, ठिम् तिबा तेरिक् ङेदुप्ला ति टेगे डिउ। ⁴ठिम् नेसुर् दिक्पा मेतुप् जोबु हये, खिराङ् ख्रिष्ट नेसुर थारे जोबुवे। खीराङ् काटिन् नेसुर थारे गालुप् वे ।⁵चिला सिसिन् थु नेसुर रेवा क्यानिते ङिरेकि क्ष्योलुकि नाम्ला गुनिते हये। ⁶ख्रिष्ट येशूला खतला क्याबु ताङ् माक्याबु तेरिक् को छेतुप् गिउ। ङिङ्जे नेसुर यक् किरुप् रेवा तिकिदि क्याजिक् कोक्षेतुप्। ⁷खिराङ् ल्यामु क्यानि छङ्ङन् हये। तिला ङेदा किरुला सिकि केक्सुङ्। ⁸दि याक् किरुप्ला लेपु स्युपुर् ति खिराङ्ला कातोङ्ङु नेसुर मिन्।⁹च्याज्यिक् फाप् कि टे फे पाक् तिला बो जिकिनक्। ¹⁰चावानेसुर ङा खृआङ्ला रेवा किउ, खिरेकि राङ्सा नासाम् मोतोङ्ङु। खिराङ्ला येजितुप् ति खाङ् हसिराङ् तिकि दाक्पि दुताक् थेप्किद।¹¹ङे उज्यु नुक् तिबा, ङा हारोङ्साङ् साङ् चेत्पा(खतना) कि कला लापु हिन्सिन्, ङा हारोङ्साङ् चिला दुताक्ला स्योर्कि? तिनक् हिन्सिया ग्याङ्सिङ्ला ग्येकुप् ति ना डप्जा। ¹²खिरे सेम् ना तोङ्ङु तोबिया खप्रे यान्लक् ति चेसिराङ् गिउ।¹³नुक् तिबा चिला सिसिन् कन्ज्यक्कि खिराङ्ला राङ्ङोङ् ङेतुप्ला काताङ्ङु हिन्। दाक्पि राङ् ओङ्ला जुबिलाकाला माथक्। ति सिना ङिङ्जे क्यानि च्यिगि च्यिक्ला दाल्जा कि। ¹⁴चिला सिसिन् ठिम् तिबा तेरिक् का च्यिक्ला ख्योल्ग्यु।, “खिरेकि दाक्पि युल्बाला दाक्पुला दगेराङ् ङिङ्ज्ये कि गोक्यु।” ¹⁵हिन्सिराङ् खिरेकि च्यिगि च्यिक्ला फेदु ताङ् खिमा ग्याकुप् क्यासिन्, ल्होसा, खिराङ् दाक्पुराङ् दादाक्पि नेवा ना मोडोसित्।¹⁶ङा सिउ थु नेसुर य्युसा, तेमे खिरेकि दाक्पि जुबुला सिनिते गोबुतिबा खोल्बा मिकिउ। ¹⁷चिला सिसिन् जुबुकि गोबा किरुप् ति थुकि फिलक्पा गिउ, तेमे थु कि गोबा कि जुबुकि सिना फिक्पा गिउ। चिला सिसिन् दि फिलक्पा गिउ। दि ति खिरेकिरुप् चाल्बाति मिकिबु च्युङ्ङुप् हिन्। ¹⁸तेमे थु कि खिराङ्ला गमा क्यासिन् खीराङ् ठीम् कि ओङ्ला म्येङ्ङु।¹⁹जुबुकि यक् तिबा ल्येमु क्यानि थोङ्गीत। तिबा ति – श्याम्डेन् क्यिरुप्, मेचेङा, स्याम्डेन् क्यिरुप् नासाम् ²⁰कुला साङ् देकुप्, ङा ग्याकुप, डा ग्युरुप्, थामु ग्याकुप्, ङेर्मा, राङ्ज्येन्, टालुप्, पोङ्जा, ²¹मिजेर, क्षाङ् थुङ्गुप्, किर्मु ल्हाक्पा क्यिरुप्, ताङ् ज्येन् ताम् तिबा यिन् । ङेकि खिराङ्ला तङ्ला सिक्याबु दके तान्दासाङ् सित, सिकि दि ताम् दिबा क्यिबे, तिबा कन्ज्यक्कि ग्याल्खाप्ला मुस्युक्त ।²²हिन्सिनाङ् थु चेङिकि डाल्बा तिबा ति – ङिङ्ज्ये, किर्मु, लोदिमु, गुताङ्, च्याम्बा, लाका ल्येमु, मोबा, ²³सेम् ज्यापु ताङ् राङ्जि हिन् । तिबि खाला खाङ् साङ् ठिम् मेत् । ²⁴ख्रिष्ट येशूकि यिन्दुप् तिबिकि राङ्गी जुबुला तिकि नासाम् ताङ् नासाम् मेलेबा तिबा तानि राङ् ग्याङ्स्यिङ् लला काल्नि वे ।²⁵ओरुङ् थु नेसुर् मिजि क्योङ्सीन् याङ्, ओरुङ् थुकि नाङ्लाराङ् युकुप् न । ²⁶ओरुङ् ठादक् मिक्यि, च्यिगि च्यिक्ला ङेर्मा मोलोङ् तेमे मिजेर मिक्यि ।

Chapter 6

¹उज्युनुक् तिबो, मि लालाकि दिक्पा क्याबु क्षा ङेसिन्, खिरे पार्कि कन्ज्यक्ला मोबा राम्बु हतुप् तिबिकि ति मिला लोङ् राङ् कन्ज्यक्ला मोबा राम्बु हतुप् मि जोट क्यि गोक्यित । खिराङ् दाक्पु राङ् खक्पा लाप्ला मेखेल्स्यित् सिनि च्याङ्से देत् । ²च्यिगि च्यिक्ला र क्यिट क्यि, तेमे दुक् क्यानि खिरेकि ख्रिष्टकि ठिम्ला छे ज्यिक्यित ।³च्यिलेसिसिन् सिसाङ् दाक्पु खाङ्ला साङ् को मेक्षेबु हसिनाङ् ङा मेता क्यानि मेगु सिसिन्, तिकि दाक्पुला राङ् जिनक् जेत । ⁴तेर्कि राङ्गी लाका च्येन्डक् नक् सिनि ल्हा गोक्यु । तेमे तिराङ् सु तानिसाङ् रिनि माल्हाबा क्यानि साङ् खोलाराङ् ठादक् क्यिरुप् तेन्दक् गिउ । ⁵च्यिले सिसिन् तेरिग्कि राङ्गी खुर्बु खुर्क्यित ।⁶⁷माकोला । कन्ज्यक्कि ङेजाक् मिक्यित । मिकि खाङ् जुक्यिबे तिराङ् रुकित । ⁸च्यिलेसिसिन्, सिकि राङ्गी दिक्पी क्यिताङ् नेसुर सेन् देप्क्यीबे, तिकि ना डोताङ् रुकित, हिन्सिनाङ् थु नाङ् नेसुर सेन् देपुप् तिबिकि नाम्लाङ् मिस्यिबु मिजि रुकित ।⁹ओरुङ् लाका ल्येमु क्यिरुप्ला ङेर् क्षेता मिक्यि, च्यिले सिसिन् अरेकि ङेर क्षेता माक्यासिन् तुज्ये वइँ राङ् अरेकि चाँबा रुकित । ¹⁰तिकि क्यिसाला, अरेकि क्यिरुप् ङेसिमा तेर्ला ल्येमु क्यिरुप्न। तेर् सिनाङ् माङ् मोबाकि मिछाङ्ला ल्येमु क्यि ।¹¹ल्होसा ङेकि राङ्गी लाक्पा थनि यिकि गेर्पु गेर्पुला खिराङ्ला टिकिन् वे । ¹²जुबुला लेमु क्यिरुप् छोलुप् तिबिकि खिराङ्ला च्येत्पा क्यि गोबु जेत। ख्रिष्टकि ग्याङ्स्यिङ्ला सिनि दुक्पा खोर मोगोस्यित् सिनि तिराङ् तिबिकि दुक् क्यित । ¹³च्यिले सिसिन् च्येत्पा क्याबु तिबिकि राङ् ठिम्ला माङ्येन्बा गित । ति छापुला, खिरे जुबुकि कला ठादक् क्यि थुप्स्यित् सिनि खिरेकि च्येत्पा क्यिस्यित् सिरुप् ति तिबि नासाम् वे ।¹⁴अरे चावा येशू ख्रिष्टकि ग्याङ्स्यिङ् सिनाङ् राङ्सा ज्येन् ताम् खाङ्ला साङ् ठादक् क्यि मोगोस्यित् । खोनेसुर राङ् ङा ज्यिक्तेन्ला सिनि ताङ् ज्यिक्तेन् ङाला सिनि ग्याङ्स्यिङ् लला काल्नि वे । ¹⁵च्यिले सिसिन् च्येत्पा क्याबु ताङ् माक्याबु ति खाङ्लासाङ् मेफेन्दु । ति छापुला जोताङ् राङ् फेन् थुपु वे । ¹⁶ति ठिम्ला मिजि क्योङ्गुप् तेरिग्ला तेमे इस्राएलला लोदिमु ताङ् मलाम् च्युङ्स्यित् ।¹⁷तानेसुर ङाला सिसाङ् दुक्पा मेतेर्स्यित् , च्यिले सिसिन् ङा राङ्गि जुबुला येशूकि ता तिबा खुर्क्यु । ¹⁸उज्यु नुक् तिबो, खिरे सेम्ला अरे चावा येशुकि काटिन् उङ्स्यित् । आमेन् !

Ephesians

Chapter 1

¹पावल, कनज्यककि नासामने चावा येसुकि चिक लमा ने एफिसिला वतुप् चावा येसुला रेत्पा किदिकमु मि चेङि तिवाला। ²अरे पापा कन्ज्यकताङ चावा येसु ने खिराङ्ला काट्रिन ताङ लो दिमु ।³कन्ज्यक अरे चावा येसुकि कनज्यककि पापि सँवा हुङ्सित् सिकि ओरुङ्ला सेम्गि मलामकि चावाला देवाचेनकि दासाला मलाम बिनि वे। ⁴खोकि ल्हाताङ्ला ओरुङ चेङि ताङ लाका मेलेवा मिकिउइ सिनि दि लुङ्बा ज्वप् सिना गमालाराङ कन्ज्यककि ओरुङ्ला दाम्बु हिन् ।⁵ङिङ्ज्येला कन्ज्यककि ओरुङ्ला चावा येसु नेसुर् राङि पुज्युङ तिवा दगेराङ पुज्युङ् चुङ्गुप्ला तङ्ने राङ का ताङ्सुङ। खोकि दुक क्यासुङ चिला सिसिन खोकि नासाम ताङु तामला ल्हो दिवा क्यासुङ। ⁶तिकि किसाला खोकि ओरुङ्ला राङि ङिङ्ज्येबु पुज्युङ नेसुर् कङ ज्यिगाङ माच्याल्बा बिन्दुप्कि राङि सँवा देक दिमु कट्रिन किसाला कन्ज्यककि सँवा हुङ्सित्।⁷कनज्यककि नासाम तोङ् मुथुबु कट्रिन नेसुर् खोकि ङिङ्ज्येबु इुज्युङ्कि ठाक नेसुर् अरेकि थार्वा ताङ दिक्पा थार्चिसुङ। ⁸दि कार्टिन खोकि रिक्पा ताङ हाक कोताङ नेसुर् ओरुङ्लला ग्याक्च्ये बिन्दुप् वे।⁹कन्ज्यककि राङि सेम्ला वतुप् नेसुर् चावाला छ्या वतुप्, छ्या मेतुप् ताम ओरुङ्ला हाक को चिनि वे । ¹⁰तजोला खोकि नासाम ताङु तुज्येति छेक्यु तेमे कन्ज्यककि देवा चेन्ला ताङ जम्बुलाङ्ला ति खेप्तङ्मा चावाकि ओङ्ज्येला खुन् गिउइ।¹¹तेरि ताम राङि ताम नेसुर राङ कितुप् कि नासाम नेसुर् ओरुङ खोकि मि ड्वप्ला चावाला तङ्लाराङ पेतुप् हिन्। ¹²खोकि सँवाला नाम्लाङ लुथुसित् सिनि कन्ज्यककि सिक्यासुङ। ङेराङ चावाला रेत्पा किरुप् तिवा तङ्ला हिन्।¹³खिरेकि टेङ्बु सुङ खिरेकि थार्वाकि लेन ङेन्सिमा खिरेकि मोवा क्यासुङ तेमे खिराङ्ला ना क्यालुप दगे थु चेङिकि ज्ये ग्याम्नि वे। ¹⁴अरेकि ओङ्ज्येन माङेन्दु साक खोकि सँवा कि छ्यापा बुलुप्ला थुचेङिकि ओङ्ज्येनकि बिन्दुप् ता हिन् ।¹⁵तुक किसा चावा येसुला वतुप् खिरे मोवा तिवा तेरिक चेङि मि तिवा खिरेकि ङिङ्ज्येबु तिवा ङेकि थोनि वे। ¹⁶ङेकि खिराङ्ला सिनि कन्ज्यकला थुचिछे बुलुप् ताङ ङे मोपारला खिराङ्ला नासाम तोङु माताङ वे ।¹⁷ओरे चावाकि कन्ज्यक सँवा कि बुल्गोबु पापिकि खिराङ्ला ह्रिक्पि थुताङ खोकि च्युकि ठा छ्यालि तेर्सित् सिनि ङा मोपार किउइ। ¹⁸ङा मोपार किइ किउ कि ओरुङ्ला चिले टालुप् हिन सिनि हाक् कोतुप्ला खिरे सेम्गि मिक तिवा पेसित् तेमे मि तिवि पार्ला खोकि ओङ्ज्येनकि सँवा ग्याक्च्ये काङ हिन सिनि हाक कोसित्।¹⁹तेमे ओरुङ मोवा कितुप तिवि खोकि ङार गेर्पु कला खिरेकि हाक् कोत् । दि ति खोकि ङारकि लाका हिन्। ²⁰मिन्सिन् कन्ज्यककि चावा येसुला श्येप् नेवा सेन्बु लाङ्गुप् ताङ देवाचेनकि दासाला राङि याबि लाक्पि छ्याला ज्याङ्नि वे तुज्येलाराङ चावा येसुला लाका क्यासुङ । ²¹खोकि येसुला तेरिक ओङ्ज्येन, ङार तेरिक मिनकि खाला दि लोग्यु क्याजिक मिन् हिन्सिनाङ हुङिन किरुप् लोग्यु लासाङ दि तेरिक सिना तेङ्ला ज्याक्सुङ ।²²कन्ज्यककि तेरिक सामा तिवा चावा येसुकि काङ्बि वक्ला ज्याङ्नि वे तेमे तेरिक छ्यो छकला तेरिककि गो जोनि वे। ²³छ्यो छक ति खोकि जुबु हिन्, तेरिक छे जितुप् ति खोराङ् हिन्।

Chapter 2

¹तङ्ला खेप्ज्यिक खिराङ राङि दिक्पा श्योर्नि सिन्दुप् वे। ²खिराङ दि लुङ्बि किदाङ नेसुर् खाला मेङेन्दुप् गिपा तिवा ताङ लाका किरुप् थु तिवा ताङ वे। ³ओरुङ तेरिक खेप्ज्यिक दि मि तिवि पार्ल देक्यु तेमे राङि जुबुकि नासाम मेलेवाला युगु तेमे जुबु ति सेम्गि नासामला लाका किउइ। ओरुङ ज्येन मि तिवा दगेराङ ङेर्मा कितुप् हिन्।⁴हिन्सिनाङ ओरुङ्ला खोकि ङिङ्ज्ये क्याबुकि किसाला कन्ज्यककि ⁵ओरुङ दिक्पिकि किसा श्यिनि वतुप्ला ओरुङ्ला चावा तनि रााङ मिजि साम्बाला टिनि लेसुङ। कार्टिन नेसुर खिराङ्ला थार्वा बिन्दुप हिन्। ⁶कन्ज्यककि ओरुङ्ला चावा येसु तानि राङ लाङ्सुङ तेमे देवाचेनकि दासाला खोताराङ ज्याक्सुङ। ⁷हुङ्गुप ङिमाला चावा येसुला ओरुङ्ला किरुप् ङिङ्ज्येकि खोकि बाङि काट्रिनकि गिज्या छया देन्तुप्ला सिनि दुक क्यासुङ।⁸चिला सिसिन खिराङ कार्टिन नेसुर् मोवा कि थार्चितुप् हिन् तेमे दि खिरे तेवा वबु मिन् दियाङ कन्ज्यककि तुक्राङ बिन्दुप् ङेन्बा हिन्। ⁹दि लाका नेसुर् वबु मिन् तुक किसा सिकिसाङ ङाराङ हिन् मिसिश्यित् ¹⁰चिला सिसिन ओरुङ् कन्ज्यककि लाक्ले हिन्। खोकि ओरुङ्ला लाका लेमु किरुप्ला चावा येसुला जोबु हिन् तुक किसा खोकि सिक्याबु दगेराङ डोग्योक्यु सिनि कन्ज्यककि सेम क्याबु हिन् ।¹¹तुक किसा दि ताम सेम्ला ज्यक खिराङ खेप्ज्यिक जुबुला ज्येर्मा राङ जुबुला राङ्साराङ मिरिक हिन्। मि लाक्पा ने जुबु (खतना) क्याबुकि खिराङ्ला (खतना ) माक्याबु हिन् सिनि का तोङुउइ। ¹²चिला सिसिन तजोला खिराङ चावा नेसुर थारे गालुप् हिन् । खिराङ इजराएलकि गिपा मिन् नक खिराङ छ्यिग्क्ये मि खिरे तिङि मिजि ताङ दि लुङ्बालाराङ कन्ज्यकला तेपा माक्याबु हिन्।¹³खिराङ् खेपच्यिक कन्ज्यक नेसुर् थारे वतुप् हिन्। दजोला चावाकि ठाक नेसुर् कन्ज्यककि चाला वे । ¹⁴चिला सिसिन अरे लो दिमु होन् तेमे खोकि यहुदि तिवा ताङ ज्येन मिरिक तिवा ङिकार्ला च्यिक्राङ् मिरिक जोबु हिन्। ओरुङ्ला डेलुप् डाकि गार तिवा खोकि राङि जुबु थनि राम्नि वे। ¹⁵खोकि ठिमला तिकि का तिवा खोकि जुबुला सेनि बिन्सुङ। ति मेराङि यहुदि तिवाताङ ज्येर्ममा मिरिकि नेसुर् खोकि राङ्ला राङ च्यिक मि जोसुङ तिवाला डिका किरुप्ला दुक क्यासुङ । ¹⁶खोकि ग्याङ्श्यिङ नेसुर् ङिकार मिजिक तिला जुबुला कन्ज्यक डिका क्यानि तिवि पार्कि डा ला सेसुङ।¹⁷येसु लेसुङ तेमे थारे वतुप् ज्येन मिरिक तिवाताङ चाला वतुप् यहुदि तिवाला डिकुप् लेन श्येसुङ। ¹⁸चिला सिसिन येरसु नेसुर् राङ ओरुङ ङिकार च्यिक थु चेङि नेसुरराङ पापिो चाला डो थुप्क्यु ।¹⁹तुक किसा खिराङ सुजिगाङ साम्बा ताङ छ्यिक्के मि मिन् हिन्सिनाङ मि चेङि तिवा ताङ्राङ खोकि ग्याल्खाप्कि दाल्जा ताङ लुङ्बि मि हिन् तेमे कन्ज्यककि मिछाङ्कि मि हिन्। ²⁰दि मिछाङ्ति लोमा ताङ लुङ्तेम्बाकि डाम्जि खाला जोबु खाङ्बा हिन् तेमे चावा येसु राङ राङ तिकि सुर् हिन्। ²¹येसुकि ङार खोकि मिछाङकि तेरोक खाङ्बा खेप्जिक्ला लेमु गाल्नि चावाला चिक्राङ चेङि ल्हाखाङ डोश्यित्। ²²तेमे खिराङ् साङ चावाला थुचेङि नेवा कन्ज्यककि देतुप् दासाला हुङ्गुप्ला खेप्ज्यिकला यार्के डोइ ग्युक्।

Chapter 3

¹तुक् किसा, ङा पावल खिराङ ज्येन मि तिवा चावा येसुकि चिक चोन्खाङ्ला उम ज्याकुप् मि हिन्। ²खिराङला सिनि कन्ज्यककि ङाला बिन्दुप् खोकि काट्रिनकि लाका याङ खिरेकि थोङ्निराङ वे सिनि ङा श्येक्यु ।³कन्ज्यककि राङ राङि हाक मोकोबु ताम तिवा ङाला छ्या तेन्दुप् ति ङेकि गमि लेन्ला चेक चेक सिक्यानि वे। ⁴नाम खिरेकि दि लेन ति ह्रकि तजोला चावाकि हाक माकोबु ताम ति ङे सेम्गि नाङ्ने खिरेकि हाक कोक्यु। ⁵दि हाक माकोबु ताम ज्येन गिपाला सिक्याबु मेत् हिन्सिराङ दजोला लमा ताङ लुङ्तेम्बा ताङ थुने थोङ्चिनि वे ।⁶दि हाक माकोबु ताम ति दि हिन् ज्येन् मिरिकतिवा लेन लेमु नेसुर् ओङ्ज्येन तिवाला खोकि जुबुला वतुप् दाल्जा मि तिवि चावा येसुला वतुप् ना साङ तेरिक् किदि हिन् । ⁷खोकि ङार कि लाका नेसुर् ङआला बिन्दुप् काट्रिन नेसुर् ङेवा नेसुर लेन ल्यामुकि लाका किरुप् मि गालसिन्दुप् वे।⁸तेरिक मि चेङि तिवा सिनाङ ङा टिक्पे हिन्सिनाङ ज्येन मिरिक तिवाला चावाकि नाम्लाङ मिसिन्दु गिज्याकि लेन ल्यामु श्येतुप् ला दि ङेन्बा ङाला बिन्दुप् हिन्। ⁹ङेकि तेरिक कन्ज्यककि हाक मोकोबु किरुप् नासाम ति लेमु क्यानि सि गोक्यु। दि किरुप् नासाम ति तेरिक ज्वप् कन्ज्यककि गिपानेसुर् छ्या माबिन्बा वे ।¹⁰ति तिङ्ला छ्यो छोक्नि नेसुर् देवा चेनकि दासाला वतुप् ओङ्ज्येन किरुप् तिवाला कन्ज्यककि ज्येन ज्येन ह्रिक्पा तेर्क्यु । ¹¹दि ति चावा येसु नेसुर् खोकि छेजितुप् नाम्लाङ् मिसिन्दा कितुप् नासाम हिन्।¹²चिला सिसिन चावाला अरे मोवा नेसुर् तेनतेन ताङ ङ्याडेन क्यानि कन्ज्यक चाला श्युकुप् ङेक्यु। ¹³तुक किसा खिराङ्ला ङेकि क्याबु दुक्पा तिवाला खिरे सेम्ला रेवा सिन् माजित् । दि याङ खिराङ ताङ्देन हिन् ।¹⁴तुक किसा ङा पापि दङ्ला ङे टिमुङ जुक्यु। ¹⁵सु नेसुर् देवाचेन ताङ जाम्बुलिङ्ला वतुप् तेरिक मिछाङ कि मिन ज्याङ्नि वे। ¹⁶ङा मोपार किउइ किराङ मोवाकि गिज्या नेसुर खिरे नाङ्ला देतुप् कि खोकि थुकि ङार नेसुर खिराङ्ला ङार छ्ये ङेसित्।¹⁷तेमे खिरेकि मोवा कि चावा येसु खिरे सेम्ला देसित् तेमे किरेकि खोकि ङिङ्ज्येला डाम्ज्यि तिङ। ¹⁸तुक किसा तेरिक मि तिवा ताङ चावाकि ङिङ्ज्येकि रिङ्दुङ, थिङ्दुङ, थोछत् , तिङ्दुङ तिवा हाक को थुप्। ¹⁹तेमे ह्रिक्पाला साङ मज्यगु चावाकि ङिङज्येला हाक को थुप् दुक क्यानि कन्ज्यककि छे थुप्।²⁰ता अरे नाङ्ला लाका कितुप् ङार नेसुर् अरेकि लाङ्गुप् ताङ नासाम ताङ्गुप् सिनाङ बाङि तेरथुपु ²¹कन्ज्यकला राङ छ्यो छोक्ल चावा येसुला गिपा गिपा साक नाम्लाङ नाम्लाङ मोवा हुङ्सित्, आमेन।

Chapter 4

¹दिकि किसाला चावा ला उम्नि अतुप मि ताम्जि ओरुङ खाङला काताङ्गु हिन, अरेकि ति काताङ्गुपला तिमु गिप्च्यु कि ङा ख्यिराङला गङबा लिङालिङ किरुप | ²अलराङ होरु ज्यापु ताङ ज्यापु क्यानि गुनि च्याम्बा ला थुकिला लोदिमु कि | ³सेम चिक्राङ सेमला गालुप ज्याकुपला तेर्सिना लेमु क्यानि किरुप छोलुप कि |⁴जुबु दक्पुजिकराङ अइ तेमे थु चेङगि तिङ दक्पिजिग्राङ हइ | ⁵तुक ज्यानि राङ का दक्पिजिक चिबु रेवा ला का ताङगुप हिन | ⁶चावा दक्पुजिकराङ अइ मोवा दक्पुजिक राङ अइ, तेमे बप्तिस्मा दक्पुजिराङ चावा कन्ज्यक ताङ पापा सु तेरिकि खाला अइ तेरिकि तेमे तेरिग्ला वे |⁷ओरुङला ख्रिष्ट कि ङेत्पा ताङ्गुप दगे ङेत्पा विदप अइ | ⁸क्षोकिताब कि सिबे, ‘’तेमे खो तेरिसिना नाम्ला गाल्सुङ | खोकि उम्नि वतुब तिबाला उम्निज्याक्सुङ, तेमे मि तिबाला ङेत्पा बिन्सुङ |⁹खो नाम्ला गाल्सङ सिरुब ताम्गि तेन्दग ला ति खाङ हिन् ? तिकि खो जम्बुलिङकि दिङला तिबालाङ पाङबु सिरुप ताम हाक्कोजिकिवि | ¹⁰खो ला पाप्सुङ , खोराङ तेरिक दे; वेच्येनसिना नाम्ला ज्याक्सा, | खाङ दुक क्यानि खोकि तरिक्ला ताम्ला खाटेक जो थुप्किवि |¹¹ख्रिष्ट कि दिनक ङेत्पा तिबा बिन्सङ ; प्रेरित तिबा , लुङदेनलापुप तिबा, स्येतुप मि तिबा पास्टर तिबा, ताङ लोबेन तिबा | ¹²ख्रिष्ट कि जुबुला जप किरुङ यक ला चेङगि तिबा ला खामु किरुपला खोकि दि क्यासुङ | ¹³तेमे दुक्यानि ओरुङ तेरिकि मोवाला ताङ चावा कन्ज्यककि पुज्युङ च्यु ला सेम च्यिकराङ किरुप ङेतुप क्यासुङ | तेमे ख्रिष्टकि तेरिकि ङेतुप कि तापुप साग ख्योल्नि खामु मितिबा ग्युर्सुङ |¹⁴दुक्यानि दिबाला फारछुर क्युरुप ताङ नाबा नाबे तेम्बा कि लुइ ताङ मितिबि लाकामाताक्पा ताङ सेमसक तेरुप च्याङबु कि उरुप पेजा दगे ओरुङ मेसित | ¹⁵तिसिना ओरुङ च्याम्बाला हुतुङ ताम किताङ तेरि तामला अरे गो हतुप ख्रिष्टसाग ओरुङ छारिन डि | ¹⁶खोलाराङ जुबुकि राङ यिन लक थिसातिबा नेसुर हुतुङहुतुङ थिनु अइ | दुक क्यानि तेरि येनलाक तिबा दाक्दाक्पि क्यि गोबुप यक हुतुङ क्यानि तरिक जुबु च्याम्बा ला छारिन ताङ डिवि |¹⁷तुक्किला ङा ख्यिराङ ला सिउ तेमे चावा ला अङबा क्यिउ खाङ जेनमिरिग तिबा दाक्पि नासाम खिराङ युगमोडोइ | ¹⁸तिबा नासामला मोथोङगुप गालुवे | तिबिकि सेम्ला हुतुप च्युमेतुप ताम तिबि सेम्ला हतुब सेमक्योङबु तिबा चावा कन्ज्यककि मिजि केङे क्याबुप अइ | ¹⁹तिबाला ङछा मेत | तिबा नाबानाबि मेचेङ ताम किरुप हाम्बाला स्योरिन स्याम्डेन सिरुप नावाला लाका मेलेवा मिजि क्योङहिन अइ |²⁰तेमे ख्यिकि ख्रिष्टला दुक क्यानि ङुसेबुप मिन | ²¹खिरे येशुकि ताम्ला कोतुप अइ तेमे ख्रिष्ट ला हतुप हुतुङनेसुर खिरे खो नेसुर राङ लापुप अइ सिनि ङा सेम किरुप | ²²खिरे ङिङ्बा दिक्पि किदाङ तेमे ताङ मिजिकि किताङ तिबा तोङगोकिवि | दि ङिङबा मि तिकि जिनक्पा हाम्बा तिबिकिसाला सिदिन वे |²³खिराङ दाक्पि दाक्पि सेम्गि किताङ ला लोङ्या साबा ओसित | ²⁴तेमे चावा कन्ज्यककि हुतुङ दिक्पा मेतुप ताङ चेङ्गिला जप क्याबुप साबा क्यिताङ ला क्यि |²⁵तिकि साला मिदुपतामला तोङ तेरिकि दाक्पि युल्बा ताङ हुतुङंकि ताम किसित च्यिलासिसिन ओरुङ च्यिग्ला अङ्बा तिबा हिन् | ²⁶ङ्येर्मा क्यासिनाङ दिक्पा माकि | ङिमा गाबुप सिना तङ ख्यिरे ,ङेर्मा शिसित | ²⁷डेला मौका मातेर |²⁸कुन किरुब तिबि कि तानेसुर कुन कुन मिकिसित तिसिना तिकि दुक्पा किसित | गालुप मिला र किरुपला तिकि लाक्पा थकुप यकला ग्याक्सित | ²⁹ख्यरे खानेसुर चेन्दिन छिकमेलेबा मेथेनसित , तेमे तिसिना गोबु गालुप सेम्गि जप डपताङ ङेदुप तिबाला काटिन ङेतुप सुङ ख्योरे खानेसुर थेन्सित | ³⁰तेमे चावा कन्ज्यककि थु चेङ्गि ला खानेसुर रांङ ख्यिराङला ज्ये ग्यापु अइ |³¹तेरि दगेकि खाक्ति ङेर्मा थामु ताङ अपमान ला ख्यिरेकि तेरि डे तिबाला क्युर्गोकि | ³²दाक्दाक्पि लेमु ताङ दिमु सेम असित चुक्यानि ख्रिष्टला चावा कन्ज्यककि खिराङला ताङतोङ्बुप बिन्सुङ | तुक्यासिनाङ खिराङ च्यि च्यिग्ला ताङ ताङतोङगुप बिन |

Chapter 5

¹तुककिसा, कन्ज्यककि ङिङज्या पुजुङ-पुमतिविदगेराङ् खोकि किदाङ् कितुपुप्कि। ²ख्रिष्टकि ङिराङला ङिङ्ज्या क्यानि राङलाराङ् ङिराङला सिनि टिजाङबु खा बुल्वा तेमे जिन्वा तेरूपला राङलाराङ कन्ज्यकला पुल्सुङ्। तुक् किसा खिराङसाङ ङिङ्ज्ये खुर्नि यु।³खिरेकि पार्ला श्याम्डेन ताङ चुकैसाङ म्याच्याङ कि तामतिवा मिकिसित्। ⁴चुकैसाङ च्वाताम, कुविताम ताङ ङ्याप्चेकितुप् ङ्यानतिवा माकि, दि मिढिक्पु ताम हिन्। तिसिना, थुचिछे तेरूलाका हुङसित्।⁵खिरेकि दि हुतुङ हिदुप कि, श्याम्डेन्, मेचेङि ताङ् हाँबा कितुप् मि– ति कुला शामदेकुप् हिन् - तिकि ख्रिष्टताङ कन्ज्यककि ग्याल्खापला चुकासाङ् ओङ मेङेउ। ⁶खिराङला सिकिसाङ् मेतुप तामनेवा जुनाक मोजोसित्। ति ताम्ङेनतिवि किसा सिक्यावुखाला मेङेदुप् गिपातिवि खाला कन्ज्यककि ङिर्मा गिउ। ⁷तुक किसा तिवाताङ् छाहि मादेत्।⁸चिले सिजिन् खिराङ ङिजिक नाक चुबिकि दासा नक्, हिनसिराङ् ताति खिराङ चावाकि ठाछोलिला हनि वे। तुककिसा ठाछोलिकि गिपातिवा दयाराङ क्यानि दोङ। ⁹चिले सिजिन् ठादेङिकि डाल्बा तरिल्यामु दिक्पा मेतुप त्येमे हुतुङहिन्दुपला ङेकिउ। ¹⁰चावाला गालोङुप तामङेन छोलुपलाका कि ¹¹नाक्चुविकि डाल्बा मोगोरूप लाका तिवा ताङ क्षाहि माडिक, तुकसिराङ् तिला क्षार्नि विन् ¹²चिलेसिजि तिविकि सिसाङ मोथोङसाला क्याबु लाका तिबा सिरूसाङ ङछालोङुप गिउ।¹³तेरि तामङेन ठाछोलिला हसिमा थोङुइ, ¹⁴चिलासिजि तिकिखाला ठाक्षालि थाल्नि वे, तुककिसा दुक सिक्यानि वे, “ओर्इ खुङ ङ्याल्नि होतुप, ल्व, त्येमे श्याप तिवित्यवा खक ल्व, त्येमे ख्रिष्ट ख्वरेखाला ठाक्षोलि गिउ।”¹⁵तुककिसा, ख्वुङ् चुकानि डिउ सिरूप तामङेनला च्याङबु क्यानि देत्। कुवा दइ मिन् हिनसिराङ रिक्पा ट्यामु रकेराङ् दोङ्। ¹⁶तुजेला ल्यामुक्यानि थ्व, चिलेसिजि ङिनदिवा म्यालवा वे। ¹⁷कुवा माकि, हिनसिराङ् चावाकि सेवा काँ नकपे ति हाक्को।²⁰¹⁸गुन्दुम क्षाङकि माजित्, चिलेसिजि तिकि सिन्दुप लाम्ला टिकिउ तुकसिराङ् थु च्याङयाकि क्या ङकि। ¹⁹दक्पार्इ ङिकि पार्ला लुतिवा लाङजि कन्ज्यकला साँ देकुप लु त्येमे थुकि लुतिवा ल्व। खिरेकि सेम्ला लाङिदाङ त्येमे ढा तिवा तेनि चावा ला नाम्ला त्यक। अरे चावा येशू ख्रिष्टकि मिन्ला नाम्लाङ तेरि तामङेन तिवाला कन्ज्यक पापाला थुच्विच्छे पुल्। ²¹ख्रिष्टकि दोङवाला दक्पाइ ङिकि पार्ला खाला ङेदा।²²पेर्मिट्याङ होइ, चावाकि सिक्याप खाला ङेदु रक्याराङ राङि ख्वकि खाला ङेनि देत्। ²³चिलेसिजि ख्व पेर्मिकि गो हिन् चुकानि ख्रिष्ट मण्डलिकि गो हिन् ति जोमखाङ् खोकि उङबु हिन्, त्येमे खो राङ- राङ तिकि थार्वातेरूप ति हिन्। ²⁴हिनसिराङ चुकानि जोमखाङ ख्रिष्टला च्वाकविनि वे, तुकराङ क्यानि पेर्मितिवा साङ तेरिला राङि ख्वत्यवा च्वाक तेर्गो किउ।²⁵ख्वट्याङ होइ, राङि पेर्मितिवाला ङिङजे कि, चुक्यानि ख्रिष्टकि जोमखाङला ङिङजे क्यानि वे त्येमे राङलाराङ तिला च्वाबिनि वे। ²⁶दुक् किसा खोकि जोम्खाङला सुङ नेवा क्षि कि टुनि च्याङया जोसित्। ²⁷त्येमे माचोङुप ताङ माच्वुबु ताङ दिजुराङ् ज्यान तिवाङ नामागालुप हुङसित् हिन्सिराङ् च्याङमा त्येमे क्यान माफकु कन्ज्यकला सेम्लाढप जोमखाङ राङला क्षादेन्थुपसित्।²⁸दुकराङ क्यानि ख्वतिवि तिविकि राङि पेर्मि तिवाला राङि उङवुला दयराङ ङिङ्जे किगोकिउ। राङि पेर्मिला ङिङ्जे कितुप तिकि राङलाराङ ङिङ्जे किउ। ²⁹लालिकि नाम्लाङ साङ राङि उङवुला क्युक्ट मिकिउ, हिनसिराङ राङि उङवुला सोनि ङिङ्जे किउ, चुक्यनि ख्रिष्टकि साङ जोमखाङला ङिङजे किउ। ³⁰चिलेसिजि उरूङ खोकि उङबुकि यानल्क तिवा हिन्।³¹“तुक् किसा मिकि राङि पापा त्येमे माम्माला ताङ्नि तिकि पेर्मिताङ् ढिङनि देकिउ, त्येमे ङिकार जुवु दोक्पाइ राङ ढिउ।” ³²दि दक्पाइ गेर्पु क्षामेतुप जा हिन, हिनसिराङ ङेकि ख्रिष्ट त्येमे खोकि जोमखाङकि ताम किइ वे । ³³तुककिसा खिराङ तेरिकि राङि पेर्मिला राङला दयाराङ ङिङ्जे किगोकउ, त्येमे पेर्मिकि ख्वकि गोङबा स्युगो किउ।

Chapter 6

¹पुज्युङ पुमि टेङ वे, चावा नाङ्ला खिरेकि माम्मा पापि ङ्येन्। चिला सिसिन दि लेमु हिन्। ²"राङि माम्मा पापाला ताङ्देन कि" (चुक्कै ति ना ताङ् कि गमि का हिन्। ³"चिला सिसिन् खिराङ्ला लेमु हुङ्सित् तेमे खिराङ् दि जाम्बु लिोङ्ला छे रिङ्बु हुङ्सित्।"⁴पापि टेङ् वे, राङि पुज्युङ पुम तिवाला ङेर्मा मालोङ। तुक्सिराङ्, चावाकि बिन्दुप् किदाङ्ला तेमे येन्देन्ला लाम्नि गमा तोङ्।⁵यक्पि टेङ् तिवा, लेमु क्यानि ताङ्देन् तेमे जिवा किदाङ टेङ्बु सेम्कि ख्रिष्टकि का ङेनि क्याबु दगेराङ दि लुङ्बाकि खिरेकि ज्यिन्दाक् तिवि का ङेन्। ⁶राङि ज्यिन्दाककि थोङु तुज्येला क्याज्यिक् तिवाला गा लोङ्गुप् लाका माकि, हिन्सिराङ् ख्रिष्कि यक्पि दगेराङ् खिरेकि सेम् नेसुर् राङ् कन्ज्यककि सेम्ला तेरिक कि। ⁷मि लाका क्याबु दगेराङ् मिन्, हिन्सिराङ राङि सेम् नेराङ चावाकि लाका क्याबु दगेराङ् गा किइताङ कि। ⁸खिरेकि दि सेम्बा कि कितुप् तेरिका लाका लेमु ला तिकि चावा चेसुर् मालाम ङेक्यु, ति मि यक्पयु हिन्सिन मिन्सिन्।⁹ज्यिन्दाक टेङ् वे, राङि यक्पु तिवाला साङ किताङ् तिनक राङ् कि। तिवाला जिवा माकु। दि सेम्बा कि, खिराङ् ङिकारकि ज्यिन्दाक देवाचेन्ला ज्युनि वे तेमे खोला सुङ् गेर्पु टिक्पे मेत्।¹⁰तिङ्ला, चावाला तेमे खोकि ङाला राम्बु कि। ¹¹कन्ज्यककि तेरिक लाक्चे थसा, चिला सिसिन् खिराङ् डेकि कितुप् छालुप् लाकाकि खाला लाङ्गुप् ला यार लाङ् थुप्सित्।¹²चिले सिसिन् ङेरे माक जुबु त्येमे ठाकि खाला लाङ्गुप् मिन्। हिन्सिनाङ दि ठिम कितुप् तिवा, का वतुप् तिवा, दि तुज्येनकि नाक तिङिकि ग्याल्खाप् कि ठिम् कितुप् तिवि तेमे देवा चेनकि दासा नेवा हतुप् डेकि थु तिवि खाला लाङ्गुप्ला हिन्। ¹³तुक किसा कन्ज्यककि तेरिक लाक्च्ये तिवा लोङ् चिला सिसिन् दि डेकि तुज्येला डे तानि थापुप्ला खिराङ तिवा तानि थापुला राङ्ला राम्बु जो।¹⁴तुक किसा, हुतुङ्कि कारा टानि दिक्पा मेतुप् कि छेकक् क्योरुप् दामक कोनि राम्बु जोनि देत्। ¹⁵तेमे राङि काङ्बाला किर्मुकि ताम लेमु कि ताम श्येनि यकुला काङ्श्यु कोन् । ¹⁶नाम्लाङ मोवा कि क रुवाक् खुर्, तिकि त्यावा खिरेकि डेकि ग्यापु मेकि दा तिवा सेथुप्क्यु।¹⁷थार्वाकि श्यामुङ् कोन् तेमे थु चेङिकि टि खुर्, तिदि कन्ज्यककि सुङ् हिन्। ¹⁸तेरिक मोपार तेमे गङ्बा श्युनि नाम्लाङ् थु चेङिला मोपार कि। राम्बु क्या देनि चेङि मि तिवाला मोपार् किइ देत्।¹⁹ङालाङ् मोपार् कि, ङेकि लेन् ल्यामु सिसिन् ङे जिवा माक्याबा क्यानि लाप्थुप्सित्। ²⁰ङा लेन् ल्यामु लापुला च्याताककि ताबु ग्याल्खाप् मि चिक हिन् तेमे ङेकि चिनक् ताम कि गोक्यु। तिनक् राङ् ङा राम्बु गाल्नि लेन ल्यामु तिवा लाप्थुप्सित्।²¹ङा चिनक् वे तेमे काङ किइ कि सिनि खिराङ्ला छ्या ङेसित् सिनि चावाला ङिङ्ज्ये नुक् तेमे मोवाकि थुपुप् कि यक्पु तुखिकसकि खिराङ्ला तेरिक् ताम् सिउइ । ²²ङेकि तिला खिरे ते दिराङ् किसित् सिनि ताङु हिन्, खिरेकि ङेराङ्ला सेम्बा कि तेमे तिकि खिरेकि सेम्ला सेम् सो थुप्सित्।²³पापा कन्ज्यक तेमे चावा येसु ख्रिष्ट तेवा नुक तिवाला मोपर् ताङ् ङिङ्ज्ये तेमे लो दिमु हुङ्सित्। ²⁴नाम्लाङ मिसिन्बु ङिङ्ज्ये ने ङिरे चावा येसु ख्रसिष्ला ङिङ्ज्ये कितुप् तिवाला तेरिक कि खाला कार्टिन हुङ्सित्।

Philippians

Chapter 1

¹ख्रिष्ट येशु कि यक्पु तिवाला पावल ताङ तिमोथि नेसुर फिलिप्पि ला ख्रिष्ट येशुला हतुप विशप तिबाताङ डिकन तिवा तेरिला चेङग्मितिबाला | ²चावा कन्ज्यकला अरे पापा ताङ चावा येशु ख्रिष्ट नेसुर ख्रिष्ट ला काटिन ताङ लोदिमु |³च्यो बेकि तुजेला खिराङला नासाम तोङसित ङा ङे चावा कन्ज्यकला थुच्यिछे तेर्किवि | ⁴ख्र्यिराङ तेरिला ङे तेरि मोपार ला नाम्लाङ ङा सेम किरमुला मोपार क्यिउ | ⁵तङि ङिमा नेसुर अरिङ साक लेनलेमुला ख्यिरे जोबुप ला ङा थुच्यिछे तेर्क्यि | ⁶ङा दि ताम्ला जिबु अइ , खाङ खिराङला दि यकलेमु ला देनुपतिला येशु ख्यिरेकि ङिमा साक दिला तेरि किरुप नाम्लाङ तेर्किवि |⁷खिराङ तेरिला कि दिनक नासाम तोङुप ङेलागि लेमु अइ खाङ सिसिन खिराङ तेरिला ङे सेम्ला ज्याकुप वे | ङा उम्नि हतुप ताङ लेनलेमुकि डिकुप ताङ हुतुङ जिबु ङिकारला ख्यिराङ तेरि काटिनला दाल्जा क्याबुप अइ | ⁸च्यिलासिसिन ख्रिष्ट येशुकि च्याम्बाकि तिङमुला ङा ख्यिरे कला चो कम्बा किउ सिरुप ताम्ला चावा कन्ज्यक ङे पाङबु अइ |⁹तेमे ङेकि दिनक सिदाङ मोपार किअइ, खाङ च्यु ताङ तेरि नासामला ख्यिरे च्याम्बा उदेक-उदेक बाङ्गि डोइ डोसित | ¹⁰तेमे चेङ्गि उदेक लेमु नक तिनक ताम तिबा ख्यिरेकि ङार क्यानि देम्थुप तेमे दुक्यानि ख्यिराङ ख्रिष्ट कि ङिमाला खालाङेदुप ताङ ङेबा मेतुप देक्यु | ¹¹कन्ज्यक सोवां ताङ सोवां बुलुपला येशु ख्रिष्ट नेबा हुङ्गुप दिक्पा ङेतुप डाल्बिकि ख्यराङ क्येङिन्दाङ ग्युक |¹²नुक तिबा ता ख्यिराङला दि छ्यङेसित सिरुप ति ङा सेमतोङगु खाङ ङेखाला लेपुप दि तेरि ताम तिबा हुतुङ लेनलेमु ला उदेक गमाला यक क्याबुप अइ | ¹³तिकिकिसाला ग्याङखाङ कि तेरिला जिबा मेतुप ताङ जेन लाक्पा तेरिकि ङा ख्रिष्टकि कला उम्नि च्याताक तिबा थनि ताबु छ्याङेतुप अइ | ¹⁴चावाला हुतुङ बाङि नुपतिबा ङे च्याताक कि किसाला ज्यिबा माक्याबा चावा कन्ज्यककि सुङ ताम किरुप नावा किरुपला तारुङ बाङ्गि गालाबु अइ |¹⁵ला-ला ला-ला तिबि या खनाक ताङ जेनतिबिकि (सदभाब) कि साङ ख्रिष्ट कि लेन क्याबुप अइ | ¹⁶च्याम्बाला ख्रिष्ट कि लेन लेमुकि जिबा मेताट ला ङाला देज्याकुप अइ सिरुप ताम स्येक्यि | ¹⁷तेमे ज्येनतिबिकि चावाला लेन ताङ राङ्गितिकि माल्हाब मिडिकुप मेता तेन्दक क्यिवि ङा च्याताकताङ हतुप बेला ङे (स्थिति) जोन ल्हाक्पा काबु जब नासाम तोङगिनक |¹⁸दुक्हिनसिन खाङ र ? चाहे जिनकला हिनसिन हुतुङ ला ङिकारनेसुर ? ख्रिष्ट कि लेन दि मितिबिकि कोकिवि तेमे ङा दिलाराङ गालाङु इन ; ङा दिलाराङ गालाङु | ¹⁹च्यिलासिसिन ङाला छ्यावे, ख्यिरे सवा देपुप येशु ख्रिष्ट कि थुकि र किसाला दि ङाला टाल्नि खुङगप ताम हुतुङ गिवि ।²⁰ङे आला गुबुप ताङ रेवा नेसुर ङा ङछाला मोस्योर्सित ; इन्सिनाङ तेरि (साहस) ताङ नाम्लाङ तगे ताङ तिजो वेल साङ ङे मिजिनेसुर मिन्सिनाङ स्यामडेन नेसुर ख्रिष्ट ङे जुबु नेसेर देकित । ²¹च्यिलासिसिन ङा थारुप ख्रिष्ट हिन , तेमे स्येपति (लाभ) हिन ।²²तेमे जुबुला थारुपला ङे दुक्पानेसुर गिपा ग्यिउ सिनि चेन्दि तामाला देपुप सिरुप ताम ङाला छ्यामेत । ²³ङाया खाङ किरुप किरुप स्योरु वे । ङा स्यिनि गाल्नि ख्रिष्ट ताङ डप सेम किवि, तिति तारुङ ताम लेमु हिन ²⁴यिन्सिनाङ ख्यिरे कला ङा जुबुला देतुप ति उद३क मेताटमेगुप वे ।²⁵ति तामला ङा तिबु गालुप किसाला ङे सेकिवि , खाङ ङा सेन।बु देकिवि इन । मोवाला लेमु किरुप ताङ सेमयेङिला ङा ख्यिराङ तेरिताङ नाम्साङ देकिवि । ²⁶ङा ख्यिरे किसाला चाला लोङ्राङ जोम्सिन ङे कला ख्यिराङला येशु ख्रिष्टला गाकिरुप बाङ्गि ङेकिवि । ²⁷ख्रिष्टकि लेनलेमुला शेबुखामु डपला नाबानेसुर सिक्या दाक्पि मिजि क्योङ । ङा ख्यिराङला डेतुप हुगुप यिन्सिनाङ ङा मोजोम्सित , दि क्यि, तेमे ख्यिराङ दक्पुजि थुला (द्रुढ) गाल्नि लाङुप गालुप वे । सिरुप ति ख्यिरे कला ङेकि कोतुप ङेसित ।लेनलेमिकि मोवाला ख्यिराङ डिङनि दक्पुजि थुलाराङ उदेक दुक्पाकि डप ङेसित सिरुप ङे सेम वे ।²⁸ख्यिरे डातिबि क्याबु चेनक तामनेसुर राङ जिवा माकि । दि तिबाला तिबिकि नाडप तेमे ख्यिराङला ख्यिरेकि थार्वाकि दि चावा कन्ज्यकनेसेर राङ लेपुप हिन । ²⁹खाङसिसिन ख्रिष्टकि दि खिराङला बिन्दुप अइ, दि खिरेकि खोला मोवा किरुपला क्यानि मिन् तेमे खोकि दुक्पा खुर गोकिवि । ³⁰तङला ङे क्याबुप दुक्पाङ खिरेकि थोङसुङ, तारुङसाङ ङेकि दुक्पा किहतुप ताम खिरेकि कोतुप अइ । ता खीराङसाङ ति दुक्पि नाङंला वे ।

Chapter 2

¹दिजो ख्रिष्टला चेजिक् गा वे, खोकि ङिङ्ज्येकि च्येजिक् सेम सोनि वसिन्, थुचेङिला च्येजिक् छकुप्, च्येजिक् ङिङ्ज्ये तेमे सेम सो वसिन्, ²खराङ् सेम चिक्राङ् च्युङ्नि, चिक्राङ् ङिङ्ज्येकि किदाङ् क्यानि, थुला चिक्ला च्युङ्नि सेम चिक्राङ् क्यानि ङे गा ला तेरिककि।³राङ्ला क्याजिक् नासाम ताङ्नि काङ्ज्यिगाङ् माकि,हिन्सिनाङ् सेम् ज्यापु क्यानि राङ्ला सिनाङ् ज्येन्ला छ्ये कि। ⁴राङ्ला गोबु जा तिवाला क्याजिक् नासाम मातोङ् हिन्सिनाङ् ज्येन तिवाला गोवु जा तिवालाङ् नासाम तोङ्।⁵खिरे सेम्बा ख्रष्ट येसुकि सेम् दगे हुङ्सित्, ⁶खो कन्ज्यक दगेरराङ् नक् हिन्सिनाङ् कन्ज्यक ताङ्कि राङि तिजो तिजो राङ् खोकि जिम्नि ज्यकुप् च्यालाक दगेरङ् सेम माक्या। ⁷तुक किसा खोकि राङ्ला राङ् तोङ्बा जोसुङ्। खोकि यक्पिकि छ्यालुक क्यासुङ् तेमे मिला ग्युर्नि केसुङ्। ⁸मिकि छ्यालुक्ला देनि खोकि राङ्ला सेम ज्यापु जोसुङ्, तेमे श्याप मिन्सिन् क्यासिन् ग्याङ्श्यिङ् श्याप् साक् राङ् खाला ङेन्सुङ्।⁹तुक किसा कन्ज्यककि खोला लेम्ग्ये राङ् खोला नाम्ला तेक्सुङ् तेमे खोला तेरिक् मि सिना छ्ये बिन्सुङ्। ¹⁰तुक किसा देवाचेन्ला, जाम्बुलिङ् खाला तेमे जाम्बुलिङ् कि हक्ला वतुप् तेरिककि येसुकि मिन्ला टिमुङ् जु गोक्यु। ¹¹तेमे पापा कन्ज्यककि सँवा कितुप्ला तेरिक खोकि येसु ख्रिष्ट राङ् चावा हिन् सिनि ङेन् गोक्यु।¹²तुक किसा, ङेकि ङिङ्ज्ये हुङु तिवाला च्युक क्यानि खिरेकि नाम्लाङ का ङेनि वे, ता ति ङा वसिन् क्याजिक् मिन् हिन्सिनाङ् मिजिसाङ् लेम्ग्याराङ् जिवा तेमे रुकिन्दाङ् राङि थार्वा कि लाका तेरिकि। ¹³चिला सिसिन् कन्ज्यककि गा लोङ्गुप्ला खिराङ् ङिकार्ला सेम कितुप् तेमे लाका कि जितुप्ला खिरेकि लाका कितुप् खोराङ् हिन्।¹⁴मुताम् माक्याबा तेमे ख्योताङ् ङा माक्याबा तेरिक् लाका तिवा कि, ¹⁵चिला सिसिन् खिराङ् चुकैसाङ् लाका मेलेवा माक्याबा कन्ज्यककि काङ्लाङ् आप्टि माफगु तेमे सिक्याबु खाला ङेन्दुप् पुज्युङ् गाल्निु मेलेवा ताङ् थोर्थोतुप् गिपा तिवि पार्ला दि लुङ्बाला ठ्याछ्यालि राक्याराङ् ठाछ्यालि गाल्नि देत्। ¹⁶मिचिकि सुङ्ला राम्बु क्यानि जिम्नि देत्, चिला सिसिन् ङा तुक्राङ् माछ्य तेमे ङेकि तुक्राङ् दुक्पा माक्या सिनि ख्रिष्टकि मिन्ला ङा गा कि थुप्सित्।¹⁷खिरेकि मोवा तेमे लाका ति चावाला पुलुप् जिन्बा दगेराङ् हिन्। ति जिन्बाताङ् ङेकि राङि ठाककि जिन्बा पुल्गोसिनाङ् ङा गा किउइ, तेमे ङा खिराङ् तेरिक् तानि गा किउइ। ¹⁸दुक्राङ् क्यानि, खिराङ्साङ् गा किगोक्यु तेमे ङा तानि राङ् सेम् किर्मु कि गोक्यु।¹⁹तिमोति ला खिरे ते टिबुराङ् तोङ्गुप् ला ङेकि चावा येसुला रेवा ज्याकु हिन्, चिला सिसिन् तिकि त्यावा खिरेकि काला थोङ्नि ङा आलाराङ् गा कि थुप्सित्। ²⁰ति दगेराङ् खिराङ्ला सेम्नेराङ् टेङ्बु क्यानि ल्हाप् ङा तानि ज्येन् सुङ् मेत्। ²¹चिला सिसिन् तिवा तेरिककि येसु ख्रिष्टकि ताम सिनाङ् राङि सेम्ला ड्वप् ताम क्याजिक् कितुप् छोल्गिनक्।²²हिन्सिनाङ् खिराङ्ला तिमोथि ति चो आछेउइ छ्याराङ् वे, चिला सिसिन् चुक् क्यानि आङिकि राङि पापि लाका कि, तुक्राङ् क्यानि लेन् ल्यामुला ङातानि लाका क्यानि वे। ²³तुक किसा ङाला काङ् गि सिनि छ्या ङेदु तुच्यिक् चो टिबु आछ्येउइ ङा तिमोथिला खिरे ते तोङ्गुप् रेवा किउइ। ²⁴हिन्सिनाङ् ङा दाक्पुराङ् खिरेकि पार्ला टिबु राङ् गिउइ सिरुप् ताम चावाला लेमु क्यानि छ्या वे।²⁵इपाफ्रोडिटसला खिरे ते ग्युर् तोङ्गुप् ङा गोवा हिन् सिउइ। ति ङे नुक् तेमे लाका किटो कितुप् तेमे दाल्जा माक् हिन्, तेमे खिरेकि लेन् क्योलुप् ताङ् ङाला गोबु दासा नेवाकि लाका कितुप् कि मि हिन्। ²⁶ति आमोछ्योबु क्याबु ताम्ङेन खिरेकि छ्या ङेतुप् तिकि ति लेम्ग्याराङ् जिवा किनक्, तेमे खिराङ् तानि हुङ्गुप् सिनि तिकि सेम्बा किनक्। ²⁷चिला सिसिन् ति हुतुङ्राङ् तिनक् आ मोछ्योनक्, ति श्येप्राङ् छाल्नक् हिन्सिनाङ् कन्ज्यककि तिला ङिङ्ज्ये क्यासुङ्, तेमे तिला क्याजिक् मोन् दुक्पि खाला दुक्पा मेङ्सित् सिनि ङाला साङ् ङिङ्ज्ये क्यासुङ्।²⁸तुक किसा तारुङ् लेम्गेराङ् गा किइदाङ् ङा तिला खिरे ते तोङिन् वे, तेमे खिरेकि तिलाङ् थोङुइ, खिराङ् सेम किर्मु किउइ तेमे ङा सेम्ना कितु तेवा थेन्ग्यु। ²⁹तुक किसा तेरिक् सेम्ला गा कि चावाला इपाफ्रोडिटसला गासो श्यु, तेमे ति दगे मि तिवाला ताङ्देन् कि, ³⁰चिला सिसिन् ख्रिष्टकि लाका किसिन् ति श्येप् राङ् छाल्नक्। खिरेकि ङे लाकाला कि माथुबु लाका सिन्दा कितुप्ला तिकि राङि मिजि श्येप् जिवाला क्याल्सुङ्।

Chapter 3

¹तिङ्माला ङे नुक तिवा, चावा कन्ज्यकला सेम् येङि किसा । खिराङ्ला ताम् चिक्राङ् नाम्लाङ् टिकुप् कि ङाला छेरे लाङ्दे हिन्। दि ताम तिविकि खिराङ्ला च्याङ्से ज्यागुउइ। ²कि तेवि चने थारे देत्। मेलेवा लाका किरुप् तिवि चाने च्याङ्से देत्। जुबु दुपुप् तिवा नेसुर् थारे देत्। ³चिला सिसिन् (खतना) ओरुङ्राङ् हिन्। ङेराङ्राङ् चावा कन्ज्यककि थुने सँवा बुलग्यु। ओरुङ्राङ् येसुला (गर्व) किउइ, जुबुला चिन्दिङ् रेत्पा मिकिउइ।⁴तुक किसाला, ङाङ् जुबुला रेत्पा कि थुबु मि हिन्। हुतुङ् सिकि दाक्पि जुबुला रेत्पा किरुप् सेम् किउइ सिसिन्, ति सिना ङा ल्हाक्पा कि थुप्क्यु। ⁵ङे ङिमा ग्येकि छेमु (खतना) क्याबु हिन्, ङा इस्त्राएलकि मि तिवि नाङ्ने चिक्, बेन्यामिन गिपाला केबु, हिब्रु तिवि हिब्रु हिन्ः ठिमकि कलादि, चिक् फरिसि।⁶ङेकि ङार छ्ये क्यानि जोम्खाङ्ला दुक्पा बिजन्दुप् हिन्। ठिम कि दिक्पा मेतुप् कि कला ति ङा क्यान् मेतुप् हिन्। ⁷ङाला सिनि ल्यामु गालुप् तेरिक् ताम तिवा, ख्रिष्टला सिनि ङेकि तेरिक् मेलेवा राङ् सेम् क्याबु वै।⁸हुतुङ्ला ङा, ङे चावा येशु ख्रिष्टकि येन्देन्कि गेर्पुकि किसा ता ङा तेरिक् ताम् तिवाला मेलेवा राङ् नासाम् किउइ। खोला सिनि ङेकि तेरिक् ताम् तिवा ताङु वै। ङेकि चावा येशु ङे थुप्सित् सिनि ति तेरिक् ताम् तिवाला लाका मेतुप् हिन सिनि सिक्याबु वै, ⁹तेमे खोला थोङ् थुप्सित्। ठिम् नेसुर् ङेकि दाक्पिराङ् ङेतुप् दिक्पा मेतुप् ताम ति ङा तानि मेत्। तिसिना, ख्रिष्ट येशुला मोवा नेसुर् ङेतुप् दिक्पा मेतुप् ङा तानि वै, दि दिक्पा मेतुप् ति मोवा किदिमु कन्ज्यकने ङेकि ङेतुप् हिन्। ¹⁰दिकि किसाला, ता ङा खो ताङ् खोकि सेन्बा लाबु ङार्ला श्येवु नावा किउइ। खोकि श्येप् ङाला सिनि श्येप् कि छ्यला ग्युरुप् नावा किउइ, ¹¹श्येप् तिवि नेसुर् लाङ्गुप् ति चिनक् गिबे सिनि हाक् को थुप्सित्।¹²ङेकि दि तेरिक् ताम् तिवा ङेनि सिन्दुप् वै, ङा तेरिककि केङ्नि वै सिनि सिरुप् ति हुतुङ् ताम् मिन्। तिसिना चिन् ताम्ला सिनि चावा कन्ज्यकनेसुर् दाम्बुप् हिन्, ति ङेकि जिम् थुप्सित् सिनि ङा ङार किउइ। ¹³नुक तिवा, ङेकि दि ताम् तिवा तेरिक् जिम्नि सिन्दुप् वै सिनि ङा सेम् क्योङ्बु मिकिउइ। हिन्सिनाङ् ताम चिक्ति ङेकि जिम् थुबु वैः ङा तिङि ताम तिवा ज्येनि गमि ताम तिवा लेम्ग्यानि लाका किउइ। ¹⁴ङा ख्रिष्ट येशुला कन्ज्यककि तेङि का ताङु क्ष्याक्तक ग्यालुप्ला गमा ड्वप्ला आला लाका किउइ।¹⁵दिकि किसाला, ओरुङ् हुतुङ् गालुप् तिवा तेरिक् कि दुनक् नावा कि। हुतुङ् खिरेकि लाला ताम् तिवाला राङ्सा क्ष्यकि सेम् किसिन् कन्ज्यककि साङ् ति ताम् तिवालाङ् खिराङ्ला सिनि छ्या देन्ग्यु। ¹⁶तिकि किसाला अरेकि काङ् ङेतुप् वै, ङेराङ् ति ताम्ला राम्बु क्यानि ख्येनि देकि।¹⁷नुक तिवा, दि किताङ् किरुप् तिवा च्युङा । ङेराङ्ला खिरेकि ङेतुप् पे दगे युगुप् तिवाला ल्यामु क्यानि ल्हो। ¹⁸ति आला मि तिवा सिकि कला ङेकि खिराङ्ला सासाबा क्याबु हिन्, तेमे हादा ङा मिक्च्युर् तानि ङा श्येतिन् वै, तिवा ख्रिष्टकि ग्याङ्श्यिङ्कि डा तिवा दगे युगिन् वै। ¹⁹तिवि मिजिला तिङ्ला थोङ्गुप् ति सिन्दुप् हिन्। चिला सिसिन् तिवि कन्ज्यक तिवि ख्वक्पा हिन्, तिवि कि ङच्छाला तिवि खनाक्पा वै। ति जाम्बुलिङ्कि ताम् तिवाला सेबा किउइ।²⁰ङेरे (नागरिक्ता ) देवा चेन्ला वै, कन्सुर् ङेराङ् थार्वा तेरुप् चावा येशु ख्रिष्टला गुक्यु। ²¹खोकि ङार नेसुर् तेरिक् ताम् तिवाला चुक क्यानि खोकि गमाला खुङ् थुप्क्यु, तिनकराङ् ङेरे जुबुलाङ् खोकि सँवाकि जुबु दगराङ् च्युङुला ग्युर्नि तेर्क्यु।

Chapter 4

¹दिकि किसाला ङे ङिङ्जेबु उज्यु नुक् तिबा, ङा सुला सेम् किउ, ङे किर्मुताङ् उस्या, ङे ङिङ्जेबु दाल्जा तिबा, यस्तै गरि चावाला डेक्ला देत्। ²ङा इयोदिया ताङ् सुन्तुखेला चावाला सेम् च्यिक् राङ् किरुला ङा गङ्बा स्यिउ। ³हुतुङ्राङ्, ङ्यासिङ् च्यिग् लाराङ् हतुप् दाल्जा किरुप् तिबा, ङा ख्योङ्ला दिङ् सिनि गङ्बा स्यिउ, दि पुमा तिला दाल्जा कि। चिला सिसिन् तिबिकि ङा क्लेमेन्ट ताङ् ङे ज्येन् लुबु दाल्जा तिबा तानि लेन् ल्येमु लापुला दिक्पा क्याबु वे, दिबि मिन् ति मिजिकि थेप् ला वे।⁴चावाला नाम्लाङ् किर्मु कि। ङा याङ्लोङ् सिउ, किर्मु किसा। ⁵खिरे जेथुपुति मि तेरिक्कि छ्याङेसित्। चावा चालाराङ् हये। ⁶खाङ्ङि कलाङ् सेम्ला दुक्पा माक्यि। ति सिना तेरिक् ताम्ला मोवा ताङ् जोल्मु क्यानिते गोङ्बा स्युनि, तेमे थुच्येतानि खिरे गङ्बा स्युबुति कन्ज्यक् कि सेम्ला लाङ्सित्। ⁷तेमे अरे तेरिक् रिक्पा सिना थेदाला हतुप् कन्ज्यक्कि किर्मुकि ख्रिष्ट येशूला खिरे सेम् ताङ् रिक्पा तिबाला ल्यामु क्यानि ज्यकिद।⁸उज्यु नुक् तिबा, हुतुङ्कि ताम् तिबा, खाङ् खाङ् ताङ्देन् कि दिमु नक्, खाङ् तिबा ठिम् नेसुर नक्, खाङ् तिबा ल्येमु नक्, खाङ् तिबा कि दिमु नक्, खाङ् तिबा ल्यामु मिन्कि नक्, त्ये लाला तेरिसिना ल्येमु हये तेमे मोबा किदिबु ताम् तिबा हसिन्, दि राङ् ताम् तिबि कला रेवा किसा। ⁹खिरेकि ङेकि तेबा स्येबु यक् तिबा तेमे ङेदा क्यासुङ् तेमे ङे नाङ्ला थोङ्ङु , ति यक् तिबा किसा। तेमे किर्मुकि कन्यक् खिराङ् खिराङ् तानि हुङ्ङु।¹⁰ङा चावा तानि आला गालानि हये चिला सिसिन् हाता तिङ्ला खिरेकि ङाला किरुप् दाक्पि च्याबुति साबा जोबु हये। हुतुङ्राङ् खिरेकि तङ्लासाङ् ङाला छ्याबु क्याबु वे, हिन्सिराङ् ति तुज्येला ङाला च्याम्बा किरुप्ला तुज्ये मेतु हिन्। ¹¹हादा ङा काबुला हतुप् कि किसाला ङेकि दिनक् साबु मिन्। ङे कि तेरिक् तुज्येला नोछिम्बा किरुप् स्येबु वे। ¹²ङाल टेङ्बु ति खाङ् हिन् सिनिते छ्या हये, तेमे बाङ्ङि डप् ति खाङ् हिन् सिनिते छ्या हये। चुक् क्यानि साङ् नाम्साङ् लेमु च्युङ्गुप्ला, ल्हबाकम्बाला देतुप्ला, तेमे चुक् क्यानि ग्याक्चे ङेतुप् ताङ् गोबु ठला देतुप सिरुप् ति ङे लाम्नि वे । ¹³ङाला ङार् तेरुप् ति नेसुर् ङा तेरिक् याक् कि थुक्यु।¹⁴हिन्सिराङ्, ङे तेरिक् सिना काबु तुज्येला ङाला दाल्जा क्यानि ल्येमु क्यासुङ्। ¹⁵ङिराङ् फिलिप्पि तिबिकि दि स्येक्यु, लेन् ल्येमु लापुकि दङ्ला ङा माकेडोनिया नेसुर थेदिन्, खिराङ् सिना ज्येन् चिन्दिङ् क्ष्यो छोक् कि तेरु ताङ् लाङ्ङु ला ङाला दाल्जा माक्या। ¹⁶ङा थेसोलोनिकिला हसिन् ङाला गोबु तिबा सिनि छिमाल् ज्यिग् सिना आला दाल्जा किटो क्यासुङ्। ¹⁷ङेकि केका छालु मिन्। ति सिना, खिरे नासाम्ला हतुब् दगे छारिन् डप् डाल्वा छोल्ग्यु।¹⁸ङेकि तेरिक् ताम् तिब ङेदा क्याबु हये, तेमे ङा तानि ति बाङ्ङि हये। ङा तेरिक् क्येङ्ङु हये। खिरेकि इपाफ्रोडिट तानि ताङ्ङु सामा तिबा ङेकि ङेदा क्याबिन्। तिबाति टेमा स्यिबु खाप् लाङ् दिबु बुल्वा हिन् तिकि कन्ज्यक्ला गा दिङ्ङि जेउ। ¹⁹तेमे ङे कन्ज्यक् कि ख्रिष्ट येशूकि खोकि सोवां आला नेसुर खिरे तेरिक् गोबा तिबा क्याल्नि तेर्क्यु। ²⁰ता अरे कन्ज्यक् ला नाम्लाङ् सोवां होसित्। आमेन।आमेन। ²¹ख्रिष्ट येशूला हतुप् मोबाकिरुप् तेरिक्ला स्याबा किसा। ङा तानि हतुप् नुक् तिबिकि खिराङ्ला स्याबा ताङ्ङु हये। ²²दे हतुप् मोबा किरुप् तिबा तेरिक्, तेमे तेरिसिना कैसरकि टङ्बा तिबिकि खिराङ्ला स्याबा ताङ्ङु वे। ²³चावा येशूकि काटिन खिरे थु तानि देसित्। आमेन।

Colossians

Chapter 1

¹पावल, चावा कन्ज्यककि नावा वेसुर चावा येसुकि प्रेरित चिक ताङ ओरे नुक तिमोथि नेसुर । ²कलसिला चावाला वतुप् तिवा ताङ मोवा वतुप नुक तिवाः चावा कन्ज्यक ओरे पापा नेसुर कातिन ताङ लोदिमु । ³ओरुङ चावा कन्ज्यक ओरे चावा चावा येसु कि पापा ला थुचिछे तेर्क्यु तेमे खिराङ्ला नाम्लाङ सवां वसित ।⁴चावा येसुला वतुप खिरे मोवा ताङ चेङि मि तिवा तेरिक ला सिनि खिरे चावा कि कला ङिरे कोदु वे । ⁵ति मोवा ताङ च्याम्बाति देवाच्येनला खिरे ठक्ला ना मागाल्बा वतुप जिबु रेवा तङ्ला लेन ल्यामु कि हुतुङ सुङ कोदुनेसुर जिबु रेवा खिराङ ला वे । ⁶खीरे चाला लेबु लेन ल्यामु तिगिराङ डेलु गोर्ज्यिन वे तेमे दि जाम्बुलिङ ला खाङ टाबिन वे चुक क्यानि खिरे दि लेन ल्यानु कोदुप ताङ हुतुङ ला चावा कन्ज्यककि काटिनला दि टाबिन वे ।⁷दि लेन ल्यामु खिरेकि इपाफ्रास नेसुर कोदु लापु दगे हिन । तिवा ओरे ङिङ्ज्येबु दाल्जा ताङ ओरुङ्ला सिनि चावा मोवाकि लाका किरुप हिन । ⁸इपाफ्रासकि ओरुङ थुचेङिला खिरे ङिङ्ज्येबु कला क्ष्या तेदु वे ।⁹दुक किसाला ,ङिरेकि खिरे कला कोदुप ङिमा नेसुर राङ खिराङ ला सवा देपुप् ङिराङ माखेबा वे । तेरिक च्यु ताङ सेम्गि नासामला खिराङ खोकि नावा दगे च्युला डोसित सिनि ङिरेकि गङ्बा श्युबु वे । ¹⁰ङिरेकि सवां देपिन वे , तेमे खिराङ चावा ला क्ष्येनि गागटा किरुप श्येबु खामु किरुप छोलिन ताङ छ्येदककाङ लेमु लाकाला खिरेकि डेलु गोर्ज्यिङ ताङ तेमे चावा कन्ज्यककि च्यु ला खिराङ गमाला छारिन डोसित् ।¹¹ङिराङ दिङ, सवा देप्क्यु तेरिक ङेदुप ताङ गुबुपला खो कि सोवा ला ङार कि तेरिक खिराङ क्योङ्बु डोसित । ¹²खिराङ सेम किर्मु क्यानि नाम्लाङ पापा ला थुचिछे तेरथुप् , सिकि खिराङ्ला टाछ्यालि ला मोवा वतुप तिविकि ओङ्ज्येनला बुङि डप्ला सेबु खामु जोबु वे ।¹³खोकि ओरुङ्ला नाक्तिङिकि ङार नेसुर थार्वा बिन्दुप वे तेमे ओरुङ ला खोकि ङिङ्ज्येबु पुज्युङ ग्याल्खापला ग्यालुप वे । ¹⁴खोकि पुज्युङ ला ओरेकि थार्वा राङ दिक्पा नेसुर ताङ तोङुप ङेतुप वे ।¹⁵पुज्युङ मोथोङुप चावा कन्ज्यक कि ति दगेराङ वे । ख्यो तेरिक जब्ला ग्येर्पु वे । ¹⁶चिला सिसिन जाम्बुलिङ्ला वतुप ताङ देवा च्येन्ला वतुप तेरिक थोङुप ताङ नोथोङुप ताम तिवा ख्य नेसुर राङ जोबु हिन । ग्याल्ठिक तिवा ताङ ओङ्ज्येन तिवा ताङ ओङ तिवा , तेरिक तिवा ख्यो नेसुर राङ जोबु ख्योला सिनि जोबु हिन । ¹⁷ख्यो तेरिक सिना गमाला वे तेमे ख्यो ला तेरिक ताम क्ष्याजिक वे ।¹⁸ख्यो जुबु ताङ छ्योछोककि गो हिनः ख्यो राङ तङिति वे तेमे श्याप तिवा नेसुर मिजि ङेतुप ला तङ्ला वे , तुक किसाला तेरिक ताम्ला ख्यो कि दासा गमाला वे । ¹⁹खाङ सिसिन दाक्पि तेरिककि केङ्नि चावाला श्यासा देरतुप्ला चावा कन्ज्यक गागटा क्यासुङ , ²⁰तेमे पुज्युङ नेसुर तेरिक ताम तिवा चावा कन्ज्यककि दाक्पु तानि रिनि खसुङ । चावा कन्ज्यककि ग्याङ्सिङ कि ठाक नेसुर तेरिक ताम तिवा देवाच्येन नेसुर हिन्सिन जाम्बुलिङकि ताम तिवा लोदिमु खसुङ ।²¹तेमे तुज्ये चिक्ला खिराङ चावा कन्ज्यकला ङो मेश्येबु वतु हिन तेमे खिराङ दाक्पि सेम्ला ताङ दाक्पि डे तिवि लाका तिवाला ख्योकि डा तिवा वतुप हिन । ²²हिन्सिनाङ ता चावा कन्ज्यककि खिराङ्ला चावाकि जुबुकि श्याप नेसुर डिगुप् खबु वे । तेमे दुक क्यानि चावा कन्ज्यककि खिराङ्ला दाक्पि गमाला चेङि , ङेवा मेतुप हिन सिनि दि क्यासुङ । ²³हिन्सिनाङ खिराङ्ला मोवाला थेदिनताङ क्योङ्बु डोइ खिरेकि कोतुप् लेन ल्यामुकि जिबु रेवा नेसुर थारे मागाल्बा मोवाला नाम्लाङ गमाला डोगोक्यु । दि तिराङ लेन ल्यामु हिन ति देवाच्येन हक्ला जोबु तेरिक मितिवाला श्येबु वे । लेन ल्यामु तिरा ङा पावल मिराचिक यक्पु च्युङु हिन ।²⁴खिरे ठक्ला ङा ङे दुक्पाला गालाङु , चिला सिसि चावा कि दुक्पा तिवाला ख्योकि जुबु ताङ क्ष्योछोक डला ङा ङे जुबुला तेरिक किउइ । ²⁵चावा कन्ज्यककि सुङ श्येतुप्ला खिरे कला कि ङाला चावा कन्ज्यक नेसुर बिन्दुप ति लाङुप दगे ङा क्ष्योछोक कि यक्पु चिक हिन । ²⁶तुजे रिङ्बु साक गिपा आला नेसुर बाबु दि क्ष्यामेत ख्योकि चेङि मितिवाला बाबु वे । ²⁷चावा कन्ज्ककि दुक क्यासुङ खाङ सिसिन खिराङ ज्येन मितिवाला दि क्ष्या मेतु ताम कि सोवाकि गिजा खाङ हिन , ति क्ष्याङेजितुपला खो सेम किनक । दि नाम्लाङ क्ष्या मेतुप ताम तेमे चावा खिरे नाङ्ला वे । दि ताम्गि खिराङ्ला खोकि सोवा ला जोबु जिबु तेर्किनक ।²⁸ओरुङ चावाकि श्येक्यु मिला ओरुङ तेरिक तेमे चावाला छ्यारुप सिनि तेरिक रिक्पा नेसुर ङेराङ टो बिनि लोप्क्यु । ²⁹दिकि ठक्ला ङे नाङ्ला लाका किरुप चावा कि ङार्मा ङार तगे लाकाकि दुक्पा किउइ ।

Chapter 2

¹खिरेकि दि श्ये सिरुप् ङा सेमक्यु कि ङ्येकि खिराङ तिवा ला ओडिसियाला वतुप् ताङ ङे च्याङा माथोङ्बु ज्यिबा खेर्किला चो बोबु दुक्पा क्याबु वाइ । ²ङा सेमक्यु कि खिरेकि ङिङ्ज्ये दक्पुचिक तानि टानि दाक्पि सेम्ला सेम्सो हुङ्सित तेमे युल्वाकि तरिक हुतुङकि गिज्या ङ्येतुप क्यानि खिरेकि कन्ज्यककि क्ष्यामेतुप तेमे चावाला क्ष्या ङेदु थुसित । ³येन्देन ताङ रिक्पा तेरिक गुज्या तिवा खोला वानि वाइ ।⁴ङा दि सिउकि जुनाक किरुप तामकि सिसाङ खिराङ्ला जुनाक मिकिसित । ⁵ङा खिराङ तानि उङ्बुला मेसिनाङ ङा खिराङ तानि थुला वे ङा खिरे (सुव्यबश्था ) ताङ चावाला खिरे क्योङ्बु मोवा थोङनि ङाला गालाबु वे ।⁶खिरेकि चावा येसुला च्येनक ङेतुप वे , ल्यामु थु दगे । ⁷खिराङला लापुप् दउेराङ क्यानि खोला क्योङ्बु क्यानि मारि चु खोला ल्यामु डोसित् मोवाला (स्थापित ) च्युङ्सित तेमे आला आला थुचिच्छे बिन ।⁸सेम बिन्ना सिसाङ खराङला मिजिकि तङिकि तावा ताङ दि जाम्बुलिङला कालेन तानि च्युङनि दिक्पा मेतुप् ताङ माकेङ्बु जुनाक नेसुर ताङ गिपाला माश्योर दि चावा दगेराङ । ⁹खाङ सिसिन चावाला कन्ज्यककि तेरिक उ्बुला स्यासा देक्यु ।¹⁰खीराङ खोला ल्यामु क्यानि केङु वे, तिराङ तेरिक ठिम ताङ ओङकि पिर्च्युङ वे । ¹¹तिराङ खिरे खाला ग्यालुप वे चिन खतना मिजि लाक्पि मिन हिन्सिनाङ दिक्पा वतुप लाकाकि चावा नेसुर क्याबु खतना हिन । ¹²खिराङ खोवा तानि बप्तिस्माला श्यबु वे तेमे खोला श्येतुप तिवा नेसुर सेन्बा लोङ्गुप कन्ज्यककि ङारला मोवा मेसुर खिराङ्ला खोकि सेन्बु जोबु वे ।¹³दजोला खिराङ दाक्पि उङ्बु ताङ खतना मिन्दुप श्येप वे कन्ज्यककि खिराङ्ला चावा सेन्बु जोसुङ तेमे अरे तेरिक गिपा तिवाला ताङ्देन क्यासुङ । ¹⁴खोकि अरे खाला ग्यापु छ्यावा टिबु ङेवा तिवाला ताङ बिनि तेरिक माच्युङ्बा मेङ्गुप ठिम तिवाला मिन सिनि सिक्यासुङ ख्योकि दि तेरिकला स्यार्नि ङ्याङ्सिङ्ला काल्सुङ । ¹⁵खोकि ठिम किरुप तिवा ताङ ओङकि मितिवाला शाश्त्र जोसुङ ते खिरेखाला ङ्याङससिङकि ग्याल्सुङ तेमे खोकि खिराङला ग्यालु (जुलुस ) तिवाला दाक्पि चाला ल्यामु दगे तमासा क्यनि बिन ।¹⁶तिकि किसाला ताङ सिलास खिराङ्ला सापसाचे ताङ थुङ्गुप साचे ताङ (चाड) कि ङिमा मिन्सिन (औसि) मिन्सन ङा स्वपकि कला ङेवा ग्याक चित । ¹⁷दि वानि तिङ्ला हुङ्गुप ताम तिवि रिप्च्याङ क्या हिन तजोला हुतुङ्राङ ति चावा वे ।¹⁸अरेकि छ्यारुप थोङ्गुप वे सिनि निन्दुप् ज्यापु छ्या देदिन देवाचेनकि (पुजा ) क्यानि खीरे मितिविकि खिराङ्ला जुनाक क्यानि खिरे ङेतुप छ्याकतक मोश्योरसित खिरेकि दिक्पा सेम्गि खिराङ्ला (आत्ङककारि )जोबु वे । ¹⁹तिविकि चावा मिन्सिन उङ्बुकि गो तानि खेप्तङमा माल्हाबा फाजेकराङ देत गो नेसुर तेरिक उङ्बुकि (पोषण ) ङेनि थिचे तिवा ताङ (ग्रन्थि) तिवा नेसुर क्ष्याजिक थिनि नक । तेमे उङ्बि कन्ज्यककि विन्दुप दगेराङ छाकिन किउइ ।²⁰दोजो दि जाम्बुलिङ्ला (आधारभुत सिदान्त ) तिवाला खिराङ चावा तानि राङ श्याप वे सिनि खाङसिनि खिराङ सदि जाम्बुलिङ्ला च्याक बिनि थार्क्यु । ²¹माजिम सोमाला मारेगा ²²दि ताम तिवा (सम्बान्सित ) मितिवि ठिम तिवा ताङ येन्देन तिवा हिन । दि ताम तिवा याङ थगिन थगिन ना गाल्नि डिउइ । ²³दि ठिम तिवाला मि दाक्पि राङ जोबु मिन्दुप लाका मिन्दुप ज्यापु ताङ उङ्बि दुक्पा तरुप लाकाला रिगु किरुप येन्देनकि ताम दतुप दगेराङ थोगु हिन्सिनाङ तिजराङ काबुला खुगुप दि ताम तिवा (मुलायक) मेत ।

Chapter 3

¹तजोला कन्ज्यककि खिराङ्ला चावा तानि लाङु वसिन ख्योकि ताम तिवा छोला । कनि चावा कन्ज्यककि याबा लाक्पो क्ष्यला देदु वे । ²योकि ताम तिवाला नासाम तोङ , जाम्बुलिङ ताम तिवाला सेम माक्यि । ³चिला सिसिन खिराङ श्येप वे, खिरे मिकि कन्ज्यक तानराङ बानि वे । ⁴तजोला चावा थोङुतिराङ हिन तजोला खिराङ ङाङ सवांला क्ष्यार्क्यु ।⁵तिकिकिसाल सेम मेचेङि , जाम्बुलिङकि तिवा मिन्सिन काला मेङेन्दुप मेलेवा लाका तिवा माकि चिला सिसिन दिवा कुला साङ देपुप तिवा हिन । ⁶दि ताम किरुप तिविकि गिपि पुज्युङ पुमि खाला दिनक ङेर्मा गिउइ । ⁷खिरेकि खेप्जिक तिनकराङ क्यानि युबु हिन । ⁸मेचेङि , स्याम्डेन लाका ङेर्मा, मिजेर, मेलेवा सेम ,ख्यरे खे नाङ्नेसुर थेदु मेलेवा मेचेङि ताम तिवा ता फेन्ला खिरेकि तोङगोक्यु ।⁹जेन तिवाला जुनाक माकि, चिलासिसिन खिरेकि यिङ्बा सेम तिवा दाङ किताङ तिवा ताङ्नि लेबु वे । ¹⁰खिरेकि सावा सेम तिवा जोनक क्यासिन कन्ज्यककि सेम दगेराङ येन्देन सावा जोबु वे । ¹¹दि येन्देनला , सु ग्रिक , सु क्ष्युक्पु , सु ल्यामु मेतुप , सु येन्देन मेतुप , यक्पु , सु येन्देन चतुप , तजोला कन्ज्यकराङ तेरिक ताम्ला वे ।¹²तिकि किसाला कन्ज्यककि ङिङ्ज्येबु तिवा, दामु तिवा ङिङ्ज्ये लाङ्दे सेम तिवा , ज्यापु ङिङ्ज्ये च्याम्बा सेम तिवा धारण कि । ¹³मिराचिगि राङ्साला मिजेर माकि । राङ्सा मिला दाक्पि च्याम्बा कि दजोला मिराचिगि राङ्सा मिराचिगि खाला च्युप्तेर क्यासिन ताङ्देन बिन । कन्ज्यककि ख्योरुङ्ला ताङ बिदु दगेराङ ख्यरेकिङ ताङ बिन । ¹⁴दि तेरिक ताम तिविकि खाला च्याम्बाकि चिन्दि (पर्णता) कि (बन्दन) हिन ।¹⁵खिरे सेम्ला चावाकि सेम येङकि ग्यालखाप हुङ्सित । खीराङ्ला सेम येङि किरुपला खिराङला जुबु चिक्ला काताङु हिन । ¹⁶खिरे मिजिला कन्ज्यककि सुङ आला वसित । तेरिक रिक्पाकि राङ्सा मितिवाला (भजन ) (अर्ति )ताङ सेम्गि लुतिवि मितिवाला येन्देन बिन । खिरेकि सेम्ला कन्ज्यकला थुचिछेकि लुतिवा ल । ¹⁷खिरेकि किरु तेरिक सुङ्ताङ लाका तिवा कन्ज्यककि मिन्ला कि । कन्ज्यकला थार्वा नेसुर थुचिछे बिन ।¹⁸पेर्मि तिवा ख्यकि कला देत चिन काच्ये कन्ज्यककि मिङााल ल्यामु वे । ¹⁹ख्य तिवा दाक्पि पेर्मिला ङिङ्ज्ये कि पेर्मि खाला सेम क्योङ्बु माकि । ²⁰पुज्युङ पुम तिवा तेरिक पापा मामि कला ङेन चिला सिसिन दि काच्ये तिविकि कन्ज्यकला गालोङुइ । ²¹पापा मामा तिवा दाक्पि पुज्युङ पुमला ङेर्मा मालोङ चिला सिसिन तिकि किसाला तिविकि सेम रेमे गिउइ ।²²यक्पु तिवा जुबुला ज्यिन्दाककि तिविकि सिक्याबु तेरिक कला देत्, मिला गालोङु सिनि क्याजिक मि मिङाला लेमु ज क्याजिक मिन सिक्याबु तिवा ङेनि ते लाका कि । कन्ज्यकला जिवा कि । ²³खिरेकि काङ काङ किउइ ति मिला क्याबु दगे मिन कन्ज्यकला दाक्पि सेम नेसुर साङ कि । ²⁴खिराङ श्येक्युइ, खिरेकि नेसुर छ्याक्तक ङेक्यु खिरेकि सिकि लाका किउइ तिदि चावा हिन । ²⁵ङेवा वतुप दिक्पा किरुप तिविकि दिक्पा क्याबुकि किसाला (दण्ड) ङेक्यु तिला चिन्दिङ क्ष्य मेङेउइ ।

Chapter 4

¹ज्यिन्दाक तिवा दाल्जि योक्पु तिवाला चिन्दि तामदि लेनु हिन तिराङ बुन । खिरेकि दि श्येक्यु खीरेकि जिन्दाक देवाचनला वे।²(द्रिडतापुर्बक ) नाम्लाङ सवां किइ देत । थुचिछेतानि सोवा दोप । ³चिला सिसिन ओरुङ्ला तुज्येकि सोवा तेगा कन्ज्यककि दाक्पि बाबु हुतुङकि सुङ तिवा पेनि तेर थुसित दि सुङकिराङ किसाला ङा टाबु वे । ⁴च्युक क्यानि ङेकि ताम कि गोबु हिन , तुकराङ क्यानि हाक कोदु क्यानि सि थुसित सिनि सोवा तोप ।⁵फिकि तिवातानि च्याङ्से लाका किइ दोङ तेमे खिरे तुज्येला च्याङसे थतोङ । ⁶खिरे सुङ नाम्लाङ काटिन तानि लुसित । खिराङ छा थनि छाटक जोबु दगे मिन , चिन्दिङ मितिवाला च्युक क्यानि कालेन कि गोबु हिन सिनि खिरेकि सेसा ।⁷तुखिकसकि ङेकि कला तेरिक काच्या सिउइ । खिराङतानि ङे ङिङ्ज्येबु नुक्तिवा चावा कन्ज्यकला मोवा वतुप लाका किरुप हिन । ⁸ति लाका किरुप सिनि ङेकि तिला खिरे चाला ताङिन चिला सिसिन खिरेकि ङेरे ग्यालुप कला हाक कोसित खिरेकि सेम्ला सेम्सो कि थुसित सिनि । ⁹खिरे नाङ्ला मोवा ङिङ्ज्येबु नुक ओनेसिमसतानि ङेकि तिला खीरेचाला ताङु हिन । तिकि दगे वतुप तरि काच्ये तिवा खिराङ्ला सिउइ ।¹⁰ङा तानि गबु दाल्जा उरिस्तार्खसकि खिराङला दाक्पि ताङु वे , वारनावासकिदिङ मर्कुसकिदिङ (अभिबादन ) वे । सिकि ठक्ला खिरेकि का ङेनि सिदु वे । हुतुङ ति खीरे चाला लेप्सिन खीरेकि गासो श्युसा । ¹¹तेमे युस्तस सिरु यसुकि साङ खीराङला ताङु वे । कन्ज्यककि ग्यालखापकि चेताङ क्याबुकि दाल्जा दि क्याजिक हिन । तिवा दि ङेकि सेम्सोकि दाल्जा च्युङु वे ।¹²इपाफ्रासकि खिराङ्ला गासो क्याबु वे । दिङ तिवि नाङिकिदिराङ मिच्यिक चावा कि लाका किरु मि हिन । दि खिराङ्ला सवा देपुपला नाम्लाङ लाका किउइ , चिला सिसिन कन्ज्यककि नावा दगेराङ खिराङ तिरिक हुतुङकि सेम किइ लाङ थुवा । ¹³दि काच्येला ङा तिकि (साक्षि) च्युङु वे , चिलासिसिन ति खिरेकि ठक्ला , लाउडिकियाकि तिकि (खातिर) क्योङ्बु लाका किउइ । ¹⁴ङिङ्ज्येबु (चिकित्सक ) लुका ताङ डेमासकि खिराङ्ला गासो टुङु वे ।¹⁵लाउडिकिया ला वतु नुक्तिवा ताङ नुफासर ताङ तिकि खाङ्बाला वतुप्ति क्ष्योक्षोककि गासो कि । ¹⁶खिरे पार्ला ति ले रासिमा लाउडिकियाकि क्षोछोक्ला रकुप तेमे लाउडिकिया नेसुर लेबु लेननाङ खिरेकि रसा । ¹⁷अर्खीप्पसला सिसा खिरेकि कन्ज्यकला ङेदु लाका तिवाला क्योलुप नावा ला नासाम तोङ ।¹⁸दि गासोकि लेन ङा पावल दाक्पि लाक्पा थनिराङ टिबु हिन । ङे च्याताक तिवाला नासाम ज्यक । खिराङ्ला काटिन वे ।

1 Thessalonians

Chapter 1

¹पावल सिलास ताङ तिमोथि नेसुर थेस्लोनिकि तिविकि च्युखाङला कन्ज्यक ताङ चावा येसुकि काटिन ताङ लोदिमु ।²खिराङ तेरिकिकि ओरुङ तानि ³ओरुङ तेरिककि नाम्लाङ कन्ज्यकला थुचिछे तेर्गोक्यु तेमे अरे मोवा तेरिकल्ला नासाम तङुइ । ओरुङ नाम्लाङ अरे कन्ज्यक्ला ओरे चावा येसुला वतुप तिवा मोवाकि यक डिक्च्ये ताङ लाका ताङ हुतुङकि सेम कि ।⁴कन्ज्यककि ङोङ्ज्ये क्याबु नक तिवा खिराङ्ला खिराङ्ला काताङ्गुप् नक ङाला च्या चे । ⁵खाङसिसिन अरे लेन ल्यामु खिरे चाला सुङ क्या मिन , ङारकि चेङि थुला तेरिक लोपु हिन । खिराङ्ला सिनि ङेराङ चिनक मितिवा हिन सिनि खिराङ्ला छ्या वे ।⁶खिराङ्ला अरे चावाकि छ्यादेन्दुप दगे किरुब तिवा गाल्सुङ चुकक्यानि खिरेकि दुक्पाला सुङ ङेसुङ तेमे गालाबुताङ चेङि थु ल्हासुङ । ⁷तुक क्यनिराङ खिराङ तेरिक माकेडोनिया ताङ अखैयाला मोवा किरुप् तिवा तेरिक कि कुङ्ला ल्हादिमु गाल्सुङ् ।⁸खिराङ नेसुर कन्ज्यककि सुङ माकेडोनिया ताङ अखैयाला खुन्गालुप् मिन । हिन्सिनाङ खिरे मोवा केन्वाङ फेलु वे । तिकि किसाला ओरुङ्ला काङ सिगोबु मेत् । ⁹अरे ठक्ला तिवा दाक्पिराङ सिउइ ना तिविकि ओरुङला चिनक क्यानि नासाम तागुप वे , च्युक क्यानि खिरेकि दोला साङ देपुप् ज्याङ्नि ल्यामु कन्ज्यककि लाक किरुप सोसुङ । ¹⁰तेमे तिकि पेजा नाम्लाङ उगुप् ल्हाहि वे तिला श्याप नेसुर सेन्बु लाङ्सुङ । ति हिन येसु तिकि ओरुङ्ला हुङु जिवा नेसुर थार्वा तेर्क्यु ।

Chapter 2

¹नुक तिवा खिराङ दाक्पुला क्ष्या वे खिराङ्ला ङिरे उङदाङ यक मेदुमिन , ²ङिरेकि तङ्ला राङ दुक्पा खुरुप काचे खिराङ्ला क्षया वे ङछा मेदुप किताङ क्यासुङ ङिराङ खादाप बोबि पार्ला खिराङ तानि कन्ज्यक कि लेन ल्यामु सिरुप्ला चावा कन्ज्यक ला ङार्मा गाल्सुङ ।³खाङ सिसिन ओरे गङ्बा मिदुप ताम नेसुर मिन ना मेचेङा जुनाक ज्वप् नेसुर लेपुप् हिन ,। ⁴तेमे चुक क्यनि कन्ज्यककि ओरुङ्ला लेन ल्यामु बिन्दुप् मि दगे ला सेम्ला लानि बिन्दुप वे , तुक क्यानि राङ ओरुङ मिला मन , तजोला अरे सेम्गि खक्पा ल्हाप कन्ज्यकला गालोङु सिनि ताम किउइ ।⁵खिराङला क्ष्या वे ङिरे कि नाम मोतुप् माक्या , ना देर्पा ठक्ला जिनक राङ माजो कन्ज्यक पाङुप वे । ⁶ङिरेक मितिवा नेसुर सोवा माछाल , खिराङ नेसुर तेमे तेमे ज्येन तिवा नेसुर तजोला ङिरेकि चावा कि प्रेरित तिवा दगे ला उदेक किर्मुतिवा हिन सिथुप्सुङ ।⁷दिकि छापुला ङिराङ खिरे चाला दाक्पि पेजा तिवा सेम श्वप मामा दगे बोल्मु च्युङसुङ । ⁸तुक क्यानि खिराङ्ला ङिरे च्याम्बा तिङ्मु च्युङु वे , ङिराङ खिराङ ताङ चावा कन्ज्यककि लेन ल्यामु कोतुप् क्याजिक मिन तेमे अरे मिजि कोतुप् ति गा वतुप हिन, खाङ सिसिन खिरेकि ङिरे ठक्ला उदेक ङिङ्ज्येबु गालुप् वे । ⁹खाङ सिसिन नुक तिवा ङिरे यकताङ दुक्पा खिराङ ला सेम्ला ङिरेकि खिराङ् ला चावा कन्ज्यककि लेन ल्यामु श्येतिन ओरुङ खिराङ सितिङ् खुर्बु मोडो सिनि ङिरेकि नुप ङिन यक क्याबिन ।¹⁰ङिरेकि खिराङ मोवा किरुप तिवाला ताङ चेङि , दिक्पा मेतुप् ताङ किताङ क्यासुङ सिरुप् ताम्गि पाङ्बु खिराङ बे तेमे चावा कन्ज्यक गाङ वे , ¹¹खिराङ्ला क्ष्या वे पापा दक्पुजिकि दाक्पि पुज्युङ पुम्ला क्याबु दगे । ¹²ङिरेकि खीराङ् तेरिगला गागठा ताङ सेम्सो बिदिन , तेमे दाक्पि ग्याल्खाप ताङ मोवा ला कातोङ्गुप् चावा कन्ज्यक कि सेबु खामु गाल्नि युसिनि गाङ्बा किउइ ।¹³दिकि ठक्ला ओरुङ चावा कन्ज्यकला नाम्लाङ थुचिछे तेर्क्यु नाम खिरेकि ङिराङ नेसुर चावा कन्ज्यक सुङ ङेन्सुङ , तिला खिरेकि मि ताम ला मि हिन्सिनाङ चावा कन्ज्यककि सुङ दगेला लासुङ ।¹⁴नुक तिवा , खिराङ चावा येसुला यहुदिया ला हतुप् चाावा कन्ज्यककि क्ष्योछोग कि लामु सेतुप् गालुप वे खाङ सिसिन तिवाला यहुदि नेसुर दुक्पा ङेतुप दगे खिराङ्लाङ खिरे मितिवाराङ दुक्पा बिन्सुङ । ¹⁵दि यहुदि तिविराङ चावा येसु ताङ लुङ्देन लापुप मितिवा तेमे ओरुङ्ला श्यारकि कन्ज्यकलाङ गामोलोङु , तेमे तेरिक मिति क्ष्यला डा ज्यगु । ¹⁶तिवा नाम्लाङ तिवि दिक्पा नेसुर केङुप्ला ओरुङ्ला यहुदि मिन्दुप तिवा थार्वा मेङेसित् सिनि ताम कि मिजिउइ । तिवि खाला ङेर्मा लेपुप वे ।¹⁷नुक तिवा ओरुङ थिङमे सेम ला मिन , क्षारुपला टालुप वे , तेमे ङिरेकि खिराङ ठेतुपला शक्षोक्षो उदेक नावा क्याबिन , ¹⁸खाङ सिसिन ङिराङ् खिरे चाला हुङुप् सेम किउइ , ङा पावल नाम्लाङ ख्यरे चाला हुङुप छाल्सिनाङ शैतान कि ङिरे लाम क्योर्सुङ । ¹⁹अरे चावा येसु हुङ्दाङ कि तुज्येला खोकि चाला अरे रेवा ताङ सेम किर्मु ताङ तेमे सोवा कि उश्या खिराङ् राङ मिन्ना ? ²⁰हुतुङ्ला खिराङ राङ ङिरे सोवा ताङ सेम किर्मु हिन ।

Chapter 3

¹ङेरेकि ज्येन आला माथेक्सिमा एथेन्सला चिकराङ देदु ल्यामु लासुङ । ²खिरेकि मोवाला रंबु जोसिन खिराङ्ला सेम सेम्सो तेरु सिनि ङेरेकि ङेरे नुक तिमोथिला ताङिन चिला सिसिन तिमोथि दि मि हिन । ³दि दुक्पा नेसुर सुङ फारछुर मिकिसित सिनि ओरुङ्ला का ताङु हिन ।⁴हुतुङराङ् ङेरेकि तङ्लाराङ खिरे पार्ला ङेराङ दुक्पिकि चाला वे सिनि सिक्याबु हिन , खिराङ्ला छ्याराङ वे हादा दि दुक्पा लेसुङ् । ⁵दिकि किसाला थेक्राङ मुथुबु मोवाला श्येबु दाङ खिराङ्ला खक्पा ल्हानि ङेरे (मेहेनेत) तिजराङ डिदे सिनि ङेरेकि तिमोथिला तिङु हिन ।⁶तजोला तिमोथि खिराङ् नेसुर मोवा दाङ् च्याम्बाकि लेन खुन लेसुङ् खिराङ तानि ङेरे ल्यामु नासाम तिवा वे । च्युक क्यानि ङेरेकि खिराङ्ला ठेदु नावा किउइ । ⁷दिकि किसाला , नुक तिवा , ङेरे तेरिक सेम च्येदिताङ् दुक्पा ला खिरेकि मोवा नेसुर ङेराङ्ला सेम स्वप ङेदु वे ।⁸हुतुङराङ खिराङ चावाला खिला देसिन , ता ओरुङ् हुतुङ शेन्बा वे । ⁹खिरेकि किसाला ङेराङला वदु सेम येङिला कन्ज्यककि गमाला ङेराङ च्युक क्यानि कन्ज्यक्ला थुच्ये बुलुपजा ? ¹⁰खिरे च्याङा ल्हादाङ खिरेकि मोवाला चिनक काच्ये दि चेजिक वे , ति तेर थुश्यित सिनि नुप ङिन ङेराङ कास्ये क्यानि संवा देक्यु ।¹¹ओरे कन्ज्यक , येसुकि खिरे चाला हुङु गो पेनि तेर्सित । ¹²चावाकि तेरिक मि तिविकि पार्ला च्याम्बाला आला च्युङ्नि फेलिन डोसित च्युक क्यानि ङेराङ खिरे क्ष्यला किउइ । ¹³ओरे चावा येसु कन्ज्यककि चेङि मितिवा तानि हुङसिन ओरे पापिकि चाला खिराङ्ला चेङिला खादा मिन्दुप जो ।

Chapter 4

¹तिङ्ला नुक तिवा , चावा येसुला ङेराङ खिराङ्ला सेम्सोदाङ येन्देन तेर्क्यु च्युक क्यानि मिजि क्योङ गोबु हिन , च्युक क्यानि चावा कन्ज्यकला गालोङगोक्यु सिनि किरेकि ङेराङ् नेसुर श्येसुङ , ति श्येबु सिना आला क्याबु मेत् । ²चिला सिसिन , ङेरेकि चावा येसु नेसुर खिराङला बिन्दुप टो तिवा खिराङ्ला छ्या वे ।³दि कन्ज्यककि नावा हिन , खिराङ् दाक्पुला चेङि जो , लाका मेदुप नावा नेसुर थारे देत । ⁴च्युक क्यानि ताङ्देन क्यानि दाक्पि पेर्मि तिवाला लिङगोक्यु सिनि तेरिककि श्येसा । ⁵चावा कन्ज्यकला ङोमेसेबु ज्येन मिरिगतिविकि दगे यग्ला श्युनि मिन । ⁶दि काच्येला सिकिसाङ मिला दिक्पा मिकिसित दाक्पि नुक्ला मेलेवा मिकिसित चला सिसिन दि तेरिककि छापुला चावाकि लिङुइ च्युक क्यानि ङेरेकि खिराङ्ला तङ्लाराङ जिवा कुदु वे ।⁷चिला सिसिन कन्ज्यककि ओरुङ्ला मेचेङिला काताङु मिन, दजोला चेङिला का ताङु हिन । ⁸तिक किसाला , सिकि दि मिन सिउइ तिकि मि तिवाला मिन, कन्ज्यकला मिन सिउइ , सिकि खिराङ्ला दाक्पि थुचेङि तेर्क्यु ।⁹नुक तिविकि च्याम्बाकि कला खिरेकि खाङ टिक मोगोउइ । मिराचिगि राङ्साला च्याम्बा किरु कला खिराङ्ला कन्ज्यक नेसुर लाबु वे । ¹⁰हुतुङला खिराङ माकेडोनिया ला वतुप तेरिक नुक तिवाला क्याबु दगे ङेराङ खिराङ्ला का किउइ नुक तिवा हारुङ् आला कि । ¹¹ङेरेकि खिराङ्ला का क्याबु दगे सेम्सोला देत् , दाक्पि लाकाला सेम ग्याकुताङ दाक्पि लाक्पिकि लाका किरु का तेर्क्यु । ¹²दुक कि मोवा सिना फिला वतुप तिवा सिना ल्यामु क्यानि मिजि क्योङ थुवा , चिला सिसिन खिराङला चिन्दिङ काच्ये मेत्पा मेङ्सित् ।¹³नुक तिवा दि ङ्यालुप् तिविकि कला खाराक्पा देत् सिनि ङेराङ सेम मिकिउइ चिला सिसिन रेवा मेदुप मितिविकि दगेराङ खीरेकि सुर्ता कि मोगोसित । ¹⁴येसु श्यिनि , सेन्बु लासुङ सिनि ओरुङ मोवा किसिन कन्ज्यककि साङ सु सु कन्ज्यक्ला ङ्यालु वे तिवाला लोङ्या सेन्बा जेउइ । ¹⁵कन्ज्यककि सुङ नेसुर ङेराङ खिराङला दुक सिउइ ओरुङ सु शेन्बा वे कन्ज्यक हुङु उङ्दाङला थार्क्यु , ओरेकि चिन्दिङ तुज्येला शिनि गालुप् तिवाला ग्याल मुथुइ ।¹⁶चावा दाक्पुराङ वोवो सोवा , थुचे वोरु ,(तुरहिक)कि वोरु तानि हुतुङ तेमे चावाला श्येप तिवा तङ्ला लाङुइ । ¹⁷तजोला ओरुङ सु थार्नि वे तङ्ला खुन गालु तिवा तानि छ्याजिक मुक्पाला ठिक्युइ तेमे ओरुङ नाम्लाङ कन्ज्यक तानिराङ हुङुइ । ¹⁸तिकि किसाला सुङकि मिराचिगि राङ्साला सेम्सो बिन ।

Chapter 5

¹नुक तिवा खिराङ्ला तुज्ये ताङ (रितु)कि काच्ये टिगराङ गोबु मेत् । ²खाङ सिनिसिन खिरेकि राङ तेरिक श्येबु ना चावाकि हुङ्दाङ नेबि उगुब् कुज्येन दगेराङ हिन । ³खिरेकि लोदिमु ताङ ज्यिवा मेत सिइ किरुप् बेला जुबु वतुप सिइदाङ खिरेखाला च्युक क्यानि तोङ्थुक्यु ।⁴हिन्सिनाङ नुक तिवा कुन्ज्येन दगे हुङ्गुप्ला खिराङ नाक तिगिला मेत् । ⁵खाङसिसिन खिराङ तेरिक ठ्याछ्यालिकि सेम्सो तिवा हिन । ओरुङ नुप्कि गिपा तिवा मिन । ⁶तिकि किसाला ओरुङ ज्येन मितिवादगे माङ्याला तेमे लानि देकि , तिवा दगे तेमे गेर्पु देक्यु । ⁷खाङ सिनि सिसिन ङालु तिवा नुप्लाराङ ङ्याल्ग्यु थुनि जितुप तिवा नुप्लाराङ जिउइ ।⁸हिन्सिनाङ ओरुङ गिपा तिवा हिन् । तिकि किसाला गेर्पु हिन तेमे मोवाकि छाति-पाता तिवा कोन तेमे तङि उश्या तिवा कोन । ⁹खाङ सिनि सिसिन कन्ज्यक कि ओरुङ्ला जिबि ल्हा मिन ओरे चावा येसु नेसुर ल्यामु डोसित् सिनि दामु हिन । ¹⁰कन्ज्यक ओरुङ्ला सिन श्येप हिन तेमे ओरुङ नेबिसाङ जिबा मेता देगोक्यु तेमे ङ्यि लक्सिमा साङ कन्ज्यक तानि थार्क्यु । ¹¹तुक क्यानिराङ खिरेकि ताङ्ला क्याबु दगेराङ क्यानि दक्पुचिकराङ क्यानि सेम्सो ल्यामु कि ।¹²नुक तुवा खिरेकि ङारला किरु तिवि खाला खिरेकि ङार तेरुप्ला चावाकि खिराङ्ला थाका तेङ्ला वतुप सेम दिमु हुङुला का तोङ गोक्यु । ¹³ङेरेकि खिरे यगि कि किसाला थेन्बु ताम्देन कि नासाम लाङुङ । खिराङ तेरिक लोदिमुला देत् । ¹⁴नुक तिवा खिराङला मितिवा तानि डिकुप् ज्यिवा कुतुप् मेलेवाला ल्यामु जब ङार मेतुप् तिवाला हिन सिनि सिरुप् तेरिग तानि मुथुबु सेम तेर्क्यु ।¹⁵ल्होसा मेलेवा नक सिनि मेलेवा माकि तेमे नाम्लाङ मिरा चिकराङ क्यानि तेरिक्ला ल्यामु किसा । ¹⁶नाम्लाङ ल्यामु किसा । ¹⁷ङा मोसोवा सोवा तोप् । ¹⁸तेरिक ताम्ला थुचिछे बुला चिला सिसिन खिराङ चावा येसु नेसुर कन्ज्यककि नावा हिन ।¹⁹थु चेङिला मासे । ²⁰लुङ्देन लापुप तिवाला ङेप्च्ये माकि । ²¹तेरिक ताम्ला खक्पा ल्हो काङ ल्यामु वे ल्यामु नुक तिला क्ष्यो तिराङ कि । ²²तेरिक मेलेवा यक तिवा तोङ ।²³लोदिमु कन्ज्यक कि दाक्पिराङ खिराङ्ला ल्यामु क्यानि चेङि जोसित् तेमे खिरे तेरिक थु उ ताङ उङम्बुला ओरे चावा येसु कि हुङ्ताङ्ला दिक्पा मेदा देसित् । ²⁴खिराङ्ला कातोगु ति किताङ ल्यामु वतुप वे ख्योकि राङ ठिम किउइ ।²⁵नुक तिवा ङाला मोपर किसा । ²⁶नुक तिवा ङेराङ्ला चेङि ङि्ज्येकि गासो किसा । ²⁷ङा चावा नेसुरर खिराङ्ला गोङ्बा किउइ तेमे दि लेन नुक तिवा तेरिककि रानि ल्हासित । ²⁸ओरे चावा येसुकि काटिन खिराङ् तानि वसित् ।

2 Thessalonians

Chapter 1

¹पावल , सिलास तेमे तिमोथि नेसुर कन्ज्यक अरे पापा ताङ कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट थेसलोनिकि क्ष्योछ्योकला । ²कन्ज्यक अरे पापा ताङ कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट नेमा काटिन ताङ लोदिमु गिउ ।³नुक तिबा , अरेकि ला कन्ज्यकला नाम्लाङ थुछिछे सिगोच्यु खाङसिनि सिसिन दि ल्यामु वाइ । खाङसिनि सिसिन मोबा आला क्यानि वाइ । तेमे खिरे नाङला तेरिक ला दाक्दाक्पि ङ्यिङजे वाइ । ⁴तिकि किसाला अरेकि तिबि ति गुबु ताङ मोबा क्याबु ति कन्ज्यकला क्ष्योछ्योक पारला खिरेकि किरोक्याबु तुलुप तिबा दाङ दुक्पा ङा गा क्यु । ⁵दि कन्ज्यक दाक्पि ङ्यिङजेकि चिह्न थोङथोङ वाइ । सि किसाला खिरे कन्ज्यक ग्याल्खोप ति ल्यामु डिउ । ति ग्याल्खोप लागिला खिराङ खिरेकि दुक्पा क्यानि वाइ ।⁶खिराङला दुक्पा तेरुप तिला दुक्पा तेरु ति राङ कन्ज्यक ख्यिङजे हिन् । ⁷तेमे येशु ख्रिष्ट देयवाचेन नेमा द्येवाचेनकि थु मि ङार्मा क्यानि कन्ज्यक चाला । ओङसिन ओरुङला दुक्पा ङेनु तिबाला डेल्ग्यु । ⁸सि कन्ज्यकला ङु मेसे तेमे तिबिकि तिला अरे कन्ज्यक येशकि लेन ल्यामु सेम मिकिउ, तिबाला बार्नि वातुप मे नाङला ङ्यार्मा लकित ।⁹तिबिकि कन्ज्यक तेमे खो कि ङार्माकि सवा बुलुप कि लागिला लेपुजाइ । थोर देनि आदा साला साक सिदुप छ्योर्पा ङ्येकित । ¹⁰खिरेकि यिरे ताम ला मोबा क्यासुङ । तिकि किसाला ङे ताम मोबा किरुप तिबाला ङे ल्हामु ति ल्हाल्हाबा जेउ । तेमे खेरि सन्त नेमा गा लाङुप गिउ । खोला ति छि गिउ ।¹¹दिकि लागिला यिराङ खिरे लागिला इरेकि सवा तापु वाइ । खाङ इरे कन्ज्यककि खिराङला खिरे ताम किरु उङु जोसित तेमे ल्यामु ला खिरे खिरेकि सेम ताङ मोबा थेर यक ङार्मा खिरे स्यिनसित । ¹²अरे कन्ज्यक ताङ कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट कि दाबुकि किसाला अरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्टकि मिन खिराङला ल्यामु जोसित ।

Chapter 2

¹ता नुक अरेकि चावा येशु हुङुकि कला ङा सिउ । ²खिराङला सिसाङ काङ हाङ क्यानि फार छुर मिकिसित तेमे थु नेसुर तेमे सुङ नेसुर मोबा क्यिसा ।³तेमे सिसाङ फार छुर कि मुथुप्सित खिराङ ला चिला सिसिन मेललेबा लाका किरु मि मालेबु साक चावा दि मेङु । ⁴दि हिन कि गेरिक यि क्यि हतु बुलिन वतु कन्ज्यक सि किरुप सवा देपिन किरु तिबा हिन मि स्वाक देपिन वतु कन्ज्यक तिबि ल्यामु मिन सिनि सिउ ।⁵खिराङला ङेकि साबु ताम दि सेम्ला । ⁶तिला तिवेला टानि ज्याकु वदे तुज छेसिमा गिउ । ⁷चिला सिसिन यिनि वतु मेलेवा लाकाकि तेमे तिला टा ज्याकु वाइ च्यिगि टागु ति मालेपा क्यानि ति मेङु ।⁸तेमे ति लाका मेलेबा किरुप ति गिउ तेम चावा कि थनि राङ सेक्यु तिला । ⁹ति लाका मेलेबा किरु मिति डेनाक्पि यक् खुर्नि गिउ ङार्म ङार खुर्नि गिउ । ¹⁰तेमे नासा गालु मि तिवाला ना तोङु सिनि गिउ । चिला सिसिन तिकि ल्यामु लाम्ला मा स्यु ।¹¹ति किसाला तिबाला नातोङु सिनि लाका सेम तिबाला मोबा किसित सिनि । ¹²चिला सिसिन मेलेबा यक् ला स्युबु दाङ मेलेबा मोवा किरु तिवा छा देदुला थोङसित ।¹³चावा कि ङिङ्ज्ये क्याबु नुक तिबि कि चावा ला खिरे ला थुछिछे तेर्गो । चिला सिसिन खिराङला थु चेङि मोबा नेसुर ताङि कि डाल्बा दगेराङ काताङु जाइ । ¹⁴अरे लेन ल्येमु नेसुर चावा येशुकि सवा ङेता क्यि सिनि खोकि तिराङ्ला दिकि थाकाला का ताङ्सुङ् । ¹⁵तिकि क्यिसाला ता नुक् तिबो, थिला देत्, सुङ् ताङ् ङिरे टिबु थेप् नेसुर खिराङ्ला लापु ताङ्बोकि क्यिताङ् तिबाला जिम्नि ज्यक् क¹⁶ता ओरुङ्ला ङिङ्ज्ये क्यिरुप् कि काटिन नेसुर नाम्साङ् मिसिन्दुप् सेम्सो ताङ् रेवा दिमु तेरुप् अरे चावा येशु ख्रिष्ट ¹⁷खरे राङ् ताङ् कन्ज्यक

Chapter 3

¹जुक्ला नुक तिव ओरे ला मोपर किसा चिलासिसिङ कोन्ज्यककि का तिव टिवु क्यानि फेल्सिद । तेमे कोन्ज्यक गालाबु हुङक्षिद सिनि खिरे पर्ला साङ ति साङगुप होदो । ²तेमे ओरुङ दुकटा दाङ मि मेलेक्पा लाका किरुप तिव तानि टालुप नो चिलासिसिन मि तेरिक ताङ क्यानि मोवा मेङ दो । ³तेमे कोन्ज्यक मोवाला खामु जल्मु गिउ चिलासिसिन खिराङला टेङपु दाङ दुक्टा नेसुर राङसा ज्योगु ।⁴ओरुङ खिराङला कोन्ज्यककि का नोप किरुप सिउ तेम दिराङ साङ नारि किउ । ⁵कोन्ज्यककि खिरे सेम दाङ ख्रिष्ट कि सहन्सिल्ला दाङ तेरिक ला गोमा किसिदा ।⁶ता नुक तिबा ओरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्टकि मिनला खिराङला का होइत खिराङला बिदुप ठिमला मिनि खिराङ छेरा क्यानि युकुब नुक तिब तानि खिराङ फाज्यक देता । खिराङला छेरसिक यासा सिनि सिक्पवुप मेद । ⁷न त ङिरे कि तिन्येराङ सामा सोबु मेद दि ति नो क्यानि ङिराङ मितिवि ला रेवा मिकिउ सिनि लाका कर्मा ति नुपङिन क्याविन । ⁸दिकि सिरु छालु ङिराङ दाङ मुल दिकि अदिकार म्यद सिनि मिन तेमे ङिराङ तिकि कोला नमुना दग्ये जप नो क्यानि हिन । ⁹तेमे खिराङ साङ निरे क्याबुप दोग्य किसा । दि सिक्याबु ति ओरुङ तानि का मेत सिरुप मिन। हिन्सिराङ ओरुङ तिवि ल्हा गाल वाइ ।¹⁰ङिराङ खिराङ दाङ क्यानि होदुप वेल ङे का विदुप वइन तेमे खिराङ साङ लाका मिकिउलो तेमे लाका मिकिवुप तिवि सामा साङ मासासिद । ¹¹चिला सिसिन लाला ति लाका माक्याब छेरा क्यानि देक्यु ला ला ति युकुइ तिनोक तिवाला चावा येशु ख्रिष्ट का तेरुप ताङ रेवा तेरुप हिन । ¹²चिला सिसिन तिविकि राङ लाका क्यानि तिवति सोनि थुनि मिजा क्योङसिदा ।¹³नुक तिव खिराङ तिव दक्पि खेप्साङ तिराङ माछोल दक्पि लाका लला नवकि ङा ङाल्सुङ सिनि मासिसा । ¹⁴ला ला कि दे रिवुप का ला मुयेन्सिन तिला ङोसेनि ज्योका तिदाङ क्यानि दाल्जा माकिसा ति ङोछा ला सोसिद । ¹⁵तेमे लाला साङ दाक्पुला दग्य राङ ङिज्य किसा ।¹⁶लोदिमु कोन्ज्यककि खिराङ ङिमा ङिन्छेन लोदिमु तेर्टो किसिग । ¹⁷ङा पावल दपि लक्पि राङ दि थुचिछे टिवु हिन् । ¹⁸ओरे कोन्ज्यक चावा येशु कि मोलाम खिराङ तेरि दाङ क्यानि होङ सिदा ।

1 Timothy

Chapter 1

¹ओरुङला थार्बा तेरुप कन्जयक तेमे अरे सेम सेम येशु ख्रिष्ट का नेसुर का नेसुर ख्रिष्ट येशुकि पावल नेमा ²मोबाला ओथुङ पुज्युङ तिमिथिला , कन्ज्यक पापा ताङ अरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट नेमा गिपा , ल्यामु किरुप ताङ सेम्ला दिमु हिन ।³ङेकि मेडोसिन ला डोसिन तिबाला सिक्याबिन खिराङ दे तेर्कित । ⁴तिबिकि दन्द ताम तेमे नाम्लाङ गिपा मिन्दु सेम ताङनि मेदेसित सिकि कन्ज्यक मोबा नेमा ओङुप कन्ज्यक किरुप सिक्बु ला दाल्जा किरुप सिनाङ ति ला मेलेबा ताम खुन्गिउ ।⁵हिन्सिनाङ का ति मेचेङ सेम लेमु ला ला साङ राबु मोबा नेमा ङिङ्ज्ये गिउ । ⁶ला ला मितिबि मेलेबा मोबा छ्योताङ ङाकिरुप तिबि तिङला ग्युरुप वइ ] ⁷तिबा रुकुपकि लोबेन ग्युप सेम किउ । तेमे तिबिकि खाङ सिबे ताङ हिन सिबे ति राङ तिबिकि मेसेउ । ⁸हिन्सिराङ सिकि ठिम तानि क्ष्येतु किबे तिकि ठिम ल्यामु हिन् सिरुप ओरुङला क्ष्या गिउ ।¹⁰⁹ओरुङला दिङ् क्ष्या वाइ कि दि ठिम ओरुङ मोबा किरुप तिबि लागिला राङ जोबु हिन् । हिन्सिराङ किरुप सिक्यबु ताम मेलेबा जप , थामु ज्याकुप मि ठिम लागिला, मेलेबा लाका किरुप मिज ताङ दिक्पा किरुप तिबि लागिला , कन्ज्यक मेतुप ताङ चेङि मेतुप तिबि लागिला दाक्पि पापा ताङ मामाला सेतुप मितिबा ला ।

¹¹दि ङाला बिदुप लेन ल्यामु नाङला वाइ ।¹²ङा अरे ख्रिष्ट येशुला थुचिछे सिउ, खाङसिनि सिसिन तिकि ओरुङला राबु जोबु वाइ । तेमे तिकि ङाला मोबा क्याबुला दाक्पि यक् किरुपला ज्याप्सुङ । ¹³ख्रिष्ट येशुला वातुप मोबा ताङ ङ्यिङजेकि खेप्तङमा कन्ज्यक अरे चाला लेसुङ । ¹⁴दि लेन रेवा किगोबु ताङ ङ्येनगोबु तेमे वाइ ।¹⁵ख्रिष्ट येशु दिक्पा तिबाला थार जितुपला दि जम्बुलिङला लेपु हिन् । ङा दि खेरला मेलेबा हिन् । ¹⁶हिन्सिनाङ दिकि किसाला ङा खेर सिना मेलेबा हिन्सिनाङ ङाला ख्रिष्ट येशुकि दाक्पि गुबु देन थुप्सित सिनि ङे कि ल्यामु ताम ङ्येसुङ । दुक क्यानि आला साक थारुप मिजि लगे ल्हादिमु र्ग्युथप्सित । ¹⁷ता दि ङिमि ग्याल्बु तिबा, नाम्लाङ मिसिन्बु । मोथोङबु दाक्पु जिकराङ कन्ज्यकला । ल्यामु डोसित । आमेन ।¹⁸ङे पुज्युङ तिमोथि क्ष्यरे लागिला तोङला क्याबु लुङदेन ला हिन सिदाङ ङा क्ष्योरुङला ङा दि का तेक्यु कि क्ष्यरेकि ल्यामु माक थामुला ग्योल् । ¹⁹खिरेकि मोबा कि ताङ ल्यामु लाता ज्यक । लाला मिकि दि तामला मेलेबा सिनि मोबा डु तिबा तिम्च्यितु वाई । ²⁰ति मि ति तिबानि हुमेनियस ताङ अलेक्जेन्डर हिन् । दिबिकि कन्ज्यकला मोबा किग्योक्यु सिरुप स्योसित सिनि ङेकि बक्सा लाक्ला ज्याकुप वाइ ।

Chapter 2

¹तिकि किसाला ङा खिराङला सिउ गेरिक मितिबि ला तिबि ला गोङबा ,सवा तोप सिनि सिउ । ²तेमे ग्याल्बु तिबा ल्यामु लाका किरुप तिवा लोदिमु वतु तिबा ताङदेन क्यानि तिबा गेरिक ङिङ साङ क्यानि मिजि क्योङु ङेसित । ³दि कन्ज्यक कि दोङला ल्यामु लगुप दोग्य वइत । ⁴कन्ज्यककि ओरुङ तेरिक मि थर्सिद ल्यामु हुङसित ताङ थर्सित सिरु मोबा किउ ।⁵चिला सिसिन कन्ज्यक ति च्यिग राङ वाइ तेमे (मध्यस्तकर्ता) दि च्यिग् राङ हिन् । मि ताङ कन्ज्यक पार्ला । ⁶तिकि कि ओरुङ गेरिक ला टाल्नि टितु मोल दगेराङ खोला बिन्सुङ । ⁷दिराङ लेन ल्यामु तिकि किसाला दक् पुजिक लेन खुङु मि दगेराङ जोनि बिदु वाइ ङा वतु कि ताम किउ जुनक मिकिउ । ङा तेपा दाङ वतु ताम्ला खिरे लोमा दि ङा राङ हिन् ।⁸v8तिकि किसाला ङा ख्यक पेजा तिबाला सिउ खिरेकि काङ मेलेबा सेम माक्याबा चेङि लाक्पा तेङनि सवा तापु दि मोवा किउ । ⁹तिकि किसाला पुमा तिबाला ङा सिउ , गेरिक जोल्मु दाङ दाक्पुला थिला ज्याङनि लाका तिबा ल्यामु मोपार सवा ताग्नि किसा । कोन्दु माज्या दबु सेर तिबा ल्यामु तानि मिद । ¹⁰हिन्सिनाङ पुमाला सहे किरुकि माज्या ताङ ल्यामु छ्या देदु लाका ला ल्यामु क्यानि ज्यका ।¹¹दक् पजिक पुमा ला ङा सिउ गेरिक का तिबा तिकि ल्यामु सित खाराक पा क्यानि । ¹²ङा पुमा पेजा ला कि बिन सिनि मिसिउ खर्खपा क्यानि गेरिक का ल्यामु क्यानि लोप सिउ ।¹³चिला सिसिन आदम दि तङला जोबु हिन । हावा ति मिन तिकि किसाला आदम दि तङला जोबु जोई । ¹⁴तेमे आदम दिकि मेलेबा लाका क्याबु मिन हावा तिकि मेलेबा लाका क्याबु जाइ । ¹⁵हिन्सिनाङ तिबिकि नाम लाङ लाका क्षेम्बु दगे चेङि थुताङ ल्यामु क्यासिन तिबिकि आङा क्येसिन तिवाला थार जिक्यु ।

Chapter 3

¹दि ताम ति मोबा किदिमु वाइ । तेमे सि विसप कि लाका किउ । सिबे ति मि ति किल्यामु लाका किरुप सेम किरुप जाइ । ²तेमे ति मिदि काङ क्यान मेबा मेतु हुङ गोक्यु । तेमे तिकि पेर्मि च्यिकराङ हुङ गोक्यु । तेमे हाक कोतु ताङ मिला ग्यासो सुथुपु हुङ गोक्यु । ³जिनि युगु खालि मिन तेमे खक्चा किरु खालेङ मिन बोल्मु गेसिक तानि लोदि देदु खाले हुङ गोक्यु ।⁴तिकि खाङबि लाका लोर्कि तिबा गेरिक ल्यामु क्यानि थोगोक्यु तेमे तिकि पेजा पुमा तिबिकि तिकि गेरिक का ल्यामु क्यानि ङेन सित । ⁵खिरेकि दाक्पि खाङबि पेजा पुमा तिबाला ल्यामु क्यानि ला मेस्येनि चुक क्यानि कन्ज्यककि क्ष्योछोग ला ल्ये ।⁶ति मि बाखारकि तेपा क्याबु मेङसित तेमे ङाराङ हिन सिरुप खालकि मेङसित । चिला सिसिन डेनाक्पि कि तिला तर्बाला माग्याक्सि । ⁷ति मि फिनेसुर लासिनाङ ल्यामु हसित चिला सिसिन डेकि तर्बाला दाङ ङछा लाङछे ताम्ला गोडोसित ।⁸तुक राङ क्यानि डिकन तिबा हाङ तिनक राङ गोक्यु आला मद मुथुङ खाले दाङ देर्पा मिकिबु । ⁹खिरेकि थोङ ल्यामु तेमा दाङ हिदु ताम ला नाम लाङ ज्यग गोक्यु । ¹⁰तङला सेम्ला लाबु हुङ गोक्यु तेमे तिबि लाकाला क्यि गोक्यु चिला सिसिन तिबा कलसित हुङु मेङु ।¹¹तुक राङ क्यानि पुमि पेजा तिबा हाङ ल्यामु हुङ गोक्यि मिला मेलेबा मिसिबु गेरिक तामला मोवा किरुप हुङ गोक्यु । ¹²डिकन तिवा दक पु जिकराङ पेर्मि वतु ताङ दाक्पि खाङला ल्यामु क्यानि रिकु ताङ ज्यकु थुपु खाले गोक्यु । ¹³खिराङ सिसाङ सि ल्यामु लाका क्याबु वाइ । तिकि मिन्दे वतुप ताङ चावा येशुला वतु तेपा ङेक्यु ।¹⁴ङा खिराङला दि ताम टिकु तेमे टिबु रेवा किउ । ¹⁵तेमे ङेकि क्यासि कन्ज्यककि क्ष्योछोग हिदुप कि का हिन ति गेरिक टिसा सिनि ख्योला ङे साबु वाइ ।¹⁶खिराङ तानि राङ ङा ङयेग्यु कि दिक्पा मेतुप कि हिन्दुप ताम हिन । येशु ओरुबु नेसुर ल्येसुङ तेमे थु चेङि नेसुर दिक्पा मेतुप हिन सिनि सासुङ देवाचेन कि थु तिवि थोङ सुङ पार्ला जम्बुलिङ ला तेपा क्यासुङ सवा पुल्नि नाम्ला गाल्सुङ ।

Chapter 4

¹दिजो बेला चेङि थु कि सिउ कि आदा साला ओरुप तुजेला ला ला मिकि मोबा किरुप ताङनि ल्यामु मिकिबु नाम्सि तिकि ताम ङेयनि मोबा किरुप तोङ । ²तिनो येदेन तिबा कि जिनोक जप नेमा गिउ । तिबि बाता ति छेद रेकु दलगेराङ गिउ ।³तिबिकि जेन्गि मिकि सेम किउ । तेमे क्योच साप तिबाङ तोङु । ति नाम ति ओरुङ ओथुङ ला मोबा क्यानि देतुप तिबाला कन्ज्यककि जोनि बिदुप हिन् । ⁴खाङसिनि सिसिन कन्ज्यककि सिक्युबु ताम तिबा दक्पुजिक ङाङ मिकिउ सिरुप मेगु ज। ⁵खाङसिनि सिसिन कन्ज्यक सुङ कि ताङ सँवा तापुप तिकि ओरुङला चेङि जोबु गिउ ।⁶तेमे खिरेकि दि ताम तिबा खिरे च्योच्या ताङ नुक तिबाला सिक्यासिन क्षोरुङला कन्ज्यक ल्यामु क्षेतु ग्युक्यु । चुक क्यानि सिसिन ख्यारुङ कन्ज्यक ताम तिङला ति यानि युनि ति येदेन ल्यामु गालुप वाइ । ⁷मोबा मेतुप सेम खुरुप तिबा , खाङ क्ष्यामेरोबु दन्त्य पे नेमा राङसा राङ देन । ति सिना कन्ज्यक मोबाला यक् किरु लोप । ⁸खाङसिनि सिसिन जुबु कुलाम कि ओरुङला ल्यामु जेउ । हिन्सिराङ कन्ज्यक मोबा ति तिबुराङ थुक गिउ ।⁹दि ताम खेर रेवा किरु ओङ ताङ मोबा किरु ओङु किउ । ¹⁰दिकि लागिला राङ अरेकि काबु यक् ताङ दुक्पा कि वाइ । खाङ सिनि सिसिन ओरुङ सेन्बु कन्ज्यक ला रेवा वाइ । ओथुङ क्यानि मोबा तिबाला दुक्पा नेमा फिला थेदुव मि हिन ।¹¹दि ताम तिबा हिन सि तेमे लोप । ¹²सिसाङ ख्यरे ओङबुला मेलेबा मिस्यिसित , तेमे ख्योरुङ मोबा किरुप तिबि लागिला ताम ला , लाका , ङ्यिङ्ज्ये , मोबा ताङ चेङि तिबि ल्हा दिमु ओङसित । ¹³ङा मेगु साक खिरेकि दोकि थेप लोपुला , टो तेरुप तिबाला तेरिला येदेन सेम क्ष्यकसित ।¹⁴क्ष्योरुङला वातुप गिपाला मेलेबा माकि । ति गिपा ति ख्यिरे गो खाला एल्डरकि लाक्पा ज्याङनि लुङदेन लापु मि नेमा ख्योरुङला बिदुप हिन् । ¹⁵ति ताम तिबा सेम्बा क्ष्यक, तिबाला नासाम तोङ खाङसिनि सिसिन ख्यरे ल्यामु यक् खिरेकि चाला थोङसित । ¹⁶दाक्पुला ताङ दाक्पि येदेनला ल्यामु क्यानि दाक्पि सेम्ला क्ष्यक । ति ताम तिबाला ङ्यिजमिटाङ् सेम्ला क्ष्यकिनदाङ ज्युक , खाङसिनि सिसिन दुक क्यासिन क्ष्यरे दाक्पु ला ताङ क्ष्यरे सुङ ङ्येदुप मि तिबा थार्क्यु ।

Chapter 5

¹मि गवला खल्ये साङ माकिसा ति दक्पु पाप दोग्य राङ हिनो दाक्पु मिनाङ टिक्चेला साङ ङयान्या माकिसा ति दक्पि निक दोग्या दाङ नाजुङमा तिवला दक्पि नुक दोग्या नोसा । ²नो मि गामा ला तानि मामा दोग्य दाङ नाजुङमा तिवाला दक्पि इजि नुम दोग्य नोसा ।³सु हुतुराङ युसिम तिवाला ताङदेन किसा । ⁴तेमे लाला युसिम तिबि ति पेजा ,पुम नाता नातिनि तिब होसिन तिबि राङ सामा साज्या तिब बिनि ताङ देन किसा चिला सिसिन सिकि कन्ज्यकला गाँ लङगुइ ।⁵तेमे हुतुराङ युसिम दि च्यिग् राङ लुकिदो, तिवि सेम्ला ति कोन्ज्यक हिन चिला सिसिन ति दि ङिन नुव कोन्ज्यक दाङ क्यु मोपर किउ । ⁶ति युसिम ति सेम जोल्मु किरुप नो क्यासिन ति पुमु ति सेप दोग्य राङ हिनो ।⁷दि ताम कि का तिव बिन तेमे तिवदि दिक्पाला मोसोर सिद । ⁸हिनसिराङ लाला कि दाक्पि ताम्जि फोगुप तिवि ला दाक्पि खाङबि ला गिज्या मारु क्यासिन तिकि दि काङ अर्था तिकि किदाङ नि नुब किमिवुप ति सिनाङ मेलेव डिउ ।⁹लो खल्सुम नि नव मिकिवुप ति सिनाङ तिकि ख्य च्यिग् राङ हिन्सिनाङ तिकि कोला ङ सिउ तिलानि युसिम कि थोक्ला ज्यगा तिनि ¹⁰हुजुमराङ ल्यामु लाका किरुप, तिकि आङ पेजा , डेन्बु दाङ चेङगि काङवा दुवुप ल्पका ल्यामु क्याबुप टुला ज्यक्का ।¹¹तेमे नाजुङमा युसिम तिवाला ति तुक माकिसा चिला सिसिन तिकि जुवि हाँबा कि ला ख्रिष्ट दाङ क्यानि थाक रिङबु डिउ । ¹²तेमे तिवि यङलोङ जेदि किरुप नोब किउ । ओदुक क्यानि तिङि ति दाङ क्यानि देक्यु । ¹³ति सिनाङ छेरा क्यानि युल युनि देतुप तिराङ मिन्जा खाले माङबु ताङ जुनोक किदुप क्यापुप लाका ला खोक्चा लोङगुप तिबि लपु मेगप ताम तिब लप्क्यु ।¹⁴ओदुक ङ चिउ नाजुडमा युसिम तिवि जेन्दि किसिद पेजा केसिदु दक्पि खाङला ल्याम क्यानि जिम्सिन ओदुक क्यानि मिला ताम किरुप लाम मोजोसिद । ¹⁵च्यिलासिसिन लाला कि एलाटङ कु तिवि तिङला ग्युर्किदो । ¹⁶तेमे लाला कि मोवा क्याबुप पार्ला युसिम पुमु होसिन तिला राङ रेवा किसिद च्यिलासिसिन छोकाङ नेसुर मोगोइ ।¹⁷ओथुङ ल्यामु तिबा ल्यामु चि किरुप लाका मेलेब ताङ जुनोक मिकुवु तेमे तिकि दुम्बा ङि ताङदेन ङेछुप ओथुङ क्यानि तिकि का ताङ लेन ल्यामु सेतुप रिक्पा ओदुप गोक्युजक । ¹⁸च्यिलासिसिन छोकेन सिउ दाइ किरुप लाङी खाल खाप्चिल मागक तेमे लाका किरुप मि तिवाला लिङगुप नो वाइन ।¹⁹च्यिक ताङ ङिकि पार्ला चोङु मि मेसिन तिवि क्यान ला हिन मिसिदा । ²⁰दिक्पा क्यानि देतु मिलाति मिज्य माङबु कि पार्ला ङेर्मा किसा च्यिलासिसिन तिङला होदुप मितिब जिवाकिसिद ।²¹कोन्ज्यक ताङ चावा येशु ख्रिष्टकि दाबुप क्याबुप देव चेनकि थु कि पार्लाङ खिराङला च्याङसे क्यानि का होरुप हिन । ²²दि का तिव खक्पा माल्हावा किटो किसा सिखाला साङ लाक्पा ज्योगुपो टिवु माकिसा मि यम्वा कि क्याबुप दिक्पा नेसुर राङसा देन च्यिलाससिसन खिराङ दि चेङे देगोक्यु ।²³खिरेकि ग्युतिराङ माथुङ च्यिला सिसिङ खिरे जुबु कि ला खिराङ चोबेलाङ नानि देतुप सिनाङ टिक्पे टिक्पे गुडुम खव तिवा थुङा । ²⁴लाला मि तिविकि दिक्पा ति मिगि थोग तेमे लाला दिक्पाति तिङल तिराङ थोगुइ । ²⁵तेमे ति ल्यामु लाका तिवा ल्यामु थोङ गुप तेमे ति ल्यामु मोथोगुप तिव साङ हिम्नि देमुथुपु ।

Chapter 6

¹यक्पु च्युङ्गुप कि ङ्यासिङ हक्ला वातुप खेर दाक्पि जिन्दाक तिबाला तेरि ल्यामु किगोबु नासाम तोङसित्, तेमे कन्ज्यक मिन ताङ येदेन मेलेबा मोडोसित । ²मोबा किरुप जिन्दाक तिबाला तिबि यक्पु तिबि तिकि इजि नुक हिन् सिज्जोला मेलेबा मिकिसित । बरु तिबिकि तिबाला आला ल्यामु किगोच्यु खाङसिनि सिसिन तिबिकि ल्यामु यक् क्याबुति ङ्येत मि मोबा किरुप ताङ ङ्यिङ ज्येबु मि हिन् । दि ताम तिबा लोप ताङ दुक कि सिनि लोप ।³तेमे लालिकि राङसा ठिम लोप्सिन तेमे अरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट ओथुङ सुङ ताङ ल्यामु थाका टिनि डप ताम मेयेन्सिन । ⁴ति मि ङा राङ हिन सिरुप समेकि बोमु गल्नि गिउ । तिकि खाङ मास्येबा गिउ । तिकि तिजो राङकि क्ष्यो ताङ ङा किरुप ताङ ताम तिबाला लानि थामु ज्याक सेम किउ । दिनोक ताम कि खनाक किरुप ओर किरुप , मेलेबा डप ताङ मेलेबा सेम किरुप तिबा । ⁵मेलेबा बोमु गालुप मि तिबाला पार्ला क्ष्यो ताङ ङा किरुप जेउ । तिबा ओथुङ ताम नेमा थारे मालु गिउ । तेमे मोबा ति क्ष्युक्पु डप दासा हिन सिनि तिबिकि सेम्ला तोङु ।⁶ता सेम नोबु तानि राङ कन्ज्यक मोबा बोमु कि ल्यामु जेउ । ⁷खाङसिनि सिसिन अरिकि जम्बुलिङला खाङ खुन मेगु ना खाङ राङ खुन डो थ्युप्क्यि । ⁸हिन्सिराङ ओरुङ तानि वातुप माज्या नेमा राङ ल्यामु ओङसित सिनि लो दिमु डि ।⁹ता क्ष्युक्पु डप सेम किरु तिबा खक्पा तिबा ल्हाप ला र्क्योक्यु , तर्बाला र्स्योक्यु तेमे आला ङा राङ हिन सिरुप ताङ मेलेबा टेमा खाप तिबि नाङला क्युकु , तेमे दिनोक ताम तिबिकि नातोङुप ताङ मेलेबा नाङला लुकु । ¹⁰खाङसिनि सिसिन दि स्यु डेबा राङ खेर मेलेबा जप ताम क्या हिन् । दि कि सेम किरुप मि ला ला मोबा नेमा थारे गालुप् वाइ । तेमे लाला ति दाक्पि दुक्पा नेसुर राङ दाक्पुला काबु लाङनि वाइ ।¹¹हिन्सिराङ ख्योरुङ कन्ज्यक मि , क्ष्योरुङ दि नेसुर थारेला राङ देना । दिक्पा मेतुप कन्ज्यक मोबा , मोबा किरुप डिकुब , ङ्यिङ्ज्ये , गुबु ताङ बोल्मु तिङला क्ष्यो । ¹²मोबा माक थोप । आला मिजिला जिम्नि क्ष्यक तेमे दिकि लागिला क्ष्योरुङला काताङु जाइ , तिकि कला पाङबु तिबि चाला क्ष्योरुङ आला ल्यामु हिदुप ताम ङ्येन्सुङ ।¹³खेरिला मिजि तेरुप कन्ज्यक ताङ पन्तियस पिलातस कि तोङला ओथुङ ताम किउ । ख्रिष्ट येशु गमाला ख्योरुङला ङा दि का नेक्यु । ¹⁴कि दि का ला अरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट मोथोङबु साक ल्यामु ताङ दिक्पा मेतुप ओङसित ।¹⁵ल्यामु खेर सिना ङार्मा , तिनि तिङ ग्याल्बु चावा तिबि तिङ ल्यामु हाजेला हिराङला छ्या देन्गि त । ¹⁶खाङ हिन्सिराङ खो क्या वाइ तेमे ला डप दासाला ठादिङि ला स्यासा देक्यु । खो ला सि साङ थोङु मेत । ना थोङ् थुप्क्यु । खोला राङ तप्ङ्देन ताङ खिरिरुप ति नाम्लाङ ओङसित । आमेन ।¹⁷दि लुङबाला क्ष्युक्पु तिबाला ल्यामु मिसिबु का बिन । तेमे तिबि जम्बुलिङ ओथुङ मिन्बु गिज्याला मिन हिन्सिराङ कन्ज्यक रेवा ज्यक सित । तिकि अरे जोल्मुकि लागिला ख्योरे गिज्या बिनि वाइ। ¹⁸तिबाला ल्यामु थक किरुप , ल्यामु यकला क्ष्युक्पु डप ,फिला थदेपु तेमे गोतुप सेम किस्यित सि । ¹⁹दुक क्यानि तिबि मिजिज ला ल्यामु लुङबि लगेराङ गिज्या रुकु । तेमे ओथुक मिजिला जिम्नि क्ष्यकु ।²⁰तिमोथी ख्योरुङला बिदुप ताम ति ल्यामु क्या जिम्नि ज्यक । रिक्पा मेतुप ताम किरुप क्ष्यो ताङ ङा ति जिनोक जोबु गिपा हिन, ति नेमा राङसा देन । ²¹दि ताम तिबा मिन सिनि चो मि तिबा लाम ताङनि मोबा नेमा तिङला गालुप वाइ । क्ष्यिराङ खेर काटिन ला देन् ।

2 Timothy

Chapter 1

¹चावा येसुला वतुप मिजि ताङ ना दगे चावा कन्ज्यकि रेवा नेसुर चावा येसुकि प्रेरित पावल । ²ङिङ्ज्येबु पेजा तिमपथिलाः पापा चावा कन्ज्यक ताङ थार्वा तेरुप् चावा येसु कि काटिन ताङ लोदिमु ।³ङेकि नुप ङिन ख्योरुङला नाम्लाङ ङे संवाला नासाम तोगिन हतुप्ला चावा कन्ज्यकला थुचिछे तेर्क्यु ,तिकि यक ङे पागावा तिवि क्याबु दगेराङ ङा रिक्पा लेमुकि किउइ । ⁴ख्यरे मिक्च्युर नासाम ताङ्नि ङा ख्योरुङ्ला डेतुप् छोल्गु तेमे ङा गा कि थुसित । ⁵गमाला ख्यरे माम बोबु लोइसताङ मामा युनिसला हतुप ख्यरे मोवा कि नासाम तागिन ति मोवा ख्योरुङ्लाङ वे सिरुप् ताम ङा मोवा किउइ।⁶दिकि किसाला ङे ख्यरे खाला लाक्पा ज्याङ्नि ख्योरुङ्ला ङेतुप् चावा कन्ज्यक कि ङेत्पाला लोङराङ मे बारुप दगेराङ जो । ⁷चावा कन्ज्यककि ओरुङ्ला जिवा किरुप थु बिन्दुप् मिन च्याम्बा ताङ ङार तेमे खाला ङेन्दुप् वे ।⁸तेमे अरे चावा ठक्ला किदुक तेरुप् ङछा माकि , तेमे ङे ठक्ला साङ ,ङा पावल ख्यो कि उबु मि मिराचिक हिन , हिन्सिनाङ चावा कन्ज्यककि ङार नेसुर दुक्पालाङ लेन ल्यामु स्येत । ⁹सिकि ओरुङ्ला चेङिला काताङनि थार्वा बिन्सुङ , दाक्पि लाका नेसुर मिन तेमे ख्योकि किरुप् नावा ताङ काटिन नेसुर ति ओरुङ्लस चावा येसुकि तुज्ये कि गमा सिना तङ्ला बिन्दुप् वे । ¹⁰हिन्सिनसङ चावा कन्ज्यककि थार्वा चावा येसुकि ओङ्दाङकि क्ष्या तेन्दुप् वे , सिकि स्याप्ला सिदुप् जो , लेनलेमु नेसुर नाम्लाङ मिसिन्बु मिजि खसुङ् । ¹¹तिकि किसाला लेन श्येतुप् प्रेरित ताङ लेपिन डप् ज्यितुप् गाल्सुङ ।¹²दिकि किसाला ङा दुक्पाला श्योरुप् वे , हिन्सिनाङ ङा ङछा मिकिउइ खाङ सिसिन ङा ख्योला ङोसेक्यु तेमे मोवा किउइ , तेमे ङा मोवा लाबु वे ख्योकि ङे बिन्दुप् तेरिक ताम्ला ति ङिमा साग लेमु क्यानि ज्याङ तेर्क्यु । ¹³चावा येसुला वतुप् च्याम्बा ताङ मोवाला ङा नेसुर कोदु हुतुङ सुङ तिवा ल्हादिमु ल्यामु श्येत । ¹⁴चिनक चिनक ल्यामु ताम तिवा चावा कन्ज्यककि ख्योरुङ्ला बिन्दुप् वे , तिला ओरे नाङ्ला देतुप् थुच्येन नेसुर नाम्लाङ बानि ज्यग ।¹⁵ख्योरुङ्ला दि क्ष्या वे ,एियाला वतुप तिवा तेरिक ङा नेसुर येम्सु क्यानि गालुप् वेः दि पोङ्जा ला फुगेलस ताङ हमोगेनस श्योर्क्यु । ¹⁶चावा कन्ज्यककि ओनेसिफरस कि खाङ्बाला काटिन बिन्दुप वसित , खाङ्सिसिन तिकि ङाला ङार बिन्सुङ् , ङे च्याताक तिवि ङछा माक्या । ¹⁷तेमे चोला ति रोम्ला लेसुङ तिकि दुक्पा क्यानि ङाला छाल्नि ङेता क्यासुङ । ¹⁸ति ङोमाला चावा कन्ज्यककि तिला काटिन बिन्दुप वसित् तेमे ख्योङ ला लेमु क्यानि क्ष्या वे , एफिससला तिकि ङाला नाबा तेरिग्ला र क्याबु वे ।

Chapter 2

¹तिकि किसाला ङेकि आङा येसु ख्रिष्टला हतुप् काटिनला रांबु जोसित । ²आला किदुककि पार्ला ख्यरेकि चिनक ताम ङेतेसुर कोदुप् वे चेन मितिवाला साङ लोप थुपुप् मोवा किदिमु मितिवाला बिन ।³चावा ख्रिष्टकि माक्मि दगे राङ क्यानि ङे कला दुक्पा खुर । ⁴माक्मिला मिन टिकुप् गालुप् लाला ज्यान्दा दाक्पि मिजिकि ज्येन मिला मोश्योरु तेमे ज्यिन्दाक छोल हुङ थुसित । ⁵लाला चिमिला बो लाङ्सिन तिकि ठिम दगे माज्येबा उश्या ग्याल्मु थुप् ।⁶दुक्पा किरुप् श्यिङ नेवा दाक्पि डु ङेथुप् गोक्यु । ⁷ङेकि साबु ताम्ला नासाम तोङा चिले सिसिन चावा कन्ज्यककि खीराङ्ला तेरिक् ताम्ला नासाम ङा तेर्क्यु ।⁸ङेकि लेन ल्यामुकि लेन्ला सिक्याबु दगेराङ दाउदकि गिपा तोङा । ⁹ति ताम्ला ङे दिक्क्ष्येन दगेराङ ताबु वे तेमे चावा कन्ज्यककि सुङ ताबु ठक्ला दुक्पा खुर । ¹⁰तिकि किसाला दाम्बुप् ङा ताम सेउइ तिबिकि नाम्लाङ मिसिन्बु ताङ येशु ख्रिष्टला हतुप थार्वा ङेसित ।¹¹दि ताम किदिमु वेः ओरुङ खोतानि राङ श्यिसित ,ओरुङ खो तानि राङ सेन्बु लाङुइ । ¹²अरेकि हिन सिक्यासिन , अरेकि साङ ख्यो तसनि ग्याल्खाप्ला ग्याल्बु किउइ । अरेकि ख्योला मिन सिक्यासि , ख्योलि साङ ओरुङ्ला मिन सिउइ । ¹³ओरुङ मोवा किदिमु माच्युङ्सिन , ख्योराङ मोवा किदिमु वे , चिला सिसिन ख्योकि दाक्पुलाराङ मि सिमुथुइ ।¹⁴तिवाला दि ताम तिवा नाम्लाङ सेम्ल छोर्सित । चिक तिवाला हिन्दाङ मिन मासि सि सिनि तिवा कन्ज्यककि गमाला का बिन , चिला सिसिन तिविकि चिन्दिङ् ताम्ला ल्यामु मिकिउइ ति काच्ये तिवे कोदु मि तिवाला मेलेवा क्याजिक जेउइ । ¹⁵हिन्दुपकि सुङ ल्यामु क्यानि ङेदुप् मि ङछाला मोश्योरु यक्पु दगेराङ क्न्ज्यककि गमाला लिङ्तुबु च्युङा ।¹⁶मोवा मेदुप् ताम तिवाला तोङा , तिकि खिराङ्ला हादा साक मोवाकि लाम्ला तिक्युइ । ¹⁷तिविकि सुङ सइनकि मोतोरु मा दगेराङ छार्नि डिउइ । तिवि नाङ्ला हुमेनियस ताङ फिलेतस हिन । ¹⁸ति मितिवा हुतुङ् नेसुर फार तोर्नि वे तिविकि येसुकि सेन्बु लाङु तङ्लाराङ च्युङ्नि सिदुजै सिक्यानि ज्येन तिविकि मोवा हिन्दे मिन्दे सिरुप् जोबु वे ।¹⁹दि ज्ये तानि राङ कन्ज्यककि राबु डाम्जि ति नाम्लाङ लुक्यु , "कन्ज्यककि दाक्पि तिवाला ङो श्येक्यु " "सिकि ख्योकि मिन लिङुइ, ति तेरिक दिक्पा नेसुर फाजेक थारे लुसित् । ²⁰छ्युक्पि खाङ्बाला सेरताङ ङुलकि ङेक्यक तिवा क्याजिक मेङुइ ,ति खाङ्बाला थाला ताङ श्यिङकि ङेक्यकगाङ गिउइ , लाला तिवा ल्यामु लाकाला लाला तिवा मेलेवा लाकाला थक्यु ²¹लालाकि मेलेवा लाकाकि थनि दाक्पुलाराङ चेङि जेउइ सिसिन , ति फजेक ज्यगु , ज्यिन्दाक ताङ चिन्दिङ् ल्यामु लाकाला सिनि च्युङु ल्यामु ङ्येक्यक च्युङुइ।²²ज्येदाकि सेम नेसुर थारे देत्, चेङि सेमकि कन्ज्यकक्ला मोवा किरु तिवा तानिराङ दिक्पा मेदुप् , मोवा , च्याम्बा ताङ ङिङ्साङ तिवा छोल । ²³कुबा ताङ रिक्पा मेतुप् टिताङ तिविकि हिन्दाङ मिन सिरुपकि ताम तिवा खुन गिउइ सिसिन दाक्पिराङ श्येनि तिवा नेसुर थारे देत् ।²⁴कनज्यककि यक्पु तिविकि थामु ग्यागु मेङुइ , तिवा तेरिक्ला सिनि ङिङ्ज्येबु लोप् तुबु गु थुबु हुङ गोक्यु । ²⁵ख्योला मिन सिरुप् तिवाला ज्यापु क्यानि ल्यामु जो गोक्यु । कन्ज्यककि तिवाला हिन्दुपकि रिक्पाला ताङ्तोङ तेर्क्यु । ²⁶तेमे दुक्टेकि दाक्पि सेबा क्योलुप् सिनि जोबु तर्बा नेसुर थार्नि तिवि तिविकि रिक्पा ग्यर्सुङ ।

Chapter 3

¹हिन्सिनसङ दि श्येसा , तिङि ङिमा तिवाला ज्यिबा लाङ्दे तुज्ये गिउइ । ²चिलासिनि सिसिन मितिवा दाक्पुलाराङ ङिङ्ज्ये किरुप तिवा , गिज्याकि ङिङ्ज्ये , ज्येन मिला मेलेवा सिरुप् , पापा मामिकि सिक्यासबु मेङेदु , मेचेङि , ³दाक्पि किच्योला ङोङ्ज्ये मेतुप् , क्योङ्बु , दाक्पि थुला ल्यामु क्यानि ज्यक मुथुबु , ल्यामु सेम मोडोबु , ⁴मि गिज्या लानि मेतेरुप् , दाक्पि दिराङ हिन सिरुप् , कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये सिनसाङ माङ किर्मुला देतुप् छोलु हुङुइ ।⁵तिवा मोवा नाङ्ला थोगिनक हिन्सिनाङ दिकि ङारला इमा मिकिउइ दि मि तिवि चाने फाजेक देत् । ⁶दि मितिवि नाङ्ला लाला मितिवा खाङ्बा खाङ्बाला श्युनि कक्पिकि क्याबु नावा नावि दिक्पा किताङकि हाम्बा कि दोबुप् कुवाकि ओङ्ज्येन्ला श्योर जिक्यु । ⁷दि पुम तिवा नाम्लाङ ताम श्याबा लोपुप् छोलिन किनक ,हिन्सिनाङ नाम्लाङ हुतुङ च्युला हुङ मुथुपु ।⁸च्युक क्यानि थानेस ताङ याम्ब्रेस मोशाकि खाला लोबेन तिवा हुतुङ ताम्ला खालाङ्गुप्ला लाङ्गु तिवि सेम कोलप् गालुप् वे । ⁹दि मि तिवा आला गमाला डोमुथुउइ , चिलासिसिन तिविकि कक्पु ति दि मि ङिला तगे तेरिक मिला क्ष्या गिउइ ।¹⁰हिन्सिनाङ खिरेकि ङे येन्देन ,ङे किताङ , तेन्दक, मोवा ,ङिङ्ज्ये , खाला ङेदुप् ङार , ¹¹दुक्पा तेरुप , तेमे एन्टिओखिया ,आइकोनिया ताङ लश्त्राला ङेखाला लेपुप् ताम तिवा दिमु क्यासुङ । ङेकि तिनक दुक्पा तिवा सहेक्याबिन तेमे चावाकि ङाला तेरिक नेसुर ताङ्नि बिन्सुङ । ¹²चावा येसुला कि गोबु नाङ्ला देतुप् मि नाम्लाङ दुक्पाला श्योर्क्यु । ¹³डा मितिवा ताङ (ठगि ) तिवा तारुङ मेलेवा किउइ । तिविकि ज्यान्ला (पथभ्रष्ट ) जेउइ तेमे ज्यन नेसुर तिवाङ (पथभ्रष्ट) डिउइ ।¹⁴हिन्सिनाङ ख्योरुङदि दि लापुप् ताम मोवा राबु ताङ मोवा क्याबु ताम्ला दि श्येसा चिला सिसिन ख्यरेकि दि ताम सिनि श्याबु जै। ¹⁵खिराङ्ला छ्या वे टिक्पे नेसुरराङ खिरेकि चेङि (शास्त्र) श्येबु हिन । तिकि किसाला खिरेकि चावा येसु नेसुर रिक्पा वतुप सिउइ ।¹⁶तेरिक (धर्मशास्त्र )कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये नेसुर गालुप् हिन । तेमे दि लोपुप्ला हाकेरे किरुप् किरुप्ला दिक्पा मेतुप दासाला (तालिम ) तेरुप्ला क्ष्योकि येत गिउइ । ¹⁷चिला सिसिन कन्ज्यककि मितिवा तेरिक ल्यामु च्युङ्नि तेरिक ल्यामु लाकला ल्यामु हुङ थुसित् ।

Chapter 4

¹चावा कन्ज्यककि चाला सेबुताङ श्येप तिवा सेन्बु खामु किरुप छालु वे , चावा येसुकि चाला ख्योकि उङ्दाङ ताङ ख्योकि ग्याल्खाप ला ल्हाइ ताङ ङा खिराङ्ला दि का तेर्क्यु ²सुङ श्येत , डिकुप् ताङ मिडिगुप् तुज्येला गिउइ तेरिक गुबुप ता येन्देन नेसुर लेमु जो , ओरुङ देन्दुप् टो बिन ।³तिनक तुज्ये गिउइ , तजोला मितिवि हुतुङ येन्देन हाक कोमुथुबु , तेमे दाक्पि हाम्बा दगे येन्देन तेरुप लोबेन तिवा क्योर्नि देक्यु । ⁴तिविकि हुतुङ ताम्ला दाक्पि नाम्ज्यक उप्क्यु तेमे पे तिवा ङेक्यु । ⁵हिन्सिनाङ ख्योरुङ यरिक ताम्ला च्याम्बा कि , देक्पा खुरःश्येबु लाका कि, दाक्पि यक सिदा कि ।⁶ङा गमा नेसुर राङ ज्यिवाला विन्दुप् तेमे ङा छालुप् तुज्ये लेपुप् वे । ⁷ङेकि उदेक लेमु माक थापुप् वे: ङे क्ष्यानि सिदुप् वेः ङेकि मोवा ला दनि ज्याकुप वे । ⁸ङे ठक्ला दिक्पा मेतुप उश्या ज्याकुप वे , ति उश्या दिक्पा मेतुप ठिमकि केङुप चावाकि उङदाङ्ला ङिङ्जयेबु नासाम तोङुप् तेरिक ला तेरक्यु ।⁹चो आछेवे तिजोराङ टिबु ङेचेला हुङुप छोल , ¹⁰खाङ सिसिन षेमासकि ङाला ताङसुङ । दि तजोकि जाम्बुलिङ्ला ङिङ्ज्ये क्यानि थेस्लोनिकिला गालुप वे । क्रेडन्स गलातियाला गालुप् वे तेमे तितसति दलमातियाला गालुप वे ।¹¹लुका क्याजिक ङा तानि वे । मर्कुसला ख्योरुङ तानि टिनि श्यक , चिलासिसिन यक्ला ति ङे ठक्ला थक्दिमु वे । ¹²तुखिकसला ङेकि एफिससला ताङ्गुप् वे । ¹³ख्योरुङ हुङ हुङला ङेकि त्रोआसला कार्पस चाला ताङज्याकुप थालु ताङ क्ष्यो तोवा , उदेक क्यनि किकि थेप जोल्मु तिवा खुर्नि श्यक ।¹⁴तमौटे अलेकजेन्डर कि ङाला किताङ मोवाला क्याबु वे । चावा कि तिला ख्यरे यगिदगे गिपा तेर्क्यु । ¹⁵ख्योरुङ तितानि च्याङ्से देत् , चिलासिसिन दति अरेकि सुङ खाला उदेक क्यानि लासुङ । ¹⁶ङे तङि लाक्लक ला सिसाङ तानि माबिन , तेमे तेरिक ङाला ताङ्सुङ तिवाला तिकि ङेवा मफक्सित ।¹⁷हिन्सिनाङ चावा ङे चाला लानि देसुङ तेमे ङाला ङार बिन्सुङ् , तेमे ङा नेसुर लेन ल्यामु श्येतुप क्ष्येसि तगे डोथुप्सित तेमे तेरिक जे मितिवि कोतु ङेसित् । तुक क्यानि ङा तागि खानेसुर श्योर थुप्सुङ । ¹⁸चावा कि ङाला तेरिक यक नेसुर ताङ्तोङु तेमे ख्योकि देवाच्येनकि ग्याल्खापला ह्रकित् । ख्योला सवां वसित । आमेन।¹⁹प्रिस्किला आकिलास ताङ ओने सिफरसकि ख्ङ्बा ला गासो श्यप सिनिबिन । ²⁰इरास्तस कोरिन्थिला राङ देसुङ , हिन्सिनाङ त्रोफियसला ङेकि नानि वतुप कि किसाला मिलेसला ताङ्नि ज्याकिन । ²¹खा ग्याकुप सिना तङ्ला राङ ङेचाला हुङ्गुप् छोल । युबुलसकि खिराङ्ला गासो श्यप ताङ्नक ,तुक क्यानिराङ तेमे पुडेस, लिनस, क्लौडिया ताङ तरिक नुक तिवालाङ । ²²चाावा ख्यरे थुताङ देसित् । खिराङ्ताङनि काटिन वसित् । आमिन ।

Titus

Chapter 1

¹कन्ज्यककि यग्पु चावा येसुकि प्रेरित् पावल कन्ज्यक नेसुर दाम्बुप् मि तिविकि मोवा ताङ हुतुङ हिन्दुप्कि येन्देनला थाका ज्वप् सिनि चिनक मोवा थनि डिग्मु किउइ, ²नाम्लाङ मिसिन्बु हुतुङ्कि मिजिला, जुनाक मोजोबु कन्ज्यककि तेरिक सिना तङि लोग्मुकि तुज्ये सिना तङ्लाराङ ना क्याल्सुङ। ³हिन्दुप् तुज्येला, अरे थार्वा तेरुप् कन्ज्यककि का दगे क्यानि ङाला लेन लेमु श्येतुप् सिनि बिन्तुप् लेन नेसुर खोकि दाक्पि सुङ लेमु क्यानि क्ष्या तेन्सुङ।⁴ओरुङ तेरिककि मोवाला हुतुङ्कि पुज्युङ तितसला पापा कन्ज्यकताङ अरे थार्वा तेरुप् चावा येसु नेसुर कार्टिन, च्याम्पा ताङ सेम येङि। ⁵हारुङाङ् माच्युङु लाका तिवा ख्यरेकि ल्यामु जो सिनि ङेकि ख्योरुङ्ला का बिन्दुइ् दगरेाङ क्यानि तेरक ग्यासाला गमा लाम किरुप् तिवाला कातोङ सिनि ङेकि ख्योङ्ला क्रेटला ताङ् ज्यागु हिन।⁶क्यान मेतुप् गमाकि लाम् क्ष्या देन्तुप्, पेर्मि चिगि ख्या, दुग्टे ताङ मेलेवा लाका किरुप् नेसुर् थसरे देनि मोवा किदिमु पुज्युङ पुम तिवा हुङ्गोक्यु। ⁷कन्ज्यककि खाङ्बि नाङि ठिम्ला दिग्पा मेतुप् च्युङुला क्यान मेतुप्, दाक्पि सेम्ला ज्यगु, ङेर्मा मिकिवु, छ्याङ आराक् मुथुङु, थामु माग्यागुताङ हाम्बा मिकिबु हुङ गोक्ग्यु।⁸हिन्सिनाङ तिदि डेन्बु सिनि गङ्बा श्यप्, काङ ल्यामु वे तिकि दाल्जा, तेरक तानि डिगु, दिक्पा मेतुप्, मोवा कितुप् ताङ सेम ल्यामु हुङ् गोग्यु। ⁹ति रि थुबु सुङ्नाङ्ला कास्से क्यानि श्युग् गोक्यु,,चिला सिसिन तिकि चिन सुङ ति लेमु हिन ति सुङ तिवा ल्यामु क्यानि सिथुसित् , खाला हुङ्गुप् तिवाला ल्यामु क्यानि सिथुसित्।¹⁰चिला सिसिन ति ग्याक्ला दिक्याबु खाला ङेन्दुप् मि तिवा नक, तिवा तेरिक (खतना ) क्याबु मि तिवा नक। तिविकि सुङ तिवा काङ लाका कि मिदुक्। तिविकि मि तिवाला जुनाक जोनि मेलेवा लाकाला टिक्यु। ¹¹तिवाला क्योर् गोक्यु। तिविकि ङछा लाङ्दे लोपु मेङु ताम तिवा लाप्पिन्दाङ मि खाङ्बा ना ताङ तेर्क्यु।¹²तिवि नाङि येन्देन् वतुप् मि कि सिक्याबु वे, "क्रेटकि मि श्यरारा जुनाक ज्वप् तिवा, मेलेवा जिवालाङ्दे पालाङ ताङ छेरे ख्वक्पा वतुप् तिवा हिन्।" ¹³दि सिटिङ ति हुतुङ वे, तिवाला क्योङ्बु क्यानि थाका जो, चिला सिसिन तिवाति मोवाला ल्यामु क्यानि डो थुसित्।¹⁴यहुदि तिविकि हुतुङकि सुङ ताङ पे नेसुर् ग्युर्नि गालुप् मि तिविकि का तिवाला तुज्ये माक्युरा।¹⁵चेङि वतुप् तिवाला थाम्जये तिवा चेङिराङ हुङुइ, मेचेङि ताङ मोवा मिकिबु तिवालाति चिन्दिङ चेङि मेङुउइ। तजोला तिवाला ति सेम् ताङ येन्देन् तिङ मेचेङि चुङु वे। ¹⁶तिविकि कन्ज्यकला ङोश्येबु वे सिउइ हिन्सिनाङ तिविकि लाका कि ख्योला सेम मालाङु लाका किउइ। तिवा छ्य किरुप् दगे ताङ सिक्याबु मेङेन्बु गिउइ तिकि किसाला चिन्दिङ लाका किरुप्ला लाका कि थुवु मोथोबुउइ।

Chapter 2

¹ख्यरेकि हुतुङ् डिकुप् लाकि ताम क्याजिक् किसा। ²गावा मितिवा ज्यापु, थेन्बि दासा, हाक् कोथुबु, मोवाला, ङिङ्ज्ये ताङ गुवाला हुतुङ हुङ गोक्यु।³मि गामा तिवा मेलेवा ताम लापुप् मि मिन्, नाम्लाङ दाक्पुला क्ष्येन्दक दगेराङ जो गोक्यु। तिविकि नाम्लाङ छ्याङ आराक् थुङु मेङुउइ। ⁴नाज्युङ्मा पुमा तिवाला तिविकि सेम्ला डाडा नासाम् ज्वप्ला, तिविकि दाक्पि ख्यतिवा ताङ पेजा तिवाला ङिङ्ज्ये किरुप्ला सेम् स्वप् तेरुप् , हाक् कोतुबु हुङ्गुप्, ⁵चेङि, खाङ्बि लाका ल्यामु क्यानि किरुप्, ख्य तिविकि का ङेन्तुप्ताङ तिविकि काङ ल्यामु वे ति लोप् गोक्यु, चिला सिसिन कन्ज्यककि सुङला मेलेवा मिसिसत्।⁶तुक् राङ् क्यानि ज्येदा मि तिवालाङ हाक् कोथुबु च्युङा सिनि सिसा । ⁷तेरिक्ला दाक्पुलाराङ ल्यामु लाका किरुप् मि हिन सिनि क्ष्या तेन्, ख्यरेकि लोप्सिन चेङिला, थेन्बि ठि,ख्योङ्ला मेलेवा सि मुथुपुप्न सुङ्कि ताम तिवा क्ष्या तेन । ⁸लोङ्या रिग् राङ मोगोबु छिक् तिवा ताम कि, तिकि ख्यरे खाला किरुप् छाल्सिन, अरे कला सिरुप् चिन्दिङ मेलेवा ताम माच्युङ्बा तिलाराङ ङछा लाङ्सित्।⁹यक्पु तिविकि तिवि ज्यिन्दाक् तिवि तेरिक् कि का ङेन्सित्। तिविकि तिवाला गा लोङ्गोक्यु, तिवि खाला खालेन मिकिसित्, ¹⁰काङ कुन् मिकिसित्, हिन्सिनाङ तिविकि ल्यामु मोवा तिवा छ्या देन्सित्, तिविकि अरे थार्वा तेरुप् कज्यककि अरे येन्देन ला च्युक् क्यानि हिन्सिनाङ ल्यामु जो ।¹¹ल्होसा, अरेकि गाकिइ रेवा किइ वतुप् थार्वा तेरुप् कन्ज्यक चावा येसु कि सोवा छ्यरुप् ताम्ला अरेकि गुसिन, तेरिककि चाला थार्वा खुङ्थुपु कन्ज्यककि कार्तिन छ्यारुप् वे, ¹²ओरुङ्ला दिक्पा ताङ जाम्बुलिङ्कि नावा तिवाला मिलिङु ताङ दि लोग्युला हाग् कोदु, ¹³दिक्पा मेतुप् ताङ् कन्ज्यककि सेम्गि मिजि क्योङु लापु वे ।¹⁴येसुकि ङेराङ्ला दिक्पा नेसुर् सेङे ज्वप् , तेमे दाक्पुला चिन लेमु वे ति किरुप् नावा वतुप् गोङकि मि तिवा, चेङि ज्वप् सिनि दाक्पुलाराङ ओरुङ्ला सिनि च्याक् बिन्सुङ।¹⁵दि ताम तिवा सिक्यानि सेम्सो बिनि तेरिक् का तानि ल्यामु जो । ख्योरुङ्ला सिसाङ गङ्बा मुश्युगु मिकिसित्।

Chapter 3

¹ओङ्ज्येन किरुप् ताङ ओङ्ज्येन तिविकि ओङ्ला देतुप् , तिविकि का ङेन्दुप् ताङ तेरिक लेमु लाका किरुप्ला टेगे देत्, ²ज्येन मिला मोतुप्, थपुप् मि तिवा नेसुर् थारे देतुप्, ज्येन् मितिवाला तिवि दाक्पि लाम्ला युग् चितु ताङ तेरिक् मि तिवाला च्याम्बा छ्या देन्तुप्ला सेबा तोङ।³चिला सिसिन ङेराङाङ् मेलेवा लाका कितुप्, सिक्याबु नक्। ङेराङ दुक्टे ला ताङ मिजेरला थारु हिन। ङेराङ मेरा चिगि राङ्साला मार्च्याक किरु मि हिन्।⁴चावा कन्ज्यक ङिरे थार्वाकि च्याम्बा ताङ मि छ्यला खोकि ङिङ्ज्ये थोङ्सुङ, ⁵ङेरेकि दिक्पा मेतुप्ला क्याबु लाका तिवा नेसुर् मिन, खोकि च्याम्बा दगेरा९ङ साम्बा केबि ताङ थुचेङिकि साम्बा किरुप् नेसुर् खोकि ओरुङ्ला थार्पा बिन्सुङ्।⁶कन्ज्यककि ङिरे थार्वा चावा येसु नेसुर ङिरे खाला थुचेङि आला पुसुङ। ⁷खोकि कार्टिननेसुर दिक्पा मेतुप् च्युङ्नि ङिराङ हुतङकि मिजि ङेतुप् हिन्।⁸दि सुङ तिवा मोवा किदिमु वे। ख्योङ दि ताम तिवा कास्से क्यानि बारु ति ङा नावा किउइ, कन्ज्यकला रेवा ज्याकुप् तिवला खोकि तिविकि तिविकि चाला ज्याकुप् लेमु लाका नेवा तिविकि सेम् ग्योप्। दि तरिक ताम तिवा मि तिवाला गोबु ताङ ल्यामु हिन ।⁹ठिमकि कुबाकि दगे मेतुप् ताम तिवा किरुप्, गिपा तिवा, थामु ताङ जिङ्बाल नेसुर थारे देतु। ति ताम तिवा ति गोङ् मेतुप् ताङ चिन्दिङ लाका मेतेरु दगे नक्। ¹⁰खेप्चिक् मिन्सिन् खेप्ङि जिवा कुदु तिङ्ला खिरे पार्ला टोलुप् तिवा तेरिक्ला मिन सिसा, ¹¹दि श्येसा दिनक मि हुतुङ्कि लाम नेसुर् सेम नागाल्नि लाम् ताङु वे, दिक्पा किइ दाङ दाक्पुलाराङ क्यान जुउइ वे ।¹²तजोला ङा अर्तिमास मिन्सिन तुखिमसला ख्यरे चाला तोङु, टबु क्यानि निकोपोलिस्ला श्यक, त्येरुक्ला ङेकि गुन्ला देतु सिनि नावा क्याबु वे। ¹³टिवु किसा, ठिम्कि श्येबु जेनास ताङ अपोल्लोसला तिवाला गोबु तेरिक् बिन्तोङ्।¹⁴अरे मि तिवा माच्युङा मेङुप् तिवा क्योलुप् ताङ लेमु लाका तिवाला दाक्पुराङ श्युग् गोक्यु, चिला सिसिन तिवा ति डेल्वा मोगोरुप् दोङ्बु दगे मुच्युङ्सित्।¹⁵ङा तानि वतुप् तेरिक् कि खोरुङ्ला गोङ्बा श्युवा ताङु वे । मोवाला ङेराङ्ला ङिङ्ज्ये किरुप् तिवाला गङ्बा श्यप् सिक्यानि नाङ। खिराङ तेरिक तानि कार्टिन वसित् । आमेन ।

Philemon

Chapter 1

¹चोन्खाङ्ला वतुप् येसुकि पावल ताङ् ङेरे नुक् तिमोथि नेसुर् ङेरे छ्याजिम लाका किरुप् ङिङ्ज्येबु दाल्जाला, ²तेमे अरे नुम् अफ्फिया ताङ अरे छ्याजिक लाका किरुप् दाल्जा अर्खिप्पस् तेमे ख्यरे खाङ्बाला वतुप् जोम्खाङ, ³कन्ज्यक पापि नेसुर् ताङ अरे चावा येसु नेसुर् कार्टिन ताङ लो दिम्ज्ये!⁴ख्योला मोपार्ला नासाम् तोङ्सिन् ङा नाम्लाङ् कन्ज्यकला थुचिच्ये बुल्ग्युई। ⁵चावा येसुला वतुप् खयरे मोवा, च्याम्बा ताङ ख्यारेकि ज्येन मोवा किरुप् मि तिवाला ख्यरेकि क्याबु च्याम्बाकि कला ङेकि कोतुप् वे । ⁶चावा ताङ् ओरुङ् तानि वतुप् तेरिक ल्यामु ताम तिवा ताङ रिक्पानेसुर् ख्यरेकि चावाकि लाका कि थुसित् सिनि ङा मोपार किउइ। ⁷चिला सिसिन ख्यारे च्याम्बा कि ङाला आला सेम येङि ताङ सेम च्याङ्से बिन्दुप् वे । चिला सिसिन नुक, ख्यरेकि मोवा किरुप् मि तिविकि सेम सेन्बु जोबु वे।⁸दिकिसाला, ख्यरेकि काङ कि गोबु हिन, ति ताम ख्योङ्ला का तेरुप् सिनि चावा ने ङाला ङार ङेसुङ। ⁹च्याम्बाकि किसा ङा पगावा पावल, येसुकि ङा मिराचिक् चोनखाङ्कि मि, ङा खिराङ्ला गङ्बा श्युउइ,¹⁰ङा ङे पुज्युङ ओनेसिमसला मोपार किइ वे, चोन्खाङ्ला वसिन ङा तिकि पापा हिन्। ¹¹चिला सिसिन ख्येप्चिक् ति मि लाका मेतेरु मि वतुप् हिन्, हिन्सिनाङ हादा ति मि ख्योरुङ ताङ ङाला ङिकारला लाका तेरुप् मि च्युङु वे । ¹²ङा तिला, चिन्दि ङे सेम हिन ति दि ख्यरे चाला तोङिन वे। ¹³ङेकि चोन्खाङ्ला लेन् ल्यामु श्येतुप् लाका किटो किरुप्ला सिनि ताला ङा तानि राङ् ज्यगु छालिन।¹⁴ख्यारेकि कि सिमाक्याबा ङा चिन्दिङ लाका मिकिउइ, चिला सिसिन् ख्यरेकि ङाला सिनि चिन्दिङ लाका किदाङ कि सिनि मिसिउइ ति सिना ख्यरेकि राङ सेमनेसुर् क्याबु लाका ति ङा नावा किउइ। ¹⁵ता तिकि नाम्लाङ्ला सिनि तिकि ङेसित् सिनि राङ तिला उकुर्जिक् ख्यरे चाने थारे गालुप् नक्। ¹⁶ता मिराचिक यग्पु मिन, यग्पुसिना साङ चेक क्ष्येबु नुक सिनि लसा । ङा तिला ङिङ्ज्ये किउङ ख्यरेकिङ तिला ङिङ्ज्ये किसा । ख्यरेकि तिला जुबुला ताङ चावाला वतुप् दगे क्यानि ङिङ्ज्ये किसा।¹⁷तिकि किसाला, हुतुङ ङाला लाका किरुप् दाल्जा सिनि लाङ्सिन तिलाङ ङाला दगेराङ क्यानि लसा। ¹⁸हुतुङ तिकि मेलेवा लाका क्याबु वसिन् ङाला क्यान चु तेमे काङ ज्येल गोबु वसिन ङे ज्येलगोबुला ज्याङ नाङ्। ¹⁹ङा पावल, दाक्पि लाक्पिकिराङ दि टिगिन् वे, ति छ्यावा ति ङा च्याल तेर्क्यु । ख्यरेकि दाक्पि मिजिला चो छ्यावा ज्येल गोबु वे सिनि ङा मिसिउइ । ²⁰नुक्, ङे सेम येङिला सिनि चावाकि लाका क्या नाङ;चावाला ङे सेम् साम्बा जोनाङ ।²¹ख्यरेकि ङे बिन्दुप् का हुतुङ्राङ ङेन्ग्युसिनि ख्योरुङ्ला ङा दि टिश्यु टिगिन् वे । ङाला मोवा वे, ख।यरेकि ङेकि सिक्याबु ताम सिना साङ आला लाका ककिउइ सिनि । ²²ङाला सिनि खाङमिग् चिक् टेगे जोसा, चिला सिसिन ङाला रेवा वे, ख्यरे मोपारकि किसाला टिबु राङ ङ ख्यारे चाला हुङ तुक्यु।²³चावा सिनि ङा तानि चोन्खाङ्ला देतुप् इपाफ्रासकि साङ ख्योङ्ला गङ्बा श्युवा ताङु वे। ²⁴ङा तानि छ्याज्यिक् लाका किरुप् दाल्जा तिवा मर्कुस, अरिस्तार्खस, डेमान ताङ लुका किसाङ गङ्बा श्युवा ताङु वे । ²⁵अरे चावा येशुकि कार्टिन ति ख्यरे ला तानि देसि। आमेन।

Hebrews

Chapter 1

¹गेर सिना थाल्याला कन्ज्यक मि पार्ला लुङ् तेम्बा लापु मि तिबा तानि ताम क्या सुङ्। ²तेमे दि तुज्येला दि कन्ज्यक खरेकि पुज्युङ् नेसुर ताम किउ च्यिलासिसिन गेरिक कि ओङ्ज्येङ् बिदु ह्ये। ³ति राङ् कन्ज्यककि सोवा दाङ सिरु छालु ताम हिङ्। खरेकि ङार कि सुङ् नेसुर गेरिक जिम ज्यागु ह्ये। खरेकि तेपा सुद्धै क्यासिमा तेमे ग्याल खाप्ला गाल्नि देतुह्ये।⁴खो थुकि मि तिबा सिने साङ बोबु गाल्नि ह्ये च्यिलासिसिन ति मि ङेदु ह्ये तेमे तिबि कि बिन्दु मिन सिना साङ् ल्येमु ह्ये। ⁵काङ थु मि तिबाला नाम लाङ् दुक साबु कोतु ह्ये। हारिङ ङा ख्योरे पापा हिङ् ख्योरुङ् ङे पुज्युङ् गालुह्ये।⁶लोङ्राङ् कन्ज्यककि सिउ गेरिक सिना तङ्ला जाबुलिङ्ला खबु थु मि तिबिकि ङे सवा बुल्गोक्यु। ⁷थु मितिबाला कन्ज्यक कि दुक सासुङ् खरेकि मे नाङ् नेसुर थेनि थु मितिबा थुजोसुङ्।⁸तेमे पुजुङ् तिला दुक सिनोक अरे कन्ज्यक ख्यरे कि बिन्दु कि दुक्पा ति राङ् तिङि कि ङिमा हिङ्। ⁹ख्यरे कि दिक्पा हलुप तिला ङिङ्ज्ये किउ तेमे दिक्पा मेतु तिला खकचा किउ। तिकि किसाला ख्यरेकि ङिङ्ज्ये कन्ज्यककि ख्योरुङ्ला ओङ बिनि दाल्जा जोबुह्ये।¹⁰तेमे चावा कन्ज्यक ख्यरेकि राङ गेरिक देवाच्येङ् दाङ् जाबुलिङ् जोबु हिङ्। ¹¹तिबा गेरिक नासा डिउ हिङ्सिनाङ् ख्यरे लाका ति गेरिक लुक्यु। ¹²तिबा गेरिक कोन्दु माज्या दगेराङ् च्याम्ग्यु। ख्यरे कि तिबाला माज्या दगेराङ् पाटे कि तेमे माज्या दगेराङ् परिवर्तन डिउ। हिङ्सिनाङ् ख्यिरे मलाम तिबा नाम लाङ्मिस्यु।¹³तेमे चिन् थुला कन्ज्यककि दुक साबु ह्ये ङेकि येङ्बा लाक्पि खाला देत् नाम सागला ङा ख्यरे डेला ख्यरेकि ख्यरे काङ्बि हक्ला तिछे साक् मोजोइ। ¹⁴काङ् गेरिक थु मि तिबा थार्वा ङेतु मिकि दाल्जा ताङु थु तिबा

Chapter 2

¹तिकि किसाला अरे कि काङ् कोसुङ् तिला राङ् देगोक्यु तिला गेरिक सिना आला रिक्पा तोङ् गोक्यु फारछुर किरु मेङ्गु। ²काङ् सिसिन थु मि तिबि क्याबु ताम ङेङ् सिङ् तेमे गेरिक गेरिक का ङेन्दु तिबा गेरिक कि क्षेत्पा ङेक्यु सिनि सासुङ्। ³ङिरेकि दिजो बोबु थार्वा तिला अरेकि माङेङ् सिनि तेमे ओरुङ् चुक क्यानि थार् थुक्यु तेमे दि थार्वा दि गेरिक सिना तङ्ला चावा नेसुर गोसाना क्याबु ह्ये। ⁴तिराङ् तुज्ये नेसुर कन्ज्यककि पात्ते मालाङ्गु लाका ङार्मा लाका तेमे दाक्पि सेम क्याबु कि मि तिबाला थु चेङ्गि ङथेत्पा तिबा बिन्सुङ्।⁵अरे कि ताम किइ हतु जाम्बुलिङ्ला कन्ज्यककि तेमे देवाच्येङ्ला थु तिबि ओङ्ज्येला ज्यागु मेत्। ⁶तिकि साटो ला लालि कि दुक् साबु ह्ये मि खाङ् हिङ् तिकि साङ् मिकि पुज्युङ् खाङ हिङ् तिला येङ्बामेतेरु।⁷ख्यरेकि मि तिबाला देवा च्येङ्कि थु सिना च्येङ्गि मिला टिक्पे जोबु ह्ये ख्यरेकि तिला ताङ्देङ सवा उस्या कोनि बिदु ह्ये काङ् ङिङ्बा क्यिताङ् लाक्पा गालु ह्ये। ख्यरेकि तिला ख्यरे लाक्पि लाका तिबि खाला क्यागु ह्ये। ⁸ख्यरेकि काङ् गेरिक ताम कन्ज्यककि ओङ्ज्येन ला ज्यागु ह्ये,च्यिलासिसिन कन्ज्यककि गेरिक ताम मिकि ओङ्ला ज्याङ्नि बिन्सुङ्। कन्ज्यककि गेरिक ला मिकि ओङ्ज्येन सिना फिला ज्याक्सुङ् तेमे हारिङ् लासिन चिन दिङ् मिकि ओङ्ला हतु दगे मोथोङु⁹ख्यरेकि थिर्मे तुज्येला सिनि देवाच्येन थुसिना च्येजिक जोबु अरेकि थोङ्गुप् मेत । ख्यो येसु हिन । चिला सिसिन ख्योकि दुक्पाताङ श्येपकि किसाला येशु ख्रिष्टला सोवा ताङ सपवाकि उस्या कोन्ग्यु । ¹⁰आला पुज्युङ तिवा सोवाला खुङसिन ख्योकि दुक्पा नेसुर तिविकि थार्वाला क्योलुप् सिनि ख्यो चिक उगुवा च्युङु हिन ।¹¹चिला सिसिन च्याक तेरुप् ताङ च्याक बुन्दुप् तिवा ङिकार दासा चिक नेसुर राङ गिउइ । तिकि किसाला ख्यो तिवाला नुक सिनि कातोङुला ङछा मिकिउइ ¹²ख्यो सिउइ ,"ङा ख्यिकि मिन ङे उज्यु नुक तिवाला श्येक्युः ङ जोम्बुप् मि तिविकि पार्नेसुर ख्योकि लु लाङ्गुइ ।¹³लोङ्या ङा ख्योङ्ला रेत्पा किउइ । लोङ्या दे ङाताङ ङे पुज्यङ पुमतिवा तिला कन्ज्यककि ङाला बिन्दुप् वे । ¹⁴तकि किसाला , तङ्लाराङ कन्ज्यककि पुज्युङ पुम तिवा श्याताङ ठागि कि बोचिक वतुपकि किसाला येसुसाङ तिराङ काच्येतिवा तिवा तानि गोसुङ । तिकि किसाला ,येसुकि शेत्पा ज्येनि शेत्पाकि ङार वतुपला मिन्सिन शैतानला ना ताङ्सुङ । ¹⁵सेत्पाकि जिवा नेसुर ताङ नाम्लाङ शैतानकि यक्पु च्युङ्नि थार्वु तिवाला पिताङ तेरुप सिनि ख्योकि दुक क्यासुङ ।¹⁶चिला सिसिन हुतुङला सिसिन ख्योकि देवाच्येनकि थुतिवाला यातेर मिकिउइ तिसिना ख्योकि यातेर किरुप् ति अब्राहामकि गिपा हिन । ¹⁷तिकि किसाला ख्योकि नुक तिवा दगेराङ च्युङु ख्योला गोबु नक । तिकि किसाला , ख्यो कन्ज्यककि ताम तिवाला च्याम्बा ताङ मोवा दिमु च्युङ्नि कन्ज्यककि बोबु क्षोने च्युङ्सुङ । तिकि किसाला , ख्योकि तेरिक नितिविकि दिक्पा ताङतङ खुङथुक्यु । ¹⁸चिला लसिसिन येसु दाक्पिकिराङ दुक्पा खुर्सुङ , खक्पा ल्हापला श्योर्सुङ ; ख्योकि खक्पा ल्हापला श्योरु तिवा दाल्जा कि थुक्यु ।

Chapter 3

¹तिकि किसाला, चेङ्ङे नुक् तिबा, खिराङ् देवाचेन्कि काताङ्बाला डाडा जबप्ला काताङ्ङु अरे छ्योने गेर्पु, प्रेरित ताङ् येशू ख्रिष्ट ला नासाम् तोङ्। ²सि कि खोला जोसुङ्, खो कन्ज्यक् कि कला मोवा कि दिमुनक्। तुक्राङ् क्यानि मोसाङ् कन्ज्यक् कि खाङ्बाका मोवा कि.दिमु नक्। ³कन्ज्यक् कि मोशाला सिना आला गेर्पु मोवा बिन्नक्। चिला सिसिन्, खाङ् बा ति सिना खाङ्बा जप् ति छ्ये हिन्। ⁴खाङ्बा तिबा तेरिक् सिकि हिन्सिराङ् जोबु गिउ। हिन्सिराङ् तिला गोबु तेरिक् सामा तिबा ति जन्ज्क् कि जोबु हिन्।⁵छ्याजिक्ला, मोशा कन्ज्याक् कि तेरिक् खाङ्बा तिबाला रेत्पा कि दिमु यक्पु दगे तिङ्ङि ङिमाला ल्हापु हपुप ताम् दगे नक्। ⁶हिन्सिराङ् कन्ज्यक् कि खाङ्बि याक् ल्हासुङ्। अरेकि तेरिक् रेत्पा तानि खोला जिम्सिन्, ओरुङ् गा दिङ् कि सि थुक्यु, ओरुङ् खोकि खाङ्बिति हिन्।⁷तिकि किसाला, थु चेङ्ङे कि साबु दगेराङ्, “हारिङ् ख्यरेकि, खोकि होरु कोसुन, ⁸खाङ् मेतुप् दासाला खक्पा ल्हाप तुजेला तिकि खाला लाबु दगे खिरे सेम खिरे सेम् मेतुप मि दगे सेम् ग्योङ्बु माजो।⁹लो खाल्ङि साक् ङे क्याबु याक तिबिकि थोङ्सुङ् हिन्सिराङ् ख्यरे पुर्खा पागाबा तिबिकि ङे खाला लानि खक्पा ल्हासुङ्। ¹⁰तिकि किसाला ङाला ति गिपा तानि दुक्पा लासुङ्। ङे कि साबिन्, ‘खिराङ् नाम्लाङ् दाक्पि सेम् तानि टो निते गालुप् हये। तेमे तिबाला ङे लाम् राङ् छ्या मेत्।‘ ¹¹ङेर्मि तु ला ङेकि ना.क्यालिन्; खिराङ् नाम्साङ् ङे रेत्पाला स्युकु मेङेउ।“¹²नुक् तिबा च्याङ्बु क्यानि देत्। तेमे खिरे नाङ्ला सुङ् खनाक्पा ताङ् मोवा मेतुप् मुच्युङ्सित्, ति सेम् तिकि थर्वा कन्ज्यक् नेसुर टाल्निते थारे दानि मोडोसुत्। ¹³ति सिना, नाम्साक्, ‘हारिङ् ङिमा’ सुरु ताम् हये, ङिमि टाङ् च्यिगि ज्यार्माला सेम्सो कि। तिकि किसाला, खिराङ्, जुनक क्यानि दिक्पा खूर्नि सेम् सेम् राबु मोजोसित्।¹⁴अरेकि थालमा नेसुरराङ् खो तानिते ज्याकुप अरे मोवाला रेत्पा क्यानि राबु क्यानिते ओरुङ् ज्याक्सुन्, ख्रिष्ट तानि ओरुङ्ला डाडा हये। ¹⁵तिकि कला, “हारिङ् खिरेकि खोकि होरु कोसिन् थामु क्याबु दगेराङ् क्यानि खिरे सेम् क्योङ्बु माजो।¹⁶ति सु हिन कन्ज्यक कि होरु कोनिते खोला खा क्यासुङ्? खाङ् तिबा तेरिक् मोशाकि मिस्र लुङ्बा नेसुर तेनि खबु तिबा मिन्? ¹⁷ति तानि खो ल्हो खाल्जिक् साक् ङेर्मा क्याबु मिन्? खाङ्ति दिक्पा किरुप् तिबा तानि ति तानि स्याब् रो तिबा खाङ् मेतुप् दासाल थोर्रु मिन्? ¹⁸तिबा खोकि ङा साप् ङिमाला स्युक् मुथुबु सिनिते सु तानि खोकि का क्यालु हिन्, खाङ् तिबा खोकि का ङेदुप् तिबा मिन्? ¹⁹रेवातुकि कि माथुबुकि किसालाराङ् तिबा खोकि रेवाला स्युक् माथूबु ङिरेकि थोङिनक्।

Chapter 4

¹ओरुङ आला च्याङसे क्या देता ओरुङ आला सुङ कन्ज्यककि ङा सप छे ना होसिङ ङाङ ङा सप मेबा ग्येगुप मोडोसित । ²च्यिलासिसिन तिबाला दगेराङ ङिराङला साङ लेन लेमु साबु हिन । कोतु छिक क्यि सुङलाङ खेप्साङ मागाल ति लेन कोतु तिबा मोबा माक्याबु राङ सहभागि गाल्नि खिराङला खेप्साङ मागाल।³च्यिलासिसिन ङिराङ तिला मोबा क्याबु हिन ति ङा सप ङिमाला ङिराङ क्युंगु, दुक्यानि तिकि सासुङ, ‘’ङेकि ङाला ङ्येर्मा लाबुला ना सोबिन् तिबा नाम्लाङ ङे ङा सप ङिमा मुस्युगु । तिकि सिक्यासुङ जम्बुलिङलाकि सुरुला राङ तिकि जोताङकि लाका खोला गालु नक । ⁴च्यिलासिसिन ङिमा दिन ला तिकि काङ साबु हये ।‘’ कन्ज्यककि ङिमा दिनला दाक्पि तेरि लाका सिन्नि ङा सोसुङ ।‘’ ⁵लोङ तिकि सासुङ, किराङ नाम्लाङ ङे ङा सप छे नाम्लाङ मुस्युगु।⁶तिकि ङा सप छे तरुङ साङ स्युगु तुजेराङ ह्ये ; तेमे आला एस्राएलि तिबिकि लेनलेमु कोसुङ तेमे तिबिकि का माङेन्बु किसाला दि ङा सप छ्ये सुङ मास्यु । ⁷‘’आरिङ सानि कन्ज्यककि लोङ दक्पुजिक निश्चित ङिमा जोनि ह्ये । आला दिनला ति दाउद तानि ताम क्यासुङ, ति तङनेसुर राङ जोबु नक, ‘’हारिङ किराङ तानि तिकि होरला किसिन , खिरे सेम क्योङबु माजो।‘’⁸च्यिलासिसिन यहोशुकि तिबाला ङा सप ङिमाला बिनु हिनसिन् कन्ज्यककि राङसा ङीमाला बातेर मिक्यु । ⁹कन्ज्यकक मितिबि चाला ङासप ङिमा हुङु ति तरुङ बाकि राङ ह्ये । ¹⁰च्यिलासिसिन कन्ज्यककि ङा सपला स्युगु, ति दाक्पुराङ दाक्पि लाका नेबा ङा सोक्यु । ¹¹तुकराङ क्यानि ङिराङ ति ङा सपला स्युगु छोल, तेमे सुङ ति का मिक्यिबु नाङला मोख्योल्सित तेसुर तिबा स्युसुङ।¹²च्यिलासिसिन कन्ज्यककि सुङ सेन्बु ताङ लाका किरु तेमे छ्या ङि हतु तरवार सिना क्ष्येतुप ह्ये तिकि थु ऊ ताङ काङला राङसा ज्यगु तेमे ति सेमगि नासाम ल्याहा थुप्कित । ¹³तङि काङ ताम कन्ज्यककि मिकला नेबा यिबु मेत । तेमे येशु गमाला तेरि ताम तिबा सेङि ह्ये तिला ओरुकि लेखा तेर्ग्योक्यु।¹⁴ङिराङ तानि ग्येर्पु क्षोने ह्ये ति दे;वाच्येन नेबा गालु हिन । ति कन्ज्यककि पुज्युङ येशा हिन । ङिरे दाक्पि मास्येबु तिबा ओरुङला सेमसो तेरु मुतुपु दक्पुजिक क्षोने ग्येर्पु मेत । तिकि सट्टाला ङिराङ तानि दक्पिजिक ह्ये । ¹⁵ति ओरुङ दगे राङ खक्पा ल्हापला गाल्नि गालुसुङ, लोङराङ येशु दिक्पा मेतुप् ह्ये । ¹⁶तेमे ओरुङ कन्ज्यककि काटिनकि ग्याल्ठिकला सेम दरो क्यानि ग्युक, तेमे मेतु तुजेला ओरुङ आटिन ङ्ये थक्यु

Chapter 5

¹च्यिलासिसिन तेरि क्षोङ ग्येर्पु तिबि पार्ने क्याला राङ लेमु हिन । कन्ज्यककि थोकतिबि लोला लाका किरु मितिबिकि छापुला तिला ज्यितु हिन । ²तेसुर तिकि दिक्पा किसाला ज्येङबा ताङ ङेयत्पा ङिर मेतुप तानि खा ज्यापु क्यानि लाका क्यि । ³तिकि किसाला तेसुर तिकि मिकि दिकि नेसुर ज्येङबा दगे तुक्राङ क्यानि तिला दाक्पि दिक्पा कि लोला ज्येङबा दिक्पा नेसुर तिला साङ दिक्पा दाक्पि किसाला ज्येङ बा तेरु क्याबु नक।⁴सुङ मिकि दाक्पि दाक्पराङ दाङदेन दगेरङ कन्ज्यककि तिलाङ काताङु ह्ये । ⁵तुक्राङ क्यानि चावाला क्षोङे ग्येर्पु जोबु किसाला न त तिकि दाक्पुला राङ तेगु हिन । बरु ति तानि ताम किरुकि सासुङ, ‘’ख्यो ङे पुज्युङ; अआङ ङआ क्ञओ पापा गालु हिन।‘’⁶राङसा दासाला साङ तिकि साबु ह्ये। ख्योरुङ नाम्लाङकि मल्किसेदेककि दर्जा दगेराङ ग्येर्पु हिन।⁷येशु जुबुला हुङ्गु तुजेला तिला स्येपनेबा ह्रकुब कन्ज्यक तानि येशु कि बोबु होर्ला दुङाल ताङ मिक्चयुर तानि मोवा तेमे निवेदन क्यासुङ । येशुकि दाङदेन किसाला तिकि गोसुङ । ⁸येशु दक्पुजिक पुज्युङ गाल्नि साङ दाक्पि खूरु दुक्पा ति काकिरु लाप्सुङ।⁹ङेबा मेतु जोसिमा येशला का हुङु तेरिला येशु नाम्लाङ कि थावा गाल्साङ । ¹⁰मल्किसेदेक दगेराङ क्षोङे ग्येर्पु हुङुला कन्ज्यककि नियुत्त क्यासुङ । ङिराङ तानि येशुकि लाला सिरु आला ताम ह्ये । ¹¹तेमे ख्यिराङ गोदु दिक्पि गालु नक , तेमे व्याख्या किरु काबु गाल्सुङ।¹²च्यिलासिसिन दि तुजेला नि ख्यिराङ लबेन हुङगोबुति , तेमे ख्यिराङ का लोङ सिसाङ कन्ज्यककि सुङकि तेम्बा ङ्याबु लोप गोकिवि । ख्यिराङ ला साब क्योङ मिङ, हमा सेङ गोकिवि नक । ¹³च्यिलासिसिन हमा क्या थुनि सुङसाङ दिक्पा मेतुपकि सुङ तानि छोर मुतु । ¹⁴तेमे सेन क्योङबु ति खामु तिबि ति च्यिलासिसिन तिबा ति खामु बुजाकि डलामकि तिबाति डेनेबा लेमु टाल्नि ज्याक थुपु

Chapter 6

¹तिकि किसाला, थल्माला लापु ख्रिष्ट कि छिक् तिबाला ताङ्निते ओरुङ् खामु डप्ला याक् कि। कन्ज्यक् ला मोवा ताङ् स्याप् याक् तिबानेसुर सेम् ग्युर्वा किरुप् कि डाम्जि ग्याकुप् याक ओरुङ् याङ्लोङ् मिकि ²तेमे बप्तिस्मा कि कला यान्देन डाम्जि, लाक्पा ज्याकुप् याक्, स्याप् मि तिबाला सेन्बु लोङुप् याक्, तेमे नाम्लाङ् च्युङ्ङु क्यानिते ठिम् कि डाम्जि ग्याकि। ³कन्ज्क् कि किसा सासिन् ओरुङ् तिवा तेरिक् किउ।⁴चिला सिसिन्, खेप् च्यिक् कन्ज्यक् कि टाक् ङेनिते देवाचेन् कि ङेत्पा ङेनिते ल्हाबु तुला, थु चेङ्ङे ला हतुप् तिला, तिबि काला नाम्लाङ् च्युङ् मुथुबु यक् हिन्। ⁵तेमे कन्ज्यक् कि सुङ् ल्यामु ताङ् हुङ्ङिन् किरुप् युक् कि ङार चाखे क्यान्। तिबि कला दि नाम्लाङ् म्याङ्ङु ताम् हिन। ⁶तेमे लुम्नि गालुप् तिबाला याङ्लोङ् सेम् ग्युरबाला खुङ् मुथुपु। चिला सिसिन तिबिकि दाक्पि दिक्पि कला याङ्लोङ् कन्ज्यक् कि पुज्युङ्ला ग्याङ्सिङ्ला क्योङ् ज्यिक्यु, तेमे खोला तेरिक्कि दङ्ला ङछा लाङ्दे जेउ।⁷चिला सिसिन् सास्यि खाला ग्यापु छ्यार्बा दि ति सास्यि कि लाङ्ङु तेमे याक् किरुप् मि तिबाला सिनिते सास्यि खाला चाबा गोर्क्यु। ति सास्यिकि कन्जयक् नेसुर मलाम् ङेक्यु। ⁸तेमे तिकि खाला चाङ् तिबा क्याज्यिक् गार्सिन् ति कोमेछेउ ति माता चाला ख्योल्ग्यु, तेमे त्यासुर तिला रेनिते क्युर्क्यु।⁹ङिरेकि दुक्यानिते, ताम् क्यासिराङ्, खिरे क्याबु ल्यामु लाका तिबिकि किसाला सेम् ल्यामु जोनिते हये। तेमे ति ताम् थार्वा कि कला हिन। ¹⁰चिला सिसिन खिरेकि खोकि मिन् कि कला छ्यातेदुप् यक ताङ् च्याम्बाला ज्येतुप् कन्ज्क दिक्पा म्यातुप् हिन। चिला सिसिन् खिरेकि मोवा किरुप तिवाला सिनि यक् क्याबु हये तेमे हारोङ् साङ् तिबि यक् किताङ् हये।¹¹तेमे ङिराङ् आला सेम् किउ, खिराङ् तेरिक्कि दाक्पि मोवाकि कला तिराङ् तेरिक् रेत्पा बिन्। ¹²तिकि किसा, खिराङ् छ्यारा माकि, तेमे मोवा ताङ् गुतेर नेसुर ठिम कि दाक्पु किरुप तिबा दगे कि।¹³चिला सिसिन्, कन्ज्यक् कि अब्राहाम ला दाक्पि ना.क्योलुप् तुज्येला खो सिना छ्ये सुङ् मेता खरेराङ् ना क्याल्सुङ्। ¹⁴हुतुङ्राङ् ङा ख्योरुङ्ला मालाम् तेरक्यु, तेमे ख्योरुङ्ला आला जेउ” सासुङ्। ¹⁵तेमे तेर्क्यु साबु ताम् ङेसुङ्।¹⁶चिला सिसिन ज्यान् मितिबिकि दाक्पु सिना छ्यानेसुर ना केल्ग्यु, तेमे ना. तिकि तिङ्ला तिबाला तिबि खादाप्ला रिकु। ¹⁷कन्ज्यक् कि दाक्पि ताम पोबु किताङ् ति सेङ्ङे क्यानिते छ्या देदुप्ला खिकि ना राङ् क्याल्सुङ्। ¹⁸तिकि किसाला, दि पोमुतुपु ताम् ङि नेसुर खोकि दुक् क्यासुङ् ति नेसुर कन्ज्यकला जुनक् किरुप मुथूपु। ओरुङ्, ज्यान्ला रेतुप्ला डप्तिबा, अरे दङ्ला ज्याङ्नि विदुप् हुतुङ् साबु द्यानि जिबुप् ला आला सम्सो थुसित्।¹⁹ओरुङ् तानि अरे थु ल्यामु दासा ताङ् रेत्पा कि थूपु दासाला तिम्बुप् हये, तिनक् रेत्पा ति गोथाल कि नाङ्लाङ् स्युक् थुक्यु। ²⁰मल्किसेदक कि दासा दगे खो नाम्लाङ् कि छ्योने गेर्पु हिदुप् कि किसाला अरे गमु थु हिदाला येशु ओरुङ् सिना तङ्ला ति दासाला गाल्नि देतुप् हये।

Chapter 7

¹दिराङ मल्किसेदेक शालेमकि ग्यल्बु , तेरिकसिना तेङगि कन्ज्यककि क्षोने नक। अब्राहाम माक्नि ग्याल्नि ग्युरिन वतुप तुज्येला मल्किसेदेककि तिला ठेनि मलाम विन्सुङ । ²अब्राहामकि मल्किसेदेकला तेरिक काच्येकि दशांश बिन्सुङ । मल्किसेदेक मिनकि तेन्दक हिन, "दिक्पा मेदुपकि ग्याल्बु ।" तिकि राङ्सा कामा "शालेमकि ग्याल्बु हिन ।" ³ख्यो पापा मेदुप् , मामा मेदुप् , पागावा मेदुप् , मिजिकि तङताङ तिङ मेदुप् मि हिन । तिसिनि , ख्यो कन्यककि पुज्युङ दगेराङ नाम्लाङकि क्षोने हुङुइ ।⁴ल्होसा दि चिनक क्षेबु मि नक । अरे पागावा अब्राहामकि तिला माक्ला ग्याल्नि खबु तेरिक काच्येकि दशांस बिन्सुङ । ⁵क्ष्याजिक्ला , लेबिकि पुज्युङतिवा कोङ्यार दासा ङेदु वे , तुवाला मितिवा मिन्सिन दाक्पि नुकतिवा नेसुर दशांस लाङ्गुप् का बिन्दुप् वे , हिन्सिनाङ तिवाङ अब्राहामकि गिपानेसुरराङ लेबु हिन । ⁶हिन्सिनाङ राङ्सा क्ष्यला , मल्किसेदेक सिकिदि गिपा नेसुर सुङ मिदुक , सिकि अब्राहामनेसुर तेरिक दशांस ङेसुङ , तिकि सुला का क्यालुप् नक तिला मलाम बिन्सुङ ।⁷मि क्ष्येकि बिन्दुप् मलामला टिक्पे मिकि मालाङगु सिनि सिरु खाङ किसाङ मेत् । ⁸दि तुज्येला श्येप मिकि दशांस लाङ्गु सिसिन , राङ्सा क्ष्यला तिकि मिङाला ति शेन्बा देक्यु सिनि दिकि क्ष्य देन्ग्यु । ⁹दिकि मिङाला सिसिन , अब्रहाम नेसुर दशांस ङेदुप् लेबिकिसाङ दशांस विन्सुङ । ¹⁰चिला सिसिन माल्किसेदेककि अब्राहामला ठेसिन लेबिकि दाक्पि पागावाकि अङ्बुला नक ।¹¹दजोला लेबिकि क्ष्योने तेरिक च्युङगुप् हिन्सिन , हारुनकि दासा दगेराङ मिदा मल्किसेदेककि दासादगेराङ राङ्सा क्षोने चिला ज्यागु गोसुङ ? ¹²चिला सिसिन जोला क्षोने जेक्युइ , तजोला ब्यबस्थाङ ज्येगोक्यु ।¹³चिला सिसिन मिराचिगि कला दि काच्ये तिवा सिक्याबुवै , ख्यो राङ्साराङ गिपाकि हिन , तिनेसुर सिकिङ् नाम्लाङ सोवा देप्सा दासाला लाका क्याबु मेत । ¹⁴तादि क्ष्या वे यहुदाकि गिपा नेसुर अरे कन्ज्यक केबु नक , हिन्सिनाङ क्षोने तिविकि खाला नाम्लाङ क्ष्या देदु मेत ।¹⁵हुतुङराङ मल्किसेदेक दगेराङ राङसा जप्तेला क्षोने लाङु सिसिन , अरेकि खाङ किइ वे ति थोङ्गुप् क्यानि वे । ¹⁶ख्यो अङ्बुकि पागावा तिवाकि दगेराङ क्षिने वबु मिनि, तिसिना ख्यो मिसिन्बु मिजिकि ङारला क्षोने च्युङ्सुङ । ¹⁷चिला सिसिन ख्योकि कला दिक्पा मेदुपकि दुक क्यानि किदुक तेर्क्युः"मल्किसेदेककि दासाला दगेराङ ख्योङ नाम्लाङ सिनि क्षोने हिन "।¹⁸लाका मेतेरुप् ताङ ख्योङबु मेदुपकि किसाला तङि का ना ताङ्गुप् वे । ¹⁹चिला सिसिन व्यवस्थाकि चिन्दिङ ताम्ला ल्यामु माजो । हिन्सिनाङ , ता हुङ्गुप् ङिमाला सिनि ङाडेन वे , ति नेसुर ति ओरुङ कन्ज्यककि चाला ख्योल थुक्यु ।²⁰तेमे दि ना नेसुर च्युङ मिन । क्ष्यजिक्ला ति ज्येन मितिवा ना मेदाराङ क्ष्योने च्युङ्गुप् नक । ²¹राङ्सा क्ष्यला सिसिन , येशु ना मेदाराङ क्षोने च्युङ्सुङ , तिकि कलाला कन्ज्यककि दुक सिउइ , " चावा कन्ज्यककि ना क्यालुप् वे , ख्योकि दाक्पि सेम मुग्युरुई , ख्योङ नाम्लाङकि क्षोने च्युङ्गुउइ । "²²ति नेसुर येसुला हुतुङकि थेन्बि ना बिन्दुप वे । ²³राङसा क्ष्यला , आला क्षोने तिवा च्युङसिनाङ शेत्पाकि किसाला तिवाला क्षोनेकि लाका क्याक्याबा कि माच्यि । ²⁴हिन्सिनाङ राङ्सा क्यला सिसिन , येशुतानि नाम्लाङ मिसिन्बु क्षोनेकि चिक दासा वतुपकि किसाला येशु नाम्ला लुक्यु ।²⁵दुक क्यानि येशुनेसुर कन्ज्यककि चाला हुङ्गुप् मि तिवाला थार्वा तेरुप् सिसिन तिवाला गङ्बा श्यप सिनि नाम्लाङ सेन्बु वे । ²⁶चिला सिसिन दुक्राङ क्यानि क्षोने गेर्पु ओरुङ्ला सिनि डिकुप् वे । ख्यो दिक्पा मेतुप् नवेः ङेवा मेतुप् , चेङि दिक्पा तिविकि ला टालुप् नाम सिना थेन्बु वे ।²⁷क्षोने गेर्पुकि दगे तङ्ला दाक्पि दिक्पाला सिनि , तितिङ्ला मितिविकि दिक्पाला सिनि ख्योकि ङिमिटाङ जिन्बा तेर मोगोउइ । दजोला ख्योकि दाक्पुलाराङ च्याक बिन्सुङ , तजोला ख्योकि दि खेप्तङ्मा नाम्लाङ सिनि क्यासुङ । ²⁸व्यवस्थाकि मितिवाला क्षोने गेर्पुला काताङुकि किसाला तिकि मुथुबु च्युङ्गुप नक । ख्यो व्यवस्था तिङला लेपुप् नाकि सुङकि काताङ्गुपकि किसाला ख्योला नाम्लाङ सिनि ङेवा मेतुप् जोबु वे ।

Chapter 8

¹ता ङिरेकि सिक्याबु ताम् ति दिराङ् हिन्। ङिराङतानि क्ष्योने गेर्पु च्यिक् हये खो देवाचेन् कि याबि छ्यला देक्यु। ²मि तिबिकि जोबु मिन्, कन्ज्यक् कि जोबु चिला चेङ्ङे दासाला खो याक्पु च्यिक् हिन्।³सिसिन् तेरिक् क्ष्योने गेर्पु तिबा ति बुल्वा ताङ् जिन्बा तिबा तेरुप् ला जोबु हिन्। तिकि किसाला खाङ्खङ् तिबा तेर्गोक्य। ⁴ख्रीष्ट जाम्बुलिङ्ला हतुप् हिन्सिन्, खो तेरिक्कि लवेन् म्येङ्ङु। चिला सिसिन् तेया टिमनेसुर बुल्वा तोङ्ङु तिबा हये। ⁵तिबिकि देवाचेन् कि ताम् तिबिति लामुसेतुप् ताङ् रिप्च्याङ्कि याक् क्याजिक् किउ। मोशाकि देसा दासा जप् तुज्येला कन्ज्यक् कि तिला जिबा कुसुङ्, कन्ज्यक् कि सिक्यासुङ्, ङेकि लाला छ्यातेदुप् याबु तिला ल्यानिते ख्यरेकि तेरिक् जोसा।⁶हिन्सिराङ् हादा ख्रिष्ट कि क्याबु यक् ति तेरि निना ल्यामु हये। चिला सिसिन् खोकि कुङ्ला देनिते क्याबु टिम तेरि सिना ल्यामु हये, तरि सिना ल्यामु नाला टिम् क्याङ्नि हये। ⁷चिला सिसिन् तङ्ङि ना तिला केन् मेतुप् हिन्सिन्, ज्यार्मा ना मोगोबु हिन्।⁸चिला सिसिन् कन्ज्यक् कि मितिबिति केन् थेप्सिमा, तेमे खोकि सिक्यासुङ्, “लोसा, कन्ज्यक् कि सासुङ, ति ङिमा ति हुङ्ङिन् किउ, यहुदी ताङ् इझ्राएलकि खाङ्बा तानि साम्बा टिम जेउ। ⁹दि ठिम् ङे कि खिरे पाप्गाबा तिबा तानि टाबु दगे मिन्, ङिन्चिक् ङे कि तिबाला तिबि लाक्पाला जिम्नि तिबाला मिस्र लुङ्बाला टिनिते गालिन्। चिला सिसिन् तिबिकि ङे ठिम् ला तिङ्माग्याप्, तेमे कन्ज्यक् सिउ, ङे कि तिबाला माल्हा।¹⁰कन्ज् कि सिउ, ति तिङ्ला ङा इझ्राएल कि मितिबा तानि ना केल्ग्यु। ङा ङे ठिम् तिबि सेम्ला ज्याङ्नि तेर्क्यु, तेमे ङा तिबि सेम्लाङ ति टिनिते ज्यकु। ङा तिबि कन्ज्याक् डिउ तेमे तिबा ङे मि तिबा डिउ।¹¹तिबा तेरिक्कि दाक्पि युल्बा तिबाला मोलोपु, तेमे दाक्पि नुक् तिबाला कन्ज्यक् ला ङुसेबा कि सिनिते सिमोगोउ। चिला सिसिन् तिबि नाङनेसुर बोबु टिक्पे तेरिक्कि ङाला ङुस्येक्यु। ¹²चिला सिसिन् तिबि क्याबु दिक्पाला ङा काटिन् किउ, तेमे तिबि क्याबु दिक्पा तिला ङा नाम्लाङ् नासाम् मोतोङ्ङु।¹³“साबा” सिसिन् खोकि ङिङ्बा ना तिला साबा जोसुङ्। तेमे ङिङ्बा गाल्निते कोमेछ्येबु गालुप्ति, तोर्नि डप् छालुप् हये।

Chapter 9

¹ता तङ्ङि ठिम् ला सवा बुल्सिन् ठिम्तिबा ताङ् जाम्बुलिङ्कि दासा तिबा नक। ²चिला सिसिन् देसा दासा जोबु नक्, तिकि तङ्ङि खाङ्मिक्ला कोपि च्येसा दासा, च्याक्चि ताङ् छ्यार्वाकि सिबाङ् नक्, तिला चेङ्ङे दासा सिनक्।³पार्दा कि तिङ्ला ज्यारमा दासा ज्यिक् नक् तिला तेरिक् सिना चेङ्ङे दासा सिनक्। ⁴तिला सेर्कि पोदेक्सा दासा नक्। तिनि नाङ्ला नाकि गाम् नक्, ति दि सेर थनि तेरिक् कोर्निते नक्। दिकि नाङ्ङि छ्यला मन्न ज्याकु ङेक्यक्, मेदक् स्यारु छालुप् हारुन् कि मेदक् कि ग्युक्पा ताङ् ना कि दो तिबा। ⁵ना कि गाम् तिकि खाला कन्ज्यक् कि सिवाकि करुबतिबा सेम् ग्युर्बा तिकि उम्निते नक्, तिकि कला अरेकि ति कला हादा तेरिक् सि मुथुपु।⁶दि सामा रिबाला टेगे जोसिमा क्षोने तिबा ङिमि टाङ् देतुप् दासाकि उकि छ्यला दाक्पि यक् किरुप्ला स्युकिनक्। ⁷हिनसिराङ् क्षोने गेर्पु ति ल्होजिक्ला खेप्जिक् क्याजिक् ति नाङ्ला स्युकिन्। तिकि टाक् खुर्निते ताक्पि कला ताङ् मितिबिकि अजान् ला क्यापु दिक्पा तिबि कला बलि तेर्किनक्।⁸तङ्ङि दासा चेङ्ङे दासाला डप् लाम् ति मापेबा साक् तेरिक् सिना चेङ्ङे दासाला डप् लाम्ति मेबेउ सिनिते थु चेङ्ङे कि छ्येङ्ङे कि छ्या तेन्सुङ्। ⁹हादाकि तुजेलति दि ति ता जिक् हिन्। बुल्वा क्याबु बुल्वा तिबिकि सोवा कि छ्येबा माक्या। ¹⁰ति नाबानाबा कि गागाटोटो ला चेङ्ङे जब तिबा तिबा ति साप् ताङ् थुङ्ङुप् तिबा क्याजिक् नक्। तिबातेरिक् ति जुबुला सिनिते ठिम् ति क्याजिक् नक्, तिला साम्बा क्यानिते माजोबा साक् च्यिगि तिङ्ला च्यिक् क्यानिते ज्याङ्नक्।¹¹ख्रिष्ट हुङ्ङुप् तुजेला ल्याबु ताम् तिबि क्षिने गेर्पु दगे क्याते लेसुङ्। खो तेरि सिना थेन्बु ताङ् चेङ्ङे दासाला स्युसुङ्, ति दि मिकि लाक्तुर नेसुर जोबु मिन्, ति दि जोबु जाम्बुलिङ् कि ताम् मिन्। ख्रिष्ट ¹²राबु ताङ् पिउ कि ठाक् थनि मिदा खोकि दाक्पि ठाक् नेसुर तिरिक्ला सिनिते खेप्तङ्मा ति तेरिक् सिना चेङ्ङे दासाला स्युसुङ् तेमे अरे नाम्लाङ् मिसिबु मिजिला जिम्निते ज्याक्सुङ्।¹³चिला सिसिन् राबु ताङ् लाङ्तिबि ठाक् ताङ् यार्मु तिबि थाल्जाम् थनि ज्याप्सिन तिबा मेचेङ्ङे डिउ, तेमे तिबि जुबुला चेङ्ङे जब् ला तिब कन्ज्यक् ला तेर्गोकिसिन्, ¹⁴तिसिना आला क्यानि अरे रिक्पाला स्याप् यक्तिबा नेसुर् चेङ्ङे जेउ तेमे सेन्बु हतुप् कन्ज्यककि यक् किरुप्ला नाम्लाङ् मिसिबु थु केन् मेता क्यानि दाक्पुला बिन्सुङ्? ¹⁵दिकि किसाला खो ना साम्बा कि कुङ्जिम् लाका किरुप् मि हिन्। दि सिवा कि किसाला पिताङ् ताङ्ङु तिबा तिबि दिक्पा नेसुर तङ्ङि नाला देक्यु कन्ज्यक् कि काताङ्ङु तिबिकि ना क्यालुप् मिसिदुप् दाक्पु ति ङेदा किसित्।¹⁶चुका सुसुन् खेनि सेम् हये, त्या ति जब् मितिकि सिवा ला हिन्सिरुप् जोगोक्यु। ¹⁷चिला सिसिन् त्या स्यिसिमा क्याजिक् सेम् किउ, तिला जब् ति सेन्बु हसा साक् ति तिकि यक् म्येङ्ङु।¹⁸तिकि किसाला तङ्ङि ना तिङ् ठाक् मेताराङ् जोबु नक्। ¹⁹चिला सिसिन् मोशा ठीम्ला हतुप् तेरिक् का बिन्सुङ्, खोकि पिउ ताङ् राबु कि ठाक्, छ्यु, मार्मु पाल ताङ् हिसप् कि मुठा थोर्सुङ्। ²⁰तेमे तिकि सासुङ्, “दि ति ठिम् कि टाक् हिन् कन्ज्यक् कि खीराङ्ला सिनि का बिनुप् हिन।²¹दुक्राङ् क्यानिते, तिकि दासा चेङ्ङे दासा ताङ् ह्र किरुप् तेरिक् सामा तिबाला ठाक् थोर्क्यु। ²²तेमे ठिमनेसुर ठागिकि तेरिक्ला चेङ्ङे जेउ। ठाक् माज्याबा क्यानि तोङ्बा मेङेउ।²³तिकि किसाला देवाचेन्ला हतुप् ताम् तिबाला लामुसेसिन् पालाङ् तिबि ठाक् थनि चेङ्ङे जोगोसिन् देवाचेन् ला हतुप् दाक्पुला तिसिला आला बुल्वा किरुप् स्योर्सुङ्। ²⁴चिला सिसिन् ख्रिष्ट लाक्पा थनि जोबु तेरिक्सिना चेङ्ङे दासाला स्युबुमिन्, ति दि हिदुप् ताम् कि ला लामु सेतुप् हिन्। खो दाक्पुराङ् देवाचेन्ला स्युसुङ्, तेमे ओरुङ् सिनिते खो हाउ कन्ज्यक् कि दङ्ला हये।²⁵खो दाक्पुला सिनिते याङ्ताङ् बुल्वा किरुप्ला सिनि त्या गालुप् मिन, क्ष्योने गेर्पु तिकि ल्होटाङ् ज्यार्माकि ठाक् खुर्निते तेरिसिना चेङ्ङे दासाला स्युबु दगे। ²⁶तिनक् हिन्सिन् जाम्बुलिङ् जोबुनेसुर खोकि छिमाल् आला राङ् दुक्पा खुर्गोक्यु। हिन्सिराङ् दि ल्होग्युकि तिङ्ला साक् छिमाल् जिक् खोकि दाक्पि ठाक् थनि दिक्पाला क्युरुला खो नाम्लाङ्ला सिनि ख्यप्तङ्मा थोङ्बा क्याबु हिन्।²⁷मितेरिक् ख्येप्जिक् सिराङ् गोक्यु, तेमे त्यासुर ठिम् गिउ। ²⁸तुक्राङ् क्यि ख्रिष्ट तेरिक्कि दिक्पा खुरुप्ला ख्येप्तङ्मा नाम्लाङ्ला सिनिते सिबु हिन्। दिक्पा तानि थापुला खो याङ्लोङ् माछ्यारु, हिन्सिराङ् थार्वा ङेतुप्ला सिनिते गुताक् क्यानिते खोलासिनि देतुप्तिला

Chapter 10

¹चिला सिसिन ठिम ता हुङुप् यक् तिबि रिप्च्याङ् क्याजिक् हिन। ति खोरुङ्राङ् हतुप् यक् तिबाति मिन्। छ्योने तिबिकि ल्होरिटाङ् तेरुप् जिन्बा तिबिकि कन्ज्यक् कि चाला डप्ला नाम्लाङ् ख्योला माक्या। ²मिन्सिया खाङ् ‘ जिन्बा तेरिक् मिकिऊ मिन् र? तिनक् च्युङ्ङु हिन्सिया, स्वाबुलुप् तिबा ख्येप्तङ्मा चेङ्ङे डिउ। ³तेमे ति जिन्बा तिबिकि ल्होरि टाङ् दिक्पा तिबाला नासम् तोङ्जिक्यु। ⁴चिला सिसिन् लाङ् ताङ् साबु तिबिकि टाक् थनि दिक्पा क्युरुप मुथूपु।⁵ख्रिष्ट जाम्बुलिङ्ला लेप्सिमा, खोकि सासुङ्, “ख्यरेकि बुल्वा ताङ् जिन्बा तिबाला माचाल्, हिन्सिनाङ् ख्यरेकि ङाला सिनि जुबु ज्यिक् टेगे जोनि बिदु वे। ⁶“दिक्पि कला ना जिन्बा तिबा तिवा, ना वुल्वा तवा ना खाङ्बि जिन्बाराङ् ख्यरेकि लाङ्सुङ्, ना ति सामा तिबा नेसुर ख्योरुङ्ला नोछिम्सुङ्।“ तेरिक् खाङ्बि जिन्बा ना ज्यान् जिनबानेसुर ख्योरुङ् गा क्यासुङ्।" ⁷तेमे ङेकि साबिन, तेप् तिबाला ङे कला टिबु दगेराङ् ख्यरे सेम्कि ताम क्याल्नि तेरुप्ला ङा दया हये।"⁸खोकि तङ्ला सासुङ्, “दिक्पि कला ना जिन्बा तिबा तिवा, ना वुल्वा तवा ना खाङ्बि जिन्बाराङ् ख्यरेकि लाङ्सुङ्, ना ति सामा तिबा नेसुर ख्योरुङ्ला नोछिम्सुङ्।“ (दिवानि टिम् नेसुर बुल्ग्यु), ⁹तेमे खोकि सासुङ्।“ ल्होसा, ङा खरे सेमक्याबु दगेराङ् किरुप्ला लेपिन्।“ ज्यार्मा याक् किरुप्ला खो कि तङ्ङि यक्ला सिदा किउ। ¹⁰ज्यार्मा ङिवा यक्ला देम्नेसुर नाम्लाङ्ला सिनि येशु ख्रिष्ट कि मिजि जिन्वानेसुर ओरुङ् खोकिति गालुप् हये।¹¹ज्यार्माला, तेरि छ्योला खामु तिबा ङिमिटाङ् कन्ज्यक् कि यक किरुप्ला टेगे देक्यु। तिकि नाम्लाङ् च्यिक्पाराङ् जिन्बातिब बुल्ग्यु, तिकि किसा दिक्पा तिवा नाम्लाङ् मोडोउ। ¹²ज्यार्मा छ्यला ख्रिष्ट कि दिक्पि कला सिनिते जिन्वा वुल्नि खो कन्ज्यक् कि लाक्पा यावा छ्यला देनि हये। ¹³खो कि डा तिबाला दक्पि तिङ्बि हक्ला माजोबा साक् खो गुनिते देक्यु। ¹⁴चिला सिसिन् खोकि जिन्बा तिबा चिथक् नेसुर राङ् कन्ज्यक् दाक्पु तेरिक् विन्दुप् तिवा नाम्लाङ् ला सिनि ल्यामु(चेङ्ङे) खाङेबा म्यातुप् जोबु हये।¹⁵तेमे थु चेङ्ङे कि ओरुङ्ला हतुप् ताम् तिबा सिउ। चिला सिसिन् खोकि तङ्ला सासुङ्, ¹⁶”ङे कि खिराङ् तानि कितुप् ना. दिराङ हिन्, ति ङिमा तिबा तिङ्ला, कन्ज्यक् सिउ। खिरे सेम्ला ङा, ङे ठिम् तिबा ज्याङ्नि तेर्क्यु, तेमे खिरे ङिङ्लाङ् टिनिते तेर्क्यु।¹⁷ङा खिरे मेलेबा यक् तिबा सेम्ला नाम्लाङ् मज्यकु।“ ¹⁸ता तिबा तेरिक् ताम् तिबा पिताङ् तेर्क्यु, त्या दिक्पाला सुन जिन्वातिबा मोगोउ।¹⁹दिकि किसाला, नुक् तिबा, ओरुङ् तानि येशुकि टाक्नेसुर तेरिक् सिना चेङ्ङे दासाला स्युकिला ङार हये। ²⁰गोयाल् ताङ् खोकि मिनि ति नेसुर खोकि ओरुङ्ला सिवा ताङ सेम्बु लाम पेनिते बिदुप हये। ²¹कन्ज्यक् कि खाङ्बाला ओरुङ्तानि छ्योने गेर्पु हतुप् कि किसाला ²²अरे सेम्गि मेलेवा रिक्पा तिबाला (छिट्काउ) नेसुर जुबुला छ्युचेङ्ङे थनि टुनि मोवाकि तेरिक् ङाऽटेङ् क्यानि ओरुङ् चेङ्ङे ङिङ् खुर्निते चाला डि।²³अरेकि लाबु रेत्पा ति राबु क्यानिते रनिते ज्यगि, चिला सिसिन ना केलुप् कन्ज्यक् ति रेत्पा कि थुपु हये। ²⁴अरेकि च्यिगि च्यिक्ला ङिङ्जे ताङ् यक् ल्यामु तिबिकि च्युक् क्यानिते सेम्सो किरुजा सिरु ताम् कला नासाम् तोङ्। ²⁵ओरुङ् ओरुङ् जोबु ति मोतोङ्, ज्यातिबिकि ताङ्ङु दगे। ति दिना ङिमा चालाराङ् हबुकि किसाला च्यिग्यि च्यिक्ला थूथू साङ् आला सेम्सो कि।²⁶दिजो हुतुङ् कि ताम् तिबा ङेनिसाङ् ओरुङ् छ्याङेनिसाङ् दिक्पा कि दे;सिन्। दिक्पा कला जिन्वा चिन्दिङ् मुलुउ। ²⁷तिकि दासाला, टिम् कि जवालाङ्दे गुताङ् ताङ् कन्ज्क कि डा तिबाला थाल्जाम् जब ङेर्मिकि जिबालाङ्दे मे हुतङ्ङि ति क्याज्कि गिउ।²⁸मोशा कि ठिम् म्येङेदुप् सुसाङ् मेरो ङि ताङ् सुम् हुतुङ्कि ताम् सिरुप तज्येला ङिङ्ज्ये मेताङ् सिउ। ²⁹कन्ज्यक्ला विदुप् तिम् कि ताक्ला ङ्यक्च्यु जब ताङ् ओङ्ज्यन् कि थूला माच्योक् किरुप् तिविकि तिसिना चोआला ङेकिताङ्।³⁰चिलासिसि दुक् सिरुप तिरुप तिबाला ओरुङ् ङुस्येक्यु, “ङयार्मा लकुप् यक ङे ति हिन्, ङा ङायार्वा लकुप” ³¹सेन्बु कन्ज्यक् कि लाक्पा स्योरुप् जिवालाङ् देताप् हिन्।³²तेमे ख्यरेकि टाक ङेसिमा साङ् आला दुक्पा ङेसिमा च्युक्यानिते जेतु ति तङ्ङि ङिमातिवाला नासाम् तोङ्। ³³खिराङ् तेरिक् मि तिवि दङ्ला माच्याक ताङ् छ्युम्दुर क्यानि तेन्ताङ् जाइ, तेमे तिराङ् तुज्ये तुज्ये खुरुप् तिवा खिराङ्याङ् हिन्। ³⁴चिला सिसिन उम्निते हतुप् तिबाला खिरेकि ङिङ्ज्ये छ्यातेन्सुङ्। दाक्पि ग्यिज्या तिबा टक्किराङ् तिला जोल्मुक्यानि जेसुङ्। ति छ्याङेनि खिराङ् तानि दि सिना ल्यामु ताङ् नाम्लाङ् दाक्पि तिराङ् ग्यिज्ये हये।³⁵तिकि किसाला, दाक्पि दिराङ् किउ सिक्बु रेत्पाला तोर्माजि, तिकिदि बोबु रेत्पा हये, ³⁶तिबाला गुताङ् कि गोक्यु। तिकि किसाला कज्यक् कि तिवाला खाङ् दि ना क्यालुप् हये, खोकि साबु दगे क्यासिमा ति ङेक्यु। ³⁷”चिला सिसिन उकुरजिक्ला हुङिन् किरुप् ति, खो च्युक्यानिसाङ् गिउ तेमे मिमु मिकिउ।³⁸ङे दिक्पा मेतुप् तिबा रेत्पा नेसुर मिजि क्योङ्ङु, ति तिङ्ला ग्युरसिन् डा ति ता नि गा मिकिउ." ³⁹हिन्सिना ओरुङ् ना डप् तिबा मिन्, तिबा नातोङ्प् छ्यला ग्युर्क्यु। तिसिना अरे थुला सेन्बुराङ् ज्यकुप् तिबि नाङ्ङिति दगे कि।

Chapter 11

¹तेमे ता मोबाति रेवा क्याबु तामतिबि लोला ग्यालु ङा डेङ हिन ; हादाक सक माथोङ्गुप घटना तिनि लोला ग्यालु प्रमाण हिन । ²च्यिलासिसिन ओरे पागाबा तिवि मोवाकिसाला राङ गालु हिन । ³मोवा तानि ओरुङ तेरिला छ्या वे, तेरिकि लुङ्बा कन्ज्यककि काला जोबुप हिन् ।ति ओरे मिगि थोङ तेरि थोङु ताम नेबा जोबु मिन। ⁴मोवा किसाला राङ् हाबिलकि कयिनकि सिना लेमु जिन्बा बिन्सुङ् ।तिकि किसाला ति दिक्पा मेतुप् गालसुङ्। दुक्यानि, कन्ज्यक् तानि तिकि जिन्बा कि किसाला तिकि कन्ज्यक् गादिङ्ङि गाल्सुङ्। तिकि किसाला, हाबिल् सिसिराङ् ति हारोङ् ताम् कि किउ।।⁵तिकि किसाला ति दिक्पा मेतु गाल्सुङ । तेसुर तिकि भेतिबि साला कन्ज्यक नेबा तिकि समर्थन ङेसुङ । तेसुर हाबिल शिनिसाङ ति थारु ताम कि वे । ⁶मोवा किसाला राङ हारुङ साक मोथुङु तामाल चावा येशुकि लेन लेमु लेमु बिनु नक । तिकि नोवाकि क्येङु ताङदेनकि दाक्पु ज्यिक टुरगेर्पु जोसुङ। ⁷मोवाकि किसाला राङ् नोवाला हादासाक् नोवाकि ताम् कि कला कन्ज्यक् कि लेन् बिदुप् नक्। तिकि स्वा तेकुप् दगे ताङ्देन् क्यानि तिकि टु जोसुङ् तेमे दाक्पि खाङबा थार्च्यिसुंङ । ति क्यानि ति जम्बुलिङला दुक्क्यानि तिकि जाम्बुलिङ्ला टिप् फक्सुङ् तेमे मोवा तानि राङ ति दिक्पा मेतुप ओङङ्येङ ग्यासुङ्।।⁸अब्राहामला का तोङसिनाङ मोबा तानि राङ ति का क्यासुंङ तेमे ति ओङङ्याङ कि किसाला ङेतु दासाला गाल्सुङ । दाक्पु केङि डोइ क्यि सुरु छ्या माङेसाङ ति डोइ देसुङ । ⁹ति मोबा कि किसालाराङ प्रतिज्ञा क्याबु लुङबा दक्पुजिक मि लुङ्बाला गाल्नि देसुङ् ।ति पाल इसहाक ताङ याकुब तानि ति प्रतिज्ञाकि ओङङ्येन कि किसाला देसुङ । ¹⁰च्यिलासिसिन तिकि जग तिबा हतु ग्याल्खाकला ल्यहि नक , ति ग्याल्खाक जब कन्ज्यक रांङ हिन।¹¹तेरि पेजा मेगुपति अब्राहाम कि जुबु च्येदि ङार मोवाकि किसाला राङ ङेतु हुन । ति आला गाबा तुजेला तिनक गालु हिन । तिबाला प्रतिज्ञा तेरु खाला तिबा मोबाकिरु योग्या गाल्सुङ । ¹²तेसुराङ स्येति तिराङ दक्पु जिक मिराङ हिन तिनेबा नाम्गि आला कार्मा ताङ ग्याम्छोकि पेग्स्याक दगेराङ पेजा तिबा क्येसुङ तिला ङो मुथुपु।¹³तेरि प्रतिज्ञा ला माङेबा तेरिकि थारे नेसुर गासो क्यासुङ । जम्बुलिङला मि लुङबा ला देतु ताङ निर्वासित क्या हिन सिनि तिबा तेरि मोवालाराङ स्यिसुङ । ¹⁴च्यिलासिसिन ति तिनक तामस्यि तिबिक्यि दक्पु जिक दाक्पि लुङबा छोलिन क्यि सिरु ताम छ्या ङेक्यु।¹⁵हुतुङ राङ तिवि क्यि दाक्पु तेनि गालु लुङबाला नासाम तोङिन किसिन तिवा ग्युर्नि ड ङेतुथे । ¹⁶तो लोङ लेमु लुङबा ताङ दे वाच्येनकि लुङबा ङेतु सेम क्यि । तिकि किसाला कन्ज्यक खीरे कन्ज्यक डला ङछा मिक्यु, च्यिलासिसिन येशु कि तिबाला सिनि दक्पुजिक ग्याल्खा जोबु ह्ये।¹⁷दाक्पि खक्पा ल्हाप तुजेला साङ मोवा तानि राङ अब्राहामकि दाक्पि इसाहाकला ज्यिन्बा तेक्सुङ, ति दक्पुजिक क्या पुज्युङ हिन तिला ज्यिन्बा तेक्सुङ । तिकि राङ ना तिबा ङेसिमा ङेतु हिन । ति तिराङ अब्राहाम हिन तिला । ¹⁸तुक साबु ह्ये, “इसाहाक नेबाराङ ख्यरे पुज्युङ पुमिकि मिङ देक्यु ।‘’ ¹⁹कन्ज्यककि इसाहाकला स्येप नेबा सेन्बु ज्यक सिरु ताम अब्राहामला छ्या नक, हुतुङ सिसिन तिक्यि दाक्पि पुज्युङ लोङ ङेसुङ।²⁰हुगु छ्यालु तुजेला इसाहाक कि मोवा तानि राङ एसाप ताङ याकुब ला मलाम बिन्सुङ । ²¹याकुब छ्ये छालु तुजेला योसेफ कि पेजा तेरिला मलाम बिन्सुङ , ग्युक्पि कोला देनि याकुब क्यि सोवा बिन्सुङ । योसेफ कि तिङमा हुङगुप ताङ । ²²मोवा तानि राङ तिकि मिस्रनेबा इस्राएलि तिबा स्युगु तामला ताम क्याबु नक तिकि अस्थि तिबाला का बिन्सुङ।²³मोशा केसिन तिला ल्याहा सुम तिला बानि ज्याक्सुङ च्यिलासिसिन ति लेमु नक ति ग्याल्बुकि काला ज्यिबा माक्या मोशा छार्सिमा । ²⁴मोवा तानि राङ फारोकि पुमकि पुज्युङ कहलाइनला माङेन । ²⁵ति किरु सिना तिकि दिक्पा क्यानि इकुर्ज्यिक गा किरु सिना कन्ज्यककि मितिबा तानि दुक्पा खुरु तामला दाम्सुङ । ²⁶मिस्रकि गिजा सिना चावा येशुला ति ङगु तुजेला खुर गोबु मेलेबा राङ तिक्यि लेमु ल्हासुङ । च्यिलासिसिन तिकि दाक्पि मिक छ्याङगप खाला सेम क्यासुङ।²⁷मोवा किसाला राङ मोशाको मिस्र लुङबा ताङसुङ । ति ग्याल्बुकि ङेर्मा ला ज्यिबा माक्या च्यिलासिसिन दक् जिक मिगि मोथोङगुप दगेराङ क्यानि सेमला ज्याक्सुङ । तेसुर ना तोङगु इस्राएलि तिबि कि दङला केबबु पुज्युङ ला रेक माच्यि सिनि । ²⁸मोवा तानि मिकि निस्तार चाड ताङ ठागि थिबा कि का ङ्येसुङ।²⁹मोवाकि किसाला ति काबु स्यिङला युबु दगेराङ लाला ग्याम्छोक स्यानि गाल्सुङ तेमे मिस्रिकि तिबि साङ तुख्राङ क्यासुङ,, तेमे तिबा नुप्सुङ । ³⁰तिबा तेरिकि ङिमा दिन साक यरिहोकि चिक्पाकि फारछुर कोर्सुङ, तेमे ति मोवा कि क्यिसाला राङ ति डिल्सुङ । ³¹राहाब स्याम्डेनकि साङ मोवाकि किसाला राङ जासुस तिबाला गा क्यानिराङ गास्यो क्याबु किसाला ति का मिकिरु तिबा तानि राङ ना ग्याल्साङ।³²ङा ति सिना आला काङ सिरुजा ? ङेकि गिदोन, बाराक, सिमियोन, यिप्ता, दाउद, शामुएल, ताङ लुङतेम्बाकि लोला सिरु ङा तानि तुजे मेत । ³³मोवा तानि राङ तिबिकि तिबाला ग्यल्सुङ । ठिमकि लाका क्यासुङ ना तिबा ङेसुङ तिबि कि तोम कि खा उप्सुङ । ³⁴तिबिकि मेकि हुरुपति सेसुङ ; तरवार कि नेन्बु नेबा टोल्सुङ ; नेर्पा नेबा टेक्सुङ माक्मिला ङार हतु ग्याल्सुङ । तेमे राङ सा लुङबि माक्मि तिबाला टोताङसुङ।³⁵पुमितिबिकि दाक्पि स्येपतिबाला लोङ सेन्बु लाङु ङेसुङ । ज्येन्गि लोङ लेमु लाङ्गुला तिबिकि थार्वा सेम्ला माज्याक तेसुर, तिबिकि ङेबा खुर्सुङ । ³⁶ज्येन्गि ति मथुपु खाल्ज्याक च्याताक ताङ कैद तगे तगे ताम तिबा खूर्सुङ । ³⁷तिबाला देकि ग्याप्सुङ । तिबाला तरवारकि सेसुङ । तिबाति लुक ताङ रेकि का कोङि युग गिसुङ तेमे राङ राङ दुक्पा ताङ मेलेबा तामतिबा खूर्गोसुङ । ³⁸ति जम्बुलिङ ति तिबाला योग्या मेत । तिबा काङ मेतु दासा , काङ ताङ स्यि फूक्पा नेबा थारथोर गाल्सुङ।³⁹देसाक तेरि मितिबा तिबि कि मोवाकि किसाला कन्ज्यक नेबा गाल्सुङ तिबिकि ना क्याबु ताम तिबा ङे माथु । ⁴⁰ङिराङ मेता तिबा लेमु मेस्यित सिनि कन्ज्यककि ङिरे लला लोङ लेमु ताम तङनेबा राङ जोनि बिनु नक

Chapter 12

¹तिकिकिसाला, वोरुङ दिजो आला नाक्योलयप खाला मुक्पि नाङला तेरि खोले (खुर्बु तिवा) वोरुङला तेझोराङ ये ज्यितुप् दिक्पा दनि तोङ। ओरे गोमाला होतुव मिजिकि छ्यङदि गुनि सिउाकि गोकिऊ। ²मोवा तेर्को ताङ ओरुङला चेङि जोव येशुला ओरे मिक थनि ल्हा गोकिऊ। खोकि दाक्पि गोमाला ज्यकुब गकि खाला मारेलोङगप् ङोसुङ तेमे कुसकि दुक्पा खुर्सुङ। तेमे खो कन्ज्यकि याबाला देनि वे । ³तिकि किसाला ददिक्पा ह्वतुव ति बि नेसुर खो खाला खाँदा ङेनुव सेम कि। तिकिकिसाला खिराङ दाक्पि सेमला ङार मेतुप दको माकि सेमटिक्पेमाकि।⁴खिरेकि दिक्पि थाला हारिङ सक् ठलक देतुव ग्यङला घोबा वे। ⁵खिराङला पुज्यङ देगेराङ टेव तेरुप तिवा खिरेकि ज्यातु वे। ङे पुज्युङ कन्ज्यककि डलामला ङयङि मासिस्। ⁶चिला सिसिन् कन्ज्यककि मुला च्याम्वाकि तेरिकला डलाम किऊ। खोकि लाङु तेरिक पुज्युङ तिवाला दुक्पातेर्क्यु।⁷दुक्पाला दलाम क्यानि ज्यथुप कि कन्ज्यककि खिरटाङला पुज्युङ दगेराङ किताङ किऊ। चिला सिसिन पापि डलाम माक्यावु चिक पुन्युङ गिउ? ⁸तेमे खिराङ डलाम मेता वोसिन खिराङ ठिम्ला मेतुप गान, खोकि पुज्यङतिवा माङे।स⁹दिसिना आला आेरुङ॥आ ढ॥आं किरुप ओरे जावुलिङकि पापा तिवा डलाम तेर्क्य हिन् । तिवाला ओरे डलाम क्ञावु हिन् दिकि किसाला खाङ थुकिपा पाल दिसिना आला मेन्गो कि ? ¹⁰चिला सिसिन ओरे पापा तिबा ओरुङला ङिमा चिजिक डलामला ज्याक्सुङ ति किरुपला तिवाला ल्योमु लाङसुङ । ज्यार्मा नेसुर ओरेकि खोकि चेङि हातुप गोतुव थुसित सानि कन्ज्यककि ल्यामु सिरुपला ति क्यासुङ् ¹¹दिजो डज्यला चिनकसाङ ग्लाम ल्यमु मेगुप तेमे ढुक्पा राङ गिउ। खाङहिन् सिराङ तिङला दि तुलुप नेसुर गालुप तिवाला तिङला दिकि रिक्पाकि ल्होदिमु हवतुप डाल्वागोर्किउ।¹²तिकि किसाला ठिलुप्कि लाकपातिवा ताङ ङार मेतुव् टिनुङ तिवा राँवु जो। ¹³दाक्पि काङवाला लाम् थाका जो तुक्याराङ सु थोङवा वे ति मिकिसित, तिटेक्सित्।¹⁴तेरिक तानि लोदिमु क्यानि देन्, सेम् चेङगि मेसिन चावाला थोङमुऊ। ¹⁵च्याङसेदेत, कन्ज्यककि काटिन नेसुर सुङ थारेमुलु सित् तेमे खाँदाकि मारि केनि सुलासाङ दुक्पा मेतासित तेमे दिकि आलाला ङेबु मोजोसित् । ¹⁶च्याङसे देत् सुसाङ एसाव दगे छक जिक साँमि खाला दाक्पि केदाङ ङेतु वङज्येन् चवु दगे दिक्पि केकाङ ङेतु वङज्यन् चवु दगे दिक्छ्यान् मेसित् स्यायडेन लाका किरु मेसित्। ¹⁷चिलासिसिन खिराङला छावे तिकि तिङला गाल्नि ति मलामकि बोङजेन गेर्पु ङेतुप सेम क्यारुला मिन सासुङ, तिकि दुङाल क्यानि साङमाङे।¹⁸चिला सिसिन् खिराङ छिसिन् ओतुप् ला नक्चुमि ताङ रेक्मुथुपु लाला हवु वे। ¹⁹खिराङ तुरहि फु वु हुरु छार्तु ला हवु वेमेत मिन्सिनाङ हुरु ङोन्दप दासाला लेपुप वे तिला कोसिमा ज्यार्मा छिक् ङेन्न मेा किऊ सानि गोङवा ख्ञआशूङ। ²⁰चिला सिसिन् तिलाला रेक्सिन् तिवाला दोथानि ग्यापइ गोकिउ।सिरुप का तिविकि ङेत्माथु। ²¹मोशाकि सासुङ, ति थोङगुव ति आला जिवालाङदे नक् "ङा जिबा क्याबिन तेमे ङा जिवा कि रुकिनवे।"²²तिकि ढसाला, खिराङ सियोन लाला ताङ सेनबु कन्ज्यककि ग्यासा देवाचेन थुकि गागा टोटोला हवु वे। ²³खिराङ देवचान मिटिवु तिकि नाङला तोङला केबुय तिवा डिक्ज्ये तेमे तेरिकला टिम तेरुप कन्ज्यक ताङ चेङि जोबु दिक्पा मेतुव दासाला धुतिबिकि लोपुप् वे। ²⁴तेमे साना नाकि कुङजुङ येशु चाला ताङ हाविलकि ठाक सिन होरुङ आला वल्बुा ठाकि थोरुपला ह्वबेवु वे।²⁵ल्होसा, खिराङ ता ताम कि ह्वो तुप मिला मिन मासिसा। चिलासिसिन जवुलिङला तिवाला जिवाकुतुप तिवाला मिन सिरुप मासेरसिन् देवावन नेसुर जिबा लगुप तिवाला चुक क्यानि थेन थुकिऊ? ²⁶चिक तुन्याला खोकि होरकि जाबुलिङला रुसुङ। तेमे हाढा खोकि ना क्यासुङ। "हरुङ ङा खेपजिक जवुलिङ तिराङ मिन् तेमे देवाचेनलाङयुगु।²⁷ताहरुङ खोपचिक, सेरुप छिक्कि तेन्दक् दि जिऊ युगु थोतुप सामा तिवा तिवा ति जोताङ क्याबु वे तेरिक थेन्घिउ तेमे युग्मुथुपु तिवा तेराङ तगे देक्यु। ²⁸तिकि किसाला युग मुथुवप गेल्खाङ ङे तुबला ओरुङकि सेमला गाकि । ²⁹चिला सिसिन् ओरे कन्ज्यक राप्छे किरुप मे

Chapter 13

¹पिनकि पार्ला हुतुगुप् च्यालम्बा नाम्लाङ च्युङ्सित । ²ङो मेसेबुतिवाल डेन किरु मज्ये । चिला सिसिन छ्या माङेबाराङ मिरा चोकि देवा च्येनकि थुतिवाला डेन क्याबु नक ।³ख्योङाङ दाक्पुला चोनखाङला तिवातानि टानि वतुप् दगे नासाम तोङ । सिकि तिवाला मेलेवा लाका क्याबु वे ख्योङाङ तिविकि ओङ्बुला वतुप् दगेराङ तिविकि नासाम तोङ । ⁴तेरिककि ज्येन्दिला तेन्दक किसित् । ज्येन्दिकि दासा मुरुक्सित चिला सिसिन श्याम्डेन श्यप् तिवाला क्न्ज्यककि ठिम किउइ ।⁵तिविकि किच्यो तिवाला डेवि च्याम्वा नेसुर थारे ज्यक । खिराङतानि वतुप् तामतिवाला दाक्पि सेम सो । चिला सिसिन कन्ज्यक दाक्पिराङ दुक सिक्याबु वे , "ङा खिराङ्ला नाम्लाङ मोतोङ्गुइ ,खिराङ्ला मोतोङ्गुइ ।" ⁶ओरुङ लोदिमु च्युङि। तिकि किसाला जिवा माक्यावा ओरुङ छ्याजिक सि थुकि "चावा कन्ज्यक अरे किटोकिरुप् वे ङा जिवा मिकिउइ । मिकि ङाला काङ कि थुक्यु ?"⁷खिराङ्ला कन्ज्यककि सुङ श्येतुप् ख्यरे अगुवा तिवाला नासाम तोङ , तिविकि किटो तिवाला सेवा कि तिविकि मोवाकि क्षा देन्तुप् कि । ⁸येसु ख्रिष्ट दाङ , दाङ हारिङ ताङ नाम्लाङ चोक्पाराङ हुङ्गुइ ।⁹चिन्दिङ खाले मेलेवा येन्देन तिविकि खिराङ्ला थारे खुन नोडोसित । श्यप्च्यकि ठिम नेसुर थारुप् तिवाला दिकि काङ किटो मिकिउइ , चिला सिसिन अनुग्रह नेसुर जोबु सेम ल्यामु गिउइन। ¹⁰ओरुङ तानि सोवा देपुप् दासाचिक वे , ति नेसुर चिङि दासाला लाका किरुप् तिवाला साब् का नेत् । ¹¹चिला सिसिन दिक्पा ताङतोङ्गुप् सिनि गेर्पु नेसुर पालाङ तिविकि ठाक चेङि दासाला खसुङ हिन्सिनाङ तिवि उ्ङ्बु तिवाला सिसिन देतुप् गठे पाङ्ला रेगु नक¹²तिकि किसाला , येशुकिसाङ दाक्पि ठाक नेसुर मितिवाला दाक्पुला च्याक तेरुप् सिनि ग्यासाकि फिला दुक्पा खुर्सुङ । ¹³तुकराङ क्यनि ख्योतानि राङ खाङ्बि फिला गाल्नि ख्योकि मोवाला ओला । ¹⁴चिला सिसिन ङेराङ तानि नाम्लाङ लुबु ग्यासा मेदुपकि किसाला ओरुङ ता हुङ्गुप् ग्यासाला गुनि वे ।¹⁵तिकि किसाला , ख्यो नेसुर कन्ज्यकला सोवा तेरुप् सिनि ओरुङ नाम्लाङ जिन्बा तेर्कि , ख्योकि मिन्ला क्ष्या ङेइताङ शोवा तरुपति अरे च्युप्तककि डेलु हिन । ¹⁶तेमे अरेकि यिगि चिग्ला ल्यामु ताङ किटो किरुपला मेजे । चिला सिसिन दिनक राङ जिन्बा नेसुर कन्ज्यक आला गा किउइ । ¹⁷खिरे अगुवा तिविकि ओङ दित् का ङेन , चिला सिसिन सिकि चि तेरगबु उगेराङ तिविकि खिरे थुला ल्हेउइ । खिरे उगुवा तिविकि सेम येङि क्यानि खिराङ्ला ल्हासित् , दुक्पा तानि मिन , चिन्दि खिराङला सिनि थकगोबु मेत ।¹⁸ङेराङ्ला सवाँ कि , चिला सिसिन ओरुङ चेङि ह्रिक्पा वे सिनि तरिक काच्येला ल्यामु क्यानि थार थुसित् सिनि । ¹⁹हारुङ आला लाका कि सिनि ङा खिराङ्ला सेम्सो तेर्क्यु । तिकि किसाला , ङा खिरे चाला टिबुराङ ग्युर्नि गिउइ ।²⁰ता लुगिकि बोबु लुग्जि अरे चावा येशुकि नाम्लाङ मिसिन्बु ना नेसुर शित्पा नेसुर मिजिला खुङ्गुप् शेम येङिकि कन्ज्यककि ²¹ख्योकि नावा क्योलुप् सिनि तेरिक्ला छ्या चिसित । कन्ज्यककि मिङाला चिन ताम लिङ्गुप् दानु वे ख्रिष्ट येशुनेसुर तिराङ किसा । ख्योलाराङ नाम्लाङ मोवा वसित । आमेन ।²²ता नुक तिवा , दि देम्सोकि सुङ तिवाला ङेदा सिनि ङा खिराङला सेम्सो तेर्क्यु , चिन्दि ङेकि खिराङ्ला थाक ङिमुला टिबु वे । ²³अरे नुक तिमोथिला सेङे जोबु वे सिनि खिराङ्ला क्षा वोसित । हुतुङराङ ति टिबुराङ लेप्सिन ङा खिराङ्ला ति तानि थोङुइ ।²⁴ख्यरे तेरिक् मोवा किरुप् ताङ् लाम् गमा किरुप् तिवाला श्युताङ् श्युसा । इटालियाकि तिवि खीराङ्ला श्युताङ् ताङ्गुप् वे। ²⁵खिराङ् तेरिक् तानि कार्टिन् देसित्।

James

Chapter 1

¹कन्ज्यक ताङ चावा येशु ख्रिष्टकि यक्पु याकुबनेसुर थोरनि अतुप चुक्ङि खेरला स्यप । ²ङे नुकक तिबा खिराङला नाबा नाबा दुक्पातिबा क्यानि क्ष्योडेतुप किसिन तिला क्ष्यसि ङियङसाङ किसाज । ³खिरेकि स्येच्यु ना खिरेकि मोबोकि खक्पा ल्हाप देन्ग्यिउइ।⁴गुबुला क्ष्येसि दगे यक् किरुब बिन् । तेमे खिराङला तेरिग दगे जोबुप क्ष्येसि डो थुप । खिराङ तेरिक तामला खिराङला च्येन्दक ताम साङ च्येचिक राबु मोडोसित । डोथुप्सित । ⁵हिन्सिरा, खिरे नाङला सुला रिक्पा ग्योकिबे । चोबेलाङ ल्यामु किरुब कन्ज्यकला लाङसिन कन्ज्यककि खिराङला तेरिग रिक्पा तेर्क।⁶हिन्सिराङ तिकि मिदेसिरुप माक्याबा लोङसित तिकि क्यानि लाङसिन नि रिक्पा लुङिकि फारछुर आलग ज्यापुप छिबालाप दगे गिउ । ⁷तिनक मि तिबिकि चावा नेसुर चेनक ताम ङेक्यु नासाम माटोङ । ⁸तिनक मि सेम्ङि खुरुप गिउ । तेमे याक्पि तेरिग लाकाला ति थिला मेतुप ग्यिउइ।⁹टिङबु वि नुककि दाक्पि टेबु ला गा किसित् । ¹⁰तेमे क्ष्युक्पु तिबिकि दाक्पि ङिबिला गा किसित , खाङसिनि सिसिन दि सोला क्यारुब मेदक तगेराङ ओङले क्यानि डिउ । ¹¹छेन्छेनि ङिमा स्याक्यु तेमे सो का तेर्क्यु । मेदक लुम्गुइ तेमे ति लेमुनि नादिउइ । नुक क्यानि ला पार्ला राङ स्यिनि डिउइ।¹²ति मि थुच्या ति हिन् । सु खक्पा ल्हापला थिला गिउ । खाङसिनि सिसिन खक्पा ल्हाप ल्यामु क्यासिमा तिकि मिजिला उसा ङेक्यु ति कन्ज्यककि ङिज्ये ल्हाना क्याबु वे । ¹³खक्पा ल्हाप स्योसिन् दि कन्ज्यकनेसुर ल्यपु जाइ सिनि सिसाङ मिसि सित खाङसिनि सिसिन डानेसुर कन्ज्यककि खक्पा ल्हाप मुथुपु । तेमे खोकिराङ सिटिङ खक्पा माल्हाइ।¹⁴हिन्सिराङ तेरिक मितिबा दाक्पि मेलेबा हाक्बा नेसुर राङ खक्पा ल्हापला स्यक्यु । ¹⁵हाम्बा कि ज्युवुच्योदि गाल्सिमा तिकि दिक्पा केक्यु । ¹⁶तेमे दिक्पा क्ष्येसिब दगे छार्सिमा तिकि स्याप स्बुगु।¹⁷ङे ङिङज्याबु नुकतिबा जिकला मारु मोस्योरसित । ¹⁸तेरिक ल्यामु ङेत्पा ताङ तेरिक टिक्पि ङेत्पा तिबा टायालि योमि हिन् ।पापा नेसुर युला गिउ । खो ग्युरुप ह्रिप्च्याङ तगे ग्युरग्युरबा देक्यु । तेरिग ताम सिना अरे ताङ मदेक दगेराङ । डोथुप्सित सिनि कन्ज्यककि दाक्पि सेम ल्यामु उयुङ सुङनेसुर मिजि तेरुपला सुङनेसुर ओरुङला मिजि तेरुपाल दामुप वे।¹⁹ङे ङ्यिङ्ज्याबु नुक तिबा खिरे दि मेस्येउ । तेरिक मितिबा ङेदुपला टिबु ताम किरुप ला कोले । तेमे ङेरमा लागुपला फिमु उङसित् । ²⁰खाङसिनि सिसिन मि ङेयनबिकि कन्ज्यककि ददिक्पा मेतुप यक् मिकिउ । ²¹दु किसाला तेरिग दिक्पाला क्युक्ट लाङदे ताम ता डा कि प्रचुरमा ला क्युर । चुबुप सुङला खालेमु क्यानि ला सिकि खिरे उ ह्रकथुप्क्यु।²²दाक्पि दाक्पुला जिनोक जोबला क्यानि सुङ ङेयदुप क्या मिन् तेमे पलना ङ किसा । ²³खाङसिनि सिसिन चेनक तिबि सुङ ङेन्ज्यु हिन्सिराङ सिक्याबु ताम ङेयदुप मि मिन्सिन ऐना दाक्पि च्याङा ल्हाप मि तगेराङ हिन् । ²⁴तिकि दाक्पिराङ ल्हेउ तेमे दाक्पु चेनक नक सिनि स्यारि ज्येक्यु । ²⁵टिक्पि ठिम ल्यामु क्यानि ल्हाप तेमे तिला कोनि मेजेबु ति दगे यक् क्यासिन कन्ज्यककि नेसुर मलामा ङेयक्यु।²⁶दोजो सिसाङ दाक्पिला दिक्पा मेतुप नासाम तेगिनक सिसिन तेमे दाक्पि च्यलाला ओङला मज्यकनक सिसिन । तिकि दाक्पि सेम्ला जिनक जेउ । तेमे तिकि क्ष्यो तोजोराङ गिउ । ²⁷कन्ज्यककि ताङ पापि चाला चेङि ताङ ङेबा मेतुप क्ष्यो दि राङ हिन् । तार्बुक ताङ युसिम तिबि दुक्पा ला तिबाला ल्हारो कि । तेमे दाक्पुला जम्बुलिङला मेटा ज्यक

Chapter 2

¹ङे नुक तिबा, ला ला मितिबि ताङ क्ष्य किदाङ सोबा कि चावा अरे चावा येशु ख्रिष्ट ला खिरेकि मोबा माक्यि । ²नासा तोङ ला ला मि खिराङ जोम्साला सेरकि आलुङ ताङ ल्यामु – ल्यामु माज्या तिबा कोन्नि स्युसिन ताङ तेमे ते टेङबु मिदुब दक्पुजिकाङ माज्या मेले बाजिक कोन्नि लेसुङ । ³दु क्यानि खिरेकि ति ल्यामु ल्यामु माज्य कोदुप मि तेबा ल्हेउइ तेमे ‘ दुकक्यानि ल्यामु दासा ला देत ‘ सिनि स्यिउइ , तेमे खिराङकि टि टेङ्बु मितिला ख्योरुङ तिराङ देत ‘ मिन्सिनाङ ‘ ङे काङबि चाला देत’ सिनि स्यिउइ सिसिन । ⁴खाङ खिरेकि दाक्पिराङ ठिम किहतुप मिन्ना ? खाङ खिराङ ङे कि सेम खुर्नि ठिम क्यिहतुपमाउलना?⁵ङे ङिङ्ज्य नुक तिबा , ङेन खाङक चावा कन्ज्यककि जम्बुलिङकि टेङ्बु तिबाला मोबा ला क्ष्युक्पु डप ला ताङ खोला च्याम्बा किरुप तिबा7ला ताङदेन माक्याबुक वे ? ग्याल्खाप कि ओङ्ज्येन किरुप ला मादाम ना? ⁶हिन्सिनाङ खिरे कि टेङबु तिबाला ताङदेन क्याबु वे ? खाङ खिराङला नेन्दाङ किरुप तिबा क्ष्युक्पु तिबा राङ मिन्ना ? तेमे खिराङला ठिम खाङला थेन्नि टिनि टप तिवा राङ मिन्ना ? ⁷खिराङ सि इन, खोबि मिलेबु ला राङ तिबिकि मारेताङुप मिन्ना?⁸‘ खिरेकि दाक्पि युल्बाला दाक्पुला तगेराङ च्याम्बा किसा ‘ सिनि क्ष्योकितेप कि ग्यातिव ठिमला तगे क्यिउएए सिसिन, खिरेकि ल्यामु राङ क्यिउइ । ⁹खिरेकि ला ला मि तिबाला क्ष्य किरुप राङ क्ष्यातेन्सिन , खिरेकि दिक्पा क्याबु ग्यिउइ , ते खिराङ ठिम नेसुर ठिमाला मेङेनुप तिबाला ङेबा फक्यु।¹⁰खाङ सिसिन सिक्यि तेरिग ठिम ङेन्गिवे । दक्पुज्यिक ताम्ला क्याजिक ठेगे सेनक सिसिन , ति तेरिप ठिमाला मेङेदुप ला ङेबा फक्यु । ¹¹खाङसिसिन सिक्यि’स्याम्डेन माक्यि’ सिनि सिक्यासुङ खोखि मास्ये सिनिसाङ सिक्यासुङ । खिरेकि स्याम्डेन मिक्यिउइ , हिन्सिनाङ सेक्युसिसिन खिरेकि ठिमला माङेन्दुप हिन।¹²दुक किसाला , ओङ्ज्येन माक्याबु ठिम नेसुर ला हतुप तिबा तगेराङ क्यानि ङार ता, ठिम क्यि । ¹³खाङ सिसिन ङ्यिङ्ज्ये क्ष्यादेनुप तिबाला ङ्यिङ्ज्ये मेताराङ ठिम ग्यिउइ । ङ्यिङ्ज्ये ठिम खाला ग्याल्ग्युउइ।¹⁴ङे नुक तिबा , ला ला मि कि तिताङ मोबा वे सिनि सिनाक हिन्सिनाङ तिकि च्येदक काङ यक मिकिनक सिसिन, ति नेसुर खाङ खेप्साङ ? खाङ ति मोवा कि तिला ह्रक थुप्क्यु ? ¹⁵नासाम तोङ ला ला नुक मिन्सिनाङ नुमिकि कोन्दुप माज्या ल्यामु मिदुक तेमे तिकि ला ङिमिटाङमे स्याच्येकि काबु डिनक । ¹⁶नासाम तोङ खिरे नाङला लालिकि तिबा ‘ लोदुमु क्यानि ग्युक, टेन्बु क्यानि देत तेमे सुपखाङ स्वा’ सिनि स्यिउ । खिरेकि जुबुला गोबुप ताम तिबा मेतु रुप सिसिन , ति नेसुर खेप्साङ गालउ? ¹⁷दुक क्यानि , मोबासाङ यक् मिकिनक सिसिन ति स्याप दगे गाल्सुङ।¹⁸हिन्सिनाङ लालिकि दुक सिक्यानाक “ खिराङ ताङ मोवा वे , तेमे ङा ताङ राक टिबा वे । “ यक् मेता खिरे मोबा ङाला क्ष्यातेन तेमे ङा ङे यक् नेसुर दाक्पि मोबा खिराङला क्ष्यादेन्ग्यु । ¹⁹चावा कन्ज्यक दक्पुजिकराङ चे सिनि खिराङ मोवा क्यिउइ तेमे तिबा थर थर ,खिरेकि ति ल्यामु क्यिउइ । तेमे ह्रेडि थु तिबि साङ मोबा क्यिउइ । ²⁰मिकक्पु तिबा ख्योरुङ खाङ दि स्येबु छोल्ग्यु , खाङ यक् मेतुप मोवा तिजाराङ डिउइ?²¹चोबेल अरे पागाब अब्राहामिकि सवाँ देप्सा दासाला दाक्पि पुज्युङ इसाहकला ज्यिम्बा क्यासुङ खाङ ति यक् नेसर राङ दिक्पा मेतुप मागाल? ²²खिरेकि थोङिन वे , खाङ टिकि यक् नेसुर राङ मोबा कि क्यासुङ , तेमे यक् तिबा नेसुर राङ तिकि मोबा क्ष्येसुङ । ²³क्ष्येकि तेम कि दिनक सिरुप सुङ क्ष्येसुङ “अब्राहाम कि चावा कन्ज्यकला मोवा क्यासुङ , तेमे ति तिकि ला दिक्पा मेतुब ङोसुङ “ तेमे ति चावा कन्ज्यक कि दाल्जा म्युरसुङ । ²⁴खिरे थोङ , यक् नेसुर मि दिक्पा मेतुप डिउइ , मोवा नेसुर क्याजिक मिन।²⁵तु क्यानि राङ , हाराब वेस्या कि साङ क्ष्याकला लेन केलुप गासो स्युनि ज्येन लाम्ला नेसुर ताङ नि , खाङ ति तिकि यक् नेसुर राङ दिक्पा मेतुप गालुप मिन ? ²⁶चुक क्यानि थु नेसुर थारे गाल्सिन जुबु स्यिउइ, तुक क्यानिराङ यक् नेबा थारे गाल्सिन मोवा हाङ स्यिउइ

Chapter 3

¹ङे नक तिबा मि बाङि लबेन क्यिरुप मेङु । ओरेकि दि स्ये गेक्यु । ता रुङ ठिम गिउ । ²च्यिला सिसिन ओरेकि आला नाबा ला नारतु क्याक्यु । ति ला ला मासा सिन सुङला थाप्ताङ ति दगे खामु मिहिन् सिकि तिकि तेरिक जुबुला ओङला ज्यक थुप्क्युउए।³का ङेदुप्ला ता ओरुङ तेखाला खाम्दार ग्याकु सिसिन ओरे तिबि जुबु ला ओङला ज्यकुदु क्यु । ⁴च्यिकि टुतिबाला ल्हो तिबा उदेक बोबु वे तेमे लुङला थतोङासिनाङ आला टिक्पि पतवार थानि थतोङुप तिकि टिनि गाल्सि नाङ तेबाराङ डिउ।⁵तु क्यानि चेलेक तिङ पुवुकि दक्वुजिक टिक्पि येनलक हिन । तिराङ साङ तिक्यि बोबु ताम ति बिकि हाम्बा क्यिउ । ल्हो दक्पुजिक रिकपि मेङ्क्यि बोबु नाठि ला मेराकक डिउ । ⁶चेक्ला ताङ मेराङ हिन् । ओरेकि जुबुकि येनलक तिबा दि दिक्पा मेतुप जम्लुलिङ राङ हिन । दिज्यि तेरिक जुबु ला मेलेबा जेउ । ताङ मिजिकि लामला मेङ ग्याक्युउ । ङाल्बा नेसुर दाक्पि राङ मे बारुप वे।⁷काङ सिसिन तेरिक नाबा नाडि वालाङ तिवा च्याजुङमा तिबा । टिनि युकुप पालाङ टिबा ताङ ला हकुप पालाङ तिबा ताङ ला हतुप तेरिक पालाङ तिबा ताङ ला हतुप तेरिक पालाङ तिबाला ज्याक्युप वे । तेमे ति मितिबा नेसुर राङ गिपाला ज्याक्युप वे । ⁸तेमे मितिबि कि सिक्यिसाङ च्येनाक्ला ला जफु माथुप दि गातकि तुक क्येडु ताङ ओङला ज्यकुप क्यि मुथुबु डे नाक्पु हिन।⁹दिराङ च्येनेकथ निराङ ओरोङ चावा कन्ज्यकला सवा बुलग्यु क्यिउ । तेमे दिकि राङ ओरोङ चावा कन्ज्यककि जप्तेला जोबु मि तिबाला मोता ग्यागु । ¹⁰खाद क्पुजिक नेसुर राङ मलाम ताङ । ङे नुक तिबा दिनक ताम तिबा छिक मेलेबा थेन्ग्यु हुङुमेङु।¹¹काङ दक्पुजिक छिउदारा नेसुर ङामु दाङ खाक्ति ल्यु ङिकार थेक्यु । ¹²ङे नुक तिबा काङ आपलकि दोङबुला (जैतुन) र्गो क्यिना ? गुन्डुम कि दोङबुलाकि आपलक र्गोक्यिना ? क्ष्याटपा क्ष्यिकि सिबु क्ष्यु थेन युक्किना।¹³पार्ला रिक्पा हतुप दाङ खिरे हाक्कयु वे ? ति मिकि रिक्पाकि जाबु दाक्पि नेसुर दक्पुजिक ल्यामु मिजि क्याङुपन क्ष्यादेन्सित । ¹⁴हिन्सिनाङ खिरे सेम्ला खाज्ति मिजेर ताङ हाँम्बा हसिन उथुङ कि खाला हाँम्बा माक्यि तेमे जिनक माजो।¹⁵दि योमे थुला हुङु रिक्पा मिन् । सिनाङ दिनि जम्बुलिङकि थ मेतुप ताङ डेकि हिन् । ¹⁶च्यिला सिसिन केन मिजेर ताङ हाम्वा गिउ । ते हिदुपन सिनाङ क्ष्योलुप यक्या गिउ । ¹⁷हुङु रिक्पा ति हुतुङ ल्यामु गिउ । तेमे लोदिमु ङ्यिङ्ज्ये बु बेलमु ङ्यिङ्ज्ये ताङ ल्यामु डेल्बिकि याङतोङ खाङकि मुथुपु ताङ जिनक मेतुप । ¹⁸तेमे दिक्पा मेतु डाल्बा दि लोदिमु यक्य क्यिरु तिबि पार्ला लोदिमुला थोरुप वे

Chapter 4

¹खिराङ तानि थालु खेन्सुर गि । खाङ ति खिरे नाङलाराङ दुक्पा किरुप मेलेबा हाँम्बा नेसुर मेमुर । ²खिराङ नावा किउ खिराङ तानि मेगु । तेमे खिरेकि सिक्युउ । तेमे खिराङकि हाबा किउ । हिन्सिराङ खिरेकि नासाम तागुप ताम टेगे मोडोइ । तुक क्यानि राङ खिराङ दिल्ज्यु थामु ज्याक । ³खिराङ तानि मेत खाङसिनि सिसिन खिरेकि मोलोगु । खिरेकि लोगु हिन्सिराङ मेङेउइ । खाङसिनि मिसिन खिराङला हाँम्बा ताङ मेल्येबा तेगे किरुबाला मेल्येबा किरुप नासाम कि लोमु।⁴क्ष्युरुङ स्याम्डेन तिबा हिन । जम्बुलिङकि दाल्जा कन्ज्यककि खाला गालुप डा हिन सिनि खाङ खिराङला छ्या मेत नुक किसाला सु जम्बुलिङकि दाल्जा डब सेम वे तिकि याक्पुला राङ कन्ज्यककि डा जेउ । ⁵ङा ख्योरु स्येक्यु क्षोकितुपकि तोजोराङ सिउ कन्ज्यककि ज्याङणि बिदुप थु उथुराङ वे।⁶हिन्सिराङ कन्ज्यककि तारुङ काटिन तेर्क्यु । ⁷दुक किसाला क्षोकितेप्कि सिउ । कन्ज्यककि ङा राङ हिन्सिरुब द कि खाला लागुप किउ । तेमे खा ज्यापु तिबाला काटिन तेर्क्यु । तिकि किसाला कन्ज्यकला दाक्पुराङ ह्रेत। डेकि खाला तेमे ति खिराङ ताङ टो छ्यङु। ⁸कन्ज्यक चाला स्यक तेमे कन्ज्यक ताङ खे चाला गिउ । ए दिक्पि मितिबा खिरे सेम ल्यामु जो । ⁹सेम्दुक् क्यि, दुङाल् क्यि, तेमे ङु ! खिरे गठा ति दुक्पाला, ताङ् किर्मु ति क्यलुला ग्युर्स्यित् । ¹⁰चावाकि दङ्ला खिराङ् दाक्पुला सेम् ज्यापु वतुप् जो, तेमे खोकि खिराङ्ला यार् लोङ्गित ।¹¹उज्यु नुक् तिबो, च्यिगि च्यिक्ला र क्यिरुप् ताम् क्यि। उज्यु नुक् च्यिकि खाला लानि ताम् क्यिरुप् ताङ् राङ्गि उज्युनुक्ला ठिम् क्यिरुप् मिकि कन्ज्यक्कि ठिम्गि खाला लानि ताम् क्यित तेमे ठिम्गि कला राङ् ठिम् क्योङ्गित । खिरेकि ठिम्गि कला राङ् ठिम् क्योङ्सीन्, खिराङ् ठिम्ला ङ्येन्दुप् छापुला ठिम् क्योङ्गुप् मि के च्युङ्गीत । ¹²ठिम् तेरुप् ताङ् ठिम् क्योङ्गुप् ति च्यिक् राङ् वे । ह्रकुप् ताङ् ना तोङ् थुपु ति खो च्यिक् राङ् वे । राङ्गी युल्बाला ठिम् क्योङ्गुप् तिबा खिराङ् सु यिन्?¹³ता ङ्येना, खिरे 'आरिङ् ताङ् साला ओरुङ् ग्यासाला स्युकित, तेमे ते लो खर्मा ज्यिक् देक्यित, तेमे छोङ् क्यानि टाँगा जेउ' सिनि सित। ¹⁴साला खाङ् च्युङ्गि तेमे ख्यरे मिजि च्येन्डक् गि सिरुप् ति सुला क्षा वे? च्यिले सिसिन् खिराङ् याङ् उकुर्ज्यिक् थोङ्नी तोरुप् ल्हावुर्मा दके यिन् ।¹⁵दिकि छापुला तिबिकि 'कन्ज्यक्कि नावा क्यासिन् ओरुङ् थार्क्यु तेमे दि क्यिउ ताङ् ति क्यिउ' सिनि सिगोबु जा। ¹⁶हिन्सिनाङ् तान्दा खिराङ् राङ्गी ङाग्याल् क्यिरुप् नासाम् तिबि कला ठादक् क्यिइँ वे । ठादक् क्यिरुप् ति मेलेबा यिन् । ¹⁷तिकि क्यिसाला, सिकि ज्येन्ला लेमु क्यिरुप् स्येनि साङ् मिक्यिबे ति तिकि दिक्पा क्याबु यिन् ।

Chapter 5

¹ता स्यक्, खिराङ् क्षुक्पु वे , खिराङ्ला हुङ्गुप् छालुप् दुक्पातिबि कला ङु तेमे दुङाल् क्यि । ²खिरे गिज्यातिबा रुल्नि वे तेमे खिरे माज्यातिबा बिकि सोनि वे । ³खिरे सेर् ताङ् ङुल् तिबाला या क्षानि वे । तिबाला क्षाबु यातिबा खिरे खाला लाङ्गुप्ला किदुक् गित । तिकि खिरे जुबुला मेकि दके ना तोङ्गीत । तिबिकि राङ्गी गिज्याला तिङ्गी ङिमाला सिनि ज्याङ्नी वे ।⁴ल्होसा, लाप्तक् तिबि ङालाक् ओरु छार्बु तेन्नी केलक् क्यिइँ वत । ति ङालाक् ति खिरे स्यिङ् खाला चाँबा रुकुप् मितिबाला तेरुप्ला खिरे केङ्नी वे, तेमे तेमे ति लाप्तकतिबि चेर ग्यापु ति माक्मितिबिकि चावा कन्ज्यक्की नाम्ज्यक् साक् ख्योल्नि वे । ⁵खिराङ् जाम्बुलिङ्ला किर्मु क्यानि देनि वे तेमे दाक्पुला डा च्यिनि वे । खिरे राङ्गी सेम्ला ठाक् तोङ्गुप् ङिमाला सिनि ग्यामु जोनि वे । ⁶खिरेकि दिक्पा मेतुप् मिला आत्तु चुनि वे तेमे सेनि वे । तिबिकि खीराङ्ला मिन् मिसित ।⁷तिकि क्यिसाला, नुक् तिबो, चावाकि हुङ्दाङ्ला गुनि देत् । स्यिङ्ले क्यिरुप् मिकि सानेसुर चाम्बा लेमु ङेतुप्ला गुबु ति ल्हो । तिकि तङ्गि ताङ् तिङ्गि क्षार्बा माङ्येबा साक् खोकि तिला गुनि देक्यित । ⁸खिराङ् साङ् गुनि देता । खिरे सेम् राँबु जो, च्यिलेसिसिन् चावाकि हुङ्दाङ् चालाराङ् वे ।⁹उज्यु नुक् तिबो, खिराङ् ठिम्ला मेखेल्स्यीत् सिनि च्यिगि च्यिक्ला मुताम् मादेन् । ल्होसा, ठिम् क्योङ्गुप् ति गोला राङ् टाङि लानि देन्वे । ¹⁰उज्यु नुक् तिबो चावाकि मिङ्ला लुङ्देन् लापु लुङ्तेम्बातिबि दुक्पा ताङ् गुताङ् नेसुर् ल्हादिमु ता ज्यिक् ल । ¹¹ल्होसा, सिकि गुनि देबे, ङिराङ् तिबाला मलाम् थोपु यिन् सित । खिरेकि अय्युबकि गुताङ्गी कला कोनि वे, तेमे चावा ति चो ङिङ्ज्येबु वे सिरुप् कला चावाकि तेन्दक् ति खिराङ्ला क्षा वे ।¹²दि तेरिग् ताम् सिनाङ् माङ्, ङेकि उज्यु नुक् तिबो, देवाच्येन्, जाम्बुलिङ् ताङ् ज्येन् सामाकि मिङ्ला ना माक्येल् । तिकि छापुला , ठिम्ला मेखेल्स्यित् सिनि खिरेकि 'यिन्' ला 'यिन्' ताङ् 'मिन्' ला 'मिन्' राङ् सि।¹³खाङ् खिरे पार्ला लालाकि दुक्पा खुरिन् वे ? तिकि सँ देप्स्यित् । खाङ् लाला किर्मु क्यिइँ वे? तिकि कन्ज्यक्ला सवाँ देकुप् लु लाङ्स्यित्। ¹⁴खाङ् खिरे पार्ला लाला नाइँ वे? तिकि क्षोछोग् कि क्षेम्बुतिबाला का तोङ्स्यित्, तेमे तिला सँ ताम् तेर्स्यित् । चावाकि मिङ्ला तिबिकि खोला नुम् कुनि ओङ् तेर्स्यित् । ¹⁵मोबा क्यानि सँ ताप्सिन् ति मि ति टेकित, तेमे चावाकि खोला यार्के तोङ्गीत । खोकि दिक्पा क्यानि वसिन् , कन्ज्यक्कि तिला तोङ्वा तेर्क्यित ।¹⁶तिकि क्यिसाला, खिरे पार्ला राङ्गि क्याबु दिक्पा तिबा सेम्ला ल, तेमे टेकुप्ला च्यिगि च्यिक्ला सँ ताम्नि बिन् । दिक्पा मेतुप् मि तापु सँ ति राम्बु गिउ । ¹⁷एलिया साङ् ओरुङ् दगे मि राङ् नक् । क्षार्बा माग्याक्स्यित् सिनि खोकि सेम् ज्यापु क्यानि सँ ताप्सिमा ति लुङ्बाला लो सुम् दाङ् ला टुक् साक् क्षार्बा माग्याप् । ¹⁸तेमे एलियाकि लोङ् राङ् सँ ताप्सुङ् ् तेमे नाम्नेसुर क्षार्बा ग्याप्नि सास्यिङ्कि चाँबा लेसुङ् ।¹⁹ङे उज्यु नुक् तिबा, खिरे पार्ला लाला यिन्दुप् ताम्नेसुर येम्सि क्यानि डप् तिबाला लङ्नी टिँ वुङ्सीन्, ²⁰ति मिकि दि क्षा ङेता क्यिस्यित्, सिकि दिक्क्षेन्ला तिकि कोलुप् लाम्नेसुर लङ्नी टिँ गिबे, तिकि तिला श्यिवा नेसुर ह्रङ्नि ङो मुथुपु दिक्पा तिबा बाकित ।

1 Peter

Chapter 1

¹येशु ख्रिष्ट ति प्रेरित पत्रुस नेमा पोन्टस गलातिया कापाडोकिया एसिया ताङ बिथिनिया खाङ देनि थोर्नि देतुप तिबाला । ²येशु ख्रिष्ट कादेन्बा ला वातुप ताङ तिकि ठाक नेमा टालुप थुला चेङि नेमा दाबुला ख्यिरे काटिन ताङ ङ्यिङसाङ साङिङ डोबित ।³कन्ज्यक ताङ अरे कन्ज्यक येशु ख्रिष्ट ति सँवा डोसित । कन्ज्यक येशु ख्रिष्टकि स्येप तिबाला सेन्बु लाङुप तगे बोमु ङ्यिङज्ये नेमा ओरुङला साबा मिप्पि बिदुप वाइ । दिजो बेला ओरुङ बोमु मोबा क्यानि देनि वाइ । ⁴तेमे ओरुङ तानि नाम्लाङ मिसिन्बु , मेलेबा मोडोबु ताङ मिसिन्बु ओङ ओरुङला वाइ । दि ओरु ख्यिरे लागिला देवाचेनला क्ष्याङनि वाइ । ⁵खेर सिना तिङला ओङुप थार्वा कन्ज्यककि द्येवाचेनला ख्यिरे मोबा कि लागिला ज्याकु वाइ ।⁶तिजो बेला ख्यिराङला नाबा नाबा दुक्पा किगोबु हिन्सिराङ ख्यिराङ गा किउ । ⁷दि दुक्पा नेमा ख्यिरे मोबा ओथुङ थेङ्म्यु । दि मोबा मेला तोर्नि डप सरे सिनासाङ बोमु वाइ । येशु ख्रिष्ट अरे चाला ओङसिन ख्यिरे मोबा थेनि दि गा किउ ।⁸खिरेकि खोला थोङु मेत हिन्सिराङ खिरेकि ङ्यिङज्ये किउ । खिरेकि तारोङ थोङुप मेत हिन्सिराङ खो ला मोबा किउ । तेमे फिला देन मुथुपु तामकि खाटिक ङ्यिङज्ये नेमा खिराङ गा किउ । ⁹दिजो बेला ख्यिराङ दाक्पि लागिला ख्यिरे मोबा क्याबु ल्यामु ताम थेडिन किउ । खिरेकि दाक्पि थुला फिला देदिन किउ । ¹⁰लुङ्तोम्बा तिबिकि खिरे लागिला ओङुप काटिन लागिला दि राङ थार्वाकि ल्यामु क्यानि छालु जाइ ।¹¹तिबिकि चुक क्यानि थार्वा ओङिन कि सिनि छाल्सुङ । तिबि नाङला अतुप ख्रिष्ट थुकि तेमे तिबिकि ख्रिष्टकि किरुप दुक्पा तेमे खो ला ल्यामु डप यक् ताङ ति वतु कोला ङे क्ष्या तेदुप वाइ । ¹²लुङतेम्बा तिबिकि क्ष्यादेदुप ताम तिबा तिबि लागिला । मिन हिन्सिराङ खिरे लागिला हिन्। तेमे तिजो बेला राङ लेन ल्यामु ति द्येवाचेन तेमा कन्ज्यककि ताङुप चेङि थु कि ङार नेमा लेन ल्यामु लापुप तिबिकि खिराङला लापु हिन् । द्येवाचेनकि थु तिबिकि साङ दि ल्हाप आला सेम किउ ।¹³तिकि किसाला यक् किरुपला सेम्ला टेगे जो । तेमे दाक्पि नासामला दाक्पु राङ ग्युर । येशु ख्रिष्ट खिरे मोबा ज्याक । ¹⁴कोदन्बाला देतुप पुज्युङ पुम ओतुप तोङला छ्या मायेबा क्याबु यक् खिरेकि ति याबु मेलेबा यकला सेम मातोङा ।¹⁵हिन्सिराङ खिराङला कातोङु तगे चेङि वाइ । ¹⁶खिराङ ङाङ दाक्दाक्पि मिजिकि लाकाला चेङि देन । खाङसिनि सिसिन दिनोक टिनि वाइ । खिराङ चेङि देत , खाङसिनि सिसिन ङाङ चेङि वाइ । ¹⁷खेरि मिला तिकि यक् ला मेलेबा सिमाक्याबा ठिम किरुपला खिरे ‘पापा’ सिसिन फिला डोसिन दाक्पि युक्सिन तिजो बेला ज्यिबा तानि देत ।¹⁸खिराङला क्ष्या वाइ कि खिरेकि खिरे पापा- पाबोमु तिबि किई लेपुप तिजोराङकि ताम नेमा तोर्नि डप सरे ङुल कि डेबा च्याल्नि टालुप ङेतुप मिन । ¹⁹हिन्सिराङ दिक्पा मेतुप ताङ मेतुप लुक , मिन्सिन ख्रिष्टकि कुन्बु ठाक गि डेबा च्याल्नि खिराङला थिला ज्याकुप वाई ।²⁰येशुला जम्बुलिङला का देपुप सिना गमालोक कन्ज्यककि दाम्बु हिन । हिन्सिराङ दि बेला येशुकी अरे लागिला थोङु वाइ । ²¹खिराङ कन्ज्यक नेमा राङ मोबा कि वाइ । ति ला कन्ज्यककि स्येप नेमा सेन्बु लाङनि ल्यामु क्यासुङ तेमे खिरे मोबा ताङ रेवा कन्ज्यकला वासित ।²²ओथुङ सिक्याबु ङयेदुप नेमा सेम जाङमु क्यानि दाक्पि उजु नुक ख्यिङजे ला खीरेकि दाक्पि ङोसि चेङि जोसुङ । तिकि किसाला दाक्पि सेम नेमा दाक्दाक्पु ला गा लानि ङ्यिङज्ये कि । ²³कन्ज्यककि सेन्बु ताङ नाम्लाङ लुबु सुङ नेमा , तोर्नि डप नेमा मिन हिन्सिराङ तोर्नि डप नेम खिराङ साबा क्यानि केबु वाइ ।²⁴खाङसिनि सिसिन तेर मि सो तगेराङ हिन तेमे तिला ल्यामु क्यासिमा मेदोक स्यार्कु । तेमे सो याल्नि माल्सिमा मेदोक ङाङ साला लुहुम्ग्यु । ²⁵हिन्सिराङ कन्ज्यक सुङ नाम्लाङ लुक्यु । लेन ल्यामु नेमा स्येतुप ल्यामु लेन दि खिराङला दि राङ हिन् ।

Chapter 2

¹तेमे खिराङ तिब लाका मेलेब दाङ स्याडेन दाङ खनाक मासिसा । ²मलाकि आङा दोग्य ओरुङ मोबा किसा । ³च्यिलासिसिन कोन्ज्यक ल्यामु वाइच सिनि खिराङ ला ग्या वाइन ।⁴खो दाङ क्यानि स्योग् च्यिलासिसिन तिला मितेरिक्कि क्यर्नि ज्यक्कुव सेन्बु दो हिन् । दि दोति कोरुबु वाइ । रोजे क्याबुप दो खाक्चे हिन् । ⁵तेमे खिरेतिङ येशु ख्रिष्ट साङ रोजे क्याबु , थु च्यगे नेसुर छोने कितङ थु ग्यन्बु कि खाङवा जोप् सेन्बु दो सिनोक राङ हिन् ।⁶v6क्ष्योने कि सिउ , लोसा ङ सियोनला कानकि दो च्यिक जोगिन ति दि रोजे क्याबुप गोङ छेन्बु गिदो , तेमे तिकि खाला मोब किरु ति सुसाङ ङोछाला मेलेल्दो ।⁷ओदुक क्यानि खिराङ सिकि हिन नो किनोक तिकि कोला ति दो ति खाङला जोप मितिवि क्युरुप दो ति सुर कि खार्क्य दो गाल्सुङ । तेमे थाप्ताङ सप छोलुप दो दाङ डिलुप छोल जितुब दो दोग्य मितिव तिला । ⁸तेमे खिराङ दि छाने क्याबु रुचेन दाङ क्ष्यल्खाङ कि स्येग चेङे होदुप जाति कोन्ज्यक कि पुजारि पुजा हिन् ।⁹तेमे खिराङ्ला नाक्तिङि दासा नेसुर थोनि खोकि हुतुङ ठाछ्योलि होदुप दासाला कातोङगुप कि ङार क्ष्यामु लाका गोसर्प किथु पसिद । ¹⁰खिराङ दुजे च्यिकला मिन्जा तेमे दासाग कान्ज्यककि पेजा गालुब हयइत । तेमे तासाम खिराङ ति काटिन माङेदुप हिन् ।¹¹तेमे तासाम ति कोन्ज्यक काटिन ङेदु वइन, ङ्यिङ्ज्ये दाङ थु कि कोला माग थान्नि दिक्प दाङ हाम्वा माकिसा । ¹²मि यम्वि लहतोङ ला खिरे लाका तिव ल्यामु थोङ सिद् । तेमे तिविकि खिराङला मेलेबु लाका किरुप सिक्यासिनाङ खिरे लाका ल्यामु चोङनि ओङजेन तिविकि कोन्ज्यला क्षेपा वुल्सिद ।¹³कोन्ज्यक कि ला तेरिक मि तिवि पार्ला तेरिकि ठिमकि ला देता ति थेल्बु ज्ञल्बु हिन । ¹⁴छेम्बु तिवा दुक्टा लाका किरुप मि तिवाला छेत्पा तेदुप ताङ ल्यामु लाका किरुप तिवाला सोवा वुलुप ति ज्ञल्वु नेसुर नाङ्गुप गिउ । ¹⁵च्यिलासिसिङ कोन्ज्यककि सेम ला तिनोक राङ हिन् कि खिरे लेमु लाका क्यानि मेलेक्पा लाका किरुप तिवि खाति खराक्पा ज्यकगोक्यु । ¹⁶ओङजेन माक्यावुप मि दोग्य मिज्ये तोङ खिरे ओङजेन दुक्टा लाका किरुप मि तिवाला उपुप ला थोपुप दोग्य माकिसा । ¹⁷तेमे कोन्ज्यककि योक्पु दोग्य राङ क्यानि युसा मि तेरिकला ताम्देन कि पिज्गि ङिजे किसा कोन्ज्यकला जिवा किसा ।¹⁸यक्पुतिव तेरिक ताङदेन दाक्पि जिन्दाकि थोङजेन ला देता ल्यामु किरुप जिन्दाक ओङजेन ला तिराङ मिन । तेमे थाप्ताङ छेम्बुकि ओङ जेन ला देता । ¹⁹कोन्ज्यक मुला च्यङसे क्यानि लाला मितिप गुवु दुक्पा तिवा सहे किउ । तेमे ति दि कन्ज्यक ला हलेव गित्यव तेमे खिरे दिक्पा क्यानि गुवु तिवि लितुप साङ रहे क्यनि देसि ति खाङ गेर्पु हिन र ? ²⁰तेमे खिराङ कि दक्पा क्यानि साङ सहे क्यानि देतुप तिवि कोन्ज्यकला तेपा क्यावुप हिन ।²¹ओदुक क्यानि तिकि ला खिराङ कोन्ज्यककि के ताङगुप हिन् । च्यिला सिसिन खिरेकि तिकि कत्बाला तिम्यवुप हिन । सिनि येशु ख्रिष्ट कि साङ दुनाक स्व दुक्पा खुर खिरे कोला लादिमु ताङनि गाल । ²²तिकि खाङ दिक्पा माक्या न तिकि खाला मेलेव ताम राङ थेन्सुङ । ²³तिकि ताङ देन कि सिन, तिकि बदला माला सुङ तिला दुक्पा खोर्सिन जिना माकु , तेमे खोरुङ लाराङ हुतुङ ठिम किरुप लाराङ च्यक पुल्सुङ ।²⁴ओरुङ दिक्पि ला सिउ । धर्मिकताकि ला ङोसु तोङ सिनि तिकि ओरे तेरिक छिक्पा तिव ज्ञङसिङला दाक्पि ओङबु ला काल्सुङ , तिकि तिवि ओरुङ टेकुप वइत । ²⁵खिराङ तिव तेरिकक तोरुप लुक दगे फारछुर देक्यु । तेमे खिराङ थु कि चावा मि दाङ टिन्दुप ला गुर्नि हदपुप मि हिन ।

Chapter 3

¹तिकि किसाला पेर्मि तिबा खिराङ खिरेकि ख्यकि ओङज्येन ला देदा च्यिला सिसिन खिरेकि ख्य तिबा कादेनला मेसिनाङ खिरेकि लाका थोङनि तिबाला खाङ ताम मासुङ सिनाङ ग्युर्क्यिद । ²च्यिलासिसिन खिरेकि क्यिदाङ ला थोङ्नि ति ति खिरेकि ताङदेन क्याबु दगेराङ थोङिद ।³तिकि किसाला ह्रा दाङ फिला थोङुकि सेरङुल ग्याज्या तिबा कोनि मिद। ⁴हिन्सिनाङ खिरे कि नाङ्ला सेम नेसुर नाम साङ देदु ल्यामु ङिङ्साङ क्यानि कन्ज्यक थ कि लाकि तिखाल लाका किसा ।⁵च्यिलासिसिन ताङ कि चेङि पुमा तिबा दुक क्यानिराङ ज्ये तेमे तिबिकि दाक्पि ख्य ओङज्येनला देनि । ⁶तुक राङ क्यानि तिबिकि आब्राहाम कि कादेन्बा ङ्येन्सुङ तेमे तिला दाल्जा सिनि काताङसुङ । ता तेमे खिरेकि काङ ल्यामु नक तिराङ क्यानि देसिन खिराङ गेरिक तिकि पुज्युङ पुम तिबा डिउ ।⁷तुकराङ क्यानि ख्यतिबिसाङ दाक्पि पेर्मिला किमुथुप साम्जे क्यानि तिबा तानि मिजिकि ङ्येत्तपा ङेतु कि पिमा हिन्सिनि देता च्यिलासिसिन खिरेकि सवा देपुला ।⁸तेमे ता खिराङ गेरिक सेम च्यिउ गिराङ गाल्नि दाक्पि उजु नुग दगेराङ ङिङ्ज्ये किरु लाका किसा । ⁹लाका मेलेबा किरुला मेलेबा दाङ ग्यासो मुसु बु तिबाला मुसुपु लाका माकिसा । तिसिनाङ नाम लाङ मलाम बिदा च्यिला सिसिन मलाम ला जोम्बा सिनि खिराङ ला काताङु जाइ।¹⁰तेमे सिकि दाक्पि मिजि दि ङिङ्ज्ये किबे तेमे तिकि ल्यामु ङिमा थोङु सेम किबे तिकि मेलेबा सिरुप ताङ दाक्पु ला मेलेबा सिरुपक नेपा रोके किसित । ¹¹तिकि मेलेबा लाका नेसुर ग्युर्नि तिकि कि काङ ल्यामु हिन ति लाका लाराङ देसित तिकि लोदिमु लाका छोल्सित तेमे लोदिमु क्यानि देसित । ¹²कन्ज्यककि दिक्पा मेतु मिला थोङु तेमे तिकि सवा दि ख्यरे नाम ज्याक कि कोक्यु । लोङराङ कन्ज्यक मेलेबा लाका किरु तिबि खाला गिउ ।¹³खिरेकि ल्यामु लोदुमु काला क्यासिन । ¹⁴खिराङला सिकि मेलेबा सि तेमे खिराङ दिक्पा वतुकि लाका ला तुल्सिन खिराङ गेरिक कि मलाम ङ्येकित । तिबा जिबा किरु लाका तिबाला खिराङ जिबा माकि सम्बले मादे ता ।¹⁵तिसिनाङ साङ चावा येशुला चेङि हिन्सिनि खिरे सेम ला ज्यका खिराङ च्यिलासिसिन कन्ज्यक ला रेवा किउ सिनि टिसिन सिरुप ला नामलाङ टेगे देता दि लाका दि ल्यामु दाङ ताङदे वतु किसा । ¹⁶ल्यामु सेम दिला ज्यका च्यिलासिसिन ख्रिष्ट ला खिरेकि ल्यामु मिजि खक्पा लाप तिवा ङ छा लाङसिता च्यिलासिसिन तिबिकि डे नाक्पु हिन सिनि सिउ ताम किउ । ¹⁷कन्ज्यककि सेम क्यासिन खिरेकि मेलेबा लाका क्यानि दुक्पा खुरु सिने ल्यामु लाका क्यानि दुक्पा खुरु ल्यामु हिन् ।¹⁸ख्रिष्ट किसाङ ख्येप्जिक दुक्पा खुरुसुङ ओरुङला कन्ज्यक चाला टिबु ला दिक्पा वतु तिबि दुक्पा खुरुसुङ खरेकि ओङबु ला राङ सेबा खुरसुङ । तेमे लोङराङ थुला सेन्बु लाङसुङ । ¹⁹खोरुङ थुला गाल्सुङ तेमे उपुकि थु तिबाला ल्यामु ताम सिक्यासुङ । ²⁰नोहा कि तुजेला टु जब बेला कन्ज्यककि गुनि वतु बेला तिबा आज्ञाकि का देम्बा ङेरादु मागाल । तेमे तिकि किसाला तिबा मेरा ग्ये जिकला थार्वा विन्सुङ छयु नेसुर ।²¹दि खिराङ राङ थार्वा तेरुकि बप्तिष्मा कि ताम हिन् । दिकि ओङबि कि टेमा सेल किरु दगे मिन्दा येशु ख्रिष्ट कि लोङराङ सेन्बु लाबु नेमा बिन्दु कि ल्यामु रेवा दगेराङ हिन् । ²²ख्योरुङ कन्ज्यककि दाईने लाक्पि नाङला वाइ । ख्यो देवाचेन ला गालु वाइ । देवा च्येनकि थु तिबा काडेन्बा किरु तिबा ङार्मा तिबा गेरिक ख्योरे चाला हुङ ग्योक्यु ।

Chapter 4

¹तिकि किसाला खिराङ गेरिक कि चावा येशु कि च्युक क्यानि दुक्पा खुरसुङ खिरे कि साङ तिराङ सेम लाङगुप सेम किसा । तेमे सिकि ओङबु ला दुक्प खुरु वाइ । तिकि दिक्पा किरु ताङु गिउ । ²ति मि कि ता तिङला मि कि हाबा ला मि वतु कि मिजि कन्ज्यक कि सेमला मोबा क्यानि देक्यु ।³च्यिलसिसिन ज्येन मिन क्याबु सेम दगे स्यामडेन किरुप टेमा मिसिबा जिनि युकु जोल्मु लादिमु मेदु लाका किरु फाक्चा लाङदे लाका ला तुजे सिदु वाइ । ⁴खिराङ तिबा दि तामला हिन् । मासाबु कि कि साला तिबा ति येम्छेन किउ । ⁵तिबि कि स्येबा दाङ सेन्बु ला ठिम किरुप ति लाराङ थु तेरु थुपुकि कन्ज्यक लाराङ थु तेरु ग्योक्यु । ⁶तिकि किसाला स्याब तिबाला दि सुङ सिक्याबु जाइ ओङबुला मि ठिम क्याबु हिन् । हिन्सिनाङ खिराङ ला थुला खिराङ ला कन्ज्यक कि सिक्याबु रके देसित ।⁷गेरिक ताम सिदिन वाइ तिकि किसाला खीरे सेम ल्यामु दासाला लागाओ खिरे कि सवा कि ला दाग्पि सेम थिला ज्यका । ⁸गेरिक सिनाङ आला ज्येनला ङिज्ये किसा च्यिलासिसिन ङिज्ये कि ज्येनग्यि मेलेबा लाका दि मोछोलु । ⁹होरु बोबु मानेग्यबा ज्येनगि ग्यासो सुसा ।¹⁰तुकराङ क्यानि खिराङ गेरिक कि ङ्येत्पा ङयेतु वाइ । कन्ज्यककि तिजोराङ बिन्दुप कि ङ्येत्व कि ल्यामु रुक्चे दगेराङ क्यानि ज्यगा। ¹¹तिकि ताम किसिन कन्ज्यक कि ताम क्याबु दगेराङ क्यिसित । तेमे खिरे कि कन्ज्यककि लाका क्यिसिन तिकि कन्ज्यककि तेरु ङार नेसुर किसित च्यिलासिसिन गेरिक लाका ला ख्रिष्ट नेमा कन्ज्यक सावा तामु हसित । सवा दाङ मोबा नाम लाङ कन्ज्यक तिराङ हसित । आमेन ।¹²ङिङ ज्येबु तिबा खिराङ खक्पा लाप ला काङ मेनाङ दगेराङ काबु लाका क्यि गोसिनाङ खिरेकि दि लाका हिन मासिसा। ¹³तेमे खिराङ च्योजिगि ख्रिष्ट कि दुक्पा खुर्कि तिजोराङ गा क्यिसा च्यिलासिसिन ख्रिष्ट कि सवा ला ङिङ साङ क्यानि दे थुसित । ¹⁴खिरेकि ख्रिष्टकि ला खाक्याज्यितु गाल्सिनाङ खिराङ थुछिछे हिन्द च्यिलासिसिन सवा कि थु दाङ कन्ज्यक कि थु दि खिराङ तानि गिउ ।¹⁵तेमे खिराङ मि सेतु । तेमे कुन किरु मेलेबा लाका किरु लाकाला दुक्पा खुरु मोगोसित । ¹⁶हिन्सिनाङ ख्रिष्टियन गालुकि कला दुक्पा खुर्सिन तिकि ङछा मिकिसित ।तेमे तिराङ मिन नेसुर कन्ज्यककि सवा किसित ।¹⁷च्यिलासिसिन दि कन्ज्यक कि पुजुङ दाङ पुम तिबा नेसुर राङ ठिम किरुकि तुजे हिन् । तेमे ठिम दि ओरुङ नेसुर राङ डोसिन । तेमे जन कन्ज्यककि सुङ मेङेदु तिबा ला च्यक कि दाङ । ¹⁸तेमे दिक्पा वतु तिबि थार्पा ति दुक क्यानि डोसित तेमे दिक्प मेतु तिबि ति जन च्युक क्यानि डिताङ । ¹⁹तिकि किसाला कन्ज्यककि कादेन नेपा लाका कि दाङ दाक्पि थु ज तिबा ला तेर्सित ।

Chapter 5

¹दाल्जा ताङ एल्दार ताङ ख्रिष्टकि दुक्पि थोङुप मि तेमे चाला ओङुप ल्यामुला ओङुप मि तिवि हिदुप किसिसला ङा खिरे चाला ओतुप एल्डर तिबाला सिउ । ²खिरे चाला वातुप कन्ज्यकला मि तिबाला ल्हो । मि सानि क्या मिन हिन्सिनाङ कन्ज्यककि सेम कन्ज्यककि सेम क्याबु सेमकि, डेबा ङयेतुप सेमकि मिन हिन्सिराङ मोला यक् कितो किरु सेमकि किसित । ³खिरे काला वातुप मि तिबाला खाङ किरुप सेम लाङिबे ति किरुप मिन । हिनसिराङ बगालकि ला ल्हादिमु वासित । ⁴ओथुङ चप मि ओङसिन खिराङला नाम्लाङ मिसिन्बु बाक्पा ङ्येक्यु ।⁵तुक राङ क्यानि ज्येदा तिबा गाबा गामि सिक्याबु ङ्येनि दोसित् । खिराङ खेरकि बोल्मु माज्या कोन तेमे दाक्पु ताङ जेन्ला यक् तिबा कितोकि , खाङसिनि सिसिन कन्ज्यककि मेलेबा किरुप तिबाला तेन तोगु हिन्सिराङ बोल्मु ताम किरु तिबाला काटिन किउ । ⁶तिकि किसाला दाक्पि ला कन्ज्यककि क्ष्ये लाक्पि हक्ला बोल्मु जोनि ज्यक , तेमे खो कि ल्यामु तुजेला खिराङला थेन्बुला जेउ । ⁷खिरे खेर सेम दुक ताङ मेलेबा तिबा खेर कन्ज्यकला बिन् खाङसिनि सिसिन खो कि खिराङला नाम्नाङ सेमला ज्यकु ।⁸च्याङबु ताङ ङ्यि मालकपा देन । खिराङला डे कि जेनला ठेनि खिमु तोङुपकि लागिला ङेर्मा लाबुल जिक तगे क्यानि देनि गिउ । ⁹तिकि लागिला ङ्न्यि मालक्पा सवा देपिन्दाङ देत । ख्योरुङ जेनि मोबाला च्योङ्बु गाल्नि देत ।दि लोप कि जम्बुलिङला वातुप खिरे इजि नुक तिबि कि साङ दिनोक राङ दुक्पा खुर्नि वाइ ।¹⁰v10खिरेकि ओकुर्जिक दुक्पा ङ्येसिमा खिराङला ख्रिष्टकि दाक्पि नाम्लाङ् सोवाला कातोङु खेर काटिन कन्ज्यककि खिराङला ल्यामु जेउ । तेमे ङार्मा जेउ । ¹¹खो ला राङ ङार नाम्लाङ ओङसित । आमेन ।¹²ङा सिलासलाई मोबा किरुप नुक कि तगेरा लिङु । तेमेतिकि रँ ला ङेकी खिराङला गा ताङ थोङुप मि जोइदाङ खाङ ताम थिर्मे जोनि तिकिन किउ । कन्ज्यककि ओथुङ काटिन ति दि राङ हिन् । दिला लानि देत् । ¹³खिराङ तानि राङ लाबु बेबिलोनला वातुप मि तिकि खिराङ ला गासो स्युबु वाइ । ¹⁴खिराङ ख्रिष्टला वातुप खेरला लोदिमु ओङसित ।

2 Peter

Chapter 1

¹येशु ख्रिष्ट यक्पु ताङ प्रेरित सिमोन पत्रुस नेमा अरे कन्ज्यक ताङ थार्वा तेरुप मि येशु ख्रिष्टकि दिक्पामोतुप ला अरे कुन्बु मोबा ङयेतुप तिबाला । ²कन्ज्यक ताङ येशु अरे चावा चावा च्यु काटिन ताङ लोदिमु खिराङला बाङिङ ओङ सित ।³दाक्पि सवा ताङ किताङ ल्यामु नेमा ओरुङला कातोङु कन्ज्यक च्यु नेमा ओरुङला कन्ज्यककि कला ङार कि मिजि ताङ मोबा किरुप ति माक्याबा मेगु ताम तिवा तेरिक बिदुप वाइ । ⁴दि ताम नेमा खोकि ओरुङला कुन्बु ताङ बोमु ना तिबा बिदुप वाइ । तेमे खिराङ जम्बुलिङकि दिक्पा तिबा ताङ्नि कन्ज्यककि कला युला ओङुब ङ्येसित ।⁵दिकि किसाला थुप्पु चो टिबु किरुप छाल्नि खिराङ कन्ज्यक मोबा नेमा ल्यामु ताङ च्यु थपेकि । ⁶थुल्यामुला खाङ सिक्यासिनाङ ङयेदुप , खाङसिक्यासिनाङ । ⁷ङ्यादुप खाल , दाक्पि इजि नुक तिबि तगेराङ ङ्यिङ्ज्ये , इजि नुकला ङ्यिङज्ये क्याबु खाला ङ्यिङ्ज्ये ल्हाक्पा थपे क्यासिन ल्यामु डिउ ।⁸तेमे दि ताम तिबा खिराङला वासिन ताङ ल्हाक्पा डोइ डोसिन खिराङ येशु ख्रिष्ट च्यु नेमा नाम्लाङ आमोक्ष्योबु ताङ मेलेबा मोडोइ । ⁹तेमे सुला दि ताम चिज्यिक वासिन ताङ चाकि ताम क्या थोङसिन ति स्यार्बा हिन् । तिकि तोङि दिक्पा नेमा चेङि मागल सिरुप ताम ज्येक्यु ।¹⁰तिकि किसाला नुक तिबा दाक्पि ताम ताङ चुनाउ ओथुङ जपला चो थुक्यिबे तिजो राङ क्या ल्हो । खिरेकि दि ताम तिबा क्यासिन खिराङ मिडिलु । ¹¹दुक क्यानि अरे चावा ताङ थर्वा तेरुप येशु ख्रिष्टकिन आदासाला साक ग्याल्खोला स्युकु ला खिरेकि कि ङ्येक्यु ।¹²तिकि किसाला खिराङला दि खेर ओथुङ ताम तिबा क्ष्या असिनाङ ङा लोरिङ सिउ । ¹³नाम साक ङा दि जुबु खुर्नि वाइ दि ताम तिवा खिराङला स्याङसे कि जितुप ला दि ताम तिबा नासाम ताङेज्यितुप ङे लागिला ल्यामु यक् दिन सिरुप ङाला छोर्कि नोक । ¹⁴खाङसिनि सिसिन अरे चावा येशु ख्रिष्टकि ङाला छ्या तेदुपो लाम तगेराङ ङ्ये दि पाल ला टिबुराङ तोङु सिनि ङाला क्ष्या वाइ । ¹⁵ङ्या लोदिमु तिङला साङ खिरेकि दि ताम तिबा ङियमिटाङ नासाम तोङ थुप्सित सिनि ङा थुपुचो किरुप छोलिन किउ ।¹⁶खाङसिनि सिसिन अरेकि अरे चावा येशु ख्रिष्ट ङार ताङ ओङुपो कला खिराङला लाप्सिन मेलेबा तानि जोबु दन्त्य पेए तिबाला तिमाय , हिन्सिना, हिराङ खोकि दुक्पाकि ओथुङ थोङुप मि हिन् । ¹⁷तेमे खोकि कन्ज्यक आवा नेमा ताङ्देन ताङ सवा ङ्येसुङ गिज्या तगे सवा नेमा दिनोक दक्पुजिक ओरु लेपु हिन् । दि ङ्ये ङ्यिङ्ज्ये क्याबु पुज्युङ हिन ति तानि ङा लोदिमु गालप वाइ । ¹⁸हिराङ रेवा तानि चेङि पम्दकला वासिन खिरेकि द्येवाचेन नेमा लेपुप ताम ति इरे कोसुङ ।¹⁹हिराङ तानि वातुप लुङतेम्बा ताम खेर क्यानि ओथुङ गालुप वाइ । तिला खिराङ ङयेदुप ल्यामु किरुप छ्योल्मु । दि ति चेक चेक ठादिङि मागाल्बा ताङ खिराङ तिबा सेम्बा टोप्कि कर्ज्यङ मेङ साक नाक तिङिला वारुप कोपि तगे । ²⁰खिरेकि दि ताम तोङला क्ष्या ङयेत कि क्ष्यो ला टिबु लुङदेन लुङतेम्बाकि दाक्पि ताम नेमा लेपुप मिन ²¹हिन्सिराङ दि चेङि थुनमा गिपा कन्ज्यक तर्फ नेमा ताम किरुप मि नेमा लेपु जाई ।

Chapter 2

¹इस्राएलि तिबि नाङला ज्यार किरु लुङ तेम्बा तिबा लेसुङ तुक राङ क्यानि खिरे पाला साङ ज्यार किरु लोबेन तिबा गिउ तिबिकि ना तोङु खाले गिपा तिला खुन गिउ । तेमे तिबाला थार्बा तेरु लोबेन तिबाला साङ हिन मिसिउ । तिबिकि तेमे दाक्पि खाला टिबु नासा खुन्गिउ तिबिकि । ²आला मिकि तिबि किर्मु सेम्गि तिङ्ला स्युगु तेमे तिबि लाका नेसुर राङ लाम ल्यामु तिबा गेरिकि कि मोतु स्युगु । ³तेमे फाबा किरु लाका कि किसाला खिराङ तानि छाले क्यानि ख्यापसाङ लाङु तेमे तिबाला मता फगु दि आला मोथउ । तिबा नासा डप ति निष्क्रिय मेत ।⁴च्यिलासिसिन कन्ज्यक कि दिक्पा किरु देवा च्येन कि थु तिबाला साङ तिजोराङ माताङ तिबाला यार नाटि नाङला ज्याङ वाइ । ठिम माछेकु साक च्याताक थनि तानि नुप नाक्पि नाङला ज्याक वाइ । ⁵तेमे नाङला तङि जम्बुलिङ ला साङ माताङ वरु दिक्पा वतु मि नोआ ला दाङ ज्येन मेरा दिन ला थार्बा बिन्सुङ छि छ्र्यातक कि दिक्पा मेतु जाम्बुलिङ नासा क्यासुङ । ⁶तेमे दिक्प मेतु मि तिबाला काङ गिसिनि छ्या देदुला सदोम दाङ गमरा सिरुप ग्यासा ति थाल्जामा ला जो सुङ । तेमे तिबा नासा टोङु कि दिक्छेन हिन सिनि छ्या तेनसुङ ।⁷हिन्सिनाङ खिरेकि दिक्पा मेतु लोता ला थार्बा बिन्सुङ ति मि दि अराजक ताङ फाक्चा लाङदे मिति किसि आला सेम ला दुक्प नक । ⁸च्यिलासिसिन तिबा तानि देसिन तिबि पार्ला देसिन तिबि क्याबु लाका लानि दिक्पा मेतु लोत थुला सेम्ला दुक्पा लानि नक । ⁹तिकि किसाला दिक्पा वतु तिबाला खक्पा लासा दादा नेसु च्युक क्यानि थार्बा तेर्गो क्युइ । तेमे दिक्छेन तिबाला च्युक क्यानि ठिम किरुप ग्याक्ला दुक्पा तेरु लकि लाका ला च्युक क्यानि टेगे देगोक्यु सिनि खोरुङला छ्या वाइ ।¹⁰दि दि ओङबि कि मेलेबा सेम् दाङ लाका मेलेबा कि दाङ कादेन तिबाला मेङेयदु दाङ दाक्पि गा किरु नक तिबिकि कि सवा लिङकि तिबा ला मोतु जिबा मिकिउ । ¹¹देवाचेन कि थु तिबा तानि मिला सिना आला ङार ताङ सेपा वाइ । हिन्सिनाङ तिबिकि चावा कि गमाला तिबि खाला मोतुप ठिम खुङमुथुपु ।¹²तेमे दि च्यु मेतु पालाङ च्युक क्यानिसाङ नासा दाङ लाक्पा ला लाङु ला जोबु हिन । तिबि काङ तामगि ठिम क्यिउ ति च्यिला हिन छ्या मे ङयेउ तिबा नासा तोङु गेरिक । ¹³दाक्पि क्याबु किय लाका मेलेबि परिणाम किराङ तिबाला यार्के माग्यागु तिबा ङिमाला ङिङ साङ क्यानि देक्यु । तेमे तिला माताङ दब्बा तिबा हिन । खिराङ तानि स्याच्ये साम दिसिन । दाक्पि जुनाक ला तिबा ङिङ साङ क्यानि गाकिउ । ¹⁴तिबि मिक ति स्याम्डेन किरुपला ल्यानि गिउ तिबिकि दिक्पा क्यानि नाम लाङ मा डाउँ तिबिकि थिला वतु सेमला मेलेबा लाका ला फाबा क्यिउ तिबि सेम्गि मेलेबा फाबा किरु लाका ला ग्यिपा ङ्येतु गिउ तिबा मता सुकु कि पेजा तिबा हिन् ।¹⁵तिबिकि ल्यामु लाम ताङ वाइ तिबा चिमि चेनि फार छुर क्यानि दिक्छेन कि ला लाङु बोअरकि पुजुङ बालाम तिकि तिङला स्युबु वाइ । ¹⁶तेमे तिकि खिरे दिक्पा कि हाप्कि ङ्ये सुङ च्यिक होरु मेथेदु ता तिकि मि ताम क्याना लुङ तेम्बि ङ्यगपा वतु लाता ति क्याङति बिन सुङ ।¹⁷दि मि तिबा पुङ मेतु छ्यु दगेराङ हिन तिबा लुङबि खुर्नि गाउ मुसिप दगेराङ हिन तिबि ला ङ्यावा जोनि जागु वाइ । ¹⁸तिबा ग्वाङ मेतु तङबा सेम क्यानि सेम क्यु तिबिकि ओङबि कि जोक सेम नेसुर प्रलोवन ला ज्यकु । ¹⁹तिबिकि तिबाला डेल्ग्यु सिनि कादेन तेर्क्यु तेमे तिबा दाक्पु दि डेनाक्पि कि यक्पु हिन । च्यिला सिसिन मिला च्यिन तिकि ग्याल्गिबे तिकि यक्पु डिउ ।²⁰काङ सिसिन तिकि चावा दाङ थार्बा तेरु येशु ख्रिष्टला थोङनि साङ लोङराङ तिराङ जम्बुलिङकि टेमा खा लाका नेसुर थार्नि साङ लोङ तेराङ ग्युर्सिन ति मि दि ताङला सिना साङ मेलेबा दासाला ति ख्योलग्यु । ²¹दिक्पा वतु कि लाका थोङनि साङ लोङराङ तिबाला बिन्दु चेङि का देन ताङनि ग्युरु सिना साङ तिबिकि दिक्पा छ्या मा ङ्येबु दि ल्यामु हिन । ²²तिबिला दि पे हिन्दुप ताम हिन कि दि दाक्पि क्युबा लाराङ ग्युर्नि सेउ । टुनि बिन्दु फाक्पा दाक्चिर नाङला राङ फार छुर क्यु ।

Chapter 3

¹ङेकि ङ्यिङ्ज्ये क्याबु तिबा , खिरे मेलेबा सेमला मा लोङुपला ङा दि जेर्मा पत्र टिगिन किउ । ²तेमे खिरेकि चेङि लिङलोम्बि क्याबु ताम ताङ प्रेरित तिबा नेमा बिदुप अरे चावा ताङ थार्वा तेरुप का तिबि सेम्ला तोङ् ।³तोङला दि ताम स्ये कि , खिराङला मेलेबा किरुप तिबा तिङला खिराङला मेलेबा सिदाङ दाक्पि ओङसित ला ति यकिन्दाङ गिउ । ⁴तेमे तिबिकि सिउ खोकि ओङुप गुबुति खेनि गाला? अरे पाबोमु माम्बोमु तिबा स्यिनि गाल , हिन्सिनाङ जोताङ गमा नेमा राङि खेरिक ताम तिबा ओङिन्दाङ किउ ।⁵तोङलेमा के सुङनेमा द्येवाचेन ताङ जम्बुलिङ छ्यु नेमा जोबु जाइ सिरुप ताम तिबिकि दाक्पि सेमकि राङ ज्येक । ⁶तेमे तिजो बेला जम्बुलिङ ति खोकि सुङ ताङ छ्यु नेमा छ्यि खाम तोर्नि गाल । ⁷हिनिराङ दिजो बेला ति सुङ नेमा राङ जम्बुलिङ ताङ द्येवाचेन ति मे लागिला जोनि ज्ञ्याकु वाइ । दि द्येवाचेन ताङ जम्बुलिङ ति ठिम ला ताङ मोबा मेतुप मि तिबि लागिला जेम्बु हिन् ।⁸ङ्ये ङ्यिङज्ये क्याबु तिबा दि ताम माज्येसा कि कन्ज्यक लागिला ङ्यिजिक ताङडा ज्यिग लो तगेराङ तङडा ज्यिग लो थक्यु । ⁹दाक्पि (प्रतिज्ञा) लागिला कन्ज्यककि कोले क्यानि किउ सिनि लालिकि नासाम ताङसिनाङ कोले क्यानि मिकिउ । हिन्सिनाङ खिरे लागिला ङिङजे किरुप मि हिन् । खोकि खिरे नाङला सुङ मिसिन्सित सिरुप सेम किउ । हिन्सिनाङ खोकि तेरिग्ला सेम किरुप बेला तेर्क्यु ।¹⁰हिन्सिराङ चावा ङिमा ति कुन्जेन ति तगेराङ क्यानि गिउ । बोमु ओर तानिराङ नाम्ला तोर्नि डिउ । मेकि तव टबा स्यिनि डिउ तेमे जम्बुलिङ यक् तिबा ङाङ थेनि गिउ ।¹¹खेर ताम दुक राङ क्यानि तोरोन्दाङ डिउ तेमे चेङि ताङ ल्यामु मिजि ग्युरुपकि लागिला खाङ किगोक्यि ताङ च्येनोद मि ओङग्योकि । ¹²खीरेकि सेम्गि दिन्नेसुर कन्ज्यककि ओङुपला गुनि देगोच्यु । ति छ्यि नाम तिबा मे नेमा नष्ट जोग्येच्यु तेमे तत्व तिबा मे नेमा स्यिनि डिउ । ¹³हिन्सिराङ खोकि का तगेराङ अरेकि साबा द्येवाचेन ताङ जम्बुलिङ छोल्ग्यु ते दिक्पा वातुप गिउ ।¹⁴तिकि किसाला ङ्यिङज्ये क्याबु तिबा खिरेकि दि ताम तिबा गुनि वातुप मा मेतुप ताङ खो लो दिमुला दतुप तिबा खिरे थुपु चो क्यानि ल्हो । ¹⁵अरे चावाकि तुनि थार्वा विन सिरुप सेम तोङ । चुक क्यानि अरे ङ्यिङ्ज्ये क्याबु नुक तिबा पावलकि बिदुप लाता तगे खिराङला दि ताम टिनि वाइ । ¹⁶पावलकि तिकि खेरि टिबा तिबा दि ताम कला टिबु वाइ ते छ्या ङ्येतुप काबु चेक चेक ताम तिबाङ वाइ । मेस्येबु ताङ दासा ज्यिगला देतुप मि तिबा दि ताम तिबा च्यक्से जेउ , नुक क्यानि तिबिकि क्ष्यो जेन सुङ तिबा च्यक्से जोइदाङ दाक्पि मेलेबा खुन्गिउ ।¹⁷तिकि किसाला ङे ङिज्येबु तिबा खिराङला दि ताम तिबा स्येबुकि सिसाला दाक्पि राङ दनि ज्यक , तेमे अराजक मि तिबि जिनोक जप तेमे खिराङला तेनि टि मोडोसित तेमे खिरेकि दाक्पि मोबा किरु डिकु ति तोङु मोस्योसित । ¹⁸हिन्सिराङ चावा ताङ थार्बा तेरुप येशु ख्रिष्टकि काटिन ताङ च्यु खिराङ तिबा गमाला डोसित । खो ला राङ दिजो बेला चोबेलाङ सवा ओङसित । आमेन ।

1 John

Chapter 1

¹तङ्नेराङ वतुप् मिजिकि सुङ् ति अरेकि ङेनि वे अरेकि राङि मिगिराङ् थोङ्नि वे राङिराङ् ल्हानि वे राङि लाक्पि रेङ्नि वे। ²ति मिजि छार्सुङ् तेमे अरेकि ति थोङ्सुङ तेमेम तिकि ताम ति लाप्क्यु तेमे तिवाला नाम्लाङ् मिसिन्बु मिजि लाप्क्यु ति दि पापा ताङ नक् तेमे ओरुङ्ला छ्यार्सुङ।³चुका ति अरेकि थोङ्नि ताङ् ङेनि वे तिदि ङेराङ् खिराङ्ला साङ श्येक्यु तेमे ङेराङ् ताङ खिरे छक्पा हुङ्सित् । तेमे हुतुङ्रङ छक्पा ति पापा ताङ खोकि पुज्युङ चावा येसु ताङ गिउइ। ⁴खिराङ्ला लो दिम्सित् सिनि ङेराङ दि ताम तिवा खिराङ्ला टिगु।⁵ङेरेकि खो नेसुर् थोबु सुङ दिराङ हिन तेमे ङेराङ् खिराङ्ला श्येक्यु दि कन्ज्यककि ठा छ्यालि हिन् तिला दि चोजिगाङ नाक चुमि मेङुइ। ⁶अरेकि खो ताङ छक्पा किउइ सिनि सिउ हिन्सिराङ नाक् चुबिला युसिन् क्यासिया ङेराङ् जुनाक ज्वप् तिवा दगेराङ गिउइ टेङ्मु लाम्ला मोडोउइ। ⁷हिन्सिराङ खोकि ठाछ्यालिला वतुप् दगेराङ् ओरुङ्साङ ठाछ्यालिला युसिन् ङेराङ्ताङ खिराङ् छ्वकुप् किउइ खोकि पुज्युङ येसुकि ठागि थिवाकि अरे तेरिक दिक्पा ने ता जिक्यु।⁸ओरुङ्तानि दिक्पा मेत् सिनि सिक्यासिया राङि राङ राङ्ला जुनाक जेउइ तेमे ओरुङ् टेङ्बु मेङुउइ। ⁹हिन्सिराङ ओरेकि राङि दिक्पा तिवा सेम्ला लासिन क्यासिन् अरे दिक्पा तिवा ताजितुप्ताङ् तेरिक् मेचेङि लाका ने चेङि ज्वप्ला खोति मोवा किरुप् ताङ दिक्पा मतुप् हिन्। ¹⁰अरेकि दिक्पा माक्यावा वे सिनि सिसिया अरेकि खोला मेलेवा सिउइ खोकि सुङ् ति ओरुङ्तानि मेङुउइ ।

Chapter 2

¹ङे ङिङ्ज्येबु आङा तिवा खिराङ् दिक्पा माकि सिनि दि ताम ति टिगिन् वे हिन्सिनाङ खिराङ् सिसिाङ दिक्पा क्यासिन् अरे छ्याला ताम क्या तेरुप् मेरा चिक् दिक्पा मेतुप् चावा येसु वे । ²खो ति अरे दिक्पातिवाला सेम ग्युरुप् किरुप् वे, ङेरेति क्याजिक् मिन्, लु्ङ्बाला वतुप् तेरिक तिवाला हिन्। ³वेरेकि खोकि का ङेन्नक क्यासिन् दिगिराङ् अरे छ्या ङेक्यु कि अरे खोला ङो श्येक्यु।⁴सिकि ङा कन्ज्यकला ङो श्येक्यु सिउइ हिन्सिराङ खोकि का तिवा मेङेन्सिन तिकि जुनाक् जोबु हिन्। ⁵हिन्सिराङ सिकि खोकि सुङ ङेन्ग्यि हुतुङ्राङ तिमि ताङ कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये चेङि गिउइ तेमे ओरुङ् खो तानि गिउइ। ⁶कन्ज्यक तानि देक्यु सिरुप् मि ति चावा येसु थारुप् दगेराङ् थार्गोक्यु।⁷ङे ङिङ्ज्येबु तिवा ङेकि खिराङ्ला का साम्बा टिबु मिन् खिराङ् तानि तङ्नेराङ वतुप् ङिङ्बा काराङ हिन् खिरे ङेन्दुप् सुङ राङ् तङि का हिन्। ⁸हिन्सिनाङ ङा खिराङ्ला साम्बा का टिगिन वे दिति चावाला खिराङ्ला वतुप् ताम हिन् चेला सिसिन् नाक्चुबि तोरिन वे तेमे ठाछालि तङ्नेराङ वारिन् वे।⁹सिकि ठाछालि वे सिनि सि तेमे राङि नुक्ला ति ङिङ्मारकि तिदि हारुङ नाक चुबिलाराङ वे। ¹⁰सिकि राङि नुप्ला ङिङ्ज्येकि ति ठा छ्यालिला देक्यु तिला डिलुप् काङ् ज्यिगाङ जिवा मेङु। ¹¹हिन्सिनाङ सिकि राङि नुक्ला ङिङ्मार किउइ ति तारुङ् नाक् चुबिलाराङ युग्यु तिदि क्येनि डोइ वे सिनि तिला छ्या मेङु चिला सिसिन नाक् चुबिकि किसा तिला मिक् मोथोङु जोनि वे।¹²ङे ङिङ्ज

¹³पापि टेङ्रि वे ङा खिराङ्ला टिगिन् वे चिला सिसिन् तङ्नेराङ वतुप् तिवाला खिराङ् ङो श्येक्यु। ज्यादा नाज्युङ्मा तिवा ङा खिराङ्ला टिगिन् वे चिला सिसिन् खिरेकि डेला ग्याल्नि वे। आङा टिक्पे तिवा ङा खिराङ्ला टिगिन् वे चिला सिसिन् खिरेकि पापाला ङो श्येक्यु। ¹⁴पापा तिवा ङे खिराङ्ला टिगिन वे चिला सिसिन खिरेकि तङ्नेसुर राङ वतुप् तिला ङो श्येक्यु । ज्यान्दा नाज्युङ्मा तिवा ङ‍ा खिराङ्ला टिगिन वे चिला सिसिन् खिराङ राम्बु वे तेमे कन्ज्यककि खिरे सेम्गि नाङ्ला देक्यु तेमे खिराङ् डे खाला ग्याल्नि वे।¹⁵जाम्बु लिङ्ला ङिङ्ज्ये माकि ना दि लुङ्ला वतुप् ताम तिवाला राङ सिकि दि लुङ्ला ङिङ्ज्येकि तिकि सेम्गि नाङ्ला पापि ङिङ्ज्ये मेङु। ¹⁶चिला सिसिन दि लुङ्बाला वतुप् तेरिक ताम तिवा जुबुकि हाम्बा मिकि थोङ्गुप् ताम तिवा पापा नेसुर लेबु मिन् दिदि लुङ्बा नेसुर् लेबु हिन्। ¹⁷लुङ्बा ताङ दि हाम्बा तोर्नि डिउइ। हिन्सिनाङ सिकि कन्ज्यककि सेम ज्यक्यु तिदि नाम्लाङ देक्यु।¹⁸टिक्पे आङा तिवा दि तिङि तुज्ये हिन् खिरेकि चावा खाला लाङ्गुप् तिवा हुङिन वे सिनि थोङिन् वे दजोला चावा खाला लाङ्गुप् तिवा वानि वे दुक्राङ क्यानि दिदि तिङि तुज्ये हिन् सिनि हाक कोत् । ¹⁹तिवा ङेराङ् नेसुर् थेनि गाल्सुङ हिन्सिनाङ तिवा हर्ति मिन्। तिवा अर्ति हिन्सिया तिवा ओरुङ तानिराङ देक्यु हिन्सिनाङ तिवा अर्ति मिन् सिनि छ्या ङेतुप्ला गाल्सुङ।²⁰हिन्सिराङ खिराङ् ताङ कन्ज्यक नेसुर् कि ओङ् वे तेमे खिराङ्हिन्दुप् ताम श्येक्यु। ²¹खिरेकि मिन्दुप् ताम क्याबु हिन् सिनि हिन्सिन ङेकि टिबु मिन् हिन्सिनाङ चिनक् ताम साङ मेलेवा नेसुर् लेमे ताम मेङु सिनि खिरेकि श्येवा किसित् सिनि ङेकि खिराङ्ला टिबु हिन्।²²जुनाक् ज्वप् ति सु हिन्? जुनाक् ज्वप् ति ति हिन् सिकि येसुराङ चावा हिन सिरुप ताम ति सेम्ला मज्यगु। ति मि तिराङ येसुला सेम्ला मालाङु मि हिन् चिला सिसिन् तिकि पापा ताङ पुज्युङ्ला सेम्ला मिलिङु। ²³पुज्युङ्ला सेम्ला मिलिङु सुताङ्साङ पापा मेदेउइ पुज्युङ्ला सेम्ला लिङ्गुप् ताङ पापा गिउइ।²⁴खिरेकि तङ्ने ङेन्दुप् ताम खिराङ् तानि हुङ्सित् खिरे तङ्ने ङेन्दुप् ताम तिवा खिराङ तानि गिउ सिसिन् खिराङ् साङ पापा पुज्युङ् ताङनि गिउइ। ²⁵खोकि ओरुङ्ला ना क्यालु ताम ति दि राङ हिन् मिसिन्बु मिजि हिन्। ²⁶खिरे सेम ना तोङ्गुप् तिवा ला ङेकि दि ताम टिबु हिन्।²⁷खिरेकि खोनेसुर् ङेतुप् ओङ् खिराङ् तानि देक्यु तेमे खिराङ्ला लोप् मोगोउइ। हिन्सिनाङ खोकि ओङ्किराङ तेरोक ताम तिवा लोप् गोक्यु ति ओङ् वतुप् ताम हिन्। तिकि खिराङला लापुप् दगेराङ् खोतानि देत् । ²⁸ता ङिङ्ज्येबु आङा तिवा खोतानि राङ देत् तेमे छ्यार्सिन् ओरुङ्तनि राम्बु मोबा हुङ्सित् सिनि तेमे खो हुङ्जि खोकि दङ्ला ङछा मालाङ्सित्। ²⁹खिरेकि खो दिक्पा मेतुप् हिन सिनि छ्या वसिन् दिक्पा मेतुप् मि तिवा तेरिक खो नेसुर् हिन सिनि खिरेकि श्याक्यु।

Chapter 3

¹ल्हो पापिकि ओरुङ्ला चो ङिङ्ज्ये बिनि वे ओरुङ्ला कन्ज्यककि गिपा सिक्यासुङ हुतुङ्राङ ओरुङ् तिनक् वे तुक किसा दि लुङ्बि मि तिवि ओरुङ्ला ङो माश्ये। ²ङिङ्ज्येबु वे दजोला ओरुङ् कन्ज्यककि गिपा तिवा हिन् तेमे ओरुङ् काङ् हिन् सिनि हारुङ साक चा मातेना वे । ओरुङ्ला छ्या वे तजोला चावा येसु ओरे दाङ्ला थोङ्नि ओरुङ् साङ तिनक् राङ थोङु चिला सिसिन् खो चिनक् वे तिनक् राङ खोला थोङु। ³चुकै खो ति चेङि वे तिनक् ताङ खोला रेवा ज्यकुप् तिवा तेरिककि राङ्ला चेङि ज्यकुउइ।⁴दिक्पा किरुप् तेरिक कि ठिमकि का मेङेन्बु तिराङ् दिक्पा हिन्। ⁵दिक्पा ता ज्यितुप्ला राङ चावा छ्यार्सुङ् सिरुप् ताम छ्याराङ वे तेमे खोला ति दि दिक्पाराङ मेत्। ⁶खोताङ देतुप् तिवि दिक्पा मिकिउइ। दिक्पा किरुप् तिवि ना खोला थोङु ना खोला ङो श्येक्यु।⁷ङिङ्ज्येबु तिवा खिराङ्ला सेम थारा थोरि मोजोसित्। चुकै चावा दुक्पा मेतुप् हिन तिनक् राङ दिक्पा मेतुप् लाका किरुप् तिराङ दिक्पा मेतुप् हिन्। ⁸सिकि दिक्पा कि तिदि सैतान ति हिन् चिला सिसिन सैतान ति तङ्नेसुर राङ दिक्पा क्यानि वे। सैतानको लाका तिवि खाला ग्यालुप्ला कन्ज्यककि पुज्युङ छ्यार्सुङ।⁹सु कन्ज्यककि कन्ज्यक ने क्यानि वे तिकि दिक्पा मिकिउइ चिला सिसिन् कन्ज्यक चुकै वे तिनक् राङ तिसाङ गिउइ तिकि दिक्पा कि मुथुबु चिला सिसिन् दि कन्ज्यक नेसुर् क्याबु हिन् । ¹⁰दिला राङ कन्ज्यककि गिपा ताङ सैतानकि गिपा ल्यामु क्यनि ङो श्येक्यु। सिकि दिक्पा वतुप् लाका किउइ तिदि कन्ज्यकति मिन् तेमे सिकि राङ्ङि नुक्ला ङिङ्ज्ये मिकिउइ ति दिङ कन्ज्यककि मिन।¹¹खिरे गमा ने ङेन्दुप लेन ति दिराङ हिन् हरे ति चिकि चिक्ला ङिङ्ज्ये कि गोक्यु। ¹²ओरुङ काइन दगे हुङ्गुप् मेङु सुति डे ति हिन् तेमे तिकि राङि नक् ला सेसुङ। तेमे तिकि राङि नुक्ला चिले सेसुङ? चिला सिसिन् तिकि लाका तिवा मेलेवा नक् हिन्सोनाङ तिकि नुगि लाका ति लेमु नक्।¹³ङे नक् तिवा दि लुङ्बि खिराङ्ला ङिङ्मार क्यासिन खिराङ यामछेन माकि। ¹⁴ओरुङ्ला छ्या वे ओरुङ् श्येप् नेसुर् मिजिला गाल्नि वे चिला सिसिन् अरेकि उज्यु नुक्ला ङिङ्ज्ये क्यानि वे सिकि ङिङ्ज्ये मिकि तिदि श्यिनि वे। ¹⁵सिकि राङि नक्ला ङिङ्मार कि तिदि मि सेतुप् मि हिन्। तेमे खिराङ्ला छ्या वे मे सेतुप् मि ताङ नाम्लाङ मिसिन्बु मिजि मेङु।¹⁶दुक् राङ क्यानि ओरुङ ङिङ्ज्ये छ्या ङेक्यु चिला सिसिन चावा ओरुङ्ला सिनि राङि मिजि बिन्सुङ अरेकिसाङ अरे उज्यु मुक तिवाला राङि मिजि तेर् गोक्यु। ¹⁷हिन्सिनाङ सुताङ दि लुङ्बि ताम तिवा गिउइ तिकि राङि नुकति गोवा ला वतुप् थोङ्निसाङ मेतेरु तिला ङिङ्ज्ये मिकिसित् चुक क्यानि ति ताङ कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये गि? ¹⁸ङे ङिङ्ज्येबु आङा तिवा ओरुङ छिक् ताङ खे क्याजिक् ङिङ्ज्ये मिकिउइ हिन्सिनाङ लाका ने ताङ हिन्दुप् ताम ने ङिङ्ज्ये किरुप् नक्।¹⁹दि नेसुर् राङ अरे छ्या ङेक्यु ओरुङ वतुप् ताम कि कन्ज्यक चाला अरे सेम्ति चेङि ज्यक तुप्क्यु। ²⁰ङिङ्ज्येबु तिवा दुक क्यानि अरे सेम्गि ओरुङ्ला क्येन बिन्सुङ क्यासिन् कन्ज्यक अरे सेम सिनाङ् छ्ये हिन् तेमे खोकि तेरिक् श्येक्यु। ²¹ङिङ्ज्येबु तिवा दुक क्यानि अरे सेम्गि ओरुङ्ला क्येन मोतोङ्सियाङ ओरुङ् कन्ज्यककि दङ्ला चेङि मेङु। ²²तेमे अरेकि काङ लाङ्सुङ ति दि खो नेसुर् ओरुङ्ला ङेक्यु चिला सिसिन अरेकि खोकि का तिवा ङेन्ग्यु तेमे खोला गा लाङ्गुप् लाका तिवा किउइ।²³तेमे खोकि का ति दिराङ हिन् खोकि ओरुङ्ला बिन्दुप् का तिवा खोकि पुज्युङ चावा येसुला मोवा कितुप् ताङ् चिगि चिक्ला ङिङ्ज्ये कि गोक्यु। ²⁴सिकि कन्ज्यककि का ङेन्ग्यु ति कन्ज्यिक तानि देक्यु तेमे कन्ज्यक ति तिनि देक्यु तेमे ति नेसुर् राङ ओरुङ्ला छ्या गिउइ खोकि ओरुङ्ला बिन्दुप् थु चेङिकि किसा कन्ज्यक ओरुङ तानि देक्यु।

Chapter 4

¹ङिङ्ज्येबु वे तिरिक थु तिवाला मोवा माकि हिन्सिनाङ ति थु तिवा कन्ज्यक नेसुर् हिन्ते मिनते सिनि लेमु क्यानो ल्हो चोला सिसिन् आला जुनाक् ज्वप् लोमा तिवा दि लुङ्ला वानि वे। ²दि नेसुर् खिरेकि कन्ज्यककि थुला ङो श्येक्यु चावा येसु जुबुला वबु हिन् सिरुप् तेरिक थु कन्ज्यक नेसुर् वबु हिन्। ³तेमे येसुला मोवा मिकिबु तेरिक थु कन्ज्यक ति मिन्। चावा येसु खाला लाङ्गुप् थु हिन् चुकै ति खिरेकि दि लुङ्बाला गिउइ सिनि ङेनि वे तिदि लुङ्बाला वानि वे।⁴ङे ङिङ्ज्येबु आङा तिवा खिराङ क्न्ज्यक ति हिन् तेमे खिरे तिला ग्याल्नि वे चिला सिसिन् खिराङ् ताङ सु वे खोति दि लुङ्ला वतुप् ति सिना छ्ये हिन्। ⁵तिवा दि लुङ्बि ति हिन् तुक किसा तिवि सिक्याबु ताम तिवा तिवा ति लुङ्बि तिराङ हिन् तेमे दि लुङ्बिकि तिवि ताम ङेन्ग्यु। ⁶ओरुङ् कन्ज्यक ति हिन्। सिकि कन्ज्यकला ङो श्येक्यु तिकि अरे ताम ङो श्येक्यु सु कन्ज्यक ति मिन् तिकि अरे ताम मेङेन्दु। दि नेसुर् राङ हिन्दुप् ताम ताङ मिन्दुप् ताम हाक् कोक्यु।⁷ङिङ्ज्येबु तिवा वे चिकि चिक्ला ङिङ्ज्ये किरुप् चिला सिसिन ङिङ्ज्ये ति कन्ज्यक ति हिन् तेमे तेरिक सिकि ङिङ्जे किउइ ति कन्ज्यक नेसुर् क्याबु हिन् तेमे तिकि कन्ज्यकला ङो श्येक्यु। ⁸सिकि ङिङ्ज्ये मिकिउइ तिकि कन्ज्यकला ङो मेश्येउइ चिला सिसिन कन्ज्यक राङ ङिङ्ज्ये हिन्।⁹दिला राङ कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये अरे पार्ला छ्यार्नि वे कन्ज्यककि दि लुङ्बाला खोकि चिक पुज्युङ तिङ ताङ्सुङ तेमे पुज्युङ नेसुर ओरुङ थार्थुप्सित् सिनि। ¹⁰दिला राङ खोकि ङिङ्ज्ये वे अरेकि कन्ज्यकला ङिङ्ज्ये क्याबु मिन् हिन्सिराङ हरे दिक्पा नेसुर् सेम ग्युरुप् जिन्वा किरुप्ला खोकि पुज्युङ ताङ्सुङ।¹¹ङिङ्ज्येबु वे कन्ज्यककि ओरुङला दजो आला ङिङ्ज्ये क्यासुङ सिसिन अरे साङ चिकि चिक्ला ङिङ्ज्ये कि गोक्यु। ¹²कन्ज्यकला नाम्लाङ सिकिसाङ तोङु मेत् ओरुङ चिगि चिक्ला ङिङ्ज्ये क्यासिन् अरे पार्ला कनज्यक राङ गिउइ तेमे खोकि चेङि ङिङ्ज्ये किउइ । ¹³दुक राङ क्यानि ओरुङ्ला छ्या गिउइ ओरुङ खोताङ देक्यु तेमे खो ओरुङ तानि देक्यु चिला सिसिन ओरुङ्ला खोकि थु बिनि वे । ¹⁴तेमे ङेरेकि थोङ्नि तेमे श्येनि वे पापिकि लुङ्बाला थार्वा तेरुप्ला पुज्युङ् ताङ्नि वे।¹⁵सिकि चावा येसुकि पुज्युङ हिन सिनि मोवा किउइ ति तानि ति कन्ज्यक गिउइ। ¹⁶तेमे ओरुङ्ला कन्ज्यककि क्याबु ङिङ्ज्ये छ्या वे तेमे मोवा क्याानि वे ङिङ्ज्ये राङ कन्ज्यककि हिन तेमे सु ङिङ्ज्येला देकि ति कन्ज्यक तानि देक्यु तेमे कन्ज्यकि तिङ तितानि देक्यु ।¹⁷ठिम किरुप् ङिमाला ओरुङ मोवा किरुप सिनि दिला राङ् ङिङ्ज्ये चेङिु गाल्नि वे चिला सिसिन खो चिनक्वे तुक राङ क्यानि ओरुङाङ दि लुङ्बाला वे। ¹⁸ङिङ्ज्येला काङ ज्यिगाङ् जिवा मेङु । हिन्सिनाङ् ङिङ्ज्ये चेङि कि जिवाला तोर्जिक्यु चिला सिसिन् छ्यार्पा वासाला जिवा गिउइ । हिन्सिनाङ सु जिवा किउइ ति ङिङ्ज्येला चेङि मागाला वे ।¹⁹ओरुङ् ङिङ्ज्ये किउइ चिला सिसिन कन्ज्यककि गमाला ङिङ्ज्ये क्यासुङ। ²⁰सिकि ङा कन्ज्यका ला ङिङ्ज्ये किउइ सिनि सिउइ तेमे राङि नुक्ला ति ङिङ्मार किउइ तिकि जुनाक जोबु हिन् चिला सिसिन तिकि थोङ्गुप् नुक्ला साङ ङिङ्ज्ये मिकिउइ सिसिन मोथोङु कन्ज्यकला च्यक क्यानि ङिङ्ज्ये किउइ । ²¹तेमे खोकि दि का ओरुङ् तानि वे सिकि कन्ज्यक ला ङिङ्ज्ये किउइ तिकि राङि नुक्लाङ् ङिङ्ज्ये कि गोक्यु।

Chapter 5

¹येसु राङ चावा हिन सिनि मोवा किरुप् तरिक् कन्ज्यक नेसुर् केबु हिन्। सिकि पापाला ङिङ्ज्ये कि तिकि खो नेसुर् केबुलाङ ङिङ्ज्ये किउइ। ²तेमे ओरुङ् कन्ज्यकला ङिङ्ज्ये किउइ खोकि का तिवा ङेन्ग्यु दि ने राङ् ओरुङ् कन्ज्यककि गिपा तिवाला ङिङ्ज्ये किउइ सिनि छ्या ङेक्यु। ³कन्ज्यककि ङिङ्ज्ये दिराङ हिन्कि ओरुङ् खोकि का तिराङ् ङेन्ग्यु तेमे खोकि का ति च्येन्दि मेत्।⁴चिला सिसिन कन्ज्यक नेसुर् तेरिक लुङ्बाला ग्याल्ग्यु तेमे लुङ्बाला ग्यालुप् राङ अरे मोवा हिन्। ⁵लुङ्बाला ग्यालुप् ति सु हिन्? तिराङ् हिन् सिकि येसुराङ कन्ज्यक हिन् सिनि मोवा कि।⁶खोति देराङ वे सुति छ्यु ताङ् ठाक नेसुर् लेसुङ् चावा येसु खो छ्यु नेसुर् क्याजिक् मिन् हिन्सिराङ् छ्यु ताङ् ठाक नेसुर् लेसुङ्। ⁷चिला सिसिन सेतुप तिवा तिवा राङ हिन्। ⁸थु छ्यु ताङ् ठाक दिसुङ्राङ डिङ्नि वे।⁹अरेकि मितिविकि श्येतुप् ताम ङेन्ग्यु सिसिन् कन्ज्यककि श्येतुप् ताम ज्येन् यार गिउइ। चिला सिसिन् कन्ज्यककि श्येतुप् ताम ति दिराङ् हिन् राङि पुज्युङ्कि ताम श्येनि वे। ¹⁰सिकि कन्ज्यककि पुज्युङ्ला मोवा किउइ ति तानि राङ श्येतुप् ताम गिउइ। सिकि कन्ज्यक्ला मोवा मिकिउइ तिकि खोला जुनाक् जोबु हिन् चिला सिसिन ति कन्ज्यककि पुज्युङ्कि श्येतुप् ताम्ला मोवा माक्याबा वे।¹¹तेमे श्येतुप् ताम ति दिराङ् हिन् कन्ज्यककि ओरुङ्ला नाम्लाङ् मिसिन्बु मिजि बिनि वे तेमे दि मिजि खोकि पुज्युङ् तानि वे । ¹²सुताङ् पुज्युङ् वे ति तानि मिजि वे सुताङ् कन्ज्यककि पुज्युङ् मेत ति तानि मिजि मेत्।¹³ङेदि दि ताम कन्ज्यककि पुज्युङ्कि मिन्ला मोवा कितुप् खिराङ्ला टिबु हिन् तेमे खिराङ् ताङ् नाम्लाङ् मिसिन्दुप् मिजि वे सिनि छ्या ङेत्। ¹⁴कन्ज्यककि दाङ्ला अरे मोवा तिदि दि राङ वेकि अरेकि खोकि सेम्नेसुर् काङ ताम तिवा लाङ्सिन् खोकि ङेन्ग्यु । ¹⁵तेमे अरेकि खोताङ काङ् लाङ्सिन् खोकि अरे मोपार ङेन्ग्यु सिनि छ्या वसित् खोताङ् लाङ्नि वतुप् ताम ङेनि वे सिनि छ्या वे।¹⁶सिसिाङ् राङि नुगि सिमिजिम् दिक्पा किइ किरुप् थोङ्सुङ क्यासिन् तिदि मोपार किगोक्यु सोमिजि दिक्पा किरुप् नुक्ला कन्ज्यककि थार्वा तेर्क्यु । सि जितुप् दिक्पा साङ गिउइ तिला सिसाङ मोपार कि गोक्यु सिनि ङा मिसिउइ। ¹⁷तेरिक मेलेवा लाका तिवा दिक्पा हिन् हिन्सिनाङ् श्यि मिजिबु दिक्पा साङ वे।¹⁸ओरुङ्ला छ्या वे कि सु कन्ज्यक नेसुर् केनि वे तिकि दिक्पा मिकिउइ हिन्सिनाङ सु कन्ज्यक नेसुर् केबु तिवाला कन्ज्यककि तिवाला ल्यामु क्यानि ज्यगु तेमे डेकि तिवाला मेरेगु। ¹⁹ओरुङ्ला छ्या वे ओरुङ् कन्ज्यक ति हिन् दि लुङ्बाला लाक्ला लानि वे।²⁰हिन्सिनाङ ओरुङ्ला छ्या वे कन्ज्यककि पुज्युङ वानि वे तेमे ओरुङ्ला रिक्पा टेमु बिनि वे सुति टेङ्बु कन्ज्यकला वे खो ति टेङ्बु कन्ज्यक ताङ नाम्लाङ् मिसिन्दुप् मिजि हिन्। ²¹ङिङ्ज्येबु आङा तिवा खिरेकि राङि राङ् राङ्ला कु नेसुर् थारे राङ् ज्यक्।

2 John

Chapter 1

¹एल्डर नेमा ङु सबे पुमा ताङ तिडि पुज्युङ पुम तिवाला , तिवाला ङा ओथुङ तामला ङिङ्यजे किउ । तेमे ङ्ये क्या मिन , हिनसिराङ ओथुङ तामला ङुस्येबु मि तिबिकि साङ खेरेकि ङीङ्ज्ये किउ । ²केन्दि ओथुङ ताम अरे नाङला वाइ तेमे ओरुङतानि नाम्लाङ लुक्यु । ति राङ ओथङ ताम कि किसाला अरेकि ङिङ्ज्ये किउ ³कन्ज्यक पापिकि ताङ येशु ख्रिष्ट तेमे पापि पुज्युङ नेमा ताङ ङिङ्ज्ये ला देसित् ।⁴पापा नेमा अरेकि ङयेतु क्याबु टो तगेराङ क्याबु क्ष्यरे पुज्युङ पुमिकि लालाकि क्याबु ङे कि ङयेतुप् वाइ । तेमे ङा लोदिमु गाल्नि ⁵ए पुमा ङा क्ष्योरुङला सिउकि , ङेकि क्ष्योरुङला ङेकि का बिदुप मिन । हिन्सिनाङ तोङनेमा हिराङ तानि वातुप का तिराङ टिनि तेर्क्यु ना ओरुङ दक्पुज्यकि जोर्मा तिला ङिङ्ज्ये कि । ⁶तेमे ङिङ्ज्ये दि हिनकि खाङ ओरुङ खोकि का ङ्येनि युकि । खिरेकि तोङलेम के कोतुप का दिराङ हिन् । खाङ खिरे ङिङ्ज्ये दि राङ हिन् ।⁷खाङसिनि सिसिन आला लाका मेलेबा लोपु तिबा जाम्बुलिङ ला गालु वाइ । तिकि येशु ख्रिष्ट जुबुला लेपुप हिन् सिनि । ङा मिलिङू । दिनोक मि ताङ याम्छेन किरुप ताङ ख्रिष्टला सेम मिकिबु तिबा हिन् । ⁸खिराङ दाक्पु राङ च्याङबु कि तेमे खिरेकि ति तामतिबा मातोङ तिकि लागिला अरुङ खरेकि दुक्पा क्याबु जाइ । तेमे तेर क्ष्याक्तक ङ्ये थुपा ।⁹ख्रिष्टकि येदेन मायेन्बा दासा च्यिकला मादेबा डप तिबाला ति मि ति तानि कन्ज्यक मेगु , सु ति येदेन दासा च्यिकला देक्यि ति तानि देक्यु । दि तानि पापा ताङ पुज्युङ ङिकार गिउ । तेमे सुङ खिरे चाला गिउ । ¹⁰तेमे दि येदेन खुन्मेगु सिसिन तिला ख्यरे खाङबाला का मातोङ तेमे तिला गासु मास्यु । ¹¹खाङसिनि सिसिन सि गासु किउ तिला तिकि मेलेबा यक् तिबा किउ ।¹³¹²ङेकि खिराङला आला ताम टिकगोबु वाइ । हिन्सिनाङ ङेकि ताम तिबा स्यु ताङ मासि टिकु सेम माक्या । हिन्सिनाङ ङा खिरे चाला लेम्नि चाला लेन्नि ताम किरुप रेवा वाइ । तेमे अरे लोदिमु उङ्सित । खिरेकि डाबुब नुमिकि पुज्युङपुम तिबि खिराङला गासो स्योबु वाइ ।

3 John

Chapter 1

¹ङा एलर नेसुर ल्यामु गाएस ख्योरुला ङा थुचे छे किउ । ²ङा खिरे कोला कोन्ज्यक दाङ मुला ङ मोपर क्यानि तेरु हिन्। ³चिला सिसिन खिराङ लाका ल्यामु दाङ छेम्बु किउ। ङा गा किउ। ⁴खिरे मिज्य किताङला कोन्ज्यकला ताम्जि गिदो ,खिरे पेजा पेर्मि तिवि साङ कोन्ज्यकला ङोसेनि लाम लेमु ला स्युबुयइन सिनि थोसिमा ङला हुतुङ राङ गा लाह सुङ ।⁵ङे ङिङ्ज्ये क्याबुप नुक तिवाला दाङ डेन्बु तिवाला लेमु क्यानि खिरे पाङबु लेमु विन्सुङ । ⁶तिबिकि जोम खाङला साङ लेमु पाङबु विन्दुप वइन कोन्ज्यककि लाहतोङ ला तिवि लामला रोव क्यावुप ओइन । ओदुक क्यानि तिन तिवला हिदुक थुचे छे वुल्गोक्यु । ⁷खाङ सिनि सिसिन तिवि नाबा नावा रुकी मि तिबा खाङी रँ माखबा कोन्ज्यक मिनला यक् किटो किरुप थेन्सुङ । ⁸तिदि तिव सिनाङ गोमाला हिन तेमे डिथो तिफलले तिडि किसाला दिनोक तिबिकि ओरुङला ग्यासो किगोच्यु तेमे दुक क्यानि ओथुङकि दाल्जा र्ज्युथुप्क्यु ।⁹ङे कि छोकाङ कि ला काङ टिवुप वइन ।ङे बिदुप का तिव हिन मिसिउ । ¹⁰तेमे ङ वतुप वेला तिकि क्यावुप लाका तिव दाङ तिकि सिक्युपुप् मेलेक्पा ताम तेरिक गठा किरुप ताम तिव खिरे दोङला ज्योकिदो । दि ताम्गि तिराङ सेम नो माक्यासिन दाङ दाक्पि नुक तिव ला साङ हिन नो माक्यासिन नो किरु तिवाला साङ छोकाङ नेसुर पङला तेनि ताङसुङ । उजु नुक तिव सिकि मेलेब लाका किउ ।¹¹तिकि कोन्ज्यकला ङोमासेवुप हिन । ¹²डेमेतत्रियस किसाङ पाङबु लेमु विन्सिङ खिराङ साङ लेमु पाङबु तेर्क्यु । तेमे ङ साङ ङिरे विदुप पाङ्बु लेमु गिउ ।¹³ङे खिराङला टिक गोबु ताम ति आला वइन । ¹⁴हिन्सिनाङ ङामुराङ ठेक्यु र तामगेन किदो ख्योरुङला ल्यामु हुङसिद , द्याकि मितिवि खिराङला साङ सिक्यसाङ ¹⁵तेमे ङ कपि दाङ नाक्चि मिराङ खेर मोतोगुप तेग ङ खिराङलाराङ ठेनि वातिर किउ सिनि ङ सिउ ।

Jude

Chapter 1

¹येशू कि यक् किरुप् मि ताङ् याकुबकि नुक् नेसुर, काताङ्बा तिबा ताङ् पापा कन्ज्यकला ङिङजेबु तेमे येशूला सिनिते ज्याकुप् तिबाला। ²काटिन्, किर्मु, ताङ् ङिङ्जेति खिराङ्ला सिनि आला हुङ्सित्।³ङिङ्जेबु तिबा, ओरे थार्वा कि कला ङेकि खिराङ्ला टिकुप् छोल्सिन्,मोवा किरुप् नाम्लाङ्ला सिनिते बिदुप् मोवाला सिनिते हुतुङ्राङ् दुक्पा किरुप्ला टो तेरुला ङे कि खिराङ्ला दि टिक्गोबु गालु वे। ⁴चिला सिसिन् लाला मि तिबा खिरे पार्ला स्युबु हये। दिबाति कन्ज्यक् तानि जिबा मिकिबु मितिबा हिन् तिबिकि कन्ज्यक् कि काटिन् ला स्याम्डेन् नासाम् क्यानि मेलेबा जेत, तेमे अरे दक्पु ज्यिग् क्याजिक् जिदाक् ताङ् चावा येशूला इन्कार किद।⁵खिरेकि दिला तेरिक् स्येनि हसानाङ्, ता खिराङ्ला ङा दि नासाम् तोङ् ज्यिक्यु, कन्ज्यक्कि मिस्र लुङ्बा नेसुर मि तिबाला थार्वा क्यासुङ्, तेमे तिङ्ला मोबा मिकिबु तिबाला खोकि नाताङ्सुङ्। ⁶दाक्पि ओङ्गी मिङ्ला तेङ्नि माज्याकुप् तेमे देदिमु दासाला ताङ् ज्याकुप् देवाच्येन्कि थु तिबाला कन्ज्यक्कि नाम्लाङ् मेक्षेबु च्याताक्ला ति ङिन् क्षेम्बुला ठिम् क्यिरुप्ला नाक्तोमा ज्याङ्नि ।⁷दि नि सदोम तेमे गमोरा ताङ् ति ठाटुकि ग्यासा तिबा दगेराङ् हिन्, तिकि दाक्पुलाराङ् स्याम्डेन्ला स्युसुङ् तेमे तिबा ताक्तु मेङ्गुप् नासाम् तोङ्गु स्युसुङ्। नाम्लाङ् मिस्यिबु मे नाङ्ला स्युकुप् तिबा दगेराङ् गाल्निते छ्यार्सुङ। ⁸हिन्सिराङ् दिनक् राङ् क्यानि, दि मिलाम् थोङ्ङु तिबिकि साङ् दादाक्पि जुबुला मेचेङ् जेउ। तिबिकि दाक्पि ओङ् दि सेम्ला मालाङ्द, तेमे मोवा कि खाला मारे तोङ्ङु ताम् तिबा किउ।⁹तेमे थु क्षेम्बु मिखाएलकि साङ् डेतानि स्या ग्याकुप् ताङ् मोसाकि जुबुकि कला ति तानि स्या ग्याकिन् हतुप् ठला तिकि खाला लानि मारे तोन्गुप् नावा माक्या । ति छापुला तिकि “कन्ज्यक्कि ख्योरुङ्ला ओरु ग्याक्स्यित्” सिनि सिक्यासुङ् । ¹⁰तेमे दि मि तिबिकि दाक्पि मास्येबु ताम्कि खाला लाङ्ङु। रेमे दिबिकि हाक्किबु लाम् तिबाति रिक्पा मेतुप् पालाङ् तिबिसाङ् जोल्बुक्यानि हाक्कोक्यु दि ताम् तिबिराङ् दिबाला सिदा क्याबु हिन्। ¹¹तिबाला तेर्मे, चिला सिसिन् तिबा कयिन कि लाम्ला गालुप् वे, तेमे दाक्पि खेप्साङ्ला सिनिते बालाम् कि ना ताङ्ङु यक्ला दाल्जा क्याबु हिन्। तिबा कोरह कि थामुला सिदुप् हये।¹²खिरेकि ङिङ्ज्येकि डेन् तिबाला माथोङ्गुप् खादा तिबा दिबाराङ् हिन्। तिबाति दाक्पिला क्याज्यिक् सिनि ङछा माक्यबा क्यानि डेन् सेउ। तिबा छ्यु मेतुप् मुक्पा तिबा दगेराङ् हिन्, तिला लुङ्कि फुर्निते खुन्नि डिउ। तिबा गुन् थेदुप् सिना गमि डाल्बा मोगोरुप् दोङ्बु तिबा हिन्, तिबा खेप् ङि स्यिनि सिन्सुङ्, तेमे मारि तिबा तानिराङ् तालुप् हये। ¹³तिबा ग्याम्छो कि छ्यि बालाप् गेर्पु तिबा हिन्। तिकि दाक्पि ङछा मेदुप् कि बसक् देन्ग्यु। तिबा ति ल्हुम्बु कार्मा तिबा हिन्, तिबाला सिनितेन् नाम्लाङ् नाक्तिङ्ङि सानितेन् ज्याकुप् हये।¹⁴आदम नेसुर गिबा दिन् कि हनोक् कि तिबिकला दुक् सिक्बु वे “कन्ज्यक् खोकि तोङ्डा सिना आला चेङ्ङे मि तिबा तानि हुङ्ङिन् वे। ¹⁵खो तेरिक्ला ठिम् थोङ्ङुप्ला हुङ्ङिन् हये। कन्ज्यक् तानि जिबा मिकिबु तिबिकि कन्ज्क् मेता क्यानि क्याबु तेरिक् याक्, तेमे कन्ज्यक् तानि जिबा मिकिबु दुक्पा किरुप् मि तिबिकि खोकि खाला ताम् क्याबु छार्बु ताम् आतु जुबुला खो हुङ्ङिन् किउ। ¹⁶दिबा नो मिछिम्बु तिबा, मुताम् किरुप् तिबा हिन् दिबिकि दाक्पि नासाम् मेलेबाला तिङ् ङ्याकुप् तिबा हिन्। दिबा आला टादक् किरुप् तिबा हिन् तिकि दाक्पि ल्यामुला सिनिते ज्येन्गि नाम्ज्यक् फिउ।¹⁷हिन्सिराङ्, ङिङ्जेबु तिबा, खिरेकि अरे चावा येशू ख्रिष्टकि प्रेरित तिबिकि तङ्ला लापुप् सुङ् तिबाला नासाम् तोङ्। ¹⁸तिबिकि दिबाला दुक् सिक्यासुङ्, “तिङ्ङि ङिमाला मार्च्याक् किरुप् तिबा गित तिबिकि दाक्पि कन्ज्यक् कि नासाम् सिना राङ्सा नासाम् दा तिङ् ङ्याकुप्।” ¹⁹दिबा थामु लोङ्ङु तिबा हिन्। दिबाति जाम्बुलिङ् कि दि हिन् तेमे तिबा तानि थु चेङ्ङे मेत्।²⁰हिन्सिराङ् ङे सेम्ला लागुप् तिबा, खिरेकि दाक्पुला तेरिसिना चेङ्ङे रेवाला जोसा, तेमे थु चेङ्ङे नेसुर मोवा कि। ²¹खिरेकि दाक्पुल कन्ज्यक् कि ङिङ्जेला ज्याक्, अरे चावा येशू ख्रिष्टकि काटिन्ला गुसा खोकि खिरे ते नाम्लाङ् मिस्यिबु मिजि खुङ्ङु।²²हिदे मिदे सिनिते नासाम् किरुप् तिबाला ङिङ्जे कि। ²³ज्येन् तिबाला मे नाङ्नेसुर थेनिते थार्वा किसा। जेन् तिबा तानि च्याङ्बु क्यानि ङिङ्जे कि। जुबु थनि मेचेङ्ङे गालुप् माज्यालाङ् क्युक्तो किसा।²⁴ता खिराङ्ला ख्योर्मिजिबु ति ताङ् खोकि सवाकि तुज्येकि दङ्ला खाङ् टिप् माफकु आला गा किताङ् खिराङ्ला लाङ्थूपु जप् ति, ²⁵अरुङ्ला थार्बा तेरुप् कन्ज्यक दक्पुज्यिग् कन्ज्यक्ला तेरिक् तुज्येसिना तङ्नेसुर, ताने ज्युनि तिङ्मा साक् अरे चावा येशूकि ख्रिट नेसुर मोवा, मिङ्, ओङ्जेन् ताङ् ङार च्युङ्नि तेसित्। आमेन।

Revelation

Chapter 1

¹कन्ज्यक् कि ता टिबु हुङ्ङिन हतुप् ताम

²कन्ज्यक्कि सुङ् कि कला, दाक्पि थोङ्ङुप् तेरिक् ताम् ताङ् येशू ख्रिष्ट कि कला थोङ्ङुप् ताम् तिबा यूहन्ना कि साबु हये। ³लुङ्देन्बा कि दि चिक् कोतुप् तिबा, तेमे छार्बु क्यानिते ह्रकुप् तिबा ताङ् कोनिते ताम् ङेनिते साबु दगेराङ् किरुप तिबाला थुनिच्या, चिला सिसिन् तुज्येति चालाराङ् हये।⁴युहन्ना नेसुर एसियाला हतुप् छ्यो छक् दिन्चक् लाःतङ्लाराङ् हतुप, हदासाङ् हतुप, तेमे याङ्लोङ् हुङ्ङुप् नेबा कार्टिन ताङ् ल्होदिमु, तेमे खोकि ग्याल्ठी ला हतुप् मेरा दिन् थू ⁵तेमे येशू ख्रिष्ट नेसुर रेत्पा कि दिमु हये, सिवा खाला ग्यालुप् तिबि नाङ् नेसुत तङ्ङिति तमे जाम्बुलिङ्ला हतुप् ग्याल्बु तिवि तिङ् ग्याल्बु; खो ओरुङ्ला ङिङ्जे किरुप् ति तिकि ओरुङ्ला खरे ठाक् थनि ङिरे दिक्पा नेसुर ओरुङ्ला टाल्सुङ्। ⁶खो कि ओरुङ्ला सिनिते ग्याकाप् च्यिक् जोबु हये, तेमे खोकि पापा कन्ज्यक् ला सुनिते, खोला नाम्लाङ् स्वा ताङ् ङार होसुत्। आमेन्।⁷ल्होला खो मुक्पि नाङ्नेसुर हुङिन हये। मिक् हतुप् तिबा तेरिक्कि खोला थोङ्सुङ्। तेमे सुरुप् तिबि साङ् थोङ्सुङ्। तेमे खोकि किसाला जाम्बुलिङ् ला हतुप् तेरिक् दिङ्ङाल् कत। दिदक् राङ् हुङ्सित्, आमेन्। ⁸तेरिक् सिना थेन्बुला हतुप् कन्ज्यक् कि, “अल्फा ताङ् ओमेगा, थाल्ला ताङ् तिङ्ङि ति ङाराङ् हिन्।“ तेर्सिला थेन्बुला हातुप् कन्ज्यक् कि सिउ।⁹ङा खिरे उज्यु यूहन्ना ति रिवा माक्याबा येशूला नक, खिराङ् तानिराङ् कन्ज्यक् कि सुङ् ताङ् येशू कि कला खाङ् थोङ् ति सिरुप्ला पत्मोस सुरुप गाङ्ला नक। ¹⁰चावा कि ङिमाला ङा थू ला नक्। ङे तिङ्ला छार्बु क्यानिते तुरनि कि होरु कोतिन्। ¹¹“तिकि ङाला सासुङ्, ‘ख्यरेकि खाङ् थोङ्सुङ् तिला थेप् च्यिक्ला टि सा तेमे छ्योछोक् दिन एफिसस्, स्मुर्ना, पर्गामम्, थिआटीरा, सार्डिस्, फिलाडेल्फिया तेमे लाउडिकिया ला तोङ्ङा।“ ¹²दि सि होरु हिन्बे सिनिते ग्युर्निते ल्हासुन् सेर्कि दासा चिन्यक साम्दान् थोङ्सुङ्। ¹³सामदान् कि पार्ला माज्या रिङ्वि तिङ्बासाक् ख्योलुप् किनिते छेकला सेर्कि कारा च्यिबु मि पुज्युङ् दगेराङ् मेरा च्यिक् नक्।¹⁴खोकि गो ताङ् र्हा ति पाल ताङ् ख्हा दगेराङ् कार्मु तेमे मिक्ति मे म्याप्राङ् दगेराङ् नक्। ¹⁵खोकि काङ्बा तिबा मेप्राङ्माला लुकुप् सेर्मु दगेराङ तेमे होरु ति ज्युङ् गेर्पु कि होरु दगेराङ् नक्। ¹⁶खो कि लाक्पा याबाला कार्जेन् दिन्चक् नक्, तेमे खोकि खे नाङ्नेसुर् ङिकार छ्यला नेन्बु हतुप् तरवाल थेनिते नक्। खोकि च्याङ्ङा ङिमि टाक् दगेराङ् बार्निते नक्।¹⁷ङेकि खोला थोङ्सिमा स्याप्छालुप् मि दगेराङ् गाल्निते खोकि तिङ्बाला जिबिन्। खोकि लाक्पा याबा ति ङे खाला ज्याङ्निते सासुङ्, “जिवा माकि”। तङ् ताङ् तिङ् ति ङाराङ् हिन्। ¹⁸ङा सेन्बुराङ् हये। ङा सित्पा हिन्, ल्होसा, ङा सिसिराङ् नाम्लाङ् मिसिबु क्यानिते सेन्बु लानि हये, तेमे सिवा ताङ् जाम्बुलिङ् कि लिमि ति ङा तानि हये।¹⁹तिकि किसाला, तेमे हादा खाङ् हये तेमे खाङ् हुङ्ङिन् हये, खाङ् थोङ्सुङ् ति, टिसा। ²⁰ङे लाक्पा याबाला छ्यला ख्यरेकि थोङ्गुप् कार्जेन् दिन ताङ् साम्दान् दिन्गि सिरुप् छालुप् ति कार्जेन् दिन ति छ्यो छक् दिन् कि थू तिबा तेमे दिन्चक् साम्दान् ति दिन्चक् जोम्खाङ् हिन्।

Chapter 2

¹एफिससकि क्षोछोक्कि थुला दुक् दिनि टिः ‘राङ्गी लाक्पा याबाला कार्मा दिन् तिबा लाङ्गुप् ताङ् सेर्कि कोपि ज्यक्सा दक्पु दिन् कि पार्ला युकुप् तिकि सुङ् तिबा दिबा राङ् हिन् । ²ख्यरे क्याबु लाका, गुताङ् ताङ् जेताङ् ङाला क्षा वे । ख्यरेकि मि दुक्टे तिबाला जे मुथुपु । राङ्गी राङ्ला राङ् लोमातिबा हिन् सिनि सिरुप् तिबाला ख्योरेकि ल्हनि वे । हिन्सिनाङ् तिबा ति मिन् तेमे ख्यरेकि तिबा जिनक्पा हिन् सिनि क्षा ङेनि वे ।³ङाला क्षा वे, ख्योरुङ्ला गुताङ् ताङ् जेताङ् वे, तेमे ङे मिङ्ला ख्यरेकि आला दुक्पा खुर्नि वे, हिन्सिनाङ् ङेर् माक्षे । ⁴हिन्सिनाङ् ख्यरे कला ङाला हुतुङ्गी ताम् क्षा वे ख्यरेकी राङ्गी थाल्माकी ङिङ्ज्ये ति ताङ् ज्याङ्नि वे । ⁵तिकि क्यिसाला, ख्योरुङ् खेन्सुर ना गालुप् हिन् ति नासाम् ताङ्नी सेम् ग्युर । ङा ख्यरे चाला गित तेमे ख्यरेकि सेम् माग्युर्बा साक् ङा ख्यरे कोपि ज्यक्सा तिला तिकि दासा नेसुर दँ तेर्क्यित ।⁶हिन्सिनाङ् ख्यरे मिजिला दि वे । निकोलाइटसतबिकिकि क्याबु लाकातिबाला ख्यरेकि सेम्ला मोडो क्यानी वे, तिला ति ङेसाङ् सेम्ला मोडो क्यानी वे । ⁷क्षोछोग् तिबाला कन्ज्यक्की थुकि खाङ् सिबे, सिति नाम्ज्यक् नक् तिकि ङ्येन्स्यी । सिकि ग्याल्ग्यीबे तिला ङा मिजि तेरुप् दोङ्बु नेसुर साप् का तेर्क्यीत, ति ति कन्ज्यक्की देवाच्येन् युल हिन् ।⁸स्मुर्नाकि क्षोछोग्की थुला दुक् सिनि टिः ‘खो ती थाल्मा ताङ् तिङ्मा हिन्, तेमे खोति स्यिनि लोङ् सेन्बु लानी वे । ⁹ङाला ख्यरे दुक्पा ताङ् पेराङ्बु हतुप् कला क्षा वे, हिन्सिनाङ् ख्योरुङ् दि क्षुक्पु वे । तेमे ख्योरुङ्ला मोतुप् तिबा, तिबिकि खप् राङ्ला यहुदि हिन् सिनि सिसिनाङ् तिबा शेतानकि जोम्खाङ् हिन् ।¹⁰ख्यरेकि खुरुप् छालुप् दिक्पी कला ज्यिबा माक्यी । ल्होसा शैतानकि ख्यिरे पार्ला लालाला खक्पा ल्हाप्ला चोन्खाङ्ला उपु छाल्नी वे तेमे ख्यरेकि ङिमा च्यु साक् दुक्पा खुर गोक्यित । ख्योरुङ् दि मोबा राँबु क्यानी देता तेमे ङा ख्योरुङ्ला मिजिकि उश्या तेर्क्यीत । ¹¹क्षोछोग् तिबाला कन्ज्यक्की थुकि खाङ् सिबे, सिति नाम्ज्यक् नक् तिकि ङ्येन्स्यी । ग्यालुप् तिबाला श्वा ङिबाकि खाङ् साङ् ना तोङ् मुथुप्त ।‘ ¹²पर्गामम् कि क्षोछोग्कि थुला दि टिः’दि सुङ् ति सुर ङिला नेन्बु हतुप् राल्टि हतुप् तिकि ति हिन् । ¹³ङाला क्षा वे ख्योरुङ् देतुप् दासाला शैतानकी ग्याल्ठिक् वे । हिन्सिनाङ् ख्यरेकि ङे मिङ् दि राँबु क्यानि जिम् ज्याङ्नी वे । तेमे शैतान् देसा दासाला सेतुप् ङाला मोबा राँबु हतुप् पाङ्बु एन्टिपासकि ङोला साङ् ख्यरेकि ङाला हतुप् मोबाला मिन् सि माक्या ।¹⁴v14हिन्सिनाङ् ख्यरे कला ङा तानी ताम् तिबा वेः खिरे पार्ला लालाकि इस्राएलकि पुज्युङ् पुम् तिबिकि कुला ज्यिन्बा ताङ्गुप् सामातिबा सास्यित् तेमे स्याम्डेन् क्यिस्यित् सिनि नार्तु ग्यकुप् दो ति पुज्युङ् पुम् तिबि दङ्ला क्युर ज्यितुप् आङाला लोपु बालामकी येन्देन्ला राँबु क्यानि जिम्नी वे । ¹⁵तुक् राङ् क्यानि, खिरे पार्ला लाला निकोलाइटसकि येन्देनतिबा राँबु क्यानि जिम्नि ज्यकुप् तिबा साङ् वे ।¹⁶तुक् क्यानि, सेम् ग्युर ! तुक् क्यासिन् ङा ख्यरे चाला ङामु राङ् गित तेमे ख्यरे खाला लानि ङे खे नाङ्गी राल्टि थनि माक् थाप्क्यित । ¹⁷क्षोछोग् तिबाला कन्ज्यक्की थुकि खाङ् सिबे, सिति नाम्ज्यक् नक् तिकि ङ्येन्स्यी । सिकि ग्याल्ग्यिबे तिला ङा बाँ ज्याङ् जतुप् मन्न तेर्क्यित तेमे मिङ् साँबा टिबु दो ज्यिक् ङा तिला तेर्क्यित, ति ति मिङ् ङेतुप् ति सिनाङ् ज्येन सिसाङ् मेस्येत ।‘ ¹⁸थिआटिराकि क्षोछोग्कि थुला दुक् सिनि टिः ‘दि सुङ्तिबा कन्ज्यक्कि पुज्युङ्कि ति हिन्, खोकि मिक् तिबा मे मेबुर दगे ताङ् काङ्बा तिबा मेथाब् नाङ्ला ठा क्षाली थोङ्गुप् सा दगे वे । ¹⁹ख्यरे ङिङ्ज्ये, मोबा, र क्यिरुप्, गुताङ्, जेताङ् ताङ् ख्यरे क्याबु लाकातिबा ङाला क्षा वे । ख्यरे तान्दा क्याबु लाका ति तङ्ला क्याबु लाका सिनाङ् माङ् को क्षेतुप् वे ।²⁰हिन्सिनाङ् ङातानि ख्यरे कला दि ताम् वेः ख्यरेकि राङ्गी राङ्ला राङ् लुङ्देन् लापु मि हिन् सिनि सिरुप् आम्पुम् इजेबेलला ख्यरेकि जेनी वे । तिकि येन्देननेसुर ङे लाका क्यिरुपतिबाला दिक्पा क्यिरुप् ताङ् कुला पुलुप् साच्येतिबा सा ज्यिक्यित । ²¹ङेकि तिला सेम् ग्युर् सिनि तुज्ये बिन्सिनाङ् तिकि क्याबु दिक्पा नेसुर सेम् ग्युरुप सेम् माक्या ।²²ल्होसा ! ङा ख्योरुङ्ला नेर्पुकि दासाला क्युर्नि तोङ्गीत तेमे ति तानि श्याम्डेन् क्यिरुप् तिबाला तिकि क्याबु लाकाला नासाम ताङ्नी सेम् माग्युर्बा साक् दुक्पा गेर्पुला खेल ज्यिक्यित । ²³ङा तिकि पुज्युङ्पुम् तिबाला रिँबाथनी सेक्यित, तेमे नासाम ताङ सेम् तिबा छोलुप् ति ङाराङ् हिन् सिनि क्षोछोग्कि स्येक्यित । ङा तेरिग्ला तिबि लाकाकि क्षाक्तक तेर्क्यीत ।²⁴हिन्सिनाङ् खिराङ्ला ङा सित, थिआटिराला लुबु दि येन्देन् मेङ्येन्दुप् ताङ् शैतानकि कला ल्येमु क्यानि क्षा मेतुप् खिराङ् तेरिग्ला ज्येन् खाङ् साङ् खुर्बु मेगेल्द । ²⁵चुक् क्याप् तुज्येला साङ् ङा माहबा साक् ख्यरेकि दिला राँबु क्यानि जिम्नि ज्यक् ।²⁶सिकि ग्याल्ग्यिबे तेमे तिङ्मि तुज्ये साक् ङेकि क्याबु लाका क्यिबे तिला ङा मिरिग् तिरिकि खाला ओङ्ज्येन् तेर्क्यित । ²⁷जामा जप् मिकि थाला थनि जोबु जामातिबाला तिकि टुम्नि छ्याक्पा बाङि जोबु दगे तिकि च्याकी लाकाम् थनि तिबि खाला ओङ्ज्येन् क्यित । ²⁸ङेकि ङे पापानेसुर ङेतुप् दगे खोला ङा टोप्कि कार्मा तेर्क्यित । ²⁹कन्ज्यक्कि थुकि खाङ् सि बे, सिकि ति नाम्ज्यक् नक्पे तिकि ङ्येन्स्यीता

Chapter 3

¹सार्डसकि क्षोछोककि थु तिवाला दि लेन टिः डुमादिन कार्मा ताङ कन्ज्यककि डुमा दिन थुतिवा जिबु थुतिवा दिराङ हिन । खिरेकि क्याबु यक तिवा ङाला क्षा वे । ख्योङ सेन्बा वसिनाङ ख्योङ स्येप वे । ²लानि च्या्ङ्से कि तेमे श्येप छालु थु तिवाला क्योङ्बु जो , दि स्येप छालु वे, चिला सिसिन ङेकि कन्ज्यककि मिङाला तेरिक लाका तिवा ख्योलु माङे ।³तिकि किसाला, चिन ताम तिवा ङेनि कोसुङ , ति नासाम तोङ । ति ताम ङेन । हुतुङ ख्योङ ङ्यालसिन चिन तुज्येला ङा गिउइ , चिन तुज्येला ङा डिउइ सिनि खिरेकि हाक मोकोउइ । ⁴हिनसिनाङ साड्रिसला म्याज्या मेचेङि माकोन्बु खाङ मिकि मिन तिवा वे । तिवा दिमु वदुकि किसाला माज्या कार्मु कोनि ङा तानि युगिद ।⁵सिकि ग्याल्ग्यु तिला माज्या कार्मु कोनग्यु , तेमे तिकि मिन मिजिकि थेप नेसुर नाम्लाङ मेसेउइ, तेमे ङा ङे पापाताङ कन्ज्यककि थुतिवि तङ्ला ख्योकि मिन देन्गिद । ⁶थुकि क्षोछोक तिवाला काङ सि वे सिनि सिति नाम्ज्यक नक तिकि कोसित ।⁷फिलाडेल्फियाला वतुप् क्षोछोककि थुला टिः सु हुतुङ्ला चेङि वे, दि सुङ तिवा कन्ज्यककि हिन , कन्ज्यककि दाउदकि च्याताक तिवा जिम्नि वे , कन्ज्यककि बेक्यु सिकिसाङ उप मुथुउइ कन्ज्यककि उप्क्यु सिकिसाङ बे मुथुउइ । खिरेकि क्याबु तेरिक लाका तिवा ङाला छा वे ल्होसा , ख्यरे गमाला ङेकि गो पेनि ज्यागु वे हिन्सिनाङ सिकिङ चे मुथुउइ । ⁸खिरेकि क्याबु तेरिक लाका तिवा ङाला छा वे ल्होसा , ख्यरे गमाला ङेकि गो पेनि ज्यागु वे हिन्सिनाङ सिकिङ चे मुथुउइ ।ख्योङ तानि चेजिक। क्याजिक ङार वे सिनि ङाला छ्या वे, हिन्सिनाङ ङे सुङकि कला ङेदु वे ङे मिनला मिन सिक्याबु मेत ।⁹ल्होसा सिकि दाक्पुराङ यहुदि तिवा हिन सिनि सिक्यासिनाङ तिवा यहुदि मिन , तिवा सैतानकि जोम्खाङ तिवा हिन ; तिविकि जुनाक जोइ वे। ङा तिवाला ख्यरे काङ्बि गमाला लम्नि कुङ्नि श्याबा कि जिक्यु , तेमे ङेकि ख्योङ्ला ङिङ्ज्ये क्याबु काच्ये तिविकि श्येक्यु । ¹⁰ख्यरेकि ङे सुङ गुनि काला ङेन्दुपकि किसाला जाम्लिङ्ला हुङ्गुप तेरिक खक्पा ल्हाप ताङ दुक्पा तेरुप तिविकि श्योरुप नेसुर थार जिक्यु । ¹¹ङा टिबुराङ हुङिन वे । ख्योङ तानि काम वे तिला काश्ये क्यानि जिम्नि ज्यगा चिला सिसिन ख्यरे उश्या सिकिसाङ खुन डो मुथुसित ।¹²सिकि ग्याल्गु तिकिला ङा ङे कन्जयककि ल्हाखाङला च्यिक का जेउइ तिकिकिसाला ति त्यासुर नाम्लाङ फिला मोडोउइ । तिकि खाला ङे कन्ज्यककि ग्यसाकि मिन (यरुशलेम, साबा चिन्दि ङे कन्ज्यककि देवाचेन नेसुर मामो पाम्नि गिउइ ), तेमे ङा ङे मिन साबा टि तेर्क्यु । ¹³क्षोछोक तिवाला थुकि काङ सइ वे सिनि सिकि नाम्ज्यक वे तिकि कोसित ।¹⁴लाउडिकियाला वतुप क्षोछोककि थुला टिः कन्जयककि ज्वप खाला ओङ्ज्येनकि किरुप चिन्दि रेत्पा ताङ हिन‍्दुप पाङ्बु , दि सुङ तिवा आमेनकिदि हिन । ¹⁵ङाला ख्यरे लाका तिवा छ्या वे । ख्योङ टेङिङ मेत छेदिङ मेत सिनि ङाला छ्या वे । ख्योङ टेङिङ मेतुप छेदिङ मेतुप हुङसित सिरु ति ङे नावा क्याबिन। ¹⁶ख्योङ टेङिङ , छेदिङ मेतुपकिकिसाला ङे खेनाङ्नेसुर देन्दुप छालु वे¹⁷चिला सिसिन ख्योङ सिउइ ,ङ छ्यक्पु वे , ङातानि आला गिज्या वे तिकि किसाला ङाला काङ गोबु मेत । हिन्सिनाङ ख्योङ दुक्पा, च्याम्बा किदिमु, तेङबु मिक मोतोङुताङ पेर्तुङ्बा तिलि वे सिनि ख्योङ्ला छ्या मेत । ¹⁸ङे टो ङेनः मे तनि चेङि जोबु जोबु सेर ङातानि ङ्यो तिकि किसाला ख्योङ छ्युक्प हुङ तुसित, ख्यरे पेर्तुङ जुबु उुबुलस ठाछ्यालिला बारुप् माज्या कोन चिला सिसिन ख्यरे पेर्तुङबा जुबु मोतोङसित , मेन कु तिकिकिसाला ख्यरेकि तोङ थुसित ।¹⁹ङेकि ङिङ्ज्ये किरुप तेरिकला ङा (तालिम ) तेर्क्यु, तिवा च्युक क्यानि थारगोक्यु सिनि ङा खिराङला लोप्क्यु । तिकि किसाला , सेम ग्युरा लाक ल्यामु किसा । ²⁰ल्होसा गोला लानि देक्यु तेमे ख्यरे गोला पुलिन देक्यु । हुतुङराङ सिकि ङे वोरु कोनि गो पेसिन ङा तिकि खाङ्बि नाङ्ला श्युनि ति तानि सेउइ तिकि ङा तानि सेउइ ।²¹सिकि ग्याल्ग्यु तिला ङे ग्यसल्ठिकला ङा तानि देतुप् ओङ तेर्क्यु ; च्युक क्यानि ङेकि पापा तानि ग्याल्ठिकला देतुप वे । ²²क्षोछोकला थुकि काङ सिएइ वे सिनि सिकि नाम्ज्यक वे तिकि कोसित ।

Chapter 4

¹दि ताम तिवा तिङ्ला ङेकि ल्हासिन् ङेकि देवाचेन्कि गो पेतुप् थङिन्। ङेकि कोतुप् ग्यालिङकि दगे वोरुकि ङाला सिक्यासुङ्,"दे तेङ्ला श्यक्, दि तिङ् ता खाङ् हुङिन वे ति ङा ख्योरुङ्ला ति छ्या देन्ग्यु।" ²उकुर् ज्यिक्ला ङा थुलसा वतुप् हिन्, तजोला देवाचेन्ला ग्याल्ठिक् वतुप् ति ङेकि थोङिन्, तिकि खाला लालि मि देनि नक्। ³तिकि खाला देतुप् ति छ्युश्यिल ताङ् मुति मार्मु दगे थोङिनक्। ग्याल्ठिक् फार्छुर् ठाटुला जा नक्। ति जा ति मुति दगे ठाछ्यालि बारुप् दगे थोङिनक्।⁴ति ग्याल्ठिककि ठाटुला राङ्सा खाल्ज्यिक् ताङ श्यि ग्याल्ठिक् नक्, तेमे मेरा खाल्ज्यिक् ताङ श्यि लाम गमा किरुप् ताङ ङुलकि श्यामुङ कोनि कार्मु माज्या कोनि देनि नक्। ⁵गयाल्ठिक् नेसुर् चिलाम्कि ठाछ्यालि ताङ वोरु तिवा लेसुङ, थक् नेसुर् तेरिक् सिन्सुङ्। ग्याल्ठिककि दङ्ला कोपि दिन् चेनि नक्। ति कोपि तिवा ति कन्ज्यककि थु दिन् तिवा नक्⁶ग्याल्ठिककि दाङ्ला छ्युश्यिल दगे थोङ्गुप् श्यालकि ग्याम्छो नक्। ग्याल्ठिककि पार्ला ताङ ग्यालठिककि ठाटुला, दङ्ला ताङ तिङ्ला मिक् तिराङ मिक् वतुप् श्यिचक पालाङ नक्।⁷तङि सेन्बु पालाङ्ति ताक् दगे नक्, ङिन्पा सेन्बु पालाङ् ति पिउ दगे नक्, सुम्पा सेन्बु पालाङ तिकि च्याङा ति मि दि दगेराङ नक् तेमे श्यिपा सेन्बु पालाङ ति फुरिन् वतुप् ठा दगे नक्। ⁸श्यिकार पालाङ तिविकिदि डुमा टुक् टुक् पुश्यक नक्; तेङ्ला ताङ हक्ला मिग् ताङ मिगिकि क्येङ्नि नक्। ङिप् नुप् तिविकि चेङि, चेङि, चेङि, ङार वतुप् कन्ज्यक् तङ्नेसुर वतुप् हिन, हादा साङ वे, तेमे नाम्लाङ लुक्यु" सिइ देक्यिनक्।⁹तजोला ति सेन्बु पालाङ तिविकि ग्याल्ठिक्ला चतुप् ग्याल्बुताङ नाम्लाङ सेन्बु लुबु कन्ज्यक्ला सँवा, ताङ्देन् ताङ थुचिछ्ये पुलसुङ, ¹⁰खालज्यिक ताङ श्यि गमा किरुप् तिवि टिमुङ चुनि ग्याल्ठिकला वतुप् ग्याल्बुकि गमाला श्याबा क्यासुङ। तिविकि नाम्लाङ् थारुप् कन्ज्यककला गङ्बा श्युसुङङ्, ग्याल्ठिककि दङ्ला दाक दाक्पि श्यामुङ ज्यगिन् सिक्यासुङ, ¹¹"ङेरे चावा कन्ज्यक्, खो सँवा, ताङ्देन् ताङ लिङ् थुबु वे। चिला सिसिन खोकि तेरिक् जोसुङ्, खोकि नावा नै क्याला राङ ति तेरिक् च्युङु हिन।"

Chapter 5

¹ग्याल्ठिक ला देतुप कि लाक्पा याबा नेबा डुमा दिन ज्ये ग्याम्नि तिला उम्नि गमाला ताङ तिङला टिनि ज्याकुप ति ङे दक्पुजिक का थेपु तिबा ङे थोङसुङ् । ²ति मुठ्ठा पेनि ल्हापताङ डोलुपला तिबाला दिमु सु ह्ये?³देवाच्येनला हतु जम्बुलिङला हतु जम्बुलिङकि हक्ला हतु सिसाङ ति पेनि ल्हामाथुप । ⁴ङे सेम नानि ङुबिन च्यिलासिसिन तिला रकुप थुपु बे थुपु सुङ माङे । ⁵तेमे एल्डर तिबा नेसुर दक्पजिक कि ङाला सासुङ; “माङु” ल्हो यहुदिकि कुलकि जिक दाउदकि लुङबाला गाल्नि ह्ये ।क्याबु ह्ये । ति मुठ्ठो ताङ ति ज्ये दिन डोलुप खोकि थुप्किवि ।⁶ग्याल्ठिक ताङ पालाङ जिक ताङ एल्डरतिबि पार्ला स्येप दगे क्यानि देतु दक्पुजिक थुमाला ङे थोङसुङ् खोकि ति मिक दिन ताङ आर्क्याक दिन ति ताङ जम्बुलिङला ताङ कन्ज्यककि डुमा दिन थु हिन् । ⁷खोकि ग्याल्ठिक ते ग्याल्ठिकला देतु लाक्पा याबा ला चर्म मुठ्ठा ला जिम्सुङ् ।⁸खोकि तिला लासिमा डुमा स्यि पालाङ् ताङ खाल्जिक ताङ स्यि एल्डरतिबा तिकि गमाला स्याबा क्यासु, । तिबा तेरि तानि सेर ताङ पो ताङ विणा नक; तिबि मोवा क्याबु तिबिकि मोपार हिन् ।⁹तिबिकि साबा लुजिक लासुङ् ति मुठ्ठो ताङ ति ज्ये तिबा बेतु दिमु ह्ये । च्यिलासिसिन ख्योरुङ सेसिन ख्योरे ठाककि तेरिला मिला ताम ला मिरिक ताङ लुङ्बा ख्योरेकि कन्ज्यक सिनि ङ्युसेसुङ। ¹⁰अरे कन्ज्यक यक किरुला ख्यरेकि तिबाला (राज्य ताङ पुजारि ) जोसुङ, तेमे तिबिकि जम्बुलिङला राज्या किवि ।‘’¹¹ग्याल्ठिकला ङे ल्हाबिन सेन्बु पालाङ ताङ एल्डर कि नामु स्यामला देवाच्येनकि थुतिबि होरु कोसुङ्। तिबि संख्या च्यु ताङ तङदा आला नक् । “ ¹²तिबिकि क्यानि दुकसिक्या ङार ग्यिजा रिक्पा ङार दाङदेन ताङ सोवा ङेतु सिनि स्येपकि थुमा योग्य हिन् सिनि तिबि बोबु तामला सासुङ् ।¹³देवाच्येन, जम्बुलिङला, जम्बुजिङकि हक्ला ताङ ग्याम्छो हक्ला जोबु तेरि कि साबु ङे कोसुङ् “ति ग्याल्ठिकला देतुप ताङ लुकला सोवा पाङदेन ताङ ग्यालठिक ङार नाम्लाङ होसित ।‘’ ¹⁴ति पालाङ सेन्बुतिकि आमेन सासुङ् । तेमे एल्डर तिबा च्याबा सोवा क्यानि तेक्सुङ्; संस्कारणला दिनक टिबुप वे । एल्डर खाज्यिक ताङ स्यिकि दाक्पिराङ स्याबा क्यानि नाम्लाङ देतुप सोवा बुल्स्यित सिक्यासुङ् ।

Chapter 6

¹थुमा कि ज्ये दिन नेवा च्यिक्ला टालुप् ङे कि थोङ्सुङ्, तेमे ति उ हतुप् तिबि नाङ्नेसुर दक्पु च्यिगि ‘स्यक्’ सिनिते होरु छार्बुला ङेकि कोसुङ्। ²ङे कि ल्हाविन् त्या ता कार्मु जिक् नक्। तिकि खाला ज्येकु तिकि दा.ज्यिक् खुर्निते नक् तेमे तिकि उस्या कोनिते नक्। तेमे ग्यालुप् तिकि दगेराङ् क्यानि ते ति ग्याल्वा किरुप्ला लेसुङ्।³तेमे थुमाकि ज्यार्मा जेः टाल्सुङ्, तेमे ज्यार्मा तिकि ‘स्याक्’ साबु ङेकि कोसुङ्। ⁴तेमे ज्यार्मा मे.ताङ् क्यानि हतुप् ता.थेनिते लेसुङ्। तिकि खाला ज्याकुप् तिकि जाम्बुलिङ् नेसुर दिमु खुर्निते डप्ला कुनक्। तिकि किसाला, ति मि तिबिकि दा-दाक्पु सेरि किउ। ति ता. खाला जेबु तिला तरवाल बोबु च्यिक् बिन्नक्।⁵थुमा कि सुम्बा जेःतिला टोल्सुङ्, तेमे सुम्बा पाला, तिकि ‘स्यक्’ साबु ङेकि थोङ्सुङ्, तेमे ति तेःखाला ज्येबु तिकि खरे लाक्पाला स्याङ् ङि चक् जिम्नि नक्। ⁶ङे कि पालाङ् स्यि चक् कि पार्नेसुर् होरु दगे च्यिगि साबु कोसुङ्, “ङिमा च्यिगि ङालाक्ला किलो च्यिक् टा. तेमे ङिमा च्यिगि ङालाक्ला किलो सुम् जौ। हिन्सिराङ् नुम् ताङ् गुडुम् दिङ्बुला ति नाऽ मातोङा”।⁷थुमा कि सिवा जेला टोल्सिमा, पालाङ् सिबा तिकि ‘स्यक्’ साबु ङेकि कोसुङ्। ⁸तेमे ङे दि ता. सेर्बुला थोङ्सुङ्। ति तेः खाला ज्येकुप् तिकि मिन् ति सिवा नक्। तेमे जाम्बुलिङ् कि तिला तिङ् ङ्याकि नक्। तेमे तिबाला जाम्बुलिङ्ला हतुप् बो स्यिला बो च्यिक् ति तरवाल थनिते सेतुप्, अनिकाल् ताङ् नेर्पि खाला, तेमे जाम्बुलिङ् कि रिदाक् तिबाला सेतुप् दाक्पु बिन्सुङ्।⁹थुमा कि ङाबा जेला टाल्सिमा, तेमे ल्हामुहक्ला कन्ज्यक् कि सुङ् ताङ् तिकि कला सेतुप् मि तिवाला ङे कि थोङ्सुङ्। ¹⁰तिबा होरु छार्बु तेनिते च्यार ग्याप्सुङ्, तेरिक्कि ग्याल्बु, चेङ्ङे ताङ् हुतुङ् कि, ख्योरुङ् नाम्साक् ङिरे टागि किन्बा मालाङ् तेमे जाम्बुलिङ्ला सेन्बु हतुप् तिबाला टिम् मेतेर? ¹¹तेमे तिबा तेरिक्ला माज्या कार्मु बिन्सुङ्, तेमे तिबा तानि यक् किरुप् याक्पु तिबा ताङ् तिमि उज्यु नुक् तिबा ताङ् इजि नुम् तिबाला तिबा दगेराङ सेनिते छेवुक्यानि ते तिबाला गुसुङ्।¹²थुमा कि टुक्पा जेःला टोलसिमा, ते साइ बोबु ज्यिक् गालुप् ङेकि थोङ्सुङ्। ङि मा ति ल्हेकि माज्या दगेराङ् नाक्पु तेमे उल्का ति ठाक् दगेराङ् मार्मु गालुप् ङेकि थोङ्सुङ्। ¹³अन्जिरकि दिङ्बुला लुङ् छ्यार्बाकि युनिते माछोबु डाल्बा तिबा लुबु दगेराङ् देःवाचेन् ला हतुप् कार्जेन् तिबा जाम्बुलिङ् ला लुम्सुङ्। ¹⁴क थेप् दगेराङ् क्यानिते नाम् दि टिल्निते लेसुङ्, ति दि च्युनि हतुप् नक्। तेरिक रि ताङ् गाङ् तिबा दासानेर टाल्निते गाल्सुङ्।¹⁵तेमे जाम्बुलिङ् ला हतुप् ज्याल्बु तिबा ताङ् म्याता म्याङ्गुप् मि तिबा, मि याम्जुङ् तिबा, छ्युक्पु तिबा, ङार हतुप्, तेमे यक्पु ताङ् पिताङ्बा तेरिक् मि तिबा गाङ् ताङ् रि तिबि पार्ला तेमे फुक्पि नाङ्ला हिप्सुङ्। ¹⁶तिबिकि गाङ् तिबा ताङ् दो बोबु तिबाला सासुङ्, “ङिरे खाला लुम्! ग्यालबि ठिला ग्यालुप् नेसुर ताङ् थुमा कि ङ्यार्मा नेसुर ङिराङ्ला बानि ज्याक्,। ¹⁷तिबि ङ्यार्मा छार्बु किरुप् कि ङिमा लेम्नि सुन् तेमे त्या सु छ्यार्थुकि?

Chapter 7

¹तितिङला जाम्लिङकि शुर शिगारला मिरा श्‍यि देवाचेनकि थुतिवा लानि वतुप ङेकि थोङसुङ तिविकि जाम्लिङलि वतुप शुर श्यिगारकि लुङ तिवाला जिम्नि नक । तिकि किसाला जाम्लिङलिकि ग्यम्छेनकि चिन्दिङ दोङबु तिविकि दामक मुयुक्सित । ²सेन्बा कन्ज्यककि ज्ये खुर्नि राङसा देवाचेनकि थु श्यार नेसुर हुङिन वतुप ङेकि थोङिन , तिकिदि जाम्लिङ ताङ ग्याम्छो तिवाला (हानि) किरु (अनुमति)ङेदु मेरा श्यि देवाच्येनकि थु तिवाला बोबु वोरुकि कारे किइदङ दुक सिक्यासुङ, ³अरे कन्ज्यककि यक्पु तिविकि टालाला ङेरेकि (मोहोर) माग्यागु साक जाम्लिङ, ग्यम्छोताङ दोङबुतिवाला मेलेववा माकि ।⁴ङेकि ज्ये ग्यापुप बुङचिकताङ खालङिताङ श्यि तङडाचिक कोसुङ , तिवादि तेरिक इस्त्राएलि गिपा नेसुर ज्ये ग्यापु नक । ⁵यहुदाकि गिपा नेसुर च्युपङि तङडाला , गादकि गिपा नेसुर च्युपङि तङ्डाला ज्ये ग्यापु वे । ⁶आसेरकि गिपानेसुर च्युपङि तङ्डाला , नाप्तालिकि गिपानेसुर च्युपङि तङ्डाताङ मनश्शेकि गिपा नेसुर च्युपङि ज्ये ग्यापु वे ।⁷शिमियोनकि गिपा नरसुर च्युपङि तङडाला , लेबिकि गिपा नेसुर च्युप्ङि तङडाला , इस्साखारकि गिपा नेसुर च्युपङि तङ्डाला , ⁸जबुलुनकि गिपा नेसुर च्यपङि तङडाला , योसेफकि गिपा नेसुर च्युपङि तङडाला ताङ वेन्यामिनकि गिपा नेसुर च्युपङि तङडाला ज्ये ग्यापु नक ।⁹दि काच्ये तिविकि तिङ्ला ङे ल्हाविन , तेरिक मिरिक , गिपा , मितिवा ताङ तामतिवाकला सिकिसाङ ङो नुथुबु चिक बोबु माज्या कार्मु कोनि दाकदाक्पि लाक्पाला खजुरकि यसलाम खुर्नि ग्याल्ठिककि कुगि गमाला लान वदु नक । ¹⁰तेमे तिविकि छार्बु वोरुला कातोङिन वतुप नक ,"थार्वा ग्याल्ठिकला वतुप अरे कन्ज्यकताङ लुक सु हिन ।"¹¹तेमे तेरिक देवाच्येनकि पालाङ श्यि , एल्डर तिविकि नाङ्श्याङताङ ग्यल्ठिकि नाङश्याङला लानि तिवा दाक्पुराङ श्युक ङ्याल्नि ग्याल्ठिकि गमाला दाक्पि च्याङ कुक्सुङ । तिविकि दुकि सिइदाङ कन्ज्यककि सोवा क्यासुङ । ¹²"आमेन । ओरे कन्ज्यकला सवाँ , रिक्पा, थुच्यिछ्ये ,ङार नाम्लाङ वसित , आमेन ।"¹³तितिङ्ला एल्डरतिविकि नाङला मिचिगि ङाला टिसुङ ,"दि माज्या कार्मु कोदु तिवा सु हिन , तिवा केन्सुर लेबु हिन ?" ¹⁴तेमे ङेकि ख्योला सिक्याबिन ,"लासो ,ख्योरुङराङ वे ," ख्योकि ङाला सिक्यासुङ दिवाराङ हिन बोबु दुक्पा बेसुर लेबु तिवा । तिविकि दाक्पि माज्यातिवा लुगिकि ठाकला टुनि कार्नु जोबु वे ।¹⁵दिकि किसाला , तिवा कन्ज्यककि ग्याल्ठिककि गमाला वे , तेमे ख्योकि ल्हाकाङला तिविकि ङोननुप ख्योकि सोवा किउइ । ग्यल्ठिकला ग्याल्बु किरुपकि खिरे खाला दाक्पि कोनज्येन कोनग्युइ । ¹⁶तिवाला लोङङ्या ल्हब मालाङुइ , तिवाला लोङङ्या कबा मालाङुइ। ङिमिकि टो तिविकि खाला मेङेउइ , तिवाला चिन्दिङ टोकि मिछिगुइ । ¹⁷चिला सिसिन ग्याल्ठिककि पार्ला वतुप लुक तिविकि (गोठालो ) हुङुइ , तेमे ख्योकि तिवाला सेन्बा क्ष्यकि (नुहान ) क्षला दाडिउइ , कन्ज्यककि तिविकि मिग नेसुर तेरिक मिकच्युर पुनि तेर्क्यु ।

Chapter 8

¹तेमे थुमाकि दिन्ला मोहोर पेसुङ, देवाच्येनला धण्टा फेचो च्यिक नाक तुङि गाल्सुङ। ²ति तिङला ङे कन्ज्यक गमाला लानि देतु मेरा दिन देवाच्येनकि थुला थोङिन डुमा दिन तुरहि विन्सुङ ।³राङसा देवाच्येनकि थु लेसुङ तेमे सेरकि पोको खनि बेदि चाला लासुङ । ⁴ग्याल्ठिकि गमाला तेरि मोवाकि मोपारे तानि देतुला सिनि देवाच्येनकि थु ला आला पो बिन्सुङ । ⁵मोबा तिकि मोपारे तानि पोकि तुताक देवाच्येनकि थुकि लाक्पा नेबा कन्ज्यककि गमाला ख्योल्सुङ ।⁶तेमे डुमा दिन तुरहि हतुप देवाच्येनकि थुतिबा ति फब्ला तयार क्यासुङ । ⁷दङि देवाच्येनकि थुकि दाक्पि तुरहि फुसुङ तेमे सेर ताङ ठाक ह्रेबुप मे लेसुङ । तिला जम्बुलिंङला क्युर्सुङ । तिकि जम्बुलिङला बो सुमकि बो च्यिक उप्सुङ, बो सुमकि बो च्यिक दोङबु तिबाला उप्सुङ, तेम तेरि ङोर्मु सोला साङ उप्सुङ काङ ङिङ्मा संस्करणला तिला ताङु ह्ये ।तिकि बो सुमकि बो च्यिक छिगु ह्ये ।⁸राङसा देवाच्येनकि ब थु दाक्पि तुरहि फुसुङ, तेमे मेकि छिगिन किरु दक्पुजिक बोबु ला दगेराङ काङ ग्याम्छोँकला क्युर्सुङ ।ग्याम्छोकि बो च्यिक ठाक ग्याल्सुङ । ⁹ति तिङला ग्याम्छोला हतु पालाङ्ग तिबा बो च्यिक स्यिसुङ् तेमे ठुर्ग्यपु ति बो च्यिक ना ग्याल्सुङ ।¹⁰सुम्बा देवाच्येनकि थुकि दाक्पि तुरहि फुसुङ् तेमे नामनेबा बारिन अतु दगे दक्पुजिक कार्मा बोबुजिक नदितिबा बो च्यिक छ्यि पुङला लुम्सुङ् । ¹¹ति कार्माकि मिनति “एरेलु” हिन । बो च्यिक छ्यु खाक्ति गाल्सुङ् ।छ्यु नेबा तेरि मि स्यिसुङ ।¹²स्यिचक देवाच्येनकि थुकि दाक्पि तुरहि फुसुङ् बो ङिमा ताङ कार्मा, तेमे बो च्यिकला प्रहार क्यासुङ् ।बो च्यिक नाक्तिङ्गिला परिणत गाल्सुङ्, बो च्यिक ङिमा ताङ बोच्यिक नुपला ठादिङ्गि मागाल ।¹³नाम्गि पार्ला फिरिन कुरु गरुड बोबु तामला दुक सिइ किरु कोसुङ् तेमे ङे ल्हाबिन लुबु सुम देवाच्येन थुकि फ छालु तुरहिकि आवाजकिसाला जम्बुलिङला देतु मितिबाला धिक्कार, धिक्कार, धिक्कार ।‘’

Chapter 9

¹ति तिङ्ला ङापा देवाच्येनकि थुकि दाक्पि ग्यालिङ फुसुङ। तेमे ङेकि देवाचेन नेसुर् जाम्बुलिङ्ला कार्मा चिक् ल्हुबिन् वतुप् थोङ्सुङ। ति कार्माला ङ्याल्वाकि दिमि बिन्सुङ। ²तिकि ङ्याल्वा पेसुङ, तेमे ति ङ्याल्वा नेसुर् नाक्पु तुताक् दगे क्याला डोइ वतुप् नक्। तिकि ङिमा ताङ लुङ्बाला नाक्तिङि जोसुङ।³तुताक् नेसुर् जजाम्बुलिङ्ला पेच्यक्पा तिवा थेनि लेसुङ्। तेमे जाम्बुलिङ्ला बिच्छि तिविकि दगे ङार तिवाला बिन्सुङ्। ⁴जाम्बुलिङ्ला वतुप् सो मिन्सिन् चिन्दिङ् ङोर्मु दोङ्बु तिवा ना मातोङा सिनि तिवाला सिक्यासुङ्। हिन्सिनाङ् तिविकि टालाला कन्ज्यककि ज्ये मेतुप् तिवाला क्याजिक् नातोङा सिनि सिक्यासुङ।⁵तिवाला ला ङा क्याज्यिक् दुक्पा बिन्, हिन्सिना, ति मि तिवाला मासेसा सिनि का बिन्सुङ्। तेमे तिवि दुक्पा ति बिच्छि च्यिगि मि चिक्ला फेतुप् दगेराङ गिउइ। ⁶ति ङिमा तिवाला मि तिविकि श्येप् छोलग्यु, हिन्सिनाङ तिला मेङेउइ। तिविकि श्येप् सिनि आला नावा क्यासिनाङ श्यिवा ति तिवि चाने थारे छ्यङुउइ।⁷पेच्यक्पा तिवा माक्ला ड्वप् सिनि टेगे जोबु ता तिवा दगे थोङिनक्। तिविकि गोला ङुलकि दगे श्यामुङ् ताङ तिविकि च्याङा ति मि च्याङा दगे तोङिनक् । ⁸तिविकि रा पुम पेजि रा दगे, तिविकि सा तिवा ताक् कि सा दगे नक् । ⁹तिविकि छेकक क्योरुप् ति, च्या छेकक क्योरुप् दगे तेमे तिवि पुश्यककि वोरु ति माक्ला छ्यङ्गुप् आला ता तिवा दगे ताङ ताखुर्ने दगे नक्।¹⁰तिविकि ङामा ताङ तुक् ति बिच्छिकि दगेराङ् नक्, तिविकि ङामाला ला ङा साक् मिला नातोङ्थुबु ङार् नक्। ¹¹तिङ्मु ङ्याल्वाकि थु ति तिविकि ग्याल्बु दगेराङ् नक्। हिब्रु ताम्ला तिकि मिन् ति एबाड्डोन नक तेमे ग्रिक मिनला ति तिकि मिन ति अपोल्लियोन नक्। ¹²तङि काबु तुज्ये ति सिन्सुङ। ल्होसा, दितिङ्ला हरुङ् ङिचक् काबु तुज्ये हुङुगोबु नक्।¹³टुक्पा देवाचेन्कि थुकि दाक्पि ग्यालिङ फुसुङ। ङेकि कन्ज्यककि दङ्ला वतुप् सेरकि क्योस्याम कि आर्क्यक तिवा नेसुर् वोरु चिक् हुङिन् वतुप् कोसुङ । ¹⁴ग्यालिङ खुरुप् तिकि दाक्पि टुक्पा देवाचेनकि थुला वोरुकि सिक्यासुङ,"गेर्पु ज्युङ युफ्रेटिसला टानि ज्याकुप् मेरा श्यि देवाचेनकि थु तिवाला ताङबिन्।" ¹⁵मि मिरिक् तिवि बो च्यिक् सुम्बाला सेतुप् सिनि ति तुज्ये, ति ङिमाला, ति लाला, ति लोला सिनि टेगे जोबु मेरा श्यि देवाचेनकि थु तिवाला ताङ् बिन्सुङ।¹⁶ते खाला ज्येकुप् तिवा (करोड) खाल्ज्यिक नक्। ङेकि तिवि (सङ्ख्या) कोदिन्। ¹⁷दुक क्यानि ङेकि छ्यार्पाला ता तिवा ताङ ते खाला ज्येकुप् तिवाला थोङिन्। तिविकि छेकक् क्योरुप् ति मे दगे मार्मु, थुक्पु ङोर्मु ताङ मुसि दगे सेर्बु नक। ता तिवि गो ति ताग् कि गो दगे नक्, तेमे तिविकि खे नाङ्नेसुर् मे, तुताक् ताङ मुसि थेन्गिनक्।¹⁸तिविकि खे नाङ्नेसुर् थेन्दुप् मे, तुताक ताङ मुसिकि दि काबु तुज्ये तिवा नेसुर् मितिविकि बो चिक्-सुम्बाला सेसुङ् ¹⁹चिला सिसिन ता तिविकि ङार खाताङ ङामाला नक्, चिला सिसिन् तिविकि ङामा रुलकि दगे नक्; तिविकि गोकि ग्याम्नि मि तिवाला मा तेन्नक।²⁰दि काबु तुज्ये नेसुर् मासेबु ज्येन मि मिरिक् तिविकि तिविकि दाक्पि क्याबु लाका तिविकि सेम ग्युर्वा माक्या। तिविकि सेर् ङुल, सा, दो ताङ श्यिङतिवा तेमे थोङ्गुप्, कोतुप्, ताङ युग् मुथुबु सामा तिविकि कु तिवाताङ ह्रेन्डि तिवाला सँवा बुलुप् माताङ् ²¹तिविकि मि सेतुप् लाका क्याबु, छुछ्युल् किरुप्, श्याम्डेन लाका किरुप् ताङ् कुन् किरुप् लाका तिवा नेसुर् सेम ग्युर्वा क्यासङ्।

Chapter 10

¹तिकि तिङला ङे कि देवाचेन नेसुर ज्यर्मा ङारहवतुव देवाचेनकि थु हुगिन हवतुव थोङसुङ। तिला मुक्पाकि उपनि नोक् तेमे तिकि गोला जा फोक्नक् । तिकि ङोदुङ ङिमा ढगेराङ तेमे तिवि काङवा तिकि काङवा मे का उगेराङ नेक्। ²तिकि लाक्पाला टिक्पे पेतुप कवकि थेप नेक। तेमे तिकि दाक्पि थावा काङवा ग्याम्छोला तेमे यन्वा काङवा जवुलिङला ज्याङनक ।³तिङला ताक दगेराङ एरुप बवुप क्यासुङ। ति होर क्यासिमा ङिमा दिन एर्पसुङ दाक्पि होर तेन्सुङ तेमे ति दिन् एर्फु ति होर तेन्सुङ, ⁴तिजेवेला ङो टिगु छालिन। तेमे ङो दोवचेन नेसुर दुक सावु होर कोसुङ, ति दिन एर्बु तिबि साबु ताम छामेतुप दासाला ज्यक। दिला मातिसा ।⁵तेमे ङा देवाचेन नेवा दाक्पि यावा लाक्पा तेङनि जाम्छु ताङ जबुलिङला लानि हवतुव देवचेनकि थु थोङसुङ। ⁶तिकिसाला नामलाङ सेन्बुवतुव, खोकि देवाचेनला हवातुप तिरिक जवुलिङला हावतुव तेरिक जान्छुला हवतुप तेरिकला जव तिकि मिनला नाकेल्निके देवचेनकि थू किसासुङ "ता त्य कोले मोडोउ" ⁷तेमे ति छे दिन्वा देवचेनकि थुकि दाक्पि तुरहि झुङ चावुला ति ङिमा खोकि यक्पु लुङतेम्बा तिवाला सिक्यावु दगेराङ ति छामेतु ताम कन्ज्यककि सिदा किऊ।⁸तेमे देवचेन नेसुर ङो कोतुप होर यङलोङ ङा सासुङ, ग्यक, ग्याछु ताङ श्यासिला लानि वतुप देवाचेनकि थुकि लाक्याला वतुप माटाबु चर्मपमुठा लाङ। ⁹तजोला ङा देवच्यनकि युकि चाला गल्नि ति टिक्पे चर्मप मुठ्ठो लाङिन तजोला तिकि ङाला सिक्यासुङ " चर्मपत्को मुठ्ठो लानि श्व । दिकि ख्यरे शुपला श्वाक्ति जेउई हिनसिनाई ख्यरे खाला दि राङदगेराङ ङार्मु गिउई।"¹⁰ङे कि देवाच्येनकि थुकि लाक्पा नेसुर ति टिक्पे चर्मपत कि मुठ्ठो लानि तिला सोविन । ङे खाला ति राङ दगेराङ ङर्मु च्यङसुङ, तजोला ङेकि दिला सानि सिन्सिमा ङे सुप खाक्ति च्युङसुङ। ¹¹तेमे ङाला सुङ मिकि सिक्यासुङ, आला मितिवा, मिरिगतिवा, तामतिवा, ग्याल्बुतिबिकि काला ख्यरेकि लोङङया लुङदेन लाप्क्यु।

Chapter 11

¹ङाला नापुप् ताखुर चिक विन्सुङ। ल्हानि कन्ज्यककि लाखाङ ताङ शोबा देक्सा हसा सेकि त्यङ सोवाँ देप्कि विनिति नाप कि सानि ङाला सासुङ । ²तेमे लाखाङ फिला ति नापुप माकिसा, चिला सिसिन तिवा ति यहुदि सिना राङसाला बिधु वे । तिविकि लाहा खाला ङि दा ङिसक् जा भुला तेन्गिऊ ।³ङे ङि पाङवुला १२६० ङिमाला ले माज्या कोन्नि लुङदेन पाप वोङज्येन तेर्क्यु । ⁴दि पाङबु ङि जैतुनकि थुङबुति ताङ ङि हिव हिन् । ति जबुलिङला कन्ज्क गोमाला लाङनोक्। ⁵सिवि साङ तिवा ना तोङछाल सिन् तिवि खानेसुर थेदुप मेकि तिवि ङाला नातो ङिऊ । सिसङ तिवाला ना तोगुप् सेम किसम तिवा थुक क्यनिराङ सेकिऊ।⁶दि पाङबुतिवा तानि लुङदेन क्याक तुज्ये किरुप बेला नाप्ला उपुप वोङ । दि पाङबु तिकि छु देन्थुप् वोङ खोकि लुङदेन किरुप तुज्य ङेलोक । छुतिवा ढाक्क जोबु तेमे खोरङला सेल लुवा तुज्यउला जवुलिङला नाव नाव दुक्पा ग्यपु ङार तिवाता नोक्। ⁷तेमे तिबिकि पाङबु सिदाकिऊ, तोलोला ङे लावा नेसुर हुगुव पालङ तिकि खाला माक्मि किऊ । तिकि तिवाला सेकिऊ।⁸तिवि सेम जुवुतिवा गोर्पु गोसाकि फिला लाम्ला ङिल्नि गिऊ ( तिवाला जुध्यउदेन् सदोम ताङ ताङ मिऋ सिऊ। क्यउगुप नोक। ⁹चिलासिसिन् ङिमा सुङताङ फेस्या सक् तेरिक लुङवा, मिरिक, ताम ताङ मितिवि श्यव जुवा ल्योऊ । तिविकि तिवाला तुर्सला मिक्तुङ घापु मेतेरुप।¹⁰जाबुलिला सेपुप तिवाकि तिवा श्याव खाला, गा गा टोटो कित् । तिविक चिगिचिक्ला ङेम्बा तेर्क्यु चिला सिसिन ति ङि लुङदेन लापुप्तिवि जावुलिङला देतुप तेवा ला दुक्पा विन्नक् । ¹¹तेमे ङिमा सुम ताङ फेस्या तिङला कन्ज्यक नेसुर ल्येपुप ऊ, तिवि नाङला स्युगु तेमे तिवा दाक्पि काङवाला लाङु। तिवा भोङु मि तिबा झिपाकि व्यङु । ¹²तेजोवेला तिवा देवचेन नेसुर गेर्पु होर चिक् " दे क्याला स्यक" सिरु तिवि कोसुङ। तेमे तिवि ङा तिवि ल्हाई होसित तिवा मुक्पि खाला देवचेन साक् डिऊई ।¹³तिजो वेलाङ त्या वोबु सइ डिऊ गोसाकि चुवा तेरिक नासिऊ। ति सइला तोङडा दिन मितिवा श्य तेमे माश्यवा मितिवि देवचेनकि कन्ज्कला सोवा देपकिउ। ¹⁴ङिवा दुक्पा सिनिकाल ल्होसा सुम्बा कावु टिवुराङ हुङिन् वे।¹⁵तिजोवेला दिन्वा देवाचेनकि थुकि दाक्पि तुरहि फुसुङ, तेमे देवाचेनला वोवु होर्ला दुङ सासुङ, "जावुलिङकि ग्याल्खप वरे चावा ताङ खोकि खिष्टकि ग्याल्खप गलुप वे खोकि नामलाङ ग्यउल्खप किऊ।¹⁶तिकि तिङला खाल्जिकताङ सि छ्योकि लावेन ग्यालठिककि गमला दाक् दाक्पि देताङ कन्ज्यककि छारुपला खैतोङमा देनि च्याङा वानि देनि नेक तिविकि कन्ज्यकला सोवा क्यसुङ। ¹⁷तिविकि सासुङ ङारछेथेवातुप चावा कन्ज्यकला ङिरा थुचे वुल्गिऊ, सु ह्वई सु नोक् चिला सिसिन ख्यरेकि गेर्पु ङार खुरुप वे तेमे ग्यालख्य किरु स्युव वेा¹⁸जबुलिङकि युल तिवा ला ङोर्सा लावु नेक, तेमे खोकि ङेर्मा तेपुप वे। श्यावतिकि ठिम किरु तुज्ये अवु वे। ख्योरे यक्पु लुङदेन लापुप छ्यो सेवुप् मि तिवा मोवा हतुव तिवा हिन् । तिवा ख्यारे मिनला जिवा किऊ, खाङलाङ मेथेन्दुप ताङ ङार गेर्पु ह्तुप ङिकार्ला छाक्तक तेरु तुज्ये वावु वे।¹⁹तोजोला देवाचेन कन्ज्यककि लाखाङ पेसुङ तेमे ल्हाखाङ नाङला नाकि गान थोङसुङ त्य ठाछ्यलिकि टाकतिवा, होरतिव थोक तोर ताराङ बोबु सहि गाल्नेक, तेमे वोन्वोवु सेरि ज्याप नेक्

Chapter 12

¹देवाचेनला वोवु ता च्यिक थोङ्सुङ , ङिमा कोनि , कार्माला दाक्पि काङ्बि हक्ला लेबु पुम्पेजाचिकि च्युप्ङि कार्मा वतुप् उस्या कोदु नक । ²ति जुबु च्येदि वतुपकि किसाला सुकक्यानि कारे किइ वतुप नक ।³ति तिङ्ला देवाच्येनला राङसा ता थोङ्सुङ , ल्होसा ! त्ये डुमा दिन मार्मु बोबु गो ताङ डुमा च्यु आर्क्यक ताङ तिकि गोला डुमा दिन उस्या मार्मु कोन्दुप् च्यिक बोबु पलाङ नक । ⁴तिकि ङामिकि देवा च्यनला वतुप कामा च्यिक कार्जेनला रुनि तिवाला जाम्लिङला क्युर्सुङ । आङ केवादाङ साब सोनि ति जिवा लाङ्दे अजिङ्गर ति पुम्पेजि गमाला लानि देसुङ ।⁵तिकि च्यिक आङा केसुङ , तिकिदि च्या ग्युक्पा थनि तेरिक मिरिग् तिवि खाला ओङ्ज्येन किउइ । तिकि आङाला ठनि कन्ज्यककि ग्याल्ठिक नेवा खुन गालसुङ । ⁶च्युपङिताङ खालसुम ङिमासाक ति पुमपेजाला ल्हाप् सिनि कन्ज्यककि तङ्लाराङ जोबु खाङ मेदुप् दासाला ति पुम पेजा टोनि गाल्सुङ ।⁷दजोला देवाच्यनला माक्मि च्युङ्सुङ । मिखाएल ताङ तिकि थुतिविकि ति पालाङ खाला माक्मि क्यासुङ , तेमे अजिङगर ताङ तिकि थु तिविकि माक्नि क्यासुङ । ⁸हिन्सिनासङ ग्यालुप सिनि तिअजिङगर तानि आला ङार मिदुक। तिकि किसाला देवाच्येन्ला तिदाङ तिकि थुतिवाला सिनि चिन्दिङ दासा मिदुक । ⁹जाम्लिङकि तेरिकला जुनाक ज्वप् ति अजिङगर सिरु शैतानला तिकि थुतिवा तानिराङ जाम्लिङला क्युर्सुङ ।¹⁰दजोला ङेकि वोरु बोबु च्यिक कोदिन ,"ता थार्वा , ङार, अरे कन्ज्यककि ग्याल्खसप ख्रिष्टकि ओङज्येन लेबु वे । कन्ज्यककि दिन्ला अरे नुकतिवाला ङेबा जुबु तिवाला क्युरु वे ।¹¹तिकि तिवाला लुगिकि ठागताङ सुङकि पाङ्बुनेसुर ग्याल्सुङ , चिला सिसिन तिविकि श्याप ङिमासागाङ दाक्पि जुबुला ङोङ्ज्ये माक्या । ¹²तिकि किसाला देवाच्यनताङ जाम्लिङलादेतुप खिराङ तेरिक गा किसा । हिन्सिनाङ जाम्लिङताङ गेम्छोला मामो गालु वे। दाक्पुतानि च्येजिक क्याजिक तुज्ये वे सिनि तिला छ्या वतुप कि किसाला तिकि नाङ्ला जिवा लाङ्दे ङेर्माकि केङु वे ।¹³दाक्पु जाम्बुलिङला क्युरु वे सिनि रुल गेर्पुकि क्ष्या ङेसिमा तिकि आङा क्येप पुम्पेजाला दुक्पा बिन्सुङ । ¹⁴ति पुम पेजाला च्यिक तुज्येताङ फेचो तुज्येसाक ल्हाप् सिनि कन्ज्यककि जोबु दासाला फुर्नि डप् सिनि पुमपेजाला डुक्ककि डुमा ङि बोबु पुश्यक बिन्सुङ ।¹⁵ति पुमपेजाला ज्यानि डोसित सोनि ति रुलकि दाक्पि खेनङ्नेसुर क्ष्यि ज्युङ दगेराङ क्ष्यु तेन्सुङ । ¹⁶हिन्सिनाङ जाम्बुलिङकि पुम पेजाला दाल्जा क्यासुङ । रुलकि दाक्पि खे नाङ्नेसुर तेन्दुप् क्ष्यु जाम्लिङकि खा पेनि मिता ग्याप्सुङ। ¹⁷तितिङला ति बोबु रुल पुमपेजि क्ष्यला ङ्यार्मा लासिमा तेमे कन्ज्यककि कला ङेन्दुप ज्येन लुबुति थुतिवा तानि माक्मि किरु गालसुङ । ¹⁸तजोला ति बोबु रुल ग्याम्छोकि नामुला पेप्स्यक खाला टाङि लासुङ ।

Chapter 13

¹तितिङ्ला ङेकि ग्याम्छो नेसुर् चिक पालाङ हुङिन् वतुप् थोङिन्। तिकि दि डुमा च्यु आर्क्यक ताङ डुमा दिन गो नक्। तिकि आर्क्यकतिवि खाला डुमा च्यु श्यामुङ नक्, तेरिक् गो तिवि खाला कन्ज्यकला मारे तोङु मिन तिवा नक्। ²ङेकि थोङु पालाङ ति किजिक् दगे नक्। तिकि काङ्बा तिवा तोम कि दगे नक् तिकि खा ति ताक कि दगे नक। तिला ओङ किरुप् सिनि गेर्पु रुल चिगि दाक्पि ङार, दाक्पि ग्यालठिकताङ दाक्पि गेर्पु ओङ्ज्येन् बिन्सुङ।³ति पालाङको गोला तिङ्मु मा नक, तकिदि श्यिवाला साक क्योल् थुबु नक् हिन्सिनाङ ति मा टेक्सुङ। तेरिक जाम्बुलिङ्ला याम्छेन लासुङ तेमे तिविकि ति पालाङ्ला तिङ ङ्यासुङ। ⁴तिविकि ति रुल गेर्पुला सवाँ देपुप् नक्, चिला सिसिन तिकि दाक्पि ओङ्ज्येन ति पालाङ्ला बिन्दुप् नक्। "दि पालाङ दगे ज्येन सु वे?" तेमे "दिकि खाला सिकि माक् ग्याक्थुक्यु?" सिइ दाङ तिविकि ति पालाङ्ला सवाँ पुल्सुङ।⁵दिकि खे नाङ्नेसुर् ङाराङ हिन् सिरुप् ताम ताङ कन्ज्यकला मोतुप् ताम तिवा बिन्सुङ। तिला ला खाल्जिक् ओङ् किरुप् सिनि का बिन्दुप् नक् । ⁶तिकि किसाला, कन्ज्यककि खाला कन्ज्यकला मोतुप्, खोकि मिन, खोकि देसा दासा ताङ देवाचेन्ला देतुप् तिवि खाला मोतुप् सिनि ति पालाङकि खा पेसुङ।⁷मोवा किरुप् तिवा तानि माक्मिला थाम्नि तिवाला ग्यालुप् सिनि ति पालाङ्ला का बिन्दुप् नक्। तेमे तेरिक मिरिक्, मितिवा, ताम्ङे, ताङ ग्याल्खाप् खालाङ ओङ बिन्दुप् नक्। ⁸जाम्बुलिङ्ला देतुप् तेरिक मि तिवि ति पालाङ्ला सवाँ देकुउइ, तिकि मिन ति जाम्बुलिङ जोबु नेसुर् राङ सेतुप् लुइ रिउकि मिजिकि थेपला टिबु मेत्।⁹सिकिदि नाम्ज्यक वे तिकि ङेन्सित् । ¹⁰सुला चोन् खाङ्ला टि ड्वप् हिन ति चोन्खाङ्ला डिउइ। हुतुङ सुला टि थनि सेतुप् हिन् तिला टि थनिराङ सेक्यु। गुताङ, जेताङ ताङ रेत्पाला सु चेङि वे तिला क्याजिक् काताङु वे।¹¹तजोला ङेकि जाम्बुलिङनेसुर् हुङिन् वतुप् राङ्सा पालाङ्ला थोङिन्। तिकि ति लुउइ रिउकि दि दगे ङिचक आर्क्यक् नक्, तिकि गेर्पु रुलकि दगेराङ क्यानि ताम क्यासुङ। ¹²तिकि तङि पालाङ तिकि दाङ्ला तेरिक ङारकि लाका क्यासुङ्, तेमे जाम्बुलिङ्ला देतुप् मितिवाला ताङ तङि पालाङ तिला तिकि सवाँ बुलजिकिनक्, तिकि तिङ्मु माति टेगु नक्।¹³तिकि याम्छेन लाङ्गुप ङारकि लाका छ्या तेन्सुङ। तिकि मि तिवि दङ्ला देवाचेन नेसुर् मे बेबु लाका कयासुङ। ¹⁴ङार छ्येकि ता नेसुर् दिला तुक किरुप् सिनि ओङ बिन्सुङ । ङिपा पालाङ तिकि जाम्बुलिङ्ला वतुप् मि तिवाला जुनाक जोसुङ। तिकि तङि पालाङला ताङ्देन् किरुप् सिनि तिवाला कुचिक् जोचिसुङ। ति पालाङ्ला टि कि फगु नक् हिन्सिनाङ ति सेन्बु लासुङ।¹⁵तिला ति पालाङकि कु सेन्बु लोङ सिनि का बिन्सुङ्, ति कु तिकि ताम कि थुसित् तेमे ति कुला सवाँ मुलुबु तिवा तेरिक्ला सेतुप् सिनि। ¹⁶तेमे तिकि ङार वतुप् ताङ लाका मेतुप्, छ्युक्पु ताङ टेङ्बु, तिजराङ देतुप् तिवा ताङ यक्पु तिवा तेरिक्ला याबा लाक्पाला मिन्सिन् टालाला ता ग्योप् सिनि सिक्यासुङ। ¹⁷ति ता मेतुप् मि तिवाला ङ्यप् ताङ चोङु दुक्पा हुङुनक्। ति पालाङ्कि ता कि तिकि मिन तिवाला ङ्वप् ज्यिक् नक्।¹⁸दिकि रिक्पाला कातोङु। सु तानि सेम्ला ल्हाप् वे, तिकि ति पालाङ्ला ङोङित् चिला सिसिन ति ङोवा ति मि मिरिक तिवाकि हिन्। दि ङोवा ६६६ हिन् ।

Chapter 14

¹दे सियोन पर्वतला लुक लाङि हतु थोङसुङ । ति तानि बुङ च्युब्स्यि ताङ तङदा स्यि नक ति तानि येशु मिङ ताङ पापि मिङ तिबि टालाला टिबु । ²ङे थोङसुङ् आला छ्यि होरु बोबु गर्जनकि होरु दगे देवाच्येन नेसुर लेपु ङे कोसुङ ।³दिक्पा मेतुप च्यिच्यक पावाल ताङ गाल्ठिककि दिङला । तिबिकि दक्पुजिक सावा लु लासुङ । जम्बुलिङनेबा लपुप १,४४००० सिबा ज्येन सुङसाङ ति लु ल्याहाङ मस्ये । ⁴तिबाति दाक्पुराङ पुमा तानि मायुनक । च्यिलासिसिन तिबा अनैतिकता नेबा दाक्पुला च्येङ्गि ज्याकु नक। ति तिबाराङ येशुकोङ्ङ डिउ तिबाङ तेराङ । तिङ्यगु । कन्ज्यक ताङ लुककि लोला तिबाला दङि डाल्बा सिनि मिरिक नेबा खोबु हिन । ⁵तिबि खाला काङ मेलेबा माङे तिबाला काङ ङेबा मेत्पा नक ।⁶राङ्सा देवाच्येनकि थुति नाम्गि पार्ला लानि देतु ङे थोङिन । जम्बुलिङला देतुतेरि मिरिक ताम ताङ मिला लेन लेमु स्येतुप तिबातानि नाम्लाङ मिस्यिबु लेन नक । “कन्ज्यक तानि ज्यिबा कि, तेमे तिकि सोवा कि” सुरु । ⁷बोबु होरु क्यानि ङे साबिन । येशुला सोवा कि, तिकि देवाच्येन, जम्बुलिङ ग्याम्छोक ताङ छ्यि मनतिबा जोसुङ ।⁸राङसा मिज्यिक देवाच्येनकि थूकि तुक सिदाङ तिङ ,ङ्सुङ, “पतन गालुब बेबिलोनकि पतन लागु ह्ये, तिकि अनैतिक कुवासना कि मध्य तेरि मिरिकला थुङ छ्यिसुङ ।⁹राङसा सुम्गि देवाच्येनकि थुकि बोबु होरु सिदाङ तिबाला तिङ ङ्यासुङ । ¹⁰तिकिसाङ कन्ज्यककि ङ्येर्मा काङ मध्य थुङु , ति तिविकि ङ्येर्मा ति कराला पुबु ह्ये ।¹¹तिबिकि थुङु तिला कन्ज्यककि चेङि थु ताङ लुक । ¹²कि दिङला मे ताङ गन्धकला दुक्पा तेर्किवि ।¹³“ति ति चावाला स्येप तिबा धन्यकि हिन” सिरु होरु दक्पुजिक देवाच्येन नेबालेपु ङे कोसुङ । “हिन” थूकि सिउ, “तेमे खीरेकि लाका नेबा ङा सप ङेसित, च्यिलासिसिन तिबिकि लाकाकि तिबाला तिङ ङ्यागु ।¹⁴ते दक्पुजिक कार्मु मुहुप खाला देतु दक्पुजिक मि पुज्युङ दगे ङे थोङिन् ।तिकि गोला दक्पुजिक सेरकि उस्या ताङ लाक्पाला छ्येतु सोरि नक । ¹⁵ति तिङला राङसा देवाच्येनकि थु लाहाखाङ नेबा फिला लेसुङ, तेमे मुसुप खाला देदुला होर बोबु क्यानि काताङ सुङ, “ख्योरे सोरि लाङ तेमे ङागु स्यु । च्यिलासिसिन ङागु तुजेला लेबु हिन् च्यिलासिसिन जम्बुलिङकि डु छोनि सिन्सुङ । ¹⁶तेमे मुसुप खाला देतुपति सोरि थ ताङसुङ् तेमे जम्बुलिङला रुसुङ्।¹⁷देवाच्येनला हतुप ल्हाखाङ नेबा राङसा देवाच्येनकि थु फिला लेसुङ् ति तानिसाङ दक्पिजिक सोरि जिक नक । ¹⁸लोङ राङसा देवाच्येनकि थु साङ देक्सा दासा नेसुर लेसुङ ति तानि साङ छ्येतु सोरि नक। तिला तिबा होर बोबुला काताङसुङ ; दाक्पि छ्येतु सोरि थतोङ तेमे कम्बुलिङ कि अंगुर तिबाला च्यिलासिसिन तिबि अङ्गुरतिबा छ्योबु ह्ये ।¹⁹दि देवाच्येनकि थुकि दाक्पि सोरि जम्बुलिङला थताङसुङ, तेमे जम्बुलिङका डु रुसुङ । कन्ज्यककि ङ्येर्मा बोबु ङेविला क्युर्सुङ । ²⁰ग्यासा फिनेबा नेसुर गुडुम चिर्सा क्येङनि तेमे थाकि लाम साक ठाक पेसुङ, च्यिलासिसिन ग्या च्युरुप किलो मिटर साक खोल नक ।

Chapter 15

¹तेमे ङेकि ज्यार्मा याम्छेन्कि ताङ् ङार हतुप् जे देवाचेन्ला थोङ्सुङ् मेरा दिन् देवाचेन्कि थू तिबिकि दिन्चक दिक्पा खुर्नि हतुप् नक्, ति दि तेर्सिना तुङ्ङि दुक्पा हिन्। चिला सिसिन् तिबि नाङ्ला कन्ज्याक् कि ङ्यार्मा कि क्याङ्नि ते नक्।²ङेकि मेतानिरे रेबा सिसा कि समुन्द्र दगेजिक् थोङ्सुङ्। ति ग्याम्बुकि चाला पालाङ्, तिकि कु तिवा ताङ् मिन तिबाला छ्यादेदिन्ताङ् ग्यालुप् तिबा लानिते नक्। क्न्ज्यक्कि बिदुप् विणा तिबिकि जिम्निते नक्।³तिबिकि कन्ज्यक् कि याक्पु मोशा ताङ् थूमाकि कला लु लाङ्ङिन् नक्, “हे तेर्सुना खामु कन्ज्याक्, ख्यरे यक् तिबाला आला ङार हये। हे मिरिक् तिवि ग्याल्बु, ख्यरे लाम् तिबा दिमु ताङ् हुतुङ् कि हये। ⁴ख्यरे मिन्कि स्वा मुबुलुप् ति सु हच्यु र? ख्योरुङ् तानि जिबा मिकिबु ति सु हये? चिला सिसिन् ख्योरुङ् क्याजिक् चेङ्ङे हये। तेरिक् मिरिक् तिबा लेम्निते ख्यरे दङ्ला स्वा बुल्ग्यु चिला सिसिन् ख्यरे दिक्पा मेतुप् याक् तिबा थोङ्नि हये।⁵दि ताम् तिबि तिङ्ला ङेकि ल्हाबिन। देवाचेन् ला थोङ्ङुप् कि ताम् लपुप पामकि छ्योछक् लक्सुङ्। ⁶टाज्योलि हतुप् सुतिकि म्ज्या ताङ् सेर्कि कारा छेक नानुस्याम्ला कोनिते मेरा दिन देवाचरनकि थु तिबा डुमा दिन दुक्पा तिबा खुर्निते तेरिक् सिना चेङ्ङे दासा नेसुर फिला लेसुङ्।⁷मिजि हतप् मेरा सु नेसुर दक्पु च्यिगि नाम्लाङ् मिसिबु कन्ज्याक् कि ङार कि क्याङ्नि हतुप् सेर्कि करा दिन्चक् ति देवाचेन्कि थु तिबाला बिन्सुङ्। ⁸कन्ज्यक् कि स्वा ताङ् ङार कि क्याङ्निते छ्योखाङ् तेरिक् तुताक् कि क्याङ्निते नक्। दि देवाःचेन्कि थु तिबि दुक्पा मिसिन् साक् तिकि नाङ्ला सुङ् स्युक् माथूप्।

Chapter 16

¹छ्यो खाङ् नेसुर लेपु हरु छार्बु ज्यिगि दुक्साबु ङे कि कोसुङ्, “ग्युक् गाल्निते कन्ज्क् कि ङेर्मिकि क्याङ्ङु दिन् चक् करा तिबा जाम्बुलिङ् खाला पुनिते तोङ्।²तङ्ङि दे;वाचेन्कि थु गाल्निते ति दाक्पि करा जाम्बुलोङ् ला पुसुङ्। ति पालाङ् जे हतुप् ताङ् तिला स्वाबुलुप तिबाला क्युक्टो लाङ्दे ताङ् जिबा लाङ्दे आला सुक् किरुप् ताङ् मा तिबा थेन्सुङ्।³ज्यार्मा ङिबा तिकि दाक्पि करा ति ग्याम्बुनाङ्ला पुसुङ्। तेमे ति सयाप् मि ठाक् दगेराङ् गाल्सुङ्, तेमे तिकि नाङ्कला हतुप् तेरिक् सेन्बु मिजि तिबा सिसुङ्।⁴तेमे ज्यामा सुम्बा दे;वाचेन्कि थू तिकि दाक्पि करा ज्युङ् ताङ् छ्यु क्याप् दासा तिबि खाका पुसुङ्, तेमे ति टाक्ला ग्युर्सुङ्। ⁵छ्युकि देवाचेन् कि थु तिकि साबु ङेकि कोसुङ्, “ख्योरुङ् दिक्पा मेतुप् हये, हादा हतुप्, दाङ् साङ् हतुप, तेमे चेङ्ङे मि हिन्, चिला सिसिन दि तेरिक् ताम तिबाला ख्यरेकि टिम् क्याबुसुङ्। ⁶चिला सिसिन तिबिकि रेत्पा किरुप् ताङ् लुङ्देन्बा तिबि टाक् ज्योङ् चिसुङ्, ख्यरेकि तिबाला टाक् थुङ्चिसुङ्, तिबाला दिनक् राङ् कि गोबु नक्।“ ⁷ल्हा तिकि ताम् लकु ङेकि कोसुङ्, “हिन्, तेरिक् सिना छ्ये कन्ज्यक्, ख्यरे ठीम् हुतुङ् कि ताङ् दिक्पा मेतुप् हये”।⁸ज्यार्लमा सिबा देवाचेन्कि थु तिकि दाक्पि करा ङिमि खाला पुसुङ्, तेमे तिला ति मि तिबाला मे थनिते रेसा सिनिते कुनक्। ⁹तिबा आला छेदि टो कि छिक्सुङ् तेमे तिबिकि ति दिक्पि खाला ङार हतुप् कन्ज्यक्ला मोसुङ्। तिबिकि सेम् ग्युर्वा माक्या तेमे खोला मोवा माक्या।¹⁰ज्यार्मा ङाबा देवाचेन् कि थु कि दक्पि करा ति पालाङ्कि ग्याल्काप्ला पुसुङ्, तेमे तिकि ग्याल्काप् नाक्तिङ्ङि कि ग्याल्सुङ्। तिबाला आला सुक्यानिते तिबोकि दाक्पि च्यालाक् मुर्सुङ्। ¹¹तिबिकि दाक्पुला दुक्पा गाल्सिमा देःवाचेन्कि कन्ज्क्ला मोसुङ्, तेमे तारोङ्साङ् दाक्पि क्याबु यक् तिबा नेसुर सेम् ग्युर्वा किरुप्ला तिबा माङेन्।¹²ज्यार्मा टुक्पा देःवाचेन्कि थु तिकि दाक्पि करा तेरिक् सिना बोबु ज्युङ् युफ्रेटिस् ला पुसुङ्। स्यार नेसुर लेपु ग्याल्बु तिबाला सिनिते लाम जब्ला ति ज्युङ् कि छ्यु काम्सुङ्। ¹³ङेकि रुल् गेर्पु, पालाङ् ताङ् जुनक्पा लुङ्देन्बा तिबि खेःनाङ्नेसुर बाल्बा दगे डुमा सुम् चेङ्ङे मेतुप् थु तिबा फिला थेदुप् ङेकि थोङ्सुङ्। ¹⁴चिला सिसिन् डे तिबि थु तिबा नक् तिबिकि याम्छेन् लाङ्दे यक् तिबा छ्या देन्गिनक्। तिबा तेरिक् जाम्बुलिङ् कि ग्याल्बु चाला गाल्निते कन्ज्यक् कि ङिमा गेर्पुकि छे ल्हाप् सिनि तिबाला छ्याजिक् काताङ् नक्।¹⁵ल्होसा ङा कुन्ज्येन् दगेराङ् क्यानिते गिउ, ङि मालक्पा देतुप् थूच्ये, पेर्तुङ्बाराङ् फिला डो मोगोसित् सिनिनिते दाक्पि माज्या तिवा टेगे जप् तिबा, तिबिकि खप्रे ङछा लाङ्दे तुज्ये थोङ्मोगोसित्।“ ¹⁶तिबिकि तिबाला दासा च्यिक्लाराङ् खसुङ् तिला हिब्रु ताम्ला आर-मागेडोड् सिउ।¹⁷तेमे दिन्बा देःवाचेन् कि थू तिकि दाक्पि करा लुङ्ङि खाला पुसुङ्। त्यासुर ग्याल्बि ठि ताङ् छ्योखाङ् नेसुर दुक् सिरुप् ताम् छार्बु ज्यिक् लेसुङ्, “सुन्सुङ्”। ¹⁸त्या चिलाम् तिबा क्यासुङ्, कारि ताङ् होरु छार्बु तिबा तानिते जिबालाङ्दे सइ गाल्सुङ् तिनक् बोवु ताङ् छार्बु सप तिबा जाम्बुलिङ्ला हादा साक् गालुप् म्यात्। ¹⁹ति ग्यासा बोबु ति बो सुम्ला टाल्सुङ्, तेमे मिरिक् तिबि ग्यासा नालक् गाल्सुङ्। तेमे कन्ज्यक् कि ति तेरिक् सिना छ्ये बेबिलोन् ति सेम्ला स्यार्सुङ्, तेमे दाक्पि ङ्यार्मक कि क्याङ्बा करा ति ग्यासाला बिन्सुङ्।²⁰रि तोवा तेरिक् तोर्निते गाल्सुङ्। ²¹नाम् नेसुर बोम्बोबु सेरि तोबा मि तिबि खाला लुम्बु स्युसुङ्। सेरि कि सुक्कि किसाला तिबिकि कन्ज्यक्ला मता ताप्सुङ्, चिला सिसिन् ति आलाराङ् जिबा लाङ्दे नक्।

Chapter 17

¹करा डुमा दिन खुरु मिरादिन्गि नाङ्ला मिरा च्यिगि ङे चाला लेम्नि सिक्यासुङ श्यक, ङा खिराङला क्ष्यि खाला देत्युप दुक्पा ङेदुप् श्याम्डेन्माला क्ष्या देन्ग्यु । ²ति तानि जाम्लिङकि ग्याल्बु तिविकि श्याम्डेन क्याबु वे । जाम्बुलङकि मितिवा तिकि श्याम्डेन क्ष्याङकि ज्येप वे ,"।³तितिङ्ला देवाच्येकि थुकि ङाला थुला खुर्नि खाङ दुप दासाला खुन गाल्सुङ , मोतुप तेरिकि मिनतिविकि केङ्गुप पालाङ मार्मु खाला देुतुप मिच्यिक् पुमपेजाला ङेकि थोङ्सुङ । ति पालाङकि दि डुमा दिन गोताङ डुमा दिन आर्क्यक नक । ⁴ति पुमपेजाति ङोर्ताङ ताङ कार्मु टाक छ्यालुप् माज्या कोदुप् सेर , कुन्बुताङ मणिताङ मोति तिवा थनि ज्येज्ये क्याबु नक । मार्च्यक लाङ्दे ताम तिवाताङ श्याम्डेनकि , केङगुप् चिक सेरकि करा तिकि लाक्पाला जिम्नि नक । ⁵बाबुचिक ताम्गि तेन्दक वतुप मिन तिकि टालाला टिबु नकः "जाम्बुलिङला वतुप फाक्चा लाङ्दे ताम्तिवा ताङ श्याम्डेनकि गेर्पु मामा ।"⁶ति पुम पेजाकि मोवा किरुप् तिवाताङ येशुला सनि श्येप तिविकि ठाक थुनि जिनि वतप् ङेकि थोङिन । दजोला ङेकि तिला थोङ्सिमा ङाला आला याम्छेन च्युङसुङ । ⁷तजोला देवाच्येनकि थुकि ङाला सिक्यासुङ ,"खोङ चिला जिवा किउइ ? ङ ख्योङ्ला ति पुम पेजाला खुरु डुमा दिन गोताङ आर्क्याक वतुप् पालाङकि बावु तेन्दक सिउइ ।⁸ख्यरे थोङगुप ति पालाङ जुजाङ नक , हिन्सिनाङ हादा जुजाङला मेत , हिनसिनाङ ति ङ्याल्वा नेसुर थेदु छालु वे । तजोला ति सिन्दुप् क्ष्यला डिउइ । जाम्लिङ्ला थारुप् तिवा सिकि मिन जाम्लिङ जोबु नेसुर मिजिकि थेप्ला टिबु मेत तिवा ति पालाङला थोङनि जिवा किउइ , चिला सिसिन ति जुजाङला नक हादा जुजाङला मेत ,हिन्सिनाङ हुङ छालु वे ।⁹दिकि ह्रिक्पा वतुप् सेम्ला कातोङगुइ । डुमा दिन गोति डुमा दिन गाङ्दक तिवा हिन तिकि खाला ति देतुप् वे । ¹⁰तिवा मेरा दिन ग्याल्बुतिवा हिन । मेरा ङा ग्याल्बु तिवाति नागाल्नि सिदुप् वे , हिन्सिनाङ मिराचिक् हादा साक लेबु मेत । तजोला ति गिउइ हिन्सिनाङ काङ तुज्ये क्याजिक ति लुक्यु ।¹¹ति पालाङ जुजाङला नक , हिन्सिनाङ हादा जुजाङ्ला मेत ति दाक्पुराङ दाक्पुराङ ग्या ग्याल्बु हिन , ति मिरा दिन्गि नाङ्ला मिराचिक हिन ,हिन्सिनाङ ति ना डोइ वे ।¹²ख्यरेकि थोङ्गुप् डुमा दिन आर्क्यकति मिरा च्यु ग्याल्बु हिन , सिकिदि हादासाक ग्याल्खाप् ङेदु मेत , ति पालाङ तानि तिविकि च्यिक क्ष्युजि ग्यल्बितिराङ ओङ ङेक्यु । ¹³दिकिदि चिक्पाराङ सेम मेत ,दाक्पि ङारताङ ओङ्ज्येन ति पालाङला तेर्क्यु । ¹⁴तिविकि लुगिकि काला माक्मि किउइ । चिला सिसिन ख्य चावा तिविकि चावा ताङ ग्याल्बु तिविकि ग्याल्बु हिन्दुपकि किसाला लुगिकि तिवाला ग्याल्ग्यु । ख्यो तानि वतुप तिवाति काताङ्गुप , दाम्बुप् ताङ मोवा वतुप तिवा हिन ।¹⁵ति देवाच्येनकि थुकि ङाला सिक्यासुङ ,"छ्यि खाला देनि वतुप् ति श्याम्डेन्माला ख्यरे थोङ्गुप वे , ति क्ष्यु मितिवा , जोबु मितिवा , मिरिक ताङ ताम तिवा हिन ।"¹⁶ख्यरेकि थोङ्गुप् ति डुमा च्यु आर्क्यक ताङ ति पालाङकि ति श्याम्डेन्नमाला (घ्रिणा) किउइ । तोविकि तिला चिकराङ ताङ पेर्तुङ्बा जोनि सिन्दा किउइ , तिला तिविकि मे थनि तेरिक रेगुइ । ¹⁷चिला सिसिन कन्ज्यककि सुङ मोख्योल्बु साक सेवा चिकराङ च्युङनि खिरेकि दाक्पि ओङ्ज्येन ति पालाङ्ला ग्याल्वा किजितु ख्योकि तेन्दक क्येलुप सिनि कन्ज्यककि दिनक सेम लुङ् बिन्दुप् हिन ।¹⁸खिरेकि थोङ्गुप ति पुम पेजा जाम्लिङकि ग्याल्बु तिकि खाला ओङ किरुप गेल्मु हिन ।

Chapter 18

¹दि तिबि तिङ्ला ङेकि देवाच्येनकि लेन् क्येलुप् थु ज्येन्ज्यिक् देवाच्येन् नेसुर मार पापिन् हतुप् थोङ्सुङ् । तिला ङार आला नक् तेमे खोकि सवाँ नेसुर जाम्बुलिङ् ठा दिङि गाल्सुङ् । ²खोकि ङार क्षे हतुप् ओरु छार्बुकि दुक सिनि सिक्यासुङ् “ना गाल्सुङ्, बेबिलोन ना गाल्नि वे, ति ति डे नाक्पु तिबा, थु मेचेङा ताङ् च्याज्युङ् मेचेङाकी देसा दासा च्युङ्नि वे । ³च्यिले सिसिन् मिरिग् तेरिकि तिकि श्याम्डेन् क्यिरुप् नासाम्कि क्षाङ् थुनि वे । जाम्बुलिङ्की ग्याल्बुतिबिकि तितानी लाका मेल्येबा क्यानि वे । तिकि किर्मु छोलुप् ङारकी मिजि क्योङ्दाङ्की जाम्बुलिङ्की छोङ् क्यिरुप् मितिबा आला क्षुक्पु गाल्नी वे ।⁴ति तिङ्ला ङेकि देवाच्येन्नेसुर दुक् सिरुप् ओरु छार्बु ज्यिक् कोसुङ् “ङे मि तिबा, तेसुर पाङ्ला थेन् स्यक्, तुक् क्यासिन् खिरेकि दिक्पा खुर मोगोउ तेमे खिरे खाङ् साङ् छेटाङ् खुर मोगोउ । ⁵तिकि दिक्पातिबा बुङि गाल्नि देवाच्येन् सिनाङ् थेन्बु गाल्नी वे, तेमे कन्ज्यक्कि तिकि लाका दुक्टे तिबा नासाम् ताङ्नि वे । ⁶तिकि ज्येन्ला बिन्दुप् दगे राङ् क्याने तिला लङ्नि बिन् तेमे तिकि क्याबु दगे राङ् क्यानि तिला साङ् क्यानि बिन् । तिकि करा नाङ्ला खाङ् ओल्बे तिकि दुम्बा ङि हुङ्गुप् क्यानि तिला बिन् ।⁷तिकि राङ्ला राङ् यार तेकुप् ताङ् किर्मु क्यानि मिजि क्याङ्गुप् दगे क्यानि राङ् तिला छेटाङ् ताङ् दुङाल बिन् । च्यिले सिसिन् तिकि राङ्गी सेम्ला ‘ङा याङ् ग्याल्मु दगे क्यानी देनि वे, ङा ति युसिम् मिन् तेमे ङेकि नाम् साङ् दुङाल थोङ् मोगोउ’ सिनि वे । ⁸तिकि क्यिसाला, तिकि गोला ङिन् ज्यिङ्मा श्यिवा, दुङाल् ताङ् ल्हरेकि छेटाङ् खेल्ग्यित । तिला मे थनि ना तोङ्गित, च्यिलेसिसिन् चावा कन्ज्यक् ङार क्षे हतुप् वे तेमे खो राङ् ति कि ठिम् क्योङ्गुप् मि हिन् ।⁹जाम्बुलिङ्कि ग्याल्बु तिबिकि ति तानि श्याम्डेन् क्यासुङ् तेमे तिकि लाक्नेसुर पाङ्ला गाल्नी थेन्दुप् थुताक् थोङ्नी तितानि ङप् ताङ् दुङाल क्यिरुप् डित । ¹⁰तिबिकि तिकि छेटाङ्कि ज्यिबाला थोङ्नी फो थारेला राङ् लानि दुक् सित “ति ग्यासा गेर्पु ति, ङार क्षे हतुप् बेबिलोन् ग्यासा! उकुर्ज्यिक्ला राङ् ख्यरे ठिम् गि ङिमा ति लेम्नि वे ।¹¹जाम्बुलिङ्की छोङ् क्यिरुप् मि तिबिकि तिकि कला ङित तेमे दुङाल् क्यित, च्यिले सिसिन् ति तुज्ये नेसुर सि साङ् तिकि सामा तिबा मोङ्योत । ¹²सेर, ङुल, यु, मुतिक्, सोरा, टेमा स्यिम्बु खाप् स्यीङ्, लाक्पा थनि जोबु रुबाक्की सातिबा, स्यिङ् कुन्बु थनि जोबु सा, श्येल्, च्या, दोकामारु, ¹³सिङ्काउलि, मसला, साङ्, मुर्र, गुन्डुम् क्षाङ्, नुम्, फे स्यिपु, टा, क्षुङ्मा, लुक्, ता ताङ् ताखुर् तिबा, यक्पु ताङ् मिकि लातिबा ।¹⁴ख्यरे ङार तेरिकि ख्यरे सेम्ला गालुप् डाल्बा ख्यरे तेसुर गाल्नि सिन्वे । ख्यरे किर्मु ताङ् गिज्यातिबा तेरिग् याल्नि वे तिबा ति याङ् लोङ् नाम् साङ् मेङ्येत ।¹⁵सि सामातिबि छोङ् क्यिरुप् तिबिकि गिज्या जोनक्, तिबिकि तिला खेलुप् छेटाङ्की ज्यिबिकि फो थारे राङ् लानि देनि ङित तेमे ओरु छार्बु तेन्नि दुङाल् क्यित । ¹⁶तिबिकि “तेर्मे ग्यासा गेर्पु, तिकि सोरा, रा मुक्पु ताङ् माज्या कोन्नि सेर, मुतिक् ताङ् गेन्ज्या कुन्बु तिबा तानि पामु जोसुङ् । ¹⁷उकुर्ज्यिक्ला राङ् ख्यरे गिज्या तिबा ना गाल्नि वे “ सिनि सिक्यासुङ् । टु गेर्पु तेर्कि क्षेम्बु तिबा, टि नाङ्ला जेकुप् तिबा, टुला लाका क्यिरुप् तिबा ताङ् ग्याम्छोला लाका क्यिरुप् तिबा थारेला राङ् लानि देसुङ् ।¹⁸ति छिकुप् थुताक् थोङ्नी तिबा ओरु तेन्सुङ् । तिबिकि “दि दगे ग्यासा गेर्पु च्येन्दि वे” सिनि सिक्यासुङ्। ¹⁹तिबिकि राङ्गी गोकि थाल्दुक् क्युर्नी ङुई दाङ् ओरु तेन्नी दुङाल् क्यानि सिक्यासुङ् “ग्यसा गेर्पु ति तेर्मे, ग्याम्छोला तिबि टु हतुप् तिबा तिकि गिज्या थनि क्षुक्पु गालुप् हिन् । च्यिले सिसिन् तिबा तेरिग् उकुर ज्यिक्ला राङ् ना ताङ्नी वे ।“ ²⁰देवाच्येन्, तिकि खाला किर्मु क्यि, मोबा क्यिरुप् तिबा, लोमातिबा ताङ् लुङ्तेम्बा तिबा, खिरे कला कन्ज्यक्कि ठिम् दि तिकि खाला खनि वे ।“ ²¹ङार् क्षे हतुप् देवाच्येन्कि थु ज्यिकि लाकुर दगे दो ज्यिक् तेक्सुङ् तेमे दुक् सिनि ग्याम्छो नाङ्ला क्युर्सुङ् “दुक् क्यानि बेबिलोन्, ग्यासा गेर्पु ति ज्यिबा लाङ्दे क्यानि मार् क्युर्क्यित तेमे तिला नाम् साङ् मोथोङ्द । ²²बिणाकि ओरु, रल्माबा, लुमु फप् तिबा ताङ् ग्यालिङ् फप् तिबि दा ख्यरेकि नाम् साङ् मोकोत । लाक्श्येबा तिबा ख्यरे मेठेत । लाकुरकि ओरु ख्यरेकि नाम् साङ् मोकोत ।²³कोपिको ठा दिङि ख्यरेकि मोथोङ्द । नामा ताङ् माक्पिकि ओरु ख्यरेकि मोकोत, च्यिले सिसिन् ख्यरे छोङ्बेन् तिबा जाम्बुलिङ्की ग्याल्से तिबा हिन तेमे मिरिक् तिबा ख्यरे ङा ताङ् जुटुलथनि दाम्बुप् हिन् । ²⁴तिलाराङ् लुङ्तेम्बा तिबा ताङ् मोबा क्यिरुप् तिबिकि ठाक् ताङ् जाम्बुलिङ्ला सेतुप् तेरिग्कि ठाक् ङेतुप् हिन् ।“

Chapter 19

¹दि तेरिक् यक् तिबि तिङ्ला मि आला मि तिबा ताङ्, होरु छार्बुला दिक् साबु ङेकि कोसुङ्, “हाल्लेलुया, थार्वा, स्वा, ताङ् ङारा अरे कन्ज्यक् कि हिन्। ²खोकि ठीम् किताङ् ति हुतुङ् ताङ् ठिमला ख्योलुप् हये। चिला सिसिन् खोकि स्याम्डेन्मा साङ् ठिम् क्याबु हये, तिकि जाम्बुलिङ्ला खरे मेलेबा स्याम्डेन् कि नाताङ्ङु हये। खोकि दाक्पि यक्पु तिबि टा.गि कला ङ्यार्मा ग्युरुप हये, ति दि खोकि राङ् ज्याकुप् हये।³तिबिकि याङ्लोङ्साङ्, “हल्लेलुया! त्यासुर् राङ् नाम्लाङ् तुताङ् थेन्ग्यु।“ ⁴एल्डर खाल्जिक् ताङ् सि ताङ् सिच्चक् उ हतुप् मिजि तिबिकि खप्रेराङ् साला दोबु स्वा ताम्निते खाउ ग्याम्निते ग्याल्ठिला हतुप् कन्ज्यक्ला स्वा क्यानि स्वा पुल्सुङ्। तिबिकि “आमेन। हाल्लेलुया” सिताङ् नक्।⁵तेमे ग्याल्ठि नेसुर दुक् सिरुप् होरु जिक् लेसुङ्, “खिराङ् तेरोक् खोकि यक्पु तिबा हिन् ति खो तानि जिबा किउ, अरे कन्ज्यक् ला स्वापुल।“ ⁶तेमे मि आला कि होरु दगे क्यानिते, आला छ्यार्बा ताङ् नाम् कि होरु तिबिकि “हाल्लेलुया” साबु ङेकि कोसुङ् चिला सिसिन् अरे कन्ज्यक् तेरिक् सिना ङार हतुप् कि ग्याल्बु किउ।⁷ओरुङ् किर्मु क्यानिते गा कितुप्, तेमे खोला स्वा वुल्गि चिला सिसिन् थुमा ककि जेन्दिला छ्याम्डेन् किरुप ङिमा लेपु हये, खोकि नामा तिबिकि दाक्पिला रिनिते टेगे क्याबु हये।“ ⁸तिबाला माज्या ज्यापु तिबा कोदुला बिन्सुङ्, चिलासिसिन् ज्यापु माज्या ति खोकि चेङ्ङे मि तिबिकि दिक्पा हतुप् यक् तिबा हिन्।⁹देवाचेन् कि थु तिकि ङाला सासुङ्, “दि टिसा, थुमाकि जेन्दिकि डेन्ला का ताङ्ङु तिबा थुच्ये हतुप् हिन्” तिकि ङाला दिङ् सासुङ् ‘दि कन्ज्यक् कि हुतुङ्कि सुङ् हिन।‘ ¹⁰खोला स्वा किरुप्ला ङा खोकि काङ्बि दङ्ला खाउ ग्यापिन्।, तेमे तिकि ङाला “दुक् माकि सिनिते सासुङ्, चिला सिसिन् ङा येशुकि कला हतुप् ताम् तिबा लापु ख्यरे नुक् ताङ् दाल्जा क्याजिक् हिन्। कन्ज्यक्ला स्वा बुल, चिला सिसिन् येशूकि कला च्युङ्ङुप् ताम् तिबा लुङ्तेम्बा कि थु हिन्।¹¹तेमे ङेकि देवाचिन् पेदुब् थोङ्सुङ् तेमे ल्हासिन् ता कार्मु जिक् नक्। ति खाला जेकु तिला हुतुङ्कि ताङ् रेत्पा हतुप् सिनक्। खो कि ठीम् किदिमु लाङ् ठिम्ला देनिते माक् किउ। ¹²खोकि मिक् ति मे हुरुप् दगे ताङ् ताङ् खो कि गोला उस्या तिबा आला नक्। ¹³खोकि खाला टितिबु मिन् खोला सिना ज्यान् सुलाङ् छ्या मिदुक्। खो कि ठाक् कि टि बु माज्या कोनिते नक्, तेमे खोला कन्ज्यक् कि सुङ् सिनिते कातोङ्ङिनक्।¹⁴माज्या ज्यापु तिबा कोनिते देवाचेन्कि माग्मा तिबा कार्मु ते खाला जेनिते खोला तिङ् ङ्यासुङ्। ¹⁵तेरिक् मिरिक् तिबाला ग्याकुला खरे खा नेसुर तरवाल नेन्बु जिक् थेन्सुङ्, तेमे खोकि ति बि खाला च्या ग्युक्पा थनि ग्याल्बु किउ। कन्ज्यक् कि गुडुम् चिर्सा तिला नेन्सुङ्। ¹⁶खोकि माज्या ताङ् दिपाला “ग्याल्बु तिबि ग्यालबु ताङ् चावा तिबि चावा” सिनि मिन् जिक् टिबु हये।¹⁷ङे कि देवाचेन् कि थू च्यिक् ङिमि खाला टाङ्ङि लानि हतुप् थोङ्सुङ्। तिकि नाम्ला फुरुन् हतुप् तेरिक् च्याजुङ्मा तिबाला काताङ्सुङ्, स्यक् तेरिक् कन्ज्यक् कि डेन्ला जोम्बा कि। ¹⁸तिबिकि ग्याल्बु तिवा, माग्मि छ्या तिबा, ङार हतुप। मि तिवा, ता तिबा, तेमे तिकि खाला ज्येबु तेमे तेरिक् मितिबा, यक्पु ताङ् जिदाक् ङिक्कार, को मेछेबु ताङ् ङार हतुप् तेरिक्कि दङ्ला सेउ।¹⁹ङेकि पालाङ् ताङ् जाम्बुलिङ् कि ग्याल्बु तिबिला तिबि माग्मा लाति थोङ्सुङ्। तिवा ते खाला जेवु ताङ् खोकि माग्मा तिबा तानि माकुप्ला जोम्सुङ्। ²⁰खोकि दङ्ला याम्चेन् कि याक् तिबा छ्यादेदुप् जुनक्पा लुङ्देन्बा तिबा तानिते तिला जिम्सुङ्। दि जे तिबा थनिते ति लुङ्देन्बा जुनक्पा ति कि ति पालाङ् कि जे ग्यापुप् ताङ् ति कि कुला स्वाबुलुप् तिवाला जुनक जोसुङ्। तिबिनाङ्ला मेरा ङिला ति बार्नि हतुप् मे छार्बु नाङ्ला क्युर्सुङ्।²¹ति बि नाङ्नेसुर लुबु तिबाला ते खाला हतुप् तिकि खे नाङ्नेसुर थेदुब् तरवाल थनि सेसुङ्। ति स्याप् रो तिबाला तेरिक् च्याज्युङ्मा तिबिकि सोसुङ्।

Chapter 20

¹तजोला ङेकि देवाचेन नेसुर मालिम्ला पापिन, वतुप् थुला थोङिन्। ति तानि तिङ्मा ङ्याल्वाकि दिमो ताङ गेर्पु च्याताक् चिक् तिकि लाक्पाला नक्। ²तिकि डुग् छ्येचिक् जिम्सुङ्, तिदि दुक्टे ह्रेन्डि हिन्। तिकि तिला लो तङ्डाचिक् सिनि टासुङ्। ³तिकि तिला ङ्याल्वाला क्युर्नि उप्सिमा तिकि खाला ता ग्याप्सुङ। लो तङ्डाचिक् माख्योलु साक तिकि मु तुविकि मिरिक् तिवाला जुनाक ज्वप् मेङेसित् सिनि दुक क्याबु नक्। ति तिङ्ला तिला काङ तुज्येला सिनि ताङ तेर्क्यु।⁴तेमे ङेकि ग्याल्ठिक तिवा थोङिन्। तिकि खाला देतुप् तिला ठिम किरुप् ओङ बिन्दुप् नक्। ङेकि कन्ज्यककि सुङ ताङ येसुकि किदुक्ला सिनि गो तुबु थु तिवाला थोङिन् । तिविकि पपालाङ् ताङ कु तिवाला सँवा मातेक्, तिविकि दाक्पि टालाला मिन्सिन् लाक्पाला ज्ये ग्यागु माङेन्। तिवा सेन्बा लानि येसु तानि लो तङ्डा चिक् साक फङ्ज्येन क्यासुङ्⁵ज्येन् लुबु श्येप् तिवा लो तङ्डा चिक् मासिन्बु साक् सेन्बु माला। दि तङि ग्युर्नि सेन्बु लाङ्गुप् हिन् । ⁶तङि सेन्बु ग्युरुपला श्योरु तिवा सु हिन्सिनाङ चेङि ताङ तुज्यिकिहिन्। दिवि खाला ङिपा श्येप् कि चिन्दिङ ङार मेङुउइ। तिविकि कन्ज्यक ताङ चावाकि कोङ्यार तिवा च्युङ्नि खो तानि राङ ओङ्ज्येन् क्यासुङ।⁷तजोला लो तङ्डाचिक् सिन्ग्यु, तजोला डेला तिकि चोन्खाङ चेसुर् तोङु। ⁸जाम्बु लिङ्ला वतुप् तेरिक् मिरिक् तिवाला जुनाक् ज्वप् सिनि ति डे ति फिला डिउइ, गोग ताङ मागोगकि तिवाला माक् थापुप्ला तुच्यिक् खुङुउइ। तिवाति ग्याम्छोकि ङो मुथुबु पेप्श्यक दगे नक्।⁹तिवा जाम्बुलिङ्कि नामु श्यिगार्ला गाल्नि मोवा कितुप् तिविकि खाङ्बि ठाटुला ताङ ङिङ्ज्येबु ग्यासा ला क्योर्सुङ। हिन्सिनाङ देवाचेन नेसुर मालिम्ला मे पाम्नि तिवा सिन्दाक्यासुङ। ¹⁰तिवाला जुनाक् ज्वप् ति दुक्टेला बारिन वतुप् मुसिकि ङ्याल्वाला क्युर्सुङ, त्ये रुक्ला पालाङ ताङ जुनाक ज्वप् लुङ्तेम्बा तिवा क्युरु नक्। तिविकि ङिन् नुप् नाम्लाङ् दुक्पा खुर्क्यु।¹¹ति तिङ्ला ङेकि छ्ये गेर्पु कार्मु ग्याल्ठिकताङ तिकि खाला ग्याल्बु किरुप् ला थोङिन्। खो लेप्सिमा देवाचेन ताङ जाम्बुलिङ टोनि थारे गाल्सुङ्, हिन्सिनाङ नतिवाला त्ये ड्वप् चिन्दिङ दासा मिदुक्। ¹²ङेकि ङार वतुप् ताङ ङार मेतुप् श्येप् मि तिवा ग्याल्ठिक कि दङ्ला लानि वतुप् थोङिन् तेमे थेप तिवा पेतुप् नक्। ति थेप् तिवाला टिबु लाका दगे तिवि राङ श्येप् तिविकि ठिम् च्युङ्सुङ।¹³ग्याम्छोला वतुप् श्येप् तिवाला तिकि ग्युर्नि बिन्सुङ। श्येप ताङ ङ्यालवाकि तिवा तानि वतुप् श्येप् तिवाला बिन्सुर, तिविकि क्याबु लाका दगेराङ श्येप् तिविकि ठिम च्युङङ्सुङ। ¹⁴श्यिवा ताङ ङ्याल्व तिला मे ङ्याल्वाला क्युर्सुङ। दि मे ङ्याल्वा ति ङिम्पा श्यिवा हिन्। ¹⁵मिजिकि थेप्ला सिदिङ मिन् टिबु माङेसिन् तिला मे ङ्याल्वाला क्युर्सुङ्।

Chapter 21

¹तेमे ङेकि साम्बा देवाचेन्ताङ साम्बा जाम्बुलिङ थोङिन्, चिलि सिसिन् तङि देवा चेन ताङ तङि जाम्बुलिङ सिनिङ गाल्सुङ, ग्याम्छोया वतुङ मिदुक्। ²तजोला कन्ज्यक नेसुर माक्पाला सिनि छ्याबु नामा जोराङ छ्यानि टेगे जोबु चेङि ग्यासा, साम्बा यरुसलेम देवाचेन नेसुर मालिम्ला पापिन् वतुप् ङेकि थोङिन्।³ङेकि देवाचेन नेसुर् वोरु गेर्पुकि दुक सिक्याबु कोसुङ,"ल्होसा, कन्ज्यककि देतुप् दासा ति मि मिरिक तिवा तानि वे, तेमे खो तिवा तानि श्यासा देक्यु । तिवा खोकि मि तिवा चयुङुउइ, तेमे कन्ज्यक दाक्पुराङ् तिवा तानि हुङुउइ तेमे खो खिरे कन्ज्यक हुङुउइ । ⁴खोकि तिवि मिगिकि मिक्च्युर तिवा पितेर्क्यु, त्ये चिन्दिङ श्यिवा मेङुउइ, सेम् दुक्पा, ङ्वप्, दुक्पा काङ मेङुउइ। तङि तिवा तेरिक सिनि गालु वे।⁵ग्याल्ठिक्ला ग्याल्बु किरुप् तिकि सिक्यासुङ,"ल्होसा, ङा तेरिक ताम तिवा साम्बा जेउइ।" खोकि सिक्यासुङ,"दि टिसा चिला सिसिन दि सुङ तिवा रेत्पा किरुप् ताङ हुतुङकि वे।" ⁶खोकि ङाला सिक्यासुङ,"दि ताम तिवा सिन्सुङ। ङाराङ तङ ताङ तिङ हिन्। सुला कम्बा लाङु ङा तिला तिजराङ मिजिकि छ्यी पुङ् नेसुर छ्यु थुङ जिक्यु।⁷सिकि ग्याल्ग्यु, तिकि दि ताम तिवि खाला ओङ्ज्येन किउइ, तेमे ङा तिकि कन्ज्यक च्युङुउइ, तेमे ङा तिकि पुज्युङ च्युङुउइ। ⁸हिन्सिनाङ जिवा कितुप् तिवा, मोवा मेतुप् तिवा, कुला सँवा देकुप् तिवा ताङ जुनाक ज्वप् तिवाकि बो ति जिन्बाकि मेताङ मुसिकि ङ्याल्वाला हुङुउइ। तिदि ङिम्पा श्यिवा हिन्।"⁹तिङ्माकि दिन काबु तुज्येकि कराकि क्येङु देवाचेनकि थु तिवि नाङ्ने मिराचिक् थु ङे चाला लेम्नि सिक्यासुङ,"दे श्यक्। ङा ख्योङ्ला लुगि रिउकि नामा छ्या देन्ग्यु।" ¹⁰तेमे तिकि ङाला थु नेसुर् खुर्नि गेर्पु गाङ चिक्ला खुर्नि कन्ज्यक नेसुर् माकिमला पापिन वतुप् चेङि ग्यासा यरुसलेम ङाला छ्या तेन्सुङ।¹¹यरुशलेमला कन्ज्यककि सँवा वतुप् नक्, तिकि टाक ति मुतिक् स्फटिक देकि दगे नक्। ¹²तिकि च्युप्ङि गो तानि गेर्पुचिक् क्योरुप् साम नक्,गोला मेरा च्युप्ङि देवाचेनकि थु तिवा नक्। ¹³श्यार्ला गो सुम्चक , च्याङ्ला गो सुम्चक, ल्होला गो सुम्चक ताङ नुप्ला गो सुम्चक नक।¹⁴ग्यासाकि गारकि दि च्युप्ङि डाम्जि नक्, तिकि खाला लुइ रिउकि च्युप्ङि लोमा तिवि मिन नक्। ¹⁵ङा तानि ताम किरुप् ति तानि ग्यासा ताङ तिकि गार तापु सिनि चिक सेरकि ग्युक्पा नक्।¹⁶ति ग्यासा सुर श्यि नक्; तिकि रिङ्दुङ ताङ थिङ्दुङ च्यिक्पा नक्। ति सेर ग्युक्पा थनि ति ग्यासा ताप्सिन तिकि रिङ्दुङ् ति तङ्डा च्युप्ङि नक्। ¹⁷तिकि ति गारतिङ ताप्सुङ, मितिविकि ताप्सिन ति मिटर खाल्सुम ताङ ङा नक्।¹⁸गार ति कुन्बु दो ताङ ग्यासा ति चेङि सेरकि श्येल दगे जोबु नक्। ¹⁹गारकि तेरिक् डाम्जि तिवा दो तिवा थनि जोबु नक्। थाल्माकि दि दो कुन्बु, ङिपा ति मुतिक् ङोर्मु, सुम्पा ति (हरित) नक, श्यिपा ति (पन्ना) नक, ²⁰ङापा (अनिक्) नक्, टुक्पा ति (लालमणि) नक्, दिन्पा ति (पितमणि) नक्, ग्येपा ति (बेरुजु) नक्, गुपा ति (पुष्पराज) नक्, च्युपा ति (लसुने रत्म) नक्। च्युताङ थाल्मा ति मुतिक ङोर्मु नक्, च्यु ताङ ङिपा ति (कटेला) नक्²¹च्युप्ङि गो ति च्युप् ङि मुतिक् कि नक्। तेरिक गो मुतिक् नेसुर् जोबु नक्। ग्यासाकि लाम गेर्पु तिवा चेङि सेरकि नक्, श्येल् दगे सेङे थोङिनक्। ²²ङेकि ग्यासाला चिन्दिङ ल्हाखाङ माथोङ, चिला सिसिन तेरिक सिना गेर्पु कन्ज्यकताङ लुइ रिउ तिराङ दिकि ल्हाखाङ हिन्।²³ग्यासाला ठाछ्यालि ज्वप्ला चिन्दिङ ङिमा ताङ औला मोगोउइ। चिला सिसिन कन्ज्यककि सँवा तिराङ तिकि खाला टाक नक्, तिकि कोपि ति लुइ रिउ नक्। ²⁴ति ग्यासाला आला मिरिक तिवा ठाछ्यालि नेसुर युगु। ²⁵तिकि गो तिवा दुक्पाकि ङिमाला मेचेउइ, ते नाम मोरोउइ।²⁶आला मिरिक् तिविकि दाक्पि सेम्ला गा च्युङ्गुप् ताङ ताङ्देन् ति तिवि नाङ्ला खुन्गिउइ। ²⁷चिन्दिङ मेचेङि ताम तिकि नाङ्ला नाम्लाङ श्युगु मेङेउइ, ना ङछा लाङ्दे ताङ जुनाक् नज्वप् लाका किरुप् तिवा त्ये ड्वप् ङेक्यु, लुइ रिउकि मिजिकि थेप्ला मिन् टिवु तिवा क्याजिक् त्ये श्युगु ङेक्यु।

Chapter 22

¹तितिङ्ला देवाचेनकि थुकि ङाला स्फटिक्स दगे थोङ्गुप् चेङि मिजिकि छ्यि ज्युङ छ्या तेन्सुङ। दि कन्ज्यक ताङ लुइ रिउ कि ग्याल्ठिक् नेसुर् ज्याङिन् नक्। ²दि ग्यासाकि पार्कि लामनेसुर् च्युङ्नि ज्यानि नक्। तेरिक ज्युङि चाला मिजिकि दोङ्बु नक्, ला च्युप्ङि राङ डेल्वा गारुप् ताङ दिकि राङसा राङसा लाला ला दाक्पि डेल्वा गोर्क्यु। दोङ्बि दामाक तिवा मिरिक तिवाला नेर्पा नेसुर टेगुप्ला सिनि हिन्।³त्ये चिन्दिङ मता मेङु। कन्ज्यक ताङ लुइ रिउकि ग्याल्ठिक् ग्यासाला गिउइ, खोकि लाका किरुप् मि तिविकि खोकि लाका किउइ। ⁴तिविकि खोकि ङो थोङुउइ, खोकि मिन तिविकि टालाला गिउइ। ⁵त्ये नाम्लाङ नुप मेङुउइ, तिवाला ठाछ्यालिला सिनि नाम्लाङ कोपि मोगोउइ, ङिमि टग् गाङ मोगोउइ चिला सिसिन चावा कन्ज्यकराङ तिविकि टाक हिन। तिविकि नाम्ला ग्याल्बु किउइ।⁶देवाचेनकि थुकि ङाला सिक्यासुङ,"दि सुङ तिवा मोवा कितुप् ताङ हुतङ हिन्दुप् वे। लुङ्तेम्बा तिविकि थुकि चावा कन्ज्यक श्यारि काङ च्युङु हिन सिनि खोकि लाका किरुप् तिवाला छ्या देन्तुप् सिनि खोकि दाक्पि थु तिवाला ताङ्सुङ ।" ⁷"ल्होसा, ङा टिबुराङ हुङिन वे । दि थेपकि लुङ्देनकि सुङ सिकि ङेन्ग्यु, ति थुज्येकि हिन्।"⁸दि ताम तिवा कोतुप् ताङ थोङु ङा युहन्ना हिन्। तजोला ङेकि कोतिन् तेमे थोङिन्, तेमे देवाचेनकि थुकि ङाला दि ताम तिवा छ्या तेन्सुङ, ङा तिकि गमाला श्यावा किरुप सिनि थुकि काङ्बाला टिमुङ चुनि खौतङ्मा देतिन्। ⁹तिकि ङाला सिक्यासुङ,"तुक माकि। ख्यरे उज्यु नुक् लुङ्तेम्बा तिवा ताङ दि थेपकि सुङ ङेन्दुप् तिवि ङा छ्याजिक् लाका किरुप् दाल्जा क्याजिक् हिन्। कन्ज्यकला सँवा पुल।"¹⁰तिकि ङाला सिक्यासुङ,"दि थेपकि लुङदेनकि सुङ तिवाला ता माग्याक्, चिला सिसिन तुज्ये चालाराङ वे । ¹¹सु दिक्पा वे तिकि नाम्लाङ दिक्पा किइ देसित् । सु लाका मेतुप् वे, तिकि लाका मेतुप् ताङ मार्च्याक किरुप लाका तिवा क्याजिक किसित् । सु दिक्पा मेतुप् वे तिकि दिक्पा मेतुप् लाका क्याजिक किसित् । सु चेङि वे, ति नाम्लाङ चेङिराङ हुङ्सित्।"¹²"ल्होसा, ङा टिबु राङ हुङिन् वे तेरिककि क्याबु लाकाकि छ्याक्तक ङा तानि वे । ¹³अल्फा ताङ ओमेगा, तङ्ला ताङ तिङ्ला, थाल्मा ताङ तिङ्माला ङाराङ हिन्।¹⁴दाक्पि माज्या टुतुप् तिवा तुज्येकि हिन् चिला सिसिन तिविकि मिजिकि दोङ्बु नेसुर् साप् ताङ गो तिवा नेसुर् ग्यासाला श्युगुप् ओङ ङे थुसित्। ¹⁵कितिवा, ङा ग्याकुप् तिवा, श्याम्डेनकि लाका किरुप तिवा, मि सेतुप् तिवा, कुला सँवा देकुप् तिवा, जुनाक ज्वप् तिवा ताङ ङिङ्ज्ये किरुप् सेम किरुप् तिवा तेरिक फिला हुङु।¹⁶ङा येसुकि ङे देवाचेनकि थु तिवाला जोमखाङतिविकि दि ताम तिवाला किदुगकि सिनि ताङु वे। ङा दाउदकि गिपा ताङ पुङ, टोप्कि टाक तेरुप् गार्ज्येन हिन।"¹⁷थुचेङि ताङ नामिकि सिउइ,"श्यक्" सिकि कोक्यु तिकि दुक सिसित्, श्यक्।" सुला कम्बा लाबु वे, तिला हुङ्चित्, सिकि दिकि नावा किउइ तिकि तिजराङ मिजिकि छ्यु थुङ्सित्।¹⁸दि थेपकि लुङ्देनकि सुङ ङेन्दुप् तिवा तेरिक्ला ङा जिवा कुज्यिक्यु। हुतुङ ज्येन्गि दिला चेक्सिन्, दि थेपला टिबु काबु तुज्ये तिवा कन्ज्यककि तिकि खाला चेनि तेर्क्यु। ¹⁹हुतुङ सिकि दि लुङ्देनकि सुङकि थेप नेसुर् काङ थेनक क्यासिन्, कन्ज्यककि दि थेपला टिबु मिजिकि दोङ्बु ताङ चेङि ग्यासा नेसुर् तिला फिला देन्ग्यु।²⁰दि ताम्गि किदुक् तेरुप् सिकि सिउइ, "हिन, ङा टिबु राङ हुङिन् वे।" आमेन! श्यक, चावा येसु। ²¹चावा येसुकि कार्टिन तेरिक तानि वसित् आमेन।