Mbugu: Bible for 1 Corinthians, 1 John, 1 Peter, 1 Thessalonians, 1 Timothy, 2 Corinthians, 2 John, 2 Peter, 2 Thessalonians, 2 Timothy, 3 John, Acts, Colossians, Ephesians, Galatians, Hebrews, James, John, Jude, Luke, Mark, Matthew, Philemon, Philippians, Revelation, Romans, Titus

Formatted for Translators

©2022 Wycliffe Associates
Released under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Bible Text: The English Unlocked Literal Bible (ULB)
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English Unlocked Literal Bible is based on the unfoldingWord® Literal Text, CC BY-SA 4.0. The original work of the unfoldingWord® Literal Text is available at https://unfoldingword.bible/ult/.
The ULB is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

Notes: English ULB Translation Notes
©2017 Wycliffe Associates
Available at https://bibleineverylanguage.org/translations
The English ULB Translation Notes is based on the unfoldingWord translationNotes, under CC BY-SA 4.0. The original unfoldingWord work is available at https://unfoldingword.bible/utn.
The ULB Notes is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.

To view a copy of the CC BY-SA 4.0 license visit http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/

Below is a human-readable summary of (and not a substitute for) the license.
You are free to:

Share — copy and redistribute the material in any medium or format.

Adapt — remix, transform, and build upon the material for any purpose, even commercially.

The licensor cannot revoke these freedoms as long as you follow the license terms.
Under the following conditions:

Attribution — You must attribute the work as follows: "Original work available at https://BibleInEveryLanguage.org." Attribution statements in derivative works should not in any way suggest that we endorse you or your use of this work.

ShareAlike — If you remix, transform, or build upon the material, you must distribute your contributions under the same license as the original.

No additional restrictions — You may not apply legal terms or technological measures that legally restrict others from doing anything the license permits.

Notices:
You do not have to comply with the license for elements of the material in the public domain or where your use is permitted by an applicable exception or limitation.
No warranties are given. The license may not give you all of the permissions necessary for your intended use. For example, other rights such as publicity, privacy, or moral rights may limit how you use the material.

Matthew

Chapter 1

¹Kitabu cha ukolo lwa Yesu Kiristo m-i- nyi wakwe Daudi, Muinyi wakwe Iburahimu. ²Iburahimu ne aba wakwe Isaka, ne Isaka aba wakwe Yakobo, ne Yakobo aba wakwe Yuda na vabahu ku-u. ³Yuda ne aba wakwe Peresi na sera hakwe Tamari,Peresi aba wa Hezeroni, ne Hezeroni aba wakwe Ramu.⁴Ramu ne aba wa Aminadabu, Aminadabu aba wakwe Nashoni, ne Nashoni aba wakwe Salimoni, ⁵Salimoni ne aba wakwe Boazi hakwe Rahabu, Boazi aba wakwe Obedi hakwe Ruth, Obedi aba wakwe ⁶Yese ne aba wa Dilao Daudi. Daudi ne aba wakwe Sulemani he mlage wakwe Uria.⁷Sulemani ne aba wakwe Rehoboamu, Rehoboamu aba wakwe Abiya, Abiya aba wakwe Asa. ⁸Asa ne aba wakwe Yehoshafati, Yehoshafati aba wakwe Yoramu, ne Yoramu aba wakwe Uzia.⁹Uzia ne aba wakwe Yothamu, Yothamu aba wakwe Ahazi, Ahazi aba wakwe Hezekia. ¹⁰Hezekia ne aba wakwe Manase, Manase aba wakwe Amoni ne Amoni aba wakwe Yosia. ¹¹Yosia ne aba wakwe Yekonia ne kaka kini wakati wa kudoriwe kuso Babeli.¹²Baada ya kudoriwe kuso Babeli, Yokonia ne aba wake Shatieli, Shatieli ne Ka-aka ku-u Zerubabeli. ¹³Zerubabeli ne aba wakwe Abiudi, Abiudi aaba wakwe eliakimu, ne eliakimu aba wakwe Azori. ¹⁴Azori ne aba wakwe Zadoki, Zadoki aba wakwe Akimu, ne Akimu aba wakwe Eliudi.¹⁵Eliudi ne aba wakwe Elieza, Elieza aba wa Matani ne Matani aba wa Yakobo . ¹⁶Yakobo ne aba wakwe Yusufu muagiru wakwe Mariamu. ambaye kwa u Yesu e-a-hoiwe esewe Kristo. ¹⁷Vizazi vikabuna kuvoka Ibrahimu mpaka Daudi ne vizazi ikado na vihai, na kuli Daudi mpaka kudoriwe kuso Babeli vizazi ikado na vihai, na tangia kudoriwe kuso Babeli mpaka Kristo vizazi ikado na vihai.¹⁸Kuahowe kwa Yesu Kristo kwe kwaeto. Lage kini, Mariamu, ehashiwe ni Yusufu, mira vesina heiana, eka ahoika ite elo maso kwa uwezo wa Swaho Takatifu, ¹⁹Muagiru ku-u Yusufu, ne mhe elo haki teedumuye kumbutu sisine he vahe. ekaamua kuro kumhasha kwa siri.²⁰Ee kufikiri kwa ka mburi, Malaika wa Dilao ekamlianyija he kuoshwa, ekuba, "Yusufu m-inyi wakwe Daudi, usioko bughu kumdori Mariamu sa mlage ke, kwaite maso elonayo ni kwa uwezo wa Swaho Mtakatifu. ²¹Enesa Inyi wa kibwange na unemse ilhe ku-u Yesu, kwa ite enevaokoa vahe ku-u na makusa kini.²²Makabuna ya yelianye kutimija hu che-e yoiweni Dilao kwa kwalhi ya ulotezi, ekuba, ²³"Wesia, mbora enedori masona kusa m-inyi wa kiagiru, na venemse ilhe ku-u Imanueli-maana ku-u "Kiumbi hawe na nne."²⁴yusufu ekaka he luireno na kuboi sacho Malaika wa Dilao cho emsughae na ekemdori sa mlage ku-u. ²⁵Hata ata, tezebodi nau mpaka aresa m-inyi wa kiagiru na ekamse ilhe ku-u Yesu.

Chapter 2

¹Baada ya Yesu kuahowe he Bethelehemu ya Uyahudi he ma-aze ya Mfalme Herode, vahe vasomi kuli mashariki ya uda vekahe Yerusalemu vekuba, ²"Eata le ka eahoiwe mfalme wa Vayahudi."? Twe e iahoe ntondwe ku-u ya mashariki na ine twaalita kumtasa. ³Ata Mfalme Herode areko ka ekasanuiwa na Yerusalemu kabuna hawe na u.⁴Herode ekavase vagiru va kutasa vakabuna na vegonda va vahe, nau ekavalhasu, "Kristo eneahowe le?" ⁵Veka-m-ba. "He Bethelehemu ya Uyahudi, kwa ite ya ndicho chiggondiwe ni mlotezi, ⁶Na ari Bethelehemu, he idi la Yuda, tu mgitutu he hawe na vadilao vya Yuda , kwa ite kuli hake enelita dilao enevazeu vahe gho Israel.⁷Kwato Herode ekavase hu vasomi kwa siri na kuvalhasu ni wakati mina hasa ntondwe yee a hoike. ⁸Ekavasugha Bethelehemu, ekuba, "Soni kwa agh'au mzemdaa m-inyi eahoiwe. Wakati mkune muaho, nigerieni mburi ili na ani iji nimuru kulita na kumtasa.⁹Baada ya ku-m-ko dilao, vekaendelea na ntambo kini, na ntondwe kini, na ntondwe hu veiahoe mashariki yeva-kaee mpaka ire-u-ma ana hodi m-inyi eahoiwe ho eata. ¹⁰wakati vareiaho ntondwe, vekakwa na kinyemi kigiru sha.¹¹Vekabuu minda na kumuaho m-inyi eahoiwe ni Mariamu lage kini. Vekamsujudia na kumtasa. vekage vishau kini, na kum-o zawadi za zahabu,uvumba na manemane. ¹²Kiumbi ekavasigira he kuoshwa wasikirii hakwe Herode, kwato vekahaka na kukirii he idi kini kwa kwalhi hali.¹³Baada ya kukwa waahaka, Malaika wa Dilao ekamlianyija Yusufu he kuoshwa na kuba, "Ka, mdori m-inyi ne lage kini na muuguluye Misri. Mheme are mpaka nivabaye, kwa ite Herode emdaa m-inyi ili amga-a. ¹⁴Ki a-ma ka Yusufu ekaka na kumdori m-inyi ne lage kini na kuguguluya Misiri. ¹⁵Eka hema are hadi Herode are ga. Ya iretimija hu chiyoiwe ni Dilao cho ee yoe kutahoya mlotezi, "kuli Misri naamse m-inyi gho.¹⁶Halafu Herode, are aho ite anyagahwa ni vahe vasomi,ekasanuiwa sana. ekasugha kuga-a-we Va-inyi vakabuna va kiagiru ve ata Bethehemu na vakabuna he ieneo hu ambavyo ve-e-lo umri wa miko minu na kudimi di kusoiana na wakati hu esibitishe kuli he hu vahe vasomi.¹⁷Niho ikatimijwa hu mburi ye yoiwe kwa m-o wa mlotezi Yermia, ¹⁸"Sauti ikakoika Ramah, kizoi na maombolezo magiru, Raheli ekuvazoiya va-inyi ku-u, na ekalhi kufarijiwa, kwa ite tevehata wa."¹⁹Herode arega, wesia malaika wa Dilao ekamlianyija Yusufu he kuoshwa are Misri na kumba, ²⁰"Kaa mdori m-inyi ne lage kini, mso he idi la Israeli kwa ite hu vekudaa uzime wa m-inyi vaa ga. ²¹"Yusufu ekaka, ekamdori m-inyi hawe ne lage ku-u, vekalita he idi la Israeli.²²Mira areko ite Arikebu ekutawala Yuda hodi ha aba kini Herode, ekaogoha kuso are. Baada ya Kiumbi Kiumbi kumsigira he kuoshwa, akahaka kuso mkoa wa Galilaya na ²³ekaso kuhema he mwang'a usewe Nazareti. Ya litetimija hu chee yoiwe kwa kwalhi ya ulotezi ite enesewe Mnazareti.

Chapter 3

¹He hu ma-aze Yahana Mbatizaji ekalita ekubirikira he roro ya Yuda akuba, ²"Votekeni kwa ite Udilao wa mbinguni uata sina. ³"Kwa ite ya ni-u ee-yoiwe ni mlotezi Isaya ekuba, "Sauti ya mhe ese kuli jangwani; 'keni tayari kwalhi ya Dilao, bo-ini hoenetahoya u.⁴Iji Yohana e-oroye mafoya ya ngamia na mkanda wa bulhe he kiuno ku-u. Viaghu ku-u nee nzige na na-a ya ngweza. ⁵Halafu Yerusalemu, Yuda kabuna, na ieneo ikabuna lijunguluka mharaza wa Yordani vekaso haku-u. ⁶Vee kubatijwa ni-u he mharaza Yorodani ilai vekuvoteka makusa kini.⁷Mira are vaaho vakumure va mafarisayo na masadukayo vekulita haku-u kubatijwa, ekavabaiya, "Kune uzao wa bome ilo sumu niji evasigire kugugulu malhaha inelita? ⁸Sani matunda yedumu kuvoteka. ⁹Na msifikiri na kubaiana hawe kune, "tulo Ibrahimu sa aba kanu; kwa ite nimubaya Kiumbi emuru kumka-a ya Ibrahimu vainyi hata kuli he masaheru ya.¹⁰Tayari ihoya laakewe he majindo ya mhatu. Kwato kila mhatu usisa matunda makulho unetewe na kubibiwe he mwalha. ¹¹Niva batija he mai kwa kwalhi ya kuvoteka. Mira ka enelita baada ya ani ni mgiru kuliko ani na ani sistahili hata kuti-i viratu ku-u. Ka enevabatija kwa Swaho takatifu na kwa mwalha. ¹²Na iheteo ku-u li ata hemheregha ku-u na kuonti kabisa uwanda ku-u na kukusanya ngano ku-u heighala. Mira eneyalhaha makapi kwa mwalhaambao teumuru kuga.¹³Halafu Yesu ekalita kuli Galilaya mpaka mharaza Yordani kubatijwa ni Yohana. ¹⁴Mira Yohana ekadumu kumzuia ekuba, "Ani nidumu kubatijwa ni ari, na ari ulita hagho?" ¹⁵Yesu ekajibu ekaba, "Robi ikwato wajiji, kwa ite ndicho chidumuwe kuitimiza haki kabuna." Halafi Yohaha ekadumu¹⁶Baada ya kubatijwa, Yesu ekali he mai, na wesia, Mbingu jikaghubuka haku-u. Na ekamuaho Swaho wa Kiumbi ekudimi kwa mfano wa sua na kuta-a ana ku-u. ¹⁷Wesia, sauti ikali mbinguni ikuba, "Ya ni m-inyigho nimdumuye. Ni mlhamuiwe sana u.

Chapter 4

¹Halafu Yesu eka kaeijwa ni Swaho mpaka jangwani ili agaliwe ni Ibilisi. ²Elhatie kwa ma-a-ze mirongo mihai na-a-ma na chakako ekapata kela. ³Mzaghesha ekalita na ku-m-baya, Kai ari um-inyi wakwe Kiumbi, yabae ya masaheru yakwa mkate, ⁴"Mira Yesu ekamlandula na ku-m-ba,"Hegondiwe, 'Mhe tekaheme kwa mkate mjenye bi, mira kwa kila mburi ineli he m-o wa Kiumbi."⁵Halafu ibilisi ekamti-i he mwanga mtakatifu na kum-ke hodi ha ana sha he minda ya Kutasia, ⁶na kum-ba, "kai ari um-inyi wa kiumbi, "Kubibi di, kwaite hegondiwe , 'enevabaya malaika ku-u valita vakusamate, ' na kukuti-i na miheregha kini ili use-e kuhiri musame ke hei saheru.⁷Yesu ekam-ba, 'Usimgheshe Dilao Kiumbi ke. ⁸"Halafu ibilisi ekamdori na kumti-i hodi ha ana sha ekam-a ija udilao mkabuna wa idi na mahiku ku-u makabuna. ⁹"Ekam-baya. "Nineku-o vigi vikabuna ya ukunisujudia na ukunitasa."¹⁰Halafu Yesu eka-m-baiya, So ke uhaka i-i, Shetani! kwaite hegondiwe, "Tudumuwe kumtasa Dilao Kiumbi ke, na unyamarikie ubi mwenye. ¹¹"Halafu ibilisi ekamro, na wesia malaika vekalita vekamnyamarikia.¹²Basi yesu areko ite Yohana a darawe, akahaka mpaka Galilaya. ¹³Ekahaka Nazareti ekaso na kuhema Kaperanaumu, iata kakera ya Bahari ya Galilaya, he mihaka ya majimbo ya Zabuloni na naftali.¹⁴Ya lilianye kutimija hu che-yoiwe ni Mlotezi Isaya, ¹⁵"He mwang'a waabuloni na mwang'a wa naftali, kuso baharini, chaouju ya Yorodani, Galilaya ya wamataifa! ¹⁶Vahe vezokodie he kidughu vauaho mwangaza mgiru, na hu vee zokodie he maeneo ya kijue cha kigato, ana kini mwangaza wavamurikia.¹⁷Kuanzia wakati ka Yesu ekavoka kubirikira na kuba, "Votekani, kwa ite Udilao wa mbinguni uata sina."¹⁸Ata ekudaha kakerakakera ya Bahari ya galilaya, ekava aho vabahu vanu, Simoni ee kusewe Petro, ne Andrea kaka ku-u, vekulowa nyavu baharini, kwa ite ne vavuvi va samaki. ¹⁹Yesu ekavaba, "Litani mnidose, ninevaboi kukwa vavuvi va vahe. ²⁰"Mara we vekaro nyavu na kumdosa.²¹Ne Yesu ata ekuendelea kuli ata ekava aho vabahu vanu vahali, Yakobo m-inyi wakwe Zebedayo, ne Yohana kaka ku-u. Vee ata he mtumbwi hawe ne Zebedayo, ne Yohana kaka ku-u. vee ata he mtumbwi hawe ne Zebedayo aba mkini vee kushona nyavu kini. Eka vase, ²²na mara we vekaro mtumbwi ne aba mkini nau vekamdosa.²³Yesu eesoe karibia Galilaya kabuna, ekuhiniza he masinagogi kini, ekubirikira injili ya udilao, na eku-uti kila aina ya vurukao na marukao hasi hasi he vahe. ²⁴mburi ku-u jikaenea he siria kabuna, na vahe vekavagera haku-u hu vakabuna ve-e kuru vurukao mbalimbali na kulhaiwa, velo marukao makumure na kulhaishishwa, ve-elo m'pepo na velo kifafa na vesaruishishwe Yesu ekava uti. ²⁵Vahe vakumure vekamdosa kuli galilaya, na Dekapoli, na Yerusalemu na Uyahudi na kuli chaoju ya Yorodani.

Chapter 5

¹Yesu are aho ukumure, ekahaka na kuso he ngori. Ata ezokodie di, vahina ku-u vekalita haku-u. ²Ekaghubula m-o ku-u na kuvahinisha, ekuba, ³"Keba ve masikini va shwaho kwaite udilao wa mbinguni ni mkini. ⁴Keba velo vuhuye, kwa ite venekengerejwa.⁵Keri velo upole, kwaite venepala idi. ⁶keba velo kela na kasu ya haki, kwaite ka venekutiwe. ⁷keba velo rehemakwaite venepata Rehema. ⁸keba velo shwaho i-akue kwa ite venemuaho Kiumbi⁹Heba vapatanishi, kwaite ka venesewe vai-inyi va Kiumbi. ¹⁰Keba hu venyamarishwa kwa mburi ya haki, kwaite Udilao wa mbinguni ni mkini.¹¹Keba kune ambavo vahe vene mu-olhu na kumutesa, au kuba kila aina ya ukusa hakaghu kwa mambeza kwa ajili gho. ¹²Lhamuiwani na kinyemi, kwaite thawabu kaghu ni giruana mbinguni. Kwaite ya nicho vahe vevasumirije valotezi vehemie kabla kaghu.¹³Kune ni mnaro wa dunia. Mira iji mnaro ukulahati kulhamu ku-u, inemuruika kimomo kuwa mnaro hu mjenye? Neri teika muru kukwa kulho kwa kigi kihali chochose kahali, ila bi kubibiwe kaga na kudahawe na masame ya vahe. ¹⁴Kune ni nuru ya idi. Mwang'a ukwaiwe ana he ngori teukufisika.¹⁵Neri vahe tevekati kijari na kuchike di he kiteju, mira he kinara, nacho chivaangaza vakabuna veata za minda. ¹⁶Roni nuru kaghu iangaze mbele ja vahe kwa namna ambayo ite, veneoaho miboire kaghu mikulho na kumtogola Aba kaghu eata mbinguni.¹⁷Msifanyanye nilitie kuioni sheria wala Valotezi. Silitie kuoni mira kutimija. ¹⁸Kwa kweri nimubaya ite mpaka mbingu na dunia kabuna jitaho tehelo yodi we neri nukta we ya sheria ineka-awe he sheria hadi ata kila kigi chinekwa cha-akita kutimijwa.¹⁹Kwato wowose enepu amri kitutu neri we ya amri ya na kuvahiniza vahali kubo-i kacho enesewe mgitutu he udilao wa mbinguni. Mira wowose enejidara na kuhinisha enesewe mgiru he udilao wa mbinguni. ²⁰Kwaite nimubaya haki kaghu ikusa-azidi haki ya vegonda na mafarisayo, kwa vyovyose hu temkabuu he udilao wa mbinguni.²¹Mkoe iyoiwe kae ite, "usiga-a" na 'wowose ega-a eata he hatari ya hukumu.' ²²Mira nimubaya wowose emsanuiwa mbahu ku-u enekwa he hatari ya hukumu. na wowose em-baya mbahu ku-u ite , ' Ari u mhe usiye!' enekwahe hatari ya baraza. Na wowose eba, 'Ari kirundu' enekwa he hatari ya mwalha wa jehanamu.²³Kwato kai ugu sadaka ke he madhabahu na ukahulha ite mbahu ke elo mburi yoyose na ari , ²⁴iro sadaka mbele ya madhabahu, halafu dara kwalhi ke. Mze patana ini na mbahu ke, na halfu ulita kugu sadaka ke.²⁵Patana na mshitaki ke upesi, mwe-ata hawe kwalhi kuso mahakamani, kaisicho mshitaki ke emuru kukuro he miheregha ya hakimu, ne hakimu akuro he miheregha ya asskari, na ari unebibiwe he igereza. ²⁶Amini nimubaya, neri tukarowe huru mpaka ukwa waa riha senti ya mwisho ya hera udaiwa.²⁷Mwaako iyoiwe ite, 'usizini.' ²⁸Mira nimubaya wowose enemuwesia mlage kwa kumtamani enekwa a-azini na-u he shwaho ku-u.²⁹Na kai i-ila ke la kuume likubo-i kukuma kisatu, limg'ofule na ulibibi uda na ari. Kwa ite ni keba kigi kiwe hemsa ke kionike kuliko msa mzime kubibiwe he jehanamu. ³⁰Na kai mheregha ke wa kuume ukuboi kuhiri, ute halafu uze ubibi uda na ari. Maana ni keba kigi kiwe he msake kionike kuliko msa mzime kubibiwe jehanamu.³¹Iyoiwe kahali, wowose enemu-uguluti mlage ku-u, na am-o hati ya talaka. ' ³²Mira ani nimubaya, wowose ane mro mlage ku-u, komobi kwa mburi yazinaa, embo-i akwa mzinzi. Ne wowose enemdoribaada ya kuowe talaka ebo-i uzinzi.³³Kahali, mwa-ako heyoiwe kwa hu va kae, 'Msiape kwa mambeza, bali ti-i-ni viapo kaghu hakwe Dilao. ³⁴'Mira nimuba, msiape hata kabwesu, chikwa he mbingu, kwaite, ni enzi ya Kiumbi; ³⁵wala kwa dunia, maana ni hodi maana ni hodi hakukeya kikire cha kudahaya majato ku-u, au he jerusalemu, kwaite ni mwang'a wa mfalme mgiru.³⁶Neri usiape kwa m-a ke,kwaite tumuru kubo-i lu-alhu muwe kuwa u-aku kana mkuhame. ³⁷Mira miyoiye kaghu ikwa, 'eee,eee, hai, hai.' kwaite yenetaho ka yeli hehu mkusa.³⁸Mwaako iyoiwe ite, 'I-ila kwa i-ila, na i-iki kwa i-iki. 'Mira ani nimuba, msihimane na mhe mkusa; ³⁹Mira mhe ekukuma he ishavu la kuume mkiritie na ihali nalo.⁴⁰Na kai wowose edumu kuso na ari mahakamani na ekakula nkanzu ke, mroe na ijoho nalo. ⁴¹Na wowose enekulazimisha kuso na-u maili we, so na-u maili nu. ⁴²kwa wowose enekuombeja m-oe, na usee m-i wowose edumu kukuopa.⁴³Mwaako heyoiwe, 'Umdumu jirani ke, na umsanuiwe adui ke.' ⁴⁴Mira nimubaya, vadumuni maadui kaghu, Vatasieni ve muuzi, ili kuba mukwa va-inyi va kwe aba kaghu eata mbinguni. ⁴⁵Kwaite ebo-i ka-aze keangaza vakusa na vakulho, na evasi-ijija mare vakusa na vakulho.⁴⁶Kai mkuvadumu vevadumue kune, mnepata thawabu mina? Mbona vezadara ushuru tevebo-i to? ⁴⁷Na kai mkuvaholu vabahu kaghu bi mnepata kiahoni kuliko vahali? He! vahe va mataifa tevebo-i to-to? ⁴⁸Kwato mudumuwe mukwa vakamirifu, se Aba kaghu wa mbinguni cho emkamirifu.

Chapter 6

¹Wesi-ishisha usiboi vigi vikulho he vahe ili kukuaija, kwa kuboito tukapate thawabu kuli he Aba eata mbinguni. ²Kwato iji ukugu usima tarumbeta na kukutogola mwenye sa vanafiki cho vebo-i he masinagogi na he mitaa, nesa ite vahe vavatogole. Kweri nimubaya vaaheja kudoria thawabu kini.³Mira ari ukugu, mheregha ke wa kumoso usi-ile chibo-iwe ni mheregha wa kuume, ⁴Nesa kuba zawadi ke zawadike iguwe kwa siri. Niho Aba -mke eaho sirini eneku-o thawabu ke.⁵Na ukukwa utasa, usikwa sa vanafiki, kwa ite vedumu ku-uma na kutasa he masinagogi na he kona ja mitaani ili kuba vahe vavawesie. Kweri nimubaya vaaheja kudoria thawabu kini. ⁶Mira ari, ukutasa, buu chumbani. Lhati luhige, na utase hakwe Aba mkaghu eata sirini. Niho Aba mke eaho sirini eneku-o thawabuke. ⁷Na ukukwa utasa, usikirie-kirie mburi jisilo maana sa mataifa cho vebo-i, kwa ite vefanyanya ite venesikijwa kwa ite velo mburi kumure jo veyo.⁸Kwato, usikwa sa vo, kwaite Aba mke, ereile cho udumu hata usinaso kwa ombeja haku-u. ⁹kwato tasa to: Aba mkanu uata mbinguni, ulitogole ilhe ke. ¹⁰Udilao ke ulita, hucho udumuisha chibo-ike i-i duniani sa are mbinguni.¹¹Utu-o wa-i mkate kanu wa kila i-aze, ¹²utuhereje madeni kanu, sa nne cho tuvahereja vadeni kanu. ¹³Na usitugera he maghesho, mira utuhakanyishe kuli hehu mkusa.¹⁴Kai mnevahereja vahe makusa kini, Aba mke eata mbinguni na-u enevahereja kune. ¹⁵Mira kai temkavahereje makusa kini, neri Aba mkaghu tekamuhereje makusa kaghu.¹⁶Kutaho vikabuna, ukunekwa ulhatie, usiaije vubasa vya vuhuye sa vanafiki cho vebo-i,n kwa ite vekoma vubasa kini ili ite vahe vava-ile ite velhatie. Kweri nikubaya, vaaheja kudoria thawabu kini. ¹⁷Mira ari ukukwa ulhatie, lhomi malhoma he m-a ke na u-onti vubasa ke. ¹⁸Kwato techikakuaije ha vahe ite ulhatie, mira bi inekwa he Aba ke eata hekufisie. Ne Aba mke e-aho hekufisie, eneku-o thawabu ke.¹⁹Usikukee hazina ke mwenye i-i duniani, kwaite nondo na nkutu ji-oni, na vagwalovepu na kugwa. ²⁰Badala ke jitunzie hazinake mwenye mbinguni, kwaite nondo neri nkutu tejimuru ku-oni, neri vagwalo tevemuru kupu na kugwa. ²¹Kwaite hazina ke ho iata, niho na shwaho ke inekwa iata naho.²²I-ila ni kijari cha msa. kwato, kai i-ila ke ni izime, msa mkabuna uneangajwa ni nuru. ²³mira kai i-ila ke ni ibovu, msa ke mkabuna uhue kidughu kigirusha. Kwato, kai nuru iata za hake ni kidughu kweri, ni kidughu kigirusha kimomo? ²⁴Tehelo neri muwe enemuru kuvatumikia madilao vanu,kwaite enemsanuiwa muwe na kumdumuisha mhali, kana sicho enekuguisha he muwe na kumnyagaha mhali. Temkamuru kumtumikia Kiumbi na Uzuri.²⁵Kwato nikubaya,usikwa na futofuto he kuhema ke, ite une-a ahoni kana unewaha ahoni, kana ite msake, uneoro ahoni. He kuhema si zaidi ya vi-aghu nazaidi ya mioroire.? ²⁶Wesia madeghe eata ana. Tevelha neri te-e-luka na te-ekusanya na kuke hemaghala, Mira Aba kaghu wa mbinguni evapasi vo. He kune siva samani sha kutaho vo?²⁷Ivi niji hakaghu kune kwa kukunyamarisha emuru kukuongeja dhiraa we he uzime wa kuhema ku-u? Na iji kwa ahoni mlo futofuto he mioroire? ²⁸Fanyanya he malua he mbuva, cho yekwae. teebo-i nyamalo na teemuru kuku oroija. ²⁹Bado nimubaiya, hata Sulemani he utukufu ku-u teoroijwe sa neri iwe laya.³⁰Kai Kiumbi e-oroja mahako he mbuva, ambayo yedumu I-aze iwe na lhenu yebibiwe he mwalha, he kwa kiasi mina enemuoroija kune, kune mlo imani gitutu? ³¹Kwato msikwa na futofuto nakuba, 'He tunea ahoni?' kana "He tunewaha ahoni?" kana "He tune-oro gomae mina?"³²Kwa ite mataifa vedaa mburi ya, na Aba kaghu wa mbinguni ereile ite mdumue kayo. ³³Mira kabosi da-ani Udilao ku-u na haki ku-u na ya makabuna uneyaowe. ³⁴Kwato, usiaho futo kwa ajili ya lhenu, kwaite lhenu inekunyamarikia njenye. Kila I-aze litosha kukwa na mburi ku-u njenye.

Chapter 7

¹Usipa-aye, na ari usee pa-aiwa. ²Kwa mipa-aire yo upa-a, na ari unepa-aiwa. Na kipimo cho unepima na ari unepimijiwa kacho kacho.³Na kwa ahoni uwesia kabasi ka mhatu keata he i-ila la m-bahu ke, mira tuilie kihindi cha igogo ambalo liata he i-ila ke? ⁴Umurumo kuyo he m-bahu ke, ro nikuka-aiye kihindi chiata he i-ila ke? ⁵Mnafiki ari; bosi ka-a ihindi liata he i-ila ke, niho iji unemuru kuaho kikulho na kuchika-a kihindi cha mhatu chiata he i-ila la mbahu ke.⁶Usiva-o madie hu kitakatifu, na usijibibie gu-a lulu mbele kini. kahali veneji-oni na kujidaha kwa masame, na iji jinekukiria na kukukwara kwara vihindi hindi.⁷Ombeja, na ari uneowe. Daa, na ari unepata. Uba mbwanye, na ari unelhaiwa. ⁸Kwa wowose eneombeja, edoria. Na kwa wowose edaaija, epata. na he mhe ambaye eba mbwanyeni enelhaiwa. ⁹Kana helo mhe hehakaghu kaghu, m-inyi ku-u enemwombeja kipande cha mkate enem-o isaheru? ¹⁰Kana kai enemwombeja samaki, na u enem-o bome?¹¹Kwato, kai kune muvakusa mreile kuva-o va-inyi kaghu zawadi kulho, he ni kiasi mina sha Aba eata mbinguni enemu-o vigi vikulhohu vemuombeja u? ¹²Kwa sababu ka, ukunedumu kubo-iwa kigi chochose ni vahe va hali, na ari iji inekudumu kuvabo-ia wato-oto. Kwa ite ka ni sheria na valotezi.¹³Buuni, kwa kutahoya, he igeti isisiri. Kwaite igeti igiru na kwalhi giru inemuerekeja he kuonika, na helo vahe vahe vangi vetahoa kwalhi kayo. ¹⁴Igeti ni isisiri. Igeti isisiri ni kwalhi ierekeje he uzime na ni vaghere vemuru kuiaho.¹⁵Mkwa chonjo ne valotezi va mambeza, velita ve-oroe bulhe ya i-alu, mira kweri mangugwa makai. ¹⁶Kwa matunda kini mnevaile. He vahe vemuru kudaa matunda he mihatu ya ilo milhae, kana mtini ulo mbeyu ya mbaruti? ¹⁷Kwa mburi ka, kila mhatu mkulho unesa matunda makulho, mira mhatu mkusa unesa matunda makusa.¹⁸Mhatu mkulho teumuru kusa matunda makusa, wala mhatu mkusa teumuru kusa matunda makulho. ¹⁹Kila mhatu hu usisa matunda makulho unetewe na kubibiwe he mwalha. ²⁰Kwato iji, unevaile kutahoya matunda kini.²¹Sio kila mhe enise, 'Dilao,Dilao,' enebuu he udilao wa mbinguni, mira ni hubi ebo-i huchidumuwe ni Aba gho eata mbinguni. ²²Vahe vangi veneniba ka i-aze, Dilao, Dilao, tetugue ulotezi kwa ilhe ke, tetugue m'pepo kwa ilhe ke, na kwa ilheke tukabo-i miboire mikumure migiru? ²³Niho ninemuba wazi, 'sivailie kune! Hakani hagho, kune m-bo-i makusa!'²⁴Kwato, kila muwe ikoe mburi gho na kuidosa ene toti sa mhe elo viugho ekakwa minda ku-u ana ya mwamba. ²⁵Mare ikasi, mafuriko yekalita, na sa-a ikalita na kui-ma minda ka, mira teimuruye kulhu, kwa ite yeekwaiwe ana ana he mwamba.²⁶Mira kila mhe ekoye mburi gho ekaro-kuidosa, enetotijwa na mhe kirundu ekwae minda ku-u ana he mpulhe. ²⁷Mare jikalita, mafuriko yekalita na s-a ikalita na kuima minda ka. Na ikalhu, na kuonika ku-u kukaheja.²⁸Ukahe wakati ambao Yesu erefi kuyo mburi ya, makutano vekashangajwa ni mahinizi ku-u, ²⁹kwa ite ekuhiniza sa mhe elo udilao, na si sa vaandishi kini.

Chapter 8

¹Too Yesu aredimi di kuli he ngori, umati mgiru ukamdosa. ²Wesia, mkoma ekalita na kusujudu mbele ku-u, ekaba, Dilao kai unedumu, unemurukunibo-i nikwa ni-aku". ³Yesu ekanyoosha mheregha ku-u na kumdoa, ekuba, "na-adumu. U-aku." Ata ata ekautiwe ukoma ku-u.⁴Yesu ekavaba, "Wesia ite usiyo he mhe wowose. Dori kwalhi ke, na uze-kuaija mwenye he kuhani na uzegu zawadi, kwa ajili ya ushuhuda hakini.⁵Ata Yesu areahe Kapernaumu, Jemedari ekamlitia na kumlhasu ⁶ekuba, "Dilao, mnyamalo gho ebodie ang'a apooza na elhaishishwa kikusa." ⁷Yesu ekam-ba, "Ninelita kum-uti".⁸Jemadari ekalandula na kum-ba, "Dilao, ani si wasamani hata ulita na kubuu za he mi-a gho, yo mburi bi na mnyamalo gho ene-utiwe. ⁹Kwa ite hata ani ni mhe nilo ugiru, na nilo vaaskari ve-ata digho. Nikuba heya "So" na etaso, na hemhali "lita" na-u elita, na he mnyamalo gho, 'Bo-i to; na u eboi to" ¹⁰Too Yesu areko ya, ekashangazwa na kuvaba, sineraa-aho mhe elo imani sa ya he Israel.¹¹Nimubayani, vakumure venelita kuli mashariki na maghaeibi, venezokodi he mea hawe ne Abrahamu, Isaka, ne yakobo, he udilao wa mbinguni. ¹²Mira va-inyi va udilao venebibiwe he kidughu cha gana, henekwa na kuzoia na kushagha ma-iki." ¹³Yesu ekam-ba Jemaedari, "So! Sacho uhejije kuamini, na chiboike sacho hake". Na mnyamalo ekautiwe he saa wa hu.¹⁴Too Yesu arehe he minda yakwe Petro, akamwaho mkora ku-u ne Petro ebodie nee mrukao elo ihoma. ¹⁵Yesu ekamdoa mheregha ku-u, na ihoma likamro. halafu ekaka ekavoka kuvahudumia.¹⁶Na irehe chamagheri, vahe vekamgeria Yesu vakumure vetawaliwe ni m'pepo. Ekajiuguluti M'pepo na hu varukao ekava-uti. ¹⁷Kwa mburi ya yekatimijwa hu ye-eyoiwe ni Isaya mlotezi, "Hu mwenye edoria marukao kanu na ekati-i vuhuye kanu.¹⁸iji Yesu are-aho ikusanyiko la-amjunguluka, ekagu maerekejo ya kuso bwa hali wa Bahari ya Galilaya. ¹⁹Halafu mzagonda ekalita haku-u na kum-ba, "Mhinizi, nnekudosa hohose uneso." ²⁰Yesu ekamba, "Mangugwa velo mashimo, na madeghe ya ana yelo mashasha, mira m-inyi wakwe Adamu telo hodi hakubodija m-a ku-u.²¹Mhina mhali ekam-ba, "Dilao, niruhusu ini niso kumjika aba gho." ²²Mira Yesu ekam-ba, "Nidose, na uvaro vegae vajike vegae kini."²³Yesu arebuu he mtumbwi, Vahini ku-u vekamdosa he mtumbwi. ²⁴Wesia, ikalianya dhoruba giru ana he bahari, ite mtumbwi ukaghubikwa ni mawimbi. Mira Yesu eete gosha. ²⁵Vahini vekalita haku-u na kumka-a vekuba "Dilao, tuokoe nne, tunega!"²⁶Yesu ekavaba, "Kwa ahoni mko bughu, kune mlo imani gitutu?" Niho ekaka na kukemea hu sa na bahari. Halafu hekakwa na utulivu mgiru, ²⁷va-agiru vekadarawe mshangao vekaba, "Ya mhe niwa namna mina, ite hata sa-a na bahari vim-koya?"²⁸Kipindi Yesu ata arelita bwa mhali wa idi la magadala, va-agiruvanu ve-ekutianywa ni m'pepo vekahe na-u. Ata ve-ekulianya he makaburi na vekuboi vurugu kumure, kiasi ite tehelo mntambo enemuru kutaho he ka kwalhi. ²⁹Wesia, vekamabirikira na kuba, "Tulo ahoni cha kubo-i hake, m-inyi wa Kiumbi? Waalita i-i kutunyamarisha wakati usinahe?"³⁰Iji ikundi igiru la gu-a le-ekuta zeu, teve-ata udasha naho veata, ³¹M'pepo jikaendelea kumdengerekea Yesu na kuba. "Kai unetuamuru kuli, tuti-i he ikundi la gu-a. ³²"Yesu ekavaba, "Soni'' m'pepo jikavali na kuso he gua. Na wesia, ikundi ikabuna likadimi kuli hengori na kudimia baharini na kabuna jikagaya he ma-i.³³³⁴Va-agiru veekuzeu gu-a vekaugulu. Na vareaso hemwang'a vekayo kila kigi kigiru huchilianye he vaagiru vetawaliwe ni mapepo. Wesia ,mwang'a mzime ukalita kuhe ne Yesu. Varemwaho, vekamsemba ahaka mkoa kini

Chapter 9

¹Yesu ekabuu he Iboti, ekataho na kuhe he mwang'a ho e-ekuhemaa. ²Wesia, vekamgeria mhe epooze ebodijwe hei tandiko, areiaho imani kini, Yesu ekambaya hu epooze, "Mui-nyi, ukwa na kinyemi, Makusa ke ya-aherejwa"³Wesia, Vahali va vahinishi va mi-iko vekabaiana vo kwa vo, "Ya mhe etakufuru" ⁴Yesu ekaile fanyanyi kini na kuba, "Kwa ahoni mfanyanya makusa he shwaho kaghu? ⁵Kihama ni kirahisi kuba, 'Makusa ke ya-aherejwa" kana kuba "Uma na udaha?' ⁶Mira m-ile ite mui-nyi wa =kwe Adamu elo uwezo wa kuhereja makusa..." eya yoe ya hehu epooze, "Uma, dori itandiko ke, na uso anng'a hake"⁷Niho hu mhe ekauma na kuhaka kuso ang'a ku-u. ⁸Makutano vare aho kayo, vekashangaa na kumtogola Kiumbi, ka evaoe uwezo ka vahe. ⁹Ne Yesu ata ekutaho kuli ata, ekamu-aho mhe ambaye ekusewe kwa ilhe la Matayo, ambaye ezokodiye hodi ya vedara ushuru. Nau ekam-ba, "Unidose ani" Nau ekauma na kumdosa.¹⁰Ne Yesu arezokodi ite a-a vi-aghu za he minda, vekalita vedara kodi vakumure na vahe vakusa veka-a vi-aghu hawe ne Yesu na vahini ku-u. ¹¹Niho Mafarisayo wereaho to, vekavaba vanafunzi "Kwa ahoni mhinizi kaghu e-a vi-aghu hawe na vedara ushuru na vahe vakusa?"¹²Yesu areyako ka, nau ekaba "Vahe velo na afya kulho tevedaa mkura, mira ehu varukao. ¹³Imudumu muso mrekuhiniza maana ku-u, "Nidumuishisha rehema na sio dhabihu" Kwaite ne-elitie, si ha velo haki vavoteke, mira he velo makusa.¹⁴Niho vahina vakwe Yohana vekamlitia na kuba, "Kwa ahoni nne na mafarisayo tulhati, mira vahini ke tevelhati" ¹⁵Yesu ekavaba, He vebabahaija harusivemuru kukwa na huzuni kai Mwagiru wa harusi ve-ata hawe? Mira ma-aze elitie to Mwagiru wa harusi enedoriwe kuli hakini, na niho venelhati.¹⁶tehelo mhe ebutu kiraka cha gomae sha he gomae ya kae, Kiraka chineka-aika kuli he gomae na kuka-aika kugiru kunelijanya.¹⁷Tehelo vahe veke mvinyo mvinyo msha he kikolhe cha mvinyo wa kae, kai venebo-i, bulhe ineka-aika, mvinyo unesuika na bulhe ineonika.Badala ku-u, kuke mvinyo msha he bulhe sha na vikabuna vinekwa salama.¹⁸Too Yesu ekuvabaya mburi ka, wesia, afisa ekalita ekasujudu mbele ku-u, Nau ekaba, "Mbora gho a-aga wa-i jijito, mira lita nesa uke mheregha ke ana ku-u na-u enehema wa. ¹⁹Niho Yesu eka-uma na kumdosa na vahina ku-u navo.²⁰Wesia, mlage ekuliwe ni sako kwa muda wa miko ikado na minu, ekalita sina he Yesu na ekamdoa hodi he ipindo la gomae ku-u. ²¹Kwaite e-ebae, "Kai nikumdoa gomae ku-u, na ani nineoaho uzime. ²²"Yesu ekageuka na kumwesia na kumba. "M-bora, ku-o shwaho, imani keyaakuboi u-u," Na muda ka-aka mlage ekapata uzime ata.²³Ne Yesu arehe he minda ya afisa, nau ekava-aho vema tarumbeta na umati wa vahe we-kutama kilondo. ²⁴Na u ekaba, "hakani i-i, kwa ite m-bora tegae, mira etegosha. mira vo vekasisi na kumkebehi.²⁵Na hu vahe vareguwe gana, nau ekabuu chumbani na kumdara mheregha ne m-bora ekaka. ²⁶Na mburi ya jikaenea he mwang'a mzime.²⁷Niho Yesu ekutaho kuli too, vaagiru vanu vipofu vekamdosa. Vekuta birikira kwa sauti vekuba, "Tukusemba uturehemu, M-inyi wakwe Daudi. ²⁸"Na too Yesu arehe he minda , hu vipofu vekamlitia. Yesu ekavaba, "Mniamini ite nimuru kubo-i?" Navo vekamba "Ee, Dilao"²⁹Niho Yesu ekadoa ma-ila kini na kuba" Naikwa hakaghu sa imani kaghu ikwae" ³⁰Na ma-ila kini yekaghubuka. Niho Yesu ekasigira ekavaamuru na kuba "Wesiani mhe wowose asi-ile mburi ya." ³¹Mira vahe ya vanu veka-haka na kubirikira mburi ya hodi hakabuna he mwang'a³²Niho hu vaagiru vanu veekutaso kini, Wesia, mhe muwe ibubu epagawe ni ipepo ekagerawe he Yesu. ³³Na m'pepo jiremli, hu mhe ibubu ekavoka kuyo. Umati ukashangazwa na kuyo" Ya teinara lijanya he Israel. ³⁴Mira mafarisayo veekutaba "Kwa vagiru va M'pepo euguluti mapepo.³⁵Yesu ekaso he miang'a mikabuna na vijiji. Na-u ekaendelea kuhiniza he masinagogi, ekubirikira Injili ya udilao, na ku-uti marukao ya kila aina na ubovu wa aina kabuna. ³⁶Too arewesia umati, na-u ekava-ahoya mbazi, kwaite ve-ekunyamrika na kupuika shwaho. Ve-ekwae sa ma-alu esilo mzemo.³⁷Na-u ekavabaya vahini ku-u. "Uluko ni mgiru, mira vanyamalo ni vaghere. ³⁸Kwato iji upesi mwombeni Dilao wa uluki, ili ite asugha vanyamalo he uluki ku-u.

Chapter 10

¹Yesu ekavase vahini ku-u ikado na vanu hawe na kuvao mamlaka he m'pepo kusa, kujikemea na kujiuguluti na ku-uti mbari kabuna ja vurukao na marukao.²Malhe ya mitume ikado na minu niya. la bosi Simeoni(ambaye esewe Petro), ne Andrea kaka ku-u, Yakobo m-inyi wakwe Zebedayo, ne Yohana kaka ku-u: ³Filipo, ne Batelomayo, Tomaso, ne Matayo mzadara ushuru,Yakobo m-inyi wakwe Alfayo ne Tadeo, ⁴Simoni mkananayo, ne Yuda Iskariote, ambaye emsalitie.⁵Ya ikado na vanu Yesuekavasugha. Na-u ekavasigira ekuba "Msiso hodi vezoko vamataifa na mseebuu he mi-ang'a ya vasamaria. ⁶Badala ku-u, mso he ma-alu elahae ya minda ya Israel. ⁷Na mkuneso, birikirani na kuba, 'udilao wa mbinguni uatasina.'⁸Utini varukao, Fufuani vegae, takaseni velo ukoma na gugulutini m'pepo. Mmdoria bule, otini bule. ⁹Msidori dhahabu, almasi kana shaba he pochi kaghu, ¹⁰Usitii mfuko he ntambokaghu, kana gomae za jineshighala, viratu kana ndate, kwaite mnyamalo estahili viaghu ku-u.¹¹Mwang'a wowose kana, kijiji cho mnebuu, daani e-ye na mheme ata mpaka mkuhaka. ¹²Mkunebuu he minda holuni, ¹³na kai minda i-ye, amani kaghu iheme ata, mira kai minda tei-ye, amani kaghu ihaka hawe na kune.¹⁴Na he hu vesimudorie kune au kumusikija mburi kaghu, wakati mkuso he minda kana mwang'a ka, kuhum'punteni mavumbi ya nyayo kaghuhodin ata. ¹⁵Kweri nimubaya, inekwa ya kuye zaidi miang'a ya Sodoma na Gomora iaze la hukumu kuliko mwang'a ka.¹⁶Wesia, nimusugha sa ma-alu hasi na hasi he madie ya ngweza, ¹⁷kwato mukwa vaerevu sa bome na vapole sa huwa. Mukwa va angalifu na vahe, venemuti-i he mabaraza, na kumuma he masinagogi. ¹⁸Na mnegerawe mbele ya vagiru na Madilao kwa ajili gho, sa ushuhuda hakini na hemataifa.¹⁹Na to vekunemushutumu, msikwa na futofuto namna mina kana niahoni cha kuyo, kwaite kigi cha kuyo mne-owe kwa wakati waka. ²⁰Kwa ite sio kune neayo, mira Roho ya kwe Aba kaghu eneyo za kaghu.²¹Mbahu enemkaya mbahu ku-u kumga-a, ne aba he m-inyi ku-u. Vai-nyi veneka-aya veva-ahoye, na kuvasababishija kiga. ²²Na kune mnesanuwe ni kila mhe kwa sababu ya ilhe gho. Mira wowose enegumirija mpaka mwisho mhe ka eneokolwa. ²³Ata vekune mutesa he mwang'a ya, guguluni he mwang'a udosa, kwa kweri nimubaya, temkakwa mwaaso he miang'a mikabuna ya Israeli kabla M-inyi wakwe Adamu tenakirii.²⁴Mhini si mgiru kushinda mhinizi ku-u, neri mzasughawa eata ana ya Dilao ku-u. ²⁵Itosha he mhina kukwa se mhinizi ku-u. Na mzasughawa se Dilao ku-u. Kai va-amsee Dilao wa minda ya Belzabuli, ni kwa kiasi mina sha venevakashifu va minda ku-u!²⁶Kwato iji msivaogohe vo, kwaite tehelo mburi ambayo teikaghubulwe, na tehelo linematuika ambalo telika-ilike. ²⁷Hucho nimubaya he kidughu, mchiyo hee nuruni, na chomko kwa ulaini he malama kaghu, mchibirikire mkukwa ana he minda.²⁸Msivaogohe hu vega-a msa mira tevelo uwezo wa kuga-a swaho. Badala ku-u, mwogoheni huambaye emuru kuangamiza msa na swaho twai kujimu. ²⁹He kasuku vanu tejidiwe kwa senti kitutu? Hata to tehelo emuru kulhu atadi bila Aba kaghu kuile. ³⁰Mira hata idadi ya alhu kaghu jitariwe. ³¹Msikwa na futo, kwa ite mlo thamani kumure kutaho kasuku kumure.³²Kwato iji kira muwe enenikiri mbele ja vahe, na ani ninemkiri mbele ja Aba gho eata mbinguni. ³³Mira ka enenikana mbele ja vahe, na ani ninemkana mbele ja Aba gho eata mbinguni.³⁴Msifanyanye ite nilitie kugera amani duniani. silitie kugera amani, mira luhamba. ³⁵Kwaite nilitie kumke mhe ama-ane ne abaghe, na m-bora amaane ne mame kini. ³⁶Nkuru ya mhe inekwa vahe va ang'a ku-u.³⁷Ka emduishishe aba kana lage zaidi kuliko ani ka teniye. Na ka emdumuye mbwange kana m-bora sha kutaho ani ka teniye. ³⁸Ka esika ti-i msalaba na kunidosa ani teniye. ³⁹Ka enedaa uzime eneulahati. Mira ka eneyalahati uzime kwa ajili gho eneyapata.⁴⁰Ka enemukaribisha anikaribisha ani, na ka enikarishe ani amkaribisha ⁴¹mlotezi kwa ite ni mlotezi enedoria thawabu ja mlotezi. Na ka enemkaribisha elo haki kwaite ni mhe wa haki enedoria thawabu ja mhe wa haki.⁴²Wowose enempatia muwe wa vagitutu ya, hata kilita kiwe cha mai ya kuwaha isarue, kwaite u ni mhina, Kweri nimubayani, ka temuru kubeni kwa kwalhi yoyose thawabu ku-u.

Chapter 11

¹Ikakwa baada yakwe Yesu kufi kuvaelekaja vahina ku-u ikado na vanu ekaka too kuso kuhiniza na kubirikira he miang'a kini, ²ne Yohana eeta he i gereza arekoiya mburi ja mibo-ire yakwe Kristo, ekasugha ujumbe kutahoya vahina ku-u, ³na kuvalhasu, "Ari ni hu elita, kana helo mhali tudumuwe tum-la-a?⁴Yesu ekalandula na kuba kini "Soni mze mtaarifu Yohana hu mya-ahoe na yomkoiya. ⁵Vahe vesiaho vemuru kuaho, viwete vedaha, vakoma vetakaswa, vahe vesiko, vekowa, vahe vegae vefufuliwa na kupata uzime, na vahe vehitaji vebirikiwa mburi kulho. ⁶Na keba hu esiaho futo he ani.⁷Too bi vahe ya varehaka, Yesu akavoka kuyo na umati ana yakwe Yohana, "Ni ahoni msoe kuaho he jangwa__tete likukushwa ni Sa-a? ⁸Mira niahoni mwesoe kuaho__mhe e-oroe gomae mololo? Kweri, hu veoro-o gomae mololo huhemaa he minda ja madilao.⁹Mira mkae kuaho ahoni-Mlotezi? Eee, nimubaiya, na zaidi ya Mlotezi. ¹⁰Ya ni-u e-egondi-iwe, 'Wesia, nimsugha mjumbe gho mbele ya vubasa ke, ambaye eneandaa kwalhi ke mbele ke.¹¹Ani nimubaya kweri, he ve-ahoiwe ni valage tehelo emgiru kutaho yohana Mbatizaji. Mira emgitutu he udilao wa mbinguni ni mgiru kutaho u. ¹²Kuvokia ma-aze ya kwe Yohana mbatizaji mpaka wai-jiji, udilao wa mbinguni niwa nguvu na vahe velo nguvu, veudori kwa nguvu.¹³Kwa ite valotezi na sheria, vekatabiri mpaka he Yohana. ¹⁴Na kai muata tayari kudumu, ya ni Eliya, hu enelita. ¹⁵Elo na malama ya kukoiya na ako.¹⁶Nichifananishe na kiahoni kizazi ya? Ni mfano wa va-inyivelhalhaha hodi ha kihoja, vezokodi na kuseana ¹⁷na kuba, 'Twe-evamae zomari na techezie. Twaa omboleza, na temrezo.¹⁸Kwa ite Yohana elitie te a-e mkate kana kuwaha mvinyo, na vekaba veba, 'Elo m'pepo.' ¹⁹M-inyi wa kwe adamu elitie eku-a na kuwaha na vekaba 'Wesia, ni mhe mkoko na mlevi, msaho wa vedara ushuru na velo makusa' Mira viugho viaijwa he mibo-ire ku-u.²⁰Yesu evokie kuijoghoya miang'a ambayo miboire kini mihali mikusa yekubo-ika, kwa ite teve-ena voteka, ²¹Si ile mwenye, Kolazini,si-ile Bethsaida! Kai mibo-ire migiruyetebo-ika Tiro na Sidoni hu yeboike i-i, nanga vana-voteka kae kwa kuoro magunia na kukulhomi ma-ore. ²²Mira inekwa sumiriji he Tiro ne Sidoni iaze la kupa-aiwa kutaho hake.²³Ari, Kapernaumu, ufanyanya uneka-awe mpaka mbinguni?Hai unedimiriwe mpaka di kujimu. Kai Sa he sodoma he tebo-ika m, ibo-ire migiru. kai iboike hake, yeseekwae sa hakeyeseekwae iata mpaka wa-i. ²⁴Mira niba hake ite inekwa rahisi he idi la Sodoma ku-uma iaze la kupa-aiwa kutaho ari.²⁵He muda ka yesu ekaba, ''Nikutogola ari, Aba, Dilao wa Mbingu na di, kwaite weva-fisie mburi ya velo vi-ugho na kuile, na kuyaghubula he vesilo elimu, Sa va-inyi vagitutu. ²⁶Aba kwaite yekupendeze to he maila ke. ²⁷Mburi kabuna jikabiziwe hagho kuli ha kwe Aba. na tehelo em-ililiye M-inyi mira Aba, na tehelo em-iliye Aba mira M-inyi, na wowose ambaye m-inyi elo kise cha kum-aija.²⁸Litani hagho, kune vakabuna mnyamarishwa na mlemewa ni mijigho migiru, na ani ninemupunzija, ²⁹Kuoroni nira gho na mkuhine hagho, kwa ite ani ni mnyenyekeri na mpole wa shwaho na mnepata pumzikola nafsi kaghu. ³⁰Kwa ite nira gho ni laini na mjigho gho uhuha.

Chapter 12

¹Wakati ka Yesu ekaso i-aze la sabato kutahoa he mbuva. Vahina ku-u ve-elo na kela na vekavoka kuyapu masuke na kuya-a. ²Mira mafarisayo vare-aho to, vekam-ba Yesu "Wesia vahini nke ve-oni sheria vebo-i esidumuijwa iaze la sabato"³Mira Yesu ekavaba, "Temsomie hucho Daudi cho ebo-iye, to elo na kela, hawe na vahe eelo navo? ⁴Hucho ebu-uye za he minda ya Kiumbi na ku-a mikate ya wonyesho, ambayo teyekudumuwe u ku-ia na hu eelo navo, ila ni halali he makuhani.?⁵Bado temna soma he sheria, ite he i-aze la Sabato makuhani za ya Ihekalu veinajisi Sabato, mira tevelo hatia? ⁶Mira naba hakaghu ite em-giru kutaho hekalu eata i-i.⁷Nanga mwe-eiliye ite ya imaanisha kiahoni; nidumu rehema na sio dhabihu; Temwesee vapa-aya vesilo hatia, ⁸Kwa ite M-inyi wa kwe Adamu ni-u Dilao wa sabato."⁹Halafu Yesu ekali to ekaso he sinagogi kini. ¹⁰Wesia heelo mhe epooze mheregha. Mafarisayo vekamlhasu Yesu, vekuba. "he ni halali ku-uti i-aze la Sabato?" ili ite vamuru kumshitaki kwa kubo-i makusa.¹¹Yesu ekavaba, "niji hakaghu, ambaye kai elo i-alu iwe, na ka i-alu likalhu za he ishimo iaze la sabato, tekalidara na kuligu kwa nguvu za heishimo? ¹²He, nikiahoni cha samani, zaidi kwani, si zaidi ya i-alu! Kwato ni halali kubo-i makulho i-aze la Sabato.¹³Halafu yesu ekamba hu mhe, "Nyoosha mheregha ke" Ekaunyoosha, na ukapata afya, sa hu mhali. ¹⁴Mira mafarisayo vekali gana na vekapanga jinsi ya kumwangamiza, vekaso gana kupanga kinyume ku-u. vekakwa vedaa jinsi ya kumga-a.¹⁵Yesu areile ya ekahaka ata. Vahe vakumure vekamdosa, na ekava u-ti vakabuna. ¹⁶ekavasigira waseero ekai-likana he vahali, ¹⁷Nesa itimie hu kweri, yeeyoiwe ni mlotezi isaya ekuba,¹⁸Wesia mtumishi gho nimsaghure, mzadumuwa gho, he u nafsi gho yaapendejwa. Nineke Swaho gho ha ku-u, enebirikira kupa-aiwa ha Mataifa.¹⁹Tekanyamarike wala kuzo kwa nguvu; wala enekwa wowose kuko sauti ku-u mitaani. ²⁰Tekapu tete lizubulwe; tekaga-a utambi wowose ugu moshi, mpaka ekunegera hukumu ikushinda. ²¹Na mataifa venekwa na ujasiri he ilhe ku-u.²²Mhe fulani kipofu na ibubu, epagawe ni m'pepo ekagerawe mbele ja yesu. Ekam-uti, hawe na matokeo ya ite mhe bubu akayo na ku-aho. ²³Makutano vakabuna vekamawe ni lundolo na kuba, "Imuruika mhe ya kukwa m-inyi wakwe Daudi?"²⁴Mira halafu Mafarisayo vareko muujiza ya, vekaba, "Ya mhe tegu m'pepo kwa nguvu ku-u mwenye mira kwa nguvu ja Belzebuli, mgiru wa m'pepo. ²⁵Mira Yesu ee-iliye fikra kini na kuvabaya, "Kila udilao ukakanyike mjenye u-onika, na kila mwang'a kana minda ikakanyika njenye teika uma.²⁶Kai Shetani, enemka-a Shetani, basi ekupinga he nafsi ku-u mwenye. ²⁷Ni namna mina udilao ku-u une-uma? Na kai nigu m'pepo kwa nguvu ja Belzebuli, vemudosa kaghu muvagu kwa kwalhi mina? kwa ajili ya venekwa mahakimu kaghu.²⁸Na kai nigu m'pepo kwa nguvu ja Roho ya Kiumbi, basi udilao wa Kiumbi walita hakaghu. ²⁹Na mhe emurumo kubuu za ya minda elo nguvu na kugwa, esina m-oro elo nguvu ini? Niho anagwamari ku-u kuli za he minda. ³⁰Wowose esiata hawe na ani eata kinyume na ani, nau esi tutanya hawe na ani ka etawanya.³¹Kwato niyo hakaghu, kila kukusa na kubera vahe mnevotekeshwa. ila kum-bera Roho Mtakatifu temkavoteshwe. ³²Wowose eyo Mburi kinyume na M-inyi wakwe Adamu, ka enevoteshwa. Mira wowose eyo kinyume na Roho Mtakatifu, ka tekarevoteska, he ulimwengu ya kana hu ulitie.³³Kana uboi mhatu kukwa mkulho na itunda ku-u ikulho, kana u-uoni mhatu na itunda ku-u, kwa ite mhatu u-ilika kwa itunda ku-u. ³⁴Kune kizazi cha bome, kune ni vakusa, m-murumo kuyo mburi ji-ye? Kwaite m-o uyo kuli he hakiba ya yeata he swaho. ³⁵Mhe mkulho he hakiba ya makulho ya swaho ku-u heli makulho, na mhe mkusa he hakiba ya ukusa wa swaho ku-u, egu kikwae kikusa.³⁶Nimubaya ite he i-aze la hukumu vahe venegu hesabu ya kila mburi isilo maana yo veyoe. ³⁷Kwa mburi ke unetaraiwa haki na kwa mburi ke unepa-aiwa."³⁸halafu baadhi ya vaandishi na Mafarisayo vekamjibu Yesu vekuba "Mhinizi, tweekudumu kuaho ishara kuli hake," ³⁹Mira Yesu ekalandula na kuvaba, "Kizazi cha ukusa na cha zinaa chidaaiaja ishara. mira tehelo ishara ineguwe hakini mira hu ishara yakwe yona mlotezi. ⁴⁰Sa hucho mlotezi Yonaeata za he maso ya samaki mgiru kwa ma-aze makai chakako na kia-ma, katokato m-inyi wakwe Adamu enekwa za ya swaho la idi kwa maaze makai chakako na kia-ma.⁴¹Vahe va ninawi veneuma mbele ya hukumu hawe na kizazi cha vahe ya na venechipa-ai-ya. Kwaite veetubuye kwa mabirikiri yakwe yona, na wesia, mhe fulani mgiru kutaho Yona eata i-i.⁴²Malkia wa kusini eneka he kupa-a hawe na vahe va kizazi ya na kuchipa-ai-ya. elitiye kuli miisho ya idi kulita kuko viugho vyake Selemani, na wesia, mhe fulani mgiru kuliko Selemani eata i-i.⁴³Too m'pepo mkusa ekumli mhe, etaho hodi hesilo na ma-i ekudaa kupumzika, mira teha-aho. ⁴⁴Halafu etaba, 'ninekirii he minda gho niliye.' Ekukirii ehelha hu minda ilhalhamiwe na iata tayari. ⁴⁵Halafu eso na kuvagera hali roho kusa saba eva kusa sha kutaho u, kulita kuhema vakabuna too. na hali ku-u ya mwisho ikwa kusa sha kutaho hu ya bos. Ka ndicho inekwa ite kwa kizazi ya kikusa.⁴⁶Too Yesu eekurayo na umati wesia, lage kini na vabahu ku-u veka-uma gana, vekudumu kuyo na u. ⁴⁷Mhe muwe ekam-baya, "Wesia lage ke na vabahu ke veumae gana, vedaa kuyo na ari.⁴⁸Mira Yesu ekajibu na kum-ba hu em-baye, "Lage gho ni ji? Na vabahugho vaji?" Na ⁴⁹u ekanyoosha mheregha ku-u he vahini ku-u na kuba, "Wesia, ya ni lage na vabahu gho! ⁵⁰Kwa ite wowose eboi hucho Aba gho eata mbinguni, mhe ka ni u mbahu gho, dada gho ne lage gho.

Chapter 13

¹He iaze ka Yesu ekahaka ang'a na kuzaa hema kakera ya bahari. ²Umati mgiru ukakusanyika kwa kumjunguluka, ekabuu za ya mtumbwi na kuzokodi za. Umati mkabuna uka-uma kakera ya bahari.³Halafu Yesu ekayo mburi kumure kwa mifano, Ebae, "Wesia, mzalha eesoe kulha. ⁴Ekulha baazi ya mbeyu jikalhu kakera ya kwalhi na madeghe ekalita ekaji-a ⁵Mbeyu hali jikalhu ana ya he isaheru, ambaho tejipatie mpulhe utosha. Gafla jikashuka kwaite mpulhe ne-e mghere. ⁶Mira ka-aze kare li jikalhahawe kwaite tejeelo majindo, na jikahala.⁷Mbeyu hali jilhue hasi ya mihatu ilo milhae. mihatu ilo milhae ikakua ana ikaisonga. ⁸Mbeyu halijikalhu he mpulhe mkulho na kusa mbeyu, hali kawe kagi igana iwe na zidi, Hali mirongo sita na hali mirongo mikai. ⁹Elo malama na ako.¹⁰Vahina vekalita na kumba Yesu, "Kwa ahoni uyo na makutano kwa mifano?" ¹¹Yesu ekajibu kuvaba, "mwa-owe upendeleo wa ku-ile siri ja udilao wa mbinguni, bali vo teveoiwe. ¹²Mira wowose elonacho, u eneongejwa zaidi, na enepata faida giru. mira isilo hata hu elo nachoenelawe.¹³Kwato niyo kwa mifano kwaite ingawa veaho, vasiaho kweri. Na ingawa veko vasiko kweri wala kuile. ¹⁴Ulotezi wakwe Isaya waatimia hakini, hu ubao, "Mkuneko msiko, mira kwa namna yoyose temkaelewe; Halafu mkuaho mumuru kuaho, mira kwa namna yoyose msi-ile.¹⁵Na swaho ja vahe ya ya-akwa kidughu, ni vigumu kuko, na ghubika ma-ila kini, ili vasimuru kuaho kwa maila kini, kana kuko kwa malama kini, kana kuile kwa swaho kini, kwato vese nikiriiya wa na nesee va-uti.¹⁶Kwaite maila kaghu yelo keba, kwaite yeaho, na malama kaghu kwaite yeko. ¹⁷Kweri nimubaya Valotezi vakumure na vahe velo haki ve-edumuishe kujiaho mburi ya jo muaho, na tevemuruye kuya-aho. Vetamanie kuko mburijo mko, tevekoe.¹⁸Kwato sikijani mfano wa mzalha. ¹⁹Wakati wowose ekuko mburi ya udilao na asi-i-ile, niho mkusa elita na kulinyakua hu chilhaiwe za he swaho ku-u. Ya ni mbeyu hu ilhaiwe kakera he kwalhi.²⁰Ka elhaiwe he miamba ni hu ekoia mburi na kuidoria upesi kwa kinyemi. ²¹Bado tenasa majindo kwa za ku-u, mira egumirija kwa kitambo bi kifuhi. He matatizo kana mateso yekulianya ka sababu ya mburi eku-konta ghafla.²²Elhaiwe hasi ya mihatu ya milhae, ya ni hu ekoo mburi mira masumbuko ya idi na kutawe ni uzuri huisonga hu mburi lisee-za sa matunda. ²³Elhaiwe he mpulhe mkulho, ya ni hu ekoo mburi na kuli-ile. Ya ni hu esaa matunda na kuendelea kusa iwe zaidi ya kagi miongo ikado, hali miongo sita, hali salasini."²⁴Yesu ekavao mfano mhali. ekuba, "Udilao wa mbinguni utotijwa na mhe elhaye mbeyu kulho he mbuva ku-u ²⁵Mira vahe vare gontira , mnkru ku-u ekalita na u ekalha hasihasi ya ngano halafu ekaso ku-u. ²⁶Baadae ngano ireli na kugu mazao ku-u, niho magugu yekali nayo.²⁷Na vanyamalo va mwenye mbuva vekalita vekam-baya, "Dilao, tulhae mbeyu kulho he mbuva ke? Ikwaemo iji lilo magugu? ²⁸Ekavaba, Mnkru a-abo-i to, ' Vanyamalo vekamba, "kwato udumu tuso tuzeyang'ofula?"²⁹Mlo mbuva akaba, 'Hai, wakati mkune ng'ofula magughu mneng'ofula na ngano. ³⁰Yaroni yalheru hawe mpaka wakati wa uluki. Wakati wa uluki nineyo na valuki, 'Bosi ya ng'ofuleni magughu na ya-oroni mafunge funge na kuyalhaha, mira kusanyani ngano he ghala gho."³¹Halafu Yesu ekavaguya mfano mhali. ekaba, "Udilao wa mbinguni ufanane na mbeyu ya haradali ambayo mhe ekuidori na kuilha he mbuva ku-u. ³²Mbeyu ya kwa hakika ni gitutukutaho mihatu kabuna he bustani, ukwa mhatu, kiasi ite madeghe ya ana yelita na kukwa vishasha he matambi ku-u.³³Ekavabaya mfano mhali wa. "Udilao wa mbinguni ni sa chachu hu idoriwe ni mlage na kuikwari he vipimo vikai he unga hadi viumuke.³⁴Kayo makabuna Yesu eya-yoe he umati kwa mifano. Na bila mifano teyoe nchochose hakini. ³⁵Ya yeekwae ite chihejije kuyowe kutahoya mlotezi chimuru kulijanya, too areba, "Nneghubula m-o gho he mifano. Nineyo mburi jihejijwe kufiswa tangu misingi ya idi."³⁶Halafu Yesu ekavaro makutano na kuso ang'a. Vahini ku-u vekamsoya na kuba, "Tufafanu-iye mfano wamagughu ya hembuva. ³⁷"Yesu ekavajibu na kuba, "Elhae mbeyu kulho ni M-inyi wa Adamu. ³⁸Mbuva ni ulimwengu; na mbeyu kulho, ya ni vainyi va udilao. Magughu ni va-inyi va hu mkusa, na mnkuru ejilhae ni ibilisi. ³⁹Na uluki ni mwisho wa ulimwengu, na valuki ni malaika.⁴⁰Sa hucho magughu cho yetutwa hawe na kulhahawe mwalha, ka nicho inekwa mwisho wa ulimwengu. ⁴¹M-inyi wa Adamu enesugha malaika ku-u, na kututa kuli he udilao ku-u mburi jose jisababishe makusa na hu vebo-i yesiye. ⁴²venevabibi vakabuna he tanuru la mwalha, ambaho henekwa na kuzo na kusaga ma-iki. ⁴³Niho vahe velo haki veneng'ara sa ka-aze he Udilao wa Aba kini. Ka elo malama na akoie.⁴⁴Udilao wa mbinguni ni sa hazina ifisiwe he mbuva. Mhe ekaiaho na kuifisa. He kinyemi ku-u ekaso kudi vikabuna e-elo navyo, na kuiwe mbuva. ⁴⁵Kahali, udilao wa mbinguni ni sa mhe ebo-i biashara edaa lulu ilo samani. ⁴⁶Ata areiaho hu ilo samani, ekaso ekadi kila kigi e-elo nacho na kuiwe.⁴⁷Udilao wa mbinguni ni sa nyavu iata za he bahari, na ite ituta viumbe vya kila aina. ⁴⁸Ire-hu vavuvi vekahuru ufukweni. Halafu vekazokodi di vekaumbika vigi kikulho za he vikolhe, mira visilo samani vikabibiwe uda.⁴⁹Inekwa sa to he mwisho wa idi. Malaika venelita na kuvatenga vahe vakusa kuli he velo haki. ⁵⁰Na kuvabibi za jhe tanuru ya mwalha, ambaho henekwa na maombolezo na kusaga ma-iki.⁵¹mwa-aile mburi kabuna ya? Vahini vekamjibu , "Ee." ⁵²Halafu Yesu ekavaba, "Kila mzagonda aakwa-a mhini he udilao efanane ne mzalo minda eguu kuli he hazina ku-u na vigi viku-a na vya kae. ⁵³Irekwa Yesu arefi mifano mikabuna ka, ekahaka hodi ata.⁵⁴Halafu Yesu ekahe he mkoa ku-u na ekavahinisha vahe he sinagogi. matokeo ku-u ni ite vekakwa na lundolo na kuba, "Ni le ya mhe epatie viugho ya na miujiza yaa? ⁵⁵Mhe ya sihu m-inyi wakwe seremala? Mariamu siu lage ku-u? Na vabahu ku-u sio Yakobo, Yusufu, Simoni ne Yuda? ⁵⁶Na va wau ku-u tulo navo i-i hakanu? Basi mhe ya eyaguye le ya makabuna?".⁵⁷Ekavasanuija. mira Yesu ekavaba, "Mlotezi tekosa kukwa na heshima mira hakini na he idi kini. ⁵⁸Na teze muru kuboi miujiza mikumure kwa ite teve-elo na imani na-u.

Chapter 14

¹Kwa wakati ka, Herode ekako mburi ana ya Yesu.. ²Ekavaba vanyamalo ku-u, "Ya ni Yohana Mbatizaji afufuka kuli ha vegae. Kwato nguvu ya jiata nau.³Kwa ite Herode eem-darae Yohana ekam-oro na kum-bibi gerezani kwaite Herodia, mlage wakwe Filipo kaka ku-u. ⁴Kwa ite Yohana em-baye, Si halali kumdori u kukwa mlage ku-u. ⁵"Herode esemga-a mira ekavaogoha vahe kwa sababu Vemwahoe Yohana ite ni Mlotezi.⁶Mira he iaze lo eahoiwe Herode lirehe m-bora wa kwe herode ekacheza hasihasi ya vahe na kumlhamuija Herode. ⁷He kujibu ya eka ahidi kwa kiapo ite enem-o chochose cho eneombeja.⁸Baada ya kushauriwa ni lage kini, ekaba, "Nigerie i-i he ikombe m-a wa Yohana Mbatizaji." ⁹Dilao ekwakwa na masikitiko kwa ka maombi ya m-bora, mira kwa ajili ya kiapo ku-u, Kwa mburi ya vakabuna vee-ata he ku-a viaghu hawe na u eka-amuru ite idumuwe iboike.¹⁰Ekasugha Yohana agerawe kuli he gereza ¹¹ili apa-awe m-a ku-u na kikagerawe ana ya isinia na ekaowe mbora na ekamti-iya mame ku-u. ¹²Halafu vahini ku-u vekalita kuudori hu msa na kuza ujika, baada yaya vekaso mum-baya Yesu.¹³Ne Yesu areko ya, ekahema mwenye hodi to ekakutu za he mashua ekaso hodi itengiwe. Too umati ureile ho eata, vekamdosa kwa masame kuli hemwang'a. ¹⁴Halafu Yesu ekalita mbele kini ekauaho umati mgiru. Ekava-ahoa mbazi na kuva-uti marukao kini.¹⁵Chamagheri chirehe, vahini vekamlitia na kuba, "Yaa ni hodi he jangwa, na iaze la taho. Vatawanyishe makutano ili vaso he vijiji vazewe viaghu kwa ajili kini.¹⁶Mira Yesu ekavaba, "Tevelo haja ya kuso are. Va-oni kune vi-aghu" ¹⁷Vekamba, "I-i tulo mikate mikoi na samaki nu bi." ¹⁸Yesu ekaba, "igerani hagho."¹⁹Halafu yesu ekauamuru umati kuzokdi di he mahako. Ekadori mikate mikoi na samaki nu. Ekawesia ana mbinguni, ekabariki na kupa-a mikate ekava-o vahini. Vahini vekavao umati. ²⁰Veka-a vakabuna na kuku. Halafu vekaviumbika vipande vikabuna vya viaghu na kuhuti viteju ikado na vinu. ²¹Hu ve-ae vekadiriwe ite vaagiru elfu koi bila kutara valage na vainyi.²²Mara we ekavaamuru vahini ku-u vabuu minda he mashua, too ekava-aghanya umati vaso kini. ²³Baada ya kuvaaghanyaumati kuso kini, ekakutu he lungori kutasa mwenye bi. ²⁴Mira iji mashua yee ata hasi na hasi ya bahari iku-kushwa kushwa kwa sababu ya mawimbi, kwaite nisa ya mbisho.²⁵He ki-ama cha zamu ya kahai Yesu ekavaba, ekudaha ana ya mai. ²⁶Too vahini ku-u varemwaho ekudaha ana he bahari, vekakwa na futo na kuba, "Ni mzuka," na kuguta kwa bughu. ²⁷Yesu ekavaba mara we, ekuba, "Ku-oni shwaho! ni ani! msiogohe."²⁸Petro ekamjibu na kuba, "Dilao, kai ni ari, niamuru nilita nilita ata ana he ma-i." ²⁹Yesu ekaba, "Lita." Kwato Petro ekali za he mashua na ekadaha ana ya ma-i kuso hakwe Yesu. ³⁰Mira Petro areaho mawimbi, ekaogoha sana, na kuanza kuzama, di, ekase kwa sauti na kuba, "Dilao, niokoe!"³¹Upesi Yesu ekanyoosha mheregha ku-u ekamka-a Petro, na kum-baya, "Ari ulo imani gitutu, Kwa ahoni ukasa futo?" ³²Niho Yesu ne Petro vekabuu he mashua, Sa ikaro kuvuma. ³³Vahini he mashua vekamtogola Yesu na kuba, "Kweri ari ni M-inyi wa Kiumbi."³⁴Na vareheja kutaho, vekahe he idi la Genesareti. ³⁵Na vahe he ieneo hu varem-ile Yesu, Vekasugha ujumbe kila hodi ja kakera na kugera kila emrukao. ³⁶Vekamsihi ite vamuru kudoa ipindo la gomae ku-u, na vakumure vemdoie veka-utiwe.

Chapter 15

¹Niho Mafarisayo na vaandishi vekalita hakwe Yesu kuli Yerusalemu. Na kuba, ²Kwa ahoni vahini veoni mapokeo ya vazee? Kwaite teve-onti mihereghabkini veku-a viaghu." ³Yesu ekavajibu na kuvabaya, "Kune __kwa ahoni m-oni sheria ya Dilao kwa ajili ya mapokeo kaghu?⁴Kwaite Kiumbi e-baye, 'Mheshimu aba ke ne lage ke; na 'Eneyo ukusa he he aba ku-u ne lage ku-u, kweri enega.' ⁵Mira kune mwaba, 'Ka enem-ba aba kini ne lage kini, "kila msaada ambao esepata kuli hagho iji ni zawadi kuli ha kiumbi," ⁶"Mhe ka telo haja ya kumheshimu aba ku-u. Kwa namna ya mwa-aioni mburi ya Kiumbi kwa ajili ya mapokeo kaghu.⁷Kune vanafiki, nee kikulho kai Isaya ere loteza hakaghu ekaba, ⁸"Vahe ya veniheshimu ani kwa mi-o kini, mira swaho kini iata uda na ani. ⁹Venitasa bule, kwaite vehiniza mafundisho ya maagizo ya vahe.¹⁰Niho ekavase makutano na kuvabaya, Nikoni na muile__ ¹¹Tehelo kigi chibuu he m-o wa mhe na kum-boi najisi. Mira, hu chili he m-o, ya nicho chim-bo-i mhe kukwa najisi.¹²Niho vahini vekamsoa na kuyo ne Yesu, "He!, ureile mafarisayo vareako hu mburi vaa sanuiwa?" ¹³Yesu ekavajibu na kuba, "Kila mmea ambao Aba gho wa mbinguni teulhae uneng'ofulwa. ¹⁴Varoni venye, ka viongozi vipofu. Kai mhe kipofu enemuerekeja kipofu m-aro, vakabuna vanu venelhu he ishimo."¹⁵Petro ekajibu na kum-ba Yesu, " Tubaye mfano ya hakanu, ¹⁶Yesu ekajibu, "Hata kune bado nem-iliwe? ¹⁷Kune temuaho ite chiso he m-o chitaho he maso na kuso he choo?¹⁸Mira vigi vikabuna vili he m-o vili za he swaho. nivyo vigi vimbutu mhe unajisi. ¹⁹Kwaite he swaho heli mawazo makusa , kuga-a, uzinzi, uasherati, ugwalo ushuhuda wa mambeza, na kuolhu. ²⁰Kajo nijo mburi jim-butu mhe unajisi. Mira ku-a bila ku-onti miheregha tekum-bo-i mhe kukwa najisi."²¹Niho Yesu ekahali hodi too na ekakutenga na kuso hodi ja miang'a ya Tiro na sidoni. ²²Wesia ekalita mlage Mkanani kuli bwa-aka Ekabirikira ekuba, Nikoe mbazi, Dilao, M-inyi wakwe Daudi; m-bora gho enyamarishishwa ni m'pepo." ²³Mira Yesu temlandule mburi. Vahini ku-u vekalita vekamsihi, vekuba, "Mka-a aso ku-u, kwaite etumaya kilondo."²⁴Yesu ekavalandula na kuba, Si sughaiwe he mhe wowose mira he ma-alu elahae ya minda ya Israel." ²⁵Mira ekalita na kukodeka mbele ku-u, ekuba, "Dilao nilha-ari." ²⁶Ekalandula na kuba, "Si kikulho kudori vi-aghu vya va-inyi na kuyabibia madie,"²⁷Ekaba, "Eee" Dilao, hata to madie magitutu e-a viaghu vilhu he meza ya Dilao kini." ²⁸Niho Yesu ekalandula na kuba "Mlage, imani ke ni giru. Na ibo-ike hake sa cho udumu." Na m-bora ku-u ekakwa a-utiwe he wakati ka.²⁹Yesu ekahaka hodi too na kuso sina na bahari ya galilaya. Halafu ekaso ana he ngori na kuzokodi are. ³⁰Ikundi igiru likamlitia. Na kumgeria viwete, vipofu,mabubu, virema na vahali vangi, ee varukao. Vekavake he masame yakwe Yesu na ekavauti. ³¹Na ka umati ukakwa lundolo vareaho mabubu vekuyo, na virema vekuboiwe vazime, viwete vekudaha, na vipofu vekuaho. Vekamtogola Kiumbi wa Israeli.³²Yesu ekavase vahini ku-u na kuba, "Na-ava ahoya mbazi umati, kwaite vaakwa na ani kwa ma-aze makai bila ku-a kigi chochose. Sikava aghanye vaso hakini bila ku-a, vasee zimia kwalhi." ³³Vahini ku-u vekam-ba, "Nile tumuru kupata mikate ya kutosha ilai ngweza kukuti umati mgiru too? ³⁴Yesu ekavaba, "Mlo mikate mime?" Vekaba, "Saba, na samaki gitutu ngere." ³⁵Yesu ekava amuru umati uzokodi di.³⁶Ekaidori hu mikate saba na samaki, na baada ya kushukuru, ekaipa-a na kuva-o vahini. Vahini vekava-o umati. ³⁷Vahe vakabuna veka-a na kutosha. Na veka umbika vipande vishighale vya viaghu vihindi hindi, vikahu viteju saba. ³⁸Vakabuna ve ae vee-ata vaagiru elfu hai bila valage na va-inyi. ³⁹Halafu Yesu ekauaghanya umati vaso kini na ekabuu za he mashua na kuso hodi ja Magadani.

Chapter 16

¹Mafarisayo na masadukayo vekamlitia na kumghesha Yesu avaaije ishara ili ana. ²Mira Yesu akavalandula na kuvaba itekai ni chamagheri mtaba ite hali ya hewa ni kulho, kwaite ianga libayu.³Na chalhenu mtaba 'Hali ya hewa si kulho kwa ite ianga libayu na majumbi yaghubika ianga ikabuna.' Muilie kulag'honi miahoikike ya ianga, Mira tem-muru kulag'honi ishara ja nyakati. ⁴Kizazi kikusa na cha uzinzi chidaa ishara, mira tehelo ishara yoyose chineowe, sa hu ya kwe Yona. Halafu Yesu ekavaro na ekaso ku-u.⁵Vahini vekalita kwa bwa wa kanu, mira vekwae vaazi kudori mikate. ⁶Yesu ekavaba " Muwesi-ishishe na mukwa makini na vikusa vya mafarisayona masadukayo." ⁷vahini vekahojiana vo kwa vo na kuba. "Ni kwaite tetudorie mikate." ⁸Yesu ekaile ka na kuba Kune ml;o imani ja gitutu, kwa ahoni mwafanyanya na kuyoiyana kune kwa kune na kuba ite kwa ite temdorie mikate?⁹He bado tem-iliye neri temhulha hu mikate mikoi he vahe elfu koi, na viteju vime vyo mtutie? ¹⁰Kana mikate saba na vahe elfu hai, na ni viteju vime mdorie?¹¹Ikwaemo hata temuelewa ite nikwae siyo na kune ja mikate? Hinani na lag'honini na chachu ya mafarisayo." ¹²Halafu vekaile ite te-ekuvabaya mburi ja kulang'honi na mikate ilo chachu, mira kulang'honi na mahinizi ya mafarisayo na masadukayo.¹³Too Yesu arehe hodi ja Kaisaria ya Filipi, ekavalhasu vahini ku-u, ekuba, "Vahe veba ite M-inyi wa Mhe niji?" ¹⁴Vekaba ,"Vahali veba ite ni Yohana Mbatizaji; vahali, Eliya; na vahali, Yeremia, kana muwe wa valotezi. ¹⁵Ekavaba, kune muba ani ni ji? ¹⁶Ekalandula, Simoni Petro ekaba, "Ari ni Kristo M-inyi wa Kiumbi eata swaho"¹⁷Yesu ekalandula, "Keba ari, Simoni Bar Yona, Kwaite sako na nihena tevikughubulie ya, mira Aba gho eata mbinguni. ¹⁸Na ani nikubaya ite ari ni Petro, na ana ya isaheru ya ninelikwa ikanisa gho. Maluhige ya kujimu teikalishinde.¹⁹Nineku-o ari funguo ja udilao wa mbinguni. Chochose unechilhatia duniani chinekwa cha lhatiwe mbinguni, na chochose unechilhaya duniani chinelhaiwa mbinguni. ²⁰"Halafu Yesu ekavaamuru vahini vasimbaye mhe wowose ite nee-u Kristo.²¹Kuvokia ka iaze Yesu ekavoka kuvaba vahini ite ni lazima aso Yerusalemu, kusumirijwa kwa mburi kumure he miheregha ya vazee na vagiru va makuhani na vaandishi, kuga-awe na kufufuka iaze la kakai. ²²Halafu Petro ekamdori Yesu kakera na kumjoghoya , kwa kumba, "Mburi ya na ikwa uda na ari, Dilao, ya lisilianye hake. ²³Mira Yesu ekageuka na kum-ba Ptro, "kirii mzungure gho shetani! Ari u kizingiti hagho, kwaite tuilie mburi ya Kiumbi, mira mburi ja vanadamu."²⁴Halafu Yesu ekavaba vahina ku-u, "Kai mhe wowose ekudumu kunidosa ani, ni lazima akukane mwenye, audori msalaba ku-u, na anidose. ²⁵Kwa ite edumuishe kuokoa maisha ku-u eneyalahati, na kwa wowose elahati maisha ku-u kwa mburi gho eneyaokoa. ²⁶He! ni faida mina enepata mhe ekupata dunia kabuna mira ekalahati maisha kuu? He Ni kigi mina enegu mhe he kubadirisha na maisha ku-u?²⁷Kwa ite M-inyi wakwe Adamu enelita he utukufu wakwe Aba ku-u na malaika ku-u. Nau enemriha kila mhe kuwesia na miboire ku-u. ²⁸Kweri nimubaya helo vahali ve-umaye i-i tevekae gali kuga mpaka ho venemuahoya m-inyi wa Adamu ekulita he Udilao ku-u.

Chapter 17

¹Ma-aze sita baadaye Yesu ekavadori hawe Petro ne Yohana ne Yakobo ne Yohana m-bahu ku-u, na ekavadori mpaka ana helungori lugiru vo venye. ²Ekabadirishwa mbele kini. Vubasa ku-u uka-aaku sa ka-aze, na gomae ku-u jika ahoika jiakuisha jiangaa sa nuru.³Wesia, to vekalianya Musa ne Eliya vekuyo nau. ⁴Petro ekalandula na kum-baya Yesu, "Dilao, ni kikulho hakanu nne kukwa hodi i-i. Kai udumu, ninekwa i-i viba-anda vukai- Kawe kake, na kawe kakwe Musa, na kawe kakwe Eliya."⁵Too ekuyo, wesia ijunde liaku likavabutu kijui, na wesia, ikaliajanya sauti kuli he ijunde, ikuba, "Ya ni M-inyi nidumuye niagizwe ni-u. Mkoni u." ⁶Vahina vareko to, vekalhu kifudifudina vekaogoha sha. ⁷Halafu Yesu Yesu ekalita ekavadoa na kuba, " kani wala msiohe." ⁸Navo vekaka-a vubasa kini ana mira tevezeaho mhe mira Yesu bi mwenye bi.⁹Na atavekudimi kuli he ngori, Yesu ekavasugha, akaba, "Msigu mburi ya maono ya mpaka M-Inyi wakwe Adamu ho ekunefufukakuli he vegae." ¹⁰Vahina ku-u vekamlhasu, vekuba, "Ni kwa ahoni vaandishi vekuba ite Eliya enelita ini?¹¹Yesu ekalandula na kuba, "Eliya enelita kweri na enekiriti mburi kabuna. ¹²Mira nimubayani kune, Eliya alita pere, Mira tevem-iliye. badala ku-u, vekamboiya mburi jo vedumuye vo. Na ka ndicho M-inyi wa Adamu enesurumijwa he miheregha kini. ¹³Niho vahina vekaile ite ekwae ekuyo mburi ja kwe Yohana Mbatizaji.¹⁴Varehe he umati wa vahe, mhe muwe ekamsoya, ekama magoti mbele ku-u, na kum-baya, ¹⁵"Dilao, mkoe mbazi m-inyi gho, kwaite elo kifafa na kunyamarika sha. Kwaite kagi kakumure elhu he mwalha kana he ma-i. ¹⁶Ne-emgerie he vahina ke, mira tevemuru kum-uti.¹⁷Yesu ekalandula ekuba, "Kune kizazi chisiamini na chionike, ninehema na kune mpaka ami? Ninegumirijana na kune hadi ami? Mgera i-i hagho." ¹⁸Yesu ekamjoghoa, na m'pepo likamli. M-bwange ekautiwe kuvokia saa hu.¹⁹Halafu Vahina vekamlitia Yesu kwa siri na kumlhasu, "kwa ahoni tetumuruye kumuuguluti"? ²⁰Yesu ekavaba, "Kwamburi ya imani kaghu gitutu. Kweri nimubaya, Kai mnekwa na imani hata gitutu sa m'puluzi ya mbeyu ya haradali, mnemuru kulubaya lungori ya, bale kuli i-i uso twai, nau unebale na tehekalo na kigi chochose chinekwasika hakaghu. ²¹(Daraija: mburi ya "Mira, mbari ya ya m'pepo teimuruika kuli, ila kwa kutasa na kulhati" teyeahoika he nakala kulho ja kae).²²Too vereata Galilaya, Yesu ekavabaya Vahina ku-u, "M-inyi wa Adamu enebutuwe he miheregha ya vahe. ²³Na venemga-a, na i-aze la kakai enefufuka." Vahina vekahuzunika kweri.²⁴Navo vaehe kapernaumu, Vahe vedara kodi ya nusu shekeli vekamsoya Petro na kuba, " He mhinizi kaghu erihaa kodi nusu ya shekeli?" ²⁵Ekaba, "Eee" mira Ptro arebuu za ya minda, Yesu ekayo ne Petro ini na kuiba , " Ufanyanya ahoni Simoni? Vadilao va dunia, vedoria kodi kana ushuru kulile? Hehu vevatawa kuli he vagalho?²⁶Na too Petro areyo, "kuli he vagalho" Yesu ekam-baya. Kwato vetawaliwa vaaka awe he kuriha. ²⁷Mira tusevabo-i vedara ushuru vekabo-i ukusa, so baharini, bibi ndoano, na umdori hu samaki enelita wa bosi. Baada ya kughubula m-o ku-u, uneya ata shekeli we. Idori na uvao vedara ushuru kwa ajili gho na ari.

Chapter 18

¹Muda wa ka aka vahina vekalita he Yesu na kum-baya, "Ni ji emgiru he udilao wa mbinguni?" ²Yesu ekamse m-inyi mgitutu, ekamke hasihasi kini, ³na kuyo, "Kweri nimubaya, mkusavoteka na kukwa sa va-inyi vagitutu temkamuru kubuu he udilao wa Kiumbi.⁴Kwato wowose ekudimirijija sa m-inyi mgitutu, mhe ka ni mgiru he udilao wa mbinguni. ⁵Wowose emdoria m-inyi mgitutu kwa ilhe gho enidoria ani. ⁶Mira wowose eneroija muwe he vagitutu ya veniamini kubo-i ukusa,inekwa ni kikulho he mhe ka kuoroiwa isaheru igiru la kushaghia lika-orowe he waka ku-u, na kuzabutuwe hasi hasi he bahari.⁷Si ile hajenye kwaite he wakati wa wakusanuijwa! Kwaite tehelo budi kwa nyakati ka kulita, mira si ile haku-u he mhe ka kwaite nyakati ka ji nelita kwa mburi ku-u. ⁸Kai mhereghake kana kusame ke ukuro usanuiwe, upa-a na uze-ubibi uda na ari. Ni kikulho sha hake kubuu he uzime wa ukukwa tulo mheregha, kutaho kubibiwe he mwalha wa ma-aze kabuna ilai ulo miheregha mikabuna kana masame makabuna.⁹Kai i-ila ke likukusa uboi makusa, ligu na ulibibi uda na ari. Ni kikulho shahake ari kubuu he uzime na i-ila iwe, kutaho kubibiwe he mwalha wa maaze makabuna ilai ulo ma-ila makabuna.¹⁰Wesia ite mse-emnyagaha muwe wa vagitutu ya. Kwaite nimubaya ite mbinguni helo malaika kini ma-aze makabuna veku-uwesia vubasa vywa Aba gho eata mbinguni. ¹¹(Daraisha: Mburi jiahoika sa mstari wa11, "Kwa ite M-inyi wakwe Adamu e-elitie kuokoa hu chee lahae" teyeahoike he nakala kulho ja kae).¹²Mufanyanya kiahoni? Kai mhe elo ma-alu igana iwe, na iwe likalaha, he teka-aro hu mirongo kenda na kenda ya he ngori na kuso kuzadaaija iwe lilahae? ¹³Na ekura liaho, kweri nimubayani, enelilhamuiwa kutaho hu mirongo kenda na kenda esilahae. ¹⁴Kwato oto, sicho kudumuwe ni Aba kaghu wa mbinguni ite muwe wa vagitutu ya aangamie.¹⁵Kai mbahu ke ekukuboia ukusa, so, kam-aije cho to ho mtahoane kune na u ekukwa mwenye bi. ¹⁶Mira kai tekusikija, mdori m-bahu muwe kana vanu hawe na ari, Kwaite kwa mi-o ya mashahidi vanu kana vakai kila mburi ineilika.¹⁷Na kai ekulhi kumuko, libaiyani ikanisa mburi ka, kai ekulhi tooto kuliko ikanisa, basi na nakwa sa mhe wa mataifa na mzadara ushuru.¹⁸Kweri nimubaya, chochose hu mnechilhati duniani na mbinguni chinelhatiwe. Na chochose mnechilha duniani na mbinguni kinelhawe. ¹⁹Ka hali ni mubaya ite kai vahe vanu he kune vera-kubaliana he mburi yoyose duniani vekulitasa, kalo Aba gho wa mbinguni enelibo-i. ²⁰Kwaite vanu kana vakai vekuku-umbika hawe kwa ilhe gho, ani ninekwa hasihasi kini.²¹Kahali Petro ekalita na kumbaya Yesu, "Dilao, ni kagi kame mbahu gho ekuniboia ukusa ani nimvoteshe? Hata kagi saba?" ²²Yesu ekam-baya, "Sikubaya kagi saba, mira hata kagi mirogo saba kwa kagi saba.²³Kwa mburi ka udilao wa mbinguni utotie na dilao fulani edumuye kusahihisha hesabu kuli he mnyamalo ku-u. ²⁴Arevoka kusahihisha hesabu, mnyamalo muwe ekagerawe haku-u ambaye ekumdai talanta elfu ikado. ²⁵Kwa ite te-elo kwalhi hali ya kulhanuija, dilao ku-u ekasugha adiwe, mlage ku-u hawe na va-inyi ku-u na kila kigi elonacho, na mariho yabo-ike.²⁶Kwato Mnyamalo ekalhu,ekama magoti mbele ku-u, ekuba, 'Dilao, ukwa na m'porere hawe na ani, ninekulhanu kila kigi. ²⁷Kwato dilao wa hu mnyamalo, kwaite aahinkawe shaa ni mbazi, ekamlhamaya na kumvotesha ideni ka.²⁸Mira mnyamalo hu areka na kumheya muwe he va nyamalo va aro, ekumdai denari igana. Ekamhuru, ekamdaranya waka, na kumbaya, 'Nilhanu hu cho nikudai," ²⁹Mira hu mnyamalo m-aro ekalhu na kumsembereja, ekuba, 'Ukwa na m'polele ani nnekuriha.'³⁰Mira hu mnyamalo wa bosi ekalhi. Badala ku-u, ekaso na kum-bibi gerezani, mpaka ho eneriha hucho emdai. ³¹Na vare aho vanyamalo va-aro hu chilijanya. Veka hiriwe swaho,. Vekalita na kum-baya dilao kini chilijanye.³²Niho hu dilao wa mnyamalo hu ekamse, na kum-baya, 'Ari mnyamalo mkusa, neekuvoteshe ari ideni gho ikabuna kwaite we tenisemba sha. ³³He tweedumuiwe kukwa na mbazi he mnyamalo m-aro, sa ani cho nikukoe mbazi ari?³⁴Dilao ku-u ekasanuiwa na kum-oti he hu vanyamarisha mpaka ho eneriha kiasi kikabuna cho edaiwa. ³⁵Ka ndicho Aba gho wa mbinguni enemubo-ia, kai kila muwe kaghu tekamvoteshe mbahu ku-u kuli he swaho kaghu.

Chapter 19

¹Ilianye too Yesu arefi mburi ka, ekahaka Galilaya, na kuso mhakani ha Yudea kara ya mharaza waJordani. ²Umati mgiru ukamdosa, na ekava-uti are.³Mafarisayo vekamlitia, vekamghesha, vekam-baya, "He ni halali he mhe kumro mlage ku-u kwa mburi yoyose?" ⁴Yesu eka landula na kuba, "temsomie , ite ka evaumbiye bosi evaumbiye muagiru na mlage?⁵Na kahali ekaba, 'Kwato mwagiru enemro aba ku-u ne lage kini na veneungana na mlage ku-u, navo vanu venekwa msa muwe? Kwato si vanu wa, mira msa muwe. ⁶Kwato, hu echiunganishe Kiumbi, Mhe wowose asee vitanija.⁷Vekambaya, Iji kwa ahoni Musa eetubaye kugu hati ya talaka na kumro?" ⁸Ekavabya, "Kwa ukuji kaghu wa swahoMusa eevaroe muro valage kaghu, Mira kuvokia bosi techekwae to. ⁹Nimmubaya, ite wowose enemro mlage, mira kwa mburi ya uzinzi, na ekamdori mhali, ezini. Na mwagiru enemdori mlage eroiwe aazini."¹⁰Vahina vekam-ba Yesu, "Kai ndicho chikwae he mwagiru na mlage ku-u, si kikulho kudori." ¹¹Mira Yesu ekavaba, "Si kila mhe enemuru kudoria mahinizo ya, mira ni he hu bi weruhusiwe kuyadoria. ¹²Kwa ite helo matowasi veahoiwe kuvokia he maso ja lage kini. Na tooto helo matowashi vekubo-iye matowashi kwa mburi ya udilao wa mbinguni. Emuruye kudoria mahinizi ya na ayadorie."¹³Halafu ekageriwa vainyi vaghere vagitutu ili avakee miheregha ana kini na kutasa, mira vahina ku-u vekavajoghoya. ¹⁴Mira ayesu ekaba, "Varoni va-inyi vagitutu, neri msivalhiije kulita hagho, Kwa ite udilao wa mbinguni ni wa vahe sa vo. ¹⁵Na-u ekake miheregha ku-u ana kini, na halafu ekahaka too.¹⁶Wesia mhe muwe ekalitahakwe yesu na kuba, "Mhinizi, ni kigi mina kikulho cho nidumuwe kubo-i nesa niowe uzime wa miaze mikabuna?" ¹⁷Yesu ekam-ba, "Kwa ahoni unilhasu ni kigi mina kikulho" Helo muwe bi emkulho, mira kai ukudumu kuowe uzime, dara sheria ja Kiumbi.¹⁸Hu mhe ekamlhasu , "ni sheria mina?" yesu ekaba, "Usiga-a, Usizini, usigwa, usiyo mambeza, ¹⁹vavoteke aba ke ne lage ke, na mdumu mhe wasina sa cho ukudumu mwenye.²⁰Mhe hu ekam-ba, "Mburi kabuna ka nijidaraye. Nishighaje ahoni? ²¹"Yesu ekam-ba, "Kai ukudumu kukwa mkamirifu, So, uzedi ulo navyo, na uvao vahuye, niho unekwa na hazina mbinguni. halafu ulita unidose. ²²"Mira m-bwange hu areko to Yesu cho em-baye, ekahaka kwa vuhuye, Kwaite ne mhe elo mari kumure.²³Yesu ekavaba vahina ku-u, "kweri nimubaya, ni kukumure he mhe mzuri kubuu he udilao wambini. ²⁴Kahali nimubaya, ni rahisihe ngamia kutaho he itundu la singano, kutaho mhe mzuri kubuu he udilao wa Kiumbi.²⁵Vahina vareko to, vekakwa na lundolo lugiru na kuba, "Ni jika eneokoka?" ²⁶Yesu ekavawesia na kuba, "He vahe ka telimuruika, mira he Kiumbi makabuna yemuruika." Halafu Petro ekalandula na kum-baya, ²⁷"Wesia, twa-ari vikabuna na kukukaetiana na ari. Ni kigi mina cho tunezapata?"²⁸Yesu ekavabaya, "Kweri nimubaya, ka ekaetiane na ani, he kuahowe kusha wakati M-inyi wa Adam ekune zokodi he kikire cha utukufu mu-u, hata kune mnezokodi ana ya vikire ikado na vinu vya enzi, kuvapa-aya makabila ikado na manu ya Israel.²⁹Kila muwe kaghu eroye minda, kaka, wau, aba, lage, va-inyi, kana mbuva kwa mburi ya ilhe gho, enedoriya kagi igana na kuupala uzime wa milele. ³⁰Mira vakumure eva bosi waijiji, venekwa va mwisho, na veata mwisho venekwa va bosi.

Chapter 20

¹Kwa ite udilao wa mbinguni utotie ne elo mbuva, ekae chalhenu na mapema nesa ake vanyamalo he mbuva ku-u ya mizabibu. ²Baada ya kukwa va kudumuijana na vanyamalo dinari we kwa kutwa, ekavasugha kuso he mbuva ku-u ya mizabibu.³Ekeso wa baada ya masaa makai to na eka-aho vanyamalo vahali vekukwa ve-umaye bila nyamalo he kihoja. ⁴Ekavaba, 'na kune, soni he mbuva ya mizabibu, na chochose cha halali ninemu-o. 'Kwato vekaso kubo-i nyamalo.⁵Ekaso wa baada ya masaa sita na kahali he saa kenda, na ekabo-i to-oto. ⁶Kagi kahali wa he saa ikado na we, ekaso na kuvahelha vahe vahali ve umaye i-i tevelo nyamalo, Ekavaba, "Kwa ahoni mu-umaye i-i bila nyamaloyoyose i-aze izime? ⁷Vekamba, kwaite tehelo mhe wowose etuajirie. Ekavaba, 'Na kune muso he mbuva ya mizabibu.'⁸Wakati wa chamagheri urehe, mzalo mbuva ya mizabibu ekam-ba hu evaumaya, 'Vase vanyamalo na uvalhanu mishahara kini, kwa kuvoka na wa bosi mwisho hadi wa bosi.' ⁹Varelita hu veajiriwe saa ikado na we, kila muwe kini ekadoria dinari. ¹⁰Varelita vanyamalo va bosi, vekafanyanya ite venedoria chitahoe, mira vekadoria navo kila muwe dinari we kila mhe.¹¹Baada ya kudoria mariho kini, Vekamnung'unikia mzalo mbuva. ¹²Vekaba, "Ya vanyamalo va mwisho vetumia muda mghere kubo-i nyamalo, mira uva-aghaghatie na nne, nne tututie mijigho kwa iaze izime na kulhaha na iru-u.'¹³Mira mzalo mbuva ekalandula na kuba he muwe kini, "msaho, sibo-iye mburi kusa. He! tetwedumuijane na ani kwa dinari we? ¹⁴Doria hu cha halali kaghu na uso ke. Ni kinyemi gho kuva-o ya vanyamalo veajiriwe mwisho chiaghae na ari.¹⁵He! si haki gho kubo-i hu cho nidumu he mari gho? Kana i-ila ke ni ikusa kwaite ani ni mkulho? ¹⁶Kwato wa mwisho enekwa wa bosi na bosi enekwa mwisho.¹⁷Yesu eekukutu kuso Yerusalem, ekavadori vahina ku-uikado na vanu kakera, na kwalhi ekavaba, ¹⁸"Wesia tutaso Yerusalemu, ne M-inyi wakwe Adamu enebutuwe he miheregha ya vagiru va kirurumo na vaandishi. Vene mpa-aya kuga ¹⁹na venemgu he vahe va mataifa ili vamdhihaki, kumchapa na kumsulumija. Mira he i-aze la kakai enefufuka."²⁰Halafu lage wa vainyi vakwe Zebedayo ekalita hakwe Yesu na va-inyi ku-u. Ekama mamuro mbele ku-u na kumwombeja kigikuli haku-u. ²¹Yesu ekamba, "Udumu ahoni?" Ekamba, "Sugha ite ya va-inyi gho vanu vazokodi, muwe mheregha ke wa kuume na muwe mheregha ke wa kumoso he udilao ke."²²Mira Yesu ekalandula na kuba, "Tuilie cho udumutye. He! unemuru kuchiwahaya kikombe ambacho ninechiwahaya?" vekam-ba, "Tumuru." ²³Ekavaba, "Kikombe gho kweri mnechiwahaya. Mira kuzokodi mheregha gho wa kuume na mheregha gho wa kumososi mburi gho kumuo, mira ni he hu veesaghurwe na kukeiwa ni Aba gho." ²⁴Vahina vahali ikado vareko ka, vekahiriwe swaho sana ni hu vabahu vanu.²⁵Mira Yesu ekavase na kuvabaya, "Mreile ite vatawala va mataifa veva nenekereja, na vagiru kini veboiya mamlaka ana kini. ²⁶Mira isikwa to hakagu. Baada ku-u, wowose edumu kukwa mgiru hakaghu ni lazima akwa mzasughawe kaghu. ²⁷Na enekwa wa bosi he vakaghu lazima akwa mzasughawe kaghu. ²⁸Sa hucho m-inyi wakwe Adamu telitie kunyamarikiwa, mira kunyamarika, na kugu uzime ku-u kukwa ukombo ha vakumure."²⁹Too vekuli Yeriko, umati mgiru ukamdosa. ³⁰Na vekava-aho vipofu vanu vezokodie kakera ya barabara. Vareako ite Yesu ekuta taho, Vekama kilondo na kuba, "Dilao, M-inyi wakwe Daudi, utukoe mbazi." ³¹Mira umati ukavajoghoya, na kuvaba ta-ani. Hata to, vo vekama kilondo na kuba, "Dilao, m-inyi wakwe Daudi, tukoe mbazi.³²Halafu Yesu eka-uma na kuvalhasu, "Mdumu nimubo-ie ahoni?" ³³vekam-ba, "Dilao ite maila kanu yaghubulwe." ³⁴Iji Yesu ekukwa adarawe ni mbazi, ekayadoa ma-ila kini, wa too, vekadoria uzime wakuaho na vekamdosa.

Chapter 21

¹Yesu na vahina ku-u vekahe sina na Jerusalemu na vekaso mpaka Bethfage, he lungori mizeituni, halafu Yesu ekavasugha vahina ku-u vanu, ²ekavabaya, "Soni he kijiji chidosa, na kagi kawe mneheya m'punda ioroiwe too, na m-inyi na hara ku-u. jigeni na kujigera hawe. ³kai mhe wowose ekumubaya chochose kwa ka, mneba, 'Dilao ejidumu,' na mhe ka kagi kawe enemuro mlita hawe najo.⁴Mburi ya ilianye ni hu iyoiwe kutahoya he mlotezi lazima litimijwe. Ekavaba , ⁵Vabani vabora Sayuni, wesia, dilao ke elita hakaghu, mnenekeri na ekutue m'punda, na hara ya kiagiru, na hara gitutu.⁶Halafu vahina veka-ka na kuzabo-i sacho Yesu evasigire. ⁷Vekagera m'punda na hara, na kuke gomae kini ana kini, nau Yesu ekazokodi too. ⁸Vakumure he mkusanyiko veka nagha gomae kini kwalhi, na vahali vekate matambi kuli he mihatu naku nagha he barabara.⁹Umati umka-eye Yesu ukama kilondo,vekuba, "Hosana he m-inyi wakwe Daudi! Ni keba elita kwa ilhe la Dilao. Hosana ana sha!" ¹⁰Yesu arehe Yerusalemu, mwang'a mzime ukaituka na kuba, "Ya ni ji? ¹¹"Umati ukalandula, "ya ni Yesu Mlotezi, kuli Nazareti ya Galilaya."¹²Halafu Yesu ekabuu he ihekalu la Kiumbi. Ekavauguluti gana vakabuna ve-ekuwe na kudi he ihekalu. Na ekabidula meza ja vevunja hera na vikire vya vyazadi sua. ¹³Ekavaba , "hegondiwe, "Minda gho inesewe minda ya kirurumo, mira kune mwaibo-i m'panga ya vagwalo." ¹⁴Halafu vipofu navilema vekamlitia he ihekalu, nau ekava-uti.¹⁵Mira vagiru va kirurumo, na vaandishi vareaho, maajabu yo ebo-iye, na vareko va-inyi vekuma kilondo he ihekalu na kuba, "Hosana he M-inyi wakwe Daudi." Vekadarewe ni malhaha. ¹⁶Vekambaya, "Ukoe ka chiyowe niya vahe?" Yesu ekavaba, "Eee! Mira temnaraa soma, 'kuli he mi-o ya va-inyi na va-inyi wagitutu vegosiwe, mlo sifa kamiri?" ¹⁷Halafu Yesu ekavaro na kuso gana ya mwang'a he Bethania na kugosha are.¹⁸Chalheni ekukwa ekirii he mwang'a, ekakwa elo kela. ¹⁹Eka aho mtini kakera ya barabara, Ekaudosa, mira teahoe kigi ana ku-u, mira mahako bi. Ekaubaya, "Use-ezakwa na matunda hake kahaliwa." Na kagi ka mtini ukanyuluka.²⁰Vahina vare aho, vekashangaa na kuba, "Chikwaemo mtini uwanyaluka kagi kawe?" ²¹Yesu ekalandula na kuvabaya, "Kweri ni mubaya, kai mnekwa na imani isilo futofuto, temkabo-i hucho chibo-ike he hu mtini to. Mira mneubaya hata hu lungori, Udoriwe na uzebibiwe baharini, na inebo-ika. ²²Chochose cho mnetasa he kirurumo, ilai mkuamini, mnedoria."²³Yesu areahe hekaluni, vagiru va kirurumo na vazee va vahe vekamlitia too ekuhiniza na kumlhasu, "Ni kwa mburi ya kweji ubo-i mburi ya? Na niji ekuoe mamlaka ya?" ²⁴Yesu ekalandula na kuvabaya, "Na ani kahali nimulhasu iswali iwe. Kai mkunibaya, na ani wato-oto ninemubaya ni kwa mburi ya mina nibo-i mburi ya.²⁵Ubatijo wa Yohana- ulie le, mbinguni kana ha vahe? " Vekalhasuana venye, Vekuba, tukuba, twaraaba , ulie mbinguni,venetuba , kwa ahoni temu-muaminiye? ²⁶Mira twara-aba , ulie he vahe, tuogoha makutano, kwaite vakabuna vemwaho Yohana sa mlotezi." ²⁷Halafu vekamlandula Yesu na kuba, "Tetuiliye," Ekava baya naho, "Neri ani sikamubaye ni kwa mburi mina nibo-i mburi ya.²⁸Mira mfanyanya ahoni? Mhe elo va-inyi vanu, Ekaso he muwe na kumbaya, 'M-inyi gho, so urebo-i nyamalo he mbuva ya mizabibu ²⁹wai. M-inyi ekalandula na kubasikaso,' baadaye ekabadirisha fanyanyi ku-u ekaso. ³⁰Na hu mhe ekaso he m-inyi wa kanu na kuyo kigi wa hu-uhu. M-nyi ekaba, 'Nineso dilao', mira tesoe.³¹Ni mhama he va-inyi vanu ebo-iye chidumuwe ni aba kini? Vekaba, "M-inyi wa bosi." Yesu ekavaba, "Kweri nimubayani. Vezadara ushuru na makahaba venebuu he udilao wa Kiumbi venemuka-eya msinabuu. ³²Kwa ite Yohana eelitie hakaghu kwa kwalhi ya isikomborike, mira temu-muaminiye. Na kune mreza-aho ka likubo-ika, temze muru kuvoteka ili baadaye mumuamini.³³Sikijani mfano mhali. He-elo mhe, mhe elo mbuva kiru. Ekalha mizabibu, ekake lwigo, ekabo-ina chombo cha ku-ulea divai, ekakwa na mnara wa valinzi, na ekalikodisha he vatunza zabibu. Halafu ekaso he idi ihali. ³⁴He uluki wa mizabibu urehe sina, ekavasugha vanyamalo vaghere he vazakuru va mizabibu kudori mizabibu ku-u.³⁵Mira vazakuru va mizabibu vekavadori vanyamalo ku-u, Vekam-ma muwe, vekamga-a mhali, na vekam-ma muwe kwa masaheru, ³⁶Kwa kagi kahali, Mwenye ekavasugha vanyamalo vahali, vakumure kutaho hu va bosi, mira vazakuru va mizabibu vekavabo-i to-oto. ³⁷Baada ya ata dilao hu ekamsugha hakini m-inyi ku-u, ekuba, "Venemheshimu m-inyi gho."³⁸Mira vazkuru mizabibu varemuaho mbwange huye, vekaba-yana, "Ya ni u mpaji. Litani, tumga-a na tudori upaji. ³⁹Kwato vekamdori, vekam-bibi kana ya mbuva ya mizabibu na kumga-a.⁴⁰He mzalo mbuva ya mizabibu ekunelita, enevasamo vazakuru va mizabibu?" ⁴¹Vekam-ba, "Enevaoni ka vahe vakusa kwa kwalhi ya ukai sha, na halafu enei-kodisha mbuva ya mizabibu he vazakuru vahali va mizabibu, vahe vene-lhanu kwa mburi ya mizabibu ikune-aasi.⁴²Yesu ekavaba, "Temsomie he magondo, 'Isaheru lilhiiwe ni vekwa, laakwa isaheru igiru la msingi. Ya lee-lie he Dilao, na ligera lundolo he ma-ila kanu?⁴³Kwato nimubaya, Udilao wa kiumbi unedoriwe kuli hakaghu na kuowe taifa linewesia matunda ku-u. ⁴⁴Wowose enelhu ana he isaheru ka enepuika vibesubesu. Mira he wowose linemlhuiya, linemshagha.⁴⁵Vagiru va kirurumo na mafarisayo vareko mifano ku-u, veka-aho veyoiwa vo. ⁴⁶Mira kila varedumu kuka-a mheregha ana, vekakoya bughu makutano. kwa ite vahe vekumuwesia sa mlotezi.

Chapter 22

¹Yesu ekayo navo kahali kwa mifano, ekuba, ²Udilao wa mbinguni utotie na dilao eandae kinyemi cha m-inyi ku-u kudori. ³Ekavasugha vanyamalo ku-u kuvakaribisha vee rarikwe kulita he kinyemi cha harusi, mira tevelitie.⁴Dilao ekavasu wa vanyamalo vahali, ekuba. Vabayani vakabuna verarikwe, Wesiani, na-andaa via-ghu. Churu na harangho kulho jaa-chinjwa, na mburi kabuna jaita kikulho, Litani he kinyemi cha harusi."⁵Mira vahe ka teve-daraishe mburi ja kurarika ku-u. Vahali vekaso he mbuva kini, na vahali vekakirii he hodi kini ja biashara. ⁶Vahali vekavajoghoya vanyamalo va dilao na kuvabutu susune na kuvaga-a. ⁷Mira dilao ekasanuiwa. Ekasugha ijeshi ku-u, ekava ga-a hu vega-ae na kuuteketeza mwang'a kini kwa mwalha.⁸Halafu ekavabaya vanyamalo ku-u., Harusi iata tayari, mira verarikwe tevestahili, ⁹Kwato soni he makutano ya kwalhi giru, vararikeni vahe vakumure kwa kila chimuruika valita he kinyemi cha harusi." ¹⁰Vanyamalo vekaso he kwa giru na kuvakaribisha vahe vovose veva-ahoye, vakulho na vakusa. Kwato lukumbi lwa harusi lukahu vagalho.¹¹Mira dilao arebuu kuvawesia vagalho, ekamuaho mhe muwe teoroye gomae ja harusi. ¹²Dilao ekamlhasu, 'M-aro, umurue kimomo kuhe i-i minda tulo gomae ja harusi?' Na ka mhe telandule kigi chochose.¹³Niho dilao ekavabaya vanyamalo ku-u, "M-oroni mhe ya miheregha na masame na mze mbibi ga-hana he kidughu, are ambaho henekwa na kuzo na kushagha ma-iki. ¹⁴Kwa ite vahe vangi vesewe, mira veteuliwe ni vaghere."¹⁵Niho Mafarisayo vekahaka na kufanyanya cho venemdara Yesu he mburi ku-u mwenye. ¹⁶Niho vekavasugha vahini kini hawe na Maherode. Na vekam-ba Yesu, "Mhinizi, tureile ite ari u mhe wa kweri, na ite uhiniza chidumuwe ni Kiumbi he ukweri. Tuwesia maoghe ya mhe mhali na tuaija upendeleo he vahe. ¹⁷Kwato tubaiye, ufanyanya ahoni? He ni kikulho kisheria kulhanu kodi hakwe Kaisari kana hai?"¹⁸Yesu eeiliye ukusa kini, "Kwa ahoni mnighesha, kune vanafiki? ¹⁹Niaijani hera yitumika kulhanu kodi." Niho Vekamgeria Dinari.²⁰Yesu ekavalhasu, "Vubasa na ilhe ya ni vya kweji?" ²¹Vekalandula, "Vyakwe Kaisari." Niho Yesu ekavabaya, "M-oni Kaisari vigi vikwae viu-u na vya Kiumbi m-oni Kiumbi." ²²Vareako to vekakwa nalundolo. Halafu vekamro na kuso kini.²³²⁴I-aze ka Masadukayo vahali vekalita he Yesu, hu vebaa ite tehelo ufufuo wa vegae. Vekamlhasu, vekuba, "Mhinizi, Musa e-ebae, kai mhe egae bila kusa m-inyi, mbahu ku-u na amrithika mlage na amsaije m-inyi kwa ajili ya m-bahu ku-u.²⁵Veeata vabahu saba. Wa bosi ekadori na halafu ekaga tenasa va-inyi. Ekamroya mlage m-bahu ku-u. ²⁶Halafu Mbahu ku-u wa kanu nau nau ekabo-i to-oto, halafu hu wa kakai, ikakwato mpaka hu wa saba. ²⁷Baada ya kuboi to vakabuna, hu mlage nau ekaga. ²⁸Iji he ufufuo ka mlage enekwa niwa kweji he vabahu ka saba? Kwaite vakabuna vemdorie.²⁹Mira Yesu ekavalandula na kuvaba, "Mkose, kwaite tem-iliye magondo neri nguvu ja Kiumbi. ³⁰Kwaite he ufufuo, vahe tevedori neri kudoriwe. Mira vahe vekwa sa malaika are mbinguni.³¹Mira kwa ufufuo wa vegae, temze soma hu cho Kiumbi e-echiyoe hakaghu, ekuba, ³²Ani ni kiumbi wa kwe Ibrahimu, Kiumbi wakwe isaka, na Kiumbi wakwe Yakobo? Kiumbi si kiumbi wa vegae, mira ni kiumbi wa vahe ve hema." ³³Too ikusanyiko lireko ya, vekamawe lundolo ni mahini ku-u.³⁴Mira mafarisayo vareko ite Yesu avata-aija Masadukayo, Vekakututana venye hawe. ³⁵muwe kini, ekukwa ni mhe wa sheria, Ekamlhasu mburi kwa kumghesha. ³⁶Mhinizi, ni amri hama egiru kuktaho kabuna he sheria?"³⁷Yesu ekalandula, "Udumuwe, umdumu Dilao kwa swaho ke kabuna, kwa roho ke kabuna, na kwa akiri ke kabuna. ³⁸Ya ni u amri mgiru na ya bosi³⁹Na yakanu itotie na ka- Udumuwe kumdumu jirani ke sa cho ukudumu mwenye. ⁴⁰Sheria kabuna na valotezi vetegemea amri ya nu."⁴¹na Mafarisayo veecheri vekututie hawe, Yesu ekavalhsu iswali. Ekuba, ⁴²"He ! mufafanya ahoni ana ya Kristo? Ye ni M-inyi wa kweji?" Navo vekam-landula, "Ni m-inyiwakwe Daudi.⁴³Yesu ekavalandula, "Ni kwa namna mina Daudi He Roho emse ⁴⁴Dilao gho, "Zoko he mhegha gho wa kuume, mpaka hodi ninevabo-i vankru ke vakewe di he masame ke."?"⁴⁵Kai Daudi emse Kristo "Dilao," ni mburi mina enekwa m-inyi ku-u?" ⁴⁶Tehelo emuruye kumlandula mburi hali wa, na tehelo egheshije kahali kumlhasu maswali mahali tangu ka i-aze na kuendelea.

Chapter 23

¹Baadaye ekayo na umati wa vahe na vahina ku-u, Ekaba, ²"Vaandishi na mafarisayo vezokodia kikire cha kwe Musa. ³Kwato chochose cho vevadumu kuboi, bo-ini ilai mkuvachunguza. Mira msedori mibo-ire kini, kwaite vo veyo mburi vesijibo-i.⁴Kweri, vo veoro mimaru iyahi ambayo ni mikumure kuiti-i , na halafu vevatwisha vahe hevituro kini. mira vo venye teveshweghija neri kisatu kuti-i. ⁵Miboire kini mikabuna, Veyabo-i ili vawesi-iwe ni vahe. Kwa ite vo vepanua masanduku kini na kuyaongeja ugiru wa mapindo ya gomae kini.⁶Vo vedumue kuzokodi hodi ha kifahari he vinyemi na he vikire vya heshima za he masinagogi, ⁷na kuholuwe kwa heshima are he maeneo ya kihoja , na kuswe "Mhini wa vahe.⁸mira kune temdumuwe kusewe "Vahinizi", Kwaite mlo mhinizi muwe na kune vakabuna mu vabahu. ⁹Msimse mhe wowose i-i duniani ite aba kaghu, kwaite mlo Aba Muwe bi, nau eata mbinguni. ¹⁰Neri msi sewe 'vahinizi,' kwaite mlo mhinizi muwe bi hu Kristo.¹¹Mira hu emgiru hakaghu enekwa mnyamalo kaghu. ¹²Wowose enekukuturu enedimiriwe. na wowose ekudimirija nau enekuturuwe.¹³Mira ole kaghu vaandishi na mafarisayo, vanafiki! Mvalhatia vahe udilao wa mbinguni. na kune tem-muru kuza-ubuu, na temdumuija vebuu kubo-i to. ¹⁴(Daraisha: msitari wa 14 teuahoika he nakala kulho ja kae. nakala hali jiongeja mtarari wa 12. mtarari wa 14 "Ole kaghu vaandishi na mafarisayo vanafiki! Kwa ite mvaghuju va jane") ¹⁵Ole kaghu vaandishi na mafarisayo, vanafiki! mtaho cha oju ya bahari na kuhe kumbo-i mhe muwe aamini huyo mhiniza, na ekukwa sa kune, mbo-i kagi kanu M-inyi wa jehanamu sa kune venye mkwae.¹⁶Ole kaghu viongozi vipofu, kune mbao, wowose eapa he hekalu, sikigi. Mira eapa he dhahabu ya hekalu, aorowe ni kiapo ku-u. ¹⁷Kune vipofu vapumbavu, kihama ni kigiru kutaho kihali, dhahabu kana hekalu ka likeye wakfu dhahabu ya Kiumbi.¹⁸Na wowose eapa he madhabahu, si kigi. Mira eapa kwa sadaka iata ana ku-u, aaorowe ni kiapo ku-u. ¹⁹Kune vipofu,kihama ni kigiru kutaho kihali, sadaka kana madhabahu niu ike wakfu sadaka jiguwe he Kiumbi.²⁰Kwato, ka eapa he madhabahu eapa he ka na kwa vigi vikabuna viata ana ku-u. ²¹Na eapa he hekalu, eapa he ka na kwa heka ezoko za ku-u. ²²Na eapa he mbingu, eapa he kikire cha enzi cha Kiumbi na he hu ezokodie ana ku-u.²³Ole kaghu, vaandishi na Mafarisayo, vanafiki! kwa ite mriha zaka kwa bizali, mnaanaa na mchicha, mira mro mburi giru ya sheria-haki, rehema, na imani. Mira ya mdumuwe mkwa mwayabo-i, na si kuyaro mahali neri temyabo-i. ²⁴Kune viongozi vipofu, kune mchuja kanyongolo kagitutu mira mghuju ngamia!²⁵Ole kaghu, vaandishi na Mafarisayo, vanafiki! kwa ite m-onti gahana ya vikombe na gahana ya sahani, mira za he-hue uzulumisho na kubeni kiasi. ²⁶Kune Mafarisayo vipofu, ontini ini za ya kikombe na za ya sahani, nesa bwa wa gana naho ukwa uakue.²⁷Ole kaghu vaandishi na mafarisayo, vanafiki! kwa ite mtotie na makaburi yelhomiwe chokaa, kwa gahana yeahoika makulho, mira kwa za yehue mafwara ya vegae na kigi chikandane. ²⁸Kwato oto, nakune kwa gahana muahoika mlo haki he vahe, mira kwa za unafiki na ukusa.²⁹Ole kaghu vaandishi na mafarisayo, vanafiki! kwa ite mkwa makaburi ya valotezi na kuyapamba makaburi ya velo haki. ³⁰Kune mwaba, kai twe-ete hema he ma-aze ya aba kanu, tweteseekwa twaashiriki hawe navo kusu sako ja valotezi. ³¹Kwato mukushuhudia venye ite kune ni va-inyi va ka vevaga-aye valotezi.³²Hata kune mheja kuhuti hodi hestahili makusa ya aba kaghu, ³³Kune boome, va-inyi va vipiribao, kwa mburi mina mnehepa hukumu ya jehanamu?³⁴Kwa to, wesia, nivasugha hakaghu valotezi, vahe velo viugho, na vaandishi. Vahali kini mnevaga-a na kuvasulumija. Na vahali mnevachapa are za hemasinagogi kaghu na kuvauguluti kuli hemwang'a muwe mpaka mhali. ³⁵Chinelijanya ni kuba ana kaghu henelijanya sako kabuna ja velo haki jisuiwe duniani, kuvokia sako yakwe Habili elo haki mpaka he sako yakwe zakaria m-inyi wakwe Barakia, mum-ga-aye hasi ya hatakatifu na madhabahu. ³⁶Kweri, nimubayani, mburi ya yose jinechipata kizazi ya.³⁷Yerusalemu, Yerusalemu, ari uvaga-a valotezi na kuvama masaheru hu vesughawe hake! kagi kame navatuta va-inyi ke hawe sa hucho nkweno eshushutija vusio ku-u di he mbawa ku-u mira ukalhi. ³⁸Wesia, minda ke ishighale njenye. ³⁹Na ani nikubaya, kuvokia waijiji na kuendelea tukaeniaho, mpaka ukuneyo, "Keba ka elita kwailhe la Dilao."

Chapter 24

¹Yesu ekali hekaluni na kuso ku-u. Vahina ku-u vekamsoya na kum-aija minda ya hekalu. ²Mira ekavalandula, "He, tumuaho mburi kabuna ya? Kweri namubaya, tehelo isaheru lineshighala ana ya ihali bila kupuwe.³Na arehema he Lungori lwa Mizeituni, vahina ku-u vekamdosa venye na kuba, "Tubaye, mburi ya jinelianya ami? Ni kigi mina chinekwa dalili ya kulita ke na mwisho wa dunia?" ⁴Yesu ekalandula na kuvabaya, "mukwa chonjo ite mhe asee-mta. ⁵Kwaite vakumure venelita kwa ilhe gho. Veneba, 'Ani nihu Kristo', na venevata vakumure.⁶Mneko nkondo na mburi ja nkondo. Wesiani msee kwa na futofuto, kwaite buri ya jinelijanya bi; mira hu hu mwisho unekwa teunahe. ⁷Kwaite itaifa lineka kukwe na itaifa ihali, na udilao kukwe na udilao. He nekwa na kela na kuzingizika kwa ardhi hodi hakumure. ⁸Mira mburi ka kabuna nija bosi bi he uchungu wa kusa.⁹niho venevagu kwa masulumijo na kuvaga-a. Mnesanuiwa ni mataifa makabuna kwa mburi yailhe gho. ¹⁰Niho vakumure vekuhiri na kusalitiana na venesanuiana vo kwa vo. ¹¹Valotezi vakumure va mambeza venelijanya na kuvata vakumure.¹²Kwaite makusa eneongejika, udumuisho wa vakumure unesaru, ¹³Mira enesumirija mpaka mwisho, eneokolwa. ¹⁴Ya Injili ya udilao inehubiriwa he idi izime sa ushuhuda he mataifa makabuna. Na niho hu mwisho unehe.¹⁵Kwato mkuneaho malha ya ku-oni, liyoiwe ni mlotezi Daanieli la-auma hodi hatakafu [esoma na ile], ¹⁶niho veata Yuda vauguluye mangori. ¹⁷Na hu eata ana he mi-a ya minda asidimi dori kigi chochose kuli za ya minda ke, ¹⁸nahu eata he mbuva asikirii kudori gomae ku-u.¹⁹Mira ole kini velo va-inyi na hu vegosija he ma-aze ka. ²⁰Tasani ite kugugulu kaghu kusikwa he sa, kana i-aze la sabato. ²¹Kwa ite henekwa na dhiki giru,teyenaralijanya kuvoka kuumbwa kwa ulimwengu mpaka wa-i, na neri teikalijanya wa. ²²Kai ma-aze te-ete fupishwa, tehelo esemuru kuokoka. Mira kwa mburi ya vesaghurwe, ma-aze ka enefuhijwa.²³Halafu kai mhe wowose enemuba 'Wesia, Kristo eata i-i! kana, 'Kristo eata twai " msimuamini mburi ka. ²⁴Kwa ite Makristo va mambeza na valotezi va mambeza venelita na kuaija ishara giru na maajabu, kwa mburi ya kulahatianya, kai cheku-muruika hata vesaghurwe. ²⁵Wesiani, naa-mubaya mburi jisina lijanya.²⁶Kwato, kai venemubaya, "Kristo eata jangwani,' msieso are jangwani. Kana, 'Wesiani, eata za he minda,' msiamini mburi ka. ²⁷Sa radi cho imurika kulia mashariki na kumurika mpaka magharibi, nicho chinekwa hekulita he M-inyi wakwe Adamu. ²⁸Hohose uata mzoga, are niho tai jikusanyika.²⁹Mira baada ya dhiki giru ja maa-ze hu, I-aze line butuwe kidughu, Mlhihe teukagu mwangaza ku-u, ntondwe jinelhu kuli ana, na nguvu ja mbinguni jinesingiza.³⁰Niho ishara ja m-inyi wakwe Adamu ineahoika ana, na makabilamakabuna ya dunia yeneomboleza. Venemwaho M-inyi wakwe Adamu ekulita he majunde ya ana kwa nguvu ya utukufu mgiru. ³¹Enevasugha malaikaku-u ya tarumbeta, navo venevatuta hawe vasaghurwa ku-ukuli bwa hai ja dunia, kuli mwisho muwe wa mbingu mpaka mhali.³²Hinani isomo kuli he mtini. Too bi itambi likushuka na kugu mahako, mraile ite kiangazi kiata sina. ³³Kwato iji, mkuneaho mburi ya kabuna, mdumuwe kuile ite aahe sina, eata sina na luhige.³⁴Kweri nimubaya, kizazi ya techikataho, mpaka mburi kabuna ya jinekwa ja lijanya. ³⁵Mbingu na di jinetaho, mira mburi ho tejikataho neri.³⁶Mira mburi ya i-aze hu na saa tehelo mhe eiliye, neri malaika va mbinguni, neri M-inyi, mira Aba mwenye u.³⁷Sa cho che kwae he ma-aze ya kwe Nuhu, Nicho chinekwa kulita he M-inyi wa Adamu. ³⁸Kwaite he ma-aze ka gharika vahe ve-eku-a na kuwaha, vekudori na kudoriwe mpaka hu i-aze nuhu ekabuu he safina, ³⁹Na teve-iliye kigi chochose mpaka gharika irehe na kuvati-ianya vakabuna- nicho inerakwa kulita kwa M-inyi wakwe Adamu.⁴⁰Niho vahe vanu venekwa hembuva- muwe edoriwe, na muwe erowe mzungure. ⁴¹Valage vanu venekwa veshagha hawe- muwe enedoriwe, na muwe eshighala. ⁴²Kwato mukwa ma-ila kwaite tem-iliye i-aze mina yo enelita Dilao kaghu.⁴³Mira m-ile ite, Kai dilao elo minda nanga eiliye ni saa me mgwalo enelita, eseehema maila na teseero minda ku-u kuvamiwa. ⁴⁴Kwato mdumuwe kuhema tayari, kwaite M-inyi wa Adamu enelita he saa msii-la-aye.⁴⁵Kwato niji e mwaminifu, mzasughawe elo akiri, Hu dilao ku-u em-o madaraka ana ya veata he minda ku-u, nesa ava-o viaghu he muda u ye? ⁴⁶Keba na mhe ka, enehelhawe ni dilao ku-u enemheya ekubo-i to wakati ekulita. ⁴⁷Kweri nimubaya ite dilao enemke ana ya kila kigi eki ku-u.⁴⁸Mira kai Mzasughawa mkusa ekuyo he swaho ku-u, 'Dilao gho aacheri,' ⁴⁹na ekavoka kuvama vanyamalo ku-u, na eka-a na kuengeli va kuwaha, ⁵⁰Dilao wa mzasughawa ka ekulita he ma-aze esi-iliye, na he saa esi-iliye. ⁵¹Dilao ku-u enemte vihindi vinu na kumke he nafasi we sa vanafiki, ambaho henekwa na kizoi na kushagha ma-iki.

Chapter 25

¹Niho udilao wa mbinguni utotijwa na na vabora ikado vedorie vijari kini na kuhaka kuso kumdoria dilao wa harusi. ²Vakoi he vo nee vapumbavu na vakoi vahali ne vaerevu. ³Vabora vapumbavu varedori vijari kini, tevedoria malhoma yoyose. ⁴Mira vabora vaerevu vekadori vikolhe vilo malhoma na vijari kini.⁵Iji too dilao wa harusi arelheeti kuhe, vakabuna veka darawe ni lu-ireno na kugosha. ⁶Mira wakati wa ki-ama kigirusha hekakwa na kilondo, 'Wesia, dilao wa harusi! Lini kahana mzemdoria.'⁷Niho hu vabora veka-ka vakabuna na kukati vijari kini. ⁸Hu vapumbavu vekavaba hu vaerevu, 'Tukaka-yani malhoma maghere kwaite vijari kanu vita-ga. ⁹'Mira hu vaerevu vekavalandula na kuvaba, ' Kwaite teeka tutoshe kune na nne, badala ku-u sonihe vezadi mzewe kibwesu kwa ajili kaghu.¹⁰Too vareeso are kwa awe, Dilao wa harusi ekahe, na vabuna veeta tayari vekaso nau he kinyemi cha harusi, na luhige lukalhatiwe. ¹¹Baadae hu vabora vahali, navyo vekalita na kuba, 'Dilao, dilao, tu-lhae.' ¹²Mira ekalandula na kuba, 'kweri nimubaya, ani simuiliye.' ¹³Kwato wesiani, kwaite temiliye i-aze kana saa.¹⁴Kwa ite ni sa mhe edumue kuso he idi ihali. Ekavase vanyamalo ku-u na kuva-o uzuri ku-u. ¹⁵Muwe ekam-o talanta koi, mhali ekam-o nu, na mhali ekam-o we. kila muwe eka-owe ku-agha na cho emuru mwenye, na hu mhe eka ekabari na kuso. ¹⁶Too bi hu edorie talanta koi, ekaso kujikeija, na kujizalisha talanta hali ko-i.¹⁷Too-to hu edorie talanta nu, ekajizalisha hali nu. ¹⁸Mira mnyamalo edorie talanta we, ekaso ku-u, ekatu ishimo he mpulhe, na kuifisa hera ya dilao ku-u.¹⁹Na baada ya muda mueza, dilao wa vanyamalo ka ekakirii na kubo-i mahesabu kini. ²⁰Hu mnyamalo muwe edorie talanta koi, ekalita na talanta hali koi wa, ekaba Dilao, weni-oe talanta koi.' Wesia, naa-aho faida ya talanta hali koi. ²¹Dilao ku-u ekaba, 'Hongera, mnyamalo mkulho na mwaminifu! Waakwa mwaminifu! he vigi vigitutu. ninekuo ugiru he vigi gho vikumure. Buu he kinyemi cha dilao ke.'²²Mnyamalo edoriye talanta nu ekalita na kuba, 'Dilao, wenioe talanta nu. Wesia naa-aho faida ja talanta hali nu,' ²³Dilao ku-u ekam-ba, 'Hongera, mnyamalo mkulho na mwaminifu! Waakwa mwaminifu he vighere. Ninekuo ugiru ana he vigi vikumure. Buu he kinyemi cha Dilao ke.²⁴Baadaye mnyamalo hu edorie talanta we, ekalita na kuba, 'Dilao, nireile ite ari umhe mkai. Uchuma hodi usilhae, uluka hodi usinyunyije. ²⁵Ani nikaogoha, nikaso gho na kuimatu talanta ke he mpulhe, Wesia, yayo i-i nihu e-ke.²⁶Mira dilao ku-u ekalandula na kuba, "Ari mnyamalo mkusa na mzembe, we-eiliye ite nichuma hodi ambaho silhae na kuluka hodi nisi nyunyije. ²⁷Kwato wedumuiwe kuva-o hera gho vahe va benki, na nikukirii neseidori hu gho hawe na faida.²⁸Kwato mlani ka talanta na m-oni hu mnyamalo elo talanta ikado. ²⁹Hu mhe elo nacho, enesusuwe vvihali hata kwa kuowe vitahoye sha. Mira kwa wowose esilo na kigi enelawe. ³⁰Mbibini gana ka mnyamalo esiye, ambaho henekwa na kizoi na kushagha ma-iki.³¹Too M-inyi wakwe Adamu ekunelita he giru ku-, na malaika vakabuna nau, niho enezokodi he kikire cha cha utukufu. ³²Mataifa makabuna yenekututa mbele ku-u, nau ene kaka-anya vahe, sahucho mzemo cho e-kaka-anya ma-alu na afa. ³³Eneke ma-alu mheregha wa wa kuume, mira afa enejike mheregha wa kumoso.³⁴halafu dilao enevaba hu veata mheregha ku-u wa kuume, 'Litani, kune mbarikiwe ni Aba gho, upaleni udilao ukeiwe kwa ajili kaghu, kuvokia are misingi ya ulimwengu. ³⁵Kwa ite neelo na kela na mkani-o viaghu; nee mgalho mkanikaribisha; ³⁶See oroye gomae, mkani-oro gomae; Nee mrukao mkanilha-ari; nee oroiwe mkanilitia.³⁷Niho velo haki venemlandula na kum-baya, 'Dilao, ni ami tweekuahoye ulo kela,na tukakupasi? kana ulo kasu na tukaku-o mai? ³⁸Kana ni ami tukuahoye umgalho, tukakukaribisha? Na niami tukuahoye we mrukao, kana he ku-orowe, ³⁹na tukakulitia? ⁴⁰Ne dilao aevalandula na kuvabaya, 'Kweri nimubaya, cho m-boiye i-i he muwe wa vabahu gho vagitutu, mnibo-iye ani.⁴¹Niho enevabaya ka veata he mheregha ku-u wa kumoso, 'Hakani hagho, m-busuiwe, soni he mwalha wa milele ukeiwe kwa ajili ya shetani na malaika ku-u. ⁴²Kwaite neelo kela mira temnioe viaghu; Neelo kasu mira temzenio mai; ⁴³Nee mgalho mira temnikaribishe; See oroye mira temnio-oye gomae; neemrukao na neeta he kuorowe, mira temniwesie.⁴⁴Niho navo iji venemlandula na kuba, ' dilao, ni ami tukuahoye ulo kela, kana ulo kasu, kana umgalho, kana tulo gomae,kana umrukao, kana uoroiwe, na tetukuhudumie? ⁴⁵Halafu enevalandula na kuba, 'kwei nimubaya, hucho msibo-iye he muwe waya vagitutu, temnibo-iye ani. ⁴⁶Ya veneso he masurumizi ya milele mira velo haki he uzime wa milele."

Chapter 26

¹Too Yesu arefi kuyo mburi kabuna ka, ekavaba vahina ku-u, ²"Mreile ite baada ya ma-aze manu tunekwa na siku nkulu ya pasaka, na M-inyi wakuu Adamu eneguwe asurumijwe."³Baadae Vagiru va kirurumo na vazee va vahe vekahe hawe hodi edie mgiru wa kirurumo, Ekasewe Kayafa. ⁴Kwa hawe vekake njama ya kumdara Yesu kwa siri na kum-ga-a. ⁵Kwa ite veeyoe, "Isiboike wakati wa siku nkulu, nesa iseegera ghasia he vahe.⁶Too Yesu eata Bethania he minda ya Simoni mkoma, ata ⁷ekunyooshe he meza, mlage muwe ekamlitiya eeti-iye mnkebe wa alabasta weelo malhoma ya samani giru, na ekayasu he m-a wa ku-u. ⁸Mira vahina ku-u varezaaho ka mburi, vekasanuiwa na kuba, "Ni mburi mina ya hasara ya? ⁹Ya yesemuruwe kudiwe kwa kiasi kigiru na kuotiwe he vahuye."¹⁰Mira Yesu, ilai eiliye ya, ekavaba, "Kwa ahoni mumnyamarisha mlage ya? Kwaite aabo-i kigi kikulho hagho. ¹¹Vahuye mlo navo ma-aze kabuna, mira temka kwa hawe na ani daima.¹²Kwaite arekufuntu malhoma ana ya msa gho, ebo-ie to kwa ajili ya majiko gho. ¹³Kweri nimubaya, Hohose injili ya inehubiriwa he ulimwengu mzime, ya mburi eboiye ya mlage, nacho chinekwa chiyowe kwa kum-hulha."¹⁴Niho muwe wa hu ikado na vanu, esewe Yuda Iskariote, ekaso he vagiru va kirurumo ¹⁵na kuba, "Mnenio ahaoni nikumsaliti?" Vekampimia Yuda vipande mirongo mikai vya hera. ¹⁶Kuvokia muda ka ekadaa nafasi ya kumsaliti Yesu.¹⁷Hata i-aze la bosi isibutuiwe chachu, vahina vekamsoya Yesu na kuba, "Nile udumu tukuandae u-a viaghu vya pasaka?" ¹⁸Ekavaba, "Soni he mwang'a he mhe fulani na mumbaye, Mhinizi eba, "Muda gho wahe sina. ¹⁹Nineitimija Pasaka hawe na vahina gho he minda ke." Vahina vekabo-i sacho Yesu evabaye, na veka-andaa viaghu vya pasaka.²⁰Irehe chamagheri, ekazokodi ku-a viaghu hawe na hu vahina ikado na vanu. ²¹Ata vee ku-a viaghu, ekaba, "Kweri nimubaya ite muwe kaghu enenisaliti." vekazika ²²Vekadungurika na kila muwe ekavoka kumlhasu, "He, kweri siyo ani, Dilao?"²³Ekalandula, "Hu enebutu mheregha ku-u hawe na ani he ibakuri ni-u enenisaliti. ²⁴M-inyi wakwe Adamu enehaka, sacho egondiwe. Mira ole ku-u mhe ka enemsaliti M-inyi wa Adamu! Chesekwae kikulho he mhe ka nanga teahoiwe." ²⁵Yuda, hu anemsaliti ekaba, "He!, ni ani Rabi?" Yesu ekam-ba, "Uyoe mburi ka mwenye."²⁶Ata vekuuchera a viaghu, Yesu ekaudori mkate, ekaubariki, na ku-pa-a. Ekavao vahina ku-u ekuba, "Dorini, m-a. ya ni msa gho."²⁷Ekadori kikombe na kushukuru, ekava-o na kuba, "Wahani vakabuna he ya. ²⁸Kwaite ya ni sako ya iaghano gho, isuwe kwa mburi ya vakumure he msamaha wa makusa. ²⁹Mira nimubaya, sikawaha wa matuunda ya mzabibu ya, mpaka i-aze hu nikunewaha sha hawe na kune he udilao wakwe Aba gho.³⁰Vare-heja kuimba lwimbo, vekali kuso he lungori lwa mizaituni. ³¹Halafu Yesu ekavaba, "Kiama ya kune vakabuna mnekukonta kwa mburi gho, kwaite hegondiwe, Ninem-ma mzemo na ma-alu he ikundi enetawanyika. ³²Mira baada ya kufufuka gho, ninemuka eya kuso Galilaya.³³mira Petro ekavabaya, "Hata kai vakabuna venekulhi kwa mburi jinekukupata, ani sika kulhi." ³⁴Yesu ekalandula, "Kweri nikubaya, kiama ya too nkuruve isinazo, unenikana kagi kakai." ³⁵Petro ekam-ba, "Hata kai ye kunitara kuga na ari, sikakukane." Na vahina vahali vakabuna vekayo to-oto.³⁶Baadaye Yesu ekaso navo hodi hesewe, Gethsemane na ekavaba vahina ku-u, "Zokoni i-i too nikuso are na kutasa." ³⁷Ekavadori Petro na va-nyi vanu vakwe Zebedayo na ekavoka kudungurika na kuhiri swaho. ³⁸Halafu ekavaba, Swaho gho ihirisha, sina na kuga. Hemani i-i na mcherije hawe na ani."³⁹Ekaso kara habwesu, ekalhu kifudifudi, na kutasa. Ekuba, "Aba gho, kai chimuruika, kikombe ya kiniepuke. Isikwa sa cho ni dumu ani, Mira sa hucho udumu ari." ⁴⁰Ekavadosa vahina na ekaheya vaagosha lu-ireno, na kumbaya Petro, "Kwa ahoni tem-muruye kucherija na ani neri isaa iwe? ⁴¹Cherijani na kutasa nesa msibuu he maghesho. Swaho idumu, mira msha ni m-bovu.⁴²Ekaso ku-u kagi ka kanu na kutasa, ekaba, "Aba gho, kai mburi ya teimuruika kuepukika na lazima nikiwahae kikombe ya, cho udumu ari na chikwa. ⁴³Ekakirii wa ekavaheya vaagosha luireno, kwaite ma-ila kini ye kuyahi. ⁴⁴Halafu ekavaro wa ekaso ku-u,. Ekatasa kagi ka- kakai ekuyo mburi wa hu-uhu.⁴⁵Baadaye Yesu ekavasoya vahina ku-u na kuvabaya, "Mcherie gosha na kupumzika? Wesiani, saa yaahe, na M-inyi wakwe Adamu etasalitiwa he miheregha ya velo makusa. ⁴⁶Kani, tuhaka. Wesia, hu enenisaliti aahe sina."⁴⁷Too eekuchera yo, Yuida muwe va hu ikado na vanu, ekahe,. Vahe vakumure veelitiye nau vekuli he vagiru va kirurumo na vazee va vahe. Vekalita mahamba na maboi. ⁴⁸Kahali mhe edumuye kumsaliti Yesu eevaoe ishara, ekuba, "Hu ninem-ma Ibusu, niu ka. Mdarani."⁴⁹Upesi ka ekalita hakwe Yesu na kuba, "Nikuholu, Mhinizi!" na ekam-ma ibusu. ⁵⁰Yesu ekam-ba , "M-aro, libo-i hu likugerae," Niho vekalita, na kum-ku-utuia miheregha Yesu, na kumdara.⁵¹Wesia mhe muwe eata ne yesu, ekanyoosha mheregha ku-u, ekagu luhamba ku-u na kumte ilama ku-u. ⁵²Niho Yesu ekam-ba, kiriti luhamba ke to ho uluguye, Kwa ite vakabuna vetumia luhamba veneangamizjwa kwa luhamba. ⁵³Mfanyanya ite ite simuru kumse Aba gho, nau ekanisughaya majeshi zaidi ya ikado na manu ya malaika? ⁵⁴Mira iji mina magondo yamuru kutimijwa, Ya nicho chidumuwe kulijanaya.?⁵⁵Wakati ka Yesu ekaubaya umati, "He !Mlitie na mahamba na Viboi kunidara sa mgwalo? Kila i-aze nizokodi hekaluni nikuhiniza, na temnidaraye! ⁵⁶Mira kabuna ya yebo-ika nesa magondo ya valotezi yatimie." Niho vahina ku-u vekamro na ku-ugulu.⁵⁷Hu vemdaraye Yesu vekam-tii hakwe kayafa, Mgiru wa kirurumo, Hodi ambaho vaandishi na vazee veeku-umbike hawe. ⁵⁸Mira Petro ekamdosa mzungure kwa uda mpaka he ikole lwa mgiru wa Kirurumo. Ekabuu za na kuzokodi hawe na valinzi a-aho chinelijanya.⁵⁹Nesa vagiru va kirurumo na Baraza kabuna vekudaa ushahidi wa mongo he Yesu, Nesa vamuru kumga-a. ⁶⁰Hata kai veelijanye mashahidi vakumure, Mira tevepatiye sababu yoyose. Mira baadaye mashahidi vanu vekalijanya mbele ⁶¹na kuba, "Mhe ya eebaye, "Nimuru kulipu ihekalu la Kiumbi na kulikwa wa kwa ma-aze makai."⁶²Mgiru wa kirurumo ekauma na kumlhasu, "Tumuru kulandula? Ya vekuyop ahoni ana ke?" ⁶³Mira Yesu ekata-a chwi. Mgiru wa Kirurumo ekambaya, "Sa kiumbi cho ehemka, nakubaya utubaye, Kai ari ni Kristo, M-inyi wa Kiumbi" ⁶⁴Yesu ekalandula, "Ari mwenye waayo mburi ka. Mira nikubaya, kuvoka waijiji na kuso unemuaho M-inyi wakwe Adamu ezokodie mheregha wa kuume ulo nguvu, na ekulita he majunde ya mbinguni."⁶⁵Niho mgiru wa kirurumo ekararura gomae ku-u na kuba, "Aakufuru! He! tudumu ushahidi mhali wa ahoni? Wesia, Mwaako ekukufuru. ⁶⁶He! mufanyanya kiahoni? Vekalandula na kuba, "Estahili kigato."⁶⁷Halafu vekam-busuya mapae he vubasa na kum-ma mchapa nkundi, na kuchapa makofi kwa miheregha kini, ⁶⁸na kum-ba, "Tulotijie, ari Kristo. Niji ekuchapie?"⁶⁹Wakati ka Petro e-ezokodiye gana he ikole, na mnyamalo wa kilage emsoye na kumbaya, "Na ari weata hawe ne Yesu wa Galilaya." ⁷⁰Mira ekakana mbele kini vakabuna, ekuba, "Si-iliye kigi cho uyo."⁷¹Areso gana ya luhige, mnyamalo mhali wa kilage ekamuaho na kuvabaya veata ta, "Mhe ya nau eata hawe ne yesu wa nazareti" ⁷²Ekakana wa kwa kiapo, "Ani similiye mhe ya"⁷³Muda mfuhi baadaeye, hu vee=umaye sina, vekamsoya na kuyo ne petro, "Kwa uhakika na ari ure muwe kini, kwaite hata miyoire ke iaija. ⁷⁴Niho ekavoka kubusu na kuapa, "Ani similiye mhe ya," na wangu bi nkuruve ikazo. ⁷⁵Petro ekahulha mburi yoebaiwe ni Yesu, "I-i nkuruve isinazo unenikana kagi kakai."

Chapter 27

¹Muda wa chalhenu urehe, vagiruvakabuna va kirurumo na vbazee va vahe veka-a njama yakwe Yesu ili vam-ga-a. ²vekam-oro, vekamkaetija, na kumheti hakwe liwali Pilato.³Halafu too Yuda, hu emsalitiye, eka-aho ite Yesu a aheja kupa-aiwa, ekajuta na kukiriti vibesu mirongo mikai, vay hera he mgiru wa kirurumo na vazee, ⁴na ekaba, "Naabo-i ukusa kwa kuisaliti sako isilo na hatia." Mira vekalandula, "Itutara kiahoni nne? Yawesie mwenye. ⁵Halafu ekavibibi di hu vibesu vya hera he ihekalu, na kuhaka na kuso kwa kufufa mwenye.⁶Mgiru wa kirurumo ekavudori hu vubendo vywa hera na kuba, "Si halali kuike hera ya he hazina, kwaite ni gharama ya sako. ⁷"Vekayoijanya kwahawe na hera ikatumika kuweya mbuva ya mfinyanzi la kujikia vagalho. ⁸Kwaite ya mbuva ka yeekwaye ikusewe, "Mbuva ya sako" mpaka wa-i.⁹Halafu hu mburi ye yoiwe ni mlotezi Yeremia likatimia, kuba, "Vedorie vipande mirongo mikai va hera, gharama ikeiwe ni vahe va israel kwa ajili ku-u, ¹⁰na vekatumia kwa mbuva ya mfinyanzi, se Dilao cho enierekeje."¹¹Iji Yesu ekauma mbele ya liwali, ne liwali ekamlhasu, "He!ari ni dilao wa Vayahudi?" Yesu ekalandula, "Ari waayo to." ¹²Mira too areshitakiwa ni vagiru va kirurumona vazee, telandule kigi. ¹³Halafu Pilato ekambaya, "Tuyakoe mashitaka ke makabuna make"? ¹⁴Mira telandule neri mburi we, kwato liwali ekahuwe ni lundolo.¹⁵Iji he sikunkulu nee desturi yakwe liwali kumlamaya mza-orowe muwe enesaghurwa ni vahe. ¹⁶Wakati ka heelo na mzaorowe sugu ilhe ku-u Baraba.¹⁷Too varekwa vaatutana hawe, Pilato ekavalhasu, "Niji mdumu tumlhamaye kwa ajili kaghu? Baraba kana Yesu esewe Kristo?" ¹⁸Kwa ite e-eliye ite vaamdara kwa mburi ya chuki. ¹⁹Too ekuzokodi he kikire ku-u cha kupa-aya, mlage ku-u ekamsughaya mburi na kuba, "Usibo-i mburi yoyose he mhe ka esilo na hatia. Kwa ite naanyamarishwa sana mpaka wa-i he kuoshwa kwa sababu ku-u.²⁰Niho Vagiru va Kirurumo na vazee vekavashawishi makutano vamwombeje Baraba, ne Yesu aga-awe. ²¹Liwali ekavalhasu, "Ni mhama he ya vanu mdumu nimlhama hakaghu? Vekaba, "Baraba." ²²Pilato ekavabaya, "Nimsamo ahoni Yesu esewe Kristo"? Vakabuna vekalandula, "Msulubishe"²³Nau ekaba, "Kwani, ni ikosa mina ebo-iye?" Mira vekazika ma kilondo kwa sauti ya ana sha, "Msurumije." ²⁴Kwato too Pilato areaho temuru kubo-i chochose, mira badala ku-u vurugu jaanavoka, ekadori ma-i ekaonthimiheregha ku-u mbele ya umati, na kuba, "Ani silo hatia ana ya sako ya mhhe ya esilo hatia. Wesiani ya kune venye."²⁵Vahe vakabuna vekaba, "Sako ku-u ikwa ana kanu na va-inyi kanu." ²⁶Halafu ekamlhamaya Baraba hakini, mira ekam-ma mijeledi Yesu na kum-oti hakini kuso kumsurumija.²⁷Halafu askari va liwali vekamdori Yesu mpaka Praitorio na ikundi igiru la maaskari vakabuna vekamtutikia. ²⁸Vekam-gu goma ku-u na kum-oroija nkanzu ya rangi ibayu. ²⁹Halafu vekabo-i taji ya milhae na kuike ana he m-a ku-u, na vekamkea mwanzi he mheregha ku-u wa kuume. Vekakoma mamuro mbele ku-u na kumtera, vekuba, "Tukuholu, Dilao wa Vayahudi?³⁰Na vekambusuya mapae, na vekadori mwanzi vekam-ma he m-a. ³¹Too vekumtera, vekamgu nkanzu na kum-oroija gomae ku-u, na kum-kaetija kuso kumsurumija.³²Vareli gana, vekamwaho mhe kuli Krene ilhe ku-u Simeoni, vekamlazimisha kuso navo nesa auti-i msalaba ku-u. ³³Varehe hodi hesewe Golgotha, maana ku-u, "ieneo la ifwara la M-a." ³⁴Vekam-o siki ikwarianywe na nyongo awaha. Mira areigali, temuruye kuiwaha.³⁵Too vare msurumisha, veka kakaana gomae ku-u kwa kujimaya kura. ³⁶Na vekazokodi kumwesia, ³⁷Ana he m-a ku-u vekake malaho ku-u yekasomeka, "Ya ni Yesu, dilao wa vayahudi."³⁸Vanyang'anyi vanu veesulumijwe hawe na u, muwe bwa wa kuume ku-u na mhali wa kumoso. ³⁹Hu veekutaho vekam-bera, veku-kusha mi-a kini ⁴⁰na kuyo, "Ari we kudumu kulioni ihekalu na kulikwa he ma-aze makai, kuokoe mwenye! Kai u M-inyi wa Kiumbi, dimi di uli he msalaba.⁴¹He hali huhu vagiru va kirurumo vekuta mtera, hawe na vaandishi na vazee, na kuba, ⁴²Evaokoe vahali, mira temuru kukuokoa mwenye. U ni Dilao wa Vayahudi. Na adimi di kuli he msalaba, niho tunemwamini.⁴³Emwarire Kiumbi. Ro Kiumbi amwokoe iji kai edumu, kwaite eebaye, 'Ani ni M-inyi wa Kiumbi. ⁴⁴Na hu vanyang'anyi veesulubiwe hawe na u navo vekayo mburi ja kumtera.⁴⁵Vaijiji kuli saa sita heelo kidughu he idi ikabuna mpaka saa kenda. ⁴⁶Irehe saa kenda, Yesu ekazo kwa sauti giru, "Eloi, Eloi. lama thamakithan?" ekumaanisha, "Kiumbi gho, Kiumbi gho, kwa ahoni waaniro?" ⁴⁷Wakati ka vahali kini vee-umaye too vekako, vekaba, "Etamse Eliya."⁴⁸Upesi muwe kini ekaugulu kudori sifongo na kuihuti chakuwaha chinyera, ekaibutu he mhatu na kuibutu nesa awaha. ⁴⁹Naka veeshighale vekaba, "Mroni mwenye, roni tuaho ite Eliya enelita kumwokoa." ⁵⁰Halafu Yesu ekazo wa kwa sauti giru na kuigu swaho ku-u.⁵¹Wesia, Pazia la hekalu lika-ka-aika hodi hanu kuli ana mpaka di. Na idi likazingiza na miamba ikabasuka vihindihindi. ⁵²Makaburi ekalhaika, na misa ya vatakatifu vakumure vee-bodiye luireno vekafufuliwa. ⁵³Vekali he makaburi baada ya ufufuo kini, vekabuu mwang'a mtakatifu, na veka-ahoika he vakumure⁵⁴Basi hu akida nahu veekumuwesia Yesu veka-aho izingizo na mburi je kulijanya, vekahuwe ni bughu giru na kuba, "Kweri ya ne M-inyi wa Kiumbi." ⁵⁵Valage vakumure ve-ekumdosa Yesu kuli Galilaya ili kumyamarikia, veeta too vekumuwesia kuli uda. ⁵⁶He vo nee Mariamu Magdalena, Mariamu lage kini Yakobo ne Josefu, ne lage wa va-inyi vakwe Zebedayo⁵⁷irehe chamagheri, ekalita mhe mzuri kuli Arimathayo, eekusewe Yusufu, nau ne mhina wakwe Yesu. ⁵⁸Ekamsoya Pilato na kuombeja Msa wakwe Yesu. Halafu Pilato ekasugha aowe.⁵⁹Yusufu ekadori msa ekauoro na gomae ya sufi iakue, ⁶⁰na kuubodija he kaburi isha ku-u lo elituye he isaheru. Halfu ekadongorosha isaheru igiru likalhati luhige lwa kaburi na ekaso ku-u. ⁶¹Mariamu Magdalena ne Mariam mhali vee ata too, vezokodie kuwesiana na kaburi.⁶²I-aze lidosie nee iaze la maandalio, vagiru va kirurumo na mafarisayo vekakututa hawe hakwe Pilato. ⁶³Vekam-ba, "Dilao turahulha ite too hu mza-ta bado e-ekuhema, ebae, 'Baada ya ma-aze makai enefufukawa. ⁶⁴Kwato sugha ite ikaburi liwesiiwe kikulho mpaka iaze la kakai. Kai sicho, vahina ku-u vemuru kum-gwa na kuyo ha vahe, "Afufuka kuli ha vegae. 'na kutawe kwa mwisho kunekwa kukusa kutaho hu wa bosi."⁶⁵Pilato ekavaba, "Dorini valinzi. Soni mzeboi hali ya usalama sacho mmuru. ⁶⁶"Kwato vekaso na kuboi ikaburi kukwa salama. isaheru likakontwa mhuri na kuke valinzi.

Chapter 28

¹Baadae chamagheri ya Sabato, kaaze karehokwa kuoija iaze la bosi la wiki, Mariamu Magdalena, na hu mariamu mhali vekalita kuliaho ikaburi. ²Wesia heelo izingizo igiru, kwa ite malaika wa Dilao edimiye na kubingirisha hu isaheru, halafu ekalizikodiaya.³Vubasa ku-u vweekwae sa lumeme, na gomae ku-u jeekwae jiakue sa theluji. ⁴Hu valinzi vekahuwe ni futo na kukwa sa vegae.⁵Hu malaika ekavafafanulia hu valage ekuba, "Msiogohe kwa ite nireile ite mumdaa Yesu, esumirijwe. ⁶Tehata i-i. mira afufuka sacho emubaye. Litani muaho hodi ho Dilao e-ebodie. ⁷Soni fiafia mzevabaya vahina ku-u, 'Afufuka kuli ha vegae, Wesiaavakaeya Galilaya. Are niho mnemwaho.' Wesia ani namubaya."⁸Hu valage vekahaka too heikaburi upesi velo futofuto na kinyemi kigiru, na vekaugulu kuvabaya vahina ku-u. ⁹Wesia Yesu ekahe navo na kuba, "Nimuholu" hu valage vekalita na kudara masame ku-u, na halafu vekamtasa. ¹⁰Halafu Yesu ekavabaya, "msiogohe, soni mzevabaya vabahu gho vakae Galilaya. Are veneniaho.¹¹Too hu valage ata veekuso, wesia valinzi vahali vekaso he mwang'a na kuvabaya vagiru va kirurumo mburi kabuna jilijanye. ¹²Navo va giru va kirurumovarehe na vazee na kuiyo mburi ka hawe navo, vekagu kiasi kigiru cha hera hehu askari ¹³na kuvabaya, "Vabayani vahali ite, 'vahina vakwe Yesu vaalita na-ama vekaugwa msa wakwe Yesu wakati too nne tweebodie.¹⁴Kai mburi ya inemhea liwali, nne tunemkengereja na kuvaka-aya kune futofuto kabuna. ¹⁵Kwato hu askari vekajidori hu hera na kubo-i na kuboi sa hucho veebaiwe. Mburi ya ikaenea sana he vayahudi na ikakwa to mpaka wai.¹⁶Mira hu mitume ikado na muwe vekaso Galilaya, he hu lungorilo e-evaerekeje. ¹⁷Navo varemuaho, vekamtasa, Mira vaghere kini veka-aho futo.¹⁸Yesu ekavalitia ekuba, "Na-aowe ugiru mkabuna duniani na mbinguni. ¹⁹Kwato soni mzevaboi mataifa makabuna kukwa vahina. Vabatijeni he ilhe la Aba, la M-inyi na la Roho Mtakatifu.²⁰Vahinizeni kudosa hu mburi kabuna jo nimubaye, Na wesia, ani niata hawe na kune maaze kabuna, mpaka mwisho wa dunia.

Mark

Chapter 1

¹Ya ni kulholhoshi kwa injili yakwe Yesu Kristo, M-inyi wa Kiumbi. ²Sacho igondiwe ni mlotezi Isaya, "Wesia, nimsugha mjumbe gho mbele ke, muwe enetayarisha kwalhi ke. ³Sauti ya mhe ese ngweza, "ikamirisheni kwalhi ya Dilao; zinyosheni kwalhi ku-u."⁴Yohana e-elitie, ekubatiza are ngweza na kubirikira ubatizo wa toba wa kuvoteka kukusa. ⁵Idi lose la Yudea na vahe vose va Yerusalemuvekaso haku-u. Vee kubatizwa ni-u he mharaza wa Yordani, Veu-voteka makusa kini. ⁶Yohana e-ekuorogomae ja mafoya ya ngamia na mkanda wa bulhe he kiuno ku-u, na eku-a mahalala na na-a ya ngweza.⁷Ekabirikira na kuba, "Helo muwe enelita baada ya ani elo nguvu kumure kunitaho ani, na silo hadhi neri ya kukodeka di na kuge mulhu ja viratu ku-u. ⁸Ani neemubatije na ma-i, mira u enemubatija kwa Roho mtakatifu."⁹Ilianye ka i-aze ite Yesu elitie kuli Nazareti ya Galilaya, na ekabatijwa ni Yohana he mharaza wa Yordani. ¹⁰Too Yesu areka kuli he ma-i, eka-aho mbingu jaa-kaka-ana ghubu ne Roho Mtakatifu ekadimi di ana ku-u sa sua. ¹¹Na sauti ikali mbinguni, "Ari ni m-inyigho mzadumuwe. Niagizwe sha ni ari."¹²Halafu mara we Roho ikamti-i kuso he roro. Eata roro ma-aze mirongo mihai, ekagheshwa ni Shetani. ¹³Eata hawe na vanyama va ngweza, na malaika vekamnyamarikia.¹⁴Iji baada yakwe Yohana kudarawe, Yesu ekalita Galilaya kubirikira Injili ya Kiumbi, ¹⁵ekaba, "Muda waahe, na udilao wa Kiumbi uata sina. Votekani na kuamini he injili.¹⁶Na ekutaho kakera ya Galilaya,Ekamuaho simoni ne Andrea mbahu wakwe Simoni vekubibi nyavu kini he bahari, kwaite nee valowa. ¹⁷Yesu ekavaba, "Litani, nidoseni, na ninemubo-i valowa va vahe. ¹⁸Na kagi kawe vekaro nyavu na vekamdosa.¹⁹Too Yesu aredaha kauda kabwesu, ekamuaho Yakobo M-inyi wakwe Zebedayo ne Yohana mbahu ku-u; Veeata he Mtumbwi vekubo-i nyavu. ²⁰Ekavase navo vekamro aba kini Zebedayo za he mtumbwi na vanyamalo vekodishwe, vekamdosa.²¹Na varehe kaperinaumu, i-aze la sabato, Yesu ekabuu he sinagogi na kuhiniza. ²²vekakwa na lundolo he ihinizi ku-u. Kwaite ekuhiniza sa mhe elo ugiru sio sa vaandishi.²³Wakati ka-aka heelo mhe he sinagogi kini eelo na roho kusa, na ekama kilondo, ²⁴ekuba, "Tulo ahoni cha kubo-i na ari, Yesu wa Nazareti? Utelita kutuangamiza? Nikuilie uji. Ari umtakatifu mwenye wa Kiumbi!" ²⁵Yesu ekamjoghoya m'pepo na kuba, "ta-a na uli za ku-u!" ²⁶Na roho kusa ikamlhuku di na likali ha-ku-u too ekuzo kwa sauti ya ana.²⁷Na vahe vakabuna vekamawe lundolo, kwato vekalhasuana kila muwe, "Ya ni ahoni? ihinizi isha lilo mamlaka? Hata kujiba m'pepo kusa najo jimtii!" ²⁸Na mburi ku-u kagi kawejikasambaa kila hodi za ya mkoa mkabuna wa Galilaya.²⁹Na kagi kawe baada ya kuligana ya sinagogi, vekabuu minda hakwe Simoni ne Andrea vekukwa ne Yakobo ne Yohana. ³⁰Iji lage mkora wakwe Simoni eebodie, mrukao wa ihoma, na kagi kawe Vekambaya Yesu mburi ku-u. ³¹Kwato ekalita ekamdara kwa mheregha, na kumka-a ana; homa lika-ka haku-u, na ekavoka kuvanyamarikia.³²Chamagheri ka too ka-aze kareheja kubuu, vekamgeria haku-u vakabuna ee varukao, kana vepagawe ni m'pepo. ³³Mwang'a mzime ukatutana hawe he luhige. ³⁴Ekavauti vakumure ee varukao va marukao makumurekumure na kugu m'pepo kumure, mira tejidumuije m'pepo kuyo kwaite jee-m-iliye.³⁵Ekaka chalhenu na mapema, too heerelo kidughu; ekahaka na kuso hodi ha faragha na ekatasa are. ³⁶Simoni na vakabuna veeata hawe nau vekamdaa. ³⁷Vekamwaho na kum-baya, "Kila muwe ekudaa"³⁸Ekavabaya. "Tusoni hodi hahali, kana he miang'a ijunguluka, nesa nimuru kubirikira are naho. Nicho chinigeriye i-i." ³⁹Ekaso ekutaho Galilaya kabuna, ekubikira he masinagogi kini na kujonghoya m'pepo.⁴⁰Elo ukoma muwe ekamlitiya. Eekumsemba; ekama mamuro na ekambaya, ""Kai udumu, umuru kunibo-i nikwa safi." ⁴¹Ekuhinkawe ni mbazi, Yesu eka-ka-a mheregha ku-u na kumdoa, ekumbaya, "Nidumu. Ukwa msafi." ⁴²Kagi kawe ukoma ukamli, na ekaboiwe kukwa safi.⁴³Yesu ekamkanyisha na kumbaya aso fia, ⁴⁴Ekambaya, "Wesi-ishisha usiyo mburi he mhe wowose, mira so, uzekuaija he mkirurumo, na ugu dhabihu itara utakaso hu Musa ebae, sa ushuhuda."⁴⁵Mira ekaso na kuvoka kumbaya kila muwe na kueneza mburi hadi Yesu temurue wa kubuu he mwang'a kwa uhuru. Kwato ekahema hodi he kufisie na vahe vekamlitia kuli kila hodi.

Chapter 2

¹Arekirii kapernaumu baada ya maaze maghere, ikakoika ite eata ang'a. ²Vahe vakumure sha vee tutikane too na teheelo nafasi hali, neri hu ya too he luhige, ne Yesu ekayo mburi navo³Halafu vahe vahali vekalita haku-u vemgerie mhe epooze; vahe vahai vee mti-iye. ⁴Too vareherwa kumheya kwa mburi ya umati wa vahe, Veka ka-a mi-a ya hodi too ho veata. Na vareheja kubovora itundu, vekadimiri lusazi hu mhe epooze ee bodie.⁵Areiaho imani kini, Yesu ekam-ba hu mhe epooze, "M-inyi, makusake yavoteshwa." ⁶Mira vaandishi vahali hu vezokodie too vekakulhasu he swaho kini, ⁷"Emuru kimomo mhe ya kuba too? Etakufuru! Niji emuru kuvotesha makusa mira Kiumbi mwenye bi?"⁸Kagi Yesu ekaile he swaho ku-u cho veekufanyanya hevo venye. Ekavaba, "Kwa ahoni mfanyanyato he swaho kaghu? ⁹Ni ihama lihuhisha kuyo he mhe epooze, 'Makusa ke yavoteshwa' kana 'Uma, dori lusazi ke, na udaha?'¹⁰Mira nesa vamuru kuile ite M-inyi wakwe Adamu elo ugiru wa kuvotesha makusa he dunia, ekam-ba hu epooze, ¹¹Nikubaya ari, ka, dori mkeka ke, na uso ang'a hake. ¹²Ekauma na kagi kawe ekadori mkeka ku-u, na ekaso gana ya minda mbele ya kila mhe, kwato vakabuna vekadarawe ni lundolo na vekam-o kiumbi utogolo, na kuba "Neri, tetunere-aho mburi sa ya."¹³Ekaso wa kakera ya idiwa, na umati mkabuna vekalita haku-u, na ekavahinija. ¹⁴At ekutaho ekamuaho Lawi m-inyi wakwe Alfayo ezokodie hodi ha kudoria kodi na ekambaya, "Nidose". Ekauma na kumdosa.¹⁵Ne Yesu ata eku-a viaghu he minda ya kwe Lawi, Vedoria kodi vakumure na vahe velo ukusa veeku-a ne Yesu na vahina klu-u, kwaite ne vakumure navo vekamdosa. ¹⁶Too vaandishi, hu ee-va Mafarisayo, vareza -aho ite Yesu eeku-a na na vahe velomakusa na vedoria kodi, vekavaba vahina ku-u, "Ni ahoni e-a na vedoria kodi na vahe velo makusa?"¹⁷Too Yesu areako to ekavabaya, "Vahe evazime he msa tevedaa mkura; ni vahe varukao bi nivo vedaa. Silitie kuvase vahe velo haki, mira velo makusa.¹⁸Vahina vakwe Yohana na Mafarisayo vekukwa velhati. Na vahe vaghere vekalita hakuu na kum-ba, "Kwa ahoni vahina vakwe Yohana na Mafarisayo velhati, mira vahina ke tevelhati? ¹⁹Yesu ekavaba, "He velitie he kinyemi cha harusi venemuru kulhati ku-a too mwagiru wa harusi vecheri ata na-u? Kwa chochose mwagiru wa harusi ekukwa echeri ata hawe navo tevekamuru kulhati ku-a.²⁰Mira maaze elitie too mwagiru wa harusi eneka-awe hakini, na he ma-aze ka vo venelhati. ²¹Tehelo mhe ehi kipande cha gomae he gomae isakae, kwaite kilaka chine ka kuli heka, Kisha chinegomoka kuli he kisakae, na henekwa na mka-aiko mkusa.²²Tehelo mhe ebutu divai sha he viriba visakae, kwaite divai inevipu-uti viriba na vikabuna vinu divai na viriba vinelaha. badala ku-u, butu divai sha he viriba visha."²³He i-aze la Sabato Yesu ekataho he mbuva ngere, na vahina ku-u vekavoka kudori masuke ya ngano ngere. ²⁴Na mafarisayo vekam-ba, "Wesia, Kwa ahoni vebo-i kigi hu chilhiijwe ni sheria he iaze la sabato?"²⁵Ekavaba, "Temsomie hu cho ebo-iye Daudi too arekwa elo kela-u hawe na vahe veata na-u? ²⁶Cho esoe he minda ya Kiumbi too Abiathari ne mgiru wa kirurumo eka-a mkare ukeiwe mbele - Hu ne kikusa cha sheria he mhe wowose ku-a mira vekaeija Kirurumo bi- na ikava-o na vahali elo navo hawe na u.?"²⁷Yesu Ekaba, "Sabato ibo-iwe kwa mburi ya mwanadamu, mira siyo mwanadamu kwa mburi ya Sabato. ²⁸Kwato, M-inyi wakwe Adamu ni Dilao, hawe na Sabato."

Chapter 3

¹Kahali ekabuu za he sinagogi na too heelo na mhe elo mheregha upooze. ²Vahe vahali veekumdosirija kwa sina kuaho ite enem-uti i-aze la Sabato nesa ite vam-lahe.³Yesu ekambaya mhe elo mheregha upooze, "Ka na u-uma hasihasi ya umati ya." ⁴Halafu ekavaba vahe, "He ni halali kubo-i mburi kulho i-aze la Sabato kana kubo-i yesiya haki; kukiriti uzime,kana kuga-a?" Mira vekata-a chwi.⁵Ekavawesia kwa malhaha, Ekahuzunika kwa ukuji wa swaho kini, na ekam-ba hu mhe, "kumura mheregha ke". Ekakumurune ne Yesu ekamu-uti mheregha ku-u. ⁶Mafarisayo vekaso gana na wangu vekabo-i njama hawe na maherode nesa vamga-a.⁷Halafu Yesu, hawe na vahina ku-u, vekaso baharini, na umati mgiru wa vahe ukamdosa ukuli Galilaya na Uyahudi ⁸na kuli Yerusalemu na kuli Idumaya ne kara ya Yordani na sina ya Tiro na Sidoni, umati mgiru, ureako kila kigi choekubo-i, vekalita haku-u.⁹Na ekavaba vahina ku-u kuke mtumbwi mgitutu kwa ajili ku-u kwa mburi ya umati, ili nesa vasee mfinta. ¹⁰Kwaite ee-utiye vakumure, nesa kila mhe elo manyamariko eelo kise ya kumheya na kumdoa.¹¹Hohose roho kusa jiremuaho, jikalhu di na kuzo, jikuba, "Ari Um-inyi wa Kiumbi". ¹²Ekavaba kwa kukiriiya msibo-i nikai iliika.¹³Ekaso ana ya Lungori,na ekavase evadumuye, na vekaso haku-u. ¹⁴Ekavasaghura ikado na vanu (Evasee mitume) ili nesa vakwa hawe na u, nesa amuru kuvasugha kubirikira, ¹⁵na kukwa na ugiru wa kugu mapepo. ¹⁶Na ekavasaghura ikado na vanu: Simoni, em-oye ilhe la Petro,¹⁷Yakobo m-inyi wakwe Zebedayo, ne Yohana mbahu ku-u Yakobo, eoiwe ilhe la Bonagesi,ka ni, va-inyi va ngurumo, ¹⁸ne Andrea, Filipo, bartholomayo,Mathayo, Tomaso,Yakobo m-inyi wakwe Alfayo,Thadayo Simoni Mkananayo, ¹⁹ne Yuda Iskariote, hu enemsaliti.²⁰Halafu ekaso ang', na umati wa vahe ukalita hawe wa, mpaka vasimuru ku-a mkate. ²¹Familia ku-u ireko mburi ka, vekaso kumdara, kwani vebaye, "Aakwa mkilalu". ²²Vaandishi velitie kuli Yerusalemu vekaba. "Aapagawa ni Beelzebuli," na "Mgiru wa m'pepoegu m'pepo".²³Yesu ekavase haku-u ekayo navo kwa mifano, "Namna mina Shetani emuru kum-gu Shetani? ²⁴Kai Udilao ukukaka-ana mjenye, udilao ka teumuru ku-uma. ²⁵Kai minda ikukaka-anya njenye, minda ka teimuru ku-uma.²⁶Kai Shetani eneka kimzungure ku-u mwenye na kukakanyika, temuru ku-uma, na enekwa aahe mwisho ku-u. ²⁷Mira tehelo neri muwe enemuru kubuu za ya minda ya mhe elo nguvu na kugwa vigi ku-u neri asim-oro hu elo nguvu ini, niho atute chiata minda.²⁸Kweri nimubayani, Makusa yose ya vainyi va vahe evoteshwa, hawe na kufuru jo veneyo, ²⁹mira wowose enemkufuru Roho Mtakatifu tekavoteshwe neri, Mira enesa hatia ya ukusa wa ma-aze ose. ³⁰Yesu eliyoe ya kwaite veekuyo, "Elo swaho nkyafu."³¹Halafu lage kini na vabahu ku-u vekalita na ku-uma gana. Vekamsugha mhe, kumse. ³²Na umati wa vahe weezokodie sina nau vekambaya, "Lage ke na vabahu ke veata gana, na vekudaa ari."³³Ekavalandula, "Ni ji lage gho na vabahu gho?" ³⁴Ekavawesia vezokodie vemjunguluke, na kuba, "Wesia, ya ni lage gho na vabahu gho! ³⁵Wowose ebo-i hu vidumuiwe ni Kiumbi, mhe ka ni mbahu gho, na va-wau gho, na vala-age gho".

Chapter 4

¹Kahali ekavoka kuhiniza kakerakakera ya bahari. Na umati mgiru ukatutana ukamjunguluka, ekabuu zaya mtumbwi baharini, na kuzokodi. Umati mkabuna weata kakera ya bahari ufukweni. ²Na ekavahiniza mburi kumure kwa mifano. Na ekavaba kwa mahinizo ku-u.³Sikijani, Mzalha eesoe kwaa lha,ekulha, ⁴Ata Eekuralha, mbeyu hali jikalhu kwalhi, na madege ekalita na kujia. ⁵Mbeyu hali jikalhu he masaheru, hesilo na mpulhe mkumure. Halafu jikanyuluka, kwa ite tejeelo na mpulhe utoshije.⁶Mira ka-aze karelijanya,jikanyuluka, na kwaite tejeelo majindo, jikanyuluka. ⁷Mbeyu hali jilalhu hasihasi ya milhae. milhae ikalheeru na ikajifinta na tejizesa manduunda o-ose.⁸Mbeyu hali jikalhu he mpulhe mkulho na jikasa matuunda too jikulheru na kuongejika, Hali jisae kagi mirongo mikai sha, na hali mirongo sita, na hali mirongo ikado." ⁹Na ekaba, "Wowose elo malama ya kukoiya, na akoiye!"¹⁰Yesu too eata mwenye, hu veata sina nau na hu ikado na vanu vekamlhaasukwa hu mifano. ¹¹Ekavabaya, "Kune mwaa owe siri ja udilao wa Kiumbi. Mira kwa vo veata gahana kila kigi ni mifano, ¹²nesa vekuwesia, niho vewesia, mira tevekaile, kai sicho vesemkiriiya Kiumbi esevavoteshe.¹³Na ekayo navo, "He tem-iliye mfano ya? Mnemuru mo kuile mifano mihali? ¹⁴Mzalha elhae mburi. ¹⁵Vaghere ni hu velhue kakera he Kwalhi, hodi mburi ilhawe. Na vareko, Wangu Shetani ekalita na kudori hu mburi ye lhaiwe za kini.¹⁶Na vahali nihu velhaiwe ana ya Isaheru, hu, vareko mburi, kwa wangu vekalidoria kwa kinyemi. ¹⁷Na tevelo majindo yoyose za kini, mira ve gumirija kwa muda mfuhi. Too masurumijo na manyagaho ekunelita kwa hu mburi, wangu vetakukonta.¹⁸Na vahali ni hu velhawe he milhae. Vekakoiya mburi, ¹⁹mira manyagaho ya dunia, kutawe ni uzuri, na kudumuisha vigi vihali, jivadara na kuifinta mburi, na itaherwa kusa matuunda. ²⁰Halafu helo hu velaiwe he he mpulhe mkulho. Vekako mburi na kuidoria na kusa matuunda: Hali Mirongo mikai, na hali mirongo sita, na hali wa mirongo ikado.²¹Yesu ekavaba, "He mkwa mgera kijari za minda na kchike di he he kiteju, kana shanja he lusazi? Uigeza za na kuike ana he kiango. ²²Kwa ite tehelo chochose chinekumatu chisika ilike, na tehelo siri ambayo teika kewe heangae. ²³Kai helo elo malama ya kukoiya, na akoiye!"²⁴Ekavaba "Mkwa chonjo kwa hucho mkoiya, kwaite kipimo mnepima, waka-aka nicho mnepimiwa, na kuongejwa kaghu. ²⁵Kwaite ka elo nacho, enedoria vikumure, na hu esilo nacho, haku-u vinedoriwe hata hu elonavyo."²⁶Na ekaba, "Udilao wa Kiumbi utotijwe na mhe elhae mbeyu he mpulhe. ²⁷Aregosha na ama areaka chalhenu, na mbeyu jikashuka na kulheeru, hata kai teiliye chochikwae. ²⁸Dunia igu mbeeyu njenye; bosi mahako, nesa malua, nesa mbeeyu jikwae kuji. ²⁹Na too mbeeyu inerakwa yaasi halafu etiya luhamba, kwaite uluki waahe."³⁰Na ekaba, "Tuutotije udilao wa Kiumbi na kigi mina, kana tubo-i mfano mina kuyoija? ³¹Ni mbeyu ya Haradali, too irelhawe ni gitutu sha kutaho mbeeyu kabuna he dunia. ³²Mpaka too irelhawe, ikalheeru na kukwa giru kutaho vimae vikabuna he bustani, Na ikabo-i matambi magiru, mpaka madeghe ya ana yemuru kuboi mashasha kini he kijue ku-u³³Kwa mifano mikumure ehinije na ekayo mburi navo, Kwa hucho vemuruye kuile, ³⁴na tezeyo navyo bila mifano. Mira too eata mwenye, ekavabaya kila kigi vahina ku-u.³⁵Kwa ka i-aze, nee chamagheri chirehe, ekavaba, "Tusoni bwa wa kanu". ³⁶Kwato vekavaro umati, Vekamdori Yesu, Too tayari eata za ya mtumbwi. Mitumbwi mihali yeata hawe nau. ³⁷Na sa nkai ya dhoruba na mawimbi yekutabuu za ya mtumbwi na mtumbwi weehuwe.³⁸Mira Yesu mwenye eata he shetri, egoshije ke mto. Vekamka-a, vekuba, Mhinizi,tuwesia nne tuga?" ³⁹Niho ekaka, ekajoghoya hu sa na ekaibaya bahari, "Ikwa kulho, m'polele" Sa ikaro, na hekakwa na m'polele giru.⁴⁰Na ekayo navo, "Kwa ahoni mlo bughu? He temlo imani kana? ⁴¹Vekabuuwe ni futofuto giru za kini na vekayojanya vo kwa vo, "Ya ni jiwa, kwaite mpaka sa na bahari vimkoya?"

Chapter 5

¹Vekalita mpaka bwa mhali wa bahari, he mkoa wa Gerasi. ²Na ghafla too Yesu ekuli gana ya mtumbwi, mhe elo roho chafu ekamlitiya kuli he makaburi.³Mhe ya eheemie makaburini. Tehelo emuruye kumlhiija ,teri kwa minyoror. ⁴EEoroiwe muda mueza kwa m'pingu na minyororo. Ekaipa-a minyororo na m'pingu ku-u zikapa-a. Tehelo neri muwe eelo nguvu ja kumtaho.⁵Na-ama na chakako ekukwa makaburini na he mingori., atazo na kukute mwenye kwa masaheru ekoa. ⁶Aremwaho Yesu kwa uda, ekamuuguluya na kukodeka mbele ku-u.⁷Ekazo kwa sauti giru, "Udumu nikubo-iye ahoni, Yesu, M-inyi wa Kiumbi eata ana sha? Nikusemba kwa Kiumbi mwenye, usinisurumije." ⁸Kwaite em-baye, "Mli mhe ya, ari swaho kusa.⁹Nau ekamlhasu, "Ilhe ke niji?" Na-u ekalandula," Ilhe gho ni Legion, kwa ite tuata vakumure." ¹⁰Ekamsemba kahali na kahali asivatii gana ya mkoa.¹¹Iji ikundi igiru la gu-a lekuze-uwe ana ya kangori, ¹²navo vekamsemba, vekuba, "Tusugha he gu-a; tubuu za kini. ¹³Kwato ekavaro; roho chafu vekavali na kubuu za he gu-a, najo jikaugulu di he kangori mpaka baharini, na jee kuhe sa gu-a elfu nu jikabuu baharini.¹⁴nahu veekuzeu gu-a vekaugulu na kuzayo chilijanye he mwang' na he idi. Niho vahe vakumure vekali kuso kuaho chilijanye. ¹⁵Niho vahe vekalita hakwe Yesu na vekamwaho mhe epagawe ni m'pepo-- eekwae na ijeshi ezokodie di, e-oroiwe gomae, na ekukwa he akiri ku-u ndime, navo vekako bughu.¹⁶Hu vee ahoe chilijanye he mhe elalukwe ni m'pepo vekavabaya chilijanye haku-u na kwa mburi ya gu-a. ¹⁷Navo vekavoka kumsembereja ahaka he mkoa kini.¹⁸Na ata ekubuu za he mtumbwi, mhe eelalukwe ni ni m'pepo ekamsemba ite aso hawe na-u. ¹⁹Mira temdumuije, mira ekam-ba, "So ang'a ke na he vahe va hakaghu, uzevabaya cho ubo-iiwe ni Dilao, na mbazi jo ekuoye." ²⁰Kwato ekaso na ekavoka kuvabaya mburi giru jo Yesu ejibo-iye haku-u are Dekapoli, na kira muwe ekamawe lundolo.²¹Na too Yesu aretaghanika wa bwa mhali, za he mtumbwi, umati mgiru ukatutana kumjunguluka, eata kakere ya bahari. ²²Na muwe wa wa vagiru va sinagogi, eseiwe Yairo, ekalita, na aremwaho, ekalhu he masame ku-u. ²³Ekamsembereja kahala na kahali, ekuba, "Mbora gho mgitutu eata sina na kuga. Nikusemba, lita na umkeye miheregha ke ana ku-u nesa ite amuru ku-u nikusemba" ²⁴Kwato ekaso hawe na u, na umati mhgiru ukamdosa na vekamfinta sina vekumjunguluka.²⁵Heeelo mlage ka sako ku-u yeekumli kwa miko ikando na minu. ²⁶Enyamarike vaya kutosha hekuhoiwe ni kukumure na ekatumia kira kigi eelo nacho. Hata to telha-arike kwa chochose, mira badala ku-u ekazika kwa hali kusa. ²⁷Ekakoiya mburi jimlanga Yesu. Kwato ekalita kwa mzungure ku-u too ekudaha hawe na umati, nau ekadoa gomae ku-u.²⁸Kwaite eebaye, "Kai ninedoa gomae ku-u bi, nine u." ²⁹Aremdoa, kuliwe sako kukoro, na ekakuko he msa ku-uite aautiwe kuli he manyamarisho ku-u.³⁰Na ghafula Yesu ekaile za ku-u mwenye ite helo nguvu ja mli. Na eka wesia ilai na ilai he umati wa vahe na kulhaasu, "Niji enidoiye gomae gho?" ³¹Vahina ku-u vekam-ba, "Ureaho umati ya ukufinta ukukujunguluka, ari uba, ' Niji ekudoiye?"' ³²Mira Yesuekawesia ilai na ilai kuaho ka eeboiye to.³³Mlaage, ereile chilijanye haku-u, Ekako bughu na kuzingiza. Ekalita na kulhu di mbele ku-u na kuyo ukweri mkabuna. ³⁴Ekayo haku-u, "M-bora, imani ke yaakubo-i ukwa mzime. So kwa m'polele na u-utiwe kuli he urukao ke."³⁵Ata eekurayo , baazi ya vahe vekalita kulihe mgiru wa sinagogi,vekuba, "M-bora ke a-aga. Kwa ahoni kushinda mnyamarisha mhinizi?"³⁶Mira Yesu areako hu veekuyo, ekamba mgiru wa sinagogi, "usiogohe. Aminibi." ³⁷Temdumuije wowose kuerekejana na u, mira Petro,Yakobo ne Yohana mbahu wakwe Yakobo. ³⁸Vekalita ang'a hakwe mgiru wa sinagogi na-u eka aho vurugu,kuzo kukumure na kuomboleza.³⁹Arebuu mbinda, ekavaba, "kwa ahoni mnung'urika na kuzo? M-inyi tegae mira etegosha. ⁴⁰Vekamsisi, mira u, ekavagu vakabuna na gana, ekamdori Egii wa m-inyi ne lage na huveeta hawe na u. niho ekabuu za hoeata m-inyi.⁴¹Ekaudori mheregha wa m-inyi ekamse, "Talitha koum," ni sa kuba, "Mbora mgitutu, nikuba uka." ⁴²Fia m-inyi ekaka na kudaha (kwaite eelo na miko ikado na minu) Na fia vekadarawe lundolo lugiru. ⁴³Ekavabaya kwa ugiru ite tehelo wowose edumuwe kuile ya mburi. Na ekavaba vam-o hu mbora viaghu.

Chapter 6

¹Na ekahaka ata na kuso he mwang'a kini, na vahina ku-u vekamdosa. ²Sabato irehe, ekavoka kuhiniza he sinagogi. Vahe vakumure vekamko vekadarawe ni lundolo. Vakaba, "Eyadoriele mahinizi ya?" "Ni viugho mina ya yo e-oiwe? Ebo-imo miujiuza ya kwa miheregha ku-u?" ³"He ya si hu seremala, m-inyi wake mariamu na vabahu kini siva Yakobo,Yose, Yuda ne Simioni? He va umburia ku-u teveradi wa-i-i hawe na nne? Na tevelhamuijwe ni Yesu.⁴Yesu ekavaba, "Mlotezi tebeni heshima, mira he mwang'a kuu na he vabahu ku-u vahali na vahe va minda kini" ⁵Tezemuru kubo-i miujiza ata, mira ekavakea miheregha varukao vaghere ekava-uti. ⁶Ekamawe lundolo sha kwa mburi ya kusaamini kini. Halafu ekavisoya vijiji vya sina ekuhiniza.⁷Ekavase hu vahina ku-u ikado na vanu. Ekava-o ugiru ana ya m'pepo chafu, ⁸na kuvaba vaseedori chochose vekuso mira ndate bi. Vasidori mkate, kana mkoba,kana hera jo venematu; ⁹mira vaoro viratu, na si nkanzu nu.¹⁰Na ekavaba, "Minda yoyose mnerabuu, zokoni ata mpaka mkuneka. ¹¹Na mwang'a wowose ukusaamudoriya neri kuvasikija, hakani hakini, kunkuntani mavumbi ya masame kaghu, ikwa ushuhuda hakini."¹²Navo vekaso vekubirikira vahe vavoteke na kuro makusa kini. ¹³Vekauguluti m'pepo kumure, na vekavalhomi malhoma varukao na vekautiwe.¹⁴Dilao Herode areko to, kwaite ilhe lakwe Yesu laakwaa la ilikikisha. Vakuwe vekaba, "Yohana mbatizaji aka kuli ha vekae na kwa mburi ka ya nguvu ya miujiza ibo-i nyamalo za ku-u. ¹⁵Vahali kini vekaba, "Ya ni Eliya," na vahali vekaba, "ya ni mlotezi, sa muwe wa hu valotezi va kae."¹⁶mira Herode areako ya ekaba, "Yohana, nimpa-aye m-a ali kuli hevegae." ¹⁷Kwa ite Herode mwenye eebaye Yohana adarawe na kuorowe gerezani kwa ite Herodia (Mlage wa kaka ku-u Filipo kwa ite u emdorie.¹⁸Kwa ite Yohana embaye Herode, "Si kikulho kumdori mlage wa kaka ke. ¹⁹"Mira Herodia ekavoka kumsanuya na ekudumu kumga-a, mira tezemuru, ²⁰Kwaite Herode eekumogoha Yohana; ereile bi ite elo haki mhe mkulho na ekamro mzime. Na are endelea kabwesukumsikija ekahuunikisha. Na areendelea kumsikija ekahunikisha , mira ekalhamuiwa kumsikija.²¹Too irehe wakati mwafaka ikukwa yaahe i-aze la kuahowe Herode ekavaandaa maofisa ku-u kinyemi, na makamanda, na vagiru va galilaya. ²²Niho m-bora wa Herodia ekabuu na kucheza kara kini, ekamlhamuija Herode na vabahu vezokodie too veku-a viaghu vya chamagheri. Niho dilao ekamba m-bora, "Niombeje chochose unedumu na ani nineku-o."²³Ekamwapia na kuba, chochose uneniombeja, nineku-o, hata nusu ya udilao gho." ²⁴Ekali gahana ekamlhaasu mame ku-u, :Niombeje kiahoni?" Ekaba, "M-a wakwe Yohana Mbatizaji." ²⁵Na fia ekabuu hakwe dilao ekavoka kuyo, "Nitumu uni-o Hesahani, M-a wakwe Yohana Mbatizaji."²⁶Dilao ekahiriisha swaho,mira kwa mburi ya kiapo ku-u na kwa mburi ya vagalho, tezemuru kumlhiija iombi ku-u. ²⁷Kwato dilao ekasugha askari hehu valinzi ku-u na kuvasugha kuso kwaamgeria m-a wakwe Yohana. Mlinzi ekaso kwaamte m-a ekukwa eata he kuorowe. ²⁸Ekaugera m-a ku-u he sahani na kum-o m-bora, ne m-bora ekam-o mame ku-u. ²⁹Na vahina ku-u vareako kayo, vekaso kuudori msa ku-u wekaso kuza ujika he ikaburi.³⁰Ne mitume, vekatutana hawe mbele yakwe Yesu, vekambaya makabuna vebo-iye nayo vehinije. ³¹Na-u ekavaba, "litani venye hodi hekumatue na tupumzike habwesu," Vahe vakumure veekulita na kuhaka, mpaka vekabeni muda wa ku-a. ³²Kwato vekakutu mashua vekaso hodi ha venye bi.³³Mira vareva aho vekuhaha na vakumure vekavaile, kwa hawe vekaugulu kwa masame kuli miang'a mikabuna, navo vekahe kabla kini. ³⁴Varehe pwani, eka aho umati mgiru na ekava ahoya mbazi, Kwaite veekwae sa ma-alu esilo mzemo. Na ekavoka kuvahiniza mburi kumure.³⁵Harevoka kuhokwaisha, Vahina vekamlitia vekamba, "I-i hodi hafaragha na muda wa soisha. ³⁶Vaaghanye vaso he miang'a ya sina na vijiji nesa vazekuweiya viaghu."³⁷Mira ekavalandula ekuba, "Vaoni kune viaghu". Vekam-ba, "Tumuru kuso na kuwe mikate ilo bei ya dinari magana manu na kuva-o va-a?" ³⁸Ekavalhasu, "Mlo mikate mime? Soni mzewesia. "Vareile vekambaya, "mikate mikoi na samaki nu."³⁹Ekavaba vahe vazokodi he makundi ana he mahako mailhe. ⁴⁰Vekavazokodija he makundi; makundi a magana kwa hamsini. ⁴¹Halafu ekadori mikate mikoi na samaki nu, na kuwesia mbinguni, ekaibariki halafu ekava-o vahina ku-u vavaoije umati. Na halfu eka kaka-anya samaki nu he vahe vakabuna.⁴²Veka-a vakabuna mpaka vekaku. ⁴³Vekatuta vipande vya mikate vishighale, vikahu viteju ikado na vinu. na vipande vya samaki. ⁴⁴Na veekwae vaagiru elfu koi. veae mikate.⁴⁵Fia ekavabaya vakutu he mashua vaso hodi hahali, mpaka Bethsaida, too U ekava aghanya makutano. ⁴⁶Vare heja kuhaka, ekaso he lungori kutasa. ⁴⁷Harekwa chamagheri, na mashua kini too ikukwa hasihasi ya bahari, na-u eata mwenye he gana ya ma-i.⁴⁸Na ekavaaho vekunyamarika kuyama makasia kwaite sa ye kuvakindija. Irehe sina na chalhenu ekavasoya, ekudaha ana he ma-i, na ekadumu kuvataho. ⁴⁹Mira vare muaho ekudaha ana he ma-i, vekabuuwe ni futofuto vekuba hangi ni mjimu mpaka vekama kilondo. ⁵⁰Kwaite veemuahoye vekahuwe futo. Fia ekayo navo ekavaba, "Mukwa vajasiri!ni ani! msikwa na futofuto."⁵¹Ekabuu za ya mashua, na sa ikararo kuvuma, navo vekamawe lundolo lugiru. ⁵²Kwato tevee iliye mburi ya hu mikate. Kwaite akiri kini jeelo na uiliisho mgitutu.⁵³Na vo varetaho chaoju, vekahe he idi la Genesareti mashua ikabutu nanga. ⁵⁴Vareli gana he mashua, too vekam-ile. ⁵⁵Vekaugulu kubirikira he mkoa mzime na kuvoka kuvagera varukao na machela, kila ho vekoe elita.⁵⁶Hohose hoerebuu he vijiji,kana miang'a kana he idi, vekavake varukao hodi he kihoja, na vekamsemba avaro vamdoe ipindo la gomae ku-u. Na vakabuna vemdoiye vekautiwe.

Chapter 7

¹Mafarisayo na baadhi ya vaandishi hu veeliye Yerusalemu vekatutana kumjunguluka u.²Na vekaaho baadhi ya vahina ku-u ve-ae mikate na miheregha najisi; Hu isiontiiwe. ³(he mafarisayo na vayahudi vakabuna teve-a mpaka vaonti miheregha kikulho; Vedaraisha miiko ya vazee. Too ⁴Mafarisayo vekukirii kuli hodi ha kihoja, teve-a mpaka vaonti ini. Na helo sheria hali ambajo vejidosirija pere, ikukwa ni hawe na kuonti vikombe, masufuria,vikolhe vya shaba, na hata vikire vitumika too veku-a.)⁵Mafarisayo na vaandishi vekamlhasu Yesu, "Kwa ahoni vahina ke tevedi kwa kudosana na tamaduni ja vazee, Kwaite ve-a mkate neri kuonti miheregha?"⁶Mira u ekavaba, "Isaya eloteze kikulho kuhusu kune vanafiki, eegondie, 'Vahe ya veniheshimu kwa mio kini, mira swaho kini jiata uda na ani. ⁷Venibo-iya kirurumo chisilo na maana, vekuhiniza sheria ja vahe sa mapokeo kini.'⁸Mwaairo sheria ya Kiumbi na kudaraisha kwa wangu tamaduni ja vahe." ⁹Na ekayo hakini, "Mwailhi miiko ya Kiumbi kwa fia nesa ite mjike tamatuni kaghu! ¹⁰Kwaite Musa eebaye, "Mheshimu aba ke ne lage ke; na u eyo makusa yemtara aba ku-u kana lage ku-u kweri enega;¹¹Mira muba, 'kai mhe ekuyo he aba ku-u kana lage ku-u, "Kulha-ariwe kwokwose hu mnedoria kuli hagho ni hazina ya hekalu, "(ka ni kuba ite, 'yaaguwe he Kiumbi') ¹²Kwato temdumuija kubo-i mburi yoyose he aba kana lage ku-u. ¹³Muibo-i amri ya Kiumbikukwa ya bule kwa kugera tamaduni kaghu. Na mburi kumure ya namna ka yo muyabo-i."¹⁴Ekavase makutano kahali na kuvaba, "Mnisikije, kune vakabuna, na mni-ile. ¹⁵Tehelo chochose kuli gana ya mhe chinemuru kumkandanya mhe chikubuu haku-u. Mira ni hu chinemli mhe nicho kinemkandanya. ¹⁶(Daraisha: mtarari y, "Kai mhe wowose elo mailima ya kuko, na akoiye" teuhata he nakala ja kae).¹⁷Yesu arevaro makutano na kubuu minda, vahina ku-u vekamlhaasu mburi ya mfano ka. ¹⁸Yesu ekaba, "Na neri kune tem-iliye? Temuaho ite chochose chim-buu mhe techimuru kumkandanya, ¹⁹Kwaite techimuru kusohe swaho ku-u, mira chibuu he maso ku-u na halafu chitataho kuso he choo."Kwa miyoire ya Yesu ekavibo-i viaghu vikabuna kukwa vikulho.²⁰Ekayo, "Nihu chimli mhe nicho chimkandanya. ²¹Kwaite kuli za ya mhe, gana ya swaho, heli fanyanyi kusa, zinaa, ugwalo, kuga-a, ²²uasherati, tamaa kusa, uovu, kuta, Ku-i na mlage, wizu, kashfa, kukukoiya, urundu. ²³Makusa ya makabuna yeli za, niyo ka yemkandanya mhe."²⁴Ekaka kuli too na kuhaka kuso he mkoa wa Tiro na Sidoni. Ekabuu za na tedumue mhe wowose a-ile ite eata ata, mira teimuruike kum-matu. ²⁵Mira wangu mlage, ake m-inyi ku-u elo roho mchafu, ekako mburi ku-u, ekalita, na ekalhu he masame ku-u. ²⁶Mlage ka nee myunani, wa kabila la Kifoeniki. Ekamsemba u auguluti m'pepo kuli ha mk-bora ku-u.²⁷Yesu ekam-baya mlage, "Varo vainyi vapasiwe ini, Kwaite si kikulho kuudori mkate wa va-inyi na kuyabibia madie." ²⁸Mira mlage ekalandula na kuba, "Eee Dilao, hata madie di he meza ea mashighajo ya viaghu ya vainyi."²⁹Ekam-baya, "Kwaite waayo to, uata huru kuso. M'pepo laamli m-bora ke." ³⁰Mlage ekakirii ang'a ku-u na ekamheya m-bora ku-u ebodiye helusazi, na m'pepo leekwae lamli.³¹Yesu ekali kahali gana ya mkoa wa Tiro na kutahoya Sidoni kuso bahari ya galilaya mpaka kanda ya Dikapolisi. ³²Na vekamgeria mhe eekwae kiziwi na teekumuru kuyo kikulho, Vekamsemba Yesu amkee miheregha ana ku-u.³³Ekamgu gana he ikusanyiko kwa kukumatu, na ekake visatu ku-u he malama ku-u, na areheja kubusu mapae, ekadoa lu-anda ku-u. ³⁴Ekawesia ana mbinguni, ekahema na kum-ba, "Efata," ka nikuba "Lhaika!" ³⁵Na muda wa huu huu malama yekaghubuka, na hu cheekindije luanda chikaoniwe na ekamuru kuyo kikulho.³⁶Na ekavaba vaseem-baya mhe wowose. Mira cho evabaye, niho vekazika birikira mburi ka havahe kwa ukumure. ³⁷Kweri vekamawe lundolo na kuba, "aboi kila kigi kikulho. Mpaka avabo-i viziwi kuko na mabubu kuyo."

Chapter 8

¹He ma-aze ka, Heelo kahali na umati mgiru, na teveelo viaghu. Yesu ekavase vahina ku-u ekavaba, ²"Nivakoya mbazi umati ya. vaa kwaa na ani ma-aze makai na tevelo viaghu. ³Vikuvaba vakirii ang'a kini vesiaye vemuru vekazimia are kwalhi kwa kela. Ba vahali kini velie udasha." ⁴Vahina ku-u vekamlandula, "Tunepatiale mikate inetosha kuvakuija vahe ya he ieneo ya liroiwe?"⁵Ekavalhasu, "mlo vibesu vime vya mikate?" Vekaba, "Saba". ⁶Ekavaba umati uzokodi di. Ekadori mikate saba, Ekamshukru kiumbi, na kuipu. Ekava-o vahina ku-u vaike mbele kini, navo vekaike mbele ya umati.⁷Kahali veelo na vusamaki vubwesu vughere, na areza shukuru, ekavaba vahina ku-u vavakaka-anyije ya najo. ⁸Veka-a na kuku. Na vekaumbika vibesu vyeeshighaje, viteju vigiru saba. ⁹Veekuwae vahe sina na elfu hai. Niho ekavaro vaso. ¹⁰Fia ekabuu he mashua na vahina ku-u, na vekaso he ukanda wa Dalmanuta.¹¹Halafu Mafarisayo vekali gana na kuvoka kubishana na u. Veekudumu ava-o ishara kuli mbinguni, kwa kumgali. ¹²Ekafanyanya kwa ugiru he swaho ku-u ekaba, "Kwa ahoni kizazi ya jidaa ishara? Nivabaya kune kweri, tehelo ishara ineguwe he kizazi ya." ¹³Halafu ekavaro, ekabuu za he mashua kahali, ekahaka kuso bwa mhali.¹⁴Wakati ka vahina veezie kudori mikate. Teveelo mikate chitaho kibesu kiwe cheata he mashua. ¹⁵Ekavakanya na kuyo, "Mukwa maila na kumkuwesia dhidi ya chachu ya Mafarisayo na chachu ya Herode.¹⁶Vahina vekayojanya vo kwa vo, "Ni kwa mburi tetulo mikate." ¹⁷Yesu ekali-ile ya, na ekavaba, "Kwa ahoni myojana kwa mburi ya kubeni mikate? Temna ile? Tem-iliye? Swaho kaghu jaakwa jihuha?¹⁸Mlo maila, temuaho? Mlo malama, temko? Temhulha? ¹⁹Too nire kaka-anya mikate mikoi he vahe elfu koi, mweedorie viteju vime? Vekalandula, "Ikado na vinu."²⁰Na nireikaka-anya mikate saba he vahe elfu hai, mweedorie viteju vime," ²¹Vekaba, "Saba". Ekavaba, "Bado temuelewa?"²²Vekalita Bethsaida. Vahe ka vekamgera hakwe Yesu mhe kipofu na vekamsemba Yesu amdoe. ²³Yesu ekamdara kwa mheregha hu kipofu, na kumkaetija gana ya kijiji. Arebusu mapae ana he maila ku-u na kunyoosha miheregha ku-u ana ku-u, ekamlhaasu, Uaho chochose?"²⁴Ekawesia ana na kuba, "Niaho vahe veahoika sa mihatu idaha. " ²⁵Niho ekaka-a miheregha ku-u ana he maila ku-u, mhe hu ekaghubula maila ku-u eka aho wa, na eka-aho kila kigi kikulho. ²⁶Yesu ekamro aso ang'a na ekam-baya, "Usibuu he mwang'a."²⁷Yesu ekahaka na vahina ku-u kuso vijiji vya Keisaria ya Filipi. Veata kwalhi ekavalhasu vahina, "Vahe veba ani niji?" ²⁸Vekalandula vekuba, "Yohana mbatizaji. Vahali veba, 'Eliya' na vahali, 'muwe wa Valotezi."²⁹Ekavalhasu, "Mira kune mba ani niji?" petro ekam-baya, "Ari ni Kristo." ³⁰Yesu ekavakanya vasim-baye mhe wowose jimtara u.³¹Na ekavoka kuvahiniza ite M-inyi wakwe Adamu lazima anyamarishwe kwa mburi kumure, na enelhiiwe ni vagiru na vagiru va kirurumo, na vaandishi, na enega-awe, na baada ya ma-aze makai eneli ha vegae. ³²Eeya yoe ya kwa uwazi. Niho Petro ekamdori kakera na ekavoka kumjoghoya.³³Mire Yesu ekageuka na kuvawesia vahina ku-u na ekamjoghoya Petro na kuba, "Taho mzungure gho Shetani! Tuwesia mburi ja Kiumbi, mira mburi ja vahe. ³⁴"Halafu ekause umati na vahina ku-u hawe, na kuvabaya, "Kai helo mhe edumu kunidosa, akukane mwenye, adoori msalaba ku-u, na anidose.³⁵Kwaite wowose eneyaokoa maisha ku-u eneyalahati, na wowose eneyalahati maisha kuu kwa mburi ya injili, eneyaokoa. ³⁶Inemlha-ari ahoni mhe, kupata ulimwengu mkabuna, na halafu kupata hasara he kuhema ku-u? ³⁷Mhe emuru kugu ahoni badala ya kuhema ku-u?³⁸Wowose eniahoya susune na mburi gho he kizazi ya cha vazinzi na kizazi chilo makusa, M-inyi wa Adamu enemwahoya susune ekunelita he udilao wa Aba ku-u hawe na malaika vatakatifu.

Chapter 9

¹Na ekayo hakini, Kweri niyo hakaghu, he kune helo vahe veumaye i-i tevekagali kuga vesina uaho udilao wa Kiumbi ukulita kwa nguvu." ²Baada ya ma-aze sita, Yesu ekavadori Petro, Yakobo ne Yohana hawe na u helungori, vo venye. Niho ekavoka kubadirika mbele kini. ³Gomae ku-u jikavoka kuangaja sha, jiakue sha, jiakue pee kutaho m-akuishaji wowose he dunia.⁴Niho Eliya ne Musa vekalianya mbele kini, na veekuyo ne Yesu. ⁵Petro ekalandula ekam-baya Yesu, "Mhinizi, ni kikulho nne kukwa i-i, na tukwa vuminda vukai, kiwe chikwa kike, kiwe cha kwe Musa na kihali chakwe Eliya." ⁶(Kwaite teeiliye cha kuyo, vekaogohesha.)⁷Ijunde likalijanya na kuvaghubika,. Niho sauti ikali he majunde ikuba, "Ya ni m-inyi gho nimdumuishe. Mkoeni u." ⁸Wangu, veekutawesia, tevemuahoye wowose hawe navo, mira Yesu bi.⁹Ata veekudimi kuli helungori, ekavakanya vasimbaye mhe wowose hu makabuna veya-ahoye, Mpaka M-inyi wakwe Adamu ekune fufuka kuli ha vegae. ¹⁰Niho vekajike venye mburi ka venye. Mira vekayo vo kwa vo nio kiahoni maana ku-u "Kufufuliwa kuli ha vegae"¹¹Vekamlhasu Yesu, "Kwa ahoni vaandishi veba lazima Eliya alita ini?" ¹²Ekavaba, "Kweri Eliya enelita ini kuokoa vigi kabuna. Kwa ahoni igondiwe M-inyi wa Adamu lazima apate manyamarisho makumure na asanuwe? ¹³Mira niyo hakaghu Eliya aahejaa kulita, na vekambo-i sa cho edumuye,sa hucho magondo cho eyo kumtara u.¹⁴Na varekirii he vahina, vekaaho ikundi igiru livajunguluke na Masadukayo veekuta lahana navo. ¹⁵Na wangu varemwaho, ikundi ikabuna likamawe lundolo na kumu-uguluya kumholu. ¹⁶Ekavalhasu vahina ku-u, "Mlahana he mburi mina?¹⁷Muwe hehu ikundi ekamlandula, "Mhinizi, neemgerie m-inyi gho hake; elo roho chafu ka imbo-i asimuru kuyo, ¹⁸na imgeria kuzingiza na kumlhuku ata di, na kuli mafuo he m-o na kushagha ma-iki na kugangamala. Nikavasemba vahina ke ku-gu m'pepo, mira tevemuruye. ¹⁹Ekalandula, "Kizazi chisiamini, ninezoko na kune mpaka ami? Ninedorijana na kune mpaka ami? mgerani hagho."²⁰Vekamgera m-inyi ku-u. Roho kusa iremwaho Yesu, fia ikambutu he kuzingiza. Mbwange ekalhu di na kugu ifuo he m-o. ²¹Yesu ekamlhaasu aba ku-u, "Aakwa he hali ya kwa muda mina?" Aba ekaba, "Kuvokia u-inyi. ²²Kagi kahali elhu he mwalha kana he ma-i, na kugali kumwangamiza. Kai umuru kubo-i chochose tukoe mbazi na utulha-aari."²³Yesu ekam-ba, "Kai uata tayari? Kira kigi chimuruika hehu wowose eamini." ²⁴Wangu aba wa m-inyi ekazo na kuba, "Niamini! Nilha-ari kusaamini gho.? ²⁵Too Yesu areaho ikundi livauguluya, ekaijoghoya roho chafu na kuba, "Ari roho ya ibubu na kiziwi, nikuba mro, useebuu haku-u kahali.²⁶Ekazo kwa nguvu na kumnyamarisha m-inyi na roho kusa ikamli. M-inyi eka-ahoika sa egae, Niho vakumure vekaba, "Aaga," ²⁷Mira Yesu ekamdori he miheregha ekam-ka-a, na m-inyi eka-uma.²⁸Too Yesu areza-buu minda, vahina ku-u vekamlhaasu kwa siri, "Kwa ahoni tetumuruye kumgu>" ²⁹Ekavabaya, "Kwa namna hu teli mira kwa mataso."³⁰Vekali too na kutahoya Galilaya. Teedumuye mhe wowose aile ho veata, ³¹kwaite eekuhiniza vahina ku-u. Ekavaba, "M-inyi wakwe Adamu enehetiwe he miheregha ya vahe, na venem-ga-a. Ata eegae, baada ya maaze makaienefufuka wa. ³²Mira tevemwelewe maelezo ya, na vekaogoha kulhaasu.³³Niho varehe Karperinaumu. Too veata za ya minda vekalhaasu, "Mweekuyo ahoni kwalhi"? ³⁴Mira vekata-a chwi. Kwaite veekulahana kwalhi ite niji eemgiru sha. ³⁵Ekazokodi di ekavase ikado na vanu hawe, na ekayo navo, "Kai wowose edumu kukwa wa bosi, ni lazima akwa wa mwisho na mzasughawa wa vakabuna."³⁶Ekamdori m-inyi mgitutu ekamke hasi na hasi kini. Ekamsamata he miheregha ku-u, ekaba, ³⁷"Wowose emdoriya m-inyi sa ya kwa ilhe gho, Nau enidoriya ani, na kai mhe anidoriya, tenidoriya ani bi, mira nahu enisughaye."³⁸Yohana ekam-baya, "Mhinizi twamuaho mhe egu m'pepo kwa ilhe ke na tukamlhiija, kwaite tetudosa." ³⁹Mira Yesu ekaba, "Msimlhiije, kwaite tehelo enebo-i nyamalo giru kwa ilhe gho na niho baadaye ayo mburi yoyose kusa he ani.⁴⁰Wowose esiata kinyume na nne eata bwa kanu. ⁴¹wowose eneku-o kikombe cha ma-i ya kuwaha kwaite uata ne kristo, kweri nimubaya, tekalahati thawabu ku-u.⁴²Wowose eneva-i ya vagitutu veniamini ani, cheseekwae kikulho haku-u kuoroiwa isaheru la kushaghia hewaka na kuza bibiwe baharini. ⁴³Kai mheregha ke ukui upa-a. Ni keba kubuu he uzime tulo mheregha kuliko kubuu he kupa-aiwa ukukwa na miheregha ke mikabuna. He mwalha "Usiga-aika". ⁴⁴(Daraisha: mitarari ya ya, "Hodi ho vidudu teviga na mwalha usiga-aika." Teuhata he makala ja kae).⁴⁵Kai kusame ke ukukukosesha, upa-a. Ni kikulho hake kubuu he uzime ukirema, kutaho kubibiwe hekupa-aiwa na masame manu. ⁴⁶(Daraisha: mstari ya, "Hodi ho vidudu teviga na mwalha usimuruika kuga-awe" teuhata he nakala ja kae).⁴⁷Kai i-ila ke likukosija ligu. Ni kikulho kubuu he Udilao wa Kiumbi ukukwa na i-ila iwe, kuliko kukwa na ma-ila manu na kubibiwe kujimu. ⁴⁸Hodi helo vidudu visiga, na mwalha usiga-aika.⁴⁹Kwaite kila muwe enekatiwe mwalha. ⁵⁰Mnaro ni mkulho, kai mnaro ukulahati kulhamu ku-u, uneisamo nesa ikwa na kulhamu ku-u wa? Mukwa na mnaro he kune venye, na mukwa na m'polele kila muwe."

Chapter 10

¹Yesu ekahaka ieneo ka na ekaso he mkoa wa Uyahudi na eneo la kara ya mharaza wa Yorodani, na makutano vekamdosa wa. Ekavahiniza wa, sacho cheekwae kawaida kubo-i. ²Na Mafarisayo vekalita kumghesha na vekamlhaasu, "Ni halali he mwagiru kuroana na mlage ku-u?" ³Yesu ekavalandula, "Musa eemubaye ahoni? ⁴Vekaba "Musa edumuije kuandika cheti cha kuroana na halafu kumu-uguluti mlage."⁵Ni kwa mburi ya swaho kaghu kuji nicho ite ekamugondia sheria ya," Yesu ekavabaya. ⁶"Mira kuli bosi ya kiumbi, 'Kiumbi eumbie mwagiru na mlage.'⁷Kwa mburi ya mwagiru enemro aba ku-u ne lage ku-u na venekwariana na mlage ku-u, ⁸na kavo vanu venekwa msa muwe; Kwaite si vanu kahali, mira msa muwe. ⁹Kwato ichikwarianya Kuimbi, mwanadamu aseechitanya."¹⁰Ata veeta za he minda, vahina ku-u vekamlhaasu kahali heya. ¹¹Ekavaba, wowose emro mlage ku-u na kumdori mlage mhali, eboi uzinzi haku-u. ¹²Mlage na-u ekumro mwagiru na kudoriwe ni mwagiru mhali, ebo-i uzinzi."¹³Navo vekamgeria va-inyi kini vagitutu nesa avadoe, mira vahina vekavajoghoya, ¹⁴Mira Yesu areile ka, telhamuijwe nika neriekavaba, "Varoeni va-inyi vagitutu valita hagho, na msivalhiije, kwaite vekwae sa vo udilao wa kiumbi ni mkini.¹⁵kweri nimubaya, wowose esiudoria udilao wa Kiumbi sa m-inyi mgitutukweri temuru kubuu he udilao wa Kiumbi. ¹⁶Halafu ekavadori va-inyi he miheregha ku-u na ekavabariki ekuvakeya miheregha ana kini.¹⁷Na arevoka ntambo ku-u mhe muwe ekamu-uguluya na ekama magoti mbele ku-u, ekamlhasu, Mhinizi mkulho, nibo-i ahoni nesa nimuru kupala uzime wa milele?" ¹⁸Ne Yesu ekaba, "Ni ahoni unise mkulho? Tehelo emkulho ,mira kiumbi mwenye bi. ¹⁹Ure-ile miiko: 'Usiga-a, usizini, usigwa, usishuhudie mambeza, usita, mheshimu aba ne lage ke'."²⁰Mhe hu ekaba, "Mhinizi,ya makabuna niyadaraishe kuvokia ugitutu." ²¹Yesu ekamwesia na kumdumu. Ekam-ba, "ushighaje kigi kiwe. Udumuwe uzedi vikabuna ulo navyo na uva-o vahuye, na unekwa na hazina mbinguni. Niho ulita unidose." ²²Mira ekagawe ni swaho kwa mburi ya ebaiwe. ekaso ilai elo huzuni, kwa ite eelo na uzuri mkumure.²³Yesu ekawesia bwa kabuna na kuvabaya vahina ku-u, "Ni namna mina cho ekukumure he mzuri kubuu he udilao lwa Kiumbi! ²⁴Vahina vekadarawe ni lundolo kwa mburi ka. Mira Yesu ekavabaya wa, "Va-inyi, ni namna mina cho ekukumure kubuu he udilao wa Kiumbi! ²⁵Ni keba he ngamia kutaho he itundu la singano, kutaho mhe mzuri kubuu he udilao wa Kiumbi.²⁶Vekamawe lundolo lugiru na vekayojanya, "Kwato niji eneokoka" ²⁷Yesu ekavawesia na kuyo, "He vahe techimuruika, mira sio he Kiumbi. Kwa ite he kiumbi vikabuna vimuruika." ²⁸"Petro ekavoka kuyo na-u, "Wesia twaaro vikabuna twa-akudosa."²⁹Yesu ekaba, "Kwerinimubaya kune, tehelo eroe minda, kana kaka ku-u,kana wau ku-u, kana lage, kana aba ,kana va-inyi kana mbuva kwa mburi gho na kwa Injili, ³⁰hu esikadorie kagi kagi igana sha ya waijiji i-i duniani: minda,kaka, wau, lage, wa-inyi na mbuva, kwa masurumijo, na ulimwengu ulitie, uzime wa mi-aze yose. ³¹Mira vakumure evabosi venekwa va mwisho na ehu va mwisho venekwa vabosi."³²Ata veata kwalhi,kuso Yerusalemu, Yesu yesu eekwae eevakaee kara kini, Vahina vekakwa na lundolo, na hu veekukwa vedosa mzungure vekaogoha. Niho Yesu ekava-ka-a kakera hu ikado na vanu na ekavoka kuvabaya hucho chinelijanya i-i sina. ³³"Wesia, tutaso mpaka Yerusalemu, ne M-inyi wakwe Adamu enehetiwe he vagiru va kirurumo, na vaandishi, Venem-pa-aya aga na venemgu ha vahe va mataifa. ³⁴Venemnyagaha, venem-busuya mapae, venem-a ndate, na venemga-a. Mira baada ya ma-aze makai enefufuka.³⁵Yakobo ne Yohana, Va-inyi vakwe Zebedayo, vekalita haku-u na kuba, "Mhinizi, tukudumu utubo-iye chochose tuneombeja." ³⁶Ekavaba, "Mdumu nimubo-iye kiahoni?" ³⁷Vekaba " Turo tuzokodi hawe he utukufu ke, muwe he mheregha ke wa kuume na mhali mheregha ke wa kumoso."³⁸Mira Yesu ekavalandula, "Tem-iliye cho mchiomba. M-muru kuchiwahaya kikombe hucho ninechiwahaya kana kugumirija ubatijo ka ninebatijwa?" ³⁹Vekam-ba, "Tumuru" Yesu ekavaba, "kikombe cho ninechiwahaya, mnechiwahaya. Na ubatijo ka nibatijwe, mneugumirija. ⁴⁰Mira enezokodi mheregha gho wa kuume kana mheregha gho wa kumoso si ani wa kugu, mira ni he hu ihejiie kukeiwa.⁴¹Hu vahina vahali ikado vareako ya, vekavoka kuvasunuiya Yakobo ne Yohana. ⁴²Yesu ekavase na kuvaba, "Mreile ite hu hu vefanyanywa kukwa vagiru he vahe va mataifa vevatawala, hawe na vahe vagiru kuva-aija ugiru mkini."⁴³Mira techidumuwe kukwa to he hakaghu. Wowose edumu kukwa mgiru he hakaghu lazima avanyamarikie, ⁴⁴na wowose enekwa wa bosi he hakaghu ni lazima akwa mzasughawe wa vakabuna. ⁴⁵Kwaite M-inyi wakwe Adamu telitie kunyamarikiwa mira kunyamarika, na kugu uzime ku-u kukwa ukombo he vakumure.⁴⁶Vekalita Yeriko. Ata eekuhaka Yeriko na vahina ku-u na ikundi igiru, m-inyi wakwe Timayo, Batimayo,kipofu eombeja, eezokodia kakera he balabala. ⁴⁷Areako ite ni Yesu Mnazareti, ekavoka kuma kilondo na kuba, "Yesu, M-inyi wakwe Daudi, nikoe mbazi!" ⁴⁸Vakumure vekamjoghoya hu kipofu, vekum-baya ata-a. Mira ekazoisha kwa sauti girusha, "M-inyi wakwe Daudi, nikoe mbazi!"⁴⁹Yesu ekauma na kuvaba asewe. Vekamse hu kipofu, vekuba, "Kuhime! uka! Yesu ekuse." ⁵⁰Ekalibibi kakera ikoti ku-u,ekauguluisha, na kulita hakwe Yesu.⁵¹Yesu ekalandula na kuba, "Udumu nikubo-iye ahoni?"Hu mwagiru kipofu ekalandula, "Mhinizi, nidumu kuaho." ⁵²Yesu ekam-ba, "so. Imani ke yaaku-uti." Ata-ata ma-ila ku-u eka-aho; na ekamdosa Yesu he balabala.

Chapter 11

¹Too varealita Yerusalemu, vareahe sina Besthfage na Bethania, he Lungori lwa mizaituni, Yesu ekavasugha vanu vahu vahina ku-u ²na ekavabba, "Soni he kijiji chiwesiana na nne. Too mkunehe, mneheya m-inyi wa m'punda isina kutuwe. Igeni na muigera hagho. ³Na kai wowose ekumuba, 'kwa ahoni mubo-i to'", mdumuwe kum-ba, 'Dilao eidumu na wangu eneikiriti i-i'."⁴Vekaso na kuheya M-inyi wa m'punda eoroiwe kana he luhige he mtaa usilhatiiwe, navo vekaige. ⁵Na vahe vahali vee-umaye too na vekavaba, "Mbo-i ahoni, kumge m-inyi wa m'punda ka?" ⁶Vekavaba Sacho yesu evabaye, na vahe vekaro vaso.⁷Vahina vanu vekamgera m-inyi wa m'punda hakwe Yesu na vekanagha gomae kini ana ku-u nesa Yesu amuru kukutu. ⁸Vahe vakumure vekanagha gomae kini he balabala, vahali vekanagha matambi veyapuye kuli he mbuva. ⁹Hu vemkaee na hu wemdosa mzungure vekama kilondo, "Hosana!Ebarikiwe elita kwa ilhe la Dilao. ¹⁰Ubarikiwe udilao ulitiye wa aba kanu Daudi! Hosana he ka eata ana."¹¹Niho Yesu ekabuu Yerusalemu na ekaso hekaluni na ekawesia kila kigi. Iji,muda weekwae waaso, ekaso Bethania hawe navo ikado vanu. ¹²I-aze lidosie, too veekukirii kuli Bethania, eelo kela.¹³Na eka-aho mhatu wa mtini weelo mahako kwa uda, ekaso kuwesia kai esee muru kupata chochose ana ku-u. Na too areso heka, tezeaho chochose mira mahako, kwaite see ma-aze ku-u ya mtini. ¹⁴Ekaubaya, "Tehelo wowose ene-a itunda kuli hake wa". Na vahina ku-u vekako.¹⁵Vekalita Yerusalemu, nau ekabuu he ihekalu kuvoka kuvagu gana vachuluji na vaweme za ya hekalu. Ekabidula meza ja vebadirisha hera na vikire vya hu veekudi sua. ¹⁶Temdumuije wowose kutii chochose he hekalu chimuruike kudiwe.¹⁷Ekavahiniza na ekaba, 'minda gho inekwa minda ya kutasa kwa mataifa makabuna'? Mira mwaaibo-i m'panga ya vagwalo". ¹⁸Vagiru va kirurumo na vaandishi veekoe cho eekuyo, navo vekadaa kwalhi ya kumga-a. hata wato veekumuogoha kwa ite umati weekudarawe ni lundolo ni mahinizo ku-u. ¹⁹Na kila chamagheri ikuhe, vekahaka he mwang'a.²⁰Ata veekudaha chalhenu, vekauaho mhatu wa mtini waahala mpaka he majindo ku-u. ²¹Petro ekauhulha na kuba, "Rabi! Wesia, mhatu wa mtini uubusuye waahala".²²Yesu ekavalandula, "Mukwa na imani he Kiumbi. ²³Amini nimubaya ite kila eneubaya mlima ya, 'Haka, na uzekubibi mwenye baharini, 'na kai telo futofuto he swaho ku-u mira eamini ite cho eyoe chinelijanya, Watooto Kiumbi enebo-i.²⁴Kwato nimubaya:kila kigi muombeja na kulhaasu kwa ajili ku-u, muamini ite mwaadoria, navyo vinekwa vikaghu. ²⁵Too mku-uma na kutasa, mdumuwe kusamehe chochose cho mlo nacho na mhe wowose, nesa ite Aba kaghu eata mbinguni amusamehe na kune makusa kaghu. ²⁶(Daraisha: Mtarari ya, "mira mkusaa samehe makusa kaghu" teuhata he nakala ja azeto.)²⁷Vekalita Yerusalemu wa. Ne Yesu ata eekudaha hekaluni, vagiru va kirurumo, vaandishi na vazee vekalita haku-u. ²⁸Vekam-ba, "Kwa mburi ya mina ubo-i to?" Na niji ekuoe ugiru wa kuboi to?"²⁹Yesu ekavaba, "Ninemulhaasu mburi we. Nibayani na ani ninemubaya kwa mburi ya kwe ji nibo-i mburi ya. ³⁰He, ubatijo wakwe yohana weeliye mbinguni kana weeliye he vanadamu? Nilanduleni."³¹Vekayojana kwa vo na kulahana na kuyba, "Kai tukuba, 'Kuli mbinguni,' eneba, 'Kwa ahoni temumuaminiye?' ³²Mira kai tukuba, 'Kuli ha vanadamu,'.........." Vekavaogoha vahe, kwaite vakabuna veedaraishe ite Yohana ekwae Mlotezi. ³³Niho vekamlandula Yesu na kum-ba, "Tetuiliye. Niho Yesu ekavabaya, "Neri ani sikamubaye ni kwa mburi ya kweji nibo-i mburi ya.

Chapter 12

¹Halafu Yesu ekavoka kuvahiniza kwa mifano. Ekaba, "Mhe eelhae mbuva ya mizabibu, ekajungulusha lwigo, na ekatu ishimo la kubo-iya mvinyo. Ekakwa mnara na halafu ekapangisha mbuva ya mizabibu heva kurume va mizabibu. Halafu ekabari ntambo ya uda. ²Wakati urehe, ekamsugha, mnyamalo he vakurume va mizabibu kudori kuli hakini matuunda maghere ya mbuva ya mizabibu. ³Mira vekavadara, vekavama, na kuvauguluti bila chochose.⁴Ekavasughaya mnyamalo mhali, vekamhiri he m-a na kum-boiya mburi ja susune. ⁵Bado ekamsugha mhali, na ya muwe vekamga-a. vekavaboiya vahali vakumure mburi sa ka-aka, vekuvama na vahali kuvaga-a.⁶Eelo bado na mhe muwe wa wakumsugha, m-inyi emdumuishe. Nau ka nee wa mwisho eresughawe hakini. Ekuba, "Venemheshimu m-inyi gho". ⁷Mira vapangaji vekayotijana vo kwa vo, "Ya ni-u mpaji. Litani, Hebu na tumga-a upaji unekwa mkanu."⁸Vekavamia, vekamga-a na kum-bibi kana ya mbuva ya mizabibu. ⁹Kwato, He! Enebo-i ahoni mzalo mbuva ya mizabibu? Enelita kuva-angamija vakurume va mizabibu na kuva-o mbuva ya mizabibu he vahali.¹⁰Temzemuru kusoma igondo ya?" Isaheru hu vezakwa velilhiye, laakwa isaheru la kakera. ¹¹Ya leliye he Dilao, na nila ajabu he maila kanu." ¹²Vekadaa kumdara Yesu, Mira vekaogoha makutano, kwani vee iliye ite eyoe mfano ka kwa vo. Kwato vekamro na kuso kini.¹³Halafu vekavasugha baadhi ya Mafarisayo na maherodia haku-u ili vamteghie kwa mburi. ¹⁴Varehe, vekam-ba, "Mhinizi, tureile ite tuwesia maoghe ya wowose na tuaija upendeleo he vahe. Uhinija kwalhi ya Kiumbi he kweri. He! ni haki kuriha kodi hakwe Kaisari kana sicho? He! Tumuru kulhanu kana hai? ¹⁵Mira Yesu eereile unafiki kini na ekavaba, "kwa ahoni mnighesha? Nioni dinari nimuru kuiwesia."¹⁶Vekagera we hakwe Yesu, Ekavaba, "He! ni vubasa niji na magondo yeata i-i niji? Vekaba, "Yakwe Kaisari." ¹⁷Yesu ekavaba, "M-oni Kaisari vigi vyakwe Kaiisari na Kiumbi vigi vya Kiumbi." Vekakwa na lundolo.¹⁸Halafu Masadukayo,vebaa tehelo ufufo, vekamsoya. Vekamlhaasu, vekuba, ¹⁹"Mhinizi, Musa etuandikie ite, 'Kai mbahu wa mhe aaga na kumro mlage mzungure ku-u, mira tezero m-inyi, mhe enemdori mlage wa mbahu ku-u, na kusa va-inyi kwa ajili ya m-bahu ku-u.'²⁰Heelo vabahu saba, wa bosi eedoriye mlage na halafu ekaga, teeroe va-inyi. ²¹Halafu wa kanu ekamdori nau ekaga, tezero va-inyi. Na wakakai nau sacho. ²²Na wa saba ekaga neri kuro m-inyi. Mwishoiji na mlage na-u ekaga. ²³Wakati wa ufufuo,vekunefufuka wa, He! Enekwa mlage wa kweji? Kwani hu vabahu vakabuna saba veekwae vaagiru ku-u."²⁴Yesu ekavaba, "He!Ya si mburi ite mwalahatianywa, Kwaite tem-iliye maandiko neri nguvu ja Kiumbi? ²⁵Wakati wa kufufuka kuli he vegae, tevekadori neri kubuu he ndoa, mira venekwa sa malaika va mbinguni.²⁶Mira, kuhusu vegae ka veneguwe ha vega-e,He! Temsomie kuli hekitabu chakwe Musa, he mburi ja kishafi, hucho Kiumbi cho eyoe na kum-baya , ' Ani ni Kiumbi wakwe Iburahimu, na Kiumbi wakwe Isaka, na Kiumbi wakwe Yakobo?' ²⁷U si Kiumbi wa vavegae, mira wa wavera hema. ni kweri mwalahatianyika.²⁸Muwe wa vaandishi ekalita na kuko vyo vyeekuyowe nivo; eka-aho ite yesu evalandule kikulho. Ekamlhasu, "He! ni amri hama eya muhimu kutaho he kabuna?" ²⁹Yesu ekkalandula , "Eya muhimu ni ya, "Kiya, Israeli,Dilao Kiumbi kanu, Dilao ni muwe. Ni ³⁰lazima umdumu Dilao Kiumbi Ke, kwa swaho ke kabuna, kwa roho ke kabuna, kwa akiri ke kabuna, na kwa nguvu ke kabuna.' ³¹Amri ya kanu ni ya, 'Nilazima umdumu wa sina kesacho ukudumuye mwenye.' Tehelo amri hali giru itaho ya."³²Mwandishi ekaba, "Kikulho mhinizi! waayo kweri ite kiumbi jni muwe, na ite tehelo mhali kutaho u. ³³Kumdumu u kwa swaho kabuna, na ku-ile ke kabuna na kwa nguvu kabuna, na kumdumu jirani sa ari mwenye, ni muhimu sana kutaho viguwe he madhabahu ja kuteketezwa," ³⁴Too Yesu areaho aagu ijibu la viugho, ekam-ba, "Ari tuata uda na udilao wa Kiumbi. Baada ya ata tehelo neri muwe egheshije kumlhaasu Yesu Maswali yoyose.³⁵Ne Yesu ekalandula, too eekuhiniza he ihekalu, ekaba, "He! vaandishi vebamo ite Kristo ni m-inyi wa Daudi? ³⁶Daudi mwenye he Roho mtakatifu, ekaba, 'Dilao ekaba he Dilao gho, zokodi he mheregha wa kuume, mpaka nivabo-i vankru ke kukwa di ya masame ke, ³⁷Daudi mwenye emse Kristo, 'Dilao' He! ni m-inyi wakwe Daudi kwa namna mina?" Na ikusanyiko igiru likamsikija kwa kinyemi.³⁸He mahinizo ku-u Yesu eebaye, "Ogohani vaandishi, vetamani kudaha na nkanzu ndeza na kuholuwe he vihoja ³⁹na kuzokodi he vikire vya vagiru he masinagogi na he sikunkulu he maeneo ya vagiru. ⁴⁰Naho ve-a minda ja vajane naho vetasa mitaso mieza nesa vahe vava-aho. Ya vahe vedoria hukumu hue giru.⁴¹Halafu Yesu ekazokodi di sina na sanduku la sadaka za ya ieneo la hekalu, eekuwesia vahe veekugu sadaka za hesanduku. Vahe vakumurevazuri vekake kiasi kigiru cha hera. ⁴²Halafu mlage mjane mhuye ekalita na kubutu vipande vinnu, samani ya centi.⁴³Halafu ekavase vahina ku-u na kuvabaya, "Amini nimubaya, mlage ya mjane ebutue kiasi kigiru kutaho vakabuna ka vegue he sanduku la sadaka. ⁴⁴Kwaite vakabuna vegue kuwesiana na ukumure wa vyovelo navyo. mira mjane ya, kuli he uhuye ku-u, ebutue hera kabuna ambaayo ekudumuwe kuitumioa he kuhema ku-u."

Chapter 13

¹Yesu ataekudaha kuli hekaluni, muwe wa vahina ku-uekamlhaasu, "Mhinizi, wesia masaheru ya yebutu lundolo na majengo!" ²Ekam-baya, Mreaho majeengo ya magiru? tehelo neri isaheru iwe lineshighaja ana he isaheru ihali lisikalhukuwe di.³Na-u ata eezokodie ana helungorilwa mizaituni lukumbi he hekalu, Petro, Yakobo, Yohana ne Andrea vekamlhaasu kwa siri , ⁴Tubaye, mburi ya jinekwa ami ? ni ahoni dalili ya mburi ya kulijanya?⁵Yesu ekavoka kuvabaya, "Mukwa makini ite mhe wowose asimulahatianye. ⁶Vakumure venelita kwa ilhe gho vekuba, 'Ani nihu', na venevalahatianya vakumure.⁷Mkuneko kumaiana na tetesi ja vita, msiogohe; mburi ka teyelo budi kulijanya, mira mwisho teunahe. ⁸Itaifa lineka kimzungure na ntaifa ihali, na udilao kimzungure na udilao. henekwa na mazingizo hodi kumurekumure, na kela. Ya ni kuvoka kwa utungu.⁹mukwa ma-ila. venemuti-ihe mabaraza, na nna mnepingwa he masinagogi. Mneumatiwe mbele ya vagiru na madilao kwa mburi gho, sa ushuhuda hakini. ¹⁰mira injili lazima ini ibirikirwe he mataifa makabuna.¹¹Vekune mudara na kum-oti, msiko bughu kwahu cho mneyo. Za yaka muda, mkneowe kiahoni cha kuyo; temkakwa kune mneraayo, mira roho mtakatifu. ¹²M-bahu enemlaha m-bahu kuga-awe, aba na m-inyi ku-u. Va-inyi vene uma kimzungure ne aba kini kusababisha kuga-awe. ¹³Mnesanuijwa ni kira mhe kwa mburi ya ilhe gho. mira enegumirija mpaka mwisho, mhe ka eneokoka.¹⁴Mkuneaho ichukizo la ku-oni laa-uma too hesidumuwe ku-uma (esoma naa ile), ¹⁵Niho veata za ya Yuda vauguluye he mingori, na-u eata ana ya minda asidimi di he minda, kana kudori chochose chiata gaana, ¹⁶na eata he mbuva asikirii kudori gomae ku-u.¹⁷Mira ole kini valage velo maso na vegoija heka nma-aze ka! ¹⁸Ombani ite isilianye heelo sa. ¹⁹Ake henekwa na manyamarisho magiru, ambayo teyenaza lijanya, kuvokia Kiumbi areumba ulimwengu, mpaka wa-ijiji, tehelo, neri telikarelijanya kahali. ²⁰Mpaka Dilao ho enepunguja ma-aze, Tehelo msa unevoteka, mira kwa mburi ya vateule, enevasaghura, enepunguja namba ja maaze.²¹Wakati kaa kai mhe wowose enemubaya, Wesia, Kristo eata i-i! kana wesia, eata too! mseemwamini. ²²Ake Kristo wa mambeza na valotezi va mambeza venelijanya na venegu ishara na maajabu, ite nesa, vavata, kahali hata vateule. ²³Mukwa ma-ila! naamubaya pere makabuna yesina lijanya.²⁴mira baada ya manyamarisho ya ma-aza ka, ka-aze kenebutuwe kidughu, mlhihe teukagu mwangaza ku-u, ²⁵ntonde jinelhu kuli are ana, na nguvu jiata mbinguni jinetingishikia. ²⁶Niho venemuaho m-inyi wakwe Adamu ekulita hemajumbi kwa nguvu kumure nautukufu. ²⁷Niho enesugha malaika ku-u na enevatutanya hawe vateule kuu kuli pande giru hai jan dunia kuli mwisho wa dunia mpaka mwisho mpaka, kuli mwisho wa mbingu.²⁸He mtini hinani. Kai itambi cholimuru kugu na kuke wangu mahako, ku-u, niho mneile ite kiangazi chiata sina. ²⁹Nicho chikwae, mkune aho mburi ya jikulijanya. Ileni ite aeta sina, na luhige.³⁰Kweri, Nimubaiya, ya kizazi techikataho uda mburui ya jisina lijanya. ³¹Mbingu na di zinetaho, mira mburi gho tejikataho neri. ³²Mira kwa ka-iaze kana saa, tehelo eiliye, neri malaika va mbinguni, neri, M-inyi, mira Aba.³³Mukwa ma-ila, Wesia, ake temiliye ni muda mina yenelijanya. (Daraisha: Mtarari ya, "Mukwa chonjo,Wesiani na tasani kwa ite...... " teuhata he nakala ja kae). ³⁴Ni sa mhe ebari ntambo: ekaro minda ku-u, na kumke mnyamalo ku-u kukwa mgiru wa minda, kila muwe na nyamalo ku-u. Na kum-ba mlinzi kukwa ma-ila.³⁵Kwato mukwa ma-ila! Kwaite tem-iliye ni ami dilao wa minda enekirii minda, imuruika ni chamagheri,kiama cha manane, too nkuruve ikuzo, kana chalhenu. ³⁶Kai ekulita wangu, aseekuheya ugoshije. ³⁷Hucho nichiyo hake nichiyo hakira mhe. Keshani"!

Chapter 14

¹Yeekwae ni ma-aze manu bi baada ya pasaka na ya mikate isibutuiwe chachu. Vagiru va kirurumo na vaandishi veekudaa namna ya kumdara Yesu kwa hila na kumga-a. ²Kwaite veebaye, "Sio wakati ya wa sikunkulu, vahe vaseeboi nkru."³Too Yesu eeata Bethania minda havo Simoni mkoma, naata eekuso he meza, mlage muwe ekalita haku-u eelo nchupa ya marashi ya nardo makulho yelo gharama giru sha, Ekaipu nchupa na kuisu ana he m-a wa ku-u. ⁴Mira heelo na vahali kini vekasanuiwa. Vekabaiyana vo kwa vo vekuba, "Nikiahoni ya kulahati to? ⁵Manukato ya yeseemuru kudiwe kwa zaidi ya dinari magana makai, na vekaowe vahuye." Navo vekamjoghoya.⁶Mira Yesu ekaba, "Mroni mwenye. Kwa ahoni mumnyamarisha? Aabo-i mburi kulho hagho. ⁷Ma-aze kabuna vahuye mrelo navo, na muda wowose ho mnedumu m-muru kubo-i makulho hakini, mira temka kwa na ani muda mkabuna. ⁸Aabo-i hucho emuruye: aau-lhoomi msa gho malhoma kwa ajili ya majiko. ⁹Kweri nimubaya, kila hodi injili ho inebirikirwa he ulimwengu mkabuna, hucho ebo-iye mlage ya chineyowe kwa kuhulhawe.¹⁰Halafu Yuda Iskariote, muwe vahu ikado na vanu, ekaso he vagiru va kirurumo nesa ite amuru kum-oti hakini. ¹¹Too vagiru va kirurumo vareako to, vekalhamuiwa vekam-o kilagha kum-o hre. Ekavoka kudaa nafasi ya ku-oti hakini.¹²He i-aze la bosi la mikate isibutuiwe chachu, too vareagu kulele ya i-alu la pasaka, vahina ku-u vekam-ba, "udumu tuso nale tuzeandaa ili nesa upate ku-a viaghu vya Pasaka?" ¹³Ekavasugha vahina ku-u vanu na kuvabaya, "Soni he mwang'a, na mwagiru eti-iye sange eneahoana na kune. Mdoseni. ¹⁴Minda yo enebuu, mdoserejeni na mum-baye elo minda ka, 'Mhinizi eba, "Chiatale chumba cha vagalho hodi nine-aya Pasaka na vahina gho?"¹⁵Enemuaija chumba cha ana kigiru chilo vigi viata tayari. Bo-ini maandalizi kwa mburi kanu too. ¹⁶Vahina vekahaka vekaso hemwang'a; vekaheya kira kigi sacho eevabaiye, vekaandaa viaghu vya pasaka.¹⁷Too irehe chamagheri, ekalita nahu ikado na vanu. ¹⁸Natoo varehe sina na meza nesa va-a,Yesu ekaba, "Kweri nimubaya he vakaghu ea hawe na ani enenisaliti." ¹⁹Vakabuna vekasikitika, na muwe baada ya mhali vekam-ba, "Mira sio ani?"²⁰Yesu ekalandula na kuvabaya, "Ni muwe wahe ikado na vanu he kune, muwe ambaye waijiji eginta itonge he ibakuri hawe na ani. ²¹Kwaite M-inyi wakwe Adamu eneso sacho hu maandiko yebaye ana ku-u. mira ole ku-u mhe ka ktahoya u M-inyi wakwe Adamu enesalitiwa! Cheseekwae kikulhosha haku-u kai mhe ka tezesawe.²²Naata veeku-a, Yesu ekadori mkate, ekaubariki. na kuupa-a. Ekava-o ekuba, "Dorini. ya ni msa gho." ²³Ekadori kikombe, ekashukuru na ekava-o vakabuna vekachiwahaya. ²⁴Ekavabaya, "Ya nisako gho ya iaghano, sako isuika kwa mburi ya vakumure. ²⁵Kweri nimubaya, sikawaha kahali he izao ya la mzabibu mpaka iaze hu nikunewaha sha he udilao wa Kiumbi."²⁶Vareaheja kuimba luimbo, vekali gahana he Lungori lwa mizaituni. ²⁷Yesu ekavaba, "Kune vakabuna mnekumatu uda kwa mburi gho, kwaite igondiwe, 'Ninem-ma mzemo na ma-alu yenelahatiana.'²⁸Mira baada ya kufufuka gho, ninemukaya galilaya." ²⁹Petro ekamba, "Hata kai vakabuna venekuro, ani sikakuro."³⁰Yesu ekam-ba."Kweri nikubaya, ki-ama ya, neri nkuruve teina zo kagi kanu, unekwa waanikana kagi kakai." ³¹Mira Petro ekaba, "Hata ikunidumu kuga hawe na-ari , sikakukane. "Vakabuna vekagu kilagha sa huu hu.³²Vekalita hodi hebawe Gethsemane, ne Yesu ekavaba vahina ku-u, "Zokoni i-i wakati nitasa." ³³Ekavadori Petro,Yakobo, ne Yohana hawe na-u, ekavoka kuhuzunika na kunyamarikisha. ³⁴Ekavaba, "Swaho gho ilo huzuni sha, sina na kuga. Hemani i-i mkwa ma-ila."³⁵Yesu ekaso kara habwesu, Ekalhu di, ekatasa, kai cheekumuruika, ite saa ya yeseeniepuke. ³⁶Ekaba, "Aba, Aba, mburi kabuna hake yemuruika. Nika-aye kikombe ya. Mira sicho kwa kudumu gho, mira kwa kudumu ke."³⁷Ekakirii na kuvahelha vaagosha, Na ekavabaya Petro, "Simoni, he waagosha? Tuzemuru kukesha hata isaa iwe? ³⁸Keshani na mutase ite mseebuu he maghesho. Ni kweri swaho idumu, mira msa ni mdhaifu." ³⁹Ekasowa kutasa, na ekatumia miyoire hu-uhu.⁴⁰Ekalita wa ekavaheya vaagosha, Kwaite ma-ila kini yeekwae yeyahie na teveiliye ni kiahoni cha kum-baya. ⁴¹Ekalita kwa kagi ka kakai na kuvabaya, "Mrecheri bodi na kupumzika? Yaatosha! saa yaahe. Wesia! M-inyi wakwe Adamu etasalitiwa he miheregha ya velo makusa. ⁴²Kani, tusoni. Wesia, hu enisaliti eata sina."⁴³Kagi bi eekurayo, Yuda, muwe wa hu ikado na vanu, ekahe, na ikundi igiru kuli he vagiru va kirurumo, vaandishi na vazee velo mahamba na maboi. ⁴⁴Wakati ka msaliti ku-u eevaoye ishara, ekuba, hu nine m-o ibusu, ni-u. Mdarani na kumke di ya ulinzi." ⁴⁵Too Yuda arehe, we kwa we ekaso hakwe Yesu na kuba, "Mhinizi! " Na kum-ma Ibusu. ⁴⁶Halafu vekamke di ya ulinzi na kumdara.⁴⁷Mira muwe he vakini eumaye sina nau ekagu luhamba ku-u ekam-ma mnyamalo wa mgiru wa kirurumo na kumte ilama. ⁴⁸Yesu ekavaba, "Mwalita kunidara kwa mahamba na maboi sa mgwalo? ⁴⁹Wakati kila i-aze neeata na kune nikuhiniza hekaluni, temnidaraye. Mira ya libo-ika nesa magondwe yatimie. ⁵⁰Nahu vakabuna veata ne Yesu vekamro na ku-ugulu.⁵¹Mbwange muwe ekamdosa, eeoroye ishuka bi eekughubike kujunguluka; vekamdara mira ⁵²ekavachopoka ekairo shuka too ekaugulu neri gomae.⁵³Vekamkaeti Yesu hakwe mgiru wa kirurumo. Too vekaumbikanahawe nau vagiru vakirurumo vakabuna., vazee, vaandishi. ⁵⁴Petro nau ekamdosa Yesukwa kauda, kusoija he ikole la mgiru wa kirurumo. Ekazokodi hawe na valinzi, veeata sina na mwalha veekuota nesa va-aho iru-u.⁵⁵Wakati ka vagiru va kirurumo vakabuna na ibaraza lose veekudaa ushahidi umtara Yesu nesa vamuru mumga-a. Mira teveahoye. ⁵⁶Kwaite vahe vakumure veegerie ushahidi wa mongo kumtara u, mira neri ushahidi kini teutotie.⁵⁷Vaghere veka-uma na kugera ushahidi wa mongo kumtara u; vekuba, ⁵⁸Tweemkoye ekuba, 'Ninelioni ihekalu ya libo-iwe na miheregha, na za ya ma-aze makai nielikwa ihali lisibo-iwe kwa miheregha."' ⁵⁹Mira neri ushahidi teutotie.⁶⁰Mgiru wa kirurumo ekauma hasihasi kini na kumlhaasu Yesu , "He, ulo la kulandula? Vahe ya veyo ahoni chikutara ari? ⁶¹Mira ekata-a chwi na telandule chochose. Fia mgiru wa kirurumo ekamlhaasu kahali,"He ari ni Kristo, M-inyi wa Mkeba?" ⁶²Yesu ekaba, Ani ni-u. Na unemuaho M-inyi wakwe Adamu Ezokodie mheregha wa kuume wa nguvu ekulita na majunde ya mbinguni."⁶³Mgiru wa kirurumo ekajikaa gomae ku-u na kuba, "He, bado tudumu mashahidi? ⁶⁴Mwaako ekukufuru. Uamuzi kaghu ni kiahoni? na vakabuna vekam-pa-aya sa muwe estahili kuga. ⁶⁵Vahali vekavoka kumbusuya mapae na kumghubika vubasa na kum-ma na kum-baya, "Loteza!" Vagiru vekamdori na kum-ma.⁶⁶Ne Petro eerecheri ata di he lukumbi, mnyamalo muwe wa vabora va mgiru wakirurumo ekamlitiya. ⁶⁷Ekamwaho Petro ataho eeumaya ekuota mwalha, na ekamwesia na kumdosa sina. Halafu ekaba, "Na ari weeata ne Mnazareti, Yesu". ⁶⁸Mira ekalhi, ekaba, "Si-iliye kacho uyoija!" Halafu ekali ekaso gana lukumbi. (Daraisha; mtarari ya, "Na nkuruve ikazo" teuhata he nakala ja azeto).⁶⁹Mira mnyamalo wa kilage too, ekamwaho na ekavoka kuvabaya kahali hu vee umaye too,"Mhe ya ni muwe kini!" ⁷⁰Mira ekakana wa. Baadaye kabwesu hu vee umayetoo veekum-baya Petro, "Kweri ari ni muwe kini, kwaite na ari um Galilaya."⁷¹Mira ekavoka kukuke mwenye di ya lupae na kuapa, "Similiye mhe ya mumyo." ⁷²Halafu nkuruve ikazo kagi ka kanu. Halafu Petro ekahulha mburi hu Yesu yo em-baye: "Isinazo nkuruve kagi kanu, unenikana kagi kakai." Na ekalhu atadi na kuzo.

Chapter 15

¹Chalhenu na mapema vagiru va kirurumo vekahe hawe na vazee na vaandishi na baraza izime la vazee. Halafu vekam-oro Yesu vekamti-i hakwe pilato. Pilato ekamlhaasu, "Ari u Dilao wa Vayahudi?" ²Ekalandula,"Ari waayo to." ³Vagiru va kirurumo vekayo malaho makumure yemtara Yesu.⁴Pilato Ekamlhaasu kahali, "Tulandula chochose? Tuaho cho vekulaha kwa mburi kumure? ⁵Mira Yesu temlandule Pilato, na ka ikam-ma lundolo.⁶He kawaida wakati wa sikunkulu vemlhamaa mzaorowe muwe, mzaorowe vemwombeje. ⁷Heelo veoniye heigereza, hevo vegayaye hevo veoniye venyamarikia makusa kini. Heelo mhe muwe esewe Baraba. ⁸Umati ukalita hakwe Pilato, na kumwombeja abo-i sa cho eboiye are maaze mahali.⁹Pilato ekavalandula kwa kuba, "Mdumu nimlhamaye Dilao wa Vayahudi?" ¹⁰Kwaite ereile ni mburi ya wizuwa vagiru va kirurumo veemdaraye Yesu na kumgera haku-u. ¹¹Mira vagiru va Kirurumo vekavasonganya umati kumaisha kilondo kwa sauti ite alhamawe Baraba badala ku-u.¹²Pilato ekavalandula wa na kuba, "Nimsa kiahoni Dilao wa Vayahudi? ¹³Vekama kilondo kahali, "Msurumije!"¹⁴Pilato ekaba, "Eboiye mburi mina kusa?" Mira vekazikaisha kumaisha kilondo "Msurumije" . ¹⁵Pilato ekudumu kuvalhamuija umati, ekavalhamaija Baraba. Ekam-ma Yesu mijeledi halafu ekamgu nesa asurumijwe.¹⁶Askari vekamkaetija mpaka za ya lwigo (hu uata za ya nkambi) na vekaumbika hawe na kikosi cha askari. ¹⁷Vekam-oro Yesu Nkanzu ya rangi ya zambarau, na vekaluka taji ya milhae vekam-oro. ¹⁸Vekavoka kum-bera na kuba, "Tukuholu, Dilao wa Vayahudi!"¹⁹Vekam-ma he m-a na mwanzi na kum-busuya mapae. Vekakoma mamuro mbele ku-u kwa kumheshimu. ²⁰Hata kuheja kum-bera, vekamgu hu nkanzu ya rangi ya zambarau na kumroika gomae ku-u, na vekamgu gana kuso kwa msurumija. ²¹Vekamkungumija mzataho kwalhi kumlhaari, eekubuu he mwang'a kuli he mbuva. Eekusewe Simoni Mkirene (aba ku-u Iskanda ne Rufo); Vekamkungumija kuti-i msalaba wakwe Yesu.²²Askari vekamti-i Yesu hodi hesewe Golgotha (Maana ya tafsiri ya ni, Hodi ya ifwara la m-a). ²³Vekam-o mvinyo ukwariiwe na manemane, mira tewahaye. ²⁴Vekamsurumija, na veka kaka gomae ku-u. Vekayamaya kura kuile kipande cho enepata kila askari.²⁵Nee saa kai chalhenu varemsurumija. ²⁶Vekake ana ku-u kibala chiandikwe ilaho, "Dilao wa Vayahudi." ²⁷Vekamsurumija hawe na vagwalo vanu, muwe bwa ku-u wa kuume na mhali kumoso ku-u. ²⁸(Daraisha: Mtarari ya, "Na magondwe ikatimia yeeyoiwe" teehata he nakala ja kae).²⁹Navo ka veekutaho vekamheya, vekakusha mi-a kini vekuba, "Aha! ari unepu ihekalu na kulikwa kwa ma-aze makai, ³⁰kuokoe mwenye na udimi di kuli hemsalaba!"³¹Kwa namna wa hu uhu vagiru va kirurumo vekamtera vekubaiyana, hawe na vaandishi na kuba, "Evaokoe vahali, mira temuru kukuokoa mwenye. ³²Kristo Dilao wa Israel, dimi di wa-ijiji kuli he msalaba, ili nesa tumuru kuaho na kuamini." Na hu vesulubiwe hawe nau vekamtera.³³Irehe saa sita, kidughu chikalhu he idi ikabuna mpaka saa kenda. ³⁴Too saa kenda,Yesu ekama kilondo kwa sauti giru, "Eloi,Elii, lama sabaktani?" ikukwa na maana ite "Kiumbi gho,Kiumbi Gho, Kwa ahoni waaniro?" ³⁵Vahali hehu vee-umaye vareako vekaba, "Wesia, etamse Eliya."³⁶Mhe muwe ekaugulu, ekahuti sikihe sponji na kuibutu ana he mhatu wa mwanzi, ekam-o nesa awaha. Mhe muwe ekaba, "Ro tuaho kai Eliya enelita kumdimiri di." ³⁷Halafu Yesu ekazo kwa sauti giru ekaga. ³⁸Ipazia la hekalu lika-ka-aika vipande vinu kuli ana mpaka di.³⁹Mgiru muwe eumaye ekumuwesia Yesu, areaho aaga kwa namna hu, ekaba, "Kweri ya mhe nee M-inyi wa Kiumbi. ⁴⁰"Vereata na valage veekumuwesia kwa kauda. Hevo eata Mariamu Magdalena, Mariamu (lage ku-u Yakobo mgitutu wa kwe Yose), ne Salome. ⁴¹Too eata Galilaya vekamdosa kumnyamarikia. Na valage vahali vakumure navo vekadosirijana na-u mpaka Yerusalemu.⁴²Hareakwa chamagheri, na kwaite yeekwae iaze la kuandaa, i-aze kabla ya Sabato, ⁴³Yusufu wakwe Arimathaya ekalita too. Nee mjumbe wa ibaraza eheshimiwa ni mhe eula-a Udilao wa Kiumbi. Bila bughuekaso hakwe Pilato, kuombeja msa wakwe Yesu. ⁴⁴Pilato ekadarawe ni lundolo ite Yesu kave aaga; ekamse hu mgiru ekamlhaasu ite Yesu aaga.⁴⁵Areowe uhakika he afisa ite aaga, Ekamro Yusufu kuudori msa. ⁴⁶Yusufu eeweye Sanda. Ekamdimiri kuli he msalaba, ekam-oro kwa na sanda, na kumke za he ikaburi leetuiwe he mwamba. Halafu ekadongolosha isaheru he luhige lwa ikaburi. ⁴⁷Mariamu Magdalena ne Mariamu lage ku-u Yose vekaaho hodi ejikiwe Yesu.

Chapter 16

¹Too Sabato ireakita, Mariamu ne Mariamu lage ku-u ne Yakobo, ne Salome, vekawe mihem'pe mikulho, ili nesa vamuru kulita kuulhomi malhoma msa wakwe Yesu kwa mburi ya majiko. ²Chalhenu na mapema iaze labosi la wiki, vekaso he kaburi too kaaze kekuvoka kulijanya.³Vekuyojanya vo kwa vo, "Niji enelidongolosha isaheru kwa ajili kanu nesa tubuu he ikaburi?" ⁴Too varewesia, vekamuaho mhe aaheja kulidongolosha isaheru, lee kwae igirusha.⁵Vekabuu he ikaburi na vekamuaho m-bwange eeoroye ijoho liaku, ezokodie bwa wa kuume, niho vekadarawe ni lundolo. ⁶Ekavabaya, "Musiogohe. Mumdaa Yesu, wa-areNazareti, esurumijwe. Aafufuka! Tehata i-i. Wesia hodi too ho veemkee. ⁷Soni, mzevabaya vahina ku-u ne petro ite aavakaeya kuso Galilaya. Are mnemwaho, sacho emubayee."⁸Vekahaka na kugugulu kuli he ikaburi; vekasingiza na kudarawe ni lundolo. Teveyoe chochose he m,he wowose kwa ite veelo bughu sha.⁹(Daraisha: Nakala ja azeto tejilo Marko 16:9-20) Mapema he iaze la bosi la wiki, baada ya kukfufuka, ekamlianyija ini Mariamu magdalena, hu ake kuli haku-u emguye m'pepo saba. ¹⁰Ekahaka na kuzavabaya hu veeata na-u, too veekuhuzunika na kugu ma-ilima. ¹¹Vekako ite ni mzime na ite aa-ahoana na-u, mira tevezemuamini.¹²(Daraisha: Nakala ja azeto tejilo Marko 16:9-20) Baada yaka, ekakulijanya he namna tofauti he vahe vahali vanu, too veekudaha kuli he idi. ¹³Vekaso na kuvabaya vahina vahali veshighale, mira teveaminie.¹⁴(Daraisha: Nakala ja azeto tejilo Marko 16:9-20) Yesu baadae ekalijanya hehu ikado na muwe,ata vee-eghamire he meza, na ekavajoghoya kwa kusaamini kini na ukuji wa swaho, kwaite teve vaamini hu vemuahoye baada ya kufufuka kuli ha vavegaye. ¹⁵Ekavabaya, "Soni he madi makabuna, na kubirikira injili he viumbe vikabuna. ¹⁶Wowose eneamini na kubatijwa eneokolewa, na hu esika amini enehukumiwa.¹⁷(Daraisha: Nakala ja azeto tejilo Marko 16:9-20) Ishara ya jinedo sirijana na hu vakabuna veamini. He ilhe ghovenegu m'pepo. Veneyo kwa lugha ku-a. ¹⁸Venedara bome kwa miheregha kini, na kai vekuwaha kigi chochose cha kuga-a techikavahiri. Veneke miheregha he varukao, navo venekwa vazime."¹⁹Too Dilao areheja kuyo navo, ekadoriwe ana mbinguni na ezokodie mheregha wa kuume wakwe Kiumbi. ²⁰Vahina vekahaka na kubirikira kila hodi, ake Dilao ekubo-i nyamalo navo na kuthibitisha mburi kwa miujiza na ishara jidosirianija navo.

Luke

Chapter 1

¹vakumure vaakutahidi kuke he mnyururiko simulizi kwa hu mburi hu jitimijwe hasi kanu, ²Sacho vetuo nne, ake tangia bosi tu mashahidi va maila na vanyamalo va mburi. ³Kwato hata na ani, baada ya kuchunguza kwa kuwesiishisha mivokiire ya ya mburi ya kulijanya bosi- nikaaho ni kikulho hagho kukugondia he mnyururiko ku-u - Mgirusha Theofilo. ⁴Ili nesa umuru kuile ukweri wa mburi uhinizwe.⁵He ma-aze yakwe Herode, dilao wa Yudea, heelo mgiru wa kirurumo eekuswe Zakaria, wa mbari yakwe Abiya. Mlage ku-u he vabora vakwe Haruni, na ilhe ku-u eekusewe Elizabeti. ⁶Vakabuna ee vahe va haki mbele ya Kiumbi; veedahaye vesilo ilaho he mburi ya Dilao. ⁷Mira teesae m-inyi, Kwaite Elizabeth nee tasa, na he wakati ka mkabuna nee vazee sha.⁸Iji yeelianye ite Zakaria eata sina kiumbi, ekuendelea na balo ya kirurumo he urataibu wa kirurumo, he utaratibu wa balo ku-u. ⁹Kusojanya na desturi ya kusaghurwa ni mgiru mhama eneumaya kirurumo, eesaghurwe ni kura kubuu he ihekalu la Dilao na to esee esee funkija uvumba. ¹⁰Ikundi ikabuna la vahe veekuta tasa gana too vekufunkija uvumba.¹¹iji malaika wakwa Dilao ekalianyija na eka-uma bwa wa kuume wa kirurumo ya kufunkija. ¹²Zakaria ekaogohesha aremuaho; bughu ikamdaraisha. ¹³Mira malaika ekamba, "Usiogohe Zakaria, Kwaite mitaso ke yaakoika. Mlage ke Elizabeth enekusaya M-inyi. Ilhe ku-u unemse Yohana.¹⁴Unekwa na kinyemi na kushangalala, na vakumure venelhamuiwa kwa kuahowe ku-u. ¹⁵Kwaite enekwa mgiru mbele ya ma-ila ya Dilao. Tekazewaha Divai kana Kuwaha chiengelija, na enekwa ehutiwe Roho Mtakatifu kuvokia he maso ya lage ku-u.¹⁶Na vahe vakumure va Israel venekiritiwe hakwe Dilao Kiumbi kini. ¹⁷Eneso mbele ja vubasa vwa Dilao he swaho na nguvu ja Kwe Eliya. Enebo-i to ili nesa kukiriti swaho ja aba heva-Inyi, ili nesa vesikoiya vasoije he viugho vya velo haki. Enebo-i to ili nesa kuke tayari kwa Dilao vahe hu veandaiwe kwa ajili ku-u.¹⁸Zakaria ekam-ba malaika, "Ninemuru mo kuile ya? Ake ani ni mzee na mlage gho miko ku-u yaakwa mikumure sha." ¹⁹Malaika ekalandula kum-baya, "Ani ni Gabriel, hu euma mbele ja Kiumbi. Neeshughaiwe kukubaya, kukugeria mburi ya kulho. ²⁰Na wesia, tukazeyo, uneta-a chwi, tukamuru kuyo mpaka hu i-aze mburi ya inelijanya. Ya nikwaite waahejwa kuamini mburi gho ambayo jinelijanaya he wakati ukuhe.²¹Iji vahe veeata vekumla-a Zakaria. Vekadarwe ni lundolo ite adori-ishia muda mueza he hekalu. ²²Mira areali gana, tezemuru kuyo navo. Vekaile ite aapata maono are eata hekaluni. Ekakwa eaija ishara na ekakwa etae chwi. ²³Ikalijanya ite maaze ya huduma ku-u yareakita ekahaka kukirii ang'a ku-u.²⁴Baada yakwe Zakaria kukirii he ang'a kuu kuli he huduma ju-u he ihekalu, mlage ku-u ekakwa na maso. Nau tezeli ang'a ku-u kwa milhihe mikoi. Ekaba, ²⁵"Ya nicho hu Dilao eboiye hagho arewesia kwa upendeleo nesa kuika-a susune gho mbele ja vahe."²⁶Iji he mlhihe wa sita wa maso yakwe Elizabeti, Kiumbi ekam-ba malaika Gabrieli kuso he mwang'a wa Galilaya hesewe Nazareti, ²⁷He M-bora eehashijwe ni mwagiru hu ake ilhe ku-u nee Yusufu. Ka nee wa mbari yakwe Daudi, na ilhe ku-u m-bora ka leekusewe Mariamu. ²⁸Ekamlitiya na ekaba, "Nikuholu, ari uoiwe Neema giru! Dilao aalhamuijwa ni ari ." ²⁹Mira mburi jakwe malaika ekamchanganya na teyailiye kwa ahoni malaika eholuye, miholuye ya ajabu haku-u.³⁰Malaika ekam-baya, "Usiogohe, Mariamu, kwaite waaowe neema kuli he Kiumbi. ³¹Na wesia, uneti-i maso he maso ke na unesa m-inyi. Na ari unemse ilhe ku-u 'Yesu'. ³²Enekwa mgiru sha na enesewe m-inyi wa waeta ana sha. Dilao Kiumbi enem-o kikire cha enzi chakwe Daudi aba kini. ³³Enetawala ana ya mbari yakwe Yakobo milele na udilao ku-u teukakwa na mwisho.³⁴Mariamu ekambaya malaika, ya linelijanya kwa namna mina, Kwa ite sinara-a bodi na mwagiru wowose? ³⁵Malaika ekalandula na kum-baya, "Roha Mtakatifu enekulitiya ana, na nguvu ja ya Eata ana sha jinelita hake. Kwato, mtakatifu eneza ahowe enesewe M-inyi wa Kiumbi.³⁶Na wesia, m-bahu ke Elizabeti elo maso ya m-inyi he he miko ku-u ya uzee. ya ni mlhihe wa sita haku-u, eekusewe esisa. ³⁷Kwaite tehelo lisimuruika he Kiumbi." ³⁸Mariamu ekaba, "Wesia, ani ni mnyamalo wa kilage wa Dilao. Ro naichikwato hagho sacho mburi ke iyoe." halafu malaika ekamro.³⁹Niho he ma-aze ka Mariamu ekahaka na kwa upesi ekaso he idi la vungori, mwang'a he idi la yudea. ⁴⁰Eesoe ang'a hakwe Zekaria na ekamholu Elizabeti. ⁴¹Iji, ilijanye ite Elizabeti areakoiya miholuiye yakwe Mariamu, m-inyi he maso ku-u ekatorika, ne Elizabeti ekahutiwe ni Roho mtakatifu.⁴²Ekama kilondo na kuyo kwa sauti girusha, "Waabarikiwa sha ari he valage, na m-inyi eata he maso ke aabarikiwa. ⁴³Na chikwaemo hagho ite, lage wa Dilao gho chidumuiwe alita hagho? ⁴⁴Kwaite wesia, ireakoika he malama gho sauti ya kuholu ke, m-inyi he maso gho ekatorika kwa kinyemi. ⁴⁵Na ebarikiwe mlage hu ake eaminiye ite useelianya ukamirifu wa mburi hu ebaiwe kuli he Dilao."⁴⁶Mariamu ekaba, Nafsi gho imtogola Dilao, ⁴⁷na swaho gho yaa-lhamuiwa he kiumbi mwokoji gho.⁴⁸Kwaite aaiwesia hali gho ya di ya mnyamalo ku-u wa kilage. Wesia, kuvokia waijiji he vizazi vikabuna venenise mbarikiwa. ⁴⁹Kwaite ka emzamuru abo-i mburi giru hagho, na ilhe ku-u ni takatifu.⁵⁰Rehema Ku-u inehema kuli kizazi mpaka kizazi hehu vemheshimu u. ⁵¹Aa aija nguvu kwa mheregha ku-u avatawanya hu ambavo vekukoiya ana ya mawazo ya swaho kini.⁵²Avadimiri di va-inyi va dilao kuli he vikire kini vya enzi na kuvakuturu ana velo hali ya di. ⁵³Ekavakuuti velo kela na vigi vikulho, mira vazuri avauguluti miheregha bule.⁵⁴Aagu msaadahe Israeli mnyamalo ku-u, nesa kuhulha kuaija mbazi ⁵⁵(Sacho eyoe he aba kanu) he Abrahamu na uzao ku-u milele.⁵⁶mariamu ezokodie ne Elizabeti ihe sa milhihe mikai to niho ekakirii ang'a ku-u. ⁵⁷Iji wakati wekwae waahe he Elizabeti kusa m-inyi ku-u na ekasa m-inyi wa kiagiru. ⁵⁸Vasina naku-u na vabahu ku-u vekakoiya cho dilao eilherutie mbazi haku-u, na vekalhamuiwa hawe na u.⁵⁹Iji yeelianye ma-aze mnane ite vekalita kum-butu elha m-inyi. Yeekuvadumu kumse ilhe ku-u, "Zekaria," kwa kuwesia ilhe la aba kini, ⁶⁰Mira lage kini ekalandula na kuba, "Hai; enesewe Yohana." ⁶¹Vekam-baya, tehelo neri muwe he vabahu ke esewe kwa ilhe ya."⁶²Vekambo-iya ishara aba ku-u kuaija ite u eekudumu ilhe asewe ji. ⁶³Aba ku-u ekadumu lubala lwa kugondia, na ekagonda, "Ilhe ku-u ni Yohana." Vakabuna vekamakishwa ni ya.⁶⁴Wangu m-o ku-u ukaghubulwa na luanda ku-u ukalhamawe. Ekayo na kumtogola kiumbi. ⁶⁵Bughu ikavalitia vakabuna veekuhema navo sina. Mburi ya jikaenea he idi izime na vungori vwa Yudea. ⁶⁶Na vakabuna veyakoe vekayake he swaho kini, vekuba, "M-inyi ya ite niwa namna mina?" Kwaite mheregha wa Dilao weeata na-u.⁶⁷Aba ku-u Zekaria ekahutiwe Roho mtakatifu na ekagu ulotezi, ekaba, ⁶⁸"Atogolwe Dilao, Kiumbi wakwe israeli, kwaite ailha-ari na ainyamarikia wokovu wa vahe ku-u.⁶⁹Aatuka-aya m'pembe ya wokovu he minda ya mnyamalo ku-u Daudi, kuli he va mbari ya mnyamalo ku-u Daudi, ⁷⁰sacho eeyoe kwa m-o wa valotezi ku-u veeata he nyakati ja azeto. ⁷¹Enetuokoa kuli he vankuru kanu na kuli he miheregha ya vakabuna vetusanuiya.⁷²Enebo-i to kuaija mbazi he aba kanu, na kuhulha iaghano ku-u takatifu, ⁷³kiapo cho echiyoe he Abrahamu aba kanu. ⁷⁴Eeapie kuthibitisha ite yeseemuruike munyamarikia u bila bughu, baada ya kuokolewa kuli he miheregha ya mnkuru kanu. ⁷⁵He utakatifu na haki mbele ku-u ma-aze kanu makabuna.⁷⁶Ee, na ari m-inyi, unesewe mlotezi wa Eata ana sha, Kwaite enesojanya mbe he vubasa vwa Dilao nesa kumwandaiya kwalhi, Kuvaandaa vahe kwa militiire ku-u, ⁷⁷Kuvailiija vahe ite, veneokolewa kwa kwalhi ya kuvoteshwa makusa kini.⁷⁸Ya linelijanya kwa mburi ya mbazi ja Kiumbi kanu, mburi ambayo ka-aze kulia ana kenetulitia, ⁷⁹kuangaja hakini vedii he kidughu na he kijui cha kuga. Enebo-i to kuerekeja masame he kwalhi ya m'polele.⁸⁰Iji, hu m-inyi ekalheeru na kukwa elo nguvu rohoni na ekahema he ngweza mpaka iaze la kulijanya ju-u he israel.

Chapter 2

¹Iji he ma-aze ka, ikalianya ite kaisari Agusto eegue iagizo ekuba ite idoriwe sensa ya vahe vakabuna vehema he dunia. ²Ya yeekwae ni sensa ya bosi iboike he Krenio eekwae gavana wa Siria. ³Kwato kila muwe ekaso he mwang'a ku-u kutarwa sensa.⁴Na-u Yusufu ekaso nau he mwang'a wa Nazareti arai galilaya na ekabari Yudea he mwang'a wa Bethlehemu, uiliike sa mwang'a wakwe Daudi. kwaite eeliye he mbari yakwe Daudi. ⁵Ekaso arai kukuandikisha hawe ne mariamu, hu emhashije na eekula-arija m-inyi.⁶Iji ikalijanya ite, veeata twai wakati ku-u wa kusa m-inyi ukahe. ⁷Ekasa m-inyi wa kiagiru, Muinyi kuu wa bosi, ekamoroija gomae he msa ku-u kumkindija na sa m-inyi. Niho ekamke he kihori cha kuaya wa, kwaite teheelo hodi he minda ja vagalho.⁸He hodi ata, heelo vazemo veekuhema he mabuva vekuwesia makundi kini ya ma-alu kini na-ama. ⁹Wangu, malaika wa dilao ekavalinyaija, na utukufu wa Dilao uka-angaja kuvajunguluka, na vekakwa na bughu sha.¹⁰Niho malaika ekavaba, Msiogohe, kwaite nivageria mburi kulho ake inegera kinyemi kigiru havakabuna. ¹¹Wa-i Miokoji aa-ahowe kwa ajili kaghu he mwang'a wakwe Daudi! Ka ni-u Kristo Dilao! ¹²Ya niyo ishara yo mneowe, mnemheya m-inyi eoroiwe gomae na egoshije he izizi la ku-aya wa."¹³Fia hekakwa na ijeshi igiru la mbinguni likaungana na malaika ka vekamtogola Kiumbi, Vekuba, ¹⁴"Utukufu ha Kiumbi eata ana sha, na m'polele ikwa duniani ha vahe vakabuna ve agizwe nivo.¹⁵Ikakwa ite malaika vareheja kuhaka kuso mbinguni, vazemo vekayojanya vo kwa vo, "Tusoni waijiji twai Bethlehemu, tuzeaho ya kigi ambacho chilijanye, ake Dilao atubaya. ¹⁶Vekaboi fia twai, na vekamhelha Mariamu ne Yusufu, na vekamuaho M-inyi egoshije he hori la ku-aya wa.¹⁷Na vareeaho to, vekavabaya vahe hu choveebaiwe kumtara m-inyi. ¹⁸Vakabuna vekoiye mburi ya vekapata lundolo na hu chiyoiwe ni vazemo. ¹⁹Mira mariamu ekaendelea kufanyanya kwa mburi kabuna jo ehejije kuko, ekayake he swaho ku-u. ²⁰Vazemo vekakirii vekumtogola na kutogola Kiumbi kwa mburi ya kila kigi cho vehejije kuko na kuaho, sacho bi cheehejije kuyowe hakini.²¹Lireahe i-aze la mnane na neewakati wa mkum-butu elha m-inyi, vekamse ilhe Yesu, ilhe lo ehejije kuowe nihu malaika esina buu maso.²²Kini jidumuiwe ja utakasojiretaho, kuwesiana na sheria jakwe Musa, Yusufu ne Mariamu vekamti-i hekaluni tai Yerusalemu kumke he miheregha jya ²³Dilao. Sacho igondiwehe sheria yakwe Dilao, Kila mwagiru enelha maso enesewe eguiwe wakfu he Dilao." ²⁴Vo wato otovekalita kugusadaka kuagha na hucho chiyoiwe he sheria ya Dilao, "Jozi ya njiwa kana vusio vunu vwa sua.²⁵Wesia, heelo na mhe he Yerusalemu ka ilhe ju-u eekusewe Simeoni. Mhe ya eekwae elo haki na emheshimu Kiumbi. U ekwae ekula-a nesa amfariji Wa Israel, ne Roho mtakatifu eata ana ku-u. ²⁶Yeekwae yaakita kughubulwa haku-u kutahoya Roho Mtakatifui ite nanga tezega esina muaho Krisro Dilao.²⁷I-aze iwe ekalita za hekaluni, ekukaetiwe ni Roho mtakatifu. Ake vazazi ku-u veemgeriye m-inyi, Yesu, Kumbo-iya hu yeekudumuwe ni sheria, ²⁸Niho Simeoni ekamdoria he miheregha ku-u na ekamtogola Kiumbi na kuba, ²⁹Iji mro mnyamalo ke aso kwa m'polele Dilao, Kusojanya na mburi ke.³⁰Kwaite maila gho yau-aho wokovu ke, ³¹ambao uahoike na ma-ila ya vahe kabuna. ³²U ni nuru kwa ajili ya ughubulo he mataifa na utukufu wa vahe Israeli."³³Aba ne Lage wa m-inyi vekamawe ni lundolo kwa mburi jo jiyoiwe ana ku-u. ³⁴Niho Simeoni ekavabariki na kuba he Mariamu lage ku-u, ?Sikija kwa kudaraisha! M-inyi ya enekwa mburi ya kulaha na kuokoka kwaite vahe vakumure veneipinga. ³⁵Naho ni luhamba unekutunga he nafsi ke mwenye, ili nesa fanyanyi ja swaho ya vakumurejilamuiwe.³⁶Mlotezi wa kilage eekusewe Ana nau eata hekaluni. U nee m-bora wakwe Fanueli kuli kabila lavo Asheri. Eelo miko mikumure sha. Na-u eezokoye ³⁷na mwagiru ku-u kwa miko sababaada ya kudoriwe, na noho ekakwa mjane kwa miko semanini na mihai. Nau tenerahaka hekaluni na eekwae ekuendelea kumtasa Kiumnbi hawe na kulhatina kutasa, ki-ama na chakako. ³⁸Na he wakati ka, ekalita too veata ekavoka kumshukuru Kiumbi. Ekayo kumtara M-inyi kwa he kira mhe eekula-a ukombo.Ekayo kumtara m-inyi he kira mhe ekula-ajira ukombo wa Yerusalemu.³⁹Varefi kila kigi cho veekudumuwe kubo-i kuagha na sheria ya Dilao, vekakirii Galilaya, he mwang'a kini, Nazareti. ⁴⁰M-inyi ekalheru, na ekakwa na nguvu, ekuongejika he viugho, na neema ya Kiumbi ikukwa ana ku-u.⁴¹Vazazi ku-u kila mko veekuso Yerusalemu kwa mburi ya siku nkulu ya pasaka. ⁴²Areakwa na umri wa miko ikado na minu, vekaso wa he wakati huu hu sa desturi kwa ajili ya siku nkulu. ⁴³Vareahema ma-aze kabuna kwa ajili ya siku nkulu, Vekavoka kukirii ang'a. Mira mbwange Yesu ekashighala mzungure too Yerusalemu na vazazi ku-u tevee-iliye ya. ⁴⁴Veebaye ite eata he ikundi lo veekubari navo, Kwato vekabari ntambo ya iaze. Niho vekalholhosha kumdaa he vabahu na vasaho kini.⁴⁵Vareehejwa kumuaho, vekakirii Yerusalemu na vekavoka kumdaa ata. ⁴⁶Ikalianya ite baada ya maaze makai, vekamuaho hekaluni, ekukwa ezokodie hasihasi ya vahinizi, ekuvasikija na kuvalhasu vyakuvalaasu. ⁴⁷Vakabuna vemkoye vekamawe lundolo ni ufahamu ku-u na malandulo ku-u.⁴⁸Vareamuaho, vekastaajabu,. Lage ku-u ekam-baya, "M-inyi gho, kwa ahoni utubo-iye to? Sikija,aba ke na ani tweekuta kudaarija kwa futofuto giru. ⁴⁹Ekavabaya, "Kwa ahoni mweekunidaarija? Tem-iliye ite nidumuwe nikwa he minda ya Aba gho? ⁵⁰Mira tevezeile ite ni kiahoni cho emaanishe kwahu miyoiye ka.⁵¹Niho ekaso hawe navo mpaka ang'a Nazareti na ekwae mtii hakini. Lage ku-u ekake mburi kabuna he swaho ku-u. ⁵²Mira Yesu ekaendelea kulheeru he viugho na ueza, na ekazidi kudumuishwa ni Kiumbi na Vahe.

Chapter 3

¹Iji he mko wa ikado na koi wa utawala wakwe kaisari Tiberia, too Pontio Pilato ee gavana wa Uyahudi, Herode nee mgiru wa mkoa wa Galilaya, ne Filipo m-bahu ku-u nee mgiru wa mkoa wa Iturea na Trakoniti, ne Lisania nee mgiru wa mkoa wa Abilene, ²na too he ugiru wa kirurumo wa Anasi ne Kayafa, Mburi ya Kiumbi ikamlitiya Yohana m-inyi wakwe Zakaria, Jangwani.³Ekabari he mkoa mkabuna kujunguluka mharaza wa Jordani, ekubirikira ubatijo wa toba kwa ajili kuvoteka kwa makusa.⁴Sacho igondiwe he kitabu cha mburi ya kwe Isaya mlotezi, "Sauti ya mhe izo he ngweza, "Ibo-ini pere kwalhi ya Dilao, bo-ini mitahoire ku-u yanyooke.⁵Kila kidaru chinehutiwe, kila lungori na kangori vunesawazishwa, balabala jikomborike jine-kurutiwe, na kwalhi jiparazwe jine lainishwa,. ⁶Vahe vakabuna veneuaho wokovu wa Kiumbi."⁷Kwato, Yohana ekavabaya makutano magiru ya vahe vemlitiye kubatizwa ni u, "Kune ni uzao wa bome jilo sumu, niji emukanyije kugugulu malhaha yelitiye?⁸Sani matuunda yesoyana na toba, na msivoke kuyo za kaghu, "Tulo Ibrahimu ake ni aba kanu; Kwan ite nimubayani ite, Kiumbi emuru kumgeria Ibrahimu va-inyi hata kuli he masaheru ya.⁹Tayari ihoya laakewe he majindo ya mihatu. Kwato, kila mhatu usisa matuunda makulho, utewe na kubibiwe he mwalha.¹⁰Halafu vahe he makutano vekamlhaasu vekuba, "Iji tudumuwe kubo-i kiahoni?" ¹¹Ekalandula na kuvabaya, "Kai mhe elo nkanzu nu edumuwe agu nkanzu we ha mhali esilo neri, na hu elo viaghu na abo-i too to.¹²Halafu baadhi ya vazadara ushuru vekalita navo kubatijwa, na vekam-ba, "Mhinizi, tudumuwe kubo-i kiahoni? ¹³Ekam-baya, "Msidori magwala makumure kutaho chomdumuwe kudara."¹⁴Baadhi ya maaskari navo vekalhaasu vekuba, "Na nne he? Tudumuwe tubo-i kiahoni?" Ekavabaya, "Msidori magwala he mhe wowose kwa kumla, na msimtuhumu mhe wowose kwa kuta. Mtoshijwe nimishara kaghu."¹⁵Iji, kwaite vahe veelo kise ya kumla-a Kristo enelita, kila muwe eekufanyanya he swaho ku-u kuhusu Yohana kai ite u ni u Kristo. ¹⁶Yohana ekalandula kwa kuvabaya vakabuna, "Ani nimubatija kune kwa ma-i, mira helo muwe enelita ake elo ngu kutaho ani, na sistahili neri kuge mulhu jka viratu ku-u. Enemubatija kune kwa Roho Mtakatifu na kwa Mwalha.¹⁷Iheteo ku-u liata he mheregha ku-u nesa kusafisha kikulho hodi ku-u hakuhetea ngano na kuituta ngano ku-u he ighala ku-u. Mira, eneyalhaha makapi kwa mwalha hu usimuruika kuga-aika.¹⁸Kwa maoghe mahali makumure, ekabirikira mburi kulho he vahe. ¹⁹Yohana ekamjoghoya Herode mgiru wa mkoa kwa kumdori herodia, mlage wa m-bahu ku-una kwa makusa mhali makumure ake herode yo eebo-iye. ²⁰Mira baadae herode ekabo-i ukusa mhali mkusa sha. Ekam-oro Yohana heigereza.²¹Halafu ikalianya ite, too vahe vakabuna veekubatijwa ni Yohana, ne Yesu ekabatijwa na-u. Too eekutasa, Mbingu jikaghubuka. ²²Roho Mtakatifu ekadimi ana ku-u kwa mfano wa Kiwiliwili sa hua, Wa tooto sauti ikalita kuli mbinguni ikuba, "ari ni M-inyigho udumuwe. Nilhamuishishwa ni ari."²³Iji Yesu mwenye, areavoka kuhiniza, eekwae na umri wa miko mirongo mikai. Eekwae ni M-inyi(Sacho chee fanyanywe) Yusufu, M-inyi wakwe Eli, ²⁴m-inyi wakwe Mathati, m-inyi wakwe Lawi, M-inyi wa kwe Melki, nm-inyi wakwe Yana, m-inyi wakwe Yusufu,²⁵m-inyi wakwe Matathia, m-inyi wakwe Amosi, m-inyi wakwe Nahumu, m-inyi wakwe Esli, m-inyi wakwe Nagai, ²⁶m-inyi wakwe Maati, m-inyi wakwe matathia, m-inyi wakwe Semeini, m-inyi wakwe Yusufu, m-inyi wakwe Yuda.²⁷m-inyi wakwe Yoanani, m-inyi wakwe Resa, m-inyi wakwe Zerubabeli, m-inyi wakwe Shealtieli, m-inyi wakwe Neri, ²⁸m-inyi wakwe Melki, m-inyi wakwe Adi, m-inyi wakwe kosamu, m-inyi wakwe Elmadamu, m-inyi wakwe Eri, ²⁹m-inyi wakwe Yoshua, M-inyi wakwe Eliezeri,, m-inyi wakwe Yorimu, M-inyi wakwe Matathi, m-inyi wakwe Lawi,³⁰m-inyi wakwe Simeioni, m-inyi wakwe Yuda, m-inyi wakwe Yusufu, m-inyi wakwe Yonamu, m-inyi wakwe Eliyakimu, ³¹m-inyi wakwe Melea, m-inyi wakwe Mena, m-inyi wakwe Matatha, m-inyi wakwe nathani, m-inyi wakwe Daudi, ³²m-inyi wakwe Yese, m-inyi wakwe obedi, m-inyi wakwe Boazi, m-inyi wakwe Salmoni, m-inyi wakwe Nashoni,³³m-inyi wakwe Abinadabu, m-inyi wakwe Aramu, m-inyi wakwe Hesroni,, m-inyi wakwe Peresi, m-inyi wakwe Yuda, ³⁴m-inyi wakwe Yakobo, m-inyi wakwe Isaka, m-inyi wakwe Ibrahimu, m-inyi wakwe tera, m-inyi wakwe nahori, ³⁵m-inyi wakwe Seruig, m-inyi wakwe ragau, m-inyi wakwe Pelegi, m-inyi wakwe Eberi, m-inyi wakwe Sala.³⁶m-inyi wakwe kenani, m-inyi wakwe Arfaksadi, m-inyi wakwe Shemu, m-inyi wakwe Nuhu, m-inyi wakwe Lameki, ³⁷m-inyi wakwe Methusela, m-inyi henoko, m-inyi wakwe Yeredi, m-inyi wakwe Mahalalei, m-inyi wakwe kenani, ³⁸m-inyi wakwe Enoshi, m-inyi wakwe Sethi, m-inyi wakwe Adamu, m-inyi wa Kiumbi.

Chapter 4

¹Halafu Yesu eehue Roho Mtakatifu, ekakirii kuli mharaza wa Yordani, na ekakaetiwe ni Roho Jangwani ²kwa ma-aze mirongo mihai, na are ekagheshwa ni Ibilisi. Wakati ka teae chochose, na mwisho wa wakati ka ekalhawe ni kela.³Ibilisi ekam-ba, "Kai ari Um-inyi wa Kiumbi, liba isaheru ya likwa mkate." ⁴Yesu ekalandula, "Hegondiwe; mhe tekaheme na mkate mjenye."⁵Halafu Ibilisi ekamkaetija ana he kilelel cha cha lungori, niho ekam-aija dilao kabuna ja dunia he muda mfuhi. ⁶Ibilisi ekam-ba, "Ninekuo ugiru wa kutawala dilao ya kabuna hawe na ukinyemi ku-u. Nimuru kubo-i to kwaite vikabuna nivioiwe ani nivitawale, na nimuru kum-o wowose nidumuye kum-o. ⁷Kwato, kai unenikodekia na kunitasa, vigi ya vikabuna vinekwa vike."⁸Mira yesu ekalandula, "Hegondiwe, "lazima umtase Dilao Kiumbi ke, na lazima umnyamarikie u mwenye bi."⁹baadae ibilisi ekamkaetija Yesu mpaka Yerusalemu na kumke hodi ha ana sha ya ijeengo la hekalu na kum-baya, "kai ari Um-inyi wa Kiumbi, kubibi ata di kuli i-i. ¹⁰Ake hegondiwe, "Enevasugha malaika ku-u vakuke na kukuwesi-ishisha, ¹¹na venekuka-a ana he miheregha kini ili nesa useehiri masae ke ana he isaheru."¹²Yesu ekalandula ekam-baya, "Iyoiwe, "Usimgheshe Dilao Kiumbi ke." ¹³Ibilisi arefi kumghesha Yesu, ekaso ku-u na kumro mpaka wakati mhali.¹⁴halafu Yesu ekakirii Galilaya kwa nguvu ja Roho, na mburi jimtara u jkaenea na kusambaa he mikoa jirani mikabuna. ¹⁵Ekahiniza he masinagogi kini, na kila muwe ekamtogola.¹⁶I-aze iwe ekaso Nazareti, mwang'a ambao eshughiwe na kulheruya. Sacho chee kwaye desturi kuu ekabuu he sinanagogi iaze lasabato, na ekauma magondo. ¹⁷Ekaowe Igombo la mlotezi Isaya, kwato ekalighubula ka igombo na ekadaa hodi , igondiwe.¹⁸Roho ya Dilao, iata ana gho, kwaite enilhomie malhoma kubirikira mburi kulho he vahuye. Enisughaye kuyo uhuru he vazaorowe, na kuvabo-i vesiaho vamuru kuaho kahali. kuvalhamaya hu vekandamijwe, ¹⁹kuubirikira mko hu Dilao eneaija ukulho ku-u.²⁰Halafu ekalikoma igombo, ekamkiritiya mgiru wa sinagogi, na ekazokodi di. Ma-ila ya vahe vakabuna veeata he sinagogi vekamwesia u- ²¹Ekavoka kuyo navyo ekuba, "Wa-i igondo ya laahe he malama kaghu." ²²Kila muwe too akashuhudia hucho echiyoe |Yesu, Na vakumure he vakini vekamawe lundolo ni mburi ja viugho yo yeekuli he m-o ku-u. Vekakwa veba, "Ya ni M-bwange wakwe Yusufu, kana sito?²³Yesu ekavaba, Ni kweri mnenibaya simo ya, "mkura, kuhoi mwenye. Chochose cho tukoye ukubo-i Kapernaumu, chibo-i i-i naho he kijiji ke. " ²⁴Naho ekaba, "Kweri nimubaya kune, tehelo mlotezi edumuishwa he idi ku-u."²⁵Mira nimubaya kune kweri ite heelo vajane vakumure Israeli he kipindi cha kwe Eliya, too mbingu jirelhatiwe hasikwa na mare kwa miko mikai na nusu, too heelo kela giru he idi ikabuna. ²⁶Mira Eliya tesughaiwe he wowose muwe kini, mira he mjane muwe bi ehemiye Sarepta sina na mwang'a wa Sidoni. ²⁷Naho, heelo vakoma vakumure he Israel he kipindi chakwe Elisha mlotezi, mira tehelo neri muwe kini eutiiwe mirabi Naamani mhe wa Siria.²⁸Vahe vakabuna za he sinagogi vekakawe ni malhaha vareako ya makabuna. ²⁹Vekauma na kumhinkaija gahana ya mwang'a, na kumkaetija mpaka he kidinghino cha lungori lwa mawanga kini ukwaiwe ana ku-u, ili nesa vamuru kum-bibi di. ³⁰Mira ekataho kikulho hasihasi kini na ekaso ku-u.³¹Halafu ekadimiya Kapernaumu, he mwang'a wa Galilaya. Sabato we ekuuhiniza vahe za he sinagogi. ³²vekamawe lundolo ni mahinizi ku-u, kwaite eekuhiniza kwaugiru.³³Iji i-aze ka za he sinagogi, heelo na mhe eelo na m'pepo kusa, na ekazo kwa sauti ya ana, ³⁴"Tulo ahoni na ari, Yesu m-Nazareti? Waalita kutuangamija? Nireile ari niji! Ari ni mtakatifu wa Kiumbi!"³⁵Yesu kalijoghoya m'pepo ekaba, "Ta-a chwi, na umli mhe ya!" Hu mpepo arembibi hu mhe ata di hasihasi kini, ekamli hu mhe neri temroye na helhaiwa hohose. ³⁶Vahe kabuna vekamawe lundolo, na vekakwa veyo mburi ka kila muwe na m-aro. Vekuba, "Ni mburi ja namna mina ya?" Ejiba mpaka roho kusa kwa mamlaka na nguvu na jikaka." ³⁷Kwato, mburi jimtara Yesujikaso kila hodi he maeneo yejunguluka mkoa ka.³⁸Halafu Yesu ekahaka he mwang'a ka na ekabuu he minda yakwe Simoni. Iji, lage mkora ku-u ne Simoni eekulhaiwa ni ihoma ikai, na vekamsemba kwa niaba ku-u. ³⁹Kwato iji, Yesu ekashwegha sina, ekalijioghoya ihoma na likamro na ekau-ma ekalankoni kuvanyamarikia.⁴⁰Kaaze kareavoka kufili, vahe vekamgeria Yesu kila muwe eemrukao wa marukao ya aina kumure. Ekakeya miheregha ku-u ana yakila mrukao na ekava-uti vakabuna. ⁴¹M'pepo jikavali vakumure kini yekuzo kwa sauti na kuba, "Ari um-inyi wa Kiumbi!" Yesu ekajijoghoya m'pepo na tejiroye kuo, kwaite yee-iliye ite ni U Kristo.⁴²Too hareshangalala, ekaso hodi hesilo vahe. Makutano ya vahe veekumdaa vekalita hodi ho eata. Vekaghesha kumkindija asivaro ekuso uda navo. ⁴³Mira ekavabaya, "Hatato nidumuwe nibirikire mburi kulho ja udilao wa Kiumbi he miang'a mihali mikumure, kwaite ya ni u chiroye nikasughawe i-i." ⁴⁴Halafu ekaendelea kubirikira za he masinagogi he uyahudi mkabuna.

Chapter 5

¹Basi ikalianya too vahe varemtutanikia na kumjunguluka Yesu na kukoiya mburi ya Kiumbi, ata eeumaye kakera ya ziwa Genesareti. ²Ekaaho mashua nu jikeye nanga kakera he ziwa, Valowa veekwaye veliye na veekujionti nyavu kini. ³Yesu ekabuu he we kini jahu mashua, nee yakwe Simoni na kumwombeja aitii he ma-i uda kidogo na hesilo ma-i. Halafu ekazokodi na kuhiniza kuli hemashua.⁴Kuyo, ekam-ba simoni, "Iti-i mashua ke mpaka he kilindi cha ma-i na uzejidimiri nyavu ke ili kulowa samaki." ⁵Simoni ekalandula na kuba, Dilao, twaabo-i nyamalo ki-ama kikabuna, naho tetudaraye chochose, mira kwa mburi, ninejidimiri nyavu. ⁶Varebo-i to vekatutanya kiasi kigiru cha samaki na nyavu kini jikavoka kuka-aika. ⁷Kwato vekavase va-aro kini he mashua hali nesa valita na kuvalha-ari. Vekalita vekahuti mashua kabuna, mpaka jikavoka kufili.⁸Mira simoni Petro, areza-aho to, ekama magoti he Yesu ekuba, "Haka hagho, kwa ite ani ni mhe nilp ukusa Dilao." ⁹Ake eemaiwe lundolo, na vakabuna veelo navo hawe na-u., Kwa ulowo wa samaki vo veubo-iye. ¹⁰Yaa leevakwarianye Yakobo ne Yohana va-inyi va kwe Zebedayo, hu veekwae va-aro vakwe Simoni. Ne Yesu ekam-baya Simoni, "Usiko bughu, kwaite kulholhosha wa-ijiji na kusoija unekwa mlowa vahe." ¹¹Vareheja kujigera mashua kini hesilo ma-i vekaro kiola kigi na kumdosa u.¹²irelianya ite eeata he mwang'a muwekini, mhe eehuiwe ni ukoma eata are. Too aremuaho Yesu, ekalhu ekukodesha vubasa ku-u mpaka di kumsemba, ekuba, "Dilao, kai udumu, umuru kuniuti." ¹³Halafu Yesu ekaku-uti mheregha ku-u na kumdoa, ekuba, "Nidumu. Takasika." na saa wa huu hu ukoma ukamro.¹⁴Ekam-ba aseem-baya mhe wowose, Mira ekam-baya, "So ke, na uzekuaija he vagiru va kirurumo na ugu sadaka ya utakaso ke, itoti ns hucho Musa choebaye, kwa ushuhuda hakini."¹⁵Mira mburi jimtara u jikaenea uda sha, na umati mgiru wa vahe ukalita hawe kumsikija ekuhiniza na ku-uti marukao kini. ¹⁶Mira kila kagi ekakutenga hodi ha mwenye na kutasa.¹⁷Yeelijanye i-aze iwe he ka ma-aze ekuhiniza, na vereata mafarisayo na vahinizi va sheria vezokodiye ata ambaho velitiye vekuli vijiji vikumure tofauti he mkoa wa Galilaya na yudea, naho kuli he mwang'a wa yerusalemu. nguvu ya Dilao yeeata hawe nau ku-uti.¹⁸Vahe kadhaa vekalita, vemti-iye he mkeka mhe epooze, niho vekadaa kwalhi ya kumbutu za nesa vam-bodije di mbele yakwe Yesu. ¹⁹Tevepatiye kwalhi ya kumbutu za kwa mburi ya umati, kwato vekakutu ana he ipau la minda na kumdimiri hu mhe di kutahoya he vigae, ana he mkeka ku-u hasihasi ya vajhe, mbele kabisa he yesu.²⁰Ekuwesia imani kini, yesu ekaba, "Msaho, makusake yaavoteshwa." ²¹Vaandishi na Mafarisayo vekalholhosha kulilhaasu ka, vekuba, "Ya niji eyo kukufuru? Ni ji emuru kuvotesha makusa mira ni Kiumbi mwenye bi.?"²²Mkira Yesu, ekuile niahoni cho veekufanyanya, ekavalandula na kuvabaya, "Kwa ahoni mlhasuana ya he swaho kaghu? ²³Kihama ni kirahisi kuyo, 'Makusake yaavoteshwa' kana kuba 'Uma udaha?' ²⁴Mira m-ile ite M-inyi wakwe Adamu elo mamlaka duniani ya kuvotesha makusa, Nikubaya ari, 'Kaa, dori mkeka ke na uso ang'a hake."'²⁵Wakati kaa ka ekaka mbele kini na ekadori ekadori mkeka ku-u wo eubodiye. Halafu ekakirii ang'a ku-u ekumtogola Kiumbi. ²⁶Kila muwe ekadarawe ni lundolo na vekamtogola Kiumbi. Vekahuwe ni futofuto, vekuba, "Twaaho mburi esija kawaida wa-i."²⁷Baada ya mburi ya kulijanya, Yesu ekali are na ekamwaho mzadara ushuru esewe Lawi ezokodie hodi ha kudaraya kodi. Ekambaya, "Nidose." ²⁸Kwato Lawi ekahaka na kumdosa, ekuro kila kigi mzungure.²⁹Halafu Lawi ekaandaa minda ku-u kinyemi kigiru kwa ajili ya kwe Yesu. Veeata vazadara ushuru vakumure twai na vahe vakumure veezokodie he meza veku-a hawe navo. ³⁰Mira Mafarisayo na vaandishi vo veekudungurikia vahina, vekuba, "KLwa ahoni m-a na kuwaha na vedara ushuru hawe na vahe vahali velo makusa?" ³¹Yesu ekavalandula, "Vahe eevazime tevehitaji mkura, ni hubi velhaiwa nivo venedaa mkura. ³²Silitiye kuvase velo haki va-muru kutubu, mira kuvase velo ukusa vamuru kutubu."³³Vekambaya, "Vahina vakwe Yohana kagi kakumure velhati na kutasa, na vahina va Mafarisayo navo vebo-i too to. Mira vahina ke ve-a na kuwaha." ³⁴Yesu ekavabaya, "Imuruika mhe wowose ekavabo-i velitiye he harusi ya Dilao wa Harusi kulhati too Dilao wa harusi bado echeri ata hawe navo? ³⁵Mira ma-aze elitiye Dilao wa harusi enezaka-awe hakini, niho he ma-aze ka venelhati."³⁶Halafu Yesu ekayo navo kwa mifano. "Tehelo eka-a kikumbi cha gomae kuli he gomae sha na kuchitumiakuboiya gomae ya kae. Kai ekubo-i to, eneika-a gomae sha, na kakukmbi ka gomae kuli he gomae sha kesikafae kutumika na gomae ya kae.³⁷nato, tehelo mhe eke divai ku-a he viriba visakae. Kai ekubo-i to, divai sha iseeka-a hu kikolhe, na divai iseesuika, na viriba viseeonika. ³⁸Mira divai sha idumuwe ibutuwe he viriba visha. ³⁹Na tehelo mhe baada ya kuwaha divai ya kae, esikadumu sha, kwaite eneba, 'Ya kae ni kulho."

Chapter 6

¹Iji yeelijanye he Sabato ite Yesu eekutaho he mbuva ya nafaka na vahina ku-u vekakwa vedaa masuke, vekayanyukulanyukula hasi ya miheregha kini veka-a nafaka. ²Mira baadhi ya Mafarisayo vekaba, "Kwa ahoni m-bo-i kigi ambacho si halali he sheria kuchibo-i i-aze la sabato"?³Yesu, ekavalandula, ekuba, "Temnaraa soma hu Daudi ebo-iye eelo kela, u na vaagiru veeata hawe nau? ⁴Eesoye he minda ya Kiumbi, niho ekadori mikate mitakatifu na ku-i-a baadhi, na kuigu baadhi ha vahe eelo navo kui-a, hata kai nee halali he makuhani kui-a." ⁵Halafu ekavabaya, " M-inyi wakwe Adamu ni Dilao wa Sabato."⁶Ilianye he Sabato hali ite ekabuu minda he sinagogi na kuvahiniza vahe are. Heelo mhe ambaye mheregha ku-u wa kuume weekwae waapooza. ⁷Vaandishi na Mafarisayo veekumuwesia kwa umakini kumuaho ite eseemu-uti mhe i-aze la Sabato, iji nesa vamuru kupata mburi ya kumlaha kwa kubo-i kikusa. ⁸Mira ekaile nikiahoni veekufanyanya niho ekam-ba hu epooze mheregha, "Ka, uma i-i hasihasi ya kila muwe." Kwato ka mhe ekaka na ku-uma too.⁹Yesu ekayo navo, "Nimulhaasu kune, ni halali i-aze la Sabato kubo-i makulho kana kubo-i makusa, kuokoa maisha kana kuya-oni? Halafu ekavawesia vakabuna na kum-baya hu mhe, ¹⁰Kumuru mheregha ke." Ekaboi to, na mheregha ku-u weekwae waa-utiwe. ¹¹Mira vekakutuwe ni malhaaha, vekayo-ijana vo kwa vo ni kiahoni vedumuwe kum-bo-i Yesu.¹²Yeelijanye i-aze ka ite eesoe helungori kutasa. Ekaendelea ki-ama kizime kutasa he Kiumbi. ¹³Ireakwa hachalhenu, ekavase vahina ku-u, na ekavasaghura ikado na vanu he vo, ambavo ekavase "mitume".¹⁴Malhe ya hu mitume yeekwa Simoni (ambaye naho ekamse Petro) ne Andrea m-bahu ku-u, Yakobo, Yohana, Bartholomayo, ¹⁵Mathayo, Tomaso ne Yakobo m-inyi wakwe Alfayo, Simoni, ambaye eeseiwe Zelote, ¹⁶Yuda m-inyi wakwe Yakobo ne Yuda iskariote, ambaye eekwae msaliti.¹⁷Halafu Yesu ekadimi hawe navo kuli he lungongo na ku-uma hodi tambarare. Idadi kumure ya vahina ku-u veekwae are, hawe na idadi giru ya vahe kuli Uyahudi na Yerusalemu, na kuli pwani ya Tiro na Sidoni. ¹⁸Vekalita kumko na ku-utiwe marukao kini. Vahe veekunyagahwa ni ni m'pepo kusa veka-utiwe naho. ¹⁹Kila muwe heka iumbiko ekaghesha kumdoa kwaite nguvu ja ku-uti jeekulijanya za ku-u, na ekava-uti vakabuna.²⁰halafu ekavawesia vahina ku-u, na kuyo, "Keba kune eva huye, kwaite udilao wakwe Kiumbi ni mkaghu. ²¹Keba kune mlo kela waijiji, kwaite mnekutiwe. Keba kune mzo waijiji, kwaite mnesisi.²²Keba kune ambao vahe vekunevasanuiya na kuvatenga na kuvalaha kune ite muvakusa, kwa mburi ya m-inyi wakwe Adamu. ²³Lhamuiwani he i-aze ka kwa kutorikatorika kwa kinyemi, Kwaite kweri mnekwa na thawabu giru mbinguni, kwaite aba kini veevabo-iye tooto valotezi.²⁴Mira ole kaghu eva zuri! kwaite mwaaheja kuaho m'polele kaghu. ²⁵Ole kaghu mkuye waijiji! kwaite mneaho keela baadae. Ole kaghu msisi waijiji! kwaite mneomboleza na kuzo baadaye.²⁶Ole kaghu, mkunetogolwa ni vahe kabuna! Kwaite aba kini veevabo-iye valotezi va mongo tooto.²⁷Mira niyo hakaghu kune mnisikija, vadumuni vankuru kaghu na kubo-i makulho he vevasanuiya. ²⁸Vabarikini hu veva busu kune vatasieni hu vevaonelea.²⁹Haku u ka ekumaye bwa muwe, mkeye bwa mhali wa kanu. Kai mhe ekukula ijoho ke usimlhiije na nkaanzu. ³⁰M-oe kila ekusemba. Kai mhe ekukula kigi ee mari ke, usimdaaje akukiritiye.³¹Sacho mdumuisha vahe vavabo-iye, kune vabo-iyeni tooto. ³²Kai mkune vadumu vahe vevadumuye bi, ka ni thawabu mina hakaghu? Kwaite hata vakusa vevadumu hu vevadumuye. ³³Kai mkuvabo-iya makulho hu vevabo-iya kune makulho, ka ni thawabu mina hakaghu? Kwaite hata velo makusa veboi tooto. ³⁴Kai mkunekopesha vigi he vahe ambavo muarira venemukiritiya, ka ni thawabu mina hakaghu? Hata velo makusa vevakopesha velo makusa, na kuarira kudoriya kiasi waka-aka wa.³⁵Mira vadumuni vankuru kaghu na vabo-iyeni makulho. Vakopesheni na mseekwa na bughu mburi ya kukiritiiwa, na thawabu kaghu inekwa kumure. Mnekwa va-inyi va Eata ana, Kwaite u mwenye ni mkulho he vahe vesilo na shukrani na vakusa. ³⁶Mukwa na mbazi, se aba kaghu cho elo mbazi.³⁷Msipa-aye, nakune temka pa aiwe. Msibusu, nakune temkabusuwe. Voteshani vahali na kune mnevoteshwa.³⁸Vaoni vahali, na kune mneowe. Kiasi cha ukarimu- chiteshindiliwa, kusukwasukwa na kusuika- kinesuika he magoti kaghu. Kwaite kipimo chochose mnetumia kupimia, kipimo kaaka chinetumika kumupimia na kune.."³⁹Halafu ekavabaya mfano naho, "He mhe ee kipofu emuru kumkaeti mhe mhali kipofu? Kai ebo-iye to, basi vakabuna veseebuuye he ishimo, je teveseerabuu? ⁴⁰Mhina tekwa mgiru kutaho mhinizi ku-u, mira kila mhe araaheja kuhinizwa kwa ukulho enekwa sa mhinizi ku-u.⁴¹Na niahoni iji uchiwesia kibasi chiata za he i-ila la m-bahu ke, na boriti iyata za he i-ila ke tuiwesia? ⁴²Unemurumo kum-baya m-bahu ke, 'M-bahu, ro nichika-a kibasi chiata za he i-ila ke,' na ari tuwesia boriti iata he i-ila ke mwenye? Mnafiki ari! Bosi ika-a boriti he i-ila ke mwenye, niho uneaho kikulho kugu kibasi he i-ila la m-bahu ke.⁴³Kwaite tehelo mhatu mkulho usa matuunda makusa, neri tehelo mhatu mkusa usa matuunda makulho. ⁴⁴Kwaite kila mhatu u-iliika he matuunda ku-u. Kwaite vahe tevedaa tini kuli he milhae, neri tevedaa zabibu kuli he misongoma.⁴⁵Mhe mkulho he hazina kulho ya swaho ku-u egu ye makulho, na mhe mkusa he hazina kusa ya swaho ku-u egu makusa. Kwaite m-o ku-u uyo yehuti swaho ku-u.⁴⁶Kwa ahoni mnise, 'Dilao,Dilao', na na temnabo-i hu niyayo? ⁴⁷kila mhe elita hagho na kukoiya mburi gho na kuyabo-iya nyamalo, ninemuiaja cho ekwaye. ⁴⁸Enetotiijwa na mhe ekwaye minda ku-u, ambaye etuye di sana, na kukwa msingi wa minda ana he mwamba mkuji. Mafuriko yarealita, maporomoko ya ma-i yekaima minda, mira teyemuruye kuikusha, kwaite yeekwaiwe kikulho.⁴⁹Mira wowose ekoiya mburi gho na teidosiye; mfano ku-u ni mhe ekwaye minda ana he mpulhe hesilo msingi, mharaza ureidimiya kwa nguvu, minda hu ikaonika hagirusha.

Chapter 7

¹Too Yesu arefi kira kigi cho eekuyo he vahe veekumsikija, ekabuu Karnaumu.²Mzasughawe fulani wakwe akida, eekwaye wa samani giru haku-u, eekwaye mrukao sha na eata sina na kuga. ³Mira eekwaye ekoye kuhusu Yesu, hu akida ekamsugha kiongozi wa kiyahudi, kumsemba alita kumwokoa mzasughawe ku-u nesa asiga. ⁴Vareahe sina ne Yesu, vekamsemba kwa bidii vekuba, "estahili ite udumuwe kubo-i to kwa ajili ku-u, ⁵kwaite elidumuye itaifa kanu, na ni-u ekwaye sinagogi kwa ajili kanu".⁶Yesu ekasoija na na ntambo ku-u hawe navo. Mira i-i esinaso uda na minda, afisa muwe ekavasugha vasaho ku-u kuyo na-u. "Dilao, usikunyamarishe mwenye kwaite ani sistahiloi ari kubuu di he mi-a gho. ⁷Kwaite ya hata ani sifanyanyanye neri ani mwenye ite niye kulita hake, mira yo bi mburi bi na mnyamalo gho ene-u. ⁸Ake ani naho ni mhe nikeiwe he mamlaka na nilo askari di gho. Niyo heya "So" na eso, na he mhali, "Lita" nau elita, na he mnyamalo gho 'bo-i to', na u ebo-i.⁹Yesuareako to ekamawe lundolo, na kuvageulkia makutano veekumdosa na kuba. "Nimubaya, neri he Israeli, sinara-aho mhe elo imani giru sa ya. ¹⁰Halafu hu veesughaiwevekakirii ang'a na vekmhelha mnyalo aakwa mzime.¹¹Fulani baada ya ya, ikalianya ite Yesu ekutabari kuso he mwang'a usewe Naini. Vahina ku-u vekaso hawe na-u vekusojanya na umati wa vahe. ¹²Arehe sina na Ihige la mwang'a wesia, mhe egaye eti-iwe , na ni m-inyi wa kaaka bi he lage kini, Ee mjane, na umati wa vawakilishi kuli he mwang'a veeata na-u. ¹³Areamuaho, Dilao ekamshweghia kwa mbazi giru sha he u na ekam-baya , "Usizo" ¹⁴Halafu mbele ekashwegha ekalidoa ijeneza ambalo veetiye msa, na ju veeti-iye veka-uma ekaba "Mbwange nikubaya ka" ¹⁵Egaye ekaka na kuzokodi di na ekalholhosha kuyo. halafu Yesu ekam-oti he lage ku-u.¹⁶Halafu futo ikavahuya vakabuna. vekaendelea kumtogola Kiumbi vekuba "Mlotezi mgiru he vakaanu aakewe " ne Kiumbi avawesia vahe ku-u" ¹⁷Ya ni mburi kulho jakwe Yesu jikaenea Yudea kabuna na he miko mikabuna ya sina.¹⁸Vahina vakwe Yohana vekam-baya mburi ya kabuna. ¹⁹Niho Yohana ekavase vanu he vahina ku-u na ekavasugha he Dilao na kuba " Ari ni-u hu enelita, kana helo mhe mhali tumlaarije? ²⁰Vareahe sina ne Yesu ya vekaba, "Yohana mbatizaji atusugha hake tuiba, 'Ari ni hu enelita kana helo mhe mhali tumra-alije?"²¹He wakati ka evautiye vahe vakumure kuli he marukao na manyamarisho, kuli he roho chafu, na he vahe velo upofu ekava-o kuaho. ²²Yesu ekalandula na kuyo hakini. "Baada ya kukwa mwaaso ho-mliye mnem-baiya Yohana cho mchiahoye na kuchiko,. Velo upofu veowe kuwesia na viwete vedaha, velo ukoma vetakasika, viziwi veko, vegaye vefufuliwa na kukwa vazime wa, masikini vebaiwa mburi kulho. ²³Na mhe ambaeye esikaro kuniamini ani kwa mburi ya mibo-ire gho enebarikiwa²⁴Baada ya hu vesughaiwe ni Yhana kikirii ho veliye, Yesu ekavoka kuyo na makutano kumtara Yohana, "Mweesoye gana kuaho kiahoni, Mwanzi ukukwa ukushwa ni sa? ²⁵Mira mweesoe kaga kuaho kiahoni, mhe eoroye kikulho? Wesia vahe hu veoro gomae ja kidilao na kuhema he kinyemi veata he nafasi ja dilao? ²⁶Mira mso gana kuaho kiahoni, Mlotezi? Ee, niyo hakaghu na zaidi sha kutaho mlotezi.²⁷Ya nihu egondiiwe, "Wesia, nimsugha mjumbe gho mbele ja ma-ila kaaghu, eneandaa kwalhi kwa ajili gho. ²⁸Niyo na kune, he hu veahoiwe ni mlage, tehelo mgiru se Yohana, mira mhe esilo umuhimu sha enehema ne Kiumbi hodi eata u, enekwa mgiru kutaho Yohana."²⁹Na vahe vakabuna vareako ya hawe na vedara ushuru, vekabirikira ite Kiumbi ni wa haki. Veata hevo hu vebatijwe kwa ubatijo wakwe Yohana. ³⁰Mira Mafarisayo na vataalamu va sheria ja Kiyahudi, hu vesibatijwe ni u vekalhi viugho vya Kiumbi kwa mburi kini venye.³¹Kahali nimuru kumuaghati na kiahoni vahe va kizazi ya? Veata mo hasa? ³²Vetotiye na va-inyi velhalhaha he kihoja, vezokodi na kuseana muwe baada ya mhali vekuba, 'Twaa ufu firimbi kwa ajili kaghu, na temlhalhahaye. Twaaomboleza na temzoye.'³³Yohana Mbatizaji eelitiye teaye mkate neri tewahaye divai, na mkaba "elo m'pepo. ³⁴M-inyi wa mhe ekalita e-a na kuwaha na mkaba, "Wesiani mkoko na mlevi, msaho wa vedara ushuru na velo makusa! ³⁵Mira kiugho cha ilika ite chilo haki he va-inyi ku-u kabuna³⁶Muwe wa Mafarisayo ekamsemba Yesu aso ku-a hawe na-u. Baada ya Yesu kubuu he minda yakwe Farisayo, ekagemira he meza nesa a-a. ³⁷Wesia heelo Mlage muwe he ijiji ka eelo makusa. Ekaile ite eezokodiye ne Farisayo, ekagera n'chupa ya mhem'pe. ³⁸Ekauma mzungure ku-u sina na masame ku-u ilai ekuzo. Kahali ekavoka kuodosha masame ku-u kwa ma-ilima, na kuifuta kwa alhu ja m-a ku-u, ekuima ibusu masame ku-u na kuilhomi mihem'pe.³⁹Na hu Farisayo, ee mrarike Yesu areaho to, ekafanyanya mwenye ekuba, "Kai ya mhe nee mlotezi, esee ile ya ni ji naaina mina ya mlage emdoa, ite mzalo makusa. ⁴⁰Yesu ekalandula na kum-baya, "Simoni nilo kigi cha kukubaya. "Ekaba" "Chiyo bi mhinizi!"⁴¹Yesu ekaba "Heelo na vedaiwa vanu he mkopeshaji muwe. Muwe eekudaiwa dinari magana makoi na wa kanu eekudaiwa dinari mirongo mikoi, ⁴²Na vareekwa tevelo magwala ya kulhanu ekavasamehe vakabuna. Iji niji enemdumuisha? ⁴³Simoni ekalandula na kuyo, "Nifanyanya hu esameheiwe sha. "Yesu ekam-baya, "Waapa-aiya kwa ukulho."⁴⁴Yesu ekamkeuiya mlage na kum-ba Simoni, "Uramuaho ya mlage. Nabuu he minda ke. Tunioye ma-i kwa ajili ya masame gho, mira ya, kwa ma-ilima ku-u, ekaodosha masame gho na kuifuta kwa alhu ku-u. ⁴⁵Tunimayebusu, mira u, tangu areabuu i-i tezero kunibusu masame gho.⁴⁶Tuilhomiye malhooma ghomalhooma, mira alhoomi masame gho manukato. ⁴⁷Kwa mburi ya, nikubaya ite eelo makusa makumure na asamehesha, na edumuishesha. Mira esameheishishwe kabwesu, edumu kabwesu bi.⁴⁸Baadaye ekam-baya mlage, "Makusa ke yavoteshwa" ⁴⁹Hu veezokodiye he meza hawe na-u vekavoka kuyojanya vo kwa vo, "Ya niji mpaka avoteshe makusa?" ⁵⁰Ne Yesu ekambaya mlage, "Imani ke yaakuokoa. So kwa amani"

Chapter 8

¹Ikalijanya muda mfuhi baadaye ite Yesu ekavoka kubari he miang'a na majiji mbalimbali, ekuhubiri na kubirikira mburi ja kulho ja udilao wa Kiumbi na hu ikado na vanu vekaso na-u, ²too to valage fulani veeutiwe kuli he roho chafu na marukao mbalimbali. Veekwae ni Mariamu eseiwe Magdalena ambaye eeeguiwe m'pepo saba. ³Yoana mlage wakwe Kuza ne Meneja wakwe Herode, Susana, na valage vahali vakumure, Veguye mari kini kwa ajili kini venye.⁴Na baada ya umati wa vahe kututana hawe, vekukwa na vahe velitiye haku-u kuli miang'a udauda, ekayo navo kwa kutumia mifano. ⁵Mzalha eesoe kulha mbeeyu, ataekukwa eljila, baazi ya mbeyu ka jikalhuiya kakera he kwalhi jikadahawe di hemasame, na madeghe ya ana ekajia. ⁶Mbeyu hali jikalhu ana he mpulhe wa masaheru na jireali nakukwa mishe jikapooza kwa ite teheelo kuodoka.⁷Mbeyu hali jikalhuya he mihatu ya ilhae, nayo ka mihatu ya milhae ikalheeru hawe na hu mbeeyu na jikafin'twa. ⁸Mira mbeeyu hali jikalhuya he mpulhe uye na jikasa misaire kagi igana sha. "Baada ya Yesu kuyo mburi ya, ekabirikira kwa sauti, "Wowose elo ma-ilima ya kukoiya na akoiye."⁹Kahali vahina ku-u vekamlhaasu maana ya mfano ka, ¹⁰Yesu ekavabaya, "Mwaaowe upendeleo wa kuile siri ja udilao wa Kiumbi, mira vahe vahali vehinijwa bi kwa mifano, iji nesa 'vekuwesia vasiaho na vekusikija vasi-ile.'¹¹Naya niyo maana ya mfano ya. Mbeeyu ni mburi ya Kiumbi. ¹²Mbeeyu hu jilhuye kakera he kwalhi nivo hu vahevekoiyaa mburi, na baadaye mkusa shetani ekalidori uda kuli he swaho, iji nesa vasiamini na kuokolewa. ¹³Halafu nahu jilhuiye he masaheru ni hu vahe vekoiyaa mburi na kuidoriya kwa kinyemi mira tevelo majindo o-ose, veamini bi kwa muda mfuhi, wakati wa maghesho vetalhu.¹⁴Na mbeeyu hu jilhuiye he milhae ni vahe vekoiya mburi, mira vekuendelea kulheeru vedaraishwa ni nyamalo na uzuri na ukulho wa maisha ya na tevezasa matuunda. ¹⁵Mira hu mbeeyu jilhuiye he mpulhe mkulho nihu vahe, ambao vanyenyekeji na swaho kulho, baada ya kukoiya mburi veidaraisha na ikakwa hakulho na kusaisha matuunda ya ugumiriji.¹⁶Iji tehelo neri muwe, ekati kijari na kuchighubika na Kibakuri kana kuike di he lusazi. Badala ya kuike he kinara cha taa ili nesakila muwe enebuu amuru kuiaho. ¹⁷Kwaite tehelo chinemuru kukumatu chisika-ilike, kana chochose chikufisiye chikumatuye chisikaahoike chikukwa he mwangaza. ¹⁸Kwato ukwa chonjo ukukwa usikija. Kwaite elo nacho, haku-u eneongejwa sha, mira esilo nacho hata hu kibwesu elo nacho chinedoriwe."¹⁹Baadaye lage kini yesu na vabahu ku-u vekamlitiya tevemheye sina kwa mburi ya umati wa vahe. ²⁰Na ekabaiwa, "Lage ke na vabahu ke veata too gana vedumu kuahoana na ari. ²¹Mira Yesu ekalandula ekaba "Lage gho na vabahu gho ni hu vekoiya mburi ya Kiumbi na kuidosa.²²Ikalijanya i-aze iwe hehu ma-aze Yesu na vahina ku-u ekakutu he mtumbwi, na ekavabaya, na tutaho chaoju ya kanu ya ziwa." Vekaandaa mashua kini. ²³Mira vareavoka kuhaka, Yesu ekagosha luireno, dhoruba nkai ilo sa, na mashua kini ikavoka kuhu ma-i na veeata he hakusa sha.²⁴Baadaye vahina ku-u vekamlitiya na kumka-a, vekuba, "Dilao mgiru! Dilao mgiru! tuata sina na kuga!" Ekaka na kuijoghoya hu sa na mawimbi ya ma-i vikata-a na hekakwa na m'polele. ²⁵Kahali ekavaba, "Imani kaghu iata le?" Vekako bughu, vekamawe lundolo, vekayojanya kila muwe na m-aro, "Ya niji, kiasi ite eibaya hata sa, na ma-i na vimkoiya?"²⁶Vekahe he mwang'a wa Gerasini uata bwa wa mzungure ya Galilaya. ²⁷Yesu aredimi na kudaha he ardhi, mhe fulani kuli he mwang'a, ekahe na-u, na ya mhe eelo na nguvu ja kidughu. kwa muda mueza teekuoro gomae, na teekuhema he minda, mira eekuhema he makaburi.²⁸Aremuaho Yesu ekazo kwa sauti, na ekalhu di mbele ku-u. Kwa sauti ekuba, Niboiye kiahoni hake, Yesu m-inyi wakwe Kiumbi eata ana? Nikusemba, usinihiri ani" ²⁹Yesu ekaiba roho kusa imli mhe hu, kwaite kagi kakumure empagae hata kai eeoroiwe minyoror na kubanwa na kukewe di ya ulinzi, ekavipa-a vim-oroye na kuendeshwa ni m'pepo mpaka jangwani.³⁰Yesu ekamlhaasu, "Ilhe ke niji?" ekalandula ekuba, "Legioni" Kwaite m'pepo kumure jibuuye haku-u. ³¹Vekaendelea kumsemba usituba tuso he ishimo.³²Ikundi la gu-a leekuzeuwe ana helungori, vekamsemba avaro vabuu heka gu-a. Na ekavaroya kubo-ito, ³³Kwato hu m'pepo jikamli mhe hu na kuzabnuu hehu gu-a, na hu ikundi likaugulu he kidunda cha lungori kuso ziwani na jikafili ata.³⁴hu vahe veekuzeu hu gu-a vareza aho chilijanye, vekagugulu na kuzagu mbuiritoo he mwang'a na ganahe miang'a ivajunguluke. ³⁵Vahe vareako to vekaso kuaho chilijanye, na vekalitahakwe Yesu na vekamwaho mhe ambaye m'pepo jeekwaye jaamli. Eeoroye kikulho na elo akiri ndime, ezokodiye he masame yakwe Yesu, na vekako bughu.³⁶Niho muwe kini eahoye chilijanye ekalholhosha kuvasimorija vahali hucho ya mhe eekukaetie ni m,'pepo cho e-utiiwe. ³⁷Vahe kabuna va mkoa wa Gagerasi na maeneo yejunguluka vekamsemba Yesu ahaka hakini kwaite veelo futofuto giru. Na ekabuu he mtumbwi iji nesa akirii.³⁸Mhe hu eeliiwe ni m'pepo ekamsemba Yesu kuso na-u, mira Yesu ekam-baya aso na kum-ba, ³⁹"Kirii he minda ke na utare hu makabuna ambayo Kiumbi ekubo-iye" Ya mhe ekahaka, ekubirikira hakabuna huyo ambayo Yesu eyabo-iye kwa ajili kuu.⁴⁰Ne Yesu ekakirii, Makutano vekamkaribisha, kwa ite vakabuna veekuta mla-a. ⁴¹Wesia ekalita mhe muwe esewe Yairo nin muwe he vagiru he sinagogi. Yairo ekalhu he masame hakwe Yesu na kumsemba aso ang'a ku-u. ⁴²Kwaite eelo m-inyi m-bora muwe bi, elo umri wa miko ikado na minu, na eata he hali ya kuga. na ata eekuso, makutano veekuta fin'tana dhidi kuu-.⁴³Mlage ekuzaliwe ni sako kwa miko ikado na minu eato too na etumie magwala kabuna he vakura, mira tehelo em-utiye neri muwe, ⁴⁴Elitiye mzungure he Yesu na kudoa pindo la gomae ku-u, na fia kuliwe ni sako kukamro.⁴⁵Yesu ekaba, "Niji enidoiye?" Varealhi vakabuna, Petro ekaba, Dilao mgiru, umati wa vahe ukuhinkhaanya na ukukufinta." ⁴⁶Mira Yesu nekaba, "Mhe muwe eenidoiye, Ake ni-iliye nguvu jaanili hagho.⁴⁷Mlage areaho ite temmuru kukumatu cho ebo-iye, ekavoka kuzingiza, ekalhu di mbele ja Yesu ekabirikira mbele ja vahe kabuna hu chimroye amdoe na hucho e-utiiwe fia. ⁴⁸Halafu ekaba, "M-bora, imani ke yaakubo-i ukwa mzime. So kwa amani."⁴⁹Eekucheri endelea kuyo, mhe muwe ekalita kuli he minda ya mgiru wa sinagogi, ekuba, "M-bora ke aaga. Usimnyamarishe mhinizi." ⁵⁰Mira Yesu areako to, ekalandula , Usiogohe. Amini bi, na eneokolewa."⁵¹Halafu areabuu heka minda, tedumuije mhe wowose kubuu hawe na-u, mira Petro, Yohana ne Yakobo, aba wa m-bora, ne mame ku-u. ⁵²Iji vahe vakabuna veekuomboleza na kugu sauti kwa ajili ku-u, mira ekaba, "Msima kilondo, tegaye, mira etegosha bi." ⁵³Mira vekamsisi kwa kumfwa, vekuile ite egaye.⁵⁴Mira u ekamdara m-bora mheregha , ekase kwa sauti, ekuba, "M-inyi, ka" ⁵⁵swaho ku-u ikamkiriiya, na ekaka wakati kaaka. Ekavaba ite , aowe kigi fulani nesa a-a. ⁵⁶Vazazi ku-u vekamawe ni lundolo, mira ekavaba vaseem-baya mhe chilijanye.

Chapter 9

¹Ekavase hu ikado na vanu hawe, ekava-o umuruisho na mamlaka ana ya m'pepo kabuna na ku-uti marukao. ²Ekavasugha vaso kubirikira udilao wa kiumbi na ku-uti marukao.³Ekavaba, "Mseedori chochose kwa ajiili ya ntambo kaghu kana ndate, neri mkoba, neri mkate, neri magwala, neri mseedori nkaanzu nu. ⁴minda yoyose yomne buu, hemani mpaka mkunehaka hodi ata.⁵Na hehu vesimudoria, mkune hali mwang'a ka, kuhum'pun'teni ivumbi he masame kaaghu ukwa ushuhuda ana kini." ⁶Vekahaka na kuso kutahoya vijijini, vekubirikira mburi kulho na ku-uti vahe kila hodi.⁷iji Herode, mtawala, ekako makabuna yekuralijanya ekanyamarikisha, Ake yeeyoike ite baadhi ite Yohana Mbatizaji aafufuka kuli ha vegaye, na ⁸baadhi ite Eliya aaheja kulijanya, na he vahali ite muwe wa valotezi va azeto aafufuka ha vegae wqa. ⁹Herode ekaba, "neemchinjije Yohana, mira ya niji nimko mburi ku-u? Ne Herode ekadaa kwalhi ya kumwaho Yesu.¹⁰Too vareakirii hu veesughaiwe, vekam-baya kila kigi cho vebo-iye. Ekavadori hawe, ekaso mwenye he mwang'a usewe Bethsadia. ¹¹mira makutano vekaoiya kuhusu ya vekamdosa, ekavakaribisha, na ekava-uti hu veedumuye ku-utiwe.¹²I-aze likavoka kutaho, na huikado na vanu vekamsoya na kum-ba, "Vaba makutano ite vaso he vijiji vya sina na miang'a vazedaa haku-ina viaghu, ake ho tuata ni rorobi." ¹³Mira ekavaba, "Kune va-oni kigi cha ku-a." Vekaba "Tetulo zaidi ya vibesu vikoi vya mikate na samaki nu, mira tweseesoe kuzawe viaghu kwa ajili ya itutanyiko ya la vahe." ¹⁴Heelo na vaagiru vehe elfu koi too. Ekavabaya vahina ku-u. "Vazokodijeni di he makundi ya vahe vehe mirongo mikoi kwa kila ikundi.¹⁵Kwato vekaboi to na vahe vekazokodi ata di. ¹⁶Ekadori mikate mikoi na samaki nu na ekawesia mbinguni, ekavibariki, na kuvipa-a he vibesu, ekava-o vahina ku-u nesa vavike mbele ya makutano. ¹⁷Vakabuna veka-a na kuku, na vibesu vya viaghu vishighale vikadodoliwe na kuhuti viteju ikado na vinu.¹⁸Nacho chikakwa ite, ata ekutasa mwenye, vahina ku-u veata hawe na u, na ekavalhaasu ekuba, "Vahe veba ani niji?" ¹⁹Vekalandula, vekaba, "Yohana mbatizaji, mira vahali veba Eliya, na vahali veba muwe wa valotezi va nyakati ja azeto aafufuka wa."²⁰Ekavabaya, "Mira kune mwaba ani niji?" Ekalandula Petro ekaba, "Kristo kuli he Kiumbi." ²¹Mira kwa kuvakanya, Yesu ekavaerekeja kusaam-baya wowose mburi ya. ²²Ekaba ite m-inyi wakwe Adamu lazima anyamarike kwa mburi kumure na kulhiiwe nivazee na vagiru va kirurumo na vaandishi, na enega-awe na i-aze la kakai enefufufuka.²³Ekavabaya vakabuna, " Kai mhe wowose ekudumu kunidosa, chidumuwe akukane mwenye, auti-i msalaba ku-u kira i-aze, na anidose. ²⁴Wowopse egali kuyaokoa maisha ku-u eneyalahatio, mira wowose elahati maisha ku-u kwa mburi gho, eneyaokoa. ²⁵He chinemlha-ari kiahoni mwanadamu, kai ekupata ulimwengu mkabuna, mira ekalahati kana ekapata hasara ya nafsi ku-u?²⁶Wowose eneniahoya susune ani na mburi gho, haku-u u m-inyi wakwe Adam enemuahoya susune ekunekwa he utukufu ku-u, na utkufu wa Aba na malaika vatakatifu. ²⁷Mira nimubayaukweri, helo vahali kaghu veumaye i-i Tevekagali kuga mpaka vauaho udilao wa Kiumbi."²⁸ikalijanya ipata ma-aze mnane baada ya Yesu kuyo mburi ya ite ekavase hawe nau Petro, Yohana ne Yakobo, vekakutu helungori kutasa. ²⁹Na eata he kutasa, kuwesiika he vubasa ku-u ukabadirika, na gomae ku-u jikakwa jiaku na kuang'ara.³⁰Na wesia, veeata vaagiru vanu vekuyo na-u! Veekwaye ni Musa ne Elia, ³¹Vekaahoika he utukufu,.Veeyoe kutara kuhaka ku-u, mburi ambayo iata sina kutimijwa Yerusalem.³²Iji Petro na hu veeata hawe na-u veeata he lu-ireno mgiru. Mira vareaka, vekauaho utukufu ku-u na vaagiru vanu vee-umaye hawe na-u. ³³Ikalijanya ite, ata veekuhaka hakwe Yesu, Petro ekam-baya, "Dilao, ni kikulho hakanu kuhema i-i na itudumu kukwa minda ja vahe vakai. Tukwa we kwa ajili ke, we kwa ajili yakwe Musa, na we kwa ajili yakwe Eliya." Teechi-iliye cho eekuchiyoya.³⁴Ata ekurayo ka, likalita ijumbi na likavaghubika; na vekaogoha varezaaho vaajungulukwa na vaazingirwa ni ijumbi. ³⁵Sauti ikali he ijumbi ikaba, "Ya ni m-inyi gho msaghurwa. Msikijeni u. ³⁶Sauti ireata-a, yesu eata mwenye bi. Vekata-a chwi, na he ma-aze ka tevezem-baya wowose he lolose hehu yoveahoye.³⁷Iaze lidosiye, baada ya kuli he lungori, ikusanyiko igiru la vahe likahe na-u. ³⁸Wesia, muagiru kuli he ikusanyiko ekazo kwa sauti, ekuba, "Mhinizi nikusemba umwesia m-inyi gho, kwaite ni m-inyi wa kabi. ³⁹Waaho roho kusa imdara, na fia ema kilondo, naho im-boi akwa mkilalu na kuliwe ni ifuo he m-o. Nayo imlianyija kwa vwasi, ikumgeria kulhaishishwa. ⁴⁰Neevasembie vahina ke kuijoghoya nesa ili, mira tevemuruye.⁴¹Yesu ekalandula ekaba, "Kune kizazi chisiamini na chilahaye, mpaka amininehema na kune na kusoijanya na kune? Mgera m-inyi i-i." ⁴²Mbwange ata eekulita, roho kusa ikamlhuku di na kumkusha kwa fujo. Mira Yesu ekaijoghoya hu roho kusa, ekamu-uti mbwange, na ekamkabidhi ha aba ku-u.⁴³vakabuna vekamawe lundolo ni ugiru wa Kiumbi. Mira ata veekushangala vakabuna kwa mburi kabuna jibo-iike, ekavaba vahina ku-u, ⁴⁴"Mburi jivaheme he malama kaghu, kwaite m-inyi wakwe Adamu eneotiwe he miheregha ya vanadamu." ⁴⁵Mira teveelewe maana ya mburi ka, na yeematuiwe he ma-ila kini, nesa vaselita kuli-ile. Vekaogoha kum-lhaasu chitara mburi ka.⁴⁶Halafu mgogoro ukavoka kulijanya hevo kutara ite niji enekwa mgiru. ⁴⁷Mira Yesu area ile cho vekuyoijana he swaho kini, ekamdori m-inyi mgitutu, na ekamke bwa ku-u, ⁴⁸na ekaba, "kai mhe wowose ekumdoriya m-inyi mgitutu sa yakwa ilhe gho, enidoria na ani, na wowose ekunidoria anin, aamdoria nahu enisughaye, kwaite em-gitutu hehakaghu vakabuna ni-u emgiru.⁴⁹Yohana ekalandula ekaba, Dilao, tweemuahoye mhe eku uguluti m'pepo kwa ilhe ke na tukamlhiija, kwaite tedosana na nne." ⁵⁰Mira Yesu ekam-baya, "Msimlhiije, kwaite esiata kinuyme na kune ni mkaaghu."⁵¹Ikalijanya ite, kuagha na ma-aze cho ehe sina ma-aze ya kuso mbinguni, Kwa uimara ekawesiija vubasa ku-u Yerusalemu. ⁵²Ekasugha vajumnbe mbele ku-u, navo vekaso na kubuu he kijiji cha Vasamaria nesa vamtayarishije hodi. ⁵³Mira vahe are tevemdoriiye, kwaite eewesiije vubasa ku-u Yerusalemu.⁵⁴Vahina ku-u Yakobo ne Yohana varealiaho ya, vekaba, "Dilao udumu tuse mwalha udimi di kuli mbinguni uvateketeze?" ⁵⁵Mira ekavawesia ekavajoghoya. ⁵⁶Halafu vekaso kijiji kihali.⁵⁷Ata veekuso he kwalhi kini, mhe muwe ekavabaya, "Ninekudosa hohose uneso." ⁵⁸Yesu ekam-baya, "Mbweha jilo mashimo, madeghe elo mashasha, Mira m-inyi wakwe adamu telo hakuiija m-a ku-u."⁵⁹Niho ekam-baya mhe mhali, "Nidose." Mira u ekaba, "Dilao, niroye ini niso nize mjika aba gho," ⁶⁰Mira u ekam-baya, "Varo vegaye vavajike vegaye kini, mira ari so uze ubirikira udil;ao wa Kiumbi kila hodi."⁶¹Naho mhe mhali ekaba, "Ninekudosa, Dilao, mira uniro ini nize aghanyaveata he minda gho." ⁶²Mira Yesu ekambaya tehelo mhe, ebutu mheregha ku-u kukuru na kuwesia mzungure eneye he udilao wa Kiumbi."

Chapter 10

¹Baada ya mburi ka, dilao ekasaghura mirongo saba, na kuvasugha vanu vanu vamkaeye he kila mwang'a na hodi eedumuye kuso. ²Ekavaba, "Uluki ni mkumure, mira vanyamalo ni vaghere. Kwato iji msemberejeni Dilao wa uluki, nesa ite asugha fia vanyamalo he uluki ku-u.³Soni he miang'a. Wesiani, nimusugha sa ma-alu hasihasi he madiye ya ngweza. ⁴Msiti-i mfuko wa magwala, neri mkoba wa vasafiri, neri viratu, neri msimholu wowose kwalhi.⁵He minda yoyose yo mnebuu, bosi muba, 'M'polele ikwa he minda ya'. ⁶Kai mhe wa m'polele eata too, m'polele kaghu ineshighala ana ku-u, mira kai sicho, inekirii hakaghu. ⁷Hemani he minda ka, ani na muwaha cho venechigu, kwaite mnyamalo estahili mshahara ku-u. msibale kuli minda ya kuso hali.⁸Mwang'a wowose m-buu, na vekamudoriya, ani chochose chinekewe mbele kaghu, ⁹na muva-uti varukao veata ata. vabani, 'Udilao wa Kiumbi waalita sina kaghu.¹⁰Mira he mwang'a wowose mnebuu, na vasimudoriye, soni gana he balabala na bani, ¹¹'Neri ivumbi he mwang'a kaghu lidaraye he masame kanu tutalihum'punta kwa kune! mira ilani to, Udilao wa Kiumbi uata sina.' ¹²Nimubayani ite i-aze la kupa-aiwa linekwa ni ugumiriji sha he Sodoma kutaho mwang'a ka.¹³Ole ke Korazini, ole ke Bethsaida! kai nyamalo giru jibo-iike za hake jitebo-iika Tiro ne Sidoni, Veseeheja kuvoteka kae sha, vekuhema za he gomae ja magunia na ma-ora. ¹⁴Mira inekwa ugumiriji sha iaze la kupa-aiwa he Tiro ne Sidoni kutaho kune. ¹⁵Ari Kapernaumu, ufanyanya uneka-awe mpaka mbinguni? Hai, unedimiriwe di mpaka kujimu.¹⁶Ene musikija kune enisikija ani, na wowose ene valhi enilhiiye ani, na wowose enilhiiye ani aamlhi enisughaye".¹⁷Hu mirongo saba vekakirii kwa kinyemi, vekuba, "Dilao, Hata M'pepo jitukoiya he ilhe ke." ¹⁸Yesu ekavaba, "Neemuahoye Shetani ekulhu kuli mbinguni sa radi. ¹⁹Wesia, naamuoiya umuruisho wa kudaha bome na nge, na nguvu kabuna ja adui, na tehelo chochose kwa kwalhi yoyose chinemuhiri. ²⁰Hata to msilhamuiwe bi he ya, ite roho jimukoiya, mira lhamuiwani sha ite malhe kaaghu yegondiwe mnbinguni."²¹he muda wa huu hu ekalhamuishishwa he Roho Mtakatifu, na kuyo, "Nikutogola awi, Aba, Dilao wa mbingu na dunia, kwa ite waamatu mburi ya kuli he velo viugho na akiri, na kuyaghubula he vesi hinizwe, sa va-inyi vagitutu. Ee, Aba, ake cheekuagize he ma-ila ke."²²Kila kiwe chikeiwe di gho ni Aba gho, na tehelo eiliye M-inyi ni ji mira Aba, na tehelo eiliye Aba ni ji mira m-inyi, na wowose hu m-inyi hoedumu kukuaija haku-u.²³Ekavakiriiya vahina, ekayo havenye bi, "Vaabarikiwa veyaaho ya ambayo kune muyaaho. ²⁴Nimubaya kune, ite valotezi vakumure na madilao vee dumuishishe kuaho mburi mjiaho, na tevezeyaaho, na kukoiya yo mkoiya, naho teveyakoiye."²⁵Wesia, mhinizi fulaniwa sheria ja kiyahudi eka-uma na kumghesha, ekuba, "Mhinizi, nibo-i ahoni niupale uzime wa milele?" ²⁶Yesu ekam-baya, Hegondiwe ahoni he sheria? Uisoma mo?" ²⁷Ekalandula ekaba, "Unemdumu Dilao Kiumbi ke he swaho ke kabuna, he roho ke kabuna, he nguvu ke kabuna, na he akiri ke kabuna, na m-aro ke sa ari mwenye." ²⁸Yesu ekaba, "Waalandula kwa ukulho. Bo-i to naho unehema."²⁹Mira mhinizi, edumuiye kukutaria haki mwenye, Ekam-baya Yesu, "Naho m-aro gho niji?" ³⁰Yesu ekalandula ekuba, "Mhe fulani eekudimi kuli Yerusalemu kuso Yeriko. Ekalhuya he vagwalo, vekamla mari ku-u, na vekam-ma na kum-ro sina ekukwa nusu ya kuga..³¹Na bahati mzarurumija fulani eekudimihe kwalhi ka, areamuaho ekataho bwa mhali. ³²Tooto Mlawi na-u, areahe hodi too na ekamuaho, ekataho bwa mhali.³³Mira Msamaria muwe, ata eekubari, ekataho too areamuaho too ho eata mhe hu. Aremuaho, ekahinkawe ni mbazi. ³⁴Ekamsoya sina ekavoro vionda ku-u, ekambutu malhooma kna divai ana ku-u. Ekamkuturu ana he mnyama ku-u, niho ekamti-i he minda ya vagalho na ekanyamarikia. ³⁵I-aze lidosiye ekadori dinari nu, ekam-oya mzalo minda ya vagalho naho ekam-baya, Mhudumie na chochose chineongejika unechinyamarikia, ninekulhanu nikukirii.'³⁶Ni mhama heya vakai, ufanyanya, nee m-aro ku-u he hu elhuuye hasi ha vagwalo?" ³⁷Mhinizi ekaba, "ni hueaije mbazi haku-u." yesu ekam-baya, "So na uzebo-i tooto."³⁸Iji ata veekubari, vekabuu he kijiji fulani, na mlage muwe ilhe ku-u Martha ekamkaribisha minda haku-u. ³⁹Eelo wau eseiwe Mariamu, eezokodiye he masame ya Dilao na kusikija mburi ku-u.⁴⁰Mira Martha ekakuo nyamalo kumure ja kuandaa viaghu. Ekaso hakwe yesu na ekaba, "Dilao, tuwesia ite wau gho aaniro ninyamarika mwenye bi? Kwato iji m-baye anilha-ari." ⁴¹Mira Dilao ekamlandula, "Martha, Martha, unyamarishwa ni mburi kumure, ⁴²mira ni kigi kiwe bi cha muhimu. Mariamu aasaghura ekikulho, ambacho techikaka awe kuli haku-u.

Chapter 11

¹yeelijanye too Yesu ekutasa hodi fulani, muwe he vahina ku-u ekam-baya, "Dilao, tuhinije kutasa se Yohana ehinije vahina ku-u".²Yesu ekavabaya, Mkutasa, bani, 'Aba, ilhe ke litogolwe. Udilao ke ulita.³Utuo mkate kanu wa kila i-aze. ⁴Utuvoteshe makusa kanu, sa nne cho tuvavotesha vakabuna vetuoniiye. Useetukaetija he maghesho."⁵Yesu ekavabaya, "Ni mhama hakaghu enekwa msaho, hu enemsoya na-ama, na kum-baya, M-aro ni-o mikate mikai. ⁶Kwaite msaho gho aanilitiya waijiji kuli ntambo, na ani silo cha kum-o.' ⁷Na hueata minda ekalandula, usininyamarishe, Luhige waaheja kulhaatiwe, na va-inyi gho, hawe na ani twaaheja kugosha he lusazi. Simuru kuka na kuku-o ari mikate. ⁸Nimubaya, hata kai tekaka kukuoya mikate sa msaho ke, Kwa mburi ya kuendela kum-maya luhige bila susune, eneka na kukuo vibesu vikumure vya mikate kuwesiana na cho udumu.⁹Na ani nimubayani, Tasani, na kune mneowe; daani,nakune mneaho, bani i-i nakune mnelaiwa. ¹⁰Kwaite kila mhe etasa enedoriya, na kila mhe edaa eneaho, na kila mhe eba i-i, luhige lunelhaawe haku-u.¹¹ni aba mhama he kune, m-inyi ekumuombeja samaki ene-m-o bome badala ku-u.? ¹²Kana ekumuombeja ikokoha enem-o kisuse badala ku-u? ¹³Kwato, kai kune evakusa mreile kuva-o va-inyi kaghu zawadi kulho, he si zaidi sha he Aba kaghu wa mbinguni ite enemu-o Roho Mtakatifu ka vemtasa?"¹⁴Baadaye, Yesu ekakwa ejoghoya m'pepo, na mhe elo m;pepo nee ibubu. Ikakwa m'pepo liremli, mhe ka ekamuru kuyo. Umati ukadarawe ni lundolo sha. ¹⁵Mira vahe vahali vekaba, ya egu m'pepo he Beelzebul, mgiru wa m'pepo.¹⁶Vahali vekamghesha na kumdumu ava aije ishara kuli mbinguni. ¹⁷Mira Yesu ekaji-ile fanyanyi kini na ekavaba, "Kila udilao unekakainyika inekwa ukiwa, na minda ine kakainyika inelhu.¹⁸Se Shetani enekwa aakakainyika, udilao ku-u une-uma kimomo? Kwa ite muba nigu m'pepo he Beelzebuli. ¹⁹Kai ani nigu m'pepo he va-aro kaghu vegu m'pepo kwa kwalhi mina? Kwa mburi ya, vo venemupa aya kune. ²⁰Mira, kai nigu m'pepo kwa kisatu cha kiumbi, basi udilao wa Kiumbiwaavalitiya.²¹Mhe elo nguvu na elo silaha ekuwesia minda ku-u, vigi ku-u vinehema kikulho. ²²Mira ekuvamiwa ni mhe elo nguvu kumure kumtaho. Hu mhe elo nguvu enela silaha ku-u, na kujidoori mari ku-u kabuna. ²³Hu esiata hawe na ani aeata kimzungure na ani, na hu esiumbika hawe na ani etapanya.²⁴M'pepo mchafu ekumli mhe, eso na kuaaija hodi hesilo na ma-i ili akupumzishe. Ekukwa aabeni, itaba, 'Ninekirii ho neeata. ²⁵Ekukirii na kuheelha minda ilhalhamiwe na izokoye kikulho. ²⁶Kwato etaso kudaaija m'pepo saba velo makusa kutaho hu mwenye na kuvagera valita vaheme hodi too. na ho hali ya mhe ka ikwa kusa kutaho cho yeekwaye too bosi.²⁷Yeelianye ite eekuyo mburi ka, mlage fulani ekapaza sauti ku-u kutaho vakabuna he mkutano wa vahe na kuyo "Ibarikiwe maso ikusae na maasemu yo ugoye" ²⁸Mira u ekaba, vebarikiwe hu vekoiya mburi ya Kiumbi na kuidaraisha.²⁹Too umati wa vahe vekututanika na kuongejika, Yesu ekavoka kuyo, "Kizazi ya ni kizazi cha ukusa. chidaa ishara, na tehelo ishara mneowe kutaho hu yakwe Yona. ³⁰Kwaite sacho Yona eekwaye ishara he vahe va Ninawi, nicho na M-inyi wakwe Adamu enekwa ishara he kizazi ya.³¹Malkia wa are nkusini eneuma i-aze la kupa-aya na vahe va kizazi ya na kuvapa-aya vo, ake u eliye mwisho wa idi alita asikije vugho vyakwe Solomoni, na i-i eata em-giru kutaho Solomoni.³²Vahe va ninawi veneuma he kupa-aya hawe na vahe va kizazi ya i-aze la kupa-aya, ake vo vetubuye he mabirikiro yakwe Yona, na Wesia, i-i helo emgiru kutaho Yona.³³Tehelo mhe wowose, ekatii kijari na kuchike hodi ha di helo kidughu isiahoika kana di he kiteju, mira ekati na kuchike ana he kigi nesa kila mhe enebuu amuru kuaho mwangaza. ³⁴I-ila ke ni taa ya msa. I-ila ke likukwa ikulho basi msa ke mkabuna unekwa na mwangaza. Mira i-ila ke likukwa ikusa basi na msa ke mkabuna unekwa na kidughu. ³⁵Kwato mkuwesie nesa mwanga uata za hakaghuuseebutuwe kidughu. ³⁶Kwato iji, Kai msa ke mkabuna uata mwangaza, na tehelo iata he kidughu, basi msa ke mkabuna unekwa sawa na taa ika na kugu mwangaza hakaghu.³⁷Arefiriti kuyo,Farisayo akamrarika aze-a viaghu ang'a ku-u, na-u Yesu ekabuu minda na kukwa hawe navo. ³⁸Na Mafarisayo vekashangaa kwa hucho te-ontiye ini esina-a viaghu vya chamagheri.³⁹Mira Dilao ekavabaya, "Kune Mafarisayo m-onti gana ya vikombe na bakuri, mira za kaghu mhuye tamaa na ukusa. ⁴⁰Kune vahe msilo na ufahamu, He ka eumbiye gana teuumbiye na za naho? ⁴¹Va-oni vahuye yeata za, na mburi kabuna jinekwa kulho hakaghu.⁴²Mira ole kaghu Mafarisayo, ake mgu zaka ja mnanaa na mchicha na kila aina ya mbuka ja bustani. Mira mwaaro mburi ja haki na kumdumu Kiumbi. Ni muhimu sha kubo-i hawe na ka mahali nayo.⁴³Ole kaghu Mafarisayo, kwaite mdumuisha kuhema he vikire vya mbele he masinagogi na kuholuwe kwa miholuire ya heshima he kihoja. ⁴⁴Ole kaghu, ake mtotiye na makaburi yesilo na alama ambayo vahe vedaha ana ku-un neri teve-iliye.⁴⁵Mhinizi muwe wa sheria ja kiyahudi ekalandula na kum-baya, "Mhinizi, kacho uyo chitu kararisha hawe na nne," ⁴⁶Yesu eka.ba, "Ole kaghu vahinizi va sheria! Kwaite muva-o vahe mijigho migiru vesimuru kuiti-i, miraiji kune temdoa neri mijigho ka neri kwa we ya visatu kaghu⁴⁷Ole kaghu, kwaite mzakwa na kuke kumbukumbu he makaburi ya valotezi' ambao veega-aiwe ni vakakaa kaghu, ⁴⁸Kwato kune mwaashuhudia na kudumuijana na nyamalo jo veboiye vakaka kaghu, Kwaite kweri veevagaaye Valotezikavo mkwaya kumbukumbu he makarikini.⁴⁹Kwa mburi ka naho, Viugho vya Kiumbiviba, Ninemu sughaia valotezi na mitume navo venemunyarisha na kumuga-a baadhi kini. ⁵⁰Kizazi ya chinewajibika kwa sako ya valotezi vevaga-aye kuvokia kwa dunia. ⁵¹Kuli sako yakwe Abeli mpaka Sako yakwe Zakaria. ega-aiwe hasi na hasi ya madhabahu na patakatifu. Ee, nimubaya kune , Kizazi ya chinewajibika.⁵²Ole kaghu vahinizi va sheria ja Kiyahudi, kwaite mwaadori funguo ja ufahamu; kune venye tembuu , nahu vedumu kubuu mvakindija."⁵³⁵⁴Too Yesu arehaka too, vaandishi na Mafarisayo vekampinga na kulahana na u ana ya mburi kumure. Vekughesha kumdara kwa mburi ku-u.

Chapter 12

¹he wakati ka, maelfu makumure ya vahe vekatutanika hawe, kiasi cha kulholhosha kudaha-ana, ekavoka kuyo na vahina ku-u ini, "Mukwa chonjo na chachu ya mafarisayo ambayo ni unafiki"²na teheezaekwa na siri ikumatuye isika ghubulwe, neri mburi imatuiwe ambayo teika iliike. ³Na lolose mliyoye he kidughu, linekoika he mwangaza. Na o-ose myayoye he malama za he vyumba kaghu vya za vilhatiiwe yenebirikirwa ana he paa ja minda.⁴Namubayani vasaho gho, msivako bughu hu vega-a msa na halafu tevemuru kigi kihali cha kubo-i, ⁵Mira nitamukanya munemko bughu. Mkoni bughu hu ambaye baada ya kukwa aamuga-a, elo mamlaka ya kumubibi jeham=namu. Ee, nimubaya kune, mkoni bughu ka.⁶He Shomoro vakoi,tevediwe kwa Sarafu nu? neri to tehelo neri muwe kini eneziiwe mbele ja Kiumbi. ⁷Mira m-ile ite, alhu ja mi-a kaghu jitariwe. Msiko bughu. Kune muva samani kutaho Somoro.⁸Nimubaya, wowose enenikiri Ani mbele ja vahe, M-inyi wakwe Adamu enemkiri mbele ja malaika va Kiumbi. ⁹Mira Wowose enenikana mbele ja vahe nau enekanwa mbele ja malaika va Kiumbi. ¹⁰Wowose eneyo mburi kusa he M-inyi wakwe Adamu, enevoteshwa, mira wowose enemkufuru Roho Mtakatifu, tekavoteswe.¹¹Vekunemuti-i mbele ja vagiru va masinagogi, na vatawala, na velo Kisatu, msiko bughu he namna ya kuyo he kujitetea kana nikiahoni mneyo, ¹²Kwaite Roho Mtakatifu enemuhinija miyoire he wakati ka."¹³Mhe muwe heikusanyiko ekam-baya, "Mhinizi, m-baye m-bahu gho anikakaye hodi ha upaji gho," ¹⁴Yesu ekamlandula, ni ji enikeye kukwa mzapa-aiya na mzagera m'polele he kune? ¹⁵Niho ekam-baya, mukwa chonjo na kila namna ya tamaa, kwaite uzime wa mhe teuhata he vikumure wa vigi elo navyo."¹⁶Yesu ekavabaya mfano, ekuba, mbuva ya mhe muwe mzuri leesae sha, ¹⁷na eke-akulhasu mwenye za ku-u, ekuba, ninebo-i mo ake silo hodiha kuke mazao gho? ¹⁸Ekaba, ninebo-i to. Ninepu ghala gho gitutu na kukwa egiru, na kuyake mazao gho makabuna na vigi vihali. ¹⁹Nineibaya nafsi gho, "Swaho, waakukeya hakiba ya vigi vikumure he miko mikumure. Pumzika, ua, uwaha na kustarehe."²⁰Mira kiumbi ekam-baya, ari mhe kirundu, kiama cha wa-i veidumu swaho ke kuigu hake, na vigi vikabuna vyo ukukee vinekwa vya ahoni? ²¹Nicho chinekwa he kila mhe ekukeya mari na sio kukuandaa he mburi ya Dilao.²²Yesu ekavabaya vahina ku-u, Kwato namubayani msiko futo ana ya kuhema kaghu__kuba mne-a ahoni kana ana ya misa kaghu__ite mne-oro ahoni. ²³Ake kuhema kutaho viaghu, na msa utaho gomae.²⁴Wesiani madeghe ya are ana, teyekuru neri teveluka. Te yelo chumba neri ghala ya kukeya, mira Aba kaghu evapasi. kune si vakulhosha kutaho madeghe! ²⁵Ni mhama hakaghu ambaye ekukunyamarisha enemuru kususu dhiraa we he kuhema ku-u? ²⁶Kai iji tem-muru kubo-i ka kigi kigitutu ee kirahisi niahoni iji kunyamarika heka mahali.?²⁷Wesiani maluwa- cho yelheeru. teyebo-i nyamalo neri teyeluka. Mira nimubaya, hata Sulemani he utukufu ku-u mkabuna tezeeoroijwe sa iwe heya, ²⁸Kai Kiumbi eyaoroija kikulho mahako ya hembuva, ambayo wa-i yeata, na lheenu yebibiwe he mwalha. He si zaidi enemuoroija kune? kune va imani gitutu!²⁹Msinyamarike ite mnea ahoni kana mnewaha ahoni, neri msikwa na futo. ³⁰Kwaite mataifa makabuna ya dunia yenyamarikia mburi waka. Ne Aba kaghu ereile ite myadumu ka.³¹Mira daani udilao ku-u ini, na ka mahali mnesusuwe. ³²Msiko bughu, kune ikundi igitutu, kwaite Aba kaghu elhamuiwa kumu-o kune ka udilao.³³Dini mari kaaghu na mzevakakaya vahuye. Mkubo-iye mifuko isikitiiwa__ hazina ya mbinguni isipa-a, hodi ambaho vagwalo tevekahe sina neri nondo tejikamuru ku-oni. ³⁴Kwaite helo hazina ke, niho swaho ke inakwa.³⁵Gomae kaghu ndeza jikwa jioroiwe na mkanda, na taa kaghu jiwesiiwe ite jiraendelea kuka, ³⁶na mukwa sa vahe vemla-a Dilao kini kuli he kinyemi cha harusi, nesa ite ekulita na kuba hodi, venemuru kumlhaya luhige fia.³⁷vebarikiwe hu vanyamalo, ambavo Dilao enevahelha veata ma-ila. Kweri enekoma gomae ku-u ndeza na mkanda, halafu enevazokodija di vaa viaghu, na halafu enevanyamarikia. ³⁸Kai Dilao enelita he balo ya kanu ya ulinzi wa kiama, kana neri balo ya kakai ya ulinzi, na kuvaheeya vekae tayari, inekwa keba hakini ka vanyamalo.³⁹Kutaho ka, mli-ile ya, kai dilao elo minda eteile saa hu mgwalo enelita, teseedumu miinda ku-u ilhatiwe. ⁴⁰Mukwa tayari naho ake tem-iliye wakati mina m-inyi wakwe Adamu enekirii.⁴¹Petro ekaba, "Dilao, utubaya nne venye ya mifano, kana uvabaya kila mhe.? ⁴²Dilao ekavabaya, "Niji mnyamalo mwaminifu kana elo viugho ambaye dilao ku-u enemke ana ya vanyamalo vahali, nesa avakakaye viaghu kini he wakati udumuwe? ⁴³Keba mnyamalo hu, ambaye dilao ku-u ekunelita enemheeya ekubo-i yoebaiwe. ⁴⁴Kweri namubaya kune ite enemke ana ya mari ku-u kabuna.⁴⁵Mira mnyamalo hu ekuyo mwenye he swaho ku-u, "dilao gho enelheeti kukirii; kwato ekavoka kuvama hu vanyamalo va kiagiru na vakilage, halafu ekavoka ku-a, kuwaha na kuengeeli, ⁴⁶Dilao ku-u hu mnyamalo enelitahe i-aze esi-li-iliye na saa esi-iliye, na-u enemte vihindi vihindi na kumke he hodi hawe na esiva aminifu'.⁴⁷Mnyamalo, e-iliye chidumuwe ni dilao ku-u, nau ekuandaa neri tebo-i sa hucho chidumuwe, anemawe ndate kumure. ⁴⁸Mira mnyamalo esi-iliye chidumuwe ni dilao ku-u, mira ekabo-i yedumu adhabu, enemawe ndate ngere. Kwaite eoiwe vikumure, vikumure vinedumuwe kuli haku-u, na hu eaminiwe he vikumure, haku-u vinedumuwe.⁴⁹Nilitiye kukati mwalha duniani, na nitamani ikwa waaheja kuka. ⁵⁰Mira nilo ubatijo ambao ninebatijwa, nilo huzuri mpaka ukune kamirika!⁵¹He mufanyanya ite nilitiye kugera m'polele duniani? Hai, Namubayani, badala ku-u nigerie mkakaniko. ⁵²Kuvokia waijiji na kuendelea henekwa na vahe vakoi he minda we vekakanike, na vakai venekwa kinyume na vanu. na vanu venekwa kinyume na vakai. ⁵³Venekakanyika, aba enekwa kinyume na m-inyi, na m-inyi enekwa kinyume ne abaghe, lage enekwakinyume na m-bora ku-u, na m-boraenekwa kinyume ne mame ku-u, lage mkora enekwa kinyume na mkora ku-u na mkora enekwa kinyume ne lage mkora ku-u.⁵⁴Yesu ekakwa evabaya makutano naho, "Mkuneaho majunde yekulianya magharibi, muba nyakati ja mare jaahe; na nicho chikwa, ⁵⁵Na sa ya kusini ukuvuma, muba, henekwa na iru-u ikai, na nicho chikwa. ⁵⁶Kune vanafiki, mramuru kutafsiri miahoikire ya idi na ianga, mira ikwamo tem-muru kuutafsiri wakati uata.⁵⁷Ni kiahoni kila muwe kaghu asipambanue eikulho haku-u kulibo-i wakati too eelo na nafasi ya kubo-i to? ⁵⁸Kwaite mkubo-i to? Kwaite mkuso na ekulahiye ke mbele yakwe hakimu, manga hima kuyafi na mlahi ke i-i bado msinahe muata kwalhi aseekuti-i he hakimu, ne hakimuekakuti-i he ofisa, ne ofisa ekakubibi gerezano. ⁵⁹Nikubaya, tukali are mpaka ukwa waariha mpaka senti ya mwisho.

Chapter 13

¹He wakati wa kaaka, heelo na baadhi ya vahe veem-baye mburi ya Galilaya ambao Pilato eevaga-aye na kukwari sako kini na sadaka kini. ²Yesu ekalandula na kuvabaya, "He mufanyanya ite Vagalilaya ka veelo na makusa kutaho Vagalilaya vahali vakabuna nicho ite vaapatwa ni makusa kayo? ³Hai, nimubaya, mira mkusaa voteka, kune mneangamia sacho ocho.⁴Kana hu vahe ikado na mnane he Siloamu ambao mnara ukalhu na kuvaga-a, mfanyanya vo veekwae na makusa kutaho vahe vahali he Yerusalemu? ⁵Hai, ani niba, mira kai mkusaavoteka, kune vakabuna naho mneangamia.⁶Yesu ekavabaya mfano ya, "Mhe muwe eelo na mtini ulhaiwe he mbuva ku-u na ekaso kudaa matuunda ana ku-u mira tezepata. ⁷Ekam-baya mzake bustani, 'Wesia, kwa miko mikai naalita na kughesha kudaa matuunda he mtini ya mira sipatiye. Uute. Kwaite ugera kuonika kwa mbuva.⁸Mzake bustani ekalandula na kuba, 'uro mko ya ili niukajie na kuuke mbolea ana ku-u. ⁹Kai ukusa matuunda mko ulitiye, ni kikulho;m mira kai teukasa, uute.!"¹⁰Iji Yesu ekuhiniza he iwekini la sinagogi he Sabato. ¹¹Wesia, heelo na lage muwe ambaye kwa miko ikado na mnane eelo na roho mchafu wa ubovu, na u eekwaye ekomborike na telo umuruisho neri waku- uma.¹²Yesu areamuaho, ekamse, ekam-baya, "Mlage, waarowe huru kuli he ubovu ke." ¹³Ekake miheregha ku-u, na fia msa ku-u, ukakumuru na kumtogola Kiumbi. ¹⁴Mira mgiru wa sinagogi ekesanuiwa kwa ite Yesu eem-utiye he i-aze la Sabato. Kwato mtawala ekalandula ekuvabaya makutano, "Helo ma-aze sita yo mdumuwe kubo-i nyamalo. Litani mu-utiwe iji, si he i-aze la Sabato.'¹⁵Dilao ekamlandula na ekaba, "Vanafiki!Tehelo kila muwe kaghu kulhaya m'punda ke kana wa kuli he idewa na kuiti kuiwahari i-aze la sabato? ¹⁶Kwato nahu m-bora wakwe Abrahamu, hu Shetani em-oroye kwa miko ikado na mnane, He teyeekuye kifungo ku-u chikulhawe i-aze la sabato?"¹⁷Ata eekurayo mburi ka, hu vakabuna vempingiye vekako susune, mira makutano vakabuna wa vahali vekashangilia kwa mburi ya ajabu yo abo-i.¹⁸yesu ekaba, "Udilao wa Kiumbi utotiye na ahoni, na umuru kuaghatiwe na kiahoni? ¹⁹Nisa mbeeyu ya Haradali eidoriye mhe muwe na kuilha he mbuva ku-u, na ikalheeru ikakwa mhatu mgiru, na madeghe ya mbinguni yekakwa mashasha kini he matambi ku-u.²⁰Kahali ekaba, "Niutotiije na ahoni udilao wa Kiumbi? ²¹Ni sa chachu ambayo mlage eeidoriye na kuikwarianya he vipimo vikai vya unga ukayaahi."²²Yesu ekaso kila mwang'a na kijiji kwalhi ekuso yerusalemu na kuvahinija. ²³Mhe muwe ekalhaasu, "Dilao, ni vahe vaghere bi veneokolewa?" Kwato ekavaba, ²⁴"Kuhimeni kubuu kwa kutahoya luhige lusisiri, kwaite vakumure veneghesha na teveka muru kubuu.²⁵Fia baada ya mzalo minda ku-uma na kulhati luhige, basi mneuma gana na kuba hodi he luhige na kuba, Dilao, Dilao, tulhaye u enelandula na kuvabaya, siva-iliye kune neri ho mli.' ²⁶Niho mneba, Twee aye na kuwaha mbele ke na ari ukutuhiniza he mitaa kanu." ²⁷Mira u enevalandula, "Namubaya, simuiliye ho mli, hakani hagho, kune msa makusa!'²⁸henekwa na mizoire na kushagha ma-iki too mkune vaaho Abrahamu,isaka, yakobo na valotezi vakabuna he udilao wa Kiumbi, mira kune venye munebibiwe gana. ²⁹Venehe kuli Mashariki, Magharibi, kaskazini na kusini,n na kupumjika he meza ya viaghu vya chamagheri he udilao wa Kiumbi. ³⁰Nireile ya, wa mwisho niwa bosi nawa bosi enekwa wa mwisho."³¹muda mfuhi baadaye, baadhi ya Mafarisayo vekalita na kum-baya, "So na uhaka i-i kwaite Herode edumu kukuga-a." ³²Yesu ekaba, "Soni mzembaya hu ikala, 'Wesia nitauguluti m'pepo na kubo-i u-utijaji wa-i na lheenu, na i-aze la kakai ninetimija ilengo gho. ³³He hali yoyose, ni muhimu kwa mburi gho kuendelea wa-i na lheenu, na i-aze lidosiye, kwaite teidumuika kumga-a mlotezi uda na yerusalemu.³⁴Yerusalemu,Yerusalemu, niji evaga-a valotezi na kuvama masaheru hu vesughaiwe hakaghu. Kagi kame nidumuye kuvatutanya va-inyi kaghu sahu nkweno ishushutija vusio ku-u di he mabawa ku-u, mira temlidumuye ya. ³⁵Wesia, minda ke yaarowe. Na ani nimubaya, tem-muru kuniaho hata mkuneba, Ebarikiwe ka enelita kwa ilhe la Dilao."'

Chapter 14

¹Yeelianye i-aze la sabato, eekuso ang'a he muwe va giru va Mafarisayo ku-a mikate, navo veekumchunguza kwa sina. ²Wesia, too mbele ku-u eekwaye mhe ambaye enyamarishwa ni heyahiye. ³Yesu ekalhaasu vataalamu he sheria ja vayahudi na Mafarisayo, "He ni halali kum-uti i-aze la sabato kana sicho?"⁴mira vo veekwaye chi, Kwato, Yesu ekamdara, ekam-uti na kumro aso ku-u. ⁵Nau ekavabaya, "Ni ji he kune ambaye elo m-inyi kana wa inebuu he kisima i-aze la sabato esika mhuru gana kagi kawe?" ⁶Vo teveelo umuruisho wa kugu ilandulo la mburi ka.⁷Too Yesu areile hucho hu verarikwe ite vaasaghura vikire vya heshima, ekavabaya mfano, ekuvaba, ⁸"Too mkunerarikwa ni mhe he harusi, msizokodi he nafasi ja heshima, kwaite imuruika erarikwe mhe ni mheshimiwasha kutaho ari. ⁹Too mhe evararike kune vanu ekuhe, enekubaya ari, "Mhakanye mhe ya nafasi ke," na halafu kwa susune utavoka kudori nafasi ya mwisho.¹⁰mira ari ukune rarikwa, so uzezokodi hodi ha mwisho, nesa too hu ekurarike ekulita, amuru kukubaya ari, 'Msaho, so mbele sha."Niho unekwa waaheshimiwa mbele ja vakabuna vezokodiye hawe he meza. ¹¹Kwaite kila enekukuturu enedimiriwe, na hu ekudimiri enekuturuwe.¹²Yesu naho ekam-baya mhe emrarike, 'Ukugu viaghu vya chakako kana vya chamagheri, usivararike vasaho ke kana vabahu ke kana jamaa ke kana vahe vasina ke vazuri, nesa ite vo vaseeza kukurarika ari ukaowe mariho.¹³badala kuu, ukubo-i kinyemi, vararike vahuye, virema,viwete na vipofu, ¹⁴na ari unebarikiwa, kwaite tevemuru kukulhanu. Kwaite unelhanuwe he ufufuo wa velo haki."¹⁵Wakati muwe he hu vezokodie he meza hawe ne yesu areako ka, nau ekambaya, "Ebarikiwe hu ene-a mkate he udilao wa Kiumbi!" Mira ekam-baya, ¹⁶"Mhe muwe eandae kinyemi kigiru, ekararika vahe vakumure. ¹⁷Too kinyemi chirekwa tayari, ekamsugha mnyamalo ku-u kuvabaya hu verarikwe, 'Litani, kwaite vigi vikabuna vaaheja kukewe pere.'¹⁸Vakabuna vekavoka kuombeja radhi. Wa bosi ekam-baya mnyamalo, 'naawe mbuva, nidumuwe niso kuiavua. Tafadhali unisamehe.' ¹⁹Na mhali ekaba, '' Naawe jozi koi ja wa, na ani niso kwaa jighesha. tafadhali uniwie raadhi,' ²⁰Na mhe mhali ekaba, 'Naadori mlage, kwato simuru kulita.'²¹mnyamalo ekakirii na ekam-baya dilao ku-u mburi ka. Hu mzalo minda ekasanuiwa ekam-baya mnyamalo ku-u, 'So fia mitaani na he vichochoro vya muang'a uzevagera i-i vahuye, virema,vipofu na valemavu." ²²Mnyamalo ekaba, 'Dilao, kayo uyoe yaaheja kubo-iika, na hata waijiji hecheri lo nafasi.'²³Dilao ekam-baya mnyamalo, 'So he kwalhi giru na vichochoro na uvakengereje vahe vabuu, nesa minda gho ihu. ²⁴kwaite nimubaya, he hu verarikwe va bosi tehelo enegali kinyemi gho.'²⁵Iji umati mkumure ukakwa uso hawe na-u, nau ekageuka na ekavabaya, ²⁶Kai mhe ekulita hagho na-u temsanuiwa aba ku-u,lage ku-u, mlage ku-u, va-inyi ku-u, vabahu ku-uva kiagiru na vakilage- ee, na hata kuhema ku-u naho- temuru kukwa mhina gho. ²⁷Mhe ekusaadori msalaba ku-u na kulita mzungure gho temuru kukwa mhina gho.²⁸Kwaite niji he kune, ambaye etamani kukwa mnara esikazokodi ini atare gharama ja mahesabu kai elo hu chidumuwe nesa kufiriti ka? ²⁹Kai sicho, baada ya kukwa msingi na kukwahawe kufiriti ka?, vakabuna veahoye venevoka kumdhihaki, ³⁰vekuba, mhe ya evokiye kukwa, ekakwa telo nguvu ja kufiriti.'³¹Kana dilao mina, ekudumu kuso kwaa maana na dilao mhali he vita, ambaye tekazokodi ini na kudori ushauri ite enemuru, hawe na vahe elfu ikado kumaiana na dilao mhali enelita ana ku-u na vahe elfu mirongo minuu? ³²Na sicho, too ijeshi la vahali licheri ata uda, etasugha balozi kudumu masharti ya m'polele. ³³Kwato iji, wowose he kune ambaye esikaro vikabuna elo na vyo, tekamuru kukwa mhina gho.³⁴Mnaro ni mkulho, mira kai mnaro waalahati kulhamu ku-u, ni namna mina inemuru kukwa mnaro wa? ³⁵Teulo matumizi he mpulhe kana neri mbolea. ni kubibiwe uda. Ka elo malama ya kuko, akoiye."

Chapter 15

¹Iji vezadara ushuru vakabuna na vahali velo makusa veemlitiye Yesu na kumsikija. ²Mafarisayo vakabuna na vaandishi vekanung'urika vekuba, "Mhe ya evakaribisha velo makusa na hata ku-a navo."³Yesu ekayo mfano ya hakini, ekuba ⁴"Niji hakaghu, kai elo ma-alu igana iwe na ekalahatiiwa ni iwe ku-u, esikaaro hu mirongo kenda na kenda ngweza, na kuso azelidaa hu lilahaye mpaka aliaho? ⁵Na-u araaheja kuliaho elike he kituro ku-u na kulhamuiwa.⁶Ekuhe he minda, evase vasaho ku-u na vasina ku-u ekavabaya lhamuiwani hawe na ani, kwaite naaliaho ialu gho leelahaye.' ⁷Nimubaya tooto henekwa na kinyemi mbinguni kwa mburi elo makusa muwe ekutubu, kutaho velo haki mirongo kenda na kenda vesilo haja ya kutubu.⁸kana helo mlage mina elo sarafu ikado ja magwala, ekulahati-iwa ni sarafu we, esika kati taa na na kulhalhami minda na kuidaa kwa bidii mpaka ekune iaho? ⁹Na ekuheja kuiaho evase vasaho ku-una va sina ku-u ekavabaya lhamuiwani hawe na ani, kwaite naiaho wa kahali sarafu gho neilhahatiye. ¹⁰Hata to nimubaya helo kinyemi mbele ja malaika va Kiumbi kwa mburi ya elo makusa muwe ekutubu.¹¹Ne Yesu ekaba, "Mhe muwe eelo na vainyi vanu, ¹²hu mgitutu ekam-baya abaghe, Aba nioye hodi ya mari gho initara kupata. Kwato ekaka-anya mari ku-u he vo.¹³Ma-aze si makumure hu mgitutu ekatutanya vikabuna vimtara ekaso he idi la uda, na are ekatapanya magwala ku-u, he kuwe vigi esilo na nyamalo navyo, na kutapanya magwala ku-u kwa anasa. ¹⁴Na-u areaheja kujifiriti kabuna kela giru ikabuu hehu idi nau ekavoka kukwa he kudumu.¹⁵Ekaso na ekazaowe nyamalo he muwe wa raia wa hu idi, nau ekamtii he mbuva ku-u kupasi gu-a. ¹⁶Na ekwa hekudumu kukuija he makanda yo veaye gu-a kwaite tehelo mhe em-oye kigi chochose cha ku-a.¹⁷Ila hu m-inyi mgitutu areahula he swaho ku-u, ekaba 'ni vanyamalo vame vakwe aba gho ve-a viaghu vikumure vya kutosha na ani niata i-i, niga na kela! ¹⁸Ninehaka na kuso hakwe aba gho, na ninem-baya, "Aba naa-oni are ana mbinguni na mbele ja ma-ila ke. ¹⁹Sidumuwe kusewe m-inyi ke kahali; nibo-i sa muwe wa vanyamalo ke."²⁰Niho ekahaka ekaso he aba ku-u. Eericheri bado ata uda aba ku-u ekamuaho ekamwahoya mbazi ekaso kumuuguluya na ekamkumbatia na ekam-ma ibusu. ²¹Hu m-inyi ekam-baya, 'Aba naaoni are ana mbinguni na mbele ya ma-ila ke sidumuwe kusewe m-inyi ke.'²²hu aba ekavabaya vanyamalo ku-u, 'Gerani fia gomae ekulho, mumoroije, m-oroijeni na m'pete he kisatu na viratu he masame. ²³Halafu gerani hu hara iginiye mzeichinja tua tulhamuiwe. ²⁴Kwaite m-inyi gho eegaye nau aeata mzime. Ekwaye elahaye na-u a-ahoikira, vekavoka kushangilia.²⁵Basi hu m-inyi eata he mbuva. Ata eekulita na kuhe sina na minda ekakoiya sauti ja nyimbo na michezo. ²⁶Ekase mnyamalo muwe ekamlhaasu mburi ya maana ku-u ni ahoni? ²⁷Mnyamalo ekambaya, mgitutu ke aalita ne aba ke aachinja hara iginiye kwaite aakirii mzime.'²⁸M-inyi mgiru ekasanuiwa ekalhi kubuu minda na aba ku-u ekali gana kumsemba. ²⁹Mira ekamlandula aba ku-u ekuba, 'Wesia ani naakunyamarikia miko mikumure, neri siroe kukuko amri ke, mira tunioye kulele ya afa, nesa nimuru kusa kinyemi na vasaho gho. ³⁰Mira arelita ya m-inyi ke etapanye mari ke kabuna hawe na makahaba waamchinjiya hara iginiye.³¹Aba ekam-baya, 'M-inyi gho, ari uata hawe na ani ma-aze kabuna na vikabuna nilo navyo ni vike. ³²Mira cheekwaye kikulho hakanu kubo-i kinyemi na kulhamuiwa, ya m-bahu ke eegaye, na iji aeta mzime, eekwaye elahaye nau a-ahoika."

Chapter 16

¹Yesu ekavabaya vahina ku-u, "Heelo mhe muwe mzuri e-ekwaye meneja, na ekabawe ite meneja ya etapanya mari ku-u. ²Kwato mzuri ekamse, ekam-baya, "Ni kiahoni ya cho niko chikutara? Gu hesabu ja umeneja ke, ake tukamuru kukwa meneja kahali.'³Hu meneja ekayo he swaho ku-u, Nibo-i kiahoni, ake dilao gho anika-aya nyamalo gho ya umeneja? Silo nguvu ja kukuru, na kuombeja niko susune. ⁴Nireile lo ninebo-i nesa nikune ka-awe he nyamalo gho ya uwakili vahe vanikaribishe ang'a kini.⁵Kwato wakili ekavase vadeni va dilao ku-u kila muwe ekam-baya ini, "udaiwa kiasi mina ni dilao gho? ⁶Ekaba vipimo igana iwe vya malhoma ekam-baya' dori hati ke zokodi fia andika andika mirongo mikoi.' ⁷Halafu ekam-baya mhali na ari udaiwa kiasi mina?' ekaba 'vipmo igana iwe vya mdufu wa ngano.' Ekam-ba 'dori hati ke andika mirongo mnane.'⁸Hu dilao ekamtogola meneja dhalimu kwa hucho ebo-iye kwa werevu. Kwaite va-inyi va ulimwengu ya ni vaerevu kumure na kunyamarika kwa ujanja na vahe va bwa kini kutaho cho vekwaye va-inyi va nuru. ⁹Na ani nimubaya kubo-iyeni vasaho kwa mari ja udhalimu ili ikunebeniika vavakaribishe he makao ya milele.¹⁰E mwaminifu he chikwaye kigitutu sha ekwa mwaminifu hehu kigiru nacho. Na emdhalimu he igitutu ekwa mdhalimu hehu igiru naho. ¹¹Kai kune temkwa vaaminifu he mari ya udhalimu ni jienemuamini he mari ya kweri? ¹²Na kai temkwae vaaminifu he kutumia mari ya mhe mhali na niji enemuo ye kaghu venye?¹³Tehelo mnyamalo emuru kunyamrikia madilao vanu, ake enemsanuiya muwe na kumdumu mhali, kana enedaraiyana na ya na kumfwa ya. Temkamuru kunyamarikia Kiumbi na mari."¹⁴Basi Mafarisayo, hu veekudumu magwala vekayakoiya ya makabuna vekamtera. ¹⁵Na ekavabaya, "Kune nikune mdumu haki mbele ja vanadamu, mira Kiumbi eji-iliye swaho kaghu. Kwaite litogolwe ni vanadamu likwaa lisanuiwa mbele ja Kiumbi.¹⁶Sheria na valotezi vyeereata mpaka yohana arealita. Tangu wakati ka, mburi kulho ja udila wa Kiumbi ubirikirwa, na kila mhe eghesha kukubutija kwa nguvu. ¹⁷Mira ni rahisi he mbingu na idi vilaha kutaho neri herufi we ya sheria iazaghane.¹⁸Kila emro mlage ku-u na kudori mlage mhali aazini, na-u emdori ka eroiwe ni mwagiru ezini.¹⁹heelo mhe muwe mzuri eoroye gomae ja rangi ya zambarau na kitani kikulho na eekwaye elhamuiwa kila i-aze uzuri ku-u mkumure. ²⁰Na mhuye muwe ilhe ku-u Lazaro eekeiwe he luhige ku-u, na elo vionda. ²¹Na-u ekutadumu kukutiwe na makombo ye lhuye he meza yahu mzuri niho madiye yekalita kumsona vionda ku-u.²²Ikakwa hu mhuye ekaga na ekadoriwe ni malaika mpaka hi kifua chakwe Ibrahimu. Hu mzuri na-u ekaga ekajikwa. ²³Na twai kujimu eata he manyamarisho ekayaka-a ma-ila ku-u ekamuaho Ibrahimu kwa uda ne Lazaro he kifua ku-u.²⁴Ekazo ekaba, 'Aba Ibrahimu, nikoye mbazi umsugha lazaro abutu incha ya kisatu ku-u he ma-i, aulhamuije luanda gho; kwaite ninyamarishwa he mwalha ya.²⁵mira Ibrahimu ekaba, 'M-inyi gho hulha ite he kuhema ke weedoriye mburi ke kulho, ne Lazaro nau eepatiye makusa. Mira iji eata i-i etafarijiwa na ari utahiriwe. ²⁶Na kutaho ka., hekeiwe ishimo igiru na ieza hasi kanu, nesa hu vedumu kuli ilai kuso hakaghu wasimuru neri vahe va hakaghu vasitaho kulita hakanu.²⁷Hu mzuri ekaba, 'nikusemba Aba Ibrahimu, ite umsugha ang'a hakwe aba mgho ²⁸kwaite nilo vabahu vakoi nesa avakanye, kwa futo ite navo venelita hodi i-i ha manyamarisho.²⁹Mira Ibrahimu ekaba, 'Velo Musa na valotezi. Vaaro vavasikije vo. ³⁰Hu mzuri, ekaba, 'Hai, Aba Ibrahimu, mira kai ekuvasoya mhe eliye ha vegaye venetubu.' Mira Ibrahimu ekam-baya, ³¹'Mira Ibrahimu ekam-baya, 'Vekusaa-vakoMusa na valotezi tevekashaishike hata ekufufuka ha vegaye.

Chapter 17

¹Yesu ekavaba vahina ku-u, "mburi jimuru kum-boi mhe ekabo-i makusa teyelo budi kulijanya, mira ole ku-u mhe esababisha! ²Cheseekwaye keba kai mhe ka eteoroiwa isaheru liyahiisha la kushaghia hewaka na kubibiwe baharini, kutaho kum-boi muwe wa ya vagitutu abo-i makusa.³Kuwesieni. kai m-bahu ke ekukukose mkanye, na-u ekuvoteka mvoteshe. ⁴Kai ekukukosea kagi saba he i-aze iwe na kagi sab ekalita hake ekuba, 'Naavoteka,' mvoteshe!"⁵Mitume ku-u vekam-ba Dilao, "Tususu imani kanu." Dilao ekaba, ⁶"Kai mweelo na imani sa m'puluzi ya haradari, mseemuru kuubaya mhatu ya wa mkuyu, 'ng'ofuka na uzelheeru he bahari,' nawo weseeko.⁷Mira niji he kune, ambaye elo mnyamalo ekuru mbuva kana ezeu ma-alu, enem-baya ekunekirii he mbuva, 'Lita fia na uzokodi u-a vi-aghu? ⁸He tekam-baye, 'nikeye viaghu nia, na uku-oro na uninyamarikie mpaka nikunefi ku-a na kuwaha. Baada ya ata une-a na kuwaha.?⁹Teka mshukuru mnyamalo ka kwaite a-atimija huyonesughaiwe? ¹⁰Watoo to kune mwaraaheja kubo-ivyo msughaiwe muba 'Nne tu vanyamalo tusistahi. Tuboiye bi hucho tudumuiwe kubo-i.'¹¹yeelijanye ite ataekubari kuso Yerusalemu, ekataho mpakani ha Samaria na Galilaya. ¹²Areakwa ebuu he kijiji kiwe, are ekahe na vahe ikado veelo ukoma, vekau-ma uda ¹³vekabirikira kwa sauti vekuba "Yesu, Dilao tukoye mbazi."¹⁴Areavaaho ekavabaya, "Soni mzekuaija he giru va kirurumo." navo vareakwa veso vekatakasika. ¹⁵Muwe kini areaho ite a-a-u , ekakirii kwa sauti giru ekumtogola Kiumbi. ¹⁶Ekakoma mamuro he masame ya kwe Yesu ekamshukuru u eekwaye msamaria.¹⁷Yesu ekalandula, ekaba, "He tevetakasike vakabuna ikado? Veata le vahali kenda? ¹⁸Tehelo neri muwe eahoike kukirii nesa kumtogola kiumbi, mira ya mgalho?" ¹⁹Ekam-baya, "ka na usoke imani ke yaaku-uti."²⁰Arealhasuwe niMafarisayo udilao wa Kiumbi unelita ami, Yesu ekavalandula ekuba, "Udilao wa Kiumbi si kigi ambacho chimuru kuahoikana. ²¹Neri vahe tevekaba, "Wesia i-i!' kana, 'Wesia twai!' kwaite udilao wa Kiumbi uata za kaghu.²²Yesu ekavabayavahijna ku-u, "Wakati unezaahe ambaho mnedumu kuiaho we ya ma-aze ya m-inyi wakwe Adamu, mira temkaiaho. ²³Venemubaya, 'Wesiani, twai! Wesiani, i-i' Mira msiso kuawesia, neri kuvadosa, ²⁴sa lumeme lwa radi umurika he ianga kuvokia bwa muwe mpaka bwa mhali. Kwato hata m-inyi wakwe Adamu enekwa to he i-aze ku-u.²⁵Mira ini inemdumu kunyamarika he mburi kumure na kulhiiwe ni kizazi ya. ²⁶Sa cho cheekwaye he ma-aze yakwe nuhu, nicho chinekwa, he ma-aze ya m-inyi wakwe Adamu. ²⁷Veka-a, vekawaha, vekudori na kudoriwe mpaka hu i-aze ambalo Nuhu arebuu he safina na gharika ikalita na kuvaangamija vakabuna.²⁸Nicho cheekwaye he ma-aze yakwe lutu, vee-aye, kuwaha, vekuwe na kudi, kukuru na kukwa. ²⁹Mira i-aze hu Lutu areahaka sodoma, ikasi mare ya mwalha na kibiriti kuli mbinguni ikavaangamija vakabuna.³⁰Ka nicho chinekwa i-aze hu la M-inyi wakwe Adamu ekuneghubulwa. ³¹I-aze ka, usimroe eata he mi-a ya minda adimi kudori vigi ku-u za he minda. na useemro eata hembuva kukirii ang'a.³²Mhulha mlage wakwe Lutu. ³³Wowose eneghesha kuyaokoa maisha ku-u eneya lahati, mira wowose eneya lahati maisha ku-u eneyaokoa.³⁴nakubaya, kiama ka henekwa na vahe vanu he lusazi luwe. muwe enedoriwe, na mhali eneroowe. ³⁵Henekwa na valage vanu veshagha nafaka hawe, muwe enedoriwe na mhali enerowe."³⁷Vekamlhaasu, "Le, kiumbi?" Ekam-baya, "Too helo chigaye, niho tai jikusanyika kwa hawe."

Chapter 18

¹Halafu ekavabaya mfano wa namna cho vedumuwe kutasa daima, na vasiga swaho. ²Ekaba, "Heelo hakimu he mwang'a fulani, ambaye teekumuogo9ha kiumbi na kuvaheshimu vahe.³Heelo na mjane he ijiji ka, na-u ekamsoya kagi kakumure, ekum-ba, Nilhaari kupata haki heya mnkuru gjho,' ⁴He muda mueza teeata tayari kumlhaari, mira baada ya muda ekayo he swaho ku-u, Hata kai ani simwogoha Kiumbi kana kumheshimu mhe, ⁵mira kwa hucho ya mjane eninyamarisha ninemlha-ari kupata haki ku-u, nesa asee nikwahari kwa kunilitiya kagi kwa kagi."⁶Halafu Dilao ekaba, "Sikija cho eyoe ka hakimu dhalimu. ⁷He Kiumbi nau tekagera haki he hu evasaghure ambao vemzoya chakako na ki-ama? He, u tekakwa mgumiriji hakini? ⁸Nimubaya ite enegera haki hevo fia. Mira too m-inyi wakwe Adamu ekunelita, he, eneheya imani he dunia?'⁹Niho ekavabaya mfano ya he baadhi ya vahe ambavo vekuaho venye ite velo haki na kuvafwa vahe vahali, ¹⁰Vahe vanu veekutuye kuso he hekalu kwaatasa: muwe mfarisayo mhali ni mzadara ushuru.¹¹Farisayo ekauma ekatasa mburi ya ana ku-u mwenye, 'Kiumbi, nikushukurukwahucho ani si sa vahe vahali ambavo ni vagwalo, vahe vesi vaadilifu, vazinzi, kana sa ya mzadara ushuru. ¹²Nilhaati kagi kanu kira wiki. Nigu zaka he mapato kabuna nipata.¹³Mira hu mzadara ushuru, ekauma uda, neri temuruye kuka-a ma-ila ku-u mbinguni, ekakonta kifua ku-u ekuba, 'Kiumbi. nirehemu ani nilo makusa.' ¹⁴Namubayani, mhe ya ekiriiye ang'a ekukwa etariiwe haki kutaho hu mhali, kwaite kila ekukuturu enedimiriwe, mira kila mhe enejinyenyekeja enekuturuwe.'¹⁵Vahe veemgerie va-inyi kini vagitutu, nesa amuru kuvadoa, mira vahina ku-u vareaho to, vekavalhiija. ¹⁶Mira Yesu ekavase haku-u ekuba, "varoni va-inyi vagitutuvalita hagho, neri msivakiondije. Ake udilao wa Kiumbi ni wa vahe sa vo. ¹⁷Amini, nimubaya, mhe wowose esiudoria udilao wa Kiumbi sa m-inyi ni dhahiri tekaubuu.¹⁸Mtawala muwe ekamlhaasu, ekuba, 'Mhinizi mkulho, nibo-i kiahoni nesa niupale uzime wa milele?' ¹⁹Yesu ekam-baya, 'Kwaahoni unise mkulho? Tehelo mhe emkulho, mira Kiumbi bi. ²⁰Ureji-ile amri-useezini,useega-a, useegwa, useeshuhudia mongo, vaheshimu aba ke ne lage ke. hu mtawala ekaba, ²¹'Mburi ya kabuna nijidaraishe kuvokia neecheri kijana.'²²Yesu areako kayo ekam-baya, "Waapungukiwa ni kigi kiwe. udumuwe udi vikabuna ulonavyo na uvakakaye vahuye, na ari unekwa na hazina mbinguni- halafu lita, unidose. ²³Mira mzuri areako kayo, ekanughurika sha, kwaite nee mzuri sha.²⁴Halafu yesu ekamwaho cho enughurike sha ekaba, "Ni namna mina chinekwa kikuji he mzuri kubuu he Udilao wa Kiumbi! ²⁵Ake ni rahisi sha he ngamia kutaho he itundu la singano, kutaho he mzuri kubuu he udilao wa Kiumbi.'²⁶hu vekoye kayo, vekaba, 'Niji iji enemuru kuokolewa?' ²⁷Yesu ekalandula, 'Mburi jisizamuruika he vanadamu ha Kiumbi jizamuruika."²⁸Petro ekaba, 'Eee, nne twaaro kila kigi na twaakudosa ari.' ²⁹Halafu yesu ekam-ba, Amini, nimubayani ite tehelo mhe eroye minda, kana mlage, kana bahu, kana vazazi, kana va-inyi kwa ajili ya udilao wa Kiumbi, ³⁰ambaye tekadoriye makumure sha he ulimwengu ya, na he ulimwengu ulitiye, uzime wa milele.³¹Baada ya kuvatutanya hu ikado na vanu, ekavabaya, 'Wesia, tutakutu kuso Yerusalemu,na mburi kabuna ambajo jigondiwe ni valotezi kumtara M-inyi wakwe Adamu yenetimijwa. ³²Kwaite enebutuwe he miheregha ya vahe va Mataifa na eneboiwa matero na jeuri na kubusuiwa mapae. ³³Baada ya kuchapa ndate venemga-a na i-aze la kakai enefufuka.'³⁴Teveyjielewe mburi ya, na mburi ya yeekwaye imatuiwe hakini, na teveji-iliye mburi jiyoiwe.³⁵Ireakwa yesu arehe sina na yeriko, mhe muwe kipofu ekwaye ezokodiye kakera ya balabala ekuombeja kulha-ariwe, ³⁶areako umati va vahe ukutaho ekalhaasu ni kiahoni chilijanya. ³⁷Vekam-baya ite Yesu wa-are nazareti etaho.³⁸kwato hu kipofu ekazo kwa sauti, ekuba, 'Yesu, M-inyi wakwe Daudi, unirehemu. ³⁹Hu veekudaha vekam-joghoya ka kipofu, vekam-baya ata-a. Mira u ekazika kuzo kwa sauti, 'm-inyi wakwe Daudi, unirehemu.⁴⁰Yesu eka-uma ekaba hu mhe ati-iwe haku-u. Halafu hu kipofu arehe sina, Yesu ekam-lhaasu, ⁴¹'udumu nikubo-iye ahoni?" Ekaba, "Dilao, nidumu kuaho."⁴²yesu ekam-baya, 'uaho kuaho. Imani ke yaaku-uti.' ⁴³Kagi hu ekapata kuaho, ekamdosa yesu ekumtogola Kiumbi. Vareaho ya vahe vakabuna vekamtogola Kiumbi.

Chapter 19

¹yesu ekabuu na kutaho hasihasi ya Yeriko. ²Na ata heelo mhe muwe eeseiwe Zakayo. Nee mgiru wa vezadara ushuru kahali mhe mzuri.³Eekuta ghesha kumwaho Yesu ni mhe wa namna mina, mira temuruye kuaho kwa mburi ya umati wa vahe, ake nee mfuhi kwa ueza. ⁴Kwato, eka-ka-e kwa kuugulu mbele ja vahe, ekakutu ana he mkuyu nesa amuru kumuaho, Kwaite yesu eata sina kutaho kwalhi kayo.⁵Too Yesu areahe too hodi, ekawesia ana ekam-baya, 'Zakayo, dimi fia, ake wa-i ni lazima nilhaha ang'a ke.' ⁶Ekabo-i fia, ekadimi na ekamkaribisha kwa kinyemi. ⁷Vahe kabuna vareaho kayo, vekadungurika, vekuba, 'Aaso kwaa muavurira mhe elo makusa.'⁸Zakayo eka-uma ekam-baya Dilao, wesia Dilao nusu ya mari gho nivao vahuye, na kai naamla mhe wowose kigi, ninemkiritiya kagi kahai. ⁹Yesu ekam-baya, 'Wai wokovu waahe he minda ya, Kwaite u na-u ni m-inyi wakwe Ibrahimu. ¹⁰Kwaite m-inyi wa mhe elitiye kudaa na kuokoa vahe velahaye.'¹¹Vareako kayo, ekaendelea kuyo na ekagu mfano, Kwaite eata sina na Yerusalemu, na vo veebaye ite udilao wa Kiumbi weeata sina kuahoika kagi kawe. ¹²Kwato ekavabaya, 'Ofisa muwe eesoye idi la uda ili adorie udilao na halafu akirii.¹³Ekavase vanyamalo ku-u ikado, ekava-o mafungu ikado, ekavaba, 'Bo-ini uchuluji mpaka nikune lita. ¹⁴Mira vananchi ku-u vekamsanuiya na kwato vekasugha vajumbe vaso kumdosa na kum-ba. tetudumu mhe atutawale.' ¹⁵Ikakwa areakirii ang'a baada ya kubo-iwe dilao, ekaamuru hu vanyamalo vo eevaroye magwala vasewe haku-u, amuru kuile faida mina veipatiye kwa kuboi uchuluji.¹⁶Wa bosi ekalita, ekaba, ifungu ke laaboi mafungu ikado mahali.' ¹⁷Ka ofisa ekam-baya, Kikulho, mnyamalo mkulho. Kwaite weekwaye mwaminifu he mburi gitutu, unekwa na kisatu ana ya mianga ikado.¹⁸Wa kanu ekalita, 'Dilao, ifungu ke laabo-i mafungu makoi.' ¹⁹Ka Afisa ekam-baya, ' Dori kisatu ana he miang'a mikoi.'²⁰Na mhali ekalita, ekaba, 'Dilao ya i-i magwala ke, ambayo neejikeye hakulho he kitambaa, ²¹Kwaite neeteogoha ake ari umhe mkai. Uka-a hu cho usichikee na kuluka usichilhaye.'²²Ka Ofisa ekam-baya, 'Kwa mburi ke mwenye, ninekupa-aya, kukwa mnyamalo mkusa. Wee-iliye ite ani ni mhe mkai, nidori nisichikeye na kuluka nisichilhaye. ²³Iji mbona tukeye magwala gho he benki, nesa nikukirii niidori hawe na faida?²⁴Ofisa ekam-baya vahe veekwaye veumaye ata, 'mlani ka ifungu na kum-o hu elo mafungu ikado.' ²⁵Vekam-baya, 'Dilao, u elo mafungu ikado.'²⁶nimubaya, kila mhe elo nacho eneowe kutaho, mira hu esilo, hata hucho elo nacho chinedoriwe. ²⁷Mira ya vankuru gho, ambavyo tevedumuye nikwa Dilao kini, vagerani i-i na kuvaga-a mbele gho."²⁸Baada ya kuyo ka, ekaso mbele ekukutu kuso yerusalemu.²⁹Ireakwa aahe sina na bethania, sina na Lungori lwa Mizeituni, ekavasugha vahina ku-u vanu, ³⁰ekuba: 'Soni he kijiji cha sina. mkubuu, mneheya hara ya m'punda teina pakiwa. Igeni, mzeigera hagho. ³¹Kai mhe ekumulhaasu, 'mbona muige? Bani, "Dilao eidumu."³²Hu veesughaiwe vekaso kuaho hara ya m'punda se yesu cho eevabaye. ³³Ataveekuige hara ya m'punda mwenye m'punda ekavaba, 'Kwa ahoni mge hara ya m'punda ya? ³⁴Vekaba 'Dilao eidumu. ³⁵Iji, vekamti-iya Yesu, vekanangha gomae kini ana he m'punda na vekampakija yesu ana ku-u. ³⁶Areakwa eso vahe vekanagha gomae kini he balabala.³⁷Areakwa edimi lungori lwa mizeituni, jumuiya kabuna ya vahina vekavoka kushangilia na kumtogola Kiumbi kwa sauti giru, kwaite mburi giru vaajiaho. ³⁸vekuba, 'Ni-u mbarikiwa Dilao elita kwa ilhe la Dilao! M'polele mbinguni na utukufu ukwa ana!.³⁹Baadhi ya Mafarisayo he mtutanyiko vekam-baya, Mhinizi, vata-aije vahina ke. ' ⁴⁰Yesu ekalandula, ekuba, 'Namubayani, kai ya vekuta-a, masaheru yenepaza sauti.⁴¹Yesu areuheya mwanga ekauzoya, ⁴²ekuba, kai we-eiliye hata ari, he i-aze ya mburi ambajo jinekugeriya m'polele! Mira iji yaamatuwe he ma-ila ke.⁴³Kwaite ma-aze elitiye ambaho vankuru ke venekwa iboma sina na ari, kukujunguluka, na kukukandamija kuli kila bwa. ⁴⁴Venekulhuku di ari na va-inyi ke. Tevekakuroye neri isaheru iwe ana ya ihali, Kwaite teveiliye wakati Kiumbi ereakwa eghesha kukuokoa'.⁴⁵Yesu ekabuu Hekaluni, ekavoka kuvauguluti hu veekudi, ⁴⁶ekuvabaya, "igondiwe, 'Minda ho inekwa minda ya mitaso,' mira kune mwaibo-i kukwa m'panga ya vagwalo".⁴⁷Kwato, Yesu ekuhinija kila i-aze hekaluni. Vagiru va kirurumo na vahinizi va sheria na viongozi va vahe veedumuye kumg-a, ⁴⁸mira tevemuruye kuaho kwalhi ya kubo-i to, ake vahe kabuna veekumsikija kwa makini.

Chapter 20

¹Ikakwa i-aze iwe, Yesu eekuhiniza vahe Hekaluni na kubirikira Injili, vagiru va kirurumo na vahinizi va sheria vekamsoya hawe na vazee. ²Vekayoijana, vekum-baya, 'Tubaye ni kwa kisatu mina ubo-i mburi ya? kana ni ji ka ambaye ekuoye kisatu ya?"³Na-u ekalandula, ekavabaya, ' Na ananinemulhaasu mburi. Nibayeni ⁴ubatijo wakwe Yohana. He, weeliye mbinguni kana ha vahe?'⁵Mira vekayojana vo kwa vo, vekuba, "Tukuba, 'leliye mbinguni, enetulhaasu, 'Iji kwaahoni tem-muaminiye?' ⁶Na twaraaba; yeeliye ha mwanadamu; vahe kabuna i-i venetuma masaheru, kwaite vakabuna veiliye ite Yohana nee mlotezi.'⁷Iji, vekalandula ite teveiliye yeeliye houliye. ⁸Yesu ekavabaya, "Neri ani sikamubaye kune ni kwa kisatu cha kweji nibo-i mburi ya."⁹Ekavabaya vahe mfano ya, "Mhe muwe eelhaye mbuva ya mizabibu, ekalikodisha he vakurume va mizabibu, na ekaso idi ihali kwa muda mueza. ¹⁰He muda ukeiwe, ekasugha mnyamalo he vakurume va mizabibu, ite vam-o hodi ha matuunda ya mbuva la mizabibu. Mira vakurume va mizabibu vekam-ma, vekamkiriti miheregha bule.¹¹Halafu ekasugha kahali mnyamalo mhali na vo vekam-ma, nakum-boiya vikusa, na kumkiriti miheregha-bule. ¹²Ekasugha kahali vahe vakai na vo vekamhiri na kum-bibi gana.¹³Kwato dilao wa mbuva ekaba, 'Ninesamo? Ninemsugha m-inyi gho mzadumuwe. ¹⁴Hangi venemko.' mira vakurume va mizabibu vareamuaho, vekayoijana vo kwa vo vekuba, 'Ya niu mpaji. Tumga-a, nesa upaji ku-u ukwa mkanu.'¹⁵vekam-gu gana he mbuva ya mizabibu na kumga-a. he dilao wa mbuva enevasa kiahoni? ¹⁶Enelita kuvaangamija vakurume va mizabibu, na eneoti mbuva ka vahali". Navo vareako kayo, vekaba, 'kiumbi aalhi'¹⁷Mira yesu ekavawesia, ekaba, "He iandiko ya lilo maana mina?" isaheru velilhiiye vajenzi, laakwa isaheru la kakera'? ¹⁸Kila mhe enelhu ana ya isaheru kalo, enepuika vibesubesu. mira hu linemlhuya, linemshinta.,¹⁹Kwato vaandishi na vagiru va kirurumo vekadaa kwalhi ya kumdara wakati huu hu, vekaile ite eekuyo mfano ya kuvatara vo. Mira vekako bughu vahe. ²⁰Vekamuwesi-ishisha vekasugha vapelelezi vekuboiye ite ni vahe va haki, nesa vaaho ikosa he miyoire ku-u, nesa vamti-i he vatawala na velo kisatu.²¹Navo vekamlhaasu, vekuba, "Mhinizi, tureile ite uyo na kuhinija mburi ja kweri na si kumkengereja mhe wowose, mira ari uhinija ukweri utara kwalhi ya kiumbi. ²²He, ni halali hakanu kulhanu kodi hakwe Kaisari, kana hai?"²³Mira yesu ekaile mtegho kini, ekavabaya, ²⁴"Niaijani dinari. Vubasa na chapa ya kweji iata ana ku-u?" Vekaba,' "yakwe Kaisari."²⁵Na-u ekavabaya, 'Basi, m-oni Kaisari ye maku-u Kaisari, ne Kiumbi ye maku-u kiumbi.' ²⁶Vaandishi na vagiru va kirurumo teveelo na umuruisho wa kukararija hu eechiyoe mbele ja vahe. vekamawe lundolo kwa malandulo ku-u na tevezeyo chochose.²⁷Baadhi ya Masadukayo, vekamsoya, hu ambavo veba ite tehelo ufunuo, ²⁸vekamlhaasu, vekuba, "mhinizi,musa eetugondiye ite mhe ekugaiwa ni m-bahu elo mlage esilo m-inyi iji edumuwe kumdori mlage wa m-bahu ke na kusa na-e kwa aijili ya kaka ku-u.²⁹Heelo vabahu saba Wa bosi ekadori, ekaga neri kuro m-inyi, ³⁰na wakanu naho. ³¹wa kakai ekamdori watooto wa saba tezero m-inyi niho ekaga. ³²Baadaye hu mlage nau ekaga. ³³He ufufuo enekwa mlage wa kweji? Kwaite vakabuna saba veekwaye veemdoriye.'³⁴Yesu ekam-baya, "Va-inyi va ulimwengu ya vedori na kudoriwe, ³⁵Mira hu vestahili kudoria ufufuo wa vegaye na kubuu uzime wa milele tevedori neri tevedoriwe. ³⁶Neri tevemuru kuga kahali, kwa ite vekwa vetotiye na malaika na ni vainyi va kiumbi, va-inyi va ufufo.³⁷Mira to vegaye veaijwa, hata Musa eaije hodi he mburi ja kashafi. too ekamse Dilao se kiumbi wakwe ibrahimu na kiumbi wakwe isaka na kiumbi wakwe Yakobo. ³⁸Iji, u si Kiumbi wa wavegaye, mira wa verahema, kwa ite vakabuna vehema haku-u.³⁹baadhi ya vahinizi va Sheria vekamlandula, 'Mhinizi, waalandula kikulho.' ⁴⁰Tevegheshije kumlhaasu malhasuisho mahali sha.⁴¹Yesu ekavabaya, "kimomo vahe vetaba ite kristo ni M-inyi wakwe Daudi? ⁴²Kwaite Daudi mwenyebi eyo he Zaburi : Dilao eem-baye Dilao gho: Zokodi mheregha wa kuume, ⁴³mpaka nivake vankuru ke di he masame ke. ⁴⁴Daudi emse kristo "Dilao", iji enekwamo m-inyi wakwe Daudi?"⁴⁵Vahe vakabuna vareakwa vemsikija ekavabaya vahina ku-u, ⁴⁶Kwani chonjo na vaandishi, vedumua kudaha veoroye gomae ndeza, na vedumuye kuholuishwa he kihoja na vikire vya heshima he masinagogi, na hodi ha heshima he vinyemi. ⁴⁷Navo naho vea he minda ja vajane, vekubo-i kutasa mitaso mieza. Ya venedoria mipa-aiye migiru sha.

Chapter 21

¹Yesu ekawesia ekavaaho vaagiru vazuri veekuke zawadi kini he hazina. ²Ekamuaho mjane muwe mhuye ekuke senti ku-u nu. ³Kwato ekaba, "Kweri namubayani, ha mjane mhuuye aake vikumure kutaho vahali vakabuna. Ya vakabuna veguye ya zawadi kuli he vikumure kutaho vahali vakabuna. ⁴Ya vakabuna vaguye ya zawadi kuli he vikumure velo navyo. Mira ya mjane, he uhuye ku-u, eguye magwala makabbuna eelo nayo he kuhema ku-u."⁵Too vahali veekurayo ana kutara ihekalu, cho leekwaiye lipambiwe ni masaheru makulho mamiguire, ekaba, ⁶"kwa mburi ya mburi jo muaho, ma-aze elitiye ambayo tehelo Isaheru iwe ambalo lineroowe ana ya Isaheru ihali ambalo telikabomolwe."⁷Kwato vekamlhaasu , vekuba, "Mhinizi, mburi ya jinelianya ami? na nikiahoni chinekwa ishara ite mburi jiata sina kulijanya? ⁸Yesu ekalandula, "Mukwa chonjo ite msitawe. Kwaite vakumure venelita kwa ilhe gho, vekuba, 'Ani niu, na 'Muda waahe sina'. Msivadose. ⁹Mkuko nkuru na kukwe-ekwe msiogohe, kwaite ya mburi lazima jilijanye ini, mira mwisho teunalijanya."¹⁰Halafu ekavabaya, "Itaifa lineka kumaiyana na itaifa ihali, na udilao ana ya udilao mhali. ¹¹Henekwa na mazingizo magiru, na kela na tauni he hodi mbalimbali. henekwa na matukio ya kuogohija na ishara ja kuogohija kuli mbinguni.¹²Mira he cheri mburi ya kabuna, veneke miheregha kini ana kaghu na kumunyarisha,kuvati=i he masinagogi na magereza, kuvati-i mbele ja dilao na velo kisatu kwa mburi ya ilhe gho. ¹³Ya inevalhaya fursa ya ushuhuda kaghu.¹⁴Kwato amuani he swaho kaghu kusaandaa utetezi kaghu heecheri, ¹⁵Kwa ite ninemuo mburi na viugho, ambavyo vankuru kaghu vakabuna tevekamuru kuilhi kana kuikana.¹⁶Mira mnelhiiwe naho na vazazi kaghu, vabahu kaghu, vasina kaghu na vasaho kaghu, na venemuga-a vahali kaghu. ¹⁷Mnesanuwe ni kila muwe kwa mburi ya ilhe gho. ¹⁸mra tehelo neri lualhu muwe wa m-a kaaghu lunealaha. ¹⁹He kugumirija mneji-uti nafsi kaaghu.²⁰Mkuneaho Yerusalemu yaajungulukwa ni majeshi, basi ilani ite kuoniwe ku-u kwaahe sina. ²¹Ata hu veata Yudea vauguluye he lungori, na hu veata hasihasi ya ijiji vahaka, na msivaro veata he vijiji kububuu. ²²Kwaite ya ni ma-aze ya nkuru, nesa ite mburi kabuna yegondiwe yamuru kulijanya.²³Ole hehu veti-iye maso na hu vegoija he ma-aze ka!Kwaite henekwa na manyamarisho makumure he idi, na malhaha he vahe ya. ²⁴Na venelhu kwa ncha ya luhamba na venedoriwe mateka he mataifa makabuna, na Yerusalemu inedahawe ni vahe va mataifa, mpaka too vahe va mataifa ukunekamirika.²⁵Henekwa na ishara he ka-aze, mlhihe na ntondwe. Na he idi henekwa na dhiki ya mataifa, he kuga swaho kuwesiana na mzoire wa bahari na nawimbi. ²⁶Henekwa na vahe vekuzimia kwa futo na he kuwesia mburi jinelijanya he dunia. Kwaite nguvu ja mbingu jinekushwa.²⁷Halafu venemuaho m-inyi wakwe Adamu ekulita he majunde he nguvu na utukufu mgiru. ²⁸Mira mburi ya jikunevoka kulianya, umani, mka-aije mi-a kaaghu, kwaite ukombo kaaghu waashwegha sina."²⁹Yesu ekavabaya kwa mfano, "Uwesieni mtini, na mihatu mikabuna. ³⁰Ikugu mashukizi, mrakuahoya venye na kuile ite kiangazi tayari chiata sina. ³¹Watooto, mkuneaho mburi ya jilijanya, kune ilani ite udilao wa mbinguni waahe sina.³²Kweri namubayani, kizazi ya techikataho, mpaka mburi ya kabuna yekunelijanya. ³³Mbingu na Idi jinetaho, mira mburi gho tejikataho neri.³⁴Mira kuwesieni venye, nesa ite swaho kaghu iseeyahiiwa ni ufisadi, ulevi, na manyamariko ya maisha ya. Kwaite hu iaze linemulitiya fia ³⁵sa mtegho. Kwaite linekwa ana ya kila muwe ehemiye he vubasa vwa dunia ndime.³⁶Mira mkwa sawa wakati wowose, Mtase ite mnekwa imara vya kuagha kuyaugulu ya makabuna yenelijanya, na ku-umambele ja M-inyikwe Adamu."³⁷Kwato wakati wa chakako ekukwa ehinija hekaluni na naama ekali gana, na kuso kuza kesha lungori usewe Mzaituni. ³⁸Vahe vakabuna vekamlitiya chalhenu na mapema nesa kumsikija za ya hekalu.

Chapter 22

¹Basi sikunkulu ya Mkate usibuiwe chachu yeekwaye sina, ambayo isewe Pasaka. ²Vagiru va kirurumo na vaandishi vekayoijana namna ya kumga-a Yesu, kwaite veevaogohe vahe.³Shetani ekambuu Yuda Iskariote, muwe wa vahina ikado na vanu. ⁴Yuda ekaso kuyoijana na vagiru va kirurumo na vagiru namna ya cho enemkabizi Yesu hakini⁵vekalhamuiwa, na vekakubaliana kum-o magwala. ⁶U ekadumu, na ekadaa kwali ya kumkabizi hyesu hakini uda na ikundi la vahe.⁷I-aze la mikate isibutuiwe chachu ikahe, niho ia-lu la pasaka lazima liguwe. ⁸Yesu ekavasugha Petro ne Yohana, ekaba, "Soni mzetuandaiya viaghu vya pasakanesa tulita tuchi-a. ⁹Vekamlhaasu, "nile udumu tubo-i ka maandalizi?"¹⁰Ekavalandula, "Sikijani, mmkunekwa mwaabuu he mwang'a, mwagiru ambaye eti-iye sange ya ma-i enehe na kune. Mdoseni mzalo minda huyo enebuu. ¹¹Halafu m-bayeni dilao wa minda, "Mhinizi ekuba, "Chiata le chumba cha vagalho, hodi ambaho nine-a pasaka na vahina gho?"¹²Enemuaija chumba ccha he goroga chiata tayari. bo-ini maandalizi ata." ¹³Kwato vekaso, na kuheeya kila kigi sacho eevabaye. Halafu vekaandaa viaghu. vya Pasaka.¹⁴Muda ureahe ekazokodi na hu mitume. ¹⁵Halafu ekavabaya, "nilo kise kigiru ya ku-a sikunkulu ya ya Pasaka na kune kabla ya masurumijo gho. ¹⁶Kwaite namubayani, sika-a kahali mpaka ikunetimijwa he udilao wa Kiumbi."¹⁷Halafu Yesu ekadori kikombe na areheja kushukuru, ekaba, "Dorini ya na mkakaane kune kwa kune. ¹⁸Kwaite nimubaya, sikawaha kahali mazao ya mzabibu, mpaka udilao wa Kiumbi ukunelita.¹⁹Halafu ekadori mkate, na areheja kushukuru, ekaupa-a, na kuva-o, ekuba, Ya ni msa gho ambao uguiwe kwa ajili kaghu. Bo-ini to kwa kunihulha ani." ²⁰Ekadori kikombe to oto baada ya viaghu vya na ama ekuba, "Kikombe ya ni Iaghano isha he sako gho, ambayo isuike kwa ajili kaghu.²¹Mira wesiani. Hu enisaliti eata hawe na ani he meza. ²²Kwa iteM-inyi wakwe Adamu kwa kweri eso ku-u sacho cheehejije kuyowe. Mira ole ku-u he mhe huambaye kutahoya u m-inyi wakwe adamu enesalitiwa!" ²³Vekalholhosha kulhasuana vo kwa vo, niji he vo ambaye eseabo-i mburi ya.²⁴Halafu hekalijanya malaho hasihasi kini ite niji efanyanywa kukwa mgiru kutaho vakabuna. ²⁵Ekavabaya, "Madilao wa vahe va mataifa velo udilao ana kini, nahu vbelo kisatu ana kini vesewe vaheshimiwa vetawala.²⁶Mira techidumuwe neri kukwa to hakaghu kune. badala ku-u, ro hu ambaye ni mgiru he kune akwa sa mgitutu. na hu ambaye ni wa muhimu sha akwa sa enyamarika. ²⁷Kwaite mhama mgiru, hu ezokodii he meza kana hu enyamarika? He si hu ezokodi he meza? Na ani nicheri ata hasi kaghu sa enyamarika.²⁸Mira kune nivo muendelea kukwa ana ani he maghesho gho. ²⁹Ni muo kune udilao, sa hucho Aba enioye ani udilao, ³⁰Ite mumuru kua na kuwaha he meza gho he udilao gho. Na mnezokodi he vikire vya enzi mkujipa-aya kabila ikado na nu ja Israel.³¹Simoni, Simoni, Ile ite, Shetani aaombeja amupate kune nesa avahete sa ngano. ³²Mira naakuombiya, ite imani ke isiherwe. Baada ya kukwa waakirii kahali, vaimarishe vabahu ke."³³Petro ekam-baya, "Dilao, niata tayari kuso na ari he igereza na hata he kuga." ³⁴Yesu ekalandula, "Nakubaya, Petro, Nkuruve teikazo wai, kabla usinanikana kagi kakai ite uni-iliye."³⁵Halafu Yesu ekavabaya, "Nireamuti-i kune bila mifuko, kiteju cha viaghu, kana viratu, he mweebeniye kigi?" Vekalandula "Tehelo". ³⁶Halafu ekavabaya, "Mira iji, kila elo mfuko, na audori hawe na kiteju cha viaghu. Hu esilo luhamba imdumu adi joho ku-u awe luwe.³⁷Kwaite nimubaya, makabuna yegondiwe yenitara ani lazima yatimijwe,' Kwaite hu chitabiriwe kwa ajili gho chitatimijwa." ³⁸Halafu vekaba, "Dila, Wesia! Ya i-i mahamba manu." na ekavaba "yetosha"³⁹Baada ya viaghu vya na-ama, Yesu ekahaka, sacho eekuboii kagi kakumure, ekaso lungori lwa mizeituni, na vahina vekamdosa. ⁴⁰Varehe, ekavaba, "Tasani ite msibuu he maghesho."⁴¹Ekaso uda na vo sa mbibiisho wa Isaheru, ekakoma mamuro ekatasa, ⁴²ekuba, "Aba, kai udumu, nika-aye kikombe ya ya. mira si sacho nidumu ani, mira choudumu ari chibo-ike.⁴³Halafu malaika kuli mbinguni ekamliyanyija, ekembutu nguvu. ⁴⁴Ekukwa he kugumirija, ekatasa kwa dhati zaidi, na ijasho ku-u likakwa sa madofe ya sako yekulhu di.⁴⁵Too areaka kuli he mitaso ku-u ekalita he vahina, na ekavaheya vegoshishije mburi ya uhuye kini, ⁴⁶na ekavalhaasu, "kwa ahoni mtagosha? Kani mutase, ite mseebuu he maghesho.⁴⁷Too ekucheri yo, wesia, ikundi igiru la vahe likalijanya, ne Yuda, muwe wa mitume ikado na vanu ekavakaeti. Ekalita sina ne Yesu nesa am-ma ibusu, ⁴⁸mira Yesu ekambaya, "Yuda, he utamsaliti M-inyi wakwe Adamu kwa kumbusu?"⁴⁹Too hu veata sina ne Yesu areaho ka yelianye, ekaba, Dilao, he tuvama kwa luhama? ⁵⁰Halafu muwe kini ekam-ma mnyamalo wa mgiru wa kirurumo, ekamte ilama ku-u la kuume. ⁵¹Yesu ekaba, "Yaa ibesha. Na ekadara ilama ku-u, ekam-uti.⁵²Yesu ekayo na mgiru wa Kirurumo, na hevagiru va hekalu, na vazee velitiye kimzungure ku-u, "he mtalita sa ite mlita kukwe na mgwalo, na maboi na mahamba? ⁵³Neata hawe na kune maaze kabuna he ihekalu, temkeye miheregha kaghu hagho. Mira iji ni saa ke, na mamlaka ya kidughu."⁵⁴vekamdara, vekamkaeti, vekagera ang'a hakwe mgiru wa kirurumo. Mira petro ekamdosirija kwa uda. ⁵⁵Baada ya kukwa vaaheti mwalha he hu kivanda wa za na vareheja kuzokodi di hawe, Petro ekazokodi hasihasi kini.⁵⁶Mnyamalo muwe wa kiareta ekamuaho Petro ata hoezokodiye he mwangaza ulianya he mwalha, ekamwesia ekam-baya, "Ya mhe nau eata hawe na-u." ⁵⁷Mira Petro ekalhi, ekaba, ''mlage, ani sim-iliye." ⁵⁸Baada ya muda mbwesu, mhe mhali ekamuaho ekaba, "Ari naho ni muwe kini". Mira Petro ekalandula, "Mwagiru, ani siu."⁵⁹Baada ya kutaho sa isaa iwe to, mwagiru muwe ekayoisha ekaba, "Kweri kabisa ya mhe naho eata hawe na-u. kwaite ni mgalilaya." ⁶⁰Mira Petro ekaba, "Mwagiru, si-iliye cho uyo." Na too to eekuyo, nkuruve ikazo.⁶¹Ekageuka, Dilao ekamuwesia Petro. Ne Petro ekaihulha mburi ya Dilao, too aream-ba, "Nkuruve isinazo wai, unenikana ani kagi kakai." ⁶²Ekaso gana, Petro ekazoisha kwa uchungu mkumure.⁶³Halafu hu vaagiru veekumuwesia Yesu, vekamtera na kum-ma. ⁶⁴Baada ya kumghubika ma-ila, vekamlhaasu, vekuba, "Loteza ! Niji ekumaye? ⁶⁵Vekayo viome vihali vikumure kinyume ne Yesu na kumtera u.⁶⁶Fia ireakwa chalhenu, vazee va vahe vekakuumbika hawe, vagiru va kirurumo na vaandishi. Vekamti-i he ibaraza, ⁶⁷vekuba, "kai ari ni Kristo, tubaye," mira uekavabaya, "Kai nikuvabaya, temkaniamini, ⁶⁸na kai nikumulhaasu temkanilandule."⁶⁹Mira kulholhosha waijiji na kuso, M-milo wakwe Adamu enekwa ezokodie mheregha wa kuume wa nguvu ja Kiumbi." ⁷⁰Vakabuna vekaba, "Kwato ari u M-milo wa Kiumbi?" Ne Yesu ekavaba, ''Kune mwaaba ani ni-u." ⁷¹Vekaba, "Kwa ahoni bado tushinda dumu ushahidi? Kwaite nne venye twaako kuli he m-o ku-i mwenye."

Chapter 23

¹Kiame kikabuna kika-uma,, vekamti-i Yesu mbele yakwe Pilato. ²Vekalholhosha kumyoya mongo, vekuba, "Tumhelhaye mhe ya ekulita taifa kanu, kwa kulhiija tuseegu kodi he Kaisari,na ekuba ite u mwenye ni Kristo, Dilao."³Pilato ekamlhaasu, ekuba, "He ari ni Dilao wa Vayahudi?" Ne Yesu ekamlandula ekuba, "Ari waayo to". ⁴Pilato ekam-baya mgiru wa aresi na kiome, "Siaho cho eoniye mhe ya." ⁵Mira vo vekasisitiza, vekuba, "Aakwaa ekuva-azaghanya vahe, ekuhinija he Uyahudi kabuna, kulholhosha, kuvokia Galilaya na iji waijiji eata i-i.⁶Pilato areako ya, ekalhaasu kai mhe ka ni wa Galilaya? ⁷Areaile ite eata di ya kisatu cha kwe Herode, ekamti-i, Yesu hakwe Herode, ambaye eata Yerusalemu he ma-aze ka.⁸Herode aremuaho Yesu, ekalhamuishishwa kwaite eedumuye kwa ma-aze makumure. Ekako mburi ku-u na ekadumu kuaho we ya miujiza ikuboi-iwe ni u. ⁹Herode ekalhaasu Yesu kwa viome vikumure, mira Yesu telandule chochose. ¹⁰Vagiru va aresi hawe ne vaandishi vekauma kwa ukai vekumlaha.¹¹Herode hawe na maaskari ku-u, vekam-olhu na kumtera, na kum-oroti gomae kulho, halafu ekamkliriti yesu hakwe Pilato. ¹²Herode ne Pilato vekakwa vasaho kulholhosha i-aze ka, (Kabla ya ata nee vankuru).¹³Pilato ekavase hawe vagiru va aresi na vatawala na kiome cha vahe, ¹⁴Ekavabaya, "Mnigerie mhe ya sa mhe evasugha vahe vabo-i makusa na wesia, baada ya kukwa naamlhasu mbele kaghu, Siahoye chi-onike he mhe ya chitara mburi khabuna hu kuni mumlaha u.¹⁵Hai, neri Herode, kwaite am-kiriti hakanu., na wesia tehelo chochose echibo-iye chistahili adhabu ya kigato. ¹⁶Kwato iji ninemuazibu na kumlhamaya. ¹⁷(Iji, Pilato edumuiwe kumlhamaya mzaorowe muwe ha vayahudi wakati ya wa sikunkulu.¹⁸mira vakabuna vekama kilondo, vekuba, "Mka-a kaye, na utulhaiye Baraba!" ¹⁹Baraba nee mhe ambaye eekeiwe he igereza kwa mburi ya mioniire he Ijiji na kuga-a.²⁰pilato ekam-baya wa, Ekudumu kumlhamaya Yesu. ²¹Mira vo vekama kilondo, vekuba, "Msurumije, msurumije." ²²Ekavalhaasu kwa kagi ka kakai, "Ni kiahoni, ya mhe eboiye kikusa chikwaemo?²³Mira ekasisitija kwa sauti ya ana, vekudumu asulubiwe. Na sauti kini jikamshawishi Pilato. ²⁴Kwato Pilato akaamua kuvaoya cho vedumu. ²⁵Ekamlhamaya hu veemdumuye ambaye eeoroiwe kwa kugera akwe na kuga-a. Mira ekamgu Yesu sa cho vedumuye vo.²⁶Ata veekumti-i, vekamdara mhe muwe asewe Simoni wa Ukirene, ekuli he idi, vekamtwisha nesa ati-i, ekumdosa Yesu.²⁷Kiome kigiru cha vahe, na valage ambao vehuzunike na kuomboleja kwa mburi ku-uveekura mdosirija. ²⁸Mira ekavawesia, Yesu ekavabaya, Vabora va Yerusalemu, msinizoye ani, mira kuzoiyeni kune venye na kwa mburi ya va-inyi kaaghu.²⁹Wesia, ma-aze elitiye ambajo veneba, "Vebarikiwe vekwae ntasa na maso kini vesisa, na maasemu yesize goija. ³⁰Niho venelholhosha kui-uguluya mingori, "Tulhuyeni," na vungori, "Tughubikeni'. ³¹Kwaite vekuboi mburi ya kai mhatu ni m-ilhe, chinekwamo kai uhalaye?"³²Vaagiru vahali, veoniye vanu, vekati-iwe hawe na-u nesa vaga-awe.³³Vareahe hodi hebawe Ifwara la m-a, niho vekamsurumija hawe na hu vezaoni, muwe bwa wa kuume na mhali bwa wa kumoso. ³⁴Yesu ekaba, "Aba, uvaka-aiye, kwaite teveiliye cho vebo-i. "Navo vekama kura, kukaka gomae ku-u.³⁵Vahe veekwaye ve-umaye vekuwesia ilai vatawala vekum-tera, vekuba, "Eevaokoe vahali. Iji akuokoe mwenye, kai u ni Kristo wa Kumbi, Mzasaghurwa".³⁶Askari navo vekamfwa, vekamsoya sina u na kum-o siki, ³⁷vekuba, "Kai ari u Dilao wa Vayahudi kuokoe mwenye" ³⁸Heelo naho na kibala ana ku-u yeandikwe, "YA NI-U DILAO WA VAYAHUDI".³⁹Muwe wa vazaoni esurumijwe ekam-olhu ekuba, "Ari si Kristo? Kuokoe mwenye na nne" ⁴⁰Mira hu mhali ekalandula, ekumjoghoya na kum-ba, "He ari tumwogpha Kiumbi, na ari uata he kupa-aiwa sato oto? ⁴¹Nne tuata i-i kwa haki, Kwaite nne tudoriyahu chitustahili kwa mibo-ire kanu. Mira mhe ya tebo-iye chochose kikusa."⁴²Na ekaongeja, "Yesu, unihulha ukunebuu he udilao ke". ⁴³Yesu ekam-baya, wa-i ya unekwa hawe na ani Paradiso."⁴⁴Ata yeekwaye sina na saa sita, kidughu chikalhu he idi izime mpaka kenda, ⁴⁵Mwanga wa ka-aze ukaga. Halafu pazia la hekalu likakanyika hasihasi kulholhosha ana.⁴⁶Ekuzo kwa sauti giru, Yesu ekaba, "Aba he miherekha ke naike swaho gho," areayo ya, ekaga. ⁴⁷Too akida areaho yebo-i-ike ekamtogola kiumbi ekuba, "Kweri ya eekwaye mhe elo haki."⁴⁸Too wakati kiome cha vahe velitiye hawe kushuhudia vareaho mburi jibo-iike, vekakirii ilai vekuma kia kini. ⁴⁹Mira vasaho ku-u, na valage veemdosije kuli Galilaya, veka-uma kwa uda vekuwesia mburi ka.⁵⁰Wesia, heelo na mhe eekusewe yusufu, ambaye ni muwe wa baraza, mhe mkulho na elo haki, ⁵¹(eekwaye tedumuiyane na maamuzi kana mibo-ire kini), kuli Armathaya, mwang'a wa Kiyahudi, ake weekurala-airija udilao wa Kiumbi.⁵²Mhe ya, ekamdosa Pilato, ekaombeja aowe msa wakwe Yesu. ⁵³Ekamdimirija, ekam-oroija shanda, na ekauke he kaburi lee peiwe he isaheru, ambalo tehe-elo eejikiwe.⁵⁴Cheekwaye ni i-aze la maandaliji, na Sabato i ata sina. ⁵⁵Valage, veelitiye navo kuli Galilaya, vekamdosa, na vekaaho kaburi na hucho msa ku-u cho ubodijwe. ⁵⁶Vekakirii na kulholhosha kuandaa mihem'pe na marashi. Halafu iaze la sabato vekapumzika sa sheria jidumu.

Chapter 24

¹Chalhenu sha iaze la bosi la wiki, vekalita he kaburi, vekugera mihem'pe ambayo veekwaye vaaya andaa. ²vekahelha isaheru lidongoloshwe uda na ikaburi. ³Vekabuu za, mira teveheye msa wa Dilao Yesu.⁴Yeelijanye ite, too veekwarianywe niya, fia, vahe vanu veka-uma hasihasi kini veoroye gomae ja kung'aa. ⁵Valage vekukwa velo futo na vekukodekesha vubasa kini di, vekavabaya valage, "Kwa ahoni mumdaa mhe eata mzime he va vegaye?⁶Tehata i-i, mira afufuka! Hulhani cho eyoe nakune too eecheri ata ata Galilaya, ⁷ekuba ite m-inyi wakwe Adamu lazima aotiwe he miheregha ya vahe velo makusa na asumirijwe, na iaze la kakai, afufuke wa.⁸Hu valage vekahulha viome ku-u, ⁹na vekakirii kuli he ikaburi na vekavabaya mburi ya kabuna hu ikado na muwe na vahali kabuna. ¹⁰Iji Maria Magdalena, joana, Maria lage wavo Yakobo, na valage vahali hawe navo vekagu taarifa ya he mitume.¹¹Mira mburi ya ika-ahoika sa ibero bi he mitume, na teveaminye hu valage. ¹²Hata to Petro ekaka, na ekagugulu kuso he ikaburi, na ekusungirija na kuwesia za, ekaaho shanda njenye bi. Petro halafu ekahaka ekaso ang'a ku-u, ekustaajabu ni kiahoni chilijanye.¹³Na wesia, vanu he vo veekuso i-aze ka ka he mwang'a muwe usewe Emmau, ambao weata maili mirongo sita kuli Yerusalemu. ¹⁴Vekayojijana vo kwa vo kwa mburi kabuna jilijanye.¹⁵ikalijanya ite, too veekuyojana na kulhasuana mburi, Yesu ekashwegha sina ekakwariana na vo. ¹⁶Mira ma-ila kini yeefingijwe he kum-ile u.¹⁷Yesu ekavabaya, "Ni kiahoni kune vanu mchiyoya ilai mdaha? Vekauma too vekuahoika vahuye. ¹⁸Muwe kini, ilhe ku-u Cleopa, ekalandula, "He ari u mhe mwenye i-i Yerusalemu usi-iliye mburi jilijanye are ma-aze ya?¹⁹Yesu ekavabaya, "Mburi mina?" Vekalandula, "Mburi jimtara Yesu wa are Nazareti, ambaye ee mlotezi, mzamuru he miboire na viome mbele ja Kiumbi na vahe kabuna. ²⁰Na hucho vagiru va Kirurumo na viongozi kanu vemguye kupa-aiwa kuga na kusurumijwa.²¹mira veeiliye ite hu niu enevalhamaya va Isiraeli. Nicho, uda na nya makabuna, iji i-aze la kakai kuvokia mburi ya jilijanye.²²Mira iji, baadhi ya valage kuli he ikundi kanu vaatu-o lundolo, baada ya kuso he ikaburi chalhenu sha. ²³Vareaubeni msa ku-u, vekalita, vekuba ite veahoye naho maono ya malaika vebaye ite ni mzime. ²⁴Vahali vaagiru veeata hawe na nne vekaso he ikaburi, na kuheeya ni sahucho valage veyoye. Mira tevezemuaho u.²⁵Yesu ekavabaya, "Kune vahe vajinga na velo swaho kuji ja kuamini makanbuna yo valotezi veyoye! ²⁶He techeekwaye lazima Yesu kusurumijwa kwa mburi ya, na kubuu he utukufu ku-u? ²⁷Halafu kulholhosha kuli he Musa na valotezi vakabuna, Yesu ekavatafsiria mburi jihusu u he maandiko makbuna.²⁸Vareahe sina na mwang'a, are ho veekuso, Yesu ekabo-i saite etasoisha mbele. ²⁹Mira vekamkengereja, vekuba, "Hema hawe na nne, kwaite itakwa chamagheri na i-aze nsaba laataho." Kwato Yesu ekabuu kuso kwaahema navo.³⁰yeelijanye ite, too eezokodie navo ku-a, ekadori mkate, ekaubariki, na kuupa-a, ekava-o. ³¹Halafu ma-ila kini yekaghubulwa, vekam-ile, na ekalha fia mbele ya ma-ila kini. ³²Vekayojijana vo kwa vo. "kwato swaho kaghu tejikaye za kanu, too areayo na nne are kwalhi, too ekutughubulia maandiko?"³³Vekaka saa kaaka, na kukirii Yerusalemu. Vekavaheya hu ikado na muwe veumbikane hawe, na huveata hawe navo, ³⁴vekuba, Dilao aafufuka kwerikweri, na amlianyija Simoni." ³⁵Kwato vekavabaya mburi jilijanye kwalhi, hucho Yesu ekudhihirishe hakini he kuupa-a mkate.³⁶Too vekurayo mburi ka, Yesu mwenye ekauma hasihasi kini, na ekavabaya, M'polele ikwa na kune." ³⁷Mira vekaogoha na kuhuwe ni futo, na vekafanyanya ite veahoye swaho.³⁸Yesu ekavabaya, Kwa ahoni mnungurika? Kwa ahoni mlo malhasuisho yekwa he swaho kaghu? ³⁹Wesiani miheregha gho na masame gho, ite ni ani mwenye. nidoeni na muaho. Kwaite swaho teilo nihi na mafwara, sa cho mniaho ani nilo. " ⁴⁰Areaheja kuyo to, ekava-aija miheregha ku-u na masame ku-u.⁴¹Veecheri bado na kinyemi ikwarianyike na kusaamini, vekastaajabu, Yesu ekavabaya, "He mlo kigi chochose cha ku-a? ⁴²Vekam-o kibesu cha samaki chilha-haiwe. ⁴³Yesu ekachidoria, na kuchi-a mbele kini.⁴⁴Ekavabaya, "Neata na kune, vikamubaya ite makabuna yeandikwe he sheria yakwe Musa na valotezi na Zaburi lazima yatilike."⁴⁵Halafu ekalha akiri kini, ite vamuru kuyaile maandiko. ⁴⁶Ekavabaya iandikwe, Kristo lazima anyamarishwe, na kufufuka wa kuli ha vegaye i-aze la kakai. ⁴⁷na kuka-aiwa kwa makusa lazima ibirikirwe kwa ilhe ku-u he mataifa makabuna kuvokia yerusalemu.⁴⁸Kune muvashahidi va mburi ya. ⁴⁹Wesia, nimuti-iya kilagha ya Aba gho ana kaghu. Mira laani i-i jiojini, mpaka mkuneowe nguvu kuli ana.⁵⁰Yesu ekavakaeti gana mpaka vareahe sina Bethania. Ekaka-a miheregha ku-u ana, na ekavabariki. ⁵¹Ikalijanya ite, too ekuvabariki, ekavaro na ekatiiwe ana kuso mbinguni.⁵²Basi vekamtasa, na kukirii yerusalemu na kinyemi kigiru. ⁵³Vekaendelea kukwa Hekaluni, Vekum-bariki Kiumbi.

John

Chapter 1

¹Bosi heeloo Kiome, na Kiome cheeata hawe na Kiumbi, na Kiome nee Kiumbi. ²Ya, Kiome, bosi cheeata hawe na Kiumbi. ³Vigi vikhabuna vibo-iike kutahoya u, na esihata u tehelo neri kiwe chibo-ike.⁴Za ku-u heelo uzime, na ka uzime, na ka uzime na luatame he vahe kabuna. ⁵Luatame luka he kidughu, neri kidughu teluga-aiwe.⁶Heelo mhe eesughaiwe kuli ha Kiumbi, ake ilhe ku-u eekusewe Yohana. ⁷Eelitiye sa mzaila kuyo kigi ericho, kwa mburi ya hu luatame, nesa ite vakabuna vamuru kudarisha kutahoiya u. ⁸Yohana see u hu luatame, mira elitiye nesa a-aije hu luatame.⁹Ka neehu luatame lwa kweri lukwaye lulita he idi na ka luatame lumbuu kila muwe.¹⁰Eeata heya idi, na ya idi liumbiwe kutahoya u, na ya idi telim-iliye. ¹¹Eelitiye he vigi ku-u, na vahe ku-u tevemdariiye.¹²Mira hehu vakumure vemdariiye, hu vedariishe he ilhe ku-u, kwaka aava-o haki ya kukwa vainyi va Kiumbi, ¹³Eu veakhoike, si kwa sako, neri kwa hemidumuire ya msa, neri midumuire ya mhe, mira kwa Kiumbi salakhu.¹⁴Na ka Kiome ekabo-ika msa ekahema chikadi he nne, twaa u-aho kulombolwa ku-u. Kulombolwa sa kwa mhe elitiye kuli hakwe Aba, ehuye mbazi kweri. ¹⁵Yohana ee-ahoye kumtara u, eka-ka-a lugwalhu ekaba, "Ya ni u neeyoye mburi ku-u nikuba, "Hu elitiye baada gho ni mgiru kutaho ani, Kwaite e-ereata nisinalita.¹⁶Kwa ite kuli he utimilifu ku-u, nne vakhabuna twaadoriya bule kipawa baada ya kipawa. ¹⁷Kwaite sheria yeegeriiwe kutahoya Musa. Neema na kweri vyeelitiye kutakhoiya Yesu Kristo. ¹⁸Tehelo mwanadamu eemuahoye Kiumbi he wakati wowose. Mhe bi ambaye ni Kiumbi, eata he kia cha Aba, ebo-iye u a-iliike.¹⁹Na ya nihu Yohana eahoye he miaze ya makuhani na valawi veesughaiwe haku-u ni Vayahudi kumlhaasu, "Ari u ji? " ²⁰Neri kugugumika na telhiiye, mira ekalandula, "Ani si Kristo." ²¹Kwato vekamlhaasu, Kwato iji ari uji iji?" Ari ni Eliya? Ekaba, "Ani siye." Vekaba, Ari u mzaaho? Ekalandula, "Hai."²²Naho vekam-baya, "Kwato ari ni ji, nesa ite tuzevalandula vetusughaye"? Ukuahoiyamo ari visalaghe?" ²³Ekaba, "Ani nihu lughwalu luzoiya heroro: Khurutuni kwalhi ya Dilao,' se mlotezi Isaya cho eeyoye."²⁴Heelo vahe veesughaiwe too kuli ha Mafarisayo. Vekamlhaasu vekuba, ²⁵Kwa ahoni ubatija kai ari si Kristo neri Eliya neri Mlotezi?"²⁶Yohana ekalandula ekuba, "Nibatija kwa ma-i hata to, he kune eneuma mhe msi-miliye. ²⁷Ya niu enelita baada ya ani. Ani nisiye kuge neri lumulhu lwa viratu ku-u. ²⁸Mburi ya jeebo-iike are Bethania, chaoju ya Yordani, hodi ambaho Yohana eekubatija.²⁹I-aze lidosiye Yohana ekamwaho Yesu ekumlitiya ekaba, "Wesia M-inyi wa Ialu wa Kiumbi eyadoriya makusa ya idi! ³⁰ya niu neeyoye mburi ku-u nikuba, "Ka enelita mzungure gho ni mgiru kutaho ani, kwa ite ereata kabla ya ani.' ³¹Seem-iliye u, mira cheebo-iike to nesa ite aghubulwe he Israel, ite neelitiye nikabatija kwa ma-i."³²Yohana aaza-akho, "Neeahoye Swaho ikudimi kuli mbinguni itotiane na sua, na ikahema ana ku-u. ³³Ani seem-iliye mira u eenisughaye nesa nibatije kwa ma-i eenibaye, ' hu unezaoaho Swaho ikudimi na kuhema ana ku-u, Ka ni-u abatija kwa Swaho Mnyakhare.' ³⁴Naaho na naawesia ite ya ni Mu-inyi wa Kiumbi.³⁵Kahali i-aze lidosiye Yohana ee-umaye hawe na vahina ku-u vanu, ³⁶vekamwaho Yesu ekudaha ne Yohana ekaba, Wesia, Mu-inyi wa i-alu wa Kiumbi!"³⁷Vahina vanu, Vekamko Yohana ekuyo ya vekamdosa Yesu. ³⁸Naho Yesu ekakherii na kuvaaho hu vahina vekumdosa, na ekavabaya, "Mdumu akhoni?" Vekalandula, "Rabbi, (kiome ka "Mhinizi,' udiele?" ³⁹Ekavabaya, "Litani na muaho." naho vekaso na kuaho hodi eekudi; Vekazoko hawe nau i-aze ka, kwaite yeekwae sa saa ikado to.⁴⁰Muwe hehu vanu vemkoye Yohana ekuyo naho vekumdosa Yesu nee Andrea m-bahu ku-u Simoni Petro. ⁴¹Ekamwaho m-bahu ku-u Simoni na ekam-baya, "Twaa-amwaho Masihi" ⁴²(nihu ibawa Kristo) Ekamgera hakwe Yesu. Yesu ekamwesia na kuba, Ari ni Simoni mu-inyi wakwe Yohana" unesewe Kefa," (Maana ku-u 'Petro').⁴³I-aze lidosiye too Yesu areadumu kuka kuso Galilaya, Ekamse Filipo ekam-baya, "Nidoseni ani." ⁴⁴Filipo nee mhe wa Bethsaida, mwang'a wakwe AAndrea ne Petro. ⁴⁵Filipo ekamwaho Nathanaeli na kum-baya, Twaamuaho hu ambaye Musa eandike mburi ku-u he sheria na valotezi. Yesu mu-inyi wakwe Yusufu kuli Nazareti.⁴⁶Nathanaeli ekam-baya, "He kigi kikulho chimuru kulianyija Nazareti?" Filipo ekam-baya, Lita uwesie." ⁴⁷Yesu ekamwaho Nathanaeli ekulita haku-u na ekaba, "Wesia, Mwuisrael kwerkweri esilo ulame za ku-u. ⁴⁸Nathanaeli ekam-baya, "Uni-iliye kimomo ani?" Yesu ekalandula na ekam-baya, "Filipo esina kuse weata di he mtini, nerekuaho.⁴⁹Nathanaeli ekalandula, "Rabi ari u Mu-inyi wa Kiumbi! ari Udilao wa Israeli"! ⁵⁰Yesu ekalandula ekam-baya, Kwa mburi nikubaye 'neekuahoye di ya mtini' He uamini, ? ⁵¹Yesu ekaba, Amini,amini nimubayani mnejiaho mbingu jikughubuka na kuaaho malaika vekukutu na kudimi ana ya Mu-inyi wakwe Adamu."

Chapter 2

¹Baada ya ma-aze makhai, heelo vedoriana are Kana ha Galilaya ne lage wakwe. ²Yesu eakha are. Yesu na vahina ku-u na uveerarikwe heka elha.³Naho irevakitiya divai,lage ku-u Yesu ekam-baya, "Tevelo divai." ⁴Yesu ekalandula, "Mlage ka initara ahoni ani? muda gho ani teunaniheya." ⁵Lage ku-u ekavabaya vanyamalo, "Chochose enemubaya bo-ini."⁶Naho heelo sange sita ja masaheru too njeekeiwe ja kuontiya he elha ja vayahudi, kila iwe leelo ujazo wa nzio nu, kai. ⁷Yesu ekavabaya, "Jihutini ma-i sange ja masaheru," Vekahuti mpaka ana. ⁸Naho ekavabaya hu vanyamalo, "Dorini kiasi iji na mu-iti-i he mgiru wa meza. " Vekabo-i sacho vebaiwe.⁹Mgiru wa aregali hu ma-i yeekwaye yaabadirika na kukwa divai, mira tee iliye ho yeliye (Mira vanyamalo veebukuye ma-i vee-iliye ho yeliye). Naho ekamse mza dori na ¹⁰Ekam-baya, "Kila muwe kulholhosha kuvaoiya vahe divai kulho na vekuheja kuengeli niho uva-o divai isikulho. mira ari ari waaike divai kulho mpaka saa ya.¹¹mhirimo ya wa Kana ha Galilaya, weekwaye niwo wa bosi he kuasa mihirimo ebo-iye yesu ekughubula unyakhare ku-u, Kwato vahina ku-u vekamdaraisha.¹²Chireakwa to Yesu, Lage ku-u, vabahu ku-u na vahina ku-u vekaso he mwang'a wa Kapernaumu na vekasoko kwa ma-aze maghere.¹³nihu pasaka ya vayahudi yeheyesina, kwato yesu ekaso Yerusalemu. ¹⁴Ekavaheya vezadi wa, ma-alu, na sua za ya M-aresi. Naho na vebadirisha magwala veekwaye vezokodiye za he M-aresi.¹⁵Yesu ekabo-i mjeledi ulo m'pundo, ekavagu vakhabuna veeata he m-aresi, ekukwarianya wa na ma-alu. Ekasu mihaku ya hu vekukoranya naho ekahinka meza kini. ¹⁶He vazadidi sua, ekavaba, "Guni vigi ya uda na hodi i-i, roni kuibo-i minda ya Aba gho kukwa hodi ha kihoja."¹⁷Vahina ku-u vekahulha ite heegondiwe, "Rukhasi wa minda ke ¹⁸unenilha."Vagiru va Kiyahudi vekalandula, vekam-baya, Ni ishara hama une-iaja kwa ite ubo-i mburi ya?" ¹⁹Yesu ekalandula, puni mu-aresi ya ya na ani ninelikwa he ma-aze makai.''²⁰Naho vagiru va Vayahudi vekaba, "Ledoriye miko mirongo mihai na sita kukwa muaresi ya na ari uba unelikwa he ma-aze makai? ²¹Mira u eyoye minda ya muaresi kave eyoye msa ku-u. ²²Niho baadaye baada ya kufufuka ku-u kuli ha vegaye, vahina ku-u vekahulha ite eeyoye to, vekadaraisha maandiko na kiome hu cho Yesu eehejije kuchiyo.²³Iji ata eata Yerusalemu he Pasaka, he siku nkulu vahe vakumure veedarishe ilhe ku-u, vareaho ishara ja miujiza eibo-iye. ²⁴Mira Yesu teevadarishe vo kwa ite eevailiye vahe khabuna. ²⁵Teedumuye mhe wowose kum-baya chivatara vahe kwaite eeiliye chiata za kini.

Chapter 3

¹Iji heelo Farisayo ilhe ku-u Nikodemo, muwe wa vajumbe va baraza la Vayahudi. ²Mhe ya eemsoye Dilao Yesu na-ama na ekam-baya, "Rabi, tureile ite u mhinizi kuli ha Kiumbi, kwaite tehelo mhe emuru kubo-i ishara ya khabuna Kiumbi esiata hawe na-u."³Yesu ekalandula, "Amini,amini, mhe temuru kubuu he udilao wa Kiumbi ekusaa-ahowe kagi kakanu." ⁴Nikodemo ekaba, " Mhe emurumo kuahowe ekwae mzee? Temuru kubuu he maso ya lage ku-u kagi ka kanu na kusawe, he enemuru?"⁵Yesu ekalandula, Amini,amini mhe ekusaa-sawe kwa ma-i na he Swaho, temuru kubuu he udilao wa kiumbi. ⁶Chisaiwe he msa ni msa, na chisaiwe he Swaho ni swaho.⁷Usimake kwaite naakubaiya, 'udumuwe usawe kakanu.' ⁸Sa-a ikung'kuta kira hodi ho idumu na lugwalhu ku-u muukoiya, mira tem-iliye ho ulijanya neri ho uso. Nicho chikwaye he kira esaiwe he swaho.⁹Nikodemo ekalandula, kwa kuba, "Mburi ya jimuruika mo?" ¹⁰Yesu ekalandula, "Ari u mhinizi wa Israeli, neri tuiliye mburi ya? ¹¹Amini, amini, nakubaya, hucho tuchi-iliye tuchiyo he hu giti tuchiahoye. Mira temdoriya chotuyoiye.¹²Kai nimubaiya mburi ja i-i he dunia na temudarisha, mnemurumo kudarisha kai nikumubaiya mburi ja mbinguni? ¹³Kwaite tehelo ekutuye ana kuli mbinguni mira u edimiye, Mu-inyi wakwe Adamu.¹⁴Sa hucho Musa eika-aiye na ana bome he ijangwa, Wachoo ocho M-inyi wakwe Adamu chidumuwe aka-awe ana. ¹⁵nesa ite vakhabuna venemdarisha va-aho uzime wa milele.¹⁶Kwa mburi ya Kiumbi eedumuishe idi, ite ekamgu mu-inyi ku-u wa kabi, nesa ite mhe wowose enemdarisha asilakhae mira akwa na uzime wa milele. ¹⁷Kwaite Kiumbi temsughaye mu-inyi ku-u he dunia nesa ahukumu mira niite idi lika-aiwe he vikusa kutahoiya u. ¹⁸Enemdarisha u tekahukumiwe. Ka esikamdarishe chinekwa aahukumiwa pere kwaite telidarishe ilhe la mu-inyi wa kabi wa Kiumbi.¹⁹Ya ni hucho helo hukumu, ite luatame lulitiye he idi, mira vahe vekadumu kidughu kutaho luatame kwaite mibo-ire kini yeekwaye mikusa. ²⁰Kira mhe eboiye makusa esanuiwa ni luatame neri telita he luatame nesa mibo-ire ku-u isee-ghubulwa. ²¹Mira, hu ebo-i kweri elita he luatame nesa mibo-ire ku-u iahoike ite yebo-iiwe kwa kumdarisha Kiumbi.²²Baada ya yaya, yesu hawe na vahina vekaso he idi la Yudea. Are etumie muda hawe navo na ekubatija. ²³Iji Yohana naho ekubatija are Ainea sina na Salim ake heelo ma-i kumure too. Vahe veekulita haku-u na kubatijwa, ²⁴Kwaite Yohana teenabibiwe he igereza.²⁵Naho hekalijanya kutahoiyana vahina ku-u Yohana na Myahudi mburi ja elha ja kusariwa. ²⁶Vekaso hakwe Yohana vekam-baya, "Rabi, huye weeata nau chaoju ya mharaza Yordani, huye wemuyoye mburi ku-u, wesia, etabatija na vakhabuna vetaso vetamdosa."²⁷Yohana ekalandula mhe temuru kudoria kigi chochose mira chikwa kai eoiwe kuli mbinguni. ²⁸Kune venye mwaa-aho ite niyoe ite, 'ani si Kristo', mira neebaye, 'nisughaiwe kumkaeya u.²⁹Huye elo na mwai ni agiru wa elha. Iji msaho wa agiru wa elha, e-umaye na kusikija, elhamuishishwa kwa mburi ya lughwalhu lwa agiru wa elha. Ya iji ni kinyemi gho chikamirike. ³⁰Edumuwe kutaho, na ani nidumuwe kukudimiri.³¹Hu eliye ana, eata ana ya vikhabuna. Hu ewa idi eliye he idi na eyo mburi ja ki-idi. ³²Huye eyo huyo eya-ahoye na kukoiya, mira tehelo edarisha kuwesia ku-u. ³³Huye edoriye kuahoiya ku-u ahakikisha ite kiumbi ni Mkweri.³⁴Kwaite huye esughaiwe ni Kiumbi eyo viome vya Kiumbi. Ake tem-o Swaho kwa kipimo. ³⁵Aba emdumu Mu-inyi na am-o vigi vikhabuna he miheregha ku-u. ³⁶Huye enemdarisha mu-inyi elo uzime wa milele, mira he huye esimdarisha Mu-inyi tekauaho uzime, mira malhaha ya Kiumbi yenemdosirija ana ku-u.

Chapter 4

¹Iji Yesu area ile ite Mafarisayo vaakoiya ite Yesu eekubo-i vahina na kuvabatija kumtaho Yohana, ²(Naho Yesu teekubatija mira vahina ku-u), ³ekali Judea na ekaso Galilaya.⁴Kwato cheekwaye chidumuwe kutahoya Samaria. ⁵Na ekahe he mwang'a wa Samaria,usewe Sikari, sina na hodi ambaho Yakobo em-oye Mu-inyi ku-u Yusufu.⁶Na kisima chakwe Yakobo cheeata ata. Yesu eekwaye ekwahaye kwa hu ntambo na ekazokodi sina na kisima. Yeekwaye ni chakako. ⁷Mlage Msamaria ekalita kubuku ma-i, Ne Yesu ekam-baya, "Ni-o ma-i niwaha." ⁸Ake vahina ku-u veekwaye veesoye kini he mwang'a kuwe viaghu.⁹Hu mlage ekam-baya, "Chikwayemo ari Myahudi, kuniombeja ani mlage Msamaria, kigi cha kuwaha?" Kwaite Vayahudi na tevekwarianyika na Vasamaria. ¹⁰Yesu ekalandula, "Kai wee-iliye karama ya Kiumbi, na huye ekubaya 'Ni-o ma-i,' weseemuombeja, na eseeku-o ma-i ya uzime."¹¹Mlage ekalandula, "Dilao tulo ndoyo ya kubukuya, na kisima ni kieza. Uneahoya le ma-i ya uzime.? ¹²He ari umgiri, kutaho aba kanu Yakobo, ambaye ni-u etuoye kisima ya, na u mwenye na va-inyi ku-u hawe na mifugo ku-u vewaha ma-i ya kisima ya?"¹³Yesu ekalandula, "Wowose ewahae ma-i ya eneaho kasu kahali, ¹⁴mira hu enewaha ma-i yo ninem-o teka aho kasu kahali. Mira iji ma-i ninem-o yenekwa chemchem ibubujika hata milele.¹⁵Hu mlage ekam-baya, "Dilao, niyaombeja ma-i kayo nesa nisiaho kasu, na nisinyamarike kulita i-i kubuku ma-i." ¹⁶Yesu ekam-baya, "So kamse mwagiru ke, naho ukirii."¹⁷Mlage ekam-baya, "Silo mwagiru." Yesu ekalandula, "Waayo kikulho, "Silo mwagiru;' ¹⁸Kwaite waakwa na vaagiru vakoi, na muwe ulo na-u waijijisi mwagiru ke. he ya waayo kweri."¹⁹Mlage ekam-baya, "Dilao niaho ite ari umlotezi. ²⁰Aba kanu veeku aresi he lungori ya. Mira kune muba ite Yerusalemu niho hodi ambaho vahe vedumuwe kuaresi."²¹Yesu ekalandula, "Mlage, nidarishe, wakati unelita ambaho temka aresi Aba he lungori ya kana Yerusalemu. ²²Kune vahe muaresi hucho msichi-iliye, mira nne tuaresi tuchi-iliye, Kwaite wokovu uli ha Vayahudi."²³Naho iji, wakati ulitiye, na iji uata i-i, hu vearesi kweri venemwaresi Aba he swaho na kweri, Kwaite Aba evadaa vahe vekwae to vakwa vahe ku-u vemwaresi. ²⁴Kiumbi ni Swaho, na hu vemwaresi vedumuwe kumwaresi he swaho na kweri."²⁵Mlage ekam-baya, "Nireile ite Masihi enelita, (Esewe Kristo). Ka ekunelita enetubaya makhabuna." ²⁶Yesu ekam-baya, "Ani uyo na ani ni-u.²⁷Wakati huu hu vahina ku-u vekakirii. Navo vekamaka kwa ahoni eekuyo na mlage, mira tehelo egheshije kumlhaasu, "Udumu ahoni?" kana "Kwa ahoni uyo nau.?"²⁸Kwato mlage ekairo sange ku-u na ekaso he mwang'a na ekavabaya vahe , ²⁹"Litani muaho mhe enibaye mburi gho kabuna nibo-iye, je techikakwa ekakwa ni-u Kristo?" ³⁰Vekahali he mwang'a vekalita haku-u.³¹He chakako vahina ku-u vekamsemba vekuba, "Rabi u-a viaghu." ³²Mira u ekavabaya, "Ani nilo viaghu msivi-iliye kune." ³³Vahina vekayojana, tehelo emgeriye kigi chochose ku-a," He veegeriye?"³⁴Yesu ekavabaya, "Viaghu gho ni kubo-i vidumuwe ni-hu enisughaye na kutimija nyamalo ku-u. ³⁵He, tem-ba, 'Icheri milhihe mikoi na uluki unekwa waaye?' Nimubayani wesiani mbuva jiata pere kwa uluki! ³⁶Huye eluka edoria mihaku na kuumbika matuunda kwa mburi ya uzime wa milele, nesa ite huye elhaye na huye eluka valhamuiwe kwa hawe.³⁷Kwa ite kiome ya nicha kweri, "Muwe elha na mhali eluka,' ³⁸Neevasughaye kuluka msichinyamarikiye, vahali veboiye nyamalo na kune mubuuye he kinyemi cha nyamalo kini."³⁹Vasamaria vakumure he mwang'a hu vekamdarisha kwaite mburi ja hu mlage eekujiyo, "Enibaiye mburi khabuna nijibo-iye." ⁴⁰Kwato Vasamaria varealita vekamsemba aheme hawe navo na ekahema hakini kwa ma-aze manu.⁴¹Na vakumuresha vekamdarisha kwa mburi ya kiome ku-u. ⁴²Vekam-baya hu mlage, "Tudarisha sio bi kwa viome ke, kwaite nne venye twaakoiya, na iji twaa-ile ite kweri huye ni mwokoji wa idi."⁴³Baada ya ma-aze ka manu, ekahaka na kuso Galilaya. ⁴⁴Kwaite u mwenye eekwaye ebirikire ite mlotezi telo heshima he idi ku-u mwenye. ⁴⁵Arelita kuli Galilaya, Vagalilaya vekamkaribisha. Veekwaye veahoye mburi khabuna ebo-iye Yerusalemu he elha, kwaite na vo naho veekwaye veereata he sikunkulu.⁴⁶Ekalita kahali Kana ya Galilaya are hoebadirishe ma-i kukwa divai. Heelo na ofisa ambaye mu-inyi ku-u eekwaye mrukao are Kapernaumu. ⁴⁷Areako ite Yesu eliye Judea na kuso Galilaya, ekaso hakwe Yesu na kumsemba edimi am-uti mu-inyi ku-u, eekwaye sina kuga.⁴⁸Niho Yesu ekam-baya, "Kune mkusaaho ishara na vimako tem-muru kudarisha. ⁴⁹Mgiru ekaba, " Dilao dimi di i-i mu-inyi gho esinaga." ⁵⁰Yesu ekam-baya, "So mu-inyi ke ni mzime." Hu mhe ekadarisha kiome echiyoye Yesu na ekaso ku-u.⁵¹Areakwa edimi, vanyamalo ku-u vekamdoriya na kum-baya mu-inyio ke ekwaye mzime. ⁵²Kwato ekavalhaasu ni muda mina eahoye tawetawe. Vekakiriti, "Osa muda wa saa saba ihoma likamro."⁵³Niho aba ku-u ekaile ite ni muda huu uhu Yesu eyoe, "M-inyi ke ni mzime." Kwato huye na familia ku-u vekadarisha. ⁵⁴Yaa yeekwaye ni ishara ya kanu eibo-iye Yesu areali Yudea kuso Galilaya.

Chapter 5

¹Baada ya atahekakwa naelha ya Vayahudi, ne Yesu ekakutu kuso Yerusalemu. ²Na twai Yerusalemu heelo na birika he luhige lwa ma-alu, leekwaye lisewe kwa kiebrania Bethzatha, nalo lilo matambi makoi. ³Idadi kumure ya varukao ikukwarianywa, vipofu, viwete kana vepoooze veekwaye vebodiye he matambi kayo. (Darisha: Viome vya mtarari wa 3 teyeahoika he magondo mahali makulho yaazeto. "Vekula-a ma-i ya tibulwe. ⁴Kwato, huye ambaye ekwaye wa bosi kubuu za baada ya ma-i kutibulwa ekautiwe kuli he chochose cheemdaraye he wakati kao.⁵Na mhe muwe eekwaye eruye kwa muda wa miko mirongo na mnane eeata za he itambi. ⁶Yesu aremwaho ebodiye too kwa muda mueza Yesu ekambaya, "He udumu kukwa mzime?"⁷Hu mrukao ekalandula, "Dilao silo mhe, wa kunike he birika too ma-i yekutibulwa. Too nikughesha kubuu mhe mhali enikaeya." ⁸Yesu ekambaya, "Ka na udori itandiko ke na uso."⁹Fia hu mhe ekautiwe, ekadori lusazi ku-u na kuso. Na i-aze ka yeekwaye i-aze la Sabato.¹⁰Kwato Vayahudi vekam-baya hu mhe e-utiwe, "Wa-i ni i-aze la sabato, na tudumuwe kuti-i itandiko ke." ¹¹Ekalandula, huye eniu-tiye ni-u enibaye, "Dori itandiko ke na uso.¹²Vekalhaasu, "Ni ji ekubaye "Dori itandiko ke na uso?" ¹³Hata kai,huye eutiiwe tezem-ile, ake Yesu eekwaye ahaka kwa kukumatu. Kwaite heelo na vahe vakumure he hodi hayo.¹⁴Baada ya atan Yesu ekamheya hu mhe he m-aresi na ekam-baya, "Wesia, waa-u! "Useebo-i wa makusa kahali usee heiwa ni mbnuri kusa sha." ¹⁵Huye mhe ekaso na kuzavabay Vayahudi ite Yesu ni-u em-utiye.¹⁶Kwato, kwa mburi kayo Vayahudi vekamnyamarisha ¹⁷Yesu, Kwaite eebo-iye mburi kajo i-aze la Sabato. Yesu ekam-baya, "Aba gho ebo-i nyamalo hata wa-ijiji na ani nibo-i nyamalo." ¹⁸Kwa mburi ka Vayahudi n vekazika mdaaisha nesa vamga-a sio bi ite aipu Sabato, mira kwa kumse Kiumbi Aba ku-u, Ekukuaghati sa Kiumbi.¹⁹Yesu ekavalandula, "amini, amini, Mu-inyi temuru kubo-i kigi chochose mira hucho emuahoye Aba ku-u echibo-i , Kwaite chochose Aba echibo-i nicho na M-inyi enechibo-i. ²⁰Kwaite Aba emdumu M-inyi, na em-aija kila kigi choebo-i naho enem-aija mburi giru kutaho yajo nesa ite mzike maka."²¹Kwaite sahucho ambavyo Aba evafufua vegaye na kuva-o uzime , watoo to M-inyi naho em-o wowose emdumuye. ²²Kwaite Aba temhukumu wowose , mira am-o m-inyi kupa-aiya kukabuna. nesa vakabuna ²³nesa ite vakabuna vamkoiye m-inyi sa hucho M-inyi emkoiya Aba. huye esimkoiya M-inyi temkoiya Aba emsughaye.²⁴Amini amini, hu ekoiya kionme gho na kumdarisha huye enisughaye elo uzime wa milele na tekahukumiwe. Mira iji, ataho kuli he kigato na kubuu he uzime.²⁵Amini,amini, nimubayani wakati unelita na iji ureata ake vegaye venekoiya kiome cha mu-inyi wa Kiumbi, na vakhabuna venekoiya venehema.²⁶Kwaite sa hucho Aba elo na uzime za ku-u mwenye, ²⁷naho ekam-o M-inyi kukwa na uzime za ku-u, ne Aba am-o M-inyi kisatu nesa ite ahukumu kwaite ni M-inyi wakwe Adamu.²⁸Msimakijwe ni ya, kwaite wakati unelita ambaho vegaye veata he makaburi venekoiya kiome ku-u ²⁹navo veneli gana: Ha veboiye makusa kwa ufufuo wa hukumu.³⁰Simuru kubo-i kigi chochose kuli hagho mwenye bi. Sacho nikuko, nicho nihukumu na hukumu gho niya haki kwaite sidaaija kudumu gho, mira chidumuwe ni nihu enisughaye. ³¹Kai nikukuyoya mwenye, kukuyoiya gho wesee sikwaye wa kwri. ³²Helo mhali eyoya kunitara ani na nireile kwa kweri cho eniyoya ni kweri.³³Mwaasugha hakwe Yohana na-u aiyo kweri. ³⁴Hatacho, kuyoiya niudoriya teuli he mhe. Niyayo yayo nesa ite mumuru kuokolwa. ³⁵Yohana ekwaye ni taa yeekwaye ikuka na kuangaja, na mweekwaye pere kuilhamuiya he muda mbwesu luatame ku-u.³⁶ushuhuda wo nilo nawo ni mgiru kutaho hu wakwe Yohana, he nyamalo ambajo Aba enioye kujikamirisha, kajo nyamalo nijibo-i jikuyoija njenye ite ³⁷Aba aanisugha. Aba enisughaye u mwenye bi aaniyoya kunitara ani. tevezee raako kiome ku-u neri kuaho msa ku-u i-aze lolose. ³⁸Tehelo kiome ku-u chikuhema za kaghu kwaite temdarisha huye esughaiwe.³⁹Mrayawesiisha maandiko mkufanyanya za ku-u helo uzime wa milele, na kayo magondo yeyoija mburi gho na ⁴⁰temdumu kulita hagho nesa muaho uzime wa milele.⁴¹Sidoriya ntogolo kuli ha vahe, ⁴²mira nireile ite tehelo ludumuisho wa Kiumbi za kaghu kune venye bi.⁴³Nilitiye ha ilhe lakwe Aba gho, temzemuru kunidoriya. Kai mhali ekulita kwa ilhe ku-u mweseemdoria. ⁴⁴He mumurumo kudarisha kune ake mdoriya ntogolo kuli he kila muwe kaghu mira temdaa ntogolo ili hakwe Kiumbi wa kabi?⁴⁵Mseefanyanya ite ani ninemulaha mbele jakwe Aba. Evashitaki kune ni Musa, huye kune kukeye fanyanyi kaghu haku-u. ⁴⁶Kai nanga mweekumdarisha musa, mweseenidarisha ani ake eegondiye mburi gho. ⁴⁷Kai temdarisha maandiko ku-u, mnemuru mo kudarisha viome vigho?

Chapter 6

¹Baada ya mburi ya, Yesu ekaso bwa ja Bahari ya Galilaya, Naho isewe Bahari ya tiberia. ²Mkutano mgiru weekumdosa kwa ite veeahoye ishara jo ebo-iye hehu eevarukao. ³Yesu ekakutu ana mpaka bwa wa ana he lungori na ekahema are na vahina ku-u.⁴(Na Pasaka, elha ya Vayahudi yeekwaye iata sina). ⁵Yesu arewesia ana maila ku-u na kuaho umati mgiru utalita haku-u, ekam-baya filipo, "Tuneso nale kuzaawe mikate nesa ya vamuru ku-a"? ⁶(Mira Yesu eeyayoye ya hakwe Filipo he kumghesha kwaite u mwenye ereile cho enechibo-i).⁷Filipo ekamlandula, "Hata mikate ya samani ya dinari magana manu teyekatoshe neri kila muwe kupata neri kibesu kigitutu." ⁸Andrea, muwe wa vahina ku-u m-bahu ku-u Simoni petro ekam-baya ⁹Yesu, "Helo m-buratu i-i elo mikate mikoi na samaki nu, mira yaa ineye kiahoni he vahe vakumure namna ya?"¹⁰Yesu ekavabaya, "Vazokodijeni vahe di" (Heelo mahako makumure too hodi). Kwato vaagiru veekuhe elfu koi vekazokodi di. ¹¹Naho Yesu ekadori hu mikate mikoi ekashukuru ekavakakaya hu veezokodiye. Too to ekavakakaya samaki sahucho veedumuye. ¹²Vahe vareaku, ekavaba vahina ku-u "Vituteni vibesu vishighajwe, vishighale nesa ite chiseelaha chochose.¹³Iji vekavituta na kuhuti viteju ikado na vinu, vibesu vya mikate mikoi na shayiri-vibesu vishighajwe ni hu ve-aye. ¹⁴Naho vahe vareaho ishara ya eibo-iye vekaba, "Kwri ya ni-u huye mlotezielita he idi." ¹⁵Yesu area-ile ite veekudumu kumdara nesa vambo-i kukwa Dilao kini, ekakumatu, kahali na ekaso he lungori u mwenye bi.¹⁶Ireakwa chamagheri, vahina ku-u vekadimi kuso he iziwa. ¹⁷Vekakutu he mtumbwi na veekwaye vekutaho kuso Kapernaumu. (Kidughu cheekwaye chabuu ne Yesu ekwaye tenalita hakini). ¹⁸Wakati ka sa-a nkai yeekukwa ikunkunta, na bahari yeekuraendelea kukandana.¹⁹Kahali vahina ku-u veekwaye vekuhuru makasia sa mirongo minu na makoi kana mirongo mikai, vekamwaho Yesu ekudaha ana ya bahari kuuheya mtumbwi, na vekako bughu. ²⁰Mira ekavabaya, "Ni ani msiko bughui." ²¹Kahali veeata pere kum-ti he mtumbwi, na fia mtumbwi ukahe he idi hodi ho veekuso.²²I-aze lidosiye, mkutano weekwaye u-umaye bwa wa bahari vekaaho ite tehelo mtumbwi mhali mira hubi Yesu na vahina ku-u veekwaye teveukutuye mira vahina ku-u veekwaye vesoye venye. ²³(Mira heelo na baadhi ya mitumbwi iliye Tiberia sina na hodi ho veaye mikate too Dilao areagu shukran).²⁴Wakati makutano vareaile ite si Yesu neri vahina ku-u veeata twai, vo venye vekakutu he mtumbwi vekaso Kapernaumu vekumdosa Yesu. ²⁵Baada ya kumpata bwa mhali wa iziwa vekamlhaasu, "Rabi ulitiye ami ilai?"²⁶Yesu ekavalandula, ekavabaya, Amini,amini, mnidosirija ani, si ite mujiahoye ishara, mira kwaite mweeaye mikate na kukuiya. ²⁷Roni kuchibo-iya nyamalo viaghu vimuru kuonika, mira m-boiye nyamalo viaghui chisionika mpaka milele hucho ambacho m-inyi wakwe Adamu enemuo, kwaite kiumbi Aba aake mhuri ana ku-u.²⁸naho ekavabaya, "Nikiahoni tudumuwe kuchibo-i nesa kujibo-i nyamalo ja Kiumbi?" ²⁹Yesu ekalandula, "Ya niyo nyamalo ya Kiumbi: ite mumdarishe uye enisughaye."³⁰Iji vekam-baya, " Ni ishara mina unebo-i, ite tunemuru kujiaho na kukudarisha? Unebo-i kiahoni? ³¹Aba kanu veeaye mana he ijangwa, sacho chiandikwe, "Eevaoye mikate kuli mbinguni nesa va-a."³²Naho Yesu ekalandula, "Amini,amini, Si Musa emuoye mikate kuli mbinguni, mira Aba gho ni-u emuoye mkate wa kweri kuli mbinguni. ³³Kwaite mkate wa kiumbi nihu udimi kuli mbinguni na kuotirija uzime he ulimwengu. ³⁴Iji vekam-baya, "Dilao tuoye ya mkate wakati mkhabuna."³⁵Yesu ekavabaya, "Ani ni-u mkate wa uzime, huye enelita hagho tekazeaho keela na huye enidarisha teka-aho kasu neri." ³⁶Mira neemubaye ite, mwaaniaho, na neri temdarisha. ³⁷Vakhabuna Aba enenioya venelita hagho, na wowose enelita haghosikam-bibi gahana neri.³⁸Kwaite nidimiye kuli mbinguni, sio kwa mburi ya kubo-i cho nidumuye ani, mira chidumuwe nihu enisughaye. ³⁹Naya nicho chidumuwe nihu enisughaye, ite nisimlakhaati neri muwe wa huvo enioye, mira, mira nivafufue i-aze la mwisho. ⁴⁰Kwaite ya nicho chidumuwe ni Aba gho, ite wowose enemuwesia M-inyi na kumdarisha apate uzime wa milele; ani ninemfufua i-aze la mwisho.⁴¹Naho Vayahudi vekamnung'nikia kumtara u kwaite ebaye, "Ani ni mkate udimiye kulia mbinguni." ⁴²Vekaba, "Ya siu Yesu m-inyi wakwe Yusufu, ake aba ghe ne lage kechi turem-ile? Chikwaye mo iji eba, "Nidimiye kuli mbinguni.?"⁴³YEsu ekalandula, ekavabaya,"Msinung'rikiane he kune venye. ⁴⁴Tehelo mhe elita hagho esihuruiwe ni Aba gho enisughaye, ani ninemfufua i-aze la mwisho. ⁴⁵Kwaite heandikwe he valotezi, 'Venehinijwa ni kiumbi,' Kila ekoiye na ekahina kuli he Aba, elita hagho.⁴⁶Sio ite helo mhe emwahoye Aba, mira huye eliye hakwe Kiumbi-emwahoye Aba. ⁴⁷Amini, amini huye edarisha elo uzime wa milele.⁴⁸Ani ni mkate wa uzime. ⁴⁹Va-aba kaghu veeaye mana heijangwa, na vekaga.⁵⁰Ya ni-u mkate udimi kuli mbinguni, nesa ite mhe aua hodi ku-u nesa asiga. ⁵¹Ani ni mkate uhema ake udimiye kuli mbinguni. Kai mhe wowose eku-a mkate ya, enehema milele. mkate nineugu ni msa gho kwa ajili ya uzime wa ulimwengu."⁵²Vayahudi vekasanuiwa venye kwa venye na vekalholhosha kuyojanya vekuba, "Mhe ya emurumo kutuo msa ku-u tuu-a?" ⁵³Niho Yesu ekavabaya, Amini, amini, mkusaa-u-a msa wa M-inyi wakwe Adamu na kuiwaha sako ku-u, tekakwa na uzime za kaghu.⁵⁴Wowose e-uaye msagho na kuiwaha sako gho elo uzime wa milele, ani ninemfufua i-aze la mwisho. ⁵⁵Kwaite msagho ni viaghu vya kweri, sako gho ni kiwahari cha kweri. ⁵⁶Huye euaye msagho na kuiwaha sako gho ehema za gho, ani za ku-u.⁵⁷Sa Aba elo uzime enisughaye, na sahucho nihema kwaite Aba, na u naho enehema kwa mburi gho. ⁵⁸Ya ni-u mkate udimi kuli mbinguni. si sahu ma-aba veaye vekaga. Huye eneu-a mkate ya enehema milele. ⁵⁹Yesu ejiyoye mburi ya za he mu-aresi ekuhinija are Kapernaumu.⁶⁰Niho vakumure va vahina ku-u vareako ya, vekaba, "Ya ni ihinizo ikuji naho niji enemuru kulidoriya?" ⁶¹Yesu kwaite ereile ite vahina ku-u vekuranung'rikia mburi ya, ekavabaya he mburi ya limuhiri swaho?⁶²Iji inekwamo mkunemwaho m-inyi wakwe Adamu ekudimi kuli ho eata bosi? ⁶³Ni Swaho niyo igu uzime. Msa teulha-ari kigi chochose. Mburi jo niyoe hakaghu ni swaho na ni uzime.⁶⁴Bado helo vahe he kune vesidarisha, "Kwaite Yesu ereile kulholhosha azeto huye esimuru kudarisha na huye ambaye esemsaliti. ⁶⁵Ekavabaya, nikwa ite ya neemubaye ite tehelo mhe emuru kulita hagho mira chikwa a-owe ni Aba."⁶⁶Baada ya ya vahina ku-u vakumure vekakirii mzungure na tevezemdosirija wa kahali. ⁶⁷Yesu ekavabaya hu ikado na vanu, "He na kune mdumu kuhaka?" ⁶⁸Simoni Petro ekalandula, "Dilao tuso hakweji ake ari ulo viome vya uzime wa milele, ⁶⁹na twaadarisha na kuile ite ari Umnyakhare wa Kiumbi."⁷⁰Yesu ekavabaya,"He ani simusaghure kune, na muwe kaghu ni ibilisi? ⁷¹Iji eekuyo kumlanga Yuda, m-inyi wakwe Simoni Iskariote, kwaite eekwaye ni uye ekukwa muwe wahu ikado na vanu ambaye niu enesmsaliti Yesu.

Chapter 7

¹Na areafiija mburi ya Yesu eteso to kuso Galilaya, Kwaite, teedumuye kuso uyahudi kwa ite vayahudi veekuboi njaama ja kumga-a. ²Iji i-aze igiru la vayahudi, i-aze la vibanda, leata sina.³Niho vabahu ju-u vekambaya, "haka hodi i-i uso Uyahudi, nesa ite vahina ke navo vaa-aho mibo-ireke yo ubo-i. ⁴Tehelo ebo-i mburi kwa kukumatu kai u mwenye edumu ku-iliika heangae. Kai ubo-i mburi ya kuaije Salaghe he vaidi.⁵Na vabahu ku-u nau tevemdarishe. ⁶Niho yesu ekavabaya, "Wakati gho teunahe bado, mira wakati kaghu kira kagi uata sina. ⁷Idi telimuru kumusanuiya kune, mira unisanuiya ani kwaite niubaya miboire ku-u mikusa.⁸kutuni kuso he sikunkulu; ani siso he sikunkulu ya kwaite muda gho teunacheri kuhe. ⁹Areafi kuyo viome kavyo, ekashighala galilaya.¹⁰Hata to, vabahu ku-u vareakwa vaaso he sikunkulu, niho na-u ekaso, si kwakuahoika mira kwa kukumatu. ¹¹Vayahudi veekumdaa he sikunkulu na kulhaasu, "Eata le?¹²Heekwaye na kuyojanya kukumure he vo he makutano kumtara u. Vahali vekaba, "Ni mhe mkulho." Vahali vekaba, ¹³"Hai, evalahatianya makutano." Naho cho tehelo ereyoya heangae ana ku-u kwa kuvako bughu vayahudi.¹⁴Too sikunkulu ireahe hasihasi, yesu ekakutu kuso He Muaresi na kulholhosha kuhinija. ¹⁵Vayahudi vekakwa vemaka na kuba, "Ni kimomo mhe ya eiliye mburi kumure? Neri tezesoma." ¹⁶Yesu ekavabaya, "Mahinizo gho si magho, mira niya huye enisughaye.¹⁷Ikunekwa wowose enedumu kuboi hu chidumuwe ni u, ene-ile kutaranya na mahinizo ya, kai yeli he kiumbi, kana kai niyo kuli hagho salaghe. ¹⁸Kila eyo yeli haku-u salaghe edaaija unyakhare ku-u, mira kila adaaija unyakhare ku-u u enisughaye, mhe ka niwa kweri, na za ku-u tehelo kubo-i haki.¹⁹Musa tezemu-o kune sheria? mira tehelo neri muwe he kune ebo-i sheria. Kwa ahoni mdumu kuniga-a? ²⁰Makutano vekalandula, "Ulo m'pepo. niji edumu kukuga-a?"²¹Yesu ekalandula na ekavabaya, "Naabo-i nyamalo we, nakune vakabuna mwaamakijwa kwa mburi ku-u. ²²Musa emuyo elha (Siyo ite iliye hakwe Musa, mira hu iliye hakwe Ma-aba), na he Sabato mumtahonti elha mhe.²³Ikukwa mhe edoriya elha he i-aze la Sabato nesa ite sheria yakwe Musa isipuwe, Ni kiahoni mnisanuaiya ani kwa ite naabo-i mhe kukwa mzime sha he i-aze la sabato? ²⁴Msihukumu kuwesiana na miahoikire, mira hukumuni kwa haki.²⁵Vahali kini kuli Yerusalemu vekaba, "Si mhe ya vedaa kumga-a? ²⁶Na wesia, eyo perepere, na teveyo chochose ana ku-u. Teimuru kukwa ite vagiru veiliye kweri ite ya ni Kristo, chimuru kukwa? ²⁷Tureile ya mhe hoeliye ni le. Kristo ekune lita, hatacho, tehelo eneile nile hoeliye."²⁸Yesu ekwaye ekubirikira lugwalhu hemuaresi, ekuhiniza na kuba, "Kune vakabuna mreni ile ani na mreile ho niliye. Silitiye kwa kudumu gho bi, mira huye enisughaye ni wa kweri, na temum-iliye u. ²⁹Nirem-ile huye kwaite niliye haku-u na enisughaye."³⁰Veekutaghesha kumdara, mira tehelo neri muwe eku-urutiye mheregha ku-u ana ku-u kwaite saa ku-u yeecheri teinahe. ³¹Naho to, vakumure he makutano veemdarishe. Vekaba, "Kristo ekunelita, enebo-i ishara kumure kutaho jo ebo-iye mhe ya?" ³²Mafarisayo vekavako makutano vekuyojana mburi ya kumtara Yesu, na vagiru va makuhani na mafarisayo vekasugha maafisa nesa vamdare.³³Niho Yesu ekaba, "Herecheri ata muda mbwesu nireata hawe na kune, naho baadaye nineso haku-u huye enisughaye. ³⁴Mnenidaaija neri temka niaho; twai ho niso, temkamuru kulita."³⁵Kwato iji Vayahudi vekayojijana vo kwa vo, "Mhe ya eneso nale ite tusimuru kumuaho? Eneso he veazaghane hasi ha Vayunani na kuvahiniza Vayunani? ³⁶Ni kiome mina ya choeyoye, "Mnenidaa neri temkaniaho; twai ho niso temkamuru kulita'?"³⁷Iji he Iaze la mwisho, i-aze igiru la sikunkulu, Yesu ekauma eka ka-a lugwalhu, ekuba, "Kai wowose elo kasu, na alita hagho awaha. ³⁸Huye enenidarisha ani, ka maandiko cho yeyo, kuli za ku-u inedimi miharaza ya ma-i ya uzime.³⁹Mira eyayoye ya kutara Sawaho, huye vo venemdarisha venemdoria; Swaho teeneba kulijanyakwaite Yesu teenacheri kutogolwa.⁴⁰Baadhi ya makutano, vareako mburi ya, vekaba, "Kweri ya ni mlotezi." ⁴¹Vahali vekaba, Yaye ni Kiristo." Mira vahali vekaba, "Kiahoni, Kristo emuru kuli Galilaya? ⁴²Maandiko teyebaye ite Kristo enelianyija he lukolo lwakwe Daudi na kuli Bethlehemu, mwang'a hu Daudi eata?⁴³Kwato, too hekeka mkakaikanyo hasihasi ha makutano kwa mburi ku-u. ⁴⁴Vahali he vo veseemdaraye, mira tehelo ekumuruye mheregha ku-u haku-u.⁴⁵Niho hu maafisa vekakirii heva giru va muaresi na Mafarisayo, navo vekavabaya, "Ni ahoni temumgeriye?" ⁴⁶Maofisa vekalandula, "teheelo mhe eeyoye sa mhe ya kabla."⁴⁷Niho Mafarisayo vekalandula, "Na kune naho mwaa-tawe? ⁴⁸Helo wowose he vadilao emdarishe, kana wowose he mafarisayo? ⁴⁹Mira niya makutano vesi-iliye sheria- vebusuiwe."⁵⁰Nikodemo ekavabaya (Huye emsoye Yesu azeto, ekukwa he muwe va Mafarisayo), ⁵¹"He sheria kanu imhukumu mhe mira asikijwa ini na kuile choechibo-i?" ⁵²Vekalandula na kum-baya, "Na ari naho uliye Galilaya? Daa na tuaho ite tehelo mlotezi elianyije Galilaya."⁵³(Darisha:Baadhi ya viome vyakwe Yohana 7:53-8:11 teyekhaata he nakala kulho ja azeto). Naho kila mhe ekaso ang'a ku-u.

Chapter 8

¹(Darisha: Wesia ufafanuzi wakwe Yohana 7:53-8:11 ata ana) Yesu eesoye lungori lwa mizaituni. ²Mapema chalhenu ekalita kahali he muaresi, na wahe vakabuna vekamsoya, ekazokodi na kuvahiniza. ³Vaandishi na Mafarisaye vekamgeriya mlage edaraiwe he kuboi uzinzi. vekamke hasihasi.⁴(Darisha: Wesia ufafanuzi wakwe Yohana 7:53 - 8:11 ata ana). Niho vekam-baya Yesu, "Mhinizi, mlage ya edaraiwe he uzinzi, he kubo-i pere. ⁵Iji, he sheria, Musa etubaye, kuvama masaheru vahe sa ya, ubamo ana ku-u? ⁶Veyoye to nesa kumteghia nesa ute vaaho mburi ya kumshitaki, mira Yesu ekakodeka di ekaandika he mpulhe kwa kisatu ku-u.⁷(Daraisha: Wesia ufafanuzi wakwe Yohana 7:53-8:11 ata ana). Vareendelea kumlhaasu, eka-uma na kuvabaya, "Huye esilo makusa he kune, akwa wa bosi kum-shinta masaheru." ⁸Ekakodeka kahali di, ekaandika he mpulhe kwa kisatu ku-u.⁹(Daraisha: Wesia ufafanuzi wakwe Yohana 7:53-8:11 ata ana).Vareako kayo, vekahaka muwe muwe baada ya mhali, kulholhosha emzee. Mwishoiji Yesu ekarowe mwenye bi, hawe na mlge hu eata hasihasi kini. ¹⁰Yesu eka-uma na kum-baya, "Mlage, vekushitakiye veatale? Tehelo neri muwe ekuhukumuye?" ¹¹Ekaba, "Tehelo neri muwe Dilao." Yesu ekaba , "Neri ani sikuhukumu. So kwalhi ke; Kulholhosha waijiji na kuendelea usibo-i makusa kahali."¹²Kahali Yesu ekayo na vahe ekuba, "Ani ni luatame lwa idi; huye enidosa tekadaha he kidughu mira enekwa luatame lwa uzime." ¹³Mafarisayo vekam-baya, "Ukuyoija mwenye; kuaho ke mwenye si kweri."¹⁴Yesu ekalandula, "Naho kai nikuyoiya salaghe, ushuhuda gho ni kweri. Nireile hodi ho niliye na twai ho niso, mira kune temiliye hodi honiliye kana twai honiso. ¹⁵Kune muhukumu kimsa; ani simhukumu wowose. ¹⁶Ani neri sihukumu, hukumu gho ni kweri kwaite siata mwenye, mira niata hawe na Aba enisughaye.¹⁷Eee, na he sheria kaghu iandikwe ite ushuhuda wa vahe vanu ni kweri. ¹⁸Ani ni-u nikushuhudia, ne Aba enisughaye enishuhudia."¹⁹Vekam-baya, "Aba mke eatale?" Yesu ekalandula, "Ani temni-iliye neri Aba gho temum-iliye; mweseekwaye muni iliye ani, mweseem iliye Aba gho nau." ²⁰Eyoye viome ya ekukwa sina na hazina eekuhiniza he muaresi, na tehelo neri muwe emdaraye kwaite saa ku-u bado teyeenahe.²¹Iji ekavabaya kahali, "Nitaso gho; mnenidaa naho mnega he makusa kaghu. Twai ho niso, temkamuru kulita." ²²Vayahudi vekaba, "Enekuile mwenye, huye ebaye, 'twai ho niso temkamuru kulita'?"²³Yesu ekavabaya, "Mli di, ani nili ana. Kune niva idi ya; ani sio wa idi ya. ²⁴Kwato, neemubayeni ite mnega he makusa kaghu. Kai sicho mudarishe ite ANI NI-U, mnega he makusa kaghu"²⁵Kwato vekam-baya, "Ari ni ji? yesu ekavabaya, Huyo nimubaye kuvokia bosi. ²⁶Nirelo mburi kumure ja kuyo na kuhukumu ana kaghu. Hata to, huye enisughaye ni wa kweri; na mburi jo nikoye kuli haku-u, mburi ya nijiyo he idi." ²⁷Tevezeile ite eekuyo navo kumtara Aba.²⁸Yesu ekaba, "Mkune mka-a ana M-inyi wa Mhe, niho mneile ite ANI NI-U, na ite siboi lolose kwa kudumu gho. Sa Aba enihinize, niyo mburi ya. ²⁹Huye enisughaye eata hawe na ani, na huye tenirooye salaghe bi, Kwaite kira kagi nibo-i huyo yemlamuija." ³⁰Too Yesu ekuyo mburi ya, vakumure vekamdarisha.³¹Yesu ekayo hehu Vayahudi vemdarishe, "Kai mnehema he kiome gho, niho mnekwa vahina gho kweri, ³²kune mneile kweri, na kweri inemuke huru." ³³Vekamlandula, "Nne ni uzao wakwe Ibrahimu na neri tetuzekwa di he uzasughawa ni wowose, ubamo, "Tunerowe huru?"³⁴Yesu ekalandula, "Amini, amini, nimubayani, kila ebo-i makusa ni mzasughawa wa makusa. ³⁵Mzasughawa tezikodi ang'a wakati mkabuna; m-inyi ehema ma-aze kabuna. ³⁶Kwato, kai M-inyi ekumuke huru, mnekwa huru kweri pere.³⁷Nireile ite kune mu uzao wakwe Ibrahimu; mdaa kuniga-a kwa mburi ya kiome gho techilo ntafasi za kaghu. ³⁸Nitayo mburi ambajo nitejiahaho hawe ne Aba gho, na kune to oto mtabo-i mburi ambajo mjikoye kuli he aba kaghu."³⁹Vekalandula na kum-baya, "Aba kanu Ibrahimu." Yesu ekavabaya, Kai mweekwaye va-inyi vakwe ibrahimu., mweseebo-iye nyamalo jakwe Ibrahimu. ⁴⁰hata waijiji mdaa kuniga-a, mhe emubaye ukweri ite nikoye kuli he Kiumbi. Abrahamu tebo-iye to. ⁴¹Murabo-i nyamalo ja aba kaghu." Vekam-baya, "Tetusaiwe, he uzinzi, tulo aba muwe, Kiumbi."⁴²Yesu ekavabaya , "Ikukwa Kiumbi ni Aba kaghu, mwaanidumu ani, ake niliye ha Kiumbi; neri silitiye kwa kudumu salghe bi, mira huye enisughaye. ⁴³Ni ahoni tem-iliye viome gho? Kwaite tem-muru kugumirija kukoiya viome gho. ⁴⁴Kune muva aba kaghu, Shetani, na mdumu kujibo-i tamaa ja aba kaghu. Eekwaye mzaga-a tangia azeto na temuru ku-uma he kweri kwaite kweri teihata za ku-u. Ekurayo mongo, eyo kuli he asili ku-u kwaite ni mongo na aba wa mongo.⁴⁵Hata waijiji, kwaite niyo huyo ekweri, temdarisha. ⁴⁶Ni mhama he kune enishuhudia ite nilo makusa? ikukwa niyo huyo ekweri, niahoni temdarisha? ⁴⁷Huye ewa Kiumbi eyakoiya viome vya Kiumbi; kune temyakoiya kwaite kune si va kiumbi."⁴⁸Vayahudi vekamlandula, na kum-baya, tetuyoye Kweri ite ari u msamaria na ulo m'pepo?" ⁴⁹Yesu ekalandula, silo m'pepo; mira nimkoya Aba gho, kune temnikoya.⁵⁰Sidaaija unyakhare gho; helo muwe edaa na kuhukumu. ⁵¹Amini,amini, nimubaya, kai wowose enechidara kiome gho, tekazeaho kuga neri.⁵²Vayahudi vekam-baya, "Iji twaa ile ite ulo m'pepo. Abrahamu na valotezi vegaye; mira uba, 'Ikukwa mhe enechidara kiome gho, tekagali kigame'. ⁵³Ari tumgiri kutaho aba kanu Abrahamu egaye, sicho? Valotezi navo vegaye. Ari ukubo-i kukwa ji?"⁵⁴Yesu ekalandula, "ikukwa ninekutogola salaghe, unyakhare gho ni bure; ni Aba gho enitogola- huye mumyo ite ni Kiumbi kaghu. ⁵⁵Kune temnam-ile huye, mira ani nirem-ile huye. Ikukwa nineba, 'Sim-iliye', ninekwa sa kune, mlame. Hata cho, nirem-ile na viome ku-u nividaraye. ⁵⁶Aba kaghu Abrahamu eefaruiye ekuneliaho i-aze gho. eliahoye na kulhamuiwa."⁵⁷Vayahudi vekam-baya, "teunaheeti umri wa miko mirongo mikoi neri, na-ari wamuaho ibrahimu?" ⁵⁸Yesu ekavabaya, "Amini,amini, nimubayani, echeri Abrahamu esina ahowe, ANI NIATA." ⁵⁹Niho vekadodoli masaheru vapate kum-ma, mira yesu ekakumatu na ekali gana ya Muaresi.

Chapter 9

¹Too sa yesu ekukwa etaho, ekamwaho mhe kipofu kulholhosha kuahowe ku-u. ²Vahina ku-u vekamlhaasu, "Rabi, ni ji eboiye makusa, mhe ya kana vazazi ku-u, hata aahowe kipofu?"³Yesu ekavalandula, "Si ya mhe neri vazazi ku-u veboiye makusa, mira nyamalo ja kiumbi jimuru kughubulwa kutahoya haku-u. ⁴Tudumuwe kubo-i nyamalo ku-u huye enisughaye i-i hecheri chakako. kiama chilita too ambaho tehelo enemuru kubo-i nyamalo. ⁵Too nierata he idi, ani ni luatame lwa idi."⁶Areafiriti yesu kuyo viome ya, ekabusu he mpulhe, ekabo-i kisalo kwa mapae, na ekamlhoomi hu mhe he ma-ila na hu kisalo. ⁷Ekambaya, so uzeonti he kisima cha Siloamu (Chitafsiriwa sa 'esughaiwe') kwato huye mhe ekaso, ekaonti, na ekakirii, ekuaho.⁸Vasina na huye mhe na hu vemuahoye bosi sa eombeja vekaba, He! haye si huye mhe ekukwa ezokodi na kuombeja?" vahali vekaba, "Ni huye." ⁹Na vahali vekaba, "Hai, mira etotiye na-u."Mira ekwaye ekuba, "Ni ani."¹⁰Vekam-baya, "Iji ma-ila ke yeghubulwe kimomo?" ¹¹Ekalandula, mhe esewe Yesu etebo-i kisalo na kulhoomi ma-ila gho na ekanibaya, 'So Siloamu uzeonti.' Kwato nikaso, nikaonti, nikamuru kuaho kahali." ¹²Vekam-baya, "Eatale?" Ekalandula,"Si ile."¹³Vekamti-i huye mhe ekwaye kipofu he Mafarisayo. ¹⁴Naho yeekwaye i-aze la Sabato too Yesu areabo-i kisalo na kuyaghubula ma-ila ku-u. ¹⁵Niho wa Mafarisayo vekamlhaasu emuruye mo kuaho. Ekavabaya, "Etebutu kisalo he ma-ila gho, nikaonti, na waijiji nimuru kuaho."¹⁶Baadhi ya Mafarisayo vekaba, "Mhe ya teliye he Kiumbi kwaite Teidara Sabato." Vahali vekaba, "Chimuruika mo mhe elo makusa kubo-i ishara sa kajo?" kwato hekakwa na mkakaishano he vo. ¹⁷Niho vekamlhaasu huye e Kipofu kahali, "Ubamo ana ku-u kwaite eeyaghubule ma-ila ke?" kipofu ekaba, "Ni mlotezi." ¹⁸Mpaka wakati ya Vayahudi tevemdarishe ite nee kipofu naho aamuru kuaho mpaka vekavase vazazi ku-u huye emuruye kuaho.¹⁹Vekavalhaasu vazazi, he, ya ni m-inyi kaghu muba eahoiwe kipofu? emuruemo iji kuaho?" ²⁰Kwato vazazi ku-u vekalandula, "Tureile ite ya ni m-inyi na ite eahoiwe kipofu. ²¹Ni namna mina hucho iji eaho, tetu-iliye, Mlhasuni u. Ni mhe mzime. Emuru kujieleza salaghe."²²Vazazi ku-u vekayo kiome ya, kwaite veteko bughu Vayahudi. Kwa hucho Vayahudi veekubaliane ite, ikukwa wowose eneba ite Yesu ni Kristo, enetengwa na muaresi. ²³Kwato iji vazazi ku-u vekaba, "Ni mhe mzime, mlhasuuni uye.²⁴Kwato kwa kagi kakanu, vekamse hu mhe eekwaye kuwa kipofu na vekambaya, "M-o Kiumbi unyakhare. Tureile ite mhe ya ni mzalo makusa." ²⁵Niho huye mhe ekalandula, "Chikwa ni mzalo makusa, ani si-iliye. Kigi kiwe ni iliye: neekwaye kipofu, na waijiji niaho."²⁶Niho vekambaya, "Ekubo-iye kiahoni? Eeyaghubule ma-ila gho?" ²⁷Ekalandula, "Naaheja kumubaya tayari na kune temsikije! Ni kiahoni mdumu kukoiya kahali? Na kune temdumu kukwa vahina ku-u naho, sicho? ²⁸vekam-olhu na kumba, "Ari um hina ku-u, mira nne tuvahina vakwe Musa. ²⁹Tureile ite Kiumbi eyoye ne Musa, mira heya mhe, tetuiliye twai hoeliye.³⁰Huye mhe ekalandula na kuvabaya, "Kwa ahoni, ya ni mburi la kumakija, ite tem-iliye hoeliye, na iji ayaghubula ma-ila gho. ³¹Tureile ite Kiumbi tesikija velo makusa, mira kai mhe wowose emuaresi Kiumbi na kubo-i midumuire ku-u, Kiumbi emsikija.³²Tangu kulholhosha kwa idi tezeelijanya neri kukowe ite wowose eyaghubule ma-ila ya mhe eahoiwe kipofu. ³³Ikukwa mhe ya teliye he Kiumbi, Teseebo-iye chochose." ³⁴Vekalandula na kum-baya, "Wee ahoiwe he makusa pere, an ari utuhinija nne?" Niho vekamuuguluti kuli he muaresi.³⁵yesu ekakoiya ite vaamgu he muaresi. Ekamuaho na kum-baya, "Uramdarisha M-inyi wa Mhe?" ³⁶Ekalandula na kuba, "Ni ji, Dilao, nesa na ani nimuru kumdarisha?" ³⁷Yesu ekam-baya, "Waaheja kumuaho, nau uyo na-u niu." ³⁸Huye mhe ekaba, "Dilao, Nidarisha." Niho ekamsujudia.³⁹Yesu ekaba, "he hukumu nilitiye he idi ya nesa ite he vesiaho vamuru kuaho na hu veaho vakwa vipofu." ⁴⁰Baadhi ya Mafarisayo veata hawe na u vekakoiya mburi kayo na kumlhaasu, "Na nne naho ni vipofu?" ⁴¹Yesu ekavabaya, "Kai mweekwaye vipofu, temweseezakwa na makusa. Hata cho, waijiji muba, 'tura-aho,' makusa kaghu yehema."

Chapter 10

¹Amini, amini nimubayani, huye esibuu kwa kutahoya luhige lwa izizi la ma-alu, mira ekutu he kwalhi hali, mhe kaye ni mgwalo na mzalati. ²Huye ebuu he luhige ni mzemo wa ma-alu.³Haku-u bawabu wa luhige emlhaiya. Ma-alu vekoiya lugwalhu ku-u na eyase ma-alu ku-u kwa malhe kini kuyagu kahana. ⁴Ekuneyagu gana huyo emaku-u, yevakaeya, na ma-alu yemdosa, kwaite veluiliye lugwalhu ku-u.⁵Teyekamdosirije mgalho mira badala ku-u yenemuepuka, Kwaite teyeiliye lugwalhu lwa vagalho." ⁶Yesu ekayo mfano ya hakini, mira teveiliye mburi ya ambajo ekujiyo hakini.⁷Yesu ekayo navo kahali, "Amini, amini, nimubayani, Ani ni luhige lwa ma-alu, ⁸Vakabuna venikaeye ni vagwalo na vezalayani, mira ma-alu teyezevakoiya.⁹Ani ni Luhige. Wowose enebuu kutahoya hagho, eneokolewa; enebuu za na kuli, nau ekuahoya mahako. ¹⁰Mgwalo telitamira kugwa, kuga-a, na kuangamija. Nilitiye nesa ite vaaho uzime na vakwa nao mkumure.¹¹Ani ni mzemo mkulho. Mzemo mkulho eegu uzime ku-u he ma-alu. ¹²Mnyamalo eajiriwe na si mzemo, hu eu ma-alu si mari ku-u, ekuaho madiye ya ngweza yekulita na etaaro na kugugulu ma-alu. ¹³Na madiye ya ngweza yeyadara na kuya-azaghanya. Eyaugulu kwaite ni mnyamalo wa kuajiriwa na tewesiisha ma-alu.¹⁴Ani ni mzemo mkulho, nireile evagho, navo evagho veneni-ile ani. ¹⁵Aba ereni-ile, na ani nirem-ile Aba, na ani niugu uzime gho kwa ajili ya ma-alu. ¹⁶Nilo ma-alu mahali esiya izizi ya. Naka nayo, yenidumu kuyagera, nayo yekoiya lughalu gho nesa ite hakwa na ikundi iwe na mzemo muwe.¹⁷Ya niyo Aba enidumu: Niugu uzime gho naho niudori kahali. ¹⁸Tehelo eudori kuli hagho, mira ani nitaugu mwenye. Nilo kisatu cha ku-ugu, nilo kisatu cha kuudori naho. Nidoriye kuzasughawa to kuli hakwe Aba."¹⁹Mkakanyiko mhali ukalijanya he Vayahudi kwa mburi ya viome ya. ²⁰Vakumure kini vekaba, " Elo m'pepo na ni kilalu. Kwa ahoni kumsikja?" ²¹Vahali vekaba, "Hayo si viome vya mhe epagawe ni m'pepo. M'pepo kimuru imuru kughubula ma-ila ya Kipofu?"²²Niho ikalita sikunkulu ya kukewe wakfu Yerusalemu. ²³Weekwaye wakati wa sa-a, ne Yesu ekukwa edaha he muaresi he lukumbi lwakwe Suleimani. ²⁴Niho Vayahudi vekamjunguluka na kum-baya, "Mpaka ami unetuke he futo? kai ari ni kristo tubaye pere.²⁵Yesu ekalandula, "Naaheja kumubaya mira temdarisha. nyamalo nijibo-iye kwa ilhe la Aba gho, kajo jiyoya ana gho. ²⁶Hata cho temdarisha kwaite kune si ma-alu gho.²⁷Ma-alu gho vekoiya lugwalhu gho, Nirevaile, navo venidosa ani. ²⁸Nivaoye uzime wa milele; teveka-angamie neri. na tehelo neri muwe eneyakwapula kuli he miheregha gho.²⁹Aba gho, enioye kavo, ni mgiru kutaho vahali vakhabuna, na tehelo neri muwe elo na kisatu cha kuvanyakula kuli he miheregha yakwe Aba. ³⁰Ani ne Aba tu kiwe." ³¹Vekati-i masaheru nesa vampa kahali.³²Yesu ekavalandula, "Naheja kumuaija nyamalo kumure kulho kuli hakwe Aba. He nyamalo hama he kajo mdumu kunima masaheru? ³³Vayahudi vekamlandula, "Tetukuma masaheru he nyamalo yoyose ekulho, mira kwa kukufuru, kwaite ari, umhe, ukubo-i ite Kiumbi."³⁴Yesu ekavalandula, "Teigondiwe he sheria kaghu, "Neebaye, "Kune mu viumbi"? ³⁵Chikukwa emuseye viumbi, he huvo Kiome cha Kiumbi cheevalitiye ( na magondo teyemuru kupuwe,) ³⁶muyo ana ya hu ambaye Aba emguye na kumsugha he idi, "Ukufuru,' Kwaite neebaye, 'ani ni M-inyi wa Kiumbi'?³⁷"Chikukwa sibo-i nyamalo ja Aba gho, msinidarishe, ³⁸Naho cho, chikukwa nijibo-i, neri kai temdarisha, jidarisheni nyamalo nesa ite mumuru ku-ile na kuiliisha ite Aba eata za hagho na ani za yakwe Aba" ³⁹Vekaghesha kahali kumdara yesu, mira ekaso ku-u kuli he miheregha kini.⁴⁰Yesu ekaso ku-u kahali chaoju ya Yordani hodi ambaho Yohana ekubatijaa bosi. na ekahema are. ⁴¹Vahe vakumure vekalita hakwe yesu. Vekaendelea kuyo, "Yohana kweri tebo-iye ishara yoyose, mira mburi kabuna ejiyoye Yohana ana ya mhe ya ni kweri." ⁴²Vahe vakumure vekamdarisha yesu ata.

Chapter 11

¹Iji mhe muwe ilhe ku-u Lazaro nee mrukao. Eeliye Bethania, mwang'a wakwe mariamu ne wau ku-u Matha. ²Nee mariamu huyehuye emlhomiye Dilao Marhamu na kumfuta masame ku-u kwa alhu ku-u, huye m-bahu ku-u Lazaro nee mrukao.³⁴Niho vadada ya vekasugha lugwalu hakwe yesu na vekaba, "Dilao, wesia huye umdumuye elhaiwa." yesu areako ekaba, "Urukao ya si wa kuga, mira, badala ku-u ni kwa ajili ya unyakhare wa Kiumbi nesa ite M-inyi wa Kiumbi apate kutukuzwa he kao urukao."⁵Yesu emdumuye Martha ne wau ku-u ne Lazaro. ⁶Areako ite lazaro ni mrukao, Yesu ekahema ma-aze manu mahali hodi ho eata. ⁷Niho baada ya yalo ekavabaya vahina ku-u, "Tusoni uyahudi kahali."⁸Vahina vekam-baya, "Rabi, Vayahudi veekughesha kukuma masaheru, na ari udumu kukirii are kahali?" ⁹Yesu ekalandula, "Saa ja chakakp si ikado na nu? mhe ekudaha chakako temuru kukukonta, kwaite eaho wa luatame lwa chakako.¹⁰Hata cho, ikukwa enedaha na-ama, enekukonta kwaite luatame tehelo za ku-u." ¹¹Yesu ekayo mburi ya, na baada ya mburi ya, ekavabaya, "Msaho kanu Lazaro aagosha, mira nitaso nesa ite nimuru kumka-a kuli he luireno."¹²Niho vahina vekam-baya, "Dilao, kai aagosha, eneka. ¹³Wakati ya Yesu eekuyomburi ja kigato chakwe lazaro, mira vo veefanyanye eyoya mburi ja kugosha luireno. ¹⁴Niho yesu ekayo na pere, "Lazaro aaga.¹⁵Nilo kinyemi kwa ajili kaghu, ite sika ata twai nesa ite mwaho kudarisha. Tusoni haku-u." ¹⁶Iji Tomaso, eseiwe Pacha, ekavabaya vahina va-aro, "Na nne tusoni naho tuzega hawe ne Yesu."¹⁷Too Yesu arelita, ekaheya ite lazaro tayari aaheja kukwa he kaburi maaze mahai. ¹⁸Naka bethania yeekwaye sina na yerusalemu sa kilomita mirongo mihai na koi to. ¹⁹Vakumure he vayahudi vekalita hakwe Martha ne Mariamu kuvahani kwa ajili ya m-bahu kini. ²⁰Niho Marha areakoiya ite Yesu etalita, ekaso kuhe na-u, mira Mariamu ekaendelea kuhema ang'a.²¹Niho Marha ekam-baya yesu, "Dilao, kai nanga weata i-i, kaka gho teseegaye. ²²Hata waijiji, nireile lolose uneombeja kuli he Kiumbi, eneku-o." ²³Yesu ekam-baya, kaka ke enefufuka kahali."²⁴Marha ekam-baya, nireile ite enefufuka he ufufuo i-aze la mwisho." ²⁵Yesu ekam-baya, "Ani ni ufufuo na uzime; huye enidarishe, hata kai enega, hata cho enekwa ehema; ²⁶na huye ehema na kudarisha ani tekaga. Udarisha ya?"²⁷Ekam-baya, Ee, Dilao nidarisha ari ni Kristo, M-inyi wa Kiumbi, huye elita he idi." ²⁸Areaheja kuyo ya, ekaso ku-u na kumse wau ku-u Mariamu kakera. Ekaba, "Mhinizi eata i-i ekuse." ²⁹Mariamu areako yayo, ekaka fia na kuso hakwe yesu.³⁰Ne Yesu teena cheri kulita za he mwang'a, mira eereata hodi eehee ne marth. ³¹Niho Vayahudiveata ne mariamu he minda na hu veekumhani, vareamuaho ekuka fia na kuli gana, vekamdosa, vekufanyanya ite etaso he kaburi nesa arezoya are. ³²Niho Mariamu, arehe too Yesu arekwa ekamuaho na, ekalhu di he masame ku-u na kum-baya, "Dilao, kai weata i-i, m-bahu gho teseega."³³Yesu aremuaho ezo, na Vayahudi velitiye hawe na-u vekwaye vezo navo, ekaombileja he swaho na ekafadhaika; ³⁴ekaba, "Mumbodije le? vekam-baya, Dilao, lita uwesie." ³⁵Yesue ekazo.³⁶Niho vayahudi vekaba, "Wesia cho eemdumuye Lazaro!" ³⁷Mira vahali hevo vekaba, "Siya, mhe eyaghubule ma-ila ya huye eekwaye kipofu, temuruye kum-bo-i ya mhe asiga?"³⁸Niho Yesu, hekuomboleza he swaho ku-u kahali, ekaso he ikaburi. Iji leekwaye ni m'panga, na isaheru likeiwe ana ku-u. ³⁹Yesu ekaba, "Lika-ani isaheru." Martha, wau ku-u Lazaro, huye egaye, ekam-baya Yesu "Dilao, he muda ya, msa unekwa waabo, kwaite aaheja kukwa maiti he ma-aze mahai." ⁴⁰Yesu ekam-baya, "Ani seekubaye ite, kai ukdarisha, uneuaho unyakhare wa Kiumbi?"⁴¹Kwato vekalika-a isaheru. Yesu ekaka-ari ma-ila ku-u ana na kuyo, "Aba, nikushukuru kwaite uniko. ⁴²Neereile ite unisikija kagi kakabuna, mira ni kwa mburi ya ikusanyiko ambalo liumaye kunijunguluka ite niyoye ya, nesa ite vapate kudarisha ite ari utenisugha.⁴³Baada ya kuyo ya, ekazo kwa sauti giru, "Lazaro, li gana!" ⁴⁴Egaye ekali gana eoroiwe miheregha na masame kwa shanda ja kujikiya, na vubasa ku-u weoroiwe na kitambaa." Yesu ekavabaya, "Mgeni mumlhama aso."⁴⁵Niho vayahudi vakumure velitiye hakwe Mariamu na kuaho Yesu cho eboiye, vekamdarisha, ⁴⁶Mira baadhi kini vekaso he Mfarisayo na kuvabaya mburi ebo-iye Yesu.⁴⁷Niho vagiru va muaresi na Mafarisayo vekatutanyika hawe he baraza na kuyo, "Tunesamo? mhe yaye ebo-i ishara kumure. ⁴⁸Ikukwa tunemro to salaghe bi, vakabuna hodi hakanu na itaifa kanu.⁴⁹Yayo teyayoye, mhe muwe he vo, kayafa, ekwaye mgiru wa kuaresi mko ka, ⁵⁰Temfanyanya ite chiye kwa ajili kaghu ite mhe muwe chimdumu kuga he mburi ya vahe kuliko itaifa izime kuangamia.⁵¹Yayo teyayoye kwa mburi ku-u mwenye, mira, kwaite nee mgiru wa kuaresi mko hu., eeloteze ite Yesu enega kwa mburi ya taifa; ⁵²naho si he itaifa bi ijenyemira Yesu apate tooto kuvatutanya va-inyi va Kiumbi ambavo vekakanyike hodi uda uda. ⁵³Kwato kulholhosha i-aze kalo na kuendelea vekapanga namna ya kumga-a Yesu.⁵⁴Yesu tedahaye kahali waziwazi hasi he Vayahudi, mira ekahaka ata na kuso idi liata sina na ijangwa he mwang'a usewe Efraimu. Ata ekahema na vahina. ⁵⁵Iji Pasaka ya Vayahudi yeata sina, na vakumure vekakutu kuso Yerusalemu gana ya mwang'a isinahe pasaka nesa vapate kukunyakhare salaghe.⁵⁶Veekwaye vemdaa Yesu, na kuyo kila muwe veekwaye veumaye hemuaresi, "Mufanyanya kiahoni? ite tekalita he sikunkulu?" ⁵⁷Wakati ya vagiru va kirurumo na Mafarisayo veekwaye veguye amri ite ikukwa muwe eneile ite yesu hoeata, edumuwe kugu taarifa nesa ite vapate kumdara.

Chapter 12

¹Ma-aze sita isinahe Pasaka, Yesu ekaso betham=nia, hoeta Lazaro, huye emfufue kuli ha vegaye. ²Iji Vekamwandaiya viaghu vya chamagheri are, ne Martha ekamnyamarikia, wakati ka lazaro eekwaye muwe kini wa hu vezokodiye he viaghu hawe ne Yesu. ³Naho Mariamu ekadori rati ya mihem'pe yebo-iiwe kwa nardo kulho, ilo thamani giru, ekamlhoomi Yesu he masame, na kumfuta masame kwa alhu ku-u; minda kabuna ikahu mihem'pe ya manukato.⁴Yuda Isakariote, muwe wahu vahina ku-u, ake ni-u enemsaliti Yesu ekaba, ⁵"Ni niahoni mihem'pe ya yekusaadiwe kwa dinari magana makai na kuzaowe vahuye?" ⁶Na-u eyayoye kayo, si kwa kuvaahoya mbazi vahuye, Mira kwaite eekwaye mgwalo: Uye nee-u eedaraye mfuko wa magwala na eekuwaye edori baadhi ya vikeiwe ata kwa mburi ku-u salaghe.⁷Yesu ekaba, "Mroni abutu elo nacho kwa ajili ya i-aze la majiko gho. ⁸Vahuye mnekwa navyo maaze kabuna, mira temkakwa na ani ma-aze kabuna.⁹¹¹Iji umati mgiruwa vayahudi vekapata kuaho ite Yesu eata ate, navo vekalita, si kwa mburi ya Yesu bi, mira vamuaho ne Lazaro huye Yesu emfufue kuli havegaye. ¹⁰Navo vagiru va muaresi vekaboi shauri nesa vamga-a Lazaro; Ake kwa mburi ku-u vakumure he Vakumure he Vayahudi vekaso kini na vekamdarisha Yesu.¹²Na i-aze la kanu ku-u umati mgiru vekalita he sikunkulu. Vareako ite Yesu elita Yerusalemu, ¹³Vekadori matambi ya mihatu ya mitende na kuli gana kuso kumdoria na vekama vilondo, "Hosana! Aabarikiwa huye elita kwa ilhe la Dilao, Dilao wa Israeli."¹⁴Yesu ekapata m-inyi wa M'punda; sa hucho chiandikwe, ¹⁵"Usiogohe, mualeta Sayuni; wesia, Dilao ke elita, ekutuye m-inyi wa m'punda."¹⁶Vahina ku-u teveejiliye mburi ya ata bosi; mira Yesu ereatogolwa, niho vekayahulha ite mburi yajo jeandikiwe uye na ite vebo-iye mburi haku-u.¹⁷Basi hu ikundi la vahe veeata hawe ne Yesu ekumse Lazaro kuli he ikaburi, vekavabaiya vahali. ¹⁸Na chikakwa mburi ya naho vahe vahali kuso kwamdoriya ake veekoye ite aibo-i ishara kayo. ¹⁹Mafarisayo vekayoiyana vo kwa vo , "Wesia, iji tem-muru kubo-i lolose; wesia, idi laaso haku-u.²⁰Iji baadhi ya vayunani veekwaye he vo hu veekuso kuaresi he sikunkulu. ²¹Yavo vekamsoya Filipo, ambaye eliye Bethsaida ya Galilaya, vekamuombeja vekuba, "Dilao, nne tudumu kumwaho Yesu." ²²Filipo ekaso kum-baya Andrea; Andrea ne Filipo ekaso na ekam-baya Yesu.²³Yesu ekavalandula ekaba, "Saa yaahe kwa ajili ya m-inyi wakwe Adamu kutogolwa. ²⁴Amini,amini, namubayani, m'puluzi ya ngano ikusaalhu he idi ikaga, inehema sato oto njenye bi; mira ikuga, inesa matuunda makumure.²⁵Huye eudumuye uzime ku-u eneulahati, mira huye eusanuiya uzime ku-u he idi ya eneu-uti hawe na uzime wa milele. ²⁶Mhe wowose ekuninyamarikia ani, na anidose; ani niata, niho na mnyamalo gho enekwa. Mhe wowose ekuninyamarikia, Aba enemheshimu.²⁷Iji swaho gho yaafadhaika: na ani nibamo iji? 'Aba, uniokoe he saa ya'? Mira nikwa ikusudi ya naaheya saa ya. ²⁸Aba, ulitogole ilhe ke." Naho kiome chikalita kuli mbinguni na kuba, "Naalitogola naho ninelitogola kahali." ²⁹Iji mkutano weeumaye sina na-u vekakoiya, vekaba ite haakwa na ngurumo. Vahali vekaba, "Malaika aayo na-u."³⁰Yesu ekalandula na kuyo, "Sauti ya teilitiye kwa mburi gho, mira kwa mburi kaghu. ³¹iji hukumu ya idi ya ireata: Iji mgiru wa idi ya enebibiwe gana.³²Na ani nikunekaawe ana ya idi, ninevahuru vakabuna hagho." ³³Eeyayoye kayo ekuaija ni kigame mina enega.³⁴Mkutano vekamlandula, "Nne twaakoiya he sheria ite Kristo enehema hata milele. Na ari wabamo, 'M-inyi wa mhe ni ji?" ³⁵Iji Yesu ekavabaya, "Luatame lweereata hawe na kune muda mgitutu. Sonikomo bi mlo luatame, nesa ite kidughu liseee mumuru. Huye eso he kidughu teiliye ho eso. ³⁶Kwa hucho luatame lureata, darishani luatame kao nesa mukwa va-inyi va luatame." Yesu eyayoye ya na naho ekaso ku-u ekakumatu vasimwaho.³⁷ingawa Yesu eeboiye ishara kumure namna kajo mbele kini, mira tevemdarishe ³⁸nesa chilijanye kiome cha mlotezi Isaya, choeyoye: "Dilao, niji ejidarishe mburi kanu? Na mheregha wakwe Dilao eghubuliwe ji?³⁹Nicho iji vo tevedarishe, ake Isaya eeyoye kahali. ⁴⁰"Evapofuija ma-ila, na ajibo-i kuji swaho kini; vaseeza aho kwa ma-ila kini na veka-ile kwa swaho kini, na vekaongoka ani nikava-uti."⁴¹isaya eyoye viome kavyo kwa ite euahoye unyakhare qakwe Yesu naho ekayo mburi ku-u. ⁴²Mira, neri vagiru vakumure vekamdarisha Yesu; mira kwa mburi ya Mafarisayo, tevezeyoye nesa vaseetengwa na muaresi. ⁴³Veedumuishe ntogolo ja vahe kutaho ntogolo jili ha Kiumbi.⁴⁴Yesu ekaka-a lugwalhu ekaba, "Huye enidarisha ani, tenidarisha ani bi mira na huye enisughaye ani, ⁴⁵na huye enihayoye ani emuaho huye enisughaye.⁴⁶Ani nilitiye sa luatame he idi nesa kila mhe enidarisha ani asiheme he kidughu. ⁴⁷Chikukwa mhe wowose enekoiya mburi gho mira asijidara, ani sikamhukumu; Kwaite silitiye nesa nilihukumu idi, mira niliokoe idi.⁴⁸Huye enilhi ani na tevidumu viome gho, na huye emhukumu: kiome kacho nichiyoye nicho chinemhukumu iaze la mwisho. ⁴⁹Kwaite ani sichiyoye kwa kudumu mwenye bi. Mira ni aba eniti-iye, U salaghe etenisugha nineyayo na huyo ninemubaya. ⁵⁰Na ani nireile ite mburi ku-u ni uzime wa milele; kwato kayo niyo ani -sa Aba enibaye, nicho niyo hakini."

Chapter 13

¹iji i-i isinahesikunkulu ya Pasaka, Kwaite Yesu eiliye ite saa ku-u yaahe huyo eneli heya idi kuso hakwe Aba, chikukwa evadumuye vahe ku-u ambavo veata duniani, eevadumuye kutaho chimanyerwe. ²Ne Ibilisi eekwaye ekeiwe pere he swaho yakwe Yuda Iskariote, m-inyi wakwe Simoni, Kumsaliti Yesu.³Yesu eereile ite aba eekeye vigi vikhabuna he miheregha ku-u na ite eliye hakwe Kiumbi na ite eekuso kahaliwa hakwe Kiumbi. ⁴Ekaka he ku-a na ekanagha ata di gomae ku-u ya gana. Naho ekadori itaulo na ekaku-o-ro salaghe. ⁵Naho ekabutu ma-i he ibakuri naho ekalholhosha kuvaonti masame vahina ku-u na ekavafuta na itaulo ambalo eekuoroye uye salaghe.⁶Ekalita hakwe Simoni, ne Petro ekam-baya, "Dilao, Udumu kunionti masame gho?" ⁷Yesu ekalandula n a kumbaya, "Chonibo-i tuchi-iliye waijiji iji, mira uneile baadaye." ⁸Petro ekam-baya, "Tukanionti masame gho neri." Yesu ekalandula, "Chikukwa sikakuonti, tukakwa hodi hawe na ani." ⁹Simoni Petro ekam-baya,"Dilao, usinionti masame gho bi, mira naho na miheregha na m-a gho."¹⁰Yesu ekam-baya, "Huye ehejije kuonti techidumu kuonti mira masame ku-u, na aakwa safi msa ku-u khabuna; kune mwaakwa safi, mira si vakhabuna." ¹¹Kwaite Yesu ereila huye enemsaliti; ya nichomburi eebaye, si vakhabuna mukwaye safi."¹²Too Yesu arekwa aavaonti masame kini na ekuheja kudori gomae ku-u na kuzokodi kahali, ekavabaya, "He mwaaile hucho nimubo-iye? ¹³Munise "Mhinizi" na Dilao ya myo kweri, kwaite nicho nikwaye. ¹⁴Chikukwa ani Dilaona mhinizi, naavaonti masame kaghu, kune naho chimudumu kuvaonti va-aro masame. ¹⁵Kwa ite naamuo mifano nesa ite kune naho mubo-i sa ani cho nibo-iye hakaghu.¹⁶Amini, amini,namubayani,mzasughawa si mgiru kutaho dilao ku-u; neri huye esughaiwe ni mgiru kutaho huye emsughaye. ¹⁷Chikuwa ureile mburi yajo, waabarikiwa ukuyabo-i. ¹⁸Siyo kuhusu kune vakhabuna, kwaite nireile huvo nivasaghure- mira niyo yajo nesa ite maandiko yamuru kutimijwa. 'Huye e-a mkate gho aanika-aya kihaga ku-u.'¹⁹Nuimubaya yayo waijiji i-i lisinalijanya nesa ite likunelijanya, mumuru kudarisha ite ani NI-U. ²⁰"Amini,amini, nimubayani, enidoria ani emdoria huye nimsugha, na huye enidoria ani emdoria huye enisughaye ani."²¹Too Yesu areayo yayo, eenyamarike he swaho, eeyoye na kuba, "Amini, amini, namubayaniite muwe kaghu enenisaliti, " ²²Vahina ku-u vekawesiana, vekumaka nikwa ajili ya kweji eyoye.²³Heelo he meza, muwe va vahina ku-u eegamire he kia cha kwe Yesuhuye ambaye Yesu emdumuye. ²⁴Simoni Petro ekamlhaasu mhina ya na kuba, "Tubaye ni mhama ambaye haku-u emyoya, ²⁵"Mhina huye eegamire he kia chakwe Yesu na ekam-baya, Dilao,ni ji?"²⁶Naho Yesu ekalandula, "Ni haku-u huye nineginta kipande cha mkate na kum-oya." Kwato areakwa aaginta mkate na kum-oiya Yuda m-nyi wakwe Simoni Iskariote. ²⁷Naho baada ya mkate, Shetani ekambu. Naho Yesu ekam-baya, "hucho udumu kuchiboi chibo-i fia."²⁸Iji tehelo mhe he meza eereile hucho chiroye Yesu ayo mburi ya haku-u. ²⁹Vahali hevo vekafanyanya ite, Kwa hucho Yuda eedaraye mfuko wa magwala, Yesu ekam-baya, "We vigi tuvidumu kwa mburi ya sikunkulu," kana ite edumuwe kugu kigi he vahuye. ³⁰Baada ya Yuda kudoriya mkate,ekali gana fia naho heekwaye na-ama.³¹Too Yuda areakwa aahaka, Yesu ekaba, "Iji m-inyi wakwe Adamu atogolwa, na Kiumbi aatogolwa he uye. ³²Kiumbi enemtogola he uye salaghe, na enemtogola fia. ³³Va-inyi vagitutu, niata hawe na kune kitambo kigitutu. Mnenidaa, na sa hucho nimvabaye Vayahudi, 'Ho niso, temkamuru kulita'. Iji nimubaya kune, naho.³⁴Nimuoiya amri ku-a, ite mdumuane; sa hucho ani nimudumuye kune, huchohucho na kune naho imudumu kudumuana kune kwa kune. ³⁵Kwa mburi ya vahe veneile ite kune ni vahina gho, chikukwa mlo udumuisho he kila muwe na mhali."³⁶Simoni petro ekam-mbaya, "Dilao, uso na le?" Yesu ekalandula, "Hodi niso kwa waijiji tukamuru kunidosa, mira unenidosa baadae." ³⁷Petro ekam-baya, Dilao, ni kiahoni nisikudose neri waijiji? Ani nineyagu maisha gho kwa ajili ke." ³⁸Yesu ekalandula, "He uneyagu maisha ke kwa ajili gho? Amini, amini nikubaya, nkuruve teikazo usina nikana kagi kakai."

Chapter 14

¹Usidumuije swaho ke kuwa he manyamarisho. Umdarisha Kiumbi nidarishe naho na ani. ²He minda ya Aba gho helo hakuhemia hakumure; kai seecho, neseekwaye naakubaya, kwa hucho nitaso kukuandaia hodi kwa ajili ke. ³Kai nikuso na kuva-andaia hodi, ninelita kahali kuvakaribisha hagho, nesa hodi nineata haho nakune muata.⁴Mreile kwalhi hodi ho niso." ⁵Tomaso ekam-baya Yesu, "Dilao, tetuiliye hodi houso; He tunemuru mo kuile kwalhi? ⁶Yesu ekam-baya, "Ani ni-u kwalhi, Kweri, na uzime; tehelo enemuru kulita hakwe AAbaekusaatahoya hagho. ⁷Kai mweeni-iliye ani, mweseekwa mwa-am-ile Aba gho naho; kulholhosha waijiji na kuendelea murem-ile na mwaaheja kumuaho huye.⁸Philipo eembaye yesu, "Dilao, tuaije Aba, na kacho chinekwa chaa tutosha. ⁹"Yesu ekam-baya, "Sikwaye hawe na kune he muda mueza, na bado tuni-iliye ani, Philipo? Wowose eniahoye ani amuaho Aba; Jinsi mina uba ,"Tuaije Aba'?¹⁰Temuamini ite ani za yakwe Aba, ne Aba eata za hagho? Viome vyo niviyo hakaghu siviyo kwa kudumu salaghe; mira iji, ni Aba ehema za hagho eboi nyamalo ku-u. ¹¹Nidarishani ani, ite niata za hakwe Aba, ne Aba eata za hagho; naho nidarishani ani kwajo nyamalo gho hasa.¹²Amini, amini, nimubayani, huye enidarisha, ani nyamalo hujo nijibo-i, enejibo-i nyamalo yajo naho; na enebo-i hata nyamalo girusha kwaite niso hakwe Aba. ¹³Chochose mkuaresi he ilhe gho, ninebo-i nesa ite Aba amuru kutogolwa he Mu-inyi. ¹⁴Kai mkuaresi kigi chochose he ilhe gho, kalo ninelibo-i.¹⁵Kai mkunidumu, mnejidara amri gho. ¹⁶Naho ninemuombeja Aba, na-u enemu-o Mzamulhaari mhali nesa ite amuru kukwa hawe na kune milele, ¹⁷Swaho wa kweri. Idi telimuru kumdoriya huye kwaite teumuaho, kana kum-ile huye, hatacho kune, murem-ile huye, ake ehema hawe nakune naho enekwa za kaghu.¹⁸Sikamuro salaghe bi; Ninekirii hakaghu. ¹⁹He muda mgitutu, idi telikaniaho kahali, mira kune mniaho. Kwaite nihema, nakune mnehema naho. ²⁰He i-aze kalo mneile ite ani niata za ha Aba, na ite kune muata za gho, na ite ani niata za kaghu.²¹Wowose ejidara amri gho na kujibo-i, ni-u muwe enidumu ani; na huye enidumu ani enedumuwe ni Aba gho, naho ninemdumu naho ninekuaija haku-u salaghe haku-u." ²²Yuda (sihuye Iskariote) ekam-baya Yesu, "Dilao, He! ni kiahoni chinelijanya ite unekuaija salaghe hakanu na sihe idi?²³Yesu ekalandula akam-baya, "Kai wowose enidumuye, enedaraisha viome gho. Aba gho enemdumu naho tunelita haku-u na tunebo-i mihemire kanu hawe na-u. ²⁴Wowose ambaye tenidumu ani, tedara mburi gho. Mburi jo mko si gho mira Aba enisughaye.²⁵Niyoye mburi ya hakaghu, Wijiji nicheri hema na kune. ²⁶hata cho, Mfariji, Swaho mnyakhare, ambaye Aba enemsugha kwa ilhe gho, enemuhinija mburi khabuna naho enemubo-i mhulha makhabuna ambayo niyayoye hakaghu. ²⁷Amani nimu-o amani gho kune. Simu-o yayo sa idi cho ligu. Msijibo-i swaho kaghu kukwa manyamarisho, na bughu.²⁸Mweekoye hucho nimubaye, 'Nisogho, na ninekirii hakaghu.' Kai mweseenidumuye ani, mweseekwaye na kinyemi kwaite niso hakwe Aba, kwaite Aba ni mgiru kutaho ani. ²⁹Iji naaheja kumubaya isinalijanyanesa ite, ikunelijanya, mumuru kudarisha. ³⁰Sikayo na kune viome vikumure, kwaite mgiru wa idi ya enelita. Huye telo nguvu ana gho, ³¹mira ite idi lipate kuile nimdumu Aba, nibo-i hucho ba enierekeja ani, sa hucho enioye amri. Kani, na tuhaka hodi i-i.

Chapter 15

¹Ani ni mzabibu wa ya ukjweri, ne Aba gho ni mkurume wa mzabibu. ²Kila itambi za hagho lisisa itunda, na kulika-a kila itammbi ambalo lisa itunda elika-ayanesa ite limuru kusaisha.³Kune tayari mwaakwa safi kwa hu mburi ambayo nihejije kumubaiya. ⁴Mzoko za hagho, na ani za kaghu. Sa itambi lisimuru kusa ijenye likusaakwa he mzabibu, naho nakune, mkusaa hema za gho.⁵Ani ni mzabibu; kune muma tambi. Enehemisha za gho na ani za haku-u, mhe yaye enesa matunda makumure, kwaite nesite ani temkamuru kubo-i mburi yoyose. ⁶Charaakwa mhe tekaheme za hagho, enebibiwe sa itambi na kuhala; vahe vetutanya matambi na kuyabibi he mwalha, na kuteketea. ⁷Chikukwa mnehemisha za hagho, na hucho viome vigho vikuhema za kaghu, ombejani lolose mdum, kune mnebo-iiwa.⁸He yalo aba ghoaatogolwa, ite msa matuunda makumure na ite muvahina gho. ⁹Sa aba gho choenidumuye ani, ani naho naamudumu kune; hemani he udumusho gho.¹⁰ikunekwa mnejidara ari gho, mnehema he udumuisho gho sa hucho nijidaraye amri jakwe aba gho na kuhema he udumuisho ku-u. ¹¹Niyoye viome ya hakaghu nesa ite kinyemi cho chikwa za hakaghu na nesa ite kinyemi kaghu jibo-ike kukwa kikamirifu.¹²Ya niyo amri gho, ite mdumuane kune kwa kune sa hucho nimudumuye kune. ¹³Tehelo mhe elo na udumuisho mgiru kutaho yao, ite ayagu maisha ku-u kwa ajili ya vasakho ku-u.¹⁴Kune muva sakho gho chikukwa mnebo-i huyo nimubayani. ¹⁵Simuse vazasughawa, kwaite mzasughawa teiliye hucho ebo-i dilao ku-u. Nimuseye kune vasakho, kwaite naamubayani mburi khabuna ambajo nijikoye kuli hakwe Aba.¹⁶Temnisaghure ani, mira ani neemusaghure kune na kumuke muso mzesa matuunda , naho ituunda kaghu limuru kuhema. Ya likwaye to nesa ite chochose muombeja hakwe Aba he ilhe gho, amuoye. ¹⁷Mburi yajo nimusugha, ite mdumuane kila mhe na m-aro.¹⁸Kai idi likumusanuiya, muile ite leenisanuiye ani kabla telimusanuiye kune. ¹⁹Kai mweekwaye vaidi, idi leseemudumuye sa vakini.; Mira kwaite kune si va idi na kwaite neemusaghure kuli he idi, ni kwa mburi ya idi limusanuiya.²⁰Hulhani kiome hucho nimubaye, "Mzasughawa si mgiru kutaho dilao ku-u.' chikukwa veeninyamarishe ani, venemunyamarisha na kune naho. ²¹Venemubo-iya mburi yajo khabuna kwa mburi ya ilhe gho ake tevem-iliye huye enisughaye. ²²Kai sitelita na kumubaya, teveseebo-iye makusa; mira iji tevelo udhuru he makusa kini.²³Enisanuiya ani emsanuiya Aba naho. ²⁴Chikukwa sibo-iye nyamalo he vo ambajo tehelo muwe eibo-iye, teveseekwaye velo makusa; mira iji vaabo-i makhabuna manu vaa-aho na vaanisanuiya ani na Aba gho. ²⁵Yalo lilijanye nesa ite kiome chitimie ambacho chiandikwe he sheria kini: 'Venisanuiya ani nerihesilo mburi.²⁶Too mfariji alita, huye ninemsugha hakaghu kuli hakwe Aba, yaye ni-u, Swaho wa kweri, huye eliye hakwe Aba, eneniyoya. ²⁷Kune naho mneniyoiya kwaite mwaakwa hawe na ani kuvokia azeto.

Chapter 16

¹Naamubaya mburi yajo nesa msimuru kusanuijwa. ²Venemugu gana ya muaresi; Kweri saa ilitiye huyo kila enemuga-a enefanyanya ite ebo-i nyamalo kulho kwa mburi ya Kiumbi.³Venemubo-iya mburi ya kwaite tevem-iliye Aba neri teveni-iliye ani. ⁴Naamubaya mburi yajo nesa ite too ikunehe wayayo kulijanya, mnemuru kuyahulha na hucho nimubaye mumuru kini. Simubaye kuhusu mburi yajo kuvokia azeto kwaite neecheri ata hawe na kune.⁵Hatacho, waijiji niso he huye enisughaye; mira tehelo hekune enilhaasu, "Uso nale?" ⁶Kwaite niyoye mburi ya hakaghu, huzuni ihuye he swaho kaghu. ⁷Hatacho, nimubay ukweri: ni kikulho nikuhaka; kwaite nikusaa haka, mfariji tekalita hakaghu; mira nnemsugha hakaghu.⁸Ekunelita ka mfariji enelibaya idi kuhusiana na makusa, kuhusiana na haki na hukumu. ⁹Kuhusiana na makusa, kwaite tevenidarishe ani, ¹⁰kuhusiana na haki, kwaite niso hakwe aba, na tevekazeniaho kahali; ¹¹naho kuhusiana na hukumu kwa ite mgiru wa idi yalo aahukumiwa.¹²Nirelo makumure ya kumubaya, mira temkayaile waijiji. ¹³Mira, kaye, Swaho wa kweri, ekunelita, enemukaeti he kweri khabuna; kwaite tekayo kwa kudumu salaghe; mira yoyose eneyakoiya, enejiyo mburi kajo; naho enemubaya kune mburi jinelijanya. ¹⁴Kaye enenitogola ani, kwaite enejidori mburi gho naho enejibirikira hakaghu.¹⁵Vigi vikhabuna elo navyo Aba ni vigho; kwato, naaba ite Swaho enedori mburi gho na enejigera hakagu. ¹⁶Heshighale muda mgitutu, temkaze niaho kahali; na baada ya muda mgitutu mhali, mneniaho.¹⁷He vahina ku-u vekabaiyana, "Ni kiahonicho etubaya, "Muda mgitutu, naho temkaniaho kahali,' naho, muda mgitutu mneniaho,' na kwahucho niso hakwe Aba?" ¹⁸Kwato vekaba, "Ni kigi mina cho eyo, "Heshighale mda mgitutu'? Tetuiliye choeyo."¹⁹Yesu ekaaho ite veedumuye kumlhaasu, na-u ekavabaya, "Mkulhaasu venye kuhusu yayo, niyoye, 'Heshighale muda mgitutu, temkaniaho kahali; na baada ya muda mgitutu mneniaho'? ²⁰Amini, amini, nimubaya, mnezo na kuomboleza, mira idi lineshangilia, mnekwa na huzuni mira huzuni kaghu inekirii kukwa kinyemi. ²¹Mlage enekwa na huzuni too ekukwa elo uchungu kwaite wakati wa kusa waahe; Mira ara-asa m-inyitehulha kahali maumivu kwa mburi ya kinyemi nku-u ite m-inyi a-ahowe he idi.²²Kune naho mlo huzuni waijiji, mira niinemuaho kahali; na swaho kaghu jinelhamuiwa na tehelo enemuru kuchika-a kinyemi kaghu. ²³I-aze kalo temkanilhaasu milhasuire. Amini, Amini, nimubaya, mkuombeja lolose hakwe Aba, enemu-o he ilhe gho; ²⁴Mpaka waijiji temuombeje lolose he ilhe gho; ombejani, kune mnedoria nesa ite kinyemi kaghu chikamirike.²⁵Naayo nakune kwa lugha isi-iliika, mira saa ilitiye ho sikayo he lugha isi-iliika mira badala ku-u ninemubaya perepere kuhusu Aba.²⁶I-aze kalo mnearesi he ilhe gho, naho simubaya ite niaresi hakwe Aba kwa mburi kaghu; ²⁷Kwaite Aba salaghe emudumuye kwaite mwaanidumu ani na kwaite mwaanidarisha ite niliye hakwe Aba. ²⁸Neeliye hakwe Aba naho naalita he idi; kahali, nihaka he idi naho nitaso hakwe Aba".²⁹Vahina ku-u vekam-baya, "Ureaho, waijiji uyo pere pere na tutumia viome. ³⁰Iji twaaile ite ureile mburi khabuna, naho tudumu mhe wowose akulhaasu milhasuire. He mburi ya twaadarisha ite uliye hakwe kiumbi. ³¹Yesu ekavalandula, "Iji mwaadarisha?"³²Wesia, saa inelita, ee na kweri yaahe, ake mnekusoira kila muwe na wava hakini mneniro salaghe. Mira siata salaghe bi kwaite Aba eata na ani. ³³Nimubaya mburi yajo nesa ite za gho mukwa na m'polele. He idi mlo manyamariko, mira kubutuni swaho, naalitaho idi.

Chapter 17

¹yesu eejiyoye mburi yajo; naho ekaka-a maila ku-u kuwesia mbinguni naho ekaba, "Aba, saa yaahe; mtogole m-inyike nesa na m-inyi nau akutogole ari_ ²Sahucho weem-oye kisatu ana ya vikhabuna vilo msa nesa ava-o uzime wa milele huvo vakhabuna uvam-oye.³Yao niu uzime wa milele: ite vakuile ari, kiumbi wa kweri naho wa ka bi, na huye umsughaye, yesu kristo. ⁴Neekutogole i-i he idi, naho nakuifiriti nyamalo youni-oye niibo-i. ⁵Iji, Aba, unitogole ani hawe na ari salaghe he Unyakhare hu nirelo nawo hawe na ari ata idi ya kuumbwa.⁶Neelighubule i-ila ke he vahe unioye i-i he idi. Nee vahe vake; mira weevanioye ani. Navo vaadaraisha viome vike. ⁷Kwato vereile ite kila kigi cho unioye chili hake, ⁸Kwa mburi hujo unioye ani--Naaheja kuvaoiya vo mburi kajo. Vaayadoria naho kweri vekaile ite ani niliye hake, naho vaadarisha ite ari ni-u unisughaye.⁹Niva-aresia vo. Siliaresia idi mira huvo unioye kwaite vo niva hake. ¹⁰Vigi vikhabuna huvyo evigho ni vya hake, naho huvyo ulo navyo ari ni vya hagho; ani nitogolwa he kavyo. ¹¹Ani sihata kahali he idi, mira vo veata he idi, na ani iji nilita hake. Aba Mnyakhare, uvahemije he ilhe ike hulo ani na ari cho tulo na uhawe.¹²Ata neeta navo, neevawesiishe kwa ilhe lo unioye; Neevawesiishe, naho tehelo neri muwe kini elahaye ni hubi m-inyi wa kulaha, nesa ite maandiko yaheiwe. ¹³Waijiji nilita hake; mira niyayo yayo he idi nesa ite kinyemi gho chikamirishwe za hakini salaghe. ¹⁴Naava-o mburi ke; idi laavasanuiya kwaite vo si vaheidi, sahucho ani nisikwaye wa heidi.¹⁵Siva aresia ite uvagu he idi mira uvawesie hehu mkusa. ¹⁶Vo si vaya idi sahucho ani nisikwaye wa idi. ¹⁷Uvake wakfu hake salaghe he kweri; kiome kike ee kweri.¹⁸Weenisughaye he idi. na ani naavasugha he idi. ¹⁹Kwa mburi kini ani nitaku-oti hake nesa ite naho navo vaku-oti hake he huyo kweri.²⁰Sire yabi niva-aresia, mira na huvo veneadarisha kutahoya kiome kike ²¹nesa ite vo na vo vakwa na uwe, sahucho ari Aba, ukwaye za hagho na ani za hake. Niva aresia nesa ite navo vamuru kukwa za kanu nesa idi limuru kudarisha ite ari ni-u unisughaye²²Unyakhare huo unioye ani- naava-o vo, nesa ite vamuru kukwa na uwe, sahucho nne tukwaye na uwe- ²³Ani za kini, na ari za hagho, nesa vamuru kukamirishwa he uwe; nesa idi li-ile ite kweri ari ni-u weenisughaye, na kuvadumu, sahucho ari unidumuye, ani.²⁴Aba, hucho unioye ani- Nidumu ite vo naho vamuru kukwa hawe ani hodi niata nesa vamuru kuaho unyakhare mgho, huo unioye: kwaite ari weenidumuye ani nisina umbwa he misingi ya idi.²⁵Aba ulo haki, idi telikuiliye ari, mira ani niku-iliye ari ite weenisughaye. ²⁶Neelibo-iye ilhe ike li-iliike hakini, naho ninelibo-i li-iliike nesa ite huo udumuisho huo kwakao weenidumuye ani udumu kukwa za hakini, na ani nimuru kukwa za hakini.

Chapter 18

¹Baada yakwe Yesu kuyo mburi yajo, ekahaka na vahina ku-u kusoija he idaru la Kidroni, ambaho heelo bustani, ambaho huye na vahina ku-u vekabuu za ata. ²Iji huye Yuda, eedumuye kumsaliti, na-u ee-iliye mburi kayo, ake Yesu eekukwaa eso ata hodi kagi kakumure eelo na vahina ku-u. ³Ne Yuda, baada ya kukwa aapata ikundi la vaaskari na maofisa kuli he vagiru va muaresi, vekalita vekwaye na taa, tochi na silaha.⁴Ne Yesu nau ekukwa e-iliye kila kigi cheekura bo-iika haku-u, ekakulianyija naho ekavalhaasu, "Ni ji mumdaa?" ⁵Navo vekalandula, "Yesu mnazareth." Yesu ekavabaya, "Ani ni-u" Ne Yuda emsalitiye, eata eumaye hawe nahu askari.⁶Kwato areavabaya, "Ani ni-u" vekakirii kimzungure na kulhu di. ⁷Naho vekalhasu kahali, "Niji mumdaa? navo vekalandula kahali "Yesu Mnazareti."⁸Yesu ekalandula, "Naaheja kumubaya ite Ani ni-u; kwato kai munidaa ani, varoni yavo vahali vaso." ⁹Yayo yeekwaye to nesa hucho kiome chitimie; too areaba; "He huvo unioye, simlakhatiye neri muwe."¹⁰Niho Simoni Petro, eelo na luhamba, ekalufuta naho ekamte i-lama la kuume mnyamalo wakwe mgiru wa muaresi. Na ilhe ku-u mnyamalo huye leekwaye Malko. ¹¹Yesu ekambaya Petro, "Kiriti luhamba luke he ala ke. Ni kiahoni nisichiwahaiye kikombe hucho echinioye Aba?"¹²Iji hu ikundi la askari n jemedari, na vanyamalo va Vayahudi, vekamdara Yesu naho vekam-oro. ¹³Navo Vekamkaeti ini mpaka hakwe Anasi, kwaite uye nee mkora wakwe Kayafa, huye nee mgiru wa muaresi he mko kao. ¹⁴Iji Kayafa nee-u eekwaye evaoye ushauri Vayahudi ite cheekudumuwe mhe muwe aga kwa ajili ya vahe.¹⁵Simoni Petro ekamdosa Yesu, na watoo tovahina vahali. Na huye mhina eiliike he mgiru wa muaresi, Nau ekabuu, hawe ne Yesu he ibehewa la mgiru wa muaresi; ¹⁶mira Petro ekwaye eumaye gana he luhige. Iji hu mhina eeiliike ni mgiru wa muaresi, ekali gana ekaso kuyo na huye mlage mnyamalo eekuwesia luhige na kumbutu Petro za.¹⁷Iji huye mnyalo eekukwa elinda luhige, ekam-baya petro, "He ari ni muwe va vemdosa ya mhe?" Na-u ekaba, "Ani si-u." ¹⁸Na huvo vanyamalo na vagiru veekwaye veumaye hodi too; vekatiye mwalha kwaite, heelo sa-a, naho kwato veekuota mwalha nesa vaaho iru-u. Na-u Petro eata navo, ekuota mwalha ekukwa eumaye.¹⁹Mgiru wa muaresi ekamlhaasu Yesu ana ya vahina ku-u na mahinizo ku-u. ²⁰Yesu ekalandula, "Nalibaya pere idi; Ani neehinije kagi kakumure he masinagogi nahe hekalu hodi are Vayahudi vetutanyika. Na ani siyoye chochose he kukumatu. ²¹Ni kiahoni mweenilhasuye? Valhasuni venikoye he jucho nichiyoye. Yavo vahe vereile mburi hujo nijiyoye.²²Yesu areaheja kuyo to, muwe wa vagiru eekwaye eumaye ekam-ma Yesu na mharegha ku-u naho ekaba, "He, kacho nicho chidumuwe kumlandula mgiru wa muaresi?" ²³Ne Yesu ekalandula, "Kai niyoye mburi yoyose kusa iji ukwa ushahidi kwa ajili ya ukusa, na kai nimlandule kikulho ni kiahoni unima? ²⁴Niho Anasi ekamti-i Yesu hakwe kayafa mgiru wa muaresi ekwaye e-oroiwe.²⁵Iji Simoni Petro ekwaye eumaye ekukukasa iru-u salaghe. Naho huvo vahe vekam-baya. "He, ari naho si muwe wa vahina ku-u?" Ekaalhi ekuba "Ani si-u." ²⁶Muwe wa vanyamalo va mgiru wa muaresi, huye eekwaye m-bahu wa huye mwagiru ambaye petro empa-aye ilama, ekaba, "He si ari nikuahoye na-u twai he bustani?" ²⁷Petro ekalhi kahali, na fia Nkuruve ikazo.²⁸Naho vekamdori yesu kuli he miheregha yakwe Kayafa mpaka he Praitorio. yeekwaye chalhenu naho hecheri. Vo venye tevebuuye he Praitorio nesa vaseenajisika na ku-i-a Pasaka. ²⁹Kwato Pilato ekavasoya ekuvaba. "Ni mburi mina imtara ya mhe?" ³⁰Vekalandula na kumbaya, "Kai yaye mhe teseekwaye mza bo-i makusa , tetweseemgera hake."³¹Pilato ekavabaya, "Mdorini kune salaghe, mzemhukumu kuwesiana na sheria kaghu." Navo Vayahudi vekam-baya, "sheria teitudumuija nne kumga-a mhe wowose." ³²Veeyoye yacho nesa kiome cha kwe Yesu chitimie, kiome ambacho eehejije kuchiyo ana ya aina ya kigato ku-u.³³Iji Pilato ekabuu kahali Praitorio ekamse Yesu; ekam-baya, "He ari u dilao wa Vayahudi?" ³⁴Yesu ekalandula, "Je, ari unilhaasu mburi yayo kwaite udumu kuile kana kwaite vahali vaakusugha nesa unilhaasu ani?" ³⁵Na-u Pilato ekalandula, "Ani si Myahudi, kana sicho?" Itaifa ke na mgiru wa muaresi nivo vekugerie hagho; ari uboiye kiahoni?³⁶Yesu ekalandula; "Udilao gho si wa idi yalo, kai udilao gho weseekwaye na hodi he idi yalo vanyamalo gho veseenimaiya nesa nisiguwe hava Yahudi. Kwa kweri udilao gho teuli i-i" Iji ³⁷Pilato ekam-baya, "He ari iji udilao?" Yesu ekalandula, "Ari nicho uyoye ite ani ni dilao, Kwa buri ya ani neeahoiwe kwa mburi ya ani nilitiye he idi nesa nikwa shahidi wa huyo kweri. Wowose ewahu kweri eisikija sauti gho.³⁸Pilato ekam-baya, "Kweri ni kiahoni?" Na-u areafiriti kuyo yayo ekaso he Vayahudi na kuvabaya "Siahoye he lolose he mhe ya. ³⁹Kune mlo utamaduni uniro nimlhamaye mzaorowe muwe too he Pasaka. He mdumu nimlhamaye dilao wa Vayahudi." ⁴⁰Naho vekama kilondo vekuba, si yaye, tulhamaiye Baraba." Na-u Baraba eekwaye mgwalo.

Chapter 19

¹Iji Pilato ekamdori Yesu naho ekam-ma. ²Huvo maaskari wekasokota milhae na kubo-i itaji. Vekalike ana he m-a wakwe Yesu na kumoroija gomae ja rangi ya zambarau. ³Vekamlitiya na kum-baya, "Ari dilao wa Vayahudi! naho vekam-ma kwa miheregha kini.⁴Naho Pilato ekali gana na kuvabaya vahe, "Wesia namugeriani yaye mhe kaghu nesa m-ile ite ani siahoye hatia yoyose za haku-u." ⁵Kwato Yesu ekali gana; eekwaye eoroye itaji la milhae na gomae ja zambarau. Niho Pilato ekavabaya, "Wesiani mhe yaye i-i!" ⁶Kwato too mgiru wa muaresi na vagiru varemuaho Yesu, vekama kilondo vekuba, "Msurumije, msurumije." Pilato ekavabaya, "Mdorini kune salaghe mzemsurumija, Kwaite ani siaho hatia za haku-u."⁷Vayahudi vekamlandula Pilato, "Nne tulo sheria, na heka sheria imdumu kuga kwaite uye ekuboiye kukwa M-inyi wa Kiumbi." ⁸Pilato areako mburi yajo ekazika ko bughu, ⁹ekabuu Praitorio kahali na kum-baya Yesu, "Ari uliye nale? Naho cho, Yesu telandule.¹⁰Naho Pilato,ekam-baya, "He, ari tuyo na ani? He, ari tuiliye ite ani nilo kisatu cha kukugeya na kisatu cha kukusumirija?" ¹¹Yesu ekalandula, "Tweseekwa na nguvu kunitaho ani kai tuteowe kuli ana. Kwato, mhe eniguye hake elo makusa magiru."¹²Kuwesiana na kulandulwa to, Pilato ekadumu kumlhama akwahuru, mira vayahudi vekama kilondo vekuba, "Kai unemlhamaya huru basi ari si msaho wakwe Kaisari." ¹³Pilato areako viome kavyo, ekamgera Yesu gahana naho ekazokodi he kikire cha hukumu hodi too heilikane sa sakafu, mira Kiebrania, Gabatha.¹⁴I-aze la maandalizi ya Pasaka,ireahe, he madao ya saa sita. Pilato ekavabaya Vayahudi, "Wesiani dilao kaghu yaye i-i!" ¹⁵Vekama kilondo, "Mka-a, mka-a, msurumije!" Pilato ekavabaya, "He, nimsurumije dilao kaghu?" Nahu mgiru wa muaresi ekaba, "Nne tetulo dilao erihu Kaisari." ¹⁶Niho Pilato ekam-oti Yesu hakini nesa asurumijwe.¹⁷Navo vekamdori Yesu, na-u ekali, ekukwa euti-iye msalaba ku-u salaghe mpaka hodi hesewe Ifwara la m-a he Kiebrania hesewe Golgotha. ¹⁸Niho vemsurumije Yesu, hawe na-u vaagiru vanu, muwe bwa yao na mhali bwa yao, ne Yesu hasihasi kini.¹⁹Naho Pilato ekagonda alama naho ekaike ana ya msalaba. Ata heegondiwe: YESU MNAZARETH, DILAO WA VAYAHUDI. ²⁰Vakumure va Vayahudi vekasoma alama kayo ake hodi too esurumijwe Yesu heata sina na mwang'a. Alama kayo yeegondiwe he Kiebrania, he Kirumi na he Kiyunani.²¹Naho vagiru vamuaresi va Kiyahudi vekam-baya Pilato, "Usigonde, 'Dilao wa Vayahudi; mira uye ekaba ani ni dilao wa Vayahudi." ²²Na-uye Pilato ekavalandula, "Chonigondiye naagonda."²³Vareaheja kumsurumija Yesu, vekadori gomae ku-u na kuyakaka he mafumba mahai, kira askari ifumba iwe, watooto na nkanzu, Iji hu nkanzu teeyeekwaye ishoniwe mira mira yeekwaye ite lukwa kuli ana. ²⁴Naho vekayojanya vo kwa vop, "Tusiika-a, nmira tumani kura kuaho inekwa yakwe ji." Ya leelijanye nesa hulo iandiko litimijwe, hulo libaye veekakanye gomae gho, na gomae gho vekaimaya kura.²⁵Askari vebo-iye mburi yajo, Lage ku-u Yesu, wau wakwe lage ku-u, Mariamu mlage wakwe Kleopa ne Mariamu Magdallena-valage havo veekwaye veumaye sina na msalaba wakwe yesu. ²⁶Yesu areamuaho lage ku-u hawe na huye mhina emdumuye veeumaye sina, ekam-baya lage ku-u, "Mlage, wesia, mwaho m-inyike yaye i-i!" ²⁷Naho ekam-baya hu mhina, "Wesia, yaye i-i ni lageke. Kulholhosha waijiji huye mhina ekamdori kugale ang'a ku-u.²⁸Baada yakalo, Yesu ereile ite makhabuna yaaheja kukita nesa kutimija maandiko, ekaba, "Niko kasu." ²⁹Kikolhe cheehuye Siki cheekwaye chikeiwe too, Kwato vekake sifongo ihuye siki ana ya ukombosha wa hisopo, vekamkeya he m-o ku-u. ³⁰Na-u Yesu areaigali kayo, ekaba, "Yaakita." Naho ekakodesha m-a ku-u, ekaioti swaho lku-u.³¹Kwaite yeekwaye ni muda wa maandalio, naho kwaite misa teidumuwe kushighala ana he msalaba wakati wa Sabato (ake sabato yeekwaye -aze la muhimu), Vayahudi vekamuombeja Pilato ite masame kini huvo veesurumijwe ipuwe, naho ite misa kini idimiriwe. ³²Niho maaskari vekalita na kupu masame ya mhe wa bosi na wakanu eesurumijwe hawe ne Yesu. ³³Varemheya Yesu, vekamheya pere aaga, kwato tevezerepu masame ku-u.³⁴Hata cho, muwe va askari ekamtunga yesu he lunabo na iguha, na fia yekali ma-i na sako. ³⁵Naho huye eahoye yalo ekayo, naho kuyo ku-u ni kweri. Huye eiliye ite eechiyoye nicha kweri nesa kune mudarishe.³⁶Mburi yajo jikwaye nesa hucho kiome cheeyoiwe chimueu kutimia, "Tehelo neri mku-u muwe unepuwe." ³⁷Kahali iandiko ihali liba, "Venemuwesia huye vemtungiye"³⁸Mburi ya jireataho Yusufu wakwe Arimathaya, kwa hucho nee mhina wakwe Yesu, mira kwa kukumatu kwa bughu ya Vayahudi, ekamuombeja Pilato ite audori msa wakwe Yesu. Na-u Pilato ekamdumuija. Kwato Yusufu ekalita kuuka-a msa wakwe Yesu. ³⁹Na-u Nicodemo huye ata bosi emdosiye Yesu na-ama na-u ekalita. Uye eegeriye mkwarianyo wa manemane na udi, yeekuhe kuyahi he ratili igana iwe.⁴⁰Kwato vekaudori msa wakwe Yesu vekau-oro he shanda ya kitani naho hawe nahu manukato, sahucho cheekwaye desturi ya vayahudi he kujika. ⁴¹Hodi ambaho yesu eesurumijwe heelo bustani; za hehu bustani heelo ikaburi isha ambalo tehelo mhe ewahiye kujikwa ata. ⁴²Iji, kwaite yeekwaye ni i-aze la maandaiyo ya he Vayahudi, na kwahucho hu ikaburi leata sina, iji vekam-bodija yesu za ku-u.

Chapter 20

¹Mapema i-aze la bosi la wiki, hecheri lo kidughu, Mariamu Magdalena ekalita he ikaburi; ekaliaho hu isaheru laaka-awe he kaburi. ²Kwato ekaugulu fia kuso hakwe Simoni Petro naho hahuye mhina mhali huye Yesu emdumuye, Naho ekavabaya, "Vaamdori Dilao he Kaburi, na nne tetuiliye twai vembodiije."³Naho Petro na huye mhina mhali vekali, kuso he kaburi. ⁴Vakhabuna vekagugulu kwa hawe; huye mhina mhali ekagugulisha kutaho Petro na kuhe he kaburi wa bosi. ⁵Eka-uma naho ekawesia he kaburi, eka-aho huyo shanda ya kitanio ibodiye, mira tezebuu za.⁶Simoni petro nau ekale ekabuuto za hembira kaiyo kilo hu shanda ya kitani iboedi to. ⁷Nahulesa yaaha he mua kuu teyebochi mahu shanda ya kitani mira u yeboedi khakhera khoke⁸Niu hu mhila hali nau etebuu to hehu mbira ekaakho na kuamini. ⁹Kwa ite miaze hu tevenaba kualila magonde itechekundumu yesu akahe vegaye. ¹⁰Niu wahina vekaso angakini¹¹Hatato mariamu ekakhwa eumaye hehu mbira ezo arekhwa esacsha kuzo ekauma ekawewsia hu mbira. ¹²Ekaakho malaika wanu velo inaikuwa vezokhoedi muwe he mua na mhali he masaamu to hodi yesu ebo jiwedi. ¹³Nehonemuba an mage ni akhoni vezo? mau ekavaba ni kwaite va mdoni duao koo maano sielie hodi vemkeye.¹⁴Arefuja kuayoka etekheri na kumnkho yesu ekukhuwa eumaye mira teilie ni ite ni yesu. ¹⁵Yesu ekamube "lage niakhoni uzo? umdaaje?ile ekutoti ite ni mkulaara wa bustani akamba"duao keimiari umdorie nibawa hodi umkeye maani nizemdosi.¹⁶Yesu ekamuba manamu mau ekakherii saghuu na kumuba kwa kiarabu,"roboni yanikuba mwarimu "Yesu ekamuba "usinibabate sina pururika kuso heabakoo ereu abakaghuu. ¹⁷kiumbi koo ni kiumbikaghu. ¹⁸Mariamu magdalena ekazavabaiya wahina namuakho Duao waho amubai vegiya.¹⁹Irekhwa chamagheri azeka aze wabosi wa ijuma mahuhige ekakhwa ekhwaijijwe hodi wahima veaha kwa kuva bughehu vayahudi yesu akalita wasihasi hevo ekavaba amani ikhwa makuni. ²⁰Arefiija kuayoka ekavaaja miheragha na hunabo kuu na huvahima narenuakho dulao vekalhamuwa²¹Niho yesu ekavabawa amani ikhwa na kuni sahu kigi aba enisughaye ani mire toto naani nimusughajkuni. ²²Yesu arefieja kuayo ka ekavakhu khuliya ekavaba dariaani swaho munyakhare. ²³Muhe mmemkaia makusudia makusa akaiwa na muhe mmemuoro na makusa aoriwa²⁴Thomaso muwe wahu khado na vanu esewa didimas tekhwaye na walina waaro ata yesu ekulita. ²⁵Hu vahina hali vekamba twaamuakhoo dilao nau ekavaba kei sikaakho mgojuja misumari hemiharegha na he lumabo sikaamini²⁶Hodi namiaze mnane wahina veaha minda wa me thomasi ereahe hawana wanu madamo ka maluhige ekhwaikijijwe yesu ekauma hasiha si hevo ekaba amani maikhwanakumi. ²⁷Ncho emuba thomaso gera kisatu kechi waho wakho muharekha koo na ubabate lunabo koo usikhwa auamini nidumu nukhwa uamini.²⁸Niu thomasi ekamkherti na kumuba dilao koo na kiumbi koo. ²⁹Yesu ekamuba kwa ite waniakho waamini vabarikiwa huveamini vesiakhoye.³⁰Niu yesu ekaboi vehirimo vekumure he vahima vegi vyasaila kuboiwa wa kugondwa he kitabu ya. ³¹Miva ya vigondiwa kalo ite muamini ite yesu miu kiristo ungewa kiumbi waho mukuameamini mukhwa wa uzima he ilhe kuu

Chapter 21

¹Baada ya mburi kajo Yesu ekakuaija kahali he vahina he Bahari ya Tiberia; yavyo nicho ekuaije salaghe: ²Simoni Petro eata hawe ne Thomaso aseiwe Didimas, Nathanaeli waare Kana ya Galilaya, va-inyi vakwe Zebedayona vahina vahali vanu vakwe Yesu. ³Simoni Petro ekam-baya, "Ani niso kuloa Samaki." Navo vekambaya, "Nne , nahotuneso na ari." Vekaso vekabuu he mashua, mira kiama kacho vakhabuna teveahoye neri kigi.⁴Naho Chalhenu harealhe, Yesu ekau-ma he ufukwe navo vahina teveiliye ite nee Yesu. ⁵Naho Yesu ekavaba, "Vaburatu, mlo chochose cha ku-a?" Na-u vekamkheriti "Tetulo" ⁶Ekavabaya, "JIdimirini, lwavu bwa wa kuume wa mashua, nakune mneaho kiasi," Kwato vekadimiri lwavu navo tevemuruye kujihuru kahali kwa ukumure wa Samaki.⁷Hu mhina Yesu emdumuishe ekam-baya Petro, "NI Dilao." Ne Simoni Petro areako ite ni Dilao, ekakuoro gomae ku-u (Kwite tehelo eeoroye kikulho), Naho ekakubibi he bahari. ⁸Hu vahina vakhali vekalita he mashua ( Ake teveata uda na are Pwani, yekwaye sa mita igana iwe kuli he ufukwe), navo veekuhuru hujo nyavu jeekwaye jihuye samaki. ⁹Vareahe he ufukwe, veka-aho mwalha wa mkale too na ana ku-u heelo na samaki hawe na mkate.¹⁰Yesu ekavabaya, "Gerani ka samaki jo mvulule waijiji." ¹¹Iji simoni Petro ekakutu na kuuhuru hu lwavu weehuye samaki giru, kiasi cha samaki 153; neekumure, hu lwavu teluka-aike.¹²Yesu ekavabaya, "Litani muaho kilha m-o." Tehelo neri muwe wa vahina egheshije kumlhaasu, "Ari niji?" Vekaile ite nee Dilao. ¹³Yesu ekalita, ekadori hu mkate, naho ekava-o, ekabo-i too to naho hehu samaki. ¹⁴Yayo yeekwaye kagi ka-kakai he Yesu kukuaija he vahina ku-u area fufuka kuli ha vegaye.¹⁵Vareakwa valha m-o, Yesu ekam-baya Simoni Petro, "Simoni m-inyi wakwe Yohana he, unidumuye ani kutaho yavo?" Petro ekalandula, "Ee, Dilao; "Ari ureile ite ani nikudumuye." Yesu ekambaya, "Zeu kulele gho." ¹⁶Ekam-baya kagi kakanu, "simoni m-inyi wakwe yona, he, unidumuye?" Petro ekam-baya, "Ee, Dilao; ari ureile ite nikudumuye. "Yesu ekam-baya, "Zeu ma-alu gho."¹⁷Ekam-baya wa kagi kakai, "Simoni, m-inyi wake Yohana, He unidumuye?" Na-u petro ekahuzunika kwahucho elhasuiwe kagi kakai, "He ari unidumuye?" Na-u ekam-baya, "Dilao, urile vikhabuna; ureile ite nikudumuye." yesu ekam-ba, Zeu ma-alu gho. ¹⁸Amini, amini nikubaya, weekwaye muaburatu weemanyere kuoro gomae salaghe naho kuso hohose ho udumuye; mira ukuneakwa mzee, uneku-uruti mheregha ke, naho mhali enekuoija gomae na kukuti-i housidumu kuso."¹⁹Yesu eeyoye to nesa lkuaija ite ni aina mina ya kigato hucho Petro eseemtogola Kiumbi. Areafiriti kuyo kayo, ekam-baya Petro, "Nidose."²⁰Petro ekakirii na kumwaho huye mhina hu Yesu emdumuishe ekavadosa- Yaye neehu ekuegamire he kia chakwe Yesu too he kua viaghu vya chamagheri naho ekamlhaasu, "Dilao, ni ji enekusaliti?" ²¹Petro ekamwaho naho ekamlhaasu Yesu , "Dilao, Yaye mhe enebo-i kiahoni?"²²Yesu ekalandula, "KAi nidumu aheme mpaka nikunelita, kalo limutara kiahoni? Nidose." ²³Kwato mburi ya ikayowe he hu vabahu, ite mhina kaye tekaga. Mira Yesu tem-baye Petro ite, mhina kaye tega, "Kai nidumu uye aheme mpaka nikunelita chimutara kiahoni?"²⁴Yaye ni-u mhina eyoya huvyoeahoye mburi yajo, na ni-u eandike mburi yajo, naho tureile ite ushuhuda ku-u ni kweri. ²⁵Helo mburi hali kumure jo Yesu ebo-iye. Kai kira kiwe chesee gondwa, nifanyanya ite idi teseleetosha kuvike vitabu huvyo vyeseeandikwa.

Acts

Chapter 1

¹Kitabu cha Azeto neechigondiye, Theofilo, nikuyo makhabuna yesu elholhoshe kubo-i na kuhinija, ²mpaka i-aze ambalo edoriwe ana. Yayo yeekwaye baada ya kugu amri kutahoya Swaho Mnyakhare he vazasughawa vo eevasaghure. ³Areafiriti manyamarisho ku-u. Uye eka-ahoikira hakini ekukwa mzime naho na viahoike vikumure vikumuaho. He ma-aze mirongo mihai ekakuaija hakini, naho ekayo kutara udilao wa Kiumbi.⁴Areakwa ehe hawe navo, ekavaba vasihaka Yerusalemu, mira vala-a kwa mburi ya kilagha chakwe Aba, hucho, eyoye, "Mweekoye kuli hagho ⁵ite yohana ebatije pere he ma-i, mira mnebatijwa he Swaho Mnyakhare he ma-aze yayo maghere."⁶Naho vareakwa vaahe hawe vekamlhaasu, "Dilao, ivi yao ni-u muda unevakhitiya Israel udilao?" ⁷Uye ekavaba, "Si kikulho hakaghu kuile wakati kana majira huyo Aba edumuye he mamlaka ku-u salaghe." ⁸Mira mnedoriya nguvu, too Swaho Mnyakhare ekunelita ana kaghu, naho kune mnekwa mashahidi vagho hakhabuna he Yerusalemu nahe uyahudi khabuna naho Samaria mpaka mwisho wa idi."⁹Dilao Yesu arefiriti kuyo yayo, vekukwa vewesie ana, Huye edoriwe Ana, na ijunde likamghubika vasimwaho na ma-ila kini. ¹⁰Too veekura wesia ana mbinguni ekuso, fia, vahe vanu veka-uma hasihasi kini veoroye gomae jiakhu. ¹¹Vekaba , "Kune vahe va Galilaya, Ni kiahoni mu-umaye i-i mwesia mbinguni?" Yaye Yesu cho apaa ana mbinguni enekirii sahucho hucho mumuahoye ekuso mbinguni.¹²Niho vekakirii Yerusalemu kuli he lungori lwa Mizeituni, ake uata sina na Yerusakemu, Sa kudaha i-aze la Sabato. ¹³Vareahe he ghorofa are ho veekudi. Navo nee Petro, Yohana, Yakobo, Andrea, Filipo, Thomaso, Batholomayo, Mathayo, Yakobo M-inyi wakwe Alfayo, Simoni Zelote ne Yuda M-inyi wakwe Yakobo. ¹⁴Vakabuna vekakukwarianya sa mhe muwe, He juhudi veekuendelea he kuaresi. Hawe na kavo heelo valage, Mariamu Lage ku-u Yesu, na vakaka ku-u.¹⁵He ma-aze kayo Petro eka-uma hasihasi ya vabahu, sa vahe 120, ekaba, ¹⁶Vabahu, cheekwaye chidumuwe ite maandiko yatimijwe, Ake azeto Swaho Mnyakhare eeyoye he m-o wakwe Daudikuwesiana ne Yuda, huye evaerekeje huvo vemdaraye Yesu.¹⁷Kwaite uye nee muwe kanu naho eedoriye ifungu ku-u la faida heya huduma." ¹⁸(Iji mhe yaye eeweye hodi na hucho echidoriye kwa ukusa ku-u na ata ekalhu ekukaetija m-a, msa ukapu-u naho maso ku-u kabuna ikaghubuka ikasuika. ¹⁹Vakabuna veehemiye Yerusalemu vekakoiya kuhusu yalo, kwato hodi ata vekahase he lugha kini "Akeldama" kalo ni "Mbuva ya sakho.")²⁰"He kitabu chakwe Zaburi hegondiwe, "La-a hodi ku-u hakwa ihame naho isidumuijwe neri muwe kuhema too;' naho, 'Mroni mhe mhali adori ntafasi ku-u ya ugiru.'²¹Kalo ni muhimu, kwato, muwe he vaagiru huvo veata hawe na nne too Dilao Yesu ekuhali naho kubuu hasi kanu, ²²kulholhosha he ubatijo wakwe Yohana mpaka i-aze hulo areadoriwe ana, chidumuwe akwa shahidi he ufufuo hawe na nne. ²³"Vekake mbele vaagiru vanu, Yusufu esewe Barnaba, huye naho eeseiwe Yusto ne Mathia.²⁴VO veka-aresi vekuba, "Ari, Dilao, uiliye swaho ya vahe vakhabuna, kwato tukeiye wazi ni mhama heya vanu huye umsaghure ²⁵kudori ntafasi he huduma na uzasughawa, Ake Yuda eeboiye makusa naho ekaso hodi ku-u." ²⁶Vekama kura kwa ajili kini, naho kura ikamlhuiya Mathia huye ekatarwa hawe nahuvo vazasughawa ikado na muwe.

Chapter 2

¹Ireahe i-aze la Pentecoste, vakhabuna, veata hawe hodi hawe. ²Fia hekalijanya mngurumo kuli mbinguni sa sa-a nkai. Ukaihuti minda khabuna ata ho veezokodiye. ³Ata jikavalianyija sase, sa sase ja mwalha jikaka-anyike, jikakwa ana kini kila muwe kini. ⁴Vo vakhabuna vekahutiwe Swaho Mnyakhare naho vekavoka kuyo he kiome kihali, sa hucho Swaho cho evaghenjije kuyo.⁵Iji heelo vayahudi veekudi yerusalemu, vemkoya Kiumbi, kuli kila itaifa di ya majunde. ⁶Ngurumo yajo jirerakoika, ikundi la vahe likalita hawe veelo futofuto kwaite kira mhe eevakoye vekuyo kwa luhha ku-u salaghe. ⁷Vekata-a na vekamakijwa, vo vekaba, "Kweri, yavo vakabuna veyo si Vagalilaya?⁸Ni ahoni nne tuvakoiya, kira muwe he lugha tusaiwe najo? ⁹Vaparthia na vamedi na Valeamu, na vo vehemia Mesopotamia, Uyahudi, na Kapadokia, na he Ponto na Asia, ¹⁰he Frigia, Pamfilia, he Misri, na hodi ha Libya naho Kirene, na vagalho kuli Rumi, ¹¹Vayahudi na vaongofu, Vakrete na Vaarabu, turavako vekuyo he lugha kanu kuhusu nyamalo ja umuruisho wakwe Kiumbi."¹²Vakabuna veekwaye vedariwe ni lundolo na kutatanishwa; vekayojanya vo kwa vo, "Yalo lilo maana mina?" ¹³Mira vahali vekabera vekuba, "Yavo vaakutiwe kwa mala ku-a.¹⁴Mira Petro ekauma hawe na hu ikado na muwe, ekabirikira lugwalhu, ekavabaya, "Vahe va Yudea na vakhabuna mhemiya i-i yerusalemu, yalo li-iliike hakaghu, Likijani kwa umakimni viome vigho. ¹⁵Vahe yavo teve-engeliye sacho mufanyanya, kwaite saa ya ni chalhenu saa kai.¹⁶mira yalo leekwaye leeyoiwe kutahoya he mlotezi yoeli: ¹⁷Ineakwa he ma-aze ya mwisho; Kiumbi ebaye, ninesu Swaho gho ha vahe vakabuna. Va-inyi kaghu nava-aleta kaghu veneagu ulotezi, Vaburatu kaghu veneaho maono, naho vazee kaghu veneoshwa ndoto.¹⁸Watoo to ana ya vanyamalo vagho na vanyamalo vagho va kilage he ma-aze kayo, nineasu Swaho gho, navo venealoteza. ¹⁹Nineaija vimako ana he majumbi naho ishara di ya idi, sako, mwalha, naho mafunko ya moshi.²⁰Na i-aze linebadirishwa kukwa kidughu naho mlhihe ukwa sako, I-i isinahe i-aze igiru naho la kimako cha Dilao. ²¹Inekwa ite kila muwe huye eliseya ilhe la Dilao eneokoka.²²vahe va israeli, koiyani viome yavyo,: Yesu wa Nazareti, mhe egeriwe ni Kiumbi hakaghu he mibo-ire ya umuruisho na vimako, naho ishara ambajo Kiumbi kutahoya uye hasihasi kaghu, sa kune salaghe m-iliye- ²³Kwa mburi ya mpango uarirwe kulholhosha azeto, na maarifa yakwe Kiumbi,ekaguwe,naho kune, he miheregha ya vahe vakamirifu, mkamsurumija naho kumga-a, ²⁴huye Kiumbi ekamka-a techimuruike haku-u kudarijwa ni kao.²⁵Kwacho Daudi eyo kumtara uye, 'Neemwahoye Dilao azeto kara ya vubasa gho, huye eata mheregha gho wa kuume kwato iji sikashweghijwe. ²⁶Kwato swaho gho yeelo kinyemi na lu-anda gho weelhamuijwe. Naho msa gho unehema he ujasiri.²⁷24Tukairo swaho gho iso kujimu, neri tukadumuije Mnyakhare ke kuaho kuboye. ²⁸Ari waa-aija hagho kwalhi ya uzime; nenibo-i nihu kinyemi kara he vubasa vuke.²⁹Vabahu nimuru kuyo hakaghu he ujasiri kuhusu aba kanu Daudi: Uye egaye naho ekajikwa, naho ikaburi ku-u liata hawe na nne mpaka wa-i. ³⁰Kwato, nee mlotezi naho ee-iliye ite Kiumbi ite eapiye he kiapojo ku-u, ite eneke muwe he uzao ku-u he kikire cha enzi. ³¹Eeliahoye yalo mapema, naho ekaba kuhusu ufufuo wakwe Kristo, 'Neri eekwaye teroiwe kujimu, neri msa ku-u teuboye.'³²yaye yesu- Kiumbi emfufue, huye nne vakabuna tuahoye. ³³Kwato, ekukwa eka-aiwe he mheregha wa kuume wakwe Kiumbi, naho ekukwa edoriye vilagha vya Swaho mnyakhare kuli hakwe Aba, uye ekeye ya kilagha, huye kune mreaho na kukoia.³⁴Ake Daudi tezepaa kuso mbinguni, mira eba, 'DILAO eebaye hakwe Dilao gho, ³⁵"Zokoni mheregha gho wa kuume, mpaka nikunevabo-i vankuru ke kikire cha he masame ke. ³⁶Kwato minda khabuna ya Israeli na i-ile kwa kweri ite kiumbi aabo-i uye ite Dilao ne Kristo, Yaye yesu huye mumsurumije.³⁷Iji vareako to, vekalhahawe he swaho kini, vekam-baya Petro na vazasughawa vahali, "Vabahu tusamo?" ³⁸Ne Petro ekavabaya, "Votekani naho mbatijwe, kila muwe hakaghu, he ilhe la kwe Yesu Kristo he mburi ya kuvoteshwa makusa kaghu, naho mnedoriya zawadi yakwe Swaho mnyaghare. ³⁹Kwaite hakaghu ni kilagha naho ha va-inyi kaghu na hahehu vakabuna veata uda, nvahe vakumure sahuchoDilao kiumbi kanucho enemuse.⁴⁰Viome vikumure eviahoye na kuvasemba; ekaba. "Kuokoeni mhali he kizazi yacho kikusa." ⁴¹Niho vekavidoria viome ku-u naho vekabatijwa, ata vekaongejika he i-aze kalo sa swaho elfu kai. ⁴²vekaendelea he mahinijo ya vazasughawa nahe ushirikiano, he kuupa-a mkate na he kuaresi.⁴³Hofu ikalita ana ya kila swaho, na vimako vikumure na ishara jikabo-ika kutahoiya vazasughawa. ⁴⁴Vakabuna vedarishe veekwaye hawe naho nakukwa na vigi kini kwa hawe, ⁴⁵naho vekadi vigi na milki kini naho vekaka-anya he vakabuna kuwesiana na choedumuye kila muwe.⁴⁶Kwato i-aze baada ya i-aze vekaendelea vekukwa na ilengo iwe he muaresi, na vekapa-a mkate he ang'a, naho vekashiriki viaghu kwa kinyemi na unyenyekevu wa swaho; ⁴⁷vekamtogola kiumbi na vekukwa vedumuiwe ni vahe kabuna. Dilao ekavasusu i-aze he i-aze huvo veekuokolewa.

Chapter 3

¹Iji Petro ne Yohana veekwaye veso he muaresi wakati wa kuaresi, saa kenda. ²Mhe muwe, kiwete kulholhosha kuahowe, eekwaye ekuti-iwe kira i-aze naho ekwaye ekubodijwa he luhige lwa muaresi uzewe mkulho, nesa amuru kuombeja sadakakuli he vahe veekuso he muaresi. ³Areavaaho petro ne yohana vaahe sina kubuu he muaresi, ekaombeja sadaka.⁴Petro, ekumuwesiisha ma-ila, hawe ne Yohana, ekaba, "Tuwesie nne." ⁵Kiwete ekavawesia, ekufanyanya kudoria kingi fulani kuli hakini. ⁶Mira Petro ekaba, "Magwala na zahabu ani silo, mira hucho nilo nacho ninechigu hake. He ilhe lakwe Yesu Kristo wa are Nazareti, daha."⁷Petro ekamdori he mheregha ku-u wa kuume, naho ekamka-a ana: Kagi kawe masame ku-u na vifundo vya mafwara ku-u vika-aho nguvu. ⁸Ekutorika ana, mhe kiwete ekauma naho ekalholhosha kudaha; ekabuu he muaresi hawe ne Petro ne Yohana, ekudaha, ekutorika, na kumtogola Kiumbi.⁹Vahe vakabuna vekamwaho ekudaha na ekumtogola Kiumbi. ¹⁰Vekaile ite nee hu mhe huye eekwaye ekuzokodi ekuombeja sadaka he luhige mkulho wa muaresi; vekahuwe ni lundolo na lumako kwa mburi yahu chilijanye haku-u.¹¹Hucho eekwaye evadaraishe Petro ne Yohana, vahe vakabuna kwa hawe vekauguluya he lukumbi lusewe Sulemani, vekumakisha. ¹²Petro arealiaho yalo, uye ekavalandula vahe, "Kune vahe va Israeli, Ni kiahoni m-maka? Ni kiahoni muyawesiija ma-ila kaghu hakanu, sakuba ite tuboiye yaye adaha he nguvu kanu salaghe kana kukoiya kanu?"¹³Kiumbi wakwe Ibrahimu, ne Isaka ne wakwe Yakobo, Kiumbi wakwe Aba vakanu, amtogolisha mzasughawa ku-u Yesu. Yaye ni-u huye kune mwem-otiye na kumlhi mbele ja vubasa vwakwe pilato, mira uye edumuye kumlhamaya huru. ¹⁴Mkamlhi Mnyakhare na elo haki, na badala ku-u mkamdumu mzaga-a a alhamawe huru.¹⁵Kune mweemga-aye Dilao wahe uzime,huye Kiumbi etemfufua kuli havegaye- Nne ni mashahidi wa yalo. ¹⁶Iji, kwa mdaraisho he ilhe ku-u, mhe ya huye mumuaho naho mreile, eboiiwe kukwa na nguvu. Imani huyo itahoiya hakwe Yesu yaam-o afya yayyo kamirifu, mbele kaghu kune vakhabuna.¹⁷Kwato, Vabahu, nire-ile ite mwebo-iye he urundu, nirecho naho verebo-i viongozi kaghu. ¹⁸Mira mburi ambajo Kiumbi emubaye herecheri kutahoya Lugwalhu lwa valotezi vakhabuna, ite yaye Kristo enenyamarika, kwato yaahe.¹⁹Kwato, votekani naho mkirii, nesa ite makusa kaghu yamuru kuka-awe pere, Nesa ite jilita nyakati ja kulhamuiwa kuwesiana na kukwa na kuata kwakwe Dilao; ²⁰naho ite amuru kumsugha Kristo huye esaghurwe he mburi kaghu, Yesu.²¹Huye niu ambaye chidumuwe mbingu jimdoriye mpaka too he kukiritiwe he vigi vikhabuna, huvyo Kiumbieeyoye azeto ja kae he lugwalu lwa valotezi vanyakhare. ²²Ni kweri Musa eeyoye. 'Dilao Kiumbi eneka-a mlotezi sa ani kuli he vabahu kaghu. ²³Inelijanya ite kira mhe huye esiko heka mlotezi eneangamijwa pere ahali hasi ya vahe.²⁴Ee, na valotezi vakabuna kulholhosha Samweli na huvo vedosiye baada ya uye, Veeyoye naho vekabirikira ma-aze yayo. ²⁵Kune mu va-inyi va valoteza naho va kilagha hucho Kiumbi eechibo-iye hawe na Vakaka, sahucho eyoye Abrahamu, 'He mbeeyuke familia kabuna ja idi jinekeiwa miheregha.' ²⁶Areafiriti Kiumbi kumgera mzasughawa ku-u, ekamsugha hakaghu ini, nesa avabariki kune kwa kukirii kuli he ukusa kaghu."

Chapter 4

¹Too Petro ne Yohana vareakwa vecheri yo na vahe, vagiru va muaresi na valinzi va muaresi na Masadukayo vekavasoya. ²Veekwaye vesanuiwe sha kwaite Petro ne Yohana veekukwa vevahinija vahe kuhusu Yesu naho vebirikira ana ya kufufuka ku-u kuli ha vegaye. ³Vekavadara naho vekavake he gereza mpaka chalhenu chidosiye, kwaite cheekwaye chamagheri. ⁴Mira Vahe vakumure veekwaye vaako mburi vekadarisha; naho kutara vaagiru veedarishe veebaye sa ite elfu koi.⁵Naho ireahe chalhenu i-aze lidosiye, ite vagiru kini, vazee na vaandishi, he hawe vekatunyika Yerusalemu. ⁶Anasi mgiru wa kuaresi ereata, ne Kayafa, ne Yohana, ne Iskanda, naho vakabuna veekwaye vabahu va muaresi mgiru. ⁷Vareakwa vevakeye petro ne Yohana hasihasi kini, vekavalhaasu, "He umuruisho mina, kana he ilhe mina muboiye yalo?"⁸Naho, Petro, ekukwa ehuye Swaho Mnyakhare, ekavabaya, "Kune vagiru va vahe, na vazee, ⁹Kai nne i-aze la wai tutalhasuwe he mburi ya kulho liboi-iwe he mhe ya mrukao- He namna mina mhe yaye ebo-iwe kukwa mzime? ¹⁰Iji chi-iliike kacho hakaghu na he vahe vakabuna he Israeli, ite he Ilhe lakwe Yesu Kristo wa Nazareti, huye mumsurumije, huye Kiumbi ekamfufua kuli ha vegaye, ni he kwalhi ku-u ite mhe yaye euma i-i mbele kaghu ekukwa elo afya.¹¹yesu Kristo ni isaheru hulo kune mzakwa mweliberiye, mira hulo laaboiwe kukwa isaheru igiru la kakera. ¹²Tehelo vokovu he mhe mhali wowose. Kwaite tehelo ilhe ihali di he mbingu veoiwe vahe, hehulo tumuru kuokolewa."¹³Iji vareaho ujasiri wakwe Petro ne Yohana, naho vekaile ite veekwaye ni vahe bi vesilo elimu, vekamaka, vekaile ite Petro ne Yohana vaakwaa hawe ne Yesu. ¹⁴Kwaite vetemuaho huye mhe eutiiwe eumaye hawe navo, teveelo na kigi cha kkuyo heyalo.¹⁵Mira vareakwa vaavaba vazasughawa vahaka mbele ya Mkutano wai baraza, vekayo vo kwa vo. ¹⁶Vekaba, tunevasamo vahe ya? Ni kweri ite muujiza wa kimako waabo-ika kutahoya vo ureiliikana na kira muwe ehema Yerusalemu; tetukamuru kulilhi yalo. ¹⁷Mira, nesa ite mburi yayo isisoishe he vahe vahali, iji tuvakanye vasiyo kahali he mhe wowose he ilhe yalo. ¹⁸Vekavase Petro ne Yohana za na kuvakanya neri vasiyoo-yo neri kuhinija he ilhe lakwe Yesu.¹⁹Mira Petro ne Yohana vekalandula na kuvabaya, "Kai ni kikulho he ma-ila ya Kiumbi kumukoiya kune kutaho Kiumbi, hukumuni salaghe. ²⁰Kwaite nne tetumuru kuro kujiyo mburi hujo tujiahoye na kujiko."²¹Vareaheja kuvakanyisha Petro ne Yohana, vekavaro vaso. Tevezemuru kuaho mburi yoyose ya kuvama matemo, Kwaite vahe vakabujna veekukwa vemtogola Kiumbi he hucho cheebo-iike. ²²Mhe eekwaye edoriye muujiza wa ku-utiwe ekwaye na umri utaho miko mirongo mihai.²³Vareafiriti kuvalhamaya huru, Petro ne Yohana vekalita he vahe kini naho vekavabaya vikhabuna hucho vagiru vamuaresi na vazee hucho veevabaye. ²⁴Vareako, vekama kilondo he sauti kini kwaa hawe he Kiumbi vekuba, "Dilao, ari u-umbiye mbingu na idi na bahari na kila kigi za ku-u, ²⁵ari huye,he Swaho Mnyakhare, he lugwalhu lwa aba kanu Daudi, mzasughawa ke, weebaye, "Ni kiahoni vahe va mataifa vaabo-i vywasi, na vahe vaafanyanya mburi jisiye?²⁶Madilao va idi vaakupanga hawe, na vatawala vaatutanyika he hawe kukwe ne Dilao na na masihi ku-u.²⁷Ni kweri, vakhabuna Herode ne Pontio Pilato, hawe na vahe va mataifa na vahe va Israeli, veetutanyike kwa hawe he mwang'a yao dhidi ya mzasughawa ke mnyakhare Yesu, huye wem-oye malhooma. ²⁸Veetutanyike kwa hawe kubo-i makhabuna huyo mheregha ke na vyoudumu vyeeyabaye kulholhosha azeto yesinaba kulijanya.²⁹Iji, Dilao, yawesie matisho kini, naho uzevaghenja vazasughawa ke veeyoye kiome kechi he ujasiri mkhabuna. Nesa ³⁰ite ukuneku-urutimheregha kechi ku-uti kutahoiya ilhe la mzasughawa kechi mnyaghare Yesu." ³¹Varefiriti kuaresi, hodi ambaho veetutanyike kwa hawe likakushwa, naho vakhabuna vekahutiwe ni Swaho Mnyakhare, naho vekayo kiome cha Kiumbi he ujasiri.³²Idadi kumure hehuvo vedarishe veekwaye na swaho we naho roho we: naho tehelo neri muwe kini ebaye ite chochose ekiku-u salaghe, mira iji veekwaye na vigi vikabuna shirika. ³³He nguvu giru vazasughawa veekukwa vebirikira ushuhuda kini kuhusu ufufuo wakwe Dilao Yesu, naho neema giru yeekwaye ana kini vakhabuna.³⁴Teheseekwa na mhe wowose he vo epungukiwe cho edumu, kwaite vahe vakhabuna veelo na hati ja viwanja kana minda, vekavidi na kugera magwala ya vigi vyo vediye ³⁵naho vekavike di he masame ya vazasughawa. Naho vekakaiwa he kira muumini, kuwesiana na kila muwe cho edumuye.³⁶Yusufu, mlawi, mhe kuli Kipro, eoiwe ilhe lakwe Barnabasi na vazasughawa (kacho chikatapitwa, ni m-inyi wa m'polele). ³⁷Ekukwa na mbuva, ekaidi naho ekagera magwala, ekayake di he masame ya vazasughawa.

Chapter 5

¹Kwacho, mhe muwe eseiwe Anania, ne Safira mlage ku-u, vekadi hodi ya mari, ²naho ekamatu magwala mahali huyo ediye (mlage ku-u nau ekakwa eli-iliye yalo), naho ekagera magwala yeshighale na kuyake he masame ya vazasughawa.³Mira Petro ekaba, "Anania, ni kiahoni Shetaniaihuti swaho ke kuyo mongo he Swaho Mnyakhare na kumatu hodi ya mari ya mbuva? ⁴Too teyenaba kudiwe, teyeekwaye mari kechi? Naho urealidi, teyeekwaye di ya kudumu kechi? Cheekwaye mo ufanyanye mburi yayo he swaho kechi? Tumtaye mhe, mira waamta Kiumbi." ⁵He kuko viome yavyo, Anania ekalhu ata di naho ekapa-a swaho. Naho futo giru ikavabuu vakahabuna vekoiye yalo. ⁶Vaburatu vekalita mbele kumbutu he shanda, na vekamti-i gana kuza mjika.⁷Yareataho masaa makai to, mlage ku-u ekabuu minda, teiliye ni kiahoni cheekwaye chilijanye. ⁸Petro ekam-baya, "Nibaye, kai mudiye mbuva he samani kayo." Ekaba, "Ee, he samani kayo."⁹Naho Petro ekambaya, "Chikwa kimomo ite mwaapatana he hawe kumghesha Swaho wakwe Dilao? Wesia, masame ya huvo vemjikiye mwagiru kechi yeata he luhige, naho venekuti-i gana." ¹⁰Fia ekalhu he masame yakwe Petro, ekapa-a swaho, na hu vaburatu vekalita minda vekamheya aaheja kuga. Vekamti-i gana, naho vekamjika sina na mwagiru ku-u. ¹¹Futo giru ikalita ana ya ikanisa izime, na ana ya vakabuna vekoiye mburi yajo.¹²Ishara kumure na vimako vyeekwaye vilijanya he vahe kutahoya miheregha ya vazasughawa. Veekwaye hawe he lukumbi lwakwe Sulemani. ¹³Mira, tehelo mhe mhali tofauti eekwaye na ujasiri wa kudosana navo, hatacho, vekaowe heshima ya ana ni vahe.¹⁴Naho iji, vazadaraisha vekakwa veongejika he Dilao, idadi kumure ya vaagiru na valage, ¹⁵chikahe ite vevati-i varukao he miang'a, na kuvabodija he sazi nahi he vikire, nesa ite Petro ekukwa etaho, kijui ku-u chimuru kudimi ana kini. ¹⁶Ata naho, idadi kumure ya vahe vekalita kuli miang'a ijunguluke Yerusalemu, vekuvagera varukao na vakabuna vepagawe ni swaho kusa, naho vakabuna veka-utiwe.¹⁷Mira muaresi mgiru, ekaka, naho vakabuna veekwaye na-u (nee va mazehebu ya masadukayo); naho vekahuwe ni wizu ¹⁸vekaku-uruti miheregha kini kuvadara vazasughawa naho vekavake za he igereza la hawe.¹⁹Naho he madao ya na-ama malaika wakwe Dilao ekalha maluhige ya igereza na kuvakaeti gana na kuvaba, ²⁰"Soni, mzeuma he muaresi na kuvabaya vahe viome va uzime yao." ²¹Vareako yalo, vekabuu he muaresi too he kushangalala na kuhinija. Mira, muaresi mgiru ekalita naho vakabuna veelo na-u, naho vekase ibaraza ikabuna he hawe, na vazee vakabuna na vahe va Israeli, na vekavasugha he igereza nesa vazevagera vazasughawe.²²Mira vanyamalo vesoye, tevezevaheya he igereza, vekakirii kugu taarifa, ²³"Tuliheye igereza lilhatiiwe kikulho bi, na valinzi ve-umaye he kidighinto, mira tureakwa tulha, tetuahoye mhe minda.²⁴Iji too jemedari wa muaresi na vagiru va muaresi vareako viome yavyo, vekabuuwe ni futo giru kwa mburi kini vekufanyanya ikwaye kimomo mburi yayo. ²⁵Naho muwe ekalita na kuvabaya, "Vahe muvakeye he gereza veumaye he muaresi naho vehinija vahe."²⁶Kwato jemedari ekaso hawe na vanyamalo, naho vekavagera, mira neri tevebo-iye vwasi, kwaite veekuvako bughu vahe veseemuru kuvama masaheru. ²⁷Varefiriti kuvagera, vekavake mbele ya ibaraza. muaresi mgiru ekavalhaasu ²⁸ekuba, "Tweemubaye msihinije he ilhe yalo, naho mcheri ihuti Yerusalemu he ihinisho kaghu, naho mudumu kugera sako ya mhe yaye ana kanu."²⁹Mira Petro na vazasughawa vekalandula, "Chidumuwe tumkoye ³⁰Kiumbi kutaho vahe. Kiumbi wa va-aba kanu emfufue Yesu, mweemga-aye kwa kumrengesha ana he mhatu. ³¹Kiumbi ekamtogola he mheregha ku-u wa kuume, na kum-bo-i kukwa Mgiru na mwokoji, kugu toba he Israeli, na mvoteko wa makusa. ³²Nne ni mashahidi va mburi yajo, ne Swaho Mnyakhare, huye Kiumbi emgue he huvo vemkoya."³³Vajumbe va ibaraza vareako yacho, vekadarawe ni malhaha vekadumu kuvaga-a vazasuhhawe. ³⁴Mira Pharisayo eseiwe Gamalieli, mhinizi wa sheria, eheshimiwe ni vahe vakhabuna, ekauma na kuvaba vazasughawe vaguwe gana he muda mgitutu.³⁵Naho ekavabaya, "Vaagiru va Israeli, mukwa makini sha na hucho mudumu kuvabo-iya vahe yavo. ³⁶Kwaite, azeto hetahoye, Theuda eekaye na ekakukomba ite ni mhe mgiru, na idadi ya vahe, vehe magana mahai vekamdosa. Ekaga-awe, na vakhabuna veekumkoiya vekakaanyika na ho vekalha. ³⁷Hee ya mhe ya, Yuda mgalilaya, eekaye he ma-aze hu ya kuandikwa sensa, ekahuru vahe vakumure mzungure ku-u. Nahuye naho ekalaha na vakhabuna vemkoiye vekaka-anyika.³⁸Iji namubaya, mkuepushe na vahe yavo naho muvaro salaghe, kwaite, kai mpango yao kana nyamalo yayo ni ya vahe inebibiwe. ³⁹Mira kai niya Kiumbi, temkamuru kuvalhiija. mumuru mkakuheeya hata mkwasiana ne Kiumbi." Kwato, vekashawishika ni viome ku-u.⁴⁰Naho, vekavase vazasughawa minda na kuvama na kuvaba vaseezayo he ilhe lakwe Yesu, naho vekavaro vaso kini. ⁴¹Vekahaka mbele ya ibaraza vekulhamuiwa kwaite vaatariwa kukwa va=aastahili kunyamarishwa naho kusaheeshimiwa he mburi ya ilhe kalo. ⁴²Kwato, kila i-aze za he ihekalu na kuli minda hadi minda vekaendelea kuhinija na kubirikira ite Yesu ni Masihi.

Chapter 6

¹Iji heya ma-aze yayo, too idadi ya vahina yeekukwa iongejika, ilalamiko la Vayahudi va Kiyunani likavakaya Vaebrania, kwaite vajane kini vekakwa veziwe he kukakaiwa kila i-aze la viaghu.²Vazasughawa ikado na vanu vekavase ikusanyiko ikhabuna la vahina na kuyo, "Si kikulho hakanu kuchiro kiome cha Kiumbi na kuhudumia he meza. ³Kwato, vabahu, saghurani, vaagiru saba, kuli he kune, vahe vakulho, vehutiwe Swaho na viugho, huvo tunemuru kuvaoiya huduma yayo. ⁴Na nne, tune-endelea azeto he kuaresi na he huduma ya kiome."⁵Hotuba kini ikaulhamuija mkutano mkabuna. Iji, vekamsaghura Stefano, mhe ehuye imani na swaho mnyakhare, ne filipo, Prokoro, Nikanori, timoni, Parmena, ne Nikolao, Mwongofu kuli Antiokiw. ⁶Vaumini vekavagera vahe yavo mbele ya vazasughawa, vearesie na ho vekavakeya miheregha kini.⁷Kwato mburi ya Kiumbi ikaenea; naho idadi ya vahina ikazika ongejik are Yerusalemu; naho giru ya makuhani.⁸Ne Stefano, ehuye neema naho nguvu, eekwaye ekubo-i vimakonaho ishara giru he vahe ⁹vahe.Mira iji ata vekaka baadhi ya vahe vaumini va sinagogi la Mahuru, nala Vakirene nala Vakirene nala Vaeskanderia, na vahali kuli Kilikia na Asia. Vahe yavo veekwaye Vekuyoijana ne Stefano.¹⁰Mira tevezemuru kutahoana na viugho na Swaho huyo Stefano yo ekuitumia he kuyo. ¹¹Naho vekavashawishi baadhi ya vahe kwa kukumatu kuyo, "Twaako Stefano ekuyo viome vya kumfuru Musa ne Kiumbi¹²Vekavakengereja vahe, vazee, na vaandishi, na kumsoya Stefano, vekamdara, na kumti-i mbele ya baraza. ¹³vekavagera veahoye va kuta, vebaye, "Mhe yaye tero kuyo viome vikusa he hodi i-i inykhare na sheria. ¹⁴Kwaite tumkoye ekuba ite yaye Yesu wa Nazareti enehaoni hodi i-i naho enejibadiri desturi jo tuoiwe ni Musa." ¹⁵Kira muwe eata he baraza, ekekiriti ma-ila ku-u kumwesia Stephano, navo vekauaho vubasa ku-u weekwaye sa vubasa vya malaika.

Chapter 7

¹Mgiru wa Muaresi ekaba, "Mburi yajo nija kweri"? ²Stefano ekaba, "Vabahu na va-aba vagho, mnisikije ani: Kiumbi wa unyakhare emlianyije aba kanu Abrahamu too eata Mesopotamia, eesinahemaa Harani,' ³ekam-baya, 'Haka he idi ike na vabahu vake naho uso he idilo ninekuaija'.⁴Naho ekahaka he idi la Ukaldayo ekahema Harani, kuli ata, baada ya abaku-u kuga, Kiumbi ekamgera he idi yalo, vehema waijiji. ⁵Tem-oye chochose sa upaji ku-u, tehezeelo naho hodi neri ya kuke kusame. Mira Abrahamu eahidiwe neri kabla tenaaho m-inyi ite eneowe idi sa miliki ku-u na uazo ku-u.⁶Kiumbi eeyoye na-u to, ite vo enesa uye veseehema he idi la ugalho, naho ite venyeji va are venevabo-i kukwa vanyamalo kini na kuvaboi vikusa he muda wa miko magana mahai. ⁷Ne Kiumbi ekaba, naho baada ya ata veneli na veneniaresi he hodi yayo.' ⁸Naho ekam-o Abrahamu kilagha cha elha, kwato Abrahamu akakwa aba wakwe Isaka ekamtahonti elha i-aze la mnane; Isaka ekakwa Aba wakwe yakobo, ne Yakobo ekakwa aba wava kaka kanu ikado na vanu.⁹Makaka kanu vekamuahoya wizu yusufu vekamdi he idi la Misri, Naho Kiumbi ekakwa hawe na-u, ¹⁰naho ekamuokoa he manyamarisho ku-u, naho ekam-o fadhili na viogho mbele jakwe Farao dilao wa Misri. Farao ekam-bo-i kukwa mtawala ana ya misri na ana ya minda ku-u kabuna.¹¹Iji hekakwa na kela giru na manyamarisho makumure he idi la Misri na Kanani, ne aba kanu teveahoye viaghu. ¹²Mira Yakobo areako helo nafaka Misri, ekavasugha aba kanu he kagi kabosi. ¹³He kagi kakanu Yusufu ekakuaija ha vabahu ku-u, familia yakwe Yusufu ikailikana hakwe Farao.¹⁴Yusufu ekavasugha vabahu ku-u kuso kuzambaya Yakobo aba kini alita Misri, hawe na jamaa ku-u, jumla ya vahe vakabuna nee Mirongo saba na koi. ¹⁵Kwato, Yakobo ekadimi Misri; naho ekaga uye hawe na aba kanu. ¹⁶Vekadoriwe mpaka shekemu vekajikwa he kaburi hulo Abrahamu eeliweye na vibesu vya magwala kuli he va-inyi vakwe Hamori are Shekemu.¹⁷Too hehu Kilaghahucho Kiumbi em-baye Abrahamu ureahe sina, Vahe vekukwa vaongejika are Misri, ¹⁸wakati kao ekaka dilao mhali ana ya Misri, dilao esi-iliye kuhusu Yusufu. ¹⁹Kaye dilao mhali ekavata vahe kanu na kuvabo-i makusa aba kanu, naho kuvabibi va-inyi kini vagitutusha nesa vasiheme.²⁰hehu kipindi hucho Musa eahoiwe; eekwaye mkulho mbele ja Kiumbi, ekashughwa milhihe mikai he minda ya aba ku-u. ²¹Too areabibiwe, mualeta wakwe Farao ekamdori ekamshugha sa m-inyi ku-u.²²Musa eehinijwe mahinizo makabuna ya Kimisiri; eelo nguvu he viome na mibo-ire. ²³Mira baada ya kutimija miko mirongo mihai, ikamlitiya he swaho ku-u kuzavaaho vabahu ku-u, va-inyi va Israeli. ²⁴Areamuaho Mwisraeli ekubo-iiwa makusa, Musa ekamuamuiya naho kukiriti nkru hehu emwendereje kwa kum-ma Mmisiri: ²⁵Ekafanyanya ite vabahu ku-u veneile ite kiumbi enemwokoa kwa mheregha ku-u, mira tevezeile.²⁶I-aze lidosiye ekaso he baadhi ya Vaisraeli veekukwa vekwe; ekaghesha kuvaaghati; ekuba,' Madilao, kune ni vabahu; Ni ahoni msayana ukusa kune he kune,? ²⁷Mira em-boiye ukusa mm-aro ku-u ekamhighaisha uda, naho ekaba, 'Niji ekubo-iye dilao na mhukumu kanu? ²⁸Ari udumu kuniga-a, sa hucho umga-aye Mmisri osha?"²⁹Musa ekaugulu areako kacho, ekakwa mgalho he idi la midiani, ambaho ekakwa aba wa vainyi vanu. ³⁰Ireataho miko mirongo mihai kutaho, malaika ekamlianyija he ijangwa la lungori Sinai, he mwali wa mwalha za he kashafi.³¹Too Musa areaho mwalha, ekamaka naho ekamakisha hucho ichiahoye, naho areghesha kukashweghia nesa kukawesia, sauti ya Dilao ikamlitia ikuba, ³²'Ani ni Kiumbi wa va-aba vake, Kiumbi wakwe Abrahamu, naho wakwe Isaka, na wakwe Yakobo'. Musa ekasingiza naho tegheshije kuwesia.³³Dilao ekam-baya, 'Gu viratu vike, hodi u-umaye ni hodi hanyakhare. ³⁴Naaho manyamarisho ya vahe vagho veata Misri; Naako kuhiri kini, na ani nitedimi nesa nivaokoe; iji lita, nnekusugha ari Misri,'³⁵yaye Musa huye vemlhiiye, too vareaba, 'niji ekubo-iye kukwa dilao naho mtanija kanu?' eekwaye niu huye Kiumbi emsughaye he mheregha wa malaika huye emlianyije Musa hekashafi. ³⁶Musa ekavakaeti kuli Misri too areabo-i vimako na ishara he Misri na he bahari ya Shamu, na he jangwa he kipindi cha miko mirongo mihai. Ni ³⁷Musa yaye ni-u evabaye vahe va Israeli ite, 'Kiumbi enemugeria mlotezi kuli he vabahu kaghu, mlotezi sa ani'.³⁸yaye ni mhe huye ekwaye he mkutano jangwani ne malaika huye eyoye na-u he lungori Sinai. Yaye niu mhe hu eata na va-aba kanu, yaye ni mhe huye edoriye kiome chirahema naho kutuoya nne. ³⁹Yaye ni mhe huye va-aba kanu vemlhiiye kumkoiya; vekamhinkaiya uda, naho he swaho kini vekakirii Misri. ⁴⁰He kipindi kacho vekam-baya Haruni. "Tubo-iye viumbi inetukaeti. Kaye Musa, ekuvakaeti kuli he idi la Misri, tetuiliye kacho chimheye.'⁴¹Kwato vekaboi hara he ma-aze kayo naho vekagu sadaka heka ipupe naho vekalhamuiwa kwa mburi ya nyamalo ya miheregha kini. ⁴²Mira Kiumbi ekavakiriti na kuvao vaaresi ntondwe ja ana, sacho hegondiwe he kitabu cha valotezi, 'He Mniguye ani sadaka ja mnyama mjichinjiye jangwani he muda wa miko mirongo mihai, minda ya Israeli?⁴³Mwaadumu hema ya kuheiana yakwe Moleko na ntondwe ya kiumbi refani, naho picha muiboiye na kuva-aresi vo: naho ninemuti-i uda sha ya Babeli.'⁴⁴Va-aba kanu veelo na ihema la kuheiana la ushuhuda jangwani, sa kiumbi cho ebaye areayo ne Musa, ite eseibo-i he mfano wahu euahoye. ⁴⁵Yalo ni ihema hulo va-aba kanu, he wakati kini, veegeriwe he idi ni Joshua. Yalo leelianye too varebuu kumiliki taifa hulo kiumbi evaugulutiye kabla ya kukwa va-aba kanu,. Yalo leekwaye to hadi ma-aze yakwe Daudi, ⁴⁶huye e-ahoye kudumuijwa he ma-ila ya kiumbi,' naho ekaombeja kudaa hakuhema ha Kiumbi wakwe Yakobo.⁴⁷Mira Sulemani emkwaye minda ya kiumbi. ⁴⁸Hatacho Eata Ana tehema he minda jikwaiwe kwa miharegha. Yayo ni sahucho mlotezi eyoye, ⁴⁹Mbinguni ni kikire kigho cha enzi naho dunia ni hodi ha kukeya masame gho. Minda ya mbari mina mnenikwaya? , eyo Dilao: kana nile hodi gho ya kugoshija? ⁵⁰Si mheregha gho uboiye ya vigivikhabuna?'⁵¹kune vahe mlo wakha kuji msibo-iwe elha swaho na malama, kira kagi mumpinga Swaho Mnyakhare,' mubo-i sa va-aba kaghu cho vebo-iye. ⁵²Ni mlotezi mhama he valotezi huye aba kaghu tevemnyamarishe? Veevaga-aye valotezi vakabuna veelijanye esinalita muwe elo haki,' na iji mwaakwa vasaliti na vazaga-a ku-u naho, ⁵³kune vahe mdoriye sheria huyo isughaiwe ne malaika mira temzeidara."⁵⁴Naho vajumbe va baraza vareako mburi yajo, vekalhahawe swaho kini, vekamshaghia ma-iki Stephano. ⁵⁵Mira uye, ekukwa ehuye Swaho Mnyakhare, ekawesi-ishisha mbinguni naho ekauaho unyakhare wa Kiumbi,' na ekamwaho Yesu eumaye mheregha wa kuume wakwe Kiumbi. ⁵⁶Stefano ekaba, "Wesia na-aho mbingu jaaghubuka, naho M-inyi wakwe Adamu eumaye mheregha wa kuume wa Kiumbi."⁵⁷Mira vajumbe va baraza vekama kilondo he sauti ja ana, vekaghubika malama kini, vekamu-uguluya he hawe, ⁵⁸vekam-bibi gana ya mwang'a naho vekam-ma masaheru: na hu veahoye vekagu gomae kini ja gana na kujike atadi sina na masame ya m-buratu eeseiwe Sauli.⁵⁹Vareakwa vem-ma masaheru Stefano, ekaendelea kumse Dilao na kuba, "Dilao Yesu, doria swaho gho," ⁶⁰Ekakoma mamuro naho ekase he sauti giru, Dilao, usivatarie makusa heya. Arefiriti kuyo yayo, ekapa-a swaho.

Chapter 8

¹Sauli eata he makubaliano ya kigame ku-u. I-aze kalo niho ekalholhosha kuvanyamarisha kikusa ikanisa leata Yerusalemu; na vedarisha vakabuna vekakanyike he majimbo ya Yudea na Samaria, kurobi vazasughawa. ²Vahe vemko Kiumbi vekamjika Stefano na kubo-i maombolejo magiru ana ku-u. ³Mira Sauli ekalihiri-isha ikanisa. Ekaso minda kwa minda naho ekavaburuta gana valage na vaagiru, naho ekavabibi gerezani.⁴Vedariisha huvo veekwaye vekakanyike vekabirikira Kiome. ⁵Filipo ekadimi he mwang'a wa Samaria naho ekambirikira Yesu are.⁶Baada ya makutano kuko na kuaho ishara jo ebo-iye Filipo;vekake umakini ana yahucho echiyoye. ⁷Kuli ata vahe vakumure vekoiye m'pepo kusa jikavali vahe ilai jikuzo he sauti giru, na vakumure vepooze na viwete vekautiwe. ⁸Naho hekakwa na kinyemi kigiru he mwanga.⁹Mira heelo mhe muwe he mwang'a huo ilhe ku-u Simoni, huye ekubo-i ufwano; kao eku-uboiya kuvamakija vahe va taifa la Samaria, too ekuba ite uye ni mhe wa muhimu. ¹⁰Vasamaria vakabuna kulholhosha mgitutu na mgiru, vekamsikija, vekaba; mhe ya ni hu nguvu ya Kiumbi ake ni giru." ¹¹Vekamsikija, kwaite aavamakija muda mueza na ufwano ku-u.¹²Mira too vareadarisha ite Filipo ebirikire ana ya udilao wa Kiumbi naho ana ya ilhe lakwe Yesu Kristo, vekabatijwa, vaagiru kwa valage. ¹³Ne Simoni salaghe ekadarisha: areabatijwa, ekaendelea kukwa ne Filipo; areaho ishara na vimakijo vyeekubo-iika, ekamaka.¹⁴Too vazasughawava Yerusalemu vareako ite Samaria yaadoria kiome cha Kiumbi, vekavasugha Petro ne Yohana. ¹⁵Too vareakwa vedimi vekavatasia, ite vamdorie Swaho Mnyakhare. ¹⁶Mpaka madao kao, Swaho Mnyakhare teenavadimia neri muwe kini, veekwaye bi vebatijwe he ilhe lakwe Dilao Yesu. ¹⁷Niho Petro ne Yohana vekavakeya miheregha, navo vekamdoria Swaho Mnyakhare.¹⁸Too Simoni areaho ite Swaho Mnyakhare eotiwe kutahoya kukeiwa miheregha ni vazasughawa; ekadumu kuvao magwala, ¹⁹Ekaba, "Nioni ya nguvu, nesa kila ninemkeiya miheregha adorie Swaho mnyakhare."²⁰Mira Petro ekam-baya; magwala make hawe na ari mulakhaye uda, kwaite waafanyanya ite karama ja KLiumbi jiahoika kwa magwala. ²¹Tulo hodi he mburi yayo, kwaite swaho ke si nyoofu mbele ja Kiumnbi. ²²Kwato iji voteka makusa ke naho umuombeje Kiumbi hangi uneka-aiwa fanyanyi ja swaho kechi. ²³Kwaite niaho uata he sumu ya uchungu naho kifungo cha makusa.²⁴Simoni ekalandula na kuba, "Mwaresini Dilao kwa mburi gho, kwaite mburi kabuna jo myoye jimuru kunilianyija.²⁵Too Petro ne Yohana vareakwa veyo na kubirikira kiome cha Dilao, vekakirii Yerusalemu kwa kwalhi kayo. Veebirikire Injili he Vijiji vikumure vya Vasamaria.²⁶Iji malaika wa Dilao ekayo ne Filipo naho ekaba, "Angaja naho uso kusini he kwalhi iso di ya Yerusalemu kusoya Gaza." (Kwalhi yayo iata he jangwa). ²⁷Ekaangaja na kuso. Wesia, heelo na mhe wa Ethiopia, towashi elo mamlaka giru di ha Kandase; malkia wa Ethiopia. Ekeiwe ana ya hazina ku-u kabuna; na-u eekwaye esoye Yerusalemu kuaresi. ²⁸Eekukwa ekirii ezokodiye he igari ku-u ekusoma chuo cha mlotezi Isaya.²⁹Swaho ekayo ne Filipo, "Shwegha sina nahe Igari yalo uzedaraana nalo. ³⁰"Kwato Filipo ekaso fia, ekamko ekusoma he chuo cha mlotezi Isaya: ekaba, He ureile cho usoma?" ³¹Muethiopia ekaba, "Nimurumo mhe ekusaniaija?" Ekamsemba Filipo akutu he Igari na kuzokodi hawe nna u.³²Iji ifungu la maandiko lo ekulisoma Muethiopia ni yalo; Eekaetiiwe sa i-alu kuso he hakuzachinjija kuzachinjwa; na sa i-alu ekata-a chwi, teghubule lugwalhu ku-u: ³³He kuhuzunishwa ku-u hukumu ku-u ika-ka-awe: Niji enechibaya kizazi ku-u? mihemire ku-u yaaka-awe he idi.³⁴Kwato towashi ekamlhaasu Filipo, naho ekaba, "Nikusemba, ni mlotezi mhama huye eyoiwa mburi ku-u, ni kumtara uye, kana ja mhe mhali"? ³⁵Filipo ekalholhosha kuyo, elholhoshe he iandiko yalo lakwe Isaya kum-birikia mburi ja Yesu.³⁶Verecheri ata kwalhi, vekahe helo ma-i,' Towashoi ekaba, "Wesia, helo ma-i i-i ni kiahoni chinelhiija nisibatijwe? , ³⁷Viome yavyo, "Kwato Muethiopia ekakiriti "Nidarisha ite Yesu Kristo ni M-inyi wa Kiumbi," teyehata he maandiko ya azeto) Niho Muethiopia ekaba igari li-uma. ³⁸Vekaso za he ma-i, hawe Filipo ne Towashi, Filipo ekam-batija.³⁹Too vareali he ma-i, Swaho wa Dilao ekamti-i filipo uda; Towashi tezemwaho, ekaso kwalhi ku-u ekushangilia. ⁴⁰Mira Filipo ekalianyija Azoto. Etahoye he mkoa hu na kubirikira injili he miang'a mikabuna mpaka areahe Kaisaria

Chapter 9

¹Mira Sauli, ekaendelea kuyo vitisho hata vya kuga he vahina va Dilao, ekaso he mgiru wa muaresi ²na kuombeja barua kwa mburi ya miaresi are Dameski, nesa ite ekumuaho mhe eata he kwalhi hu, akwa mwagiru kana mlage , avaoro na kuvagera yerusalemu.³Hata areakwa ebari, ikalijanya ite areahe sina na Dameski, Fia hekalianya luatame kuli mbinguni,' ⁴na-u ekalhu atadi naho ekako sauti ikum-baya, "Sauli,Sauli, nikiahoni uninyamarisha ani?⁵Sauli ekakiriti, Uji ari Dilao? Dilao ekaba, "Ani ni-u Yesu unisanuija; ⁶Mira ka, ubuu he mwang'a, na ari unebaiwa yekudumu kubo-i. ⁷Hu vahe veekubari hawe ne Sauli vekata-a chwi, vekusikija sauti, vasiaho mhe.⁸Sauli ekaka ata di naho areaghubula ma-ila ku-u, tezemuru kuaho kigi, vekamdara mheregha vekamgera mpaka Dameski. ⁹He ma-aze makai teaho, te-a neri tewaha.¹⁰Iji heelo mhina Dameski ilhe ku-u Anania, Dilao ekayo na-u he maono, "Anania." Naho ekayo, "Wesia, niata i-i Dilao. ¹¹Dilao ekam-baya, "Uka uso kechi he mwang'a usewe Nyofu, naho he minda yakwe Yuda naho uzelhaasu mhe kuli Tarso esewe Sauli; Kwaite echeri aresi; ¹²naho ekamwaho he maono mhe ilhe ku-u Anania ekubuu na kumkeya miheregha ana ku-u nesa ite amuru kuaho.¹³Mira Anania ekakiriti, "Dilao, naakoiya mburi ja mhe yaye he vahe vakumure, ni kiasi mina cho evaboiye makusa vanyakhare va are Yerusalemu. ¹⁴I-i elo kisatu kuli he mgiru wa muaresi kumdara kila muwe eneliseya ilhe kechi. ¹⁵Mira Dilao ekam-baya, "So, kwaite uye ni kikolhe cho nisaghure hagho, alidori ilhe gho mbele ja mataigfa na madilao na va-inyi va Israeli. ¹⁶Ake nineva-aija cho emakumure yenemdumu kunyamarishwa kwa mburi ya ilhe gho.¹⁷Anania ekaso, ekabuu too minda; Ekamkeya miheregha ekuba, Mbahu Sauli, Dilao Yesu, ekulianyinje he kwalhiweekukwa ulita, anisugha umuru kuaho kahali naho uhutiwe Swaho Mnyakhare. ¹⁸Fia vikalhu he ma-ila ku-u vigi sa magome, ekamuru kuaho, eka-uma, ekabatijwa, eka-a viaghu naho ekapata nguvu. ¹⁹Ekahema hawe na vahina are Dameski he ma-aze makumure.²⁰Wakati wa kao kao ekamtangaza Yesu he masinagogi, ekuba ite uye ni M-inyi wa Kiumbi. ²¹Naho vakabuna vekoiye vekamaka na kuba, Si-u mhe yaye evaoniye vakabuna veseye Ilhe yalo are Yerusalemu? Naho ilai eelitiye he ikusudi la kuva-oro na kuvati-i he vagiru va muaresi. ²²Mira Sauli eemuruishwe kubirikira naho kuvabo-i ayahudi vediye Dameski vakwarianyikwe naho kuyoija ite yaye ni -u Kristo.²³Yarea taho ma-aze makumure, Vayahudi vekabo-i shauri hawe nesa vamga-a. ²⁴Mira mpango kini uka-iliikana ne Sauli. Vekamvizia he luhige chakako na na-kiama vamuru kumga-a. ²⁵Mira vahina ku-u vekamdori na-ama vekamdimiri kutahoiya he lukando, vekamdimiri ata di na kiteju.²⁶Ne SAuli areahe Yerusalemu, ekaghesha kukukwarianya na vahina mira veekukwa vemko bughu. Vasidarishe ite uye ni mhina. ²⁷Mira Barnaba ekamdori na kumti-i hea vazasughawa, Naho ekavabay hucho Sauli emuahoye Dilao kwalhi ne Dilao cho eyoye na-u, na huccho Sauli ebirikire he ujasiri he Ilhe lakwe Yesu are Dameski.²⁸Ekahe navo vareabuu kuli Yerusalemu. Ekayo he ujasiri he Ilhe lakwe Dilao Yesu, ²⁹ekuyoijana nava Yahudi va Kiyunani mira vekughesha kagi kwa kagi kumga-a. ³⁰Too vabahu varea-ile mburi yayo, vekamdori mpaka Kaisaria, naho vamti-i aso Tarso.³¹Iji ikanisa ikabuna he Uyahudi,Galilaya na Samaria, likakwa na m'polele, naho likakwawe, naho likadahe he bughu ya Dilao na faraja ja Swaho Mnyakhare, Ikanisa likalheeru he kuongejika idadi. ³²Naho ikalijanya Petro ekujunguluka junguluka bwa kabuna ja mkoa, ekavadimiya vaumini vehemia he mwang'a wa Lida.³³Ekamuaho are mhe muwe ilhe ku-u Ainea, mhe kaye ekwaye he lusazi miko mnane,; ake ekwaye epooze. ³⁴Petro ekam-baya, "Ainea, Yesu Kristo aku-uti; Ka naho ukunaghaye lusazi kechi," Fia ekaka. ³⁵Naho Vahe vakabuna vehemie Lida na Sharoni vareamuaho mhe kaye, vekamkiriiya Dilao.³⁶Heelo na mhina muwe Yafa esewe Tabitha, ambalo litapitiwe sa "Dorcas" Yaye mlage eehuye nyamalo kulho na mibo-ire ya mbazi yoejiboiye he vahuye. ³⁷Yelijanye he ma-aze kayo ekaru naho ekaga; vaream-onti, vekamkuturu chumba cha ana na kum-bodija.³⁸Kwa hucho Lida yeekwaye sina na Yafa, na vahina vekako ite Petro eata are,vakavasugha vahe vanu haku-u, vekumsemba, "Lita hakanu bila kulheeti". ³⁹Petro ekaka naho ekaso hawe navo. Areahe, vekamgera he chumba cha ana. Na vajane vakhabuna vekauma sina na-u vekuzo, vekuaija ikoto na gomae hujo Dorcas evahiiye too eecheri kwa hawe navo.⁴⁰Petro ekavagu vakabuna kana ya chumba, ekakoma mamuro eka-aresi, naho ekaukiriiya msa, ekase, "Tabitha, ka". Ekaghubula ma-ila ku-u naho aremuaho Petro ekazokodi atadi. ⁴¹Naho Petro ekam-o mharegha ku-u ekamka-a, naho arevase vaamini na vajane, ekava-oti hakini ekukwa mzime. ⁴²Mburi yayo ikailikana Yafa kabuna, na vahe vakumure vekamdarisha Dilao. ⁴³Yeelijanye Petro ekahema ma-aze makumure Yafa hawe na mhe esewe Simoni, mzabo-i bulhe.

Chapter 10

¹Heelo mhe fulani he mwang'a wakwe Kaisaria, ilhe ku-u eseiwe Kornelio, nee mgiru wa kikosi cha Kiitalia. ²Eekwaye emkoiya Kiumbi na kumuaresi Kiumbi na minda Kuu khabuna; ekugu magwala makumure he vayahudi naho eka-aresi he Kiumbi ma-aze kabuna.³He madao ya saa kenda ja chakako, eka-aho maono Malaika wa Kiumbi etalita haku-u. Malaika ekam-baya "Kornelio! ⁴Kornelio ekamwesia malaika na eelo futo giru sha ekaba"Ya nikiahoni mgiru?" Malaika ekam-baya "Maombi kechi na zawadi kechi he vahuye jaakutu ana sa kuhulhawe he kuata kwa Kiumbi. ⁵Iji sugha vahe kuso mwang'a wa Yafa kumgera mhe muwe esewe Simoni huye naho esewe Petro. ⁶Ehema na mzabo-i bulhe esewe Simoni huye minda ku-u iata kakera ya bahari".⁷Baada ya malaika ekwaye ekuyo nau kuhaka, Kornelio ekavase vanyamalo va minda ku-u vanu, na askari eekumuaresi Kiumbi he maaskari veekukwa vemnyamarikia. ⁸Kornelio ekavabay makabuna yelijanye naho ekavasugha Yafa.⁹I-aze lidosiye madao ya saa sita vekukwa kwalhi naho vaahe sina na mwang'a, Petro ekakutu ana he mi-a kuaresi. ¹⁰Naho iji ekakwa na kela na ekakwa edumu kigi cha ku-a, mira wakati vahe veantu viaghu, eka-aijwa maono, ¹¹eka-aho ijunde laaghubuka na kikolhe chidimi na kigi fulani sa gomae giru ikudimi di he mpilhe he kona ku-u kabuna hai. ¹²Za ku-u heelo na aina kabuna ja vanyama velo masame mahai na veavua ana he mpulhe, na madeghe ya ana.¹³Kahali sauti ikayo haku-u "Ka, Petro chinja naho u-a. ¹⁴Mira Petro ekaba "Sicho kacho, Dilao kwaite sinaraa-a kigi chochose najisi naho kikusa. ¹⁵Mira sauti ikalita haku-u kahali kwa kagi kakanu "chioiwe unyakhare ni Kiumbi usechise najisi neri kikusa." ¹⁶Yayo yeelijanye kagi kakai, na hucho kikolhe chikakwa chikadoriwe wa ana.¹⁷Na too Petro ekukwa he hali ya kwarianywa ana heyayo maono yelomaana mina. Wesia =, vahe veekwaye vesughaiwe ni Kornelio veka-uma mbele ya iluhige, vekulhaasu kwalhi ya k uso he minda. ¹⁸Naho vekase na kulhaasu ite Simoni huye naho esewe Petro kai ediye too.¹⁹Wakati kao Petro areakwa ekufanyanya ana ya kayo maono, Swaho ekayo na-u, "Wesia vahe vakai vekudaa. ²⁰Ka naho udimi di naho uso navo. Usiko bughu kuso navo., kwaite nitevasugha." ²¹Petro ekadimi di hakini na kuyo "Ani ni huye mumdaa. Kwa ahoni mwaalita?"²²Vekaba, "Akida muwe ilhe ku-u Kornelio, mhe wa haki na edumuishe kumuaresi LKiumbi, na vahe vemyo kikulho he taifa ikabuna la Kiyahudi, ebaiwe ni malaika wakwe Kiumbi kukusugha nesa kuso he minda ku-u, nesa akoiye mburi kuli hake" ²³Petro ekavakaribisha kubuu minda na kuzokodi hawe na-u. Chalhenu chidosiye ekaka ekaso hawe na-u na vabahu vaghere kuli Yafa vekadosanya na-u.²⁴I-aze lidosiye vekalita Kaisaria. Kornelio ekukwa evala-a; naho ekwaye evasee hawe na vabahu ku-u na vasaho ku-u va sina.²⁵Too Petro ekubuu za, Kornelio ekamdoriya na kukodeka mpaka di he masame ku-u kwa kumheshimu. ²⁶Mira Petro ekamkaa na kum-ba "Uma; ani msalaghe naho ni mhe"²⁷Too Petro erecheri yo na-u, ekaso minda ekaheya vahe vaatutanyika hawe. ²⁸Ekavabaya, "Kune salaghe mreile ite si sheria ja Kiyahudi kushirikiana kana kuavuiwa ni mhe esi wa taifa yalo. Mira Kiumbi aaniaija ani ite sidumuwe kumse mhe wowose ni najisi kana mkusa. ²⁹Naho nicho ite naalita neri kulhi, nireasughawe he mburi kayo. Iji nimulhaasu kwa ahoni mweesughaiwe kwa ajili gho."³⁰Kornelio ekaba, "Ma-aze mahai yetahoye, madao sayayo neekuaresi muda wa saa kenda chakako za he minda gho: Nika-aho mbele gho mhe eumaye ekukwa na gomae jiaku, ³¹Ekanibaya "Kornelio maombi kechi yaakoiwa ni Kiumbi, naho zawadi kechi he vahuye jaakwatiwe ja kuhulhaatiwe mbele ja Kiumbi. ³²Kwato sugha mhe Yafa naho azemse mhe muwe esewe Simoni alita hake, huye esewe Petro. Huye ehema he mzabo-i bulhe muwe esewe Simoni huye minda ku-u iata kakera ya bahari. ³³Darisha: mtarari yao "Na-u ekunelita eneyo na kune," teuhata he maandiko ya azeto.³⁴Niho Petro ekaghubula m-o ku-u na kuyo "Kweri, naadarisha ite Kiumbi temuru kukwa na upendeleo. ³⁵Badala ku-u, kira itaifa mhe wowose emuaresi na kubo-i mibo-ire ya haki edumuiwe haku--u.³⁶Ureile mburi yo eiyoye he va-inyi va Israel, areakwa ebirikira mburi kulho ja m'polele kutahoiya Yesu huye Dilao wa vakabuna- ³⁷kune salaghe mreile hulo leelijanye Yudea kabuna na lelholhoshe Galilaya, baada ya ubatijo huo Yohana ebirikire. ³⁸Itukio leekwaye limtare Yesu Kristo hucho Kiumbi cho elhomiye malhoma he Swaho Mnyakhare na he nguvu. Ekaso ekubo-i makulho naho ku-uti vakhabuna venyamarishwa ni ibilisi, kwa ite Kiumbi eekwaye hawe na-u.³⁹Nne ni mashahidi va mburi kabuna joeboiye he madi ya Uyahudi na he Yerusalemu- yaye ni Yesu vemga-aye na kumrengesha he mhatu. ⁴⁰Yaye mhe Kiumbiemfufue i-aze la kakai na kum-o kuilikana, ⁴¹si hevahe vakabuna, mira he mashahidi vesaghurwe azeto ni Kiumbi.- Nne salaghe, taye na-u na kuwaha na-u badala ya kufufuka kuli ha vegaye.⁴²Etusughaye kubirikira he vahe na kushuhudia ite yaye ni-u huye Kiumbi emsaghure ite kukwa mtanija wa vaverahema na wa vavegaye. ⁴³He uye valotezi vakabuna vashuhudie, nesa ite kira edarishe he uye enedoria kuka-aiwa. makusa kutahoiya ilhe ku-u.⁴⁴Too Petro ekuendelea kuyo yayo, Swaho Mnyakhare ekavahuti vakhabuna veekumsikija he ujumla kini. ⁴⁵Vahe huvo vehusika na kikundi cha vedarishe vetahontiwe elha- hu vo vakhabuna velitiye ne Petro- vekamakijwa, he mburi ya karama ja Swaho Mnyakhare esuiwe naho he vamataifa.⁴⁶Kwa hucho veekoiye yavo vamataifa veyo he lugha hali na kumuaresi Kiumbi. Petro ekakiriti, ⁴⁷"Helo mhe wowose emuru kukindija ma-i nesa vahe vasibatijwe, Vahe yavo vaadoria Swaho Mnyakhare sa nne?" ⁴⁸Niho ekavaba vabatijwe he ilhe lakwe Yesu Kristo. Baadaye vekamwombeja aheme navo ma-aze maghere.

Chapter 11

¹Vazasughawa na vabahu huvo veata are Yudeavekaoiya ite vamataifa vaadoriya mburi ya Kiumbi. ²Petro arelita are Yerusalemu, hulo ikundi la vahe vetahontiwe he elha vekalholhosi kumkararija, vekuba, ³"Waandaraana na vahe vesibutuiwe elha na ku-a navo!".⁴Mira Petro ekalholhoshi kuvabaya itukio he ueza; ekuba, ⁵"Neekwaye niaresi he mwang'a wakwe Yafa, naho nikaaho maono he kikolhe chi dimi di sa gomae giru ikudimi kuli mbinguni he m'pembe ku-u khabuna hai. Chikadimi hagho. ⁶Neechiwesie na kufanyanya ana ku-u. Nika-aho vanyama velo masame vedi he idi, na vanyama va are ngweza na vanyama ve veavua na madehe ya ana.⁷Naho nikakoiya sauti ikuyo na ani, "Ka, Petro, chinja naho u-a!" ⁸Nikaba, "Siyo cho, Dilao, he m-o gho sinaraagali kubutu kigi chochose kisi kinyakhare kana chikandane" ⁹Mira sauti ikakiriti kahali kuli mbinguni, hucho kiumbi ebirikire ite kikulho, use chise najisi. ¹⁰Yalo leelijanye kagi kakai, naho kila kigi chikadoriwe mbinguni kahali.¹¹Wesia, wakati kao vahe vakai veekwaye veumaye kara he minda huyo tweeata; vetesughawe kuli Kaisaria kulita hagho. ¹²Swaho ekanibaya so navo, naho niseekwasiana navo. Yava agiru sita vekaso hawe na ani naho tukaso he minda ya mhe muwe. ¹³Eetubaye hucho emuahoye malaika eumaye za he minda ku-u ekuba, "Nisugha Yafa nizemgera Simoni huye ilhe ku-u ihali ni Petro. ¹⁴Eneyo mburi hake he kayo uneokoka ari na minda ke kabuna.¹⁵Nirea lholhoshi kuyo navo, Swaho Mnyakhare ekalita ana kini sacho eelitiye hakanu bosi. ¹⁶Nirahulha viome vya Dilao, vyoeyoye, "Yohana eebatije he ma-i; mira mnebatijwa he Swaho Mnyakhare."¹⁷Naho kai Kiumbi aagu zawadi sacho etuoye nne tureadarisha he dilao Yesu Kristo, ani ni ji, ite nimuru kumlhiija Kiumbi? ¹⁸Vareako mburi yajo, tevezekiriti, mira vekamtogola Kiumbi naho vekaba, "Kiumbi aagu toba he mataifa naho."¹⁹Iji vaamini huvo manyamarisho yelholhoshije he kiga-ame chakwe Stefano vekakanyika kuli Yerusalemu vaamini havo vekaso uda, hadi mpaka Foinike, Kipro na Antiokia. vekavabaya mburi imtara Yesu wakacho he vayahudi na si mhali wowose. ²⁰Mira vahali kini ni vahe kuli Kipro na Krene, Vekalita Antiokia naho vekayo na Vayunani naho veka-birikira Dilao Yesu. ²¹Na mheregha wa Dilao weekwaye hawe navo, na vahe vakumure vekadarisha na kumkiriiya Dilao.²²Mburi kini jikaheya malama ya kanisa la yerusalemu: naho vekamsugha Barnaba aso mpaka Antiokia. ²³Arelita naho ekaaho karama ja Kiumbi ekalhamuiwa; naho ekabutu swaho vakabuna kuhema ne Dilao he swaho kini. ²⁴Kwa hucho eekwaye mhe mkulho naho ehutiiwe ni Swaho Mnyakhare na mdarisho na vahe vakumure vekasusuika he Dilao.²⁵Baadaye Barnaba ekaso Tarso kumwaho Sauli. ²⁶Aremwaho, ekamgera Antiokia. chikakwa he mko mzime vekatutanyika hawe na kanisa na kuvahinija vahe vakumure. Na vahina vekasewe Vakristo he kagi ka bosi are Antiokia.²⁷Naho he ma-aze yayo valotezi vekadimi kuli yerusalemu mpaka Antiokia. ²⁸Muwe kini ni Agabo nilo ilhe ku-u, eka-uma ekuaijwa ni Swaho ite kela nkai inelijanya he idi ikabuna. yalo leelijanye too he ma-aze ya Klaudio.²⁹Kwato, vahina, kira muwe cho ejaliwe, veka-amua kuti-i kulha-ari he vabahu veata Uyahudi. ³⁰Vebo-iye to; vekasugha magwala he mheregha wakwe barnaba ne Sauli.

Chapter 12

¹Wakati kao dilao Herode ekaku-uru mheregha ku-u he baadhi ya huvo veli he ikusanyiko nesa kuvanyamarisha. ²Ekamga-a Yakobo m-bahu ku-u Yohana na luhamba.³Areaho ite nikikulho vayahudi, ekamdara ne Petro kahali. Yayo yeekwaye takati wa mikate isilo chachu. ⁴Aremdara, ekamke he gereza naho ekake vikosi vihai vya askari nesa kumwesia, eekwaye ekufanyanya kumti-i he vahe baada ya Pasaka.⁵Petro ekakewe Gerezani, mira maombi yekabo-iwe kwa bidii ni ikusanyiko kwa mbiri ku-u he kiumbi. ⁶I-aze i-i Herode esina so kumgu, Kiama kacho Petro ekwaye egoshije hasihasi ya maaskari vanu, ekukwa eoroiwe na minyororo minu, na valinzi mbele he luhige veekuwesia igereza.⁷Wesia Malaika va Dilao fia ekamlianyioja naho luatame lukaangaja minda. Ekam-ma Petro he lunabo naho ekamka-a ekuba, "Ka fia." Niho minyororo yo yem-oroye ikapa-a kuli he miheregha ku-u. ⁸Malaika ekam-baya, "Oro gomae kechi naho oro viratu kechi." Petro ekabo-i to. Malaika ekam-baya, "Oro gomae kechi naho unidose."⁹Kwacho Petro ekamdosa Malaika naho ekali gana. Tedarishe huchibo-iwe ni Malaika kai nicha kweri. Eefanyanye eta-aho maono. ¹⁰Areali too he ilindo la bosi naho la kanu, vekahe he kidighinto cha chuma la kubuu kuso he mwang'a, likalhaika ijenye kwa ajili kini. Vekali gana vekadimi he mwang', fia Malaika ekamro.¹¹Petro areku-ile, ekaba, "Iji naadarisha ite Dilao etemsugha Malaika ku-u nesa anigu he miheregha yakwe Herode, naho he fanyanyi ja vahe vakabuna va Uyahudi" ¹²To area-ile yalo, ekalita he minda yakwe Mariamu lage ku-u Yohana huye nee Marko; Vakristo vamasia vakumure vekatutanyika vekuaresi.¹³Arease he luhige lwa kizuizi, mnyamalo muwe mualeta esewe Roda ekalita kulha. ¹⁴Area-ile ni sauti yakwe Petro, he kinyemi ekakwasiwe kulha luhige; badala ku-u, ekagugulu za he chumba; naho ekavabaya ite Petro eumaye mbele he luhige. ¹⁵Kwato, vekam-baya, "Ari ute kirundu" mira ekayoisha ite ni kweri nire u. vekaba "kaye ni malaika ku-u."¹⁶Mira Petro ekaendelea kuse, naho varelha luhige, vekamwaho naho vekamakisha. Petro ekavata-aija na miheregha chwichwi naho ekavabaya hucho Dilao emguye kuli he gereza. Ekaba, ¹⁷"Vabaye yajo mburi Yakobo na vabahu ku-u." Naho ekahaka ekaso hodi hahali.¹⁸hareakwa chakako, hekakwa na huzuni giru he askari, kutarana nahucho chilijanye he Petro. ¹⁹Baada ya Herode kumdaa naho temwahoye ekavalhaasu valinzi naho ekasugha vaga-awe. Ekaso kuli Uyahudi mpaka Kaisaria naho ekahema are.²⁰Herode eelo malhaaha ana ya vahe wa tiro na Sidoni. Vekaso kwa hawe haku-u. Vekakwa na usaho ne Blasto mzalha-ari wakwe dilao, nesa avala-ari. Naho vekasemba m'polele, kwaite idi kini laadoria viaghu kuli he idi la dilao. ²¹I-aze learirwe ni Herode eka-oro gomae ja kidilao naho ekazokodi he Kikire ku-u cha kidilao. naho ekavahutubia.²²Vahe vekama kilondo, "Yayo ni sauti ya kiumbi neri si sauti ya mhe!" ²³Naho fia malaika ekam-ma kwaite te-m-oye Kiumbi unyakhare; eka-awe ni isango ekaga.²⁴Mira kiome cha Kiumbi likalheeru naho likasambaa. ²⁵Too Barnaba ne Sauli kufiriti huduma kini vekali too vekakirii Yerusalemu, vekamdori ne Yohana huye ilhe la kuahowe ni Marko.

Chapter 13

¹Iji he kanisa la Antiokia, heelo na baadhi ya valotezi na vahinizi. Veekwaye ni Barnaba, Simeoni (eseiwe Nigeri). Lukio wakwe Kirene, Manaeni (m-bahu esi wa sako wakwe Herode dilao wa mkoa), ne Sauli. ²Vareakwa vemuaresi Dilao na kulhati, Swaho Mnyakhare ekayo, "Nikeeni kakera Barnaba ne Sauli, vaibo-i nyamalo yo nivaseye." ³Lireafiriti ikanisa kulhati, kuaresi, naho kuke miheregha kini ana ya vahe yavo, vekavaro vaso.⁴Kwato iji barnaba ne Sauli vekamko Swaho Mnyakhare naho vekadimi kusoija Seleukia; kuli are vekabari he bahari kusoija kisiwa cha Kipro. ⁵Vareakwa veata he Salami, vekabirikira mburi ja Kiumbi he miaresi ya vayahudi. Naho veekwaye hawe ne Yohana Marko sa vazalha-ari kini⁶Vareaso he kisiwa kikabuna mpaka Pafo, vekaheya mhe muwe mfwano, Myahudi mlotezi wa mongo, huye ilhe ku-u leekwaye Bar Yesu. ⁷Mfwano yaye ekushirikiana ne Liwali Sergio Paulus, ekwaye mhe elo akiri. Mhe yaye eevararike Barbaba ne Sauli, kwaiteedumuye kukoiya mburi ja Kiumbi. ⁸Mira Elima "Huye mfwano" (Wachocho ilhe ku-u chole tapitiwe) ekavapinga, ekughesha kumkiriti huye Liwali ali he kudarisha.⁹mira Sauli esewe Paulo, eekwaye ehutiwe ni Swaho Mnyakhare, ekamwesisha ma-ila ¹⁰naho ekaba "Ari m-inyi wakwe Ibilisi, uhutiwe ni aina Khabuna ja kuta na udhaifu. Ari ni mnkuru wa kila aina ya haki. Teukaero kujikiriti kwalhi ja Dilao, jinyooke, he unemuru?¹¹Iji wesia, mheregha wa Dilao uata ana hake, naho unekwa Kipofu. teukaliaho i-aze he muda" kagi kawe ukungu na kidughuvikalhu ana yakwe Elimas; Ekalholhoshi kujunguluka to ekuombeja mhe amkaeti kwa kumdara mheregha. ¹²Too Liwali areaho chilijanye, ekadarisha, kwaite eemakijwe he mahinizo ya Dilao.¹³Iji Paulo na msakho ku-u vekabari he mwang'a kuli pafo naho vekahe perge he Pamfilia. mira Yohana ekavaro ekakirii yerusalemu. ¹⁴Paulo na msakho ku-u vekabari kuli Perge naho vekahe Antiokia ya Pisidia. Are vekaso he Muaresi iaze la Sabato naho vekazokodi di. ¹⁵Varefiriti kusoma sheria na valotezi, vagiru va muaresi vekavasughaya ujumbe vekuvaba, "Vabahu, kai mlo ujumbe wa kubutu shwaho vahe i-i, uyoni"¹⁶Kwato paulo ekauma na ekavapungia mheregha; ekaba, "Vaagiru va israeli na kune mra koiya ¹⁷Kiumbi, Sikijani.Kiumbi wa ya vahe va israeli evasaghure va aba kanu na kuvabo-i vahe vakumure varehema he idi la Misri naho he Mheregha ku-u kuka-awe ekava-kaeti kana ku-u. ¹⁸He miko mirongo mihai eevagumirije he Jangwa.¹⁹Areyaoni mataifa saba he idi la Kaanani, ekava-o vahe kanu idi kini he upaji. ²⁰Milianyire mikabuna yeeliajanye kutaho miko magana mahai na mirongo mikoi. Vireataho vigi ya vikhabuna, Kiumbi ekava-o vaamuzi mpaka Samweli Mlotezi.²¹baada ya yayo, vahe vekaombeja Dilao, kwato Kiumbi ekava-o Sauli m-inyi wakwe kishi, mhe wa ikabila lakwe Benjamini, kukwa Dilao he miko mirongo mihai. ²²Naho baada ya Kiumbi kumka-a he udilao, ekamgera Daudi kukwa dilao kini. yeekwaye ni kumtara Daudi m-inyi wakwe Yese kukwa mhe edumuishwe ni swaho gho; ake enebo-i kira kigi cho nidumuye.'²³Kuli he lukolo lwa mhe yaye Kiumbi aigeriya israeli mkombo, Yesu, sacho eekeye kilagha kubo-i. ²⁴Yalo leelholhoshije kulijanya, i-i Yesu esinalita, Yohana bosi etebirikira ubatijo wa kuka-aiwa kwa vahe vakabuna va Isreali. ²⁵Nahu Yohana arekwa afiriti nyamalo ku-u, ekaba, "Mnifanyanya ani ni ji? ani ni huye. Mira nikoni, enelita mzungure gho, simuru neri kuvige viratu vya masame ku-u.²⁶Vabahu, vainyi va lukolo lwa Abrahamu, nahuvo he kune mumuaresi Kiumbi, ni he mburi kanu ite ujumbe ya wa ukombo wasughawa. ²⁷He huvo vediye yerusalemu, na vagiru kini, tevezem-ile he uhalisia, naho neri teveuiliye ujumbe wa valotezi huo usomwa he Sabato; kwato vekadosa ujumbe wa valotezi he kumhukumu Yesu.²⁸Hatacho teveeahoye mburi kulho ya kiga-ame za ku-u, vekamwombeja Pilato amga-a. ²⁹Varefiriti mburi khabuna jiandikwe kumtara uye, vekamdimiri kuli he mhatu naho vekam-bodija he kaburi.³⁰Mira Kiumbi ekamfufua kuli havegaye. ³¹Eka-ahoika he ma-aze makumure he hu veesoye hawe na-u kuli Galilaya kusoija yerusalemu. Vahe yavo iji ni mashahidi va vahe.³²Kwato tumugeriya mburi kulho he vilagha vyo vekeiwe va kaka kanu. ³³Kiumbi eekeye vilagha yavyo hakanu, va-inyi kini, he kalo ekamfufua yesu na kumkiriti kahali he uzime. yalo nalo leeandikwe he Zaburi ya kanu: 'Ari m-inyi gho, wa-i naakwa Aba kechi' ³⁴Naho he kuhusu ukweri ni ite eemfufue kuli ha vegaye nesa ite msa ku-u usionike, eyoye to 'Ninekuoyaunyakhare na baraka ja kweri jakwe Daudi.'³⁵Ya neeyo mburi kuba naho he Zaburi hali, 'Tukadumuije mnykhare kechi kuaho kubo.' ³⁶Kwaite baada yakwe Daudi kunyamrikia chidumuwe ni Kiumbi he Kizazi ku-u, eka-i, ekabodijwa hawe na va aba ku-u, naho ekau-aho kuonika, ³⁷Mira efufuliwe ni Kiumbi tezeza aho kuzaonika.³⁸Kwato nachi-ilike hakaghu, kutahoya mhe yaye, kuka-aiwa makusa kwaabirikirwa. ³⁹He uye kila enedarisha enetariwa haki he mburi kabuna hujo sheria yakwe Musa teyeseemuoiya haki.⁴⁰Kwato iji mukwa vaangalifu ite kigi vechiyoiye valotezi chiseelijanya hakaghu: ⁴¹Wesia, kune mubera, naho mzemaka naho mzelaha; kwa hucho nibo-i nyamalo he ma-aze kaghu, nyamalo hujo tem-muru kudarisha, hata kai mhe ekumubaya.⁴²Too Paulo ne Barnaba vareahaka, vahe vekaombeja vayo viome yavyo i-aze la Sabato ilitiye. ⁴³Too mkutano wa muaresi urekita, Vayahudi vakumure na vaongofu va kweri vekavadosa Paulo ne barnaba, huvo veyoe navo na vekavahimbija vaendelee he neema ya Kiumbi.⁴⁴Sabato idosiye, sina ya mwang'a mzime ukatutanyika kukoiya kiome cha Kiumbi. ⁴⁵Vayahudi vareaho mkutano, vekahuwe ni wizu naho vekayo viome vilhi vigi viyoiwe ni Paulo naho vekam-olhu.⁴⁶Mira Paulo ne Barnaba veeyoye he ujasiri naho vekaba, "Cheekwaye chidumuwe ite mburi ya Kiumbi iyowe ini hakaghu. kwaite mlihinkaiya uda kuli hakaghu na mukuaho ite temustahili uzime wa milele, wesiani tunevakiriiya Mataifa. ⁴⁷Sahucho Dilao etusughaye, ekuba, 'Naamuke kune sa luatame he vahe va mataifa, ite mgera wokovu he bwa kabuna ja idi.⁴⁸mataifa vareako yalo, vekalhamuiwa na kutogola mburi ya Dilao. Vakumure vesaghurwe he uzime wa milele vekadarisha. ⁴⁹Mburi ya Dilao likaso idi ikabuna.⁵⁰Mira Vayahudi vekavasemba vekuguye na valage muhimu, naho na vagiru va mwang'a Yayo yekakuturuija manyamarisho hakwe Paulo ne Barnaba naho vekavabibi gana ya mihaka ya mwang'a. ⁵¹Mira paulo ne Barnaba vekakunkuta ivumbi la masame kini. naho vekaso he mwang'a wa Ikonia. ⁵²Na vahina vekahuwe ni kinyemi hawe na Swaho Mnyakhare.

Chapter 14

¹Ikalijanya za ya ikonio ite Paulo ne Barnaba vekabuu hawe za he muaresi la Vayahudi navekayo hucho ikundi igiru la vahe Vayahudi na Vayunani vedarishe. ²Mira Vayahudi vesikoiya vekasonganya akiri vamataifa na kuvabo-i kukwa vakusa he vabahu.³Kwato vekahema are he muda mueza, vekuyo he ujasiri he nguvu ja Dilao, ilai vekugu ukweri kuhusu mburi ya neema ku-u. Eeboiye to he kugu ishara na vimako vibo-iwe he miheregha yakwe paulo ne Barnaba. ⁴Mira hodi hagiru ha mwang'a leekakaike; vahali ha vahe veekwaye hawe na Vayahudi, na vahali hawe na vazasughawa.⁵Too vamataifa na Vayahudi vareaghesha kuvashawishi vagiru kini kuvabo-iya vikusa na kuvashunta masaheru Paulo ne Barnaba, ⁶vekali-ila kalo naho vekaugulu he miang'a ya Likaonia, Listra na Derbe na hodi hejunguluka too, ⁷na are vekabirikira Injili.⁸Na are Listra heelo mhe muwe eezokoye, teelo nguvu he masame ku-u, kirema kuli he maso ya lage ku-u, teneraa daha. ⁹Mhe yaye eemkoye Paulo ekuyo, Paulo ekamwesiisha ma-ila naho eka-aho ite eelo na mdarisho wa ku-utiwe. ¹⁰Kwato ekayo he sauti ya ana, "Uma kwa masame kechi." Naho huye mhe ekatorikaana na kulholhoshi kudaha.¹¹umati urea-aho cho echibo-iye Paulo, vekaka-a gwalhu kini, vekuyo he lahaja ya Kilikaonio, "viumbi vyaatulitiya he namna ya vahe." ¹²Vekamse Barnaba "Zeu" ne Paulo "Herme" kwaite eekwaye mzayo mgiru. ¹³Muaresi wakwe Zeu, huye hekaluku-u leeata gana ya mwang'a, ekagera Wa giru na mtungo wa maluwa mpaka he luhige lwa mwang'a, uye na umati vekadumu kugu Sadaka.¹⁴Mira vazasughawa, Barnaba ne Paulo, vareako yalo, vekaka-a gomae kini naho fia vekaso gana he umati, vekuzo ¹⁵naho vekuba, "Kune vahe, ni kiahoni mubo-i mburi yajo? Na nne naho tu vahe velo hisia sa kaghu. Tumugeriaya mburi kulho, ite mkirii kuli he vigi ya visiye na kumwesia LKiumbi eata mzime, eumbiye mbingu, idi na bahari na kira kiwe chiata. ¹⁶He nyakati jitahoye, eevadumuije mataifa kudaha he kwalhi kini salaghe.¹⁷Mira hecheri, tehakaye hesilo shahidi, he kalo eboiye kikulho naho ekavaoiya mare kuli mbinguni naho he nyakati ja kuluka, ekavahuti swaho kaghu he viaghu na kinyemi". ¹⁸Hata he mburi yayo, Paulo ne Barnabahe vwasi vekakindija umati kuvaguiya sadaka.¹⁹Mira he Vayahudi vahali kuli Antiokia na Ikonio vekalita kuvasemba umati. Vekam-ma masaheru paulo naho vekam-buruta mpaka gana ya mwang'a, vekufanyanya ite aga. ²⁰Hata cho vahina veekwaye veumaye sina na-u, ekaka, vekabuu he mnwang'a. I-aze la kanu, ekaso Derbe ne Barnaba.²¹Arefiriti kuhinija injili he mwang'a hu na kuvabo-i vahina vakumure, vekakirii Listra, mpaka Ikoniamu, naho hadi Antiokia. ²²Vekaendelea kuimarisha nafsi ja vahina naho kubutwe swaho kuendelea he kudarisha, ekaba, "Chidumuwe tubuu he udilao wa Kiumbi kutahoya manyamarisho makumure."²³Vare vasaghura kwa mburi kini vazee va kira ikusanyiko la vazadarisha, naho vekukwa vearesie na kulhati, vekavaotija he Dilao, huye vo vemdarishe. ²⁴Naho vekataho he Pisidia , vekahe Pamfilia. ²⁵Too vareayo mburi he Perga, vekadimi kuso Atalia. ²⁶Kuli are vekakutu meli mpaka Antiokia are veekwaye veekuguye he neema ya Kiumbi he mburi ya nyamalo huyo iji veekwaye vaaifiriti.²⁷Vareahe are Antiokia, naho varelitutanya ikusanyiko la hawe, vekagu taarifa ya mburi hujo Kiumbi ebo-iye hakini. na hucho evalhaiye luhige lwa mdarisho he vahe va Mataifa. ²⁸Vekazoko he muda mueza na vahina.

Chapter 15

¹Vahe fulani vekadimi kuli uyahudi na kuvahiniza vabahu, vekuba, "Mkusaatahiriwa sa desturi jakwe Musa, temkamuru kuokolewa." ²Too Paulo ne Barnaba vareakwa na mapambano ya kuyo hawe navo, vabahu veka-amua ite Paulo, Barnaba, na vahali vaso Yerusalemu he vazasasughawa na vazee kwa mburi ya yalo lilhasuiwe.³kwato , he kusughawa kini na ikanisa, vekataho Foinike na Samariavekubirikira kukiritiwe nia he Mataifa. vekagera kinyemi kigiru he vabahu khabuna. ⁴Varealita Yerusalemu, vekakaribishwa ni Ikanisa na vazasughawa na vazee, vekaoti taarifa ja mburi khabuna hujo Kiumbi ebo-iye hawe navo.⁵Mira vahe fulani vedarishe, veekwaye he ikundi la mafarisayo, veka-uma naho vekayo, "Chidumuwe kuvabutu elha na kuvasugha vaidara sheria ya kwe Musa." ⁶Kwato vazasughawa na vazee veka-uma hawe kufanyanya yayo mburi.⁷vareafiriti mayojanyo maeza, Petro eka-uma naho ekayo navo, "Vabahu mwaile ite kitambo kikulho chitahoye Kiumbi ebo-iye isaghuro he kune, ite m-o gho mataifa vakoiye kiome cha Injili, naho kudarisha. ⁸Kiumbi eiliye swaho, arawesia vo, emuoiya Swaho mnyakhare, sacho ebo-iye hakanu; ⁹naho tebo-iye utofauti he nne navo, ekujibo-i swaho kini kulho he mdarisho.¹⁰kwato, ni kiahoni mumgali Kiumbi ite muke nira ana he wakha ja vahina hujo neri va aba kanu neri nne tetumuruye kujimuru? ¹¹Mira tudarisha ite tuneokolewa he neema ya Dilao yesu, sacho veekwaye."¹²Ikusanyiko ikabuna likata-a vareakwa vemsikija Barnaba ne Paulo vareakwa vegu taarifa ya ishara na vimako huvyo Kiumbi ebo-iye hawe navo he vahe va mataifa.¹³Varearo kuyo, Yakobo ekalandula na kuyo, "Vabahu nisikijeni. ¹⁴Simoni ayo hucho bosi Kiumbi he neema evalha-ariye mataifa nesa ite amuru kuaho kuli hakini vahe kwa buri ya ilhe ku-u.¹⁵Viome vya valotezi yesojana na yalo sacho leegondiwe. ¹⁶Mburi yajo jikutaho nnekirii naho ninkwa kahali hema yakwe Daudi, ilhuye di; nineka-a na kuikiriti huionike ku-u, ¹⁷nesa ite vahe veshighale vamdaa Dilao, hawe na vahe va Mataifa veseiwe he ilhe gho.' ¹⁸Havyo nicho eyo Dilao ebo-iye mburi yajo yi-ilikane kulholhoshi are azeto jakae.¹⁹Kwato iji, ushauri gho ni ite, tusivaoye vwasivahe va mataifa vemkiriiya kiumbi; ²⁰Mira tuandike hakini ite vakuepushe uda na kuonikiwa he pupe, tamaa ja uasherati, naho na vifufiwe, na Sako. ²¹Kuli vizazi vya vazee helo vahe he kila mwang'a vebirikira naho vemsoma Musa he miaresi kila Sabato.²²Kwato ika-ahoika ite yaavyalamuija vazasughawa na vazee, hawe na kanisa kabuna, kumdori Yuda eseiwe Barsaba ne Silas, veekwaye Vagiru va Kanisa, na kuvasugha Antiokia hawe ne Paulo ne Barnaba. ²³Vekagonda to, "Vazasughawa, vazee na vabahu, ha vabahu va Mataifa veata Antiokia, Shamu na Kilikia, namuholu.²⁴Tweekoye ite vahe fulani huvo tusivaoye amri kayo, veeliye hakaghu naho vaamunyamarisha he mahinijo yegera vwasi he swaho kaghu. ²⁵Kwato ika-ahoika kikulho hakanu vakabuna kuvasaghura vahe na kuvasugha hakaghu hawe na vadumuwa kanu Barnaba ne Paulo, ²⁶vahe vehatarishe maisha kini kwa mburi ya ilhe lakwe Dilao Yesu Kristo.²⁷Kwato twaamsugha Yuda ne Sila, venemubaya mburi yajo ata. ²⁸Kwaite yeahoike kikulho he Swaho Mnyakhare na hakanu, Kusaake ana kaghu mmaru mgiru kutaho mburi yajo eja lazima; ²⁹Ite mkirii kuli he vigi viguwe he mapupe, sako, vigi vya kufufa, naho na uasherati. kai mnekuke uda na yavyo, chinekwa kikulho hakaghu. Hayani."³⁰Kwato iji, vareatawanyishwa, vekadimiya Antiokia; vareafiriti kuvatutanya ikusanyiko hawe, vekaotija baruwa. ³¹Vareakwa veisoma, vekalhamuiwa kw mburi ya kubuituwe swaho. ³²Yuda ne Sila, na valotezi, vekavabutu swaho vabahu he mburi kumure na kuvabutu nguvu.³³Vareahema muda fulani are, vekatawanyishwa he m'polele kuli ha vabahu he huvo veevasughaye. ³⁴[Mira chika-ahoika kikulho Sila kushighala are] ³⁵Mira Paulo na vahali vekahemaa Antiokia hawe na vahali vakumure, ake vekahinija na kubirikira mburi yakwe Dilao.³⁶Yareataho ma-aze si makumure Paulo ekam-ba Barnaba, "Na tukirii iji naho kuvavurira vabahu he kila mwang'a ho tubirikire kiome cha Dilao, naho kuvaaho chovekwaye. ³⁷Barnaba edumuye naho kumdori hawe neva Yohana eseiwe Marko. ³⁸Mira Paulo ekafanyanya teyeekwaye kikulho kumdori Marko, eevaroye are Pamfilia na kuendelea navo he nyamalo.³⁹Naho ata hekalijanya mayoijano magiru kwato veka-kukaka, ne Barnaba ekamdori Marko na kubari he meli mpaka Kipro. ⁴⁰Mira Paulo emsaghure Sila na kuhaka, area-owe ni bahu he neema ya Dilao. ⁴¹Naho ekaso kutahoiya Shamu na Kilikia, ekuyaimarisha makanisa.

Chapter 16

¹Paulo naho arelita Derbe na Lystra; naho wesia, too heelo mhina esewe Timotheo, ni M-buratu eahoiwe ni Lage wa Kiyahudi ambaye ni mzadarisha ne aba ku-u ni Mgiriki. ²Vahe va Listra na Ikonia vekamyoiya kikulho. ³Paulo ekamdumu nesa abari na-u, kwato ekamdori naho ekam-butu elha kwa mburi ya Vayahudi veata are ake vakhabuna veem-iliye ite aba ku-u ni Mgiriki.⁴Vareakwa veso vekataho he mwang'a na kugu maagizo he makanisa nesa vayadose maagizo kayo yeegondiwe ni vazasughawe na vazee are Yerusalemu. ⁵Kwato makanisa yekaimarishwa he mdarisho na vedarishe vekasusuika he idadi kila mu-aze.⁶Paulo na va-aro vekaso Firigia naho Galatia, ake Swaho wa Kiumbi eevalhiije kubirikira mburi are he Ijimbo la Asia. ⁷Varehe sina na Misia, vekagali kuso Bithinia, mira Swaho wakwe Yesu ekavalhiija. ⁸Kwato vekataho Misia vekalita mpaka mwang'a wa Troa.⁹Maono Yekamlijanyija Paulo na-ama, heelo mhe wa-are Makedonia e-umaye, ekumse na kuyo, "Litani mtulha-ari ilai Makedonia". ¹⁰Paulo areaho maono, fia tukamanga kuandaa kuso Makedonia, ekuila ite Kiumbi eetuseye kuso kuvabirikira Injili.¹¹Kwato tukahaka kuli Troa, tukaso we kwa we Samothrake, naho mu-aze udosiye tukahe mwang'a wakwe Neapoli. ¹²Kuli ata tukaso Filipo ambayo niwe ja muang'a wa Makedonia, mwanga muhimu he wilaya na utawala wa Kirumi naho tukahema ma-aze maghere. ¹³Mu-aze wa Sabato, tukaso gana ya luhige he kwalhi ya mharaza, hodi ambaho tweefanyanye henekwa ni hodi ha kuboiya mitaso. Tukazokodi na kuyo na valage veelitiye hawe.¹⁴Mlage muwe esewe Lidia, mzadi zambarau, kuli he mwang'a wa Tiatira, mza mwaresi Kiumbi, ekatusikija. Dilao ekamge swaho ku-u naho ekakeya fanyanyi viome viyoiwe ni Paulo. ¹⁵Arefiriti kubatijwa, uye na minda ku-u kabuna, ekatusembaekuba, "Kai mwaaniaho ani ite ni mzadarisha he Dilao, iji nimusemba mubuu na kuzoko hagho". Ekatusembishisha.¹⁶Chikakwa ite,tureakwa tuso hodi ha kuaresi, mu-aleta muwe eelo na m'pepo la kuiliishaekahe na nne. Eekwaye emgeria Dilao ku-u faida kumure kwa kugu ulotezi. ¹⁷Mlage yaye ekamdosa Paulo hawe na nne, ekuma kilondo na kuyo, "Yava agiru ni vanyamalo va Kiumbi hu ere Mgiru, vemubirikia kune mburi ja wokovu" ¹⁸Eeboiye to he ma-aze makumure, mira Paulo ekukwa aasanuijwa ni miboire kayo, ekakirii mzungure na kuibaya m'pepo, "Nakuba he Ilhe lakwe Yesu umli za ku-u." Nayo ikali na kumro kagi kawe.¹⁹Madilao ku-u vareaho ite hu itumaini la kuaho faida kini laa-ahaka, vekamdara Paulo ne Sila na kuvaburura kihoja mbele ja velo mamlaka. ²⁰Varevaheti he mahakimu, vekaba, "Yava agiru ni Vayahudi naho vaagera ghasia giru he mwang'a kanu. ²¹Vehinija mburi esijo sheria nne kuyadoria neri kuyadosa sa Varumi.²²Umati ukavakaya kimzungure Paulo ne Sila, mahakimu vekaka-a bgomae kini naho vekavagu na kuvaba vachapwe ndate. ²³Varefiriti kuvachapa ndate kumure, vekavabibi he gereza na kuvaba askari va gereza kuvawesiisha kikulho. ²⁴Varea owe amri kayo, askari va gereza vekavabibi he chumba cha za he gereza naho vekava-oro masame kini he hodi ho veekeiwe.²⁵He madao ya kiama cha manane, Paulo ne Sila vekakwa vekuomba na kufaru mifaru ya kutogola Kiumbi, ilai vazaorowa vahali vekuvasikija, ²⁶Ghafla hekalijanya izingizo igiru naho misingi ya gereza ikakushwa. maluhige ya gereza ikalhaika, naho minyororo ya vazaorowe vakabuna ikageiwa.²⁷mlinzi wa gereza ekaka kuli he luireno naho eka-aho maluhige makabuna ya gereza yelhaiwe; kwato ekadori luhamba ku-u kwaite eedumuye kukuga-a kwa mburi eefanyanye vazaorowe vakhabuna vaaheja kugugulu. ²⁸Mira, Paulo ekama kilondo he sauti giru, ekuba "Usekuhiri kwaite vakabuna tureata hodi i-i.²⁹Mzawesia gereza ekaombeja luatame lugerawe naho ekabuu za ya gereza kwa fia, ekuzingiza na kuko bughu, ekavalhuiya Paulo ne Sila, ³⁰na kuvagu gana ya Gereza naho ekaba, "Vaheshimiwa, nibo-i kiahoni nesa nimuru kuokoka? ³¹Navo vekavabaya, "Mdarishani Dilao Yesu na ari uneokoka hawe na minda kechi.³²Vekayo mbri ya Dilao haku-u, hawe na vahe vakabuna va minda ku-u, ³³Mzawesia igereza ekavadori na kiama hucho naho ekavaonti hodi vehiriye, uye hawe na vahe va ang'a ku-u vekabatijwa fia. ³⁴Ekavagera Paulo ne Sila ang'a ku-u naho ekavaoiya viaghu. nau ekakwa na kinyemi kigiru hawe na vahe va ang'a ku-u kwaite vamdarisha Kiumbi.³⁵Yareakwa chakako, mahakimu vekasugha ujumbe he huye mzavawesia wa gereza vekuba, "Vadumuije hu vahe vaso", ³⁶Mzawesia wa gereza ekam-baya Paulo ana ya kiome kacho ite "mahakimu veetesugha kiome nimuroye muso: kwato lini gana naho muso kwa m'polele.³⁷Mira Paulo ekavabaya, "Veetumaye he hadhara, vahe ambavo ni varumi neri tevetuhumuy naho veteamua kutubibi gerezani; Naho iji vedumu kutugu kwa kutumatu? Hai, techikamuruike, vo salaghe valita kutugu hodi i-i". ³⁸Vazawesia vekavabaya mahakimu ana ya viome kavyo, mahakimu vekaogohesha too vareile ite Paulo ne Sila ni Varumi. ³⁹Mahakimu vekalita na kuvasemba vali, naho varevagu gana ya gereza, vekamwombeja Paulo ne Sila vali gana ya mwang'a kini.⁴⁰Kwato Paulo ne Sila vekali gana he gereza vekagale ang'a hakwe Lidia. Paulo ne Sila varevaaho vabahum vekavabutu swaho naho vekahaka he mwang'a kao.

Chapter 17

¹Naho varetaho he miang'a ya Amfipoli na Apolonia, vekalita mpaka mwang'a wakwe Thesalonike huo weekwaye na muaresi wa Vayahudi. ²Sa hucho cheekwaye sa kawaida yakwe Paulo, ekaso hakini, naho he madao ya ma-aze makai ja sabato ekayojana navo ana ya maandiko.³Ekakwa evaghubulia magondwe nakuvabaya ite, yeemdumuye Kristo anyamarishwe naho afufuke kahali kuli ha vegaye. Eevabaye, "Yaye Yesu nimubayani mburi ku-u ni-u Kristo" ⁴Baadhi ya Vayahudi va-avadaraa na kukwariana ne Paulo ne Sila, hawe na Vagiruki vemdarisha Kiumbi, valage vakumure vaongofu na ikundi igirula Vahe.⁵Mira vayahudi vahali vesidarisha, vehuiwe ni wizu, vekaso kihoja na kuvadori baadhi ya vahe vakusa, vekatutanya umati wa vahe hawe, nakugera aku he mwang'a, naho vekavabuuya minda yakwe Jason, vekudumu kuvadara Paulo ne Sila nesa vavati-i mbele ja vahe. ⁶Mira varevabeni, vekamdara Yasoni na baadhi ya vabahu vahalli na kuvati-i mbele ja maofisa va mwang'a vekuma kilondo, ⁷"Vaagiru veupindue ulimwengu vaahe mpaka ilai naho. Vaagiru yavo vekaribishwe ni Yasoni veioni sheria yakwe Kaisari, veba helo dilao mhali esewe Yesu".⁸Umati na maofisa va mwang'a vareako mburi yajo, vekabuuwe ni futofuto. ⁹Vareafiriti kudori hera ja samani ya ulinzi he jason na mhali, vekavaro vaso.¹⁰Kiama hu vabahu vekamsugha Paulo ne Sila Beroya. Naho varehe twai vekaso he muaresi wa Vayahudi. ¹¹Vahe huvo veekwaye velo werevu mgiru kutaho hu vahe va Thesalonike, kwaite veelo utayari wa kulidoria kiome he akiri kini, na kuwesiisha magondo kila i-aze nesa kuaho ite viome viyoiwe nicho vikwaye. ¹²Kwato vakumure kini vekadarisha, vekukwa hawe na valage velo ushawishi mgiru va Kigiriki na vaagiru vakumure.¹³Mira Vayahudi va Thesalonike vareile ite Paulo ebirikira mburi ya Kiumbi are Beroya, vekaso are na kusonganya naho kulholhoshi aku ha vahe. ¹⁴Fia, vabahu vekamti-i Paulo he kwalhi ya ziwa, mira Sila ne Timotheo vekashighala too. ¹⁵Hu vabahu vemti-iye Paulo vekaso nau Mpaka Athene, vareamro Paulo are, vekadoria maagizo kuli haku-u ite, Sila ne Timotheo valita haku-u kwa fia chimuruikana.¹⁶Na too ekuvala-a are Athene, swaho ku-u ikasanuijwa za ku-u kwa hucho euahoye mwang'a chouhuye mapupe makumure. ¹⁷Kwato ekayoijana he muaresi na Vayahudi huvo vemdarisha Kiumbi na heju vakabuna eheye navo kira i-aze kihoja.¹⁸Miravahali va vai-nyi vafalsafa va Vaepukireo na Vastoiko vekamkabili. Na vahali vekaba, "Ni kiahoni echiyo ya mzayo mkenya? Vakali vekaba, "Chiaija ebirikira mburi ja kiumbi wa kigalho," Kwaite ebirikira mburi jakwe Yesu na Ufufuo.¹⁹Vekamdori Paulo na kumgera Areopago, vekuba, "Tumuru kuile yayo mahinijo maku-a yo uyayo? ²⁰Kwaite ugera mburi ku-a he malama kanu. Kwacho tudumu ku-ile yajo mburi jilo maana mina?" ²¹(Na vahe vakabuna va Athene hawe na vagalho veata hakini, vetumia muda kini ukwa he kuyo na kusikija ana ya mburi ku-a.²²Kwato Paulo ekauma hasihasi ya vahe va Areapago na kuyo, "Kune vahe va Athene, niaho ite kune ni vahe va dini he kira mburi. ²³Ake he kutaho gho na kuwesia vigi kaghu vya kuaresi, naa-aho viome vyegondiwe he we ya madhabahu kaghu, ikuba "HE KIUMBI ESI-ILIIKANA". Kwato iji, huye mumuaresi neri msim-iliye, ni-u nimubayani kune.²⁴Kiumbi e-umbiye idi na kila kigi chiata za, kwaite ni Dilao wa mbingu na di, temuru kuzoko he miaresi ibo-iiwe ni miheregha. ²⁵Naho tenyamarikiwa na miheregha ya vahe sa ite edumu kigi hakini, ake uye salaghe eva-o vahe uzime na kuhema na vigi vihali vikabuna.²⁶Kutahoya mhe muwe, ekaboi mataifa kabuna ya vahe vehema ana ya vubasa vwa dunia, naho ekake nyakati na mihaka he hodi vezoko. ²⁷Kwato, vedumuwe kumdaa Kiumbi, na chikumuruika vamheye na kumwaho, naho kwakweri tehata uda na kila muwe kanu.²⁸Haku-u tuzoko, tudaha na kukwa na uzime kanu, sa hucho mtunzi kaghu muwe wa ishairi areyo 'tuvaza -ahowe ku-u'. ²⁹Kwato, chikukwa nne ni vaza-ahowe va Kiumbi, tetudumuwe kufanyanya ite ukiumbi ni sa dhahabu, kana shaba, kana masaheru, mapupe yetepewe kwa ustadi na mafanyanyo ya vahe.³⁰Kwato, Kiumbi eteta-aya nyakati hujo ja urundu, mira waijiji eba vahe vakabuna kila hodi va-aho kuvoteka. ³¹Yalo ni kwa mburi aake i-aze edumu aihukumu dunia he haki he mhe huye emsaghure. Kiumbi eeguye uhakika wa mhe yaye he kira mhe too aremfufua kuli ha vegaye.³²Na vahe va Athene vareako mburi ja kufufuliwa ha vegaye, baadhi kini vekamtera Paulo, mira vahali vekaba "Tunekusikija kahali he mburi yayo" ³³Arefiriti, Paulo ekavaro. ³⁴Mira baadhi ya vahe vekaungana na-u vekadarisha, ekukwa Dionisio Mwareopago, na mlage esewe Damari na vahali hawe navo.

Chapter 18

¹Jirekita mburi kajo, Paulo ekahaka Athene kuso Korintho. ²Are ekamwaho Myahudi eseiwe Akwila mhe wa kabila la Ponto, uye na mlage ku-u eseiwe Prisila vekalita kuli are Italia, kwaite Klaudia eevabaye Vayahudi vakabuna vahaka Roma; Paulo ekalita hakini; ³Paulo ekazoko na kubo-i nyamalo navo ake uye ebo-i nyamalo itotiye na kini. Vo veekukwa vebo-i mahema.⁴Paulo ekayoijana navo he muaresi kila mu-aze wa Sabato. Ekavakengereja Vayahudi hawe na Vagiriki. ⁵Mira Sila ne Timotheo vekalita kuli Makedonia, Paulo ekahing'awe ni Swaho kuvabaiya Vayahudi ite Yesu ni-u Kristo. ⁶Too Vayahudi Varemlhi na kumbera, kwato Paulo ekakun'kun'ta gomae ku-u verewesia, naho ekavabaya, "Sako kaghu na ikwa ana ya mi-a kaghu salaghe; Ani silo hatia. Kuli waijiji na kuendelea, nivasoiya Mataifa".⁷Kwato ekahaka kuli too ekaso he minda yakwe Tito Yusto, Mhe emwaresi Kiumbi. Minda ku-u iata sina na mwaresi. ⁸Krispo, mgiru wa muaresi hawe na vahe va minda haku-u vekamdarisha Dilao. Vahe vakumure va Korintho vekamkoiya Paulo ekuyo vekamdarisha na kubatijwa.⁹Dilao ekam-baya Paulo na-ama kwa kwalhi ya kuoshwa, "Usiko bughu, mira yo naho usita-a. ¹⁰Ake ani niata hawe na ari, naho tehelo eneghesha kukuhiri, kwaite nilo vahe vakumure he mwang'a yao". ¹¹Paulo ekahema are he madao wa mko muwe na milhihe sita ekuhinija mburi ya Kiumbi he vo.¹²Mira Galio arebo-iwe kukwa dilao wa Akaya, Vayahudi veka-uma hawe kimzungure ne Paulo na kumti-i mbele ya kikire cha hukumu, ¹³vekuba, "Mhe yaye evakengereja vahe vamwaresi Kiumbi kinyume cha sheria".¹⁴Too Paulo areakwa edumu kuyo, Galio ekavabaya Vayahudi, "Kune Vayahudi, kai yeseekwaye ni kikusa kana ku-oni, yeseekwa ni halali kuvashughulikia. ¹⁵Mira kwa ite ni maburi, yetara viome na malhe, na sheria kaghu, iji kune hukumuni kune salaghe. Ani sidumu kukwa hakimu he mburi ja mburi kajo.¹⁶Galio ekavaba vahaka mbele ya Kikire cha hukumu, ¹⁷Kwato, vekamdara Sosthene, mgiru wa muaresi, vekam-ma mbele ya kikire cha hukumu. Mira Galio tezewesia cho vechibo-iye.¹⁸Paulo, baada ya kuzoko too he muda mueza, ekavaro vabahu na kuso kwa meli Siria hawe ne Prisila ne Akwila. Esina haka he bandari, ekaha alhu ku-u ake eekwaye eapiye kukwa mnadhiri, ¹⁹Varehe Efeso, Paulo ekamro Prisila ne Akwila too, mira uye salaghe ekabuu he muaresi na kuyojana na vayahudi.²⁰Varembaya Paulo azoko navo he muda mueza, uye ekalhi. ²¹Mira ekahaka hakini, ekavabaya, "Ninekirii kahali hakaghu, chikukwa ni midumuisho ya Kiumbi". Baada ya ata, ekahaka kwa meli kuli Efeso.²²Paulo are-uma Kaisaria, ekakutu kuso kuholu Kanisa la Yerusalemu, naho ekadimi di he Kanisa la Antiokia. ²³Arehemisha he muda too, Paulo ekahaka kutahoiya hodi ja Galatia na Frigia na kuvabutu swaho vahina vakabuna.²⁴Myahudi muwe esewe Apolo, eahoiwe are Alexandria, ekalita Efeso. Eekwaye na ufasaha he kuyona hodari he maandiko. ²⁵Apolo eekwaye eerekejwe he mahinijo ya Dilao. Kwa hucho eelo bidii he swaho, eeyoye na kuhinija kwa utanda mburi jimtara Yesu, mira ee-iliye bi ubatijo wakwe Yohana. ²⁶Apolo ekalholhoshi kuyo he ujasiri he muaresi. Mira Prisila ne Akwila varemko, vekabo-i usaho na uye naho vekam-baiya ana ya kwalhi ja Kiumbi kwa ukulho.²⁷Aredumu kuhaka kuso Akaya, vabahu vekam-butu swaho na kuvagondia barua vahina veata Akaya nesa vamuru kumdoria. Arehe, kwa neema ekavalha-ariisha huvo vedarishe. ²⁸He nguvu ku-u na maarifa, Apolo ekavataho Vayahudi mbele kini ekua-ija kutahoya magondo ite Yesu ni-u Kristo.

Chapter 19

¹Chikakwa ite Apolo e-ata Korintho, Paulo ekataho nyanda ja ana na kuhe he mwang' a wa Efeso, naho ekahelha vahina vaghere arai. ²Paulo ekavabaya, "He mwemdoriye Swaho Mnyakhare mreadarisha?" Vekam-baya, tetumuruye neri kukiya kumtara swa Mnyakhare.³Paulo ekaba, "Iji kune mweebatijwe mo? " Vekaba, "He ubatijo wakwe Yohana. ⁴Iji Paulo ekalandula, "Yohana eebatije he ubatijo wa toba. Ekavabaya huvo vahe ite vedumuwe kumdarisha huye ehu enelita baada ku-u, yaani, Yesu."⁵Vahe vareako mburi yayo, vekabatijwa he ilhe la Dilao Yesu. ⁶Na chikakwa Paulo areake miheregha ku-u ana kini, Swaho Mnyakhare ekalita ana kini vekalholhoshi kuyo he kiome na kuloteza. ⁷Jumla kini veekwaye vaagiru vehe ikado na vanu.⁸Paulo ekaso he miaresi ekayo he ujasiri he muda wa milhihe mikai. Eekwaye ekuka-eti mayoijano na kuvahuru vahe he mburi jitara udilao wa Kiumbi. ⁹Mira vayahudi vahali vekakwa vakaidi na vesikoiya, vekalholhoshi kuyo makusa kutara kwalhi ya Kristo mbele ya umati. Iji Paulo ekaroana navo naho ekavake kakera vedarishe uda navo. Na-u ekalholhoshi kuyo kira mu-aze he ukumbi wakwe Tirano. ¹⁰Ya ikasoto he miko minu, kwato vakabuna veekwaye vezoko he Asia vekako kiome cha Dilao, vakabuna Vayahudi na vayunani.¹¹Kiumbi eekwaye ekubo-i mibo-ire migiru he miheregha yakwe Paulo, ¹²ite hata varukao vekautiwe, naho swaho kusa jikavali, too vareadori leso na gomae jiliye he msa wakwe Paulo.¹³Mira heelo vayahudi vepunga m'pepo vekubari kutahoiya hodi ata, vekuliboiya ilhe lakwe Yesu he mburi ya nyamalo kini salaghe. vekuvabaya huvo veelo m'pepo kusa; Vekuba, "Naamuba muli he ilhe lakwe Yesu huye Paulo em-birikira". ¹⁴Veebo-iye yayo veekwaye va-inyi saba vakwe muaresi mgiru va Kiyahudi, Skewa.¹⁵Swaho kusa jikalandula, "Yesu nirem-ile, ne Paulo nirem-ile; mira kune ni vaji?" ¹⁶Huyo swaho kusa za ya mhe ekavatorikia vam'punga m'peponaho ekavataho nguvu na kuvama. Niho vekaugulu kuli he hu minda vekukwa bule na kuhiriwe. ¹⁷Mburi ya ika-ilika ha vakabuna, vayahudi na vayunani, huvo veediye are efeso. vekakwa na futo giru, naho ilhe lakwe Dilao likazika heshimiwa.¹⁸Naho, vakumure va vazadarisha vekalita naho vekaungama na kuaija miboire mikusa veiboiye. ¹⁹Vakumure veekubo-i ukura vekatutanya vitabu kini, vekavilhaha mbele ya kira mhe. Too vo varetara thamani ya vigi kavyo, yeekwaye vibesu mirongo mikoi elfu vya magwala. ²⁰Kwato kiome cha Dilao chiaenea he ugiru sha he nguvu.²¹Yakwe Paulo kukamirisha huduma ku-u twai Efeso, Swaho ekavakaeti kuso Yerusalemu kutahoiya Makedonia na Akaya; Ekuba, "Areafiriti kukwa are, inidumu kuiaho Rumi naho". ²²Paulo ekavasugha makedonia vahina ku-u vanu, Timotheo ne Erasto, huvo veekwaye veemlha-ariye. Mira uye salaghe ekahema Asia he madao.²³Wakati kao hekalijanya aku giru are Efeso kutara huyo kwalhi. ²⁴Sonara muwe ilhe ku-u Demetrio, huye ebo-iye vupupe vwa magwala vwa kiumbi Diana, ekagera biashara giru he mafundi. ²⁵Kwato ekavatutanya mafundi va nyamalo kayo na ekaba, "Vaheshimiwa, mureile ite he biashara yayo tubutu magwala makumure.²⁶Mra-aro na kukoiya ite, si i-i bi Efeso, mira sina ya Asia kabuna, Yaye Paulo awashawishi na kuvakiriti vahe vakumure. Etayo ite tehelo viumbi huvyo vibo-ie kwa miheregha. ²⁷Naho sio bi helo hatari ite biashara kanu inekwa teidumuwe kahali, mira naho na muaresi la kiumbi mlage emgiru Diana emuru kudoriwa kukwa telo maana. Kahali eseemure neri kulakhati ugiru ku-u, Huye ambaye Asiana dunia jimwaresi.²⁸Vareako yayo, vekahuwe ni malhaha na vekama kilondo, vekuba, "Diana wa Vaefeso ni mgiru". ²⁹Mwang'a mkabuna ukahu aku, na vahe vekagugulu hawe za he lukumbi lwa milhalhaho. Vekavadara vazabari va-aro ne Paulo, Gayo ne Aristariko, veeliye makedonia.³⁰Paulo eedumuye kubuu he umati wa vahe, mira vahina vekamlhiija. ³¹Naho, baadhi ya maafisa va mkoa wa Asia huvo veekwaye vasaho ku-u vekamti-iya mburi he nguvu kumsemba asibuu he lukumbi lwa milhalhaho. ³²Vahali he vahe veekwaye vekuyo kigi yacho na vahali mburi huyo, kwaite umati wa vahe weekwaye waachanganyikiwa. Vakumure kini tevezemuru neri kuile ni kiahoni veelitiye hawe.³³Vayahudi vekamgera iskanda gana ya umati wa Vahe na kumke ana mbele ja vahe. Iskanda ekagu ishara kwa mheregha ku-u kugu maerekejo ha vahe. ³⁴Mira varea-ile ite uye ni myahudi, vakabuna vekama kilondo he sauti we he muda wa masaa manu, "Diana ni mgiru wa Vaefeso."³⁵Karani wa mwang'a kuuta-aija umati, ekaba, "Kune Vaagiru va Efeso, niji esi-iliye ite mwang'a ya Efesoni mzake mkulho wa muaresi wakwe Diana mgiru na huyo picha choilhuiye kuli mbinguni? ³⁶Kuaho iji mburi yajo tejimuruikana, tudumuwe kukwa na utulivu naho msiibo-i chochose he wanguwangu. ³⁷Kwaite muvaseye vahe yavo i-i mahakamani ambavo si vagwalo va muaresi naho si velo kumkufuru kiumbi kanu mlage.³⁸kwato, kai Demetrio na mafundi veata hawe na-u velo malaho yemlanga mhe wowose. Mahakamajiata wazi na maliwali veata. Na vagerawe mbele ya shauri. ³⁹Mira kai ari ukudaa chochose kulanga mburi hali, Yeneboiiwa nyamalo he kikao halali. ⁴⁰Kwa kweri tuata he hatari ya kutuhumiwa jilanga aku ma-aze yayo, naho tetukakwa na uwezo wa kuvabaya. ⁴¹ekavatawanya makuatano.

Chapter 20

¹Too aku ireakita, Paulo ekavase vahina na kuvautu swaho. Naho kuvaaghanya naho ekaso kuso Makedonia. ²Na-u areafiriti kutaho mikao kayo na ekakwa evabutu swaho vazadarisha, ekabuu uyunani. ³Baada ya u kukwatoo kwa milhihe mikai, njama jikakewe dhidi ku-u na vayahudi vareakwa veatasina kubari he kwalhi ya bahari kuso Shamu, kwato ekaazimu kukirii kutahoiya makedonia.⁴Veekaetiane na-u mpaka Asia veekwaye Sopatro, m-inyi wakwe Pirho kuli Berea; Aristariko na Sekundo, vakabuna vadarisha va Vathesalonike; Gayo wakwe Debe; Timotheo; Tikikon ne Trofimo kuli Asia. ⁵Mira vahe yavo veekwaye vekaeye naho veekukwa vetula-a twai Troa. ⁶He kwalhi ya Bahari kuli Filipi baada ya mu-aze wa mikate isibuiwe chinyera, na he mu-aze wa kakoi tukavaheya are Troa. Tukahema are he ma-aze saba.⁷He muaze wa bosi wa wiki, tweekwaye tutetutanyika hawe nesa kuupa-a mkate , Paulo ekayo na vazadarisha. Ekwaye ekupanga kuhaka lhenu ku-u, kwato ekaendelea kuyo mpaka ki-ama cha manane. ⁸Heelo taa kumure he chumba cha ana ataho tweetutanyike hawe.⁹He idirisha heezokodiye m-buratu muwe ilhe ku-u Utiko, kaye eeyahiiwe ni luireno lugiru. Too Paulo ekubirikira he muda mueza, m-buratu yaye, ekukwa egoshije, ekalhu di kuli he gorofa ya kakai na ekadodoliwe ekukwa egaye. ¹⁰Mira Paulo ekadimi di, ekakukumuru uye salaghe ana ku-u, ekamsamata. Naho ekaba, "Msipa-a swaho, kwaite ni mzime."¹¹Naho ekakutu kahali ghorofani naho ekaupa-a mkate, eka-a. Arefiriti kuyo navo he muda mueza mpaka chalhenu, ekahaka. ¹²Vekamgera huye m-buratu ekukwa mzime vekalhamuishishwa sana.¹³Ne salaghe tweekaye mbele ku-u Paulo he meli na kukasoija Aso, ambaho nne tweepangiye kumdori Paulo arai. Yacho nichouye Salaghe edumuye kubo-i kwaite eepangiye kuso kutahoiya idi ilislo mai. ¹⁴Area tuheiya are Aso, tukampakia he meli tukaso mitilene.¹⁵naho nne tukahaka kuli are na i-aze la kanu tukahe bwa wa kanu wa kisiwa cha Kio. i-aze lidosiye , tukahe kisiwa cha Samo, na lhenu ku-u tukahe mwang'a wa mileto. ¹⁶Kwaite paulo ekwaye aamua kubari kutahoiya Efeso, nesa ite aseetumia muda wowose he Asia; kwaite eelo haraka ya kuhe Yesrusalemu he sikunkulu ya Pentekoste, kai cheseemuruikane uye kubo-i to.¹⁷Kuli Mileto ekasugha vahe mpaka efeso naho ekavase vazee va kanisa. ¹⁸vareahe haku-u , ekavabaya, kune salaghe mreile tangia mu-aze wa bosi nireadaha i-i Asia, hucho neekwaye hakaghu muda kabuna. ¹⁹Nimnyamarikie Dilao he unyakhare mkabuna na he mailima , na manyamarisho yenipatiye ani kwa hila ja Vayahudi. ²⁰Mureila hucho cho siku-lhiije kubirikira hakaghu kigi chochose hucho echa muhimu, na hucho ani nimuhinije perepere naho kuso minda kwa minda. ²¹Mreile hucho ani niendelee kuvakanya Vayahudi na Vayunani ana ya toba he Kiumbi na mdaarisho he Dilao kanu Yesu.²²Na waijiji, wesiani, ani, nikukwa nimkopiya Swaho Mnyakhare kusoija Yerusalemu, nisiji-ile mburi hujo jinenilijiana ani are, ²³mira kwaite Swaho Mnyakhare eniyo-iya ani he kila mwang'a naho eba ite minyororo na manyamarisho nivyo vinila-a. ²⁴Mira ani size fanyanya ite maisha magho ni he kwalhi yoyose ya thamanihagho, nesa maisha gho nikwa kwalhi yoyose ya thamani hagho, nesa nimuru kufiriti midahaire gho na huduma niidoriye kulihe Dilao Yesu, kuiyoiya injili ya neema ya Kiumbi.²⁵Na waijiji, wesia, nireile ite vakabuna, he kune he hu nisoe kuvabirikira Udilao, temkazeniaho vubasa kahali. ²⁶Kwato nimubayani wa-i ya., ite silo hatia he sako ya mhe wowose. ²⁷Kwaite siku-lhiije kumubirikiria midumuisho mikabuna ya Kiumbi.²⁸Kwato mukwa ma-ila ana kaghu kune salaghe, na ana ya ikundi lolose hulo Swaho Mnyakhare emukeye kune kukwa vazawesia. Mukwa vaangalifu kulizeu ikututanyiko lakwe Dilao, hulo eliweye kwa sako ku-u salaghe. ²⁹Nireile ite baada ya kusogho, madie ya maeza makai, yenebuu hakaghu, naho tevekaliahoye mbazi ikundi. ³⁰Nireile ite neri he kune salaghe vahali he vahe venelita na kuyo mburi jisiye, nesa kuvahuru vahina vavadose vo.³¹Kwato mukwa ma-ila. Hulhani ite he miko mikai simuruye kuro kuvahinija kira muwe kaghu kwa ma-ilima na-ama na chakako. ³²Na waijiji ani nimuoti he kiumbi, naho kwa kiome cha neema ku-u, huyo imuru kumukwati na kumu-o upaji hawe navo vakabuna vekeiwe wakfu he Kiumbi.³³Seedumuye magwala,dhahabu, kana gomae. ³⁴Mureile kune salaghe ite miheregha yayo inioiya vyo nidumu salaghe na vidumuwe ni hu veat hawe na ani. ³⁵He mburi kabuna nimuoye mfano wa hucho imdumu kuvalha-ari vahuye kwa kubo-i nyamalo, na hucho mdumuwe kuhulha viome huvyo uye salaghe eyoye: "Ni keba ku-oti kutaho kudoria."³⁶Arefiriti kuyo namna yayo, ekakoma mamuro eka-aresi hawe navo. ³⁷Vakabuna vekazoisha naho vekamlhuiya paulo he waka naho vekam-ma ibusu. ³⁸Vekahuzunika kutaho vikabuna kwa mburi ya hucho eekwaye eyoye , ite neri tevekaemuaho vubasa ku-u kahali. Naho vekam-babaha he merikebu.

Chapter 21

¹Too tureakwa twaaroiyana navo, naho tutabari he bahari, tukahe we kwa we he mwang'a wa Kosi, na lhenu ku-u tukahe mwang'a wa Rodo, ho kuli are tukahe mwang'a wa Patara. ²Tureaho meli itaho kuso Foinike, tukakutu tukabari.³Turehe kara he kisiwa cha Kipro, tukairo bwa wa kumoso, tukabari mpaka Siria, tukake nanga he mwang'a wakwe Tiro, kwaite are niho meli yeekwaye idimiriwe shehena ku-u. ⁴Baada ya kuvaaho vahina, tukazoko are ma-aze saba. vahina yavo vekam-baya Paulo kutahoiya he Swaho ite uye asidaha Yerusalemu.⁵Hata tureheti ma-aze huyo, nne tukahaka tukaso kanu. vakabuna hawe, na valage kini na va-inyi kini, vekatubabaha he kwalhi kanu mpaka tureli gana ya mwang'a. Naho tukakoma mamuro pwani, tukatasa, tukaaghana kila muwe. ⁶Tukakutu meli, ilai navo vekakirii ang'a kini kahali.⁷Hata tureafiriti ntambo kanu kuli Tiro, tukahe Tolemai. Too tukaholu vabahu, naho tukazoko navo kwa mu-aze muwe. ⁸Lhenu ku-u tukahaka tukaso Kaisaria. Nne tukabuu ang'a hakwe Filipo, mbirikiri wa Injili, eekwaye muwe wahuvo saba , na nne tukazoko hawe nauye. ⁹Mhe yaye eelo na va-aleta vahai vesinaile mwagiru ambavyo veeloteje.¹⁰Baada ya kuzoko arai he ma-aze esimakumure, ekadimi kuli uyahudi mlotezi muwe esewe Agabo. ¹¹Uye eelitiye hakanu naho ekaludori lumulhu lwakwe Paulo. Kwakwalo ekakuoro masame na miheregha ku-u salaghe na kuba, "Swaho Mnyakhare eyoto," "Vayahudi va Yerusalemu venem-oro mhe elo ya lumulhu yalwo, navo vene-m-oti he miheregha ya vahe va mataifa."¹²Tureako mburi kajo, nne na vahe veekukwa vehemia hodi too tukamsemba Paulo asikutu kuso Yerusalemu. ¹³Niho Paulo ekalandula, "M-bo-i kiahoni, mtazo na kunipu swaho gho? Kwaite niata tayari, sikwa ku-orowe, mira naho kugaya are Yerusalemu kwa mburi ya ilhe la Dilao Yesu." ¹⁴Kwa hucho Paulo tedumuye kukengerejwa, tukaro na kuba, "Iji midumuire ya Dilao ibo-iike."¹⁵Yarea taho ma-aze yayo, tukadori mifuko kanu naho tukakutu Yerusalemu. ¹⁶Baadhi ya Vahina kuli Kaisaria naho veka-kaetiana na nne. Vekamgera mhe muwe esewe Mnasoni, mhe wa Kipro, Mhina wa azeto, huye tweezokoe na-u.¹⁷Tureahe Yerusalemu, vabahu vekatukaribisha kwa kinyemi. ¹⁸Lhenu ku-u paulo ekaso hawe na nne hakwe yakobo, na vazee vakabuna veereata. ¹⁹Turefiriti kuvaholu, ekava-o taarifa we baada ya hali ya mburi hujo Kiumbi ebo-iye he mataifa kutahoiya huduma ku-u.²⁰Too vareako kayo, vekamtogola Kiumbi, naho vekam-baya, "Ureaho, vabahu, helo maelfu mame vedarishe he Vayahudi. Vo vakabuna velo nia ya kudara sheria. ²¹Vaabaiwa kuhusu ari, ite uhinija Vayahudi vezoko he mataifa kuroana ne Musa, naho vasidose desturi ja azeto.²²Tudumuwe tubo-i kiahoni? Neri futo venekoiya ite ari waalita. ²³Kwato bo-i hucho nne tukubaya waijiji: tulo vahe vekeye nadhiri. ²⁴Vadori vahe ya naho ukunyakhare salaghe hawe navo, naho uvalhanuiye gharama kini, nesa vamuru kuharu mi-a kini. Kwato kira muwe amuru ku-ile ite mburi jovebaiwe jilangaa ari nija mongo. Venekuhina ite ari naho udosa Sheria.²⁵Mira he mburi ja mataifa huvo vekwaye vazadarisha, tweegondiye na kugu maagizo ite vedumuwe kukuke kakera na vigi viguiwe dhabihu he mapupe, na sako, kuwesiana na hucho chitepewe, kukuke kakera na uasherati." ²⁶Niho, Pauloekavadori vaagiru, naho i-aze la kanu, ekakunyakhare salaghe hawe navo, ekabuu he muaresi, kubirikira kipindi cha muaze wa unyakhare, mpaka sadaka ikaguwe kwa mburi ya kila muwe kini.²⁷Ma-aze kao saba yareahe sina kufiritika, vahali va Vayahudi kuli Asia vekamuaho Paulo he Muaresi, na makutano vekasanuiwa, vekamku-uruya miheregha. ²⁸Vekakwa vema kilondo , "Vahe va Israeli, tulha-arini. Yaye ni huye mhe ehinija vahe kira hodi mburi ambajo ni kimzungure na vahe, sheria, na hodi i-i. Naho aavagera Vayunani he Muaresi na kuhanajisi hodi i-i hanyakhare." ²⁹Kwahucho azeto veekwaye vemuahoye Trofimo Muefeso ekukwa hawe na-u he mwang'a, navo vekafanyanya ite Paulo etemgera he muaresi.³⁰Mwang'a mkabuna weekwaye na kimako, na vahe vekagugulu hawe na kumdara Paulo. Vekamgu gana ya Muaresi, naho hige jikalhatiwe. ³¹Vareakwa vegali kumga-a mburi jikamheiya mgiru wa ijeshi la valinzi ite Yerusalemu kabuna yeekwaye ihuye aku.³²kagi ata ekavadori askari ne jemedari ekau-uguluya umati. too vahe vareamuaho mgiru wa jeshi na askari, vekaro kum-ma Paulo. ³³Naho mgiru wa Ijeshi ekamheiya sina naho ekamdara nPaulo, naho ekaba aorowe minyororo minu. Ekamlhaasu uye ni ji naho nikiahoni ebo-iye.³⁴baadhi ya vahe he umati veekukwa vepayuka kigi ya na vahali kihali. Kwaite jemadari temuruye kuvabaya chochose kwa mburi ya huvyo vilondo, ekaba Paulo agerawe za ya ngome. ³⁵Iji arehe he ngazi, ekadoriwe ni askari kwa mburi ya aku ja umati. ³⁶Ake umati wa vahe veemdosiye na vekaendelea kuma kilondo, "Mka-ani yaye!"³⁷Paulo areakwa egerawe za he ngome, ekam-baya mgiru wa ijeshi, "Nimuru kukubaiya kigi?" Huye mgiru wa jeshi ekaba, "He uyo Kiyunani? ³⁸He, ari si huye Mmisiri huye bosi weekaetiye uasi na ekadori magaidi elfu hai he roro?"³⁹Paulo ekaba, "Ani ni Myahudi, kuli mwang'a wa Tarso ya Kilikia. Ani ni raia wa mwang'a maarufu. Nimusemba, mnilhamere niyo na vahe." ⁴⁰Too jemadari aream-o ruhusa, Paulo eka-uma helo vidanto naho ekagu ishara he vahe kwa miharegha ku-u. Too hareata-a chwi, ekayo navo he Kiebrania. Ekaba,

Chapter 22

¹Vabahu na va-aba gho, sikijani utetezi gho nineubo-i hakaghu waijiji." ²Makutano vareako paulo ekuyo navo he kiebrania, vekata-a. Ekayo,³Ani ni Myahudi, niahoiwe mwang'a wa Tarso hodi ha Kilikia, mira nipatiye elimu he mwang'a ya. he masame yakwe Gamalieli. Neehinijwe kuwesiana na na kwalhi kulho ja sheria ja va-aba kanu. Ani nilo bidii ya Kiumbi, sakune vakabuna mukwae wa-i. ⁴Neevanyamarishe he kwalhi ya mpaka kuga; nikava-oro vaagiru na valage na kuvabibi he gereza. ⁵Neri mgiru wa muaresi na vazee vakabuna vemuru kugu ushahidi ite needoriiye barua kuli hakini kwa ajili ya vabahu veata Dameski, hagho ani kubari kuso are. Yeekwaye nivagera vahe Yerusalemu va kwalhi hu nesa vao-orowe na kuadhibiwa.⁶yeelijanye ite too neekwaye nikubari niata sina na Dameski, majira ya chakako fia luatame lugiru lukalijanya mbinguni ikalholhoshi kuniangaja. ⁷Nikalhu di na kukoiya sauti ikuniba, "Sauli, Sauli kwa ahoni unisanuija? ⁸Nikakiriti, "Ari ni ji, Dilao?' Ekanibaya, "Ani ni Yesu Mnazareti, huye ari unisanuija.'⁹Huvo veata na ani veeahoye luatame, mira tevezeko sauti ya huye eeyoye na ani. ¹⁰Nikaba, 'Nibo-i kiahoni Dilao?' Dilao ekanibaya, 'Uma naho ubuu Dameski; are unebaiwa kira kigi choudumuwe kubo-i.' ¹¹Sizemuru kuaho kwamburi ya hu luatame, niho nikaso Dameski he kukaetiwe na miheregha ya huvo veata na ani.¹²Are nikahetiana na mhe esewe Anania, eekwaye ni mhe edaraye sheria naho eheshimika mbele ja Vayahudi vakabuna vezokoe are. ¹³Ekalita hagho, ekauma mbele gho, naho ekayo, 'M-bahu gho Sauli, upate kuaho. 'He muda hu-uhu nikamuaho.¹⁴Ekaba, 'Kiumbi wa va-aba kanu aakusaghura ari umuru kuile midumuisho ku-u, kumuaho huye mzalo haki, na kukoiya sauti iliye he lugwalu ku-u. ¹⁵Kwaite unekwa shahidi haku-u he vahe vakabuna ana yahuyo uya-ahoye na kuyakoiya. ¹⁶Kwato iji ni kiahoni ula-a? Ka, ubatijwe, uzeonti makusa kechi, ukunelise ilhe ku-u.'¹⁷Areakwa akirii Yerusalemu, naho nireakwa nikuaresi za ya muaresi, ikalijanya ite nika-owe maono ¹⁸Nikamuaho ekunibaya, ' Fia naho uli Yerusalemu wangu, kwa ite tevekadumu ushuhuda kechi kunilanga ani.'¹⁹Nikaba, 'Dilao, vo salaghe vereile neeva-oroye he gereza na kuvama huvo veekudarishe hekila muaresi. ²⁰Naho sako yakwe Stefano shahidi kechi yeesuiwe, Ani naho neeumaye sina na kudumu naho neekuwesia gomae jahuvo veemga-aye.' ²¹Mira eenibaye, 'So, kwaite ani ninekusugha uso uda he vahe va mataifa."²²Vahe vekamdumuija ayo ana ya kiome yacho. Mira baadaye veka-a lugwalu sauti na kuba, "Mka-a mhe yaye he idi: Kwaite si kikulho aheme." ²³Vareakwa vegu sauti, na kubibi gomae kini na kubibi mavumbi ana, ²⁴jemedari mgiru ekaamuru Paulo agerawe he ngome,. Ekaamuru alhasuwe ilai ekumawe mijeledi, nesa uye salaghe aile ahoni veekukwa vem-maya kilondo namna huyo.²⁵Hata vareakwa vem-oroye kwa mulhu, Paulo ekam-baya huye akida eumaye sina na uye. "He! ni haki hakaghu kum-ma mhe em Mrumi naho esinahukumiwa?" ²⁶Huye akida areko viome havyo, ekaso hakwe jemedari mgiru na kum-baya, ekuba, "Udumu kusa kiahoni? Kwa ite mhe yaye ni Mrumi."²⁷Jemedari mgiru ekalita na kum-baya, "Niabaye, he ari ni raia wa Rumi?" Paulo ekaba," Ee." ²⁸Jemedari ekalandula, "Ni kwa kutahoiya kiasi kigirusha cha magwala niho nikapata uraia." Mira Paulo ekam-baya, "Ani ni mrumi wa kuahowe." ²⁹Iji huvo veeata pere kuso kumlhaasu vekahaka na kumro wakati wa hu-uhu. Ne Jemedari na-u ekaogoha, areaile ite Paulo ni Mrumi, na kwahucho am-oro.³⁰I-aze lidosiye, jemedari mgiru eedumuye kuile ukweri kulanga mashitaka ya vayahudi he paulo. Kwato ekamge vifungo ku-u ekaamuru vagiru va muaresi na baraza ikabuna vasahe. Ekamgera Paulo di, kumke hasihasi kini.

Chapter 23

¹Paulo ekavawesia we kwa we vahe va baraza na kuyo, "Vabahu gho, naazokoo mbele ja Kiumbi he dhamira kul;ho mpaka wa-i". ²Mgiru wa muaresi Anania ekavaamuru huvo veumaye sina nau vam-ma m-o ku-u. ³Niho Paulo ekam-baya, "Kiumbi enekum-ma ari. lukando lweelhomiwe chokaa. Uzokoe ukunihukumu he sheria, ari uba nimawe kimzungure cha sheria?"⁴Huvo veekwaye veumaye sina na-u vekaba, "Yacho nicho um-olhu mgiru wa muaresi wa Kiumbi?" ⁵Paulo ekayo, "Vabahu gho, ani seeiliye ite yaye ni mgiru wa muaresi. Kwa ite hegondiwe, tukayo kikusa ana ya dilao wa vahe vake."⁶Paulo areaho ite bwa muwe wa ibaraza ni Masadukayo na vahali ni Mafarisayo, eka-ka-a lugwalu he sauti na kuyo, "Vabahu gho, ani ni Mfarisayo, M-inyi wa Mfarisayo,. Ni kwa mburi ya niarira he ujasiri ufufuo wa vavegaye niwo nihukumiwa kwakao." ⁷Areayo yayo, mayoijano magiru yekalijanya baina ya Mafarisayo na Masadukayo na mkutano ukakanyika. ⁸Ake Masadukayo vebaa tehelo ufufuo, malaika neri tehelo swaho, mira Mafarisayo vebaa yayo makabuna yeata.⁹Ghasia giru ikalijanya na baadhi ya vaandishi veata bwa wa Mafarisayo vekauma na kuyoijana, vekuba, "Tetuahoye chochose kikusa he mhe yaye. Kimomo kai swaho kana malaika ayo na uye?" ¹⁰Too hekalijanya hoja giru, mgiru wa majeshi ekako bughu ite Paulo eseeka-awe vibesuvibesu ni vo, kwato ekaamuru vanajeshi vadimi di na vo kumdori kwa nguvu kuli he vajumbe va baraza, na kumgera he ngome.¹¹Kiama chidosiye Dilaoeka-uma sina na-u na kuyo, "Useeogoha, kwaite waanishuhudia he Yerusalemu,kwato unegu ushahidi naho he Roma."¹²Harealhe, baadhi ya Vayahudi vekabo-i kilagha na kuse lupae ana kini salaghe,: veebaye ite teveka-a neri kuwaha chochose mpaka ho venemga-a paulo. ¹³Veata vahe vetaho mirongo mihai kavo vebo-iye njama yayo.¹⁴vekaso ha vagiru va muaresi na vazee na kuyo, "Twaakuke salaghe he lupae lugiru, tuseea chochose mpaka ho tunemga-a Paulo. ¹⁵Kwato iji, baraza lim-baye jemedari mgiru amgera hakaghu, sa ite mtapa-aya kesi ku-u he ukulho. Hakanu nne tuata pere kumga-a neri esina lita i-i."¹⁶Mira m-inyi wakwe dada ku-u ne Paulo ekakoiya ite heelo njama, ekaso ekabuu za he ngome na kum-baya Paulo. ¹⁷Paulo ekamse akida muwe ekam-ba, "Mti-i m-buratu yaye hakwe jemedari; ake elo kiome cha kum-baya."¹⁸Kwato akida ekamdori huye m-buratu ekamti-i hakwe Jemedari mgiru ekam-baya, "Paulo huye mza-orowe enisee ekadumu nikugeriye m-buratu yaye hake. Elo kiome cha kukubaya." ¹⁹Huye jemedari mgiru ekamdara kwa mheregha ekaso na-u kakera, naho ekamlhaasu, "Ni kigi mina cho udumu kunibaya?"²⁰M-buratu huye ekaba, "Vayahudi vaapatana kukuombeja umgera Paulo lhenu he baraza sa ite vedumu kupata mburi ku-u he ukulho sha. ²¹Kwato ari useedumu kwaite vahe vetaho mirongo mihai vemvizia. Vekuoroye he lupaye, vasia neri vasiwaha mpaka ho veneza mga-a. Mpaka waijiji veata pere, vekula-aija kibari kuli hake.²²Kwato huye mgiru ekam-ro m-buratu aso ku-u, arefiriti kumsugha "Useem-baya mhe wowose ya ite waanibaya yacho." ²³Ekavase ma-akida vanu ekaba vakeni pere askari magana manu kuso Kaisaria naho askari vekutu farasi Mirongo saba, na velo maguha magana manu, mnehaka balo ya kakai na-ama. ²⁴Ekavabaya kuke vanyama pere huye Paulo enekutu na kumti-i kikulho he Feliki Gavana.²⁵Ekagonda barua he namna yayo, ²⁶Klaudio Lisia he Liwali mnyakhare Feliki, nakuholu. ²⁷Mhe yaye eedariwe ni Vayahudi vekakwa sina kumga-a, niho nikaso hawe na kikosi cha askari nikamwokoa, nireapata mburi ite uye ni raia wa Kirumi.²⁸Needumuye ku-ile ite nee kiahoni vamlahe, kwato nikamti-i he baraza. ²⁹Nika-aho ite eekwaye eshitakiwe hemburi ja maswali ya sheria kini, neri telahiwe he kiome chochose listahili kuga-awe neri kuorowe. ³⁰Naho chika-ilikana hagho ite helo njama imlanga uye. Kwato kwa wangu nikamsugha hake, na kuvabaya vemshitaki naho vagera mashitaka yemlanga uye mbele kechi. Veka-aghana."³¹Kwato hu askari vekadosa amri: vekamdori Paulo vekamti-i mpaka Antipatri na-ama. ³²Mu-aze udosiye, maaskari vakumure vekavaro huvo vekutu farasi vaso hawe na uye, navo vekakirii kini he ngome. ³³Na vazakutu Farasi vareahe Kaisaria, na kum-o liwali huyo barua, vekamke Paulo mbele ku-u.³⁴Na huye Liwali areaisoma barua, ekamlhaasu Paulo eeliye ijimbo mina: area-ile ite ni mhe wa Kilikia, ³⁵ekaba, "Ninekukoiya ari vekunelita huvo vekushitakiye," ekaamuru akewe he ikulu yakwe Herode.

Chapter 24

¹Yareataho ma-aze makoi, Anania kuhani mgiru, baadhi ya vazee na mzayo muwe esewe Tertulo, vekaso too. Vahe ya vetegera mashitaka yemlanga Paulo hakwe gavana. ²Paulo area-uma mbele jakwe gavana, Tertulo ekalholhoshi kushitaki na kuyo hakwe gavana, "He mburi kechi tulo m'polelel giru; naho he mheregha kechi ugera mageuzi makulho he taifa kanu; ³Iji he shukrani kabuna turadoria kila kigi cho ubo-i, Nikuholu mheshimiwa Feliki.⁴Mira niseekukwahaijisha, nikusemba unisikije viome vighere he mbazi kechi. ⁵Kwaite twaamuaho mhe yaye mkorofi, ero vayahudi vakabuna kuasi idi. Kahali ni mgiru wa madhehebu ya Vanazorayo. (Darisha: Hodi ha mburi ja mtarari yao 24:6 ⁶Na kahali ekaghesha ku-ubutu muaresi unajisisi kwato tukamdara, teuhata he nakala kulho ja azeto). (Darisha: Mtarari yao.⁷Lisiasi, afisa, ekalita naho ekamdori he nguvu he miheregha kanu., teuhata he nakala kulho ja magondo ya azeto). ⁸Ukunemlhaasu Paulo chilanga mburi yajo, naho unemuru kuhina ni kigi mina twaamshitaki." ⁹Vayahudi navo vekamshitaki Paulo, Vekuba ite yajo mburi jeekwaye kweri.¹⁰Liwali areampungia mheregha nesa Paulo ayo, Paulo ekalandula, "Nireile ite he miko mikumure waakwa muamuzi wa taifa yalo, naho nilo kinyemikukuyoiya salaghe hake. ¹¹Umuru kuhakikisha ite teyetahoye ma-aze etaho ikado na manu tangu nireakutu kuso kuaresi Yerusalemu. ¹²Naho vareanihelha he mwaresi, sizebishana na mhe wowose, ¹³naho sibo-iya vwasi he mkutano, neri he muaresi neri za hemwang'a: na neri tevemuru kuhakikisha hake mashitaka yo venishitaki kunilanga ani.¹⁴Mira niyo yalo hake, ite he kwalhi huyo ambayo venise dhehebu, he kwalhi ka-aka nimnyamarikia Kiumbi wa va-aba kanu. Ani ni mzadarisha he makabuna yeata he sheria na maandiko ya valotezi. ¹⁵Nilo ujasiri hu-uhu he Kiumbi huo hawe navo veula-a, kulita he ufufuo wa vegaye he vakabuna velo haki na vesilo haki naho; ¹⁶Naho he yalo, nibo-i nyamalo nesa nikwa na dhamira isilo na hatia mbele ja Kiumbi na mbele ja vahe kutahoiya mburi kabuna.¹⁷Iji baada ya miko mikumure naalita kugera kulha-ariwa he taifa gho na zawadi ja magwala. ¹⁸Nireabo-i to, Vayahudi fulani va Asia vekanihelha za he kinyemi cha unyakhare za ya muaresi, bila ikundi la vahe nero ghasia. ¹⁹Vahe yavo huvo ivadumu kukwa mbele kechi waijiji to na vayo hucho velo nacho ana gho kai velo kiome chochose.²⁰Kana vahe yavo salaghe na vayo ni ukusa mina veuahoye hagho nirea-uma mbele ja baraza la Kiyahuhudi, ²¹mira he mburi ya kigi kiwe nichiyoye he sauti nirea-uma hasihasi kini, 'Ni he mburi ya ufufuo wa vegaye kune mnihukumu."²²Feliki eekwaye ebaiwe kikulho kulanga kwalhi, naho ekauahisha mkutano,. Ekaba, "Lisia jemedari ekunelita di kuli Yerusalemu ninegu maamuzi dhidi ya mashitaka kaghu." ²³Niho ekam-ba akida amwesie paulo, mira akwa na nafasi na hata ekusaakwa na mhe tevalhiije vasaho ku-u kumholu neri kumvurira.²⁴Yareataho ma-aze esimakumure, feliki ekakirii nenDrusila mlage ku-u eekwaye Myahudi, ekasugha kumse Paulonaho ekasikija kuli haku-u mburi ja mdarisho za yakwe Kristo Yesu. ²⁵Mira Paulo areakwa eyoijana nau kulanga haki, kukwa na kiasi na hukumu inealita, Feliki eka-aho futo ekalandula, "So uda he waijiji, mira nikunepata muda kahali, ninekuse."²⁶Muda waka-aka, earire ite Paulo enem-o Magwala kwato ekamse kagi kakumure ekayo na-u. ²⁷Mira miko minu itahoye, Porkio Festo ekakwa Liwali baada ya Feliki, mira Feliki ekedumu kuku-aija he Vayahudi, kwato ekamro Paulo di ya kuwesiiwa.

Chapter 25

¹Niho Festo arebuu he jimbo kalo na baada ya maa=-aze makai ekaso kuli Kaisaria mpaka Yerusalemu. ²Kuhani mgiru na Vayahudi mashuhuri vekagera shutumajimlanga Paulo he Festo, naho vekayo he nguvu he Festo. ³Naho vekamwombeja Festo mbazi ana ya mburi jakwe Paulo amuru kumse Yerusalemu nesa vamuru kumga-a kwalhi.⁴Mira Festo ekalandula ite Paulo eekwaye mzaorowe he Kaisaria, naho ite uye salaghe enekirii are fia. ⁵Ekaba "Kwato, huvo evo vemuru, vemuru kusoare na nne. Kai helo kigi kikusa he mhe yaye, mudumuwe mumshitaki."⁶Arefiriti kuzoko ma-aze mnane kana ikado zaidi, ekakirii Kaisaria. Na i-aze lidosiye ekazoko he kikire cha hukumu naho ekaba Paulo ati-iwe haku-u. ⁷Arehe, Vayahudi kuli Yerusalemu veka-uma sina, Vekagu mashitaka makumure yeyahi ambayo temuruye kuyathibitisha. ⁸Paulo ekakutetea na kuyo, "Si he ilhe la Vayahudi, si ana ya muaresi, naho si ana ya Kaisari, naabo-i makusa.'⁹Mira Festo ekadumu kukuaija he Vayahudi, naho kwato ekamlandula Paulo he kuba, 'He, udumu kuso Yerusalemu naho kuhukumiwa na ani kulanga mburi yajo are?' ¹⁰Paulo ekaba, 'niumaye mbele ya kikire cha hukumu chakwe Kaisari ambaho nidumuwe kuhukumiwa. Siva-oniiye Vayahudi, sa hucho ari u-iliye kikulho.¹¹Chikukwa naa-oni naho kai naabo-i chidumuwe kuga, silhi kuga. Mira kai shutuma kini si kigi, tehelo mhe enemuru kuni-oti hakini. Nimwombeja Kaisari., ¹²Baada ya Festo kuyo na ibaraza ekalandula. "Umwombeja Kaisari; uneso hakwe Kaisari."¹³Yareataho maaze esimakumure, dilao Agripa ne Bernike vekahe Kaisaria kubo-i ziara rasmi he Festo. ¹⁴Areafiriti kuhema ata ma-aze makumure, Festo ekati-i kesi yakwe Paulo hakwe Dilao; Ekaba, ' Mhe muwe eeroiwe i-i ni Feliki sa mzaorowa. ¹⁵Neata Yerusalemu makuhani vagiru na vazee va Vayahudi vekagera mashitaka ana ya mhe yaye hagho, navo vekalhaasu ana ya hukumu ku-u. ¹⁶He yalo ani neevalanduye ite si desturi ya Varoma kumgu mhe he upendeleo badala ku-u, mtuhumiwa edumuwe kukwa na nafasi ya kuvakabili vashitaki ku-u naho akutetea he jilanga tuhuma kajo.¹⁷Kwato varealita hawe i-i, sizemuru kula-a, mira i-aze lidosiye nikazokodi he kikire cha hukumu na kuamuru mhe huye agerawe za. ¹⁸Too vashitaki vareauma na kumshitaki, neefanyanye ite tehelo mashitaka magiru yegeriiwe kumlaga uye. ¹⁹Badala ku-u, vekakwa na mabishano fulani hawe nauye yelanga dini kini na kulanga Yesu huye eekwaye egaye, Mira paulo eba ite era hema. ²⁰Neekwaye neeghubikwe namna ya ya kuwesiishisha yalo, naho nikamlhaasu kai eseeso Yerusalemu kuhukumiwa kulanga mburi yajo.²¹Mira Paulo aresewe akeiwe di he ulinzi he mburi ya uamuzi wakwe Dilao, nikaba akewe mpaka nikune mti-i hakwe Kaisari.' ²²Agripa ekayo ne Festo, "Ndumuye naho nimsikije mhe yaye." "Festo, ekaba, "Lhenu unemsikija."²³Kwato Lhenu ku-, Agripa ne Bernike vekahe na kinyemi kigiru; vekahe he lukumbi na maafisa va kijeshi, na vahe mashuhuri va mwang'a. Naho Festo ekagu amri, Paulo ekagerawe hakini. ²⁴Festo ekaba, "Dilao Agripa, na vahe vakhabuna huvo veata i-i hawe na nn, mremwaho mhe yaye; jumuiya kabuna ya Vayahudi are Yerusalemu na i-i naho vaadumu nivashauri, na vo vekama kilondo hagho ite ite asiheme.²⁵Neeahoye ite tebo-iye lolose lidumu kigame; mira he mburi amse Dilao,nikaaho nimti-i haku-u. ²⁶Mira silo kigi chiahoika cha kugonda he Dilao. He mburi ya, naamgera hake, hasa hake ari, Dilao Agripa, nesa niaho kigi cha kugonda kulanga kesi. ²⁷Kwaite niaho tehelo maana kumti-i mzaorowe neri kuaija mashitaka yemkabili.

Chapter 26

¹Kwato Agripa ekam-baya Paulo, ' Udumuijwa kukukania. 'Niho Paulo ekakumuru mheregha ku-u kukukania to. ²"Nikuaho nilo kinyemi, Dilao Agripa, nesa kubo-i kesi gho mbele kechi wa-i chilanga mashitaka makabuna ya Vayahudi. ³Hasa, kwaite ari um taalamu wa desturi ja Vayahudi na malhasuiro. Kwato niombeja unikoiye he utulivu.⁴Kweri, Vayahudi vakabuna vereile hucho nizokoye kulholhoshi uburatu gho he taifa gho are Yerusalemu. ⁵Vereile kulholhoshi azeto naho vedumuwe kudumu ite neezokoye sa Mfarisayo, dhehebu lilo msimamo mkai he dini kanu.⁶Waijiji niumaye i-i nihukumiwe kwaite ani neewesie kilagha hucho Kiumbi eebo-iiye na va-aba kanu. ⁷Yacho ni kilagha hucho makabila kanu ikado na manu yearira kudoria kai vekumuaresi Kiumbi he bidii ki-ama na chakako. Ni he mburi ya iariro yalo, dilao Agripa, ite Vayahudi venishitaki. ⁸He ahoni wowose he kune efanyanya ni kimako ite Kiumbi efufua vahe?⁹Wakati muwe neefanyanye salaghe ite neseebo-iye mburi kumure jilanga ilhe lakwe Yesu wa Nazareti. ¹⁰Neebo-iye yayo he Yerusalemu; Neeva-oroye vaamini vakumure he gereza, naho neelo na kisatu kuli hava giru va makuhani kubo-i to; naho too nikuvaga-a, nikamamkura jilanga vo. ¹¹Kagi kakumure neevaadhibie he miaresi mikabuna naho nikagali kuvabo-i vailhi midarishe kini. Neekwaye na malhaha sha ana kini naho neeva-ugulutiye hata he mianga ya ugalho.¹²Too nireakwa nikuboi yayo, nikaso Dameski, nikukwa na kisatu na misughawe kuli he makuhani vagiru; ¹³nireakwa kwalhi wakati wa chakako, Dialo, nika-aho luatame kuli mbinguni weekwaye mkai kutaho ka-aze naho weangaje kutujunguluka ani na vahe veekwaye vekubari hawe na ani. ¹⁴Nne vakabuna turealhudi, nikakoiya sauti ikuyo na ani ikuba he lugwalu lwa Kiebrania: Sauli, Sauli! Ni kiahoni uninyamarisha? Ni vikuji hake kuuma iteke mchoo.¹⁵Niho nikaba, 'Ari ni ji, Dilao?' Dilao ekakiriti, 'Ani ni Yesuhuye uninyamarisha. ¹⁶Iji ka u-uma na masame kechi; ake he mburiya ani naa-ahoika hake, naakusaghura kukwa mnyamalo na shahidi ana he mburi hujo uiliye kunilanga ani iji na mburi ninekuaija baadaye; ¹⁷naho ninekuokoa kuli he vahe na vahe va Mataifa ambaho ninekusugha, ¹⁸kughubula ma-ila kini na kuvagu he kidughu kuso he mwangaja na kuli he nguvu ja shetani vamkiri-iye Kiumbi; nesa vaaho kudoria kuli he Kiumbi msamaha wa makusa na upaji huo nivaoiye huvo nivakeye kakera he mdarisho e-uwo mgho.¹⁹Kwato Dilao Agripa, sizemuru kuasi maono ya mbinguni, ²⁰mira, hehu veata Dameski ini, naho Yerusalemu naho idi kabuna la Yudea, naho he vaheva mataifa mahali, neebirikire ite vavoteke na kumkiriiya Kiumbi, vabo-i miboire isistahili kuka-aiwa. ²¹He mburi kayo Vayahudi vekanidara he mwaresi, vekagali kuniga-a²²Kiumbi aanilha-ari mpaka waijiji, kwato ni-uma na kuyo he vahe va kawaida na huvo vagiru ana yahuyo valotezi ne musa veyoye yenelijanya naho sivihali. ²³Ite Kristo chidumuwe anyamarike naho enekwa wa bosi kufufuka kuli ha vegaye na kubirikira luatame he vayahudi na vahe va Mataifa.²⁴Paulo arefiriti kukutetea, Festo ekayo he sauti giru, 'Paulo, ari umkilalu! masomo kechi yaakubo-i ukwa mkilalu. ²⁵Mira Paulo ekaba, Ani si mkilalu, mheshimiwa Festo; mira he ujasiri niyo viome vya kweri bi. ²⁶Kwaite dilao ereile kulanga mburi yajo; nahocho,niyo he uhuru ku-u, ake nilo uhakika ite tehelo limatuiwe haku-u; kwaite yalo telibo-iwe kakera.²⁷He, udarisha valotezi, Dilao Agripa? Nireile ite udarisha.' ²⁸Agripa ekam-baya Paulo, 'he muda mfuhi umuru kunishawishi ani na kunibo-i Mkristo? ²⁹Paulo ekaba, "Nimsemba Kiumbi ite, he muda mfuhi kana mueza, sio ari bi, mira naho vakabuna vekoiya wa-i, ari sa ani, mira neri ya minyororo ya he gereza."³⁰Niho Dilao eka-uma, ne liwali, ne Bernike naho, na huvo veekwaye vezokodiye hawe navo, ³¹vareahaka he lukumbi, vekayo vo hevo na kuba, 'Mhe yaye testahili kigame neri kuo-orowe.' ³²Agripa ekam-baya Festo, "Mhe yaye esemuru kulhamawe huru kai teseepa-a rufani he Kaisari."

Chapter 27

¹Irea-amuliwa ite tudumuwe kubari he ma-i kuso Italia, veka-moti Paulo na vazaorowa vahali he afisa muwe wa jeshi la Kiromaeseiwe Julio, wa Kikosi chakwe Agustani. ²Tukakutu meli kuli Adramitamu, ambayo yeekwaye ikubari kakerakakera ha pwani ya Asia. Kwato tukabuu he bahari. Aristaka kuli Thesolanike ya makedonia ekaso hawe na nne.³Mu-aze udosiye tukadimiri nanga he mwang'a wa Sidoni, ambaho Julio em-bo-iye Paulo kwa ukulho kini. ⁴Kuli ata tukaso he bahari tukabari kujunguluka kisiwa cha Kipro hucho cheekwaye chikindija sa-a, kwaite sa-a yeekwaye itulitiya. ⁵Turefiriti kubari he ma-i yeata sina na Kilikia na Pamfilia, tukalita Mira, mwang'a wakwe Lisia. ⁶Too huye afisa wa jeshi la kiroma, ekaiheya Meli kuli Alexandria huyo yeekwaye ikubari kusoija italia. Ekatukuturu za haku-u.⁷Baada ya kukwa twaabari ankau-ankau he ma-aze makumure naho tukakwa twaahe kwa kunyamarika sina na Kinidas, sa-a teituroiye kahali kutahoiya kwalhi kayo , kwato tukabari kakera kakera ya kijui cha Krete tuku-kindija sa-a, kuwesiana na Salmone. ⁸Tukabari kakera ya pwani kwa vwasi, mpaka tukahe hodi heseiwe Fari haveni kayo iata sina na mwang'a wa Lasi.⁹Tweekwaye tudoriye muda mkumure sha, naho muda wa mfungo wa kiyahudi weekwaye utahoye naho, na waijiji yeekwaye ni kikusa kuendelea kubari. kwato Paulo ekatukanya, ¹⁰na kutuba, "Vaagiru, niaho ntambo yo tudumu tuidori inekwa na makusa na hasara kumure, siyo bi mijigho na meli, mira naho ya mihemire kanu" ¹¹Mira afisa wa jeshi la Kiroma ekamsikijisha dilao ku-u na mzalo meli, kutaho mburi hujo jiyoiwe ni Paulo.¹²Kwaite Bandari teyeelo hodi rahisi kuzoko wakati wa sa-a, mabaharia vakumure vekashauri tubari kuli too, nesa he namna yoyose tukumuru ku-uheya mwang'a wa Foinike, tuzoko too wakati wa sa-a. Foinike ni bandari are Krete, naho iwesia kaskazini mashariki na kusini mashariki. ¹³Sa-a ya kusini irealholhoshi kuvuma ankauankau, mabaharia vekafanyanya ite vaaho hucho veekuchidumu, Vekagu nanga na kubari kakerakakera ya Krete sina na Pwani.¹⁴mira baada ya muda mfuhi sa-a nkai, useiwe wa kaskazini mashariki, ukalholhoshi kuhunga kuli chaoju he kisiwa. ¹⁵Too meli ireayahiiwa na kushindwa kukwetiana na sa-a, tukadumuijana na hali kayo, tukabarijwa niyo. ¹⁶Tukagugulu kutahoiya hu bwa weekukindija sa-a ya kisiwa chisewe kauda; naho he vwasi tukafanikiwa kuuokoa mtumbwi.¹⁷Vareafiriti kuihuru, vetumie lumulhu kuioro meli. Veogohe ite tweseemuruye kuso he hodi la mpulhe mkumure la Syiti, kwato vekadimiri nanga naho vekaendeshwa kakerakakera. ¹⁸Tukamawe kwa nguvu sha ni dhoruba, kwato i-aze lidosiye mabaharia vekalholhoshi kubibi mijigho kuli he meli.¹⁹I-aze la kakai, mabaharia vekalholhoshi kuyagu ma-i kwa miheregha kini salaghe. ²⁰Too ake ka-aze na ntondwe tejituangajie he ma-aze makumure, dhoruba yerechi ituma, naho fanyanyi ite tweseeokolewa jikalaha.²¹Baada ya kukwa vaafiriti kuso muda mueza bila viaghu, ata Paulo eka-uma hasihasi ya mabaharia ekayo,m "Vaagiru, mweedumuiwe mnisikije, naho tetweseegu nanga kuli Krete, nesa kuaho ya madhara na hasara. ²²Naho waijiji nimufariji mkubutu swaho, ake tehekakwa na kulahati maisha he kune, mira hasara ya meli bi.²³Kwaite ki-ama chitahoye malaika wa Kiumbi, ehuye hu Kiumbi ani ni mku-u, naho huye nimuaresi naho-malaika ku-u eumaye kakera hagho ²⁴naho ekayo, "Usiogohe Paulo. Chidumuwe u-uma mbele ja Kaisari, naho wesia, Kiumbi he ukulho ku-u aatuoya ya vakabuna evo vebari hawe na ari. ²⁵Kwato, vaagiru, kuoni swaho, kwaite nimdarisha Kiumbi,ite chinekwa sa cho nimubaye. ²⁶Mira chidumuwe tuhiri kwa kumawe he baadhi ya visiwa.²⁷Ireahe na-ama wa ikado na hai, tureakwa tuendeshwa are na are he bahari ya Adratik, sa na-ama cha manane to, mabaharia vekafanyanya ite twaahe sina na idi lihalaye. ²⁸Vekasugha mizoi kuwesia kina cha ma-i naho veka-aho mitamirongo mikai na sita, baada ya muda mfuhi vekapima kahali veka-aho mita mirongo minu na saba. ²⁹Vekaogohesha ini tumuru kukonta masaheru, kwato vekadimiri nanga hai kuli hodi ha kukeiya nanga naho vekaombeja ite chalhenu cheseekwaye mapema.³⁰Huvo Mabaharia veekwaye vedaa namna ya kuiugulu hu meli naho vekajidimiri di boti gitutu gitutu ja kuokolea maisha, naho vekakubo-i ite vebibi nanga kuli hodi ha mbele ya boti. ³¹Mira Paulo ekam-baya huye askari wa jeshi la Kiroma nahuvo askari, "Temkamuru kuokoka mira yabi vahe veneshighala he meli" ³²Niho hu askari vekapa-a mulhu ja hulo boti naho ikarowe idoriwe nji ma-i.³³Too luatame lwa chalhenu ureakwa ulijanya, Paulo ekavasemba vakabuna angalau va-a kabwesu. Ekaba, "Yalo ni i-aze la ikado na hai mula-a neri ku-a, tem-aye kigi. ³⁴Kwato nimsemba mdori viaghu vigitutu, kwaite ya ni kwa mburi ya kuhema kaghu; naho tehelo neri lualhu luwe lwa mi-a kaghu unealaha. ³⁵Arefiriti kuyo kayo, ekadori mkate ekashukuru Kiumbi mbele ja ma-ila ya kira mhe. naho ekaupa-a mkate ekalholhoshi ku-a.³⁶Naho vakabuna vekabutuwe swaho navo vekadori viaghu. ³⁷Tweeata vahe 276 za he meli. ³⁸Vareafiriti kua vya kutosha, vekabo-i meli ihuhe kwa kubibi ngano za he bahari.³⁹Ireakwa chakako, chakako teveze ile idi lihalay. mira veka-aho hodi ha idi lihalaye hebuuye he ma-i heelo na mpulhe mkumure. Vekayoijana sa kai vemuru kuiendesha meli kusoija ata. ⁴⁰Kwato vekajilhamaija nanga vekajiro he bahari. He muda kao-kao vekajige mulhu ja ntanga naho vekaka-a hodi mbele kusoija he sa-a, kwato vekasoija he ata hodi he mpulhe mkumure. ⁴¹Mira vekalita hodi ambaho mikondo minu ya ma-i iheiya, naho meli isoija he mpulhe. Naho too hodi kara he meli ikakwama too teizemuru kuli, mira bwa wa mbele wa meli ukalholhoshi kupuika he mburi ya ugiru wa mawimbi.⁴²Mpango wahuvo askari weekwaye ni kuvaga-a vazaorowe, nesa ite tehelo ambaye eseyoiye na kukgugulu. ⁴³Mira huye askari wa jeshi la Kiroma eedumuye kumwokoa Paulo, kwato ekau-maija mpango kini; naho ekavaba hu ambao vemuru kuogelea, vatorike kuli he meliini naho vaso idi lihalaye. ⁴⁴Naho vaagiru vahali venedosa, vahali ana ya vibesu vya mbao na vahali ana he vigi vihali kuli he meli. He kwalhi yayo ikalijanya ite vakabuna tunehe kikulho idi lihalaye.

Chapter 28

¹Tureahetiwe kikulho, tukaile ite kisiwa chisewe Malta. ²Vahe vakumure va too sio bi ite veetuoye ukarimu wa kawaida, mira vekatukatia mwalha naho vekatukaribisha vakabuna, kwa mburi ya mare na sa-a yeekuraendelea.³Mira Paulo areakwa a-atutanya mijigho ya habi na kujike he mwalha, bome gitutu ilo sumu ikali hehu habi kwamburi ya hu iru-u, naho ikakujungulusha he mheregha ku-u. ⁴Vahe venyeji va too vareaho mnyama erengete kuli he mheregha ku-u, vekayoijana vo he vo, "Mhe yaye kweri ni mzaga-a ambaye eteugulu he bahari, mira haki teimro kuzoko."⁵Mira uye eka-bibi hu bome he mwalha naho tezeaho madhara o-ose. ⁶Vo veekumla-a ayahi kwa ihoma kana alhu ghafla. Mira baada ya kumwesia he muda mueza na kuaho ite tehelo mburi isiyo ya kawaida haku-u, vekabadirisha fanyanyi kini na kuba eekwaye kiumbi.⁷Iji hodi too sina na mpulhe ambaho yeekwaye mari ya mgiru wa kisiwa, mhe eseiwe Pablio. Ekatukaribisha nho ekatukarimu kwa ma-aze makai, ⁸Yeelijanye iteaba ku-u Pablio eedariwe ni ihoma na urukao wa kuendesha. Ne Paulo aremsoiya, eka-aresi ekake miheregha ku-u, na kum-uti. ⁹Too ya lirealijanya, vahe vahali too kisiwani veekukwa velhaiwa naho vekaso na ku-utiwe. ¹⁰Vahe vekatuheshimu he heshima kumure. Tureakwa tukuandaa kubari, vekatu-o huvyo tuvidumuye.¹¹Ireataho milhihe mikai, tukabari zahe meli yakwe Iskanda huyo yeemaiwe sa-a ata kisiwani, ake vagiru ku-u veekwaye vabahu vanu mapacha. ¹²Tureafiriti kumsaghura he mwang'a wakwe Sirakusa, tukazoko too ma-aze makai.¹³Kulianya too tukabari he mwang'a wa Regio. lireataho i-aze iwe sa-a ya kusini ikalijanya ghafla, naho baada ya ma-aze manu tukahe he mwang'a wakwe Putoli. ¹⁴Are tukavaheyabaadhi ya vabahu naho tukakaribishwa kuzoko navo he ma-aze saba. He kwalhi yayo tukalita Rumi. ¹⁵Kuli are huvo vabahu, vareakwa vaako mburi kanu, vekalita kutudoriya arai kihoja cha Apias na Hotel kai. Paulo areava-aho huvo vabahu ekamshukuru Kiumbi ekakubutu ujasiri.¹⁶Tureabuu Roma, Paulo ekalhamawe kuzoko mwenye salaghe hawe na huye askari ekwaye ekumwesia. ¹⁷Iji cheekwaye baada ya ma-aze makai Paulo ekavase hawe huvo vaagiru veekwaye vaggiru he Vayahudi. Varealita hawe, ekayo navo, "Vabahu, hawe na ite sibo-iye kikusa chochose he vahe yavo kana kubo-i kimzungure na taratibu ja va-aba kanu vetuka-eye, neeguiwe sa mzaorowe kuli Yerusalemu mpaka he miheregha ya Varumi. ¹⁸Varefiriti kunilhaasu, veedumuye kunilhama huru, Kwaite teheelo mburi hagho ani ya kustahili adhabua ya kigame.¹⁹Mira hu Vayahudi vareayo kimzungure cha shauku kini, nikalazimika kupa-a rufaa hakwe kaisari, hata kai teyeekwaye sa ite nigera mashitaka ana ya itaifa gho. ²⁰Kwa mburi ya kupa-agho rufaa kayo, neeombeje kuva-aho na kuyo na kune. Ni he mburi ya hucho hu Israeli elo ujasiri hecho, naa-orowe he kuorowe to.²¹Naho vekam-baya, "Tetwana-adoria barua kuli Yudea kukulanga ari, neri tehelo m-bahu elitiye na kugu taarifa kana kuyo kiome chochose kikusa kukulanga ari. ²²Mira tudumu kukoiya kuli hake ufanyanya kiahoni kulanga ikundi la vahe yavo, kwaite ireilikana hakanu ite liyo kimzungure kila hodi.²³Vareakwa vaake mu-aze kwa mburi ku-u, vahe vakumure sha vekamlitiya hodi ho eekuzoko. Ekaba huyo mburi hakini na kushuhudia kulanga udilao wa Kiumbi. Ekaghesha kuvakengereja kulanga Yesu, he namna kabuna nu kuli he sheria jakwe Musa na kuli ha valotezi. Kulholhoshi chalhenu mpaka chamagheri. ²⁴Vahali kini vekashawishika kulanga mbiri hujo jiyoiwe, too vahali tevezedarisha.²⁵Vareahejwa kukubaliana vo he vo, vekahaka baada yakwe Paulo kuyo mburi we, "swaho Mnyakhare ekayo kikulho kutahoiya Isaya mlotezi he va-aba kanu. ²⁶Eebaye, 'So he vahe havo uba, "He ma-lama kaghu mneko, mira temkaile; Naho kwa ma-ila kaghu mneaho mira temka-ile.²⁷Kwa mburi ya swaho ja vahe yavo yaakwa dhaifu, ma-lama kini yaako kwa vwasi, veteghubika ma-ila kini; nesa ite vaseezaile kwa ma-ila kini, na kuko kwa malama kini, na kuile kwa swaho kini, na kukirii kahali, hano neseeva-uti."²⁸Kwato,mdumuwe kuile ite ya wokovu wa Kiumbi waati-iwe ha vahe va mataifa, naho venesikija." (Darisha: Mtarari yao ²⁹"Too arekwa eyo mburi yajo, vayahudi vekahaka, vekukwa na mashindano magiru he vo.," teuhata he nakala kulho ja azeto).³⁰Paulo ekazoko he minda ya kupanga kwa miko mikabuna minu, naho ekavakaribisha vakabuna veelitiye haku-u. ³¹Eekwaye ebirikira udilao wa Kiumbi na eekukwa ehinija mburi ana ya Dilao Yesu Kristo he ujasiri mkabuna. Tehelo emlhiije.

Romans

Chapter 1

¹Paulo, mnyamalo wakwe Yesu Kristo, eseiwe kukwa mtume, na kukewe he mburi ya Injili ya Kiumbi. ²Yayo niyo huyo injili eikeye kilahagha azeto kutahoiya valotezi ku-u he magondo manyakhare. ³Ni kulanga Mu-inyi ku-u, eahoiwe he mbari yakwe Daudi he namna ya msa.⁴Uye eebirikirwe he Mu-inyi wakwe Kiumbi he nguvu ya Swaho ya unyakhare he ufufuo wa vegaye, Yesu Kristo Dilao kanu. ⁵Kutahoiya uye uye twaadoria neema na utume he kukoiya kwa Mdarisho he mataifa makabuna, he mburi ya ilhe ku-u. ⁶He mataifa yayo, kune naho museiwe kukwa vakwe Yesu Kristo.⁷Barua yayi he vakabuna veata Rumi, vedumuwa ni Kiumbi. Veseiwe kukwa vahe vanyakhare. Neema na ikwa hakaghu, na m'polele kuli he Kiumbi Aba kanu ne Dilao Yesu Kristo.⁸Bosi, nimshukuru Kiumbi gho he Yesu Kristo kwa mburi kaghu kabuna, ⁹Kwaite mdarisho kaghu ubirikirwa he dunia ndime, Kwaite Kiumbi ni shahidi gho, huye nimnyamarikia he swaho gho he injili ya Muinyi ku-u, hucho nizoko he kuvalanga. ¹⁰Ma-aze kabuna he miaresi gho ite he kwalhi yoyose nipate mwisho ku-u kukwa na mafanikio iji he midumuire ya Kiumbi he kulita kaghu.¹¹Kwaite nidumu kumuaho, nesa nipate kumu-o kune baadhi ya karama ja he swaho, nipate kuvaimarisha. ¹²Saite, nifanyanya kubutuwe swaho hawe na kune, he kwalhi ya mdarisho wa kira muwe kanu, kaghu na gho.¹³Iji vabahu, sidumu mubeni kuile ite, kagi kakumure needumuye kulita hakaghu, mira nikalhiijwa mpaka waijiji. Needumuye to nesa kukwa na matuunda hakaghu sahucho chikwaye naho he vahe va mataifa. ¹⁴Nidaiwa ni vayunani na vagalho naho, veilishe na virundu. ¹⁵Kwato, he upande gho, ani niata pere kubirikira injili hakaghu nahi kune muata are Roma.¹⁶Kwaite si-iahoiya susune injili, kwaite ni umuruisho wa Kiumbiugera wokovu he kira edarisha, he Myahudi ini na he Myunani naho. ¹⁷Kwaite haki yakwe Kiumbi ya-ahoikana kuli mdarisho mpaka mdarisho, sahucho chigondiwe, "Elo haki enezoko he mdarisho."¹⁸Ake malhaha ya Kiumbi ya-ahoikana kuli mbinguni dhidi ya uasi na ukusa mkabuna wa vahe, huo he kwalhi ya ukusa waimatu kweri. ¹⁹Yayo ni kwaite, makabuna yemuru ku-ilikana ana ya Kiumbi ni wazi hakini. Kwaite Kiumbi aava-baya.²⁰Kwaite mburi ku-u jisi-ahoikana kikulho yaakwa bule kulholhoshi kuumbwa kwa idi. Yereilikana kutahoiya vigi viumbiwe. Mburi yajo ni umuruisho ku-u wa milele na uazeto wa ukiumbi. Vizalijanya iji, vahe yavo tevelo udhuru. ²¹Yayo ni kwaite, hata kai veere-ile kulanga Kiumbi, tevezemtogola uye sa Kiumbi, neri tevem-oye shukurani. Mira iji, vaakwa vapumbavu he fanyanyi kini, na swaho kini jilo urundu ubutuiwe kidughu.²²Veekuseye ite ni vaza-iliisha, mira vekakwa virundu. ²³Vekaughiriti unyakhare wa Kiumbi asiwa kuonigi, he mfano wa vubasa vya mhe ere wa kuonika, na ja madeghe, ja vanyama velo masame mahai, naja viumbe vira-avua.²⁴Kwato Kiumbi ekavaro vadose vidumuwe ni swaho kini he kukandana, he misa kini kubutuwe susune herevvo. ²⁵Nirevo vebadirishe kweri ya Kiumbi kuwa mongo, naho akeo ve-aresie na kunyamarikia viumbe badala ya Eumbiye, huye etogolwa azeto na azeto. Amina.²⁶He mburi ya, Kiumbi ekavaro vadose tamaa kini ja susune, kwaite valagge kini veebadirishe matumizi kini ya azeto he hucho chikwaye kimzungure na azeto. ²⁷Naho kahali, va-agiru navo vekaro matumizi kini ya azeto he valage naho hekakwa na tamaa he vo salaghu. Yavo veekwaye vaagiru huvo vebo-iye na va-agiru va-aro yesiye hevo. naho huvo vekadoria adhabu ivayeye he ukusa kini.²⁸Kwa ite veelhiiye kukwa na kiumbi he fanyanyo kini, ekavaro vadose akiri kini jisiye, vabo-i mburi huy=jo jisiye.²⁹Vehuiwe ni ukusa uzurumiji mkabuna, ukusa, kudumuisha kukusa. Vehuiwe ni wizu, kuga-a, aku, mambeza, na fanyanyi kusa. ³⁰Vo navo nivazayoyo vahe, vesingizia, naho vemsanuiya Kiumbi. Velo aku, vibwange, na kukukomba. Vo nivaza gera makusa, naho vesikoiya vazazi kini. ³¹Vo tevelo u-iliisho, teveaminika, tevelo midumuisho ya azeto naho tevelo mbazi.³²Ve-iliye kanuni ja Kiumbi, ite vahe vebo-i mburi ja namna kavedumuwe kuga. Mira sio bi veboi mburi kajo,vo naho vedumuijana na huvo vebo-i mburi kajo.

Chapter 2

¹Kwato tulo udumuijo, ari kukumu, kwaite he huyo uhukumu mhali ukubutu he hatia salaghu. Kwaite ari uhukumu ubo-i mburi hujo hujo. ²Mira tureile ite hukumu ya Kiumbi ni ya ana kini vebo-i mburi sa kajo³Mira ari fanyanya yalo, ari huye uhukumu huvo vebo-i mburi kajo hata kai ari urabo-i mburi kajo kajo. He une-gugulu hukumu ya Kiumbi? ⁴Kana utafanyanya kagitutusha ana ya ukumure wa ukulho ku-u, kukharetisha he adhabu ku-u, na ugumiriji ku-u? He, tu-iliye ite ukulho ku-u udumuwe kukuti-i he kuvoteka.?⁵Mira he kuagha na ukuji ke na he swaho ke isilo na uvoteko ukukeiya salaghu akiba ya malhaha he muaze hu wa malhaha. Yaani, muaze huo wa ughubulo wa hukumu ya haki ya Kiumbi. ⁶Uye enemlhanu kira mhe kipimo chiaghaye na mibo-ire ku-u: ⁷he huvo evo he ukulho wa mibo-ire mikulho vaada-a ntogolo, heshima na kusa-onika, eneva-o uzime wa azeto.⁸Mira he huvo ere vabinafsi, vesikoiya kweri mira kudosa zuruma, kusanuiwa na malhaha makai yelitiye. ⁹Kiumbi enegera vwasi na kunyamarika ana he kira nafsi ya mhe ebo-iye makusa, he Myahudi bosi na he Myunani naho.¹⁰Mira ntogolo, heshima na m'polele inelita he kira mhe ebo-iye makulho, He myahudi bosi, nahe Myunanani naho. ¹¹Kwaite tehelo upendeleo he kiumbi. ¹²Kwaite sahucho vakumure vebeniye hesilo sheria venelaha hesilo sheria, naho sahucho vakumure vebeniye kuagha na sheria venehukumiwa he sheria.¹³Ake si verakoiya va sheria velo haki mbele ja Kiumbi, mira ni huvo veibo-isheriavenetariwa haki. ¹⁴Kwaite vahe va mataifa, huvotevelo sheria, veboi he uazeto mburi ja sheria, vo, vaakwa sheria he nafsi kini, hatakai vo tevelo sheria.¹⁵He yalo veaija ite mibo-ire idumuwe ni mujibu wa sheria yaagondwa he swaho kini. Fanyanyi kini naho jivashuhudia vo, fanyanyi kini salaghu kana jivashitaki kana kuvalinda vo ¹⁶salaghu naho he Kiumbi. Yayo yebelijanya he ma-aze huyo Kiumbi enehukumu kimatuiwe ja vahe vakabuna, viaghe na injili gho, he kwalhi yakwe Yesu Kristo.¹⁷Tuba ite ukuse salaghu Myahudi, ezokoye he sheria, faru nakukutogola he Kiumbi, ¹⁸ya-ile madumuisho ku-u, na kupima mburi hujo jisitotiana nayo, baada ya kusughawa ni sheria. ¹⁹Naho tubaite ulo ujasiri ite ari salaghu ni mzaka-eti wa vipofu, luatame lwa huvo veata he kidughu, ²⁰mzawesiisha wa virundu, mhinizi wa va-inyi, naho ite urelo he sheria namna ya uiliisho naho kweri.²¹Ari iji, umbirikiria mhali, he, tukuhinija salaghu? Ari ubirikira kusaagwa, he ari tugwa? ²²Ari uba usizini, he uzini? Ari usanuiya mapupe, he ugwa he muaresi?²³Ari ukutogola he sheria, he tumbutu susune Kiumbi he kujipu sheria? ²⁴Kwaite "Ilhe lakwe Kiumbi libutuwe susune hasi ya vahe va mataifa he mburi kaghu," sahucho cheegondiwe.²⁵Kwaite kutahiriwa kweri kuye kai ukukoiya sheria, mira kai ari ni mzaoni wa sheria, kutahiriwa kuke kutakwa tekutahiriwe. ²⁶Iji, chikukwa, mhe esitahiriwe ene-endelea kudara vidumuwe ni sheria, he kusaatahiriwa ku-u tehekadoriiwe sa ite aatahiriwa? ²⁷Nahuye esibutuiwe elha he azeto tekakukuhumu kai ekutimija sheria? Yayo ni kwa ite ulo magondo yegondiwe na elha nayo mira ucheri mzaoni sheria!²⁸Kwaite uye si Myahudi eahoikana kwa gana: neri kutahiriwa si huko ambaho ni kwa gana bi he msa. ²⁹Mira uye ni Myahudi akwaye kwa za, Naho elha ni swaho, he swaho, sihe igondo. ntogolo ya mhe ekwaye to teilijanya na mhe mira ili he Kiumbi.

Chapter 3

¹Naho ni faida mina elo nayo Myahudi? Naho faida ya elha ni kiahoni? ²Ni kikulhosha he kira kwalhi. Bosi ya vikabuna, Vayahudi veeoiwe ughubulo kuli he Kiumbi.³Mira, chinekwamo chikukwa vahali va Vayahudi teveekwaye na mdarisho? He, kusaadarisha kini kunebo-i udarisho wakwe Kiumbi kukwa teuye? ⁴Mira hai. Mira iji, ro Kiumbi ahaoikane kukwa kweri, hata kai kira mhe ni mongo. Sacho cheekwaye chigondiwe, "Ya ite umuru kuahoikana kukwa mzalo haki he viome ke, naho umuru kutaho ukunebuu he umuhimu."⁵Mira chikukwa ukusa kanu uaija haki ya Kiumbi, tuyo kiahoni? Kiumbi sisi dhalimu hoegu malhaha ku-u, he ekwaye to? Niyo kuwesiana na mantiki ja kiuhe. ⁶Mira hai! Ni mburi mina iji Kiumbi enehukumu idi.⁷Mira chikukwa Kweri ya Kiumbi kutahoiya mongo gho uzau sifa kumure kwa ajili ku-u, kwahoni nicheri sina hukumiwa sa elo makusa? ⁸Ni kiahoni tuyo, sahucho tuyoiwe kisicho sa vahali cho vethibitishe ite twaayo, "Tuboi makusa, nesa makulho yalita"? hukumu ana kini nuya haki.⁹Ni kiahoni iji? Tukukania salaghu? Hai neri. Kwaite nne tayari twaavahukumu Vayahudi na Vayunani vakabuna hawe, naho ite veata di he makusa. ¹⁰Yayo nisacho igondiwe: "Tehelo elo haki, neri muwe.¹¹Tehelo mhe neri eiliye. Tehelo mhe ehuye emdaa Kiumbi. ¹²Vakabuna vaghirii. Vo kwa hawe vaakwa tevelo maana. Tehelo ebo-i makulho, ee, neri muwe.¹³Wakha kini ni kaburi liata bule. Anda kini jaata. Sumu ya bome iata di he mi-o kini. ¹⁴Gwalhu kini jihuye lupae na kunyera.¹⁵Masame kini ilo iguguluya kusu sako. ¹⁶Kuonisha na manyamarisho yeata he kwalhi kini. ¹⁷Vahe yavo teve-iliye kwalhi ya mdarisho. ¹⁸Tehelo bughu ya Kiumbi mbele ja ma-ila kini.¹⁹Waijiji twaa-ile ite chochose sheria cho ineyo, iyo na huvo veata di ya sheria. Yayo ni nesa ite kira lugwalu luta-aijwe, naho cho ite idi ikabuna limuru kuwajibika he Kiumbi. ²⁰Yayo ni kwaite tehelo msa unezatariwa haki he mibo-ire ya sheria mbele ja ma-ila ku-u. Kwaite kutahoiya Sheria helita muiliisho wa makusa.²¹Mira ijihesilo sheria, haki ya Kiumbi ya-ilikana. Yeeilikane. Ika-ahowe he sheria na valotezi, ²²kayo ni haki ya Kiumbi kutahoiya mdarisho he Yesu Kristo he huvakabuna vedarisha. Ake tehelo tofauti.²³Kwaite vakabuna vaabo-i makusa, naho vaapungukiwa ni unyakhare wakwe Kiumbi. ²⁴Vaatariwa haki bule he neema ku-u he kwalhi ya ukombo uata he Yesu Kristo.²⁵Kwaite Kiumbi emguye Kristo Yesu akwa upatanisho he Kwalhi ya mdarisho he sako ku-u. Eemguye Kristo sa ushahidi wahe haki ku-u, he mburi ya kuvaka-aiya makusa yetahoye ²⁶he ugumiriji ku-u. Yayo makabuna yeelijanye nesa kuaija haki ku-u wakati yao wa waijiji. Yayo yeekwaye nesa amuru kukua-ija salaghu kukwa haki, naho kuaija ite emtariya haki mhe wowose hemburi ya mdarisho heYesu.²⁷Kuataleiji kukutogola? Kwaakewe uda. He misingi mihama? Misingi ya mibo-ire? Hai, mkira he misingi ya mdarisho. ²⁸Kwato tutafiriti ite mhe etariwa haki he mdarisho hesilo mibo-ire ya Sheria.²⁹Kana Kiumbi ni Kiumbi wa vayahudi bi? He uye si kiumbiwa vahe va mataifa naho. ³⁰Chikukwa he Kweri ya Kiumbi ni muwe, enemutariya haki erevo va elha he mdarisho, nahu vesibutuiwe elha he kwalhi ya mdarisho.³¹He nne tuilhi sheria he mdarisho? Hai sicho! kimzungure cha kayo, nne tuiwesia sheria.

Chapter 4

¹Tuneyo kiahoni kihali ite Abrahamu, aba kanu he namna ya msa, a-ahoikana? ²Kwaite chikukwa Abrahamu eetariwe haki he mibo-ire, eseekwaye na mburi ya kukutogola, mira si mbele ja Kiumbi. ³Ake magondo yebamo? " Abrahamuemdarishe Kiumbi, naho ikatariwa haku-u kukwa haki."⁴Iji he mhe ebo-i nyamalo, malhanuisho ku-u teyetarwa kukwa neema, mira kukwa ideni. ⁵Mira he mhe esibo-i nyamalo mira emdarisha uye ehuye emtariya haki esikwaye mnyakhare, mdarisho ku-u mhe kaye yaatarwa kukwa haki.⁶Daudi nau eyo baraka ana ya mhe huye Kiumbi emtariya haki hesilo mibo-ire. ⁷Eyoye, "Vebarikiwe huvo evo makusa kini ya-aka-aiwa na huvo makusa kini yaaghubikwa. ⁸Ebarikiwe mhe huye ehu Dilao temtariya makusa.⁹Iji he baraka yajo ni he huvo vebutuiwe elha bi, kana naho he huvo vesitahontiwe elha? Kwaite twaba, "He Abrahamu mdarisho ku-u weetariwe kukwa haki." ¹⁰Kwato yeetariwe kimomo iji? Wakati Abrahamu eekwaye he elha, kana teena butuwe elha? Techeekwaye he kubutuwe elha, mira he kusabutuwe elha.¹¹Abrahamu ekadoriya alama ya elha. Yacho cheekwaye muhuri wahuyo haki ya mdarisho eelo nayo pere eesina buu elha. Vizalijanya iji ni ite eebo-ikw kukwa aba wa vakabuna vedarishe, hata kai veata hekusaabutuwe elha. Yacho chilo maana ite haki inetarwa hakini. ¹²Yacho nacho chimaanisha ite Abrahamu eebo-ike aba wa elha sihe bi hehu velianyije he elha, mira, mira naho huvo vejidosa bame jakwe aba kanu Abrahamu. Nayowo niwo mdarisho eelo nawo hehu vesibutuiwe elha.¹³Kwaite teyeekwaye he sheria ite kilagha cheeguiwe he Abrahamu na uzao ku-u, kilaha yacho nicha ite venekwa vapaji va idi, mira cheekwaye he haki ya mdarisho. ¹⁴Kwaite sahuvo va sheria nivo vapaji, mdarisho waakwa bule, naho kilagha chaa kita. ¹⁵Kwaite sheria igera malhaha, mira too ambaho tehelo sheria, naho tehelo kukoiya.¹⁶Kwa mburi ya chilijanya he mdarisho, nesa chikwa he neema. Vizalijanya ku-u, kilagha nikweri he uzao mkabuna. Naho vezeahoika yavo sire bi huvo veiliye sheria, mira naho huvo niva mdarisho wa Abrahamu. Kwaite uye ni aba kanu nne vakabuna, ¹⁷sahucho chigondiwe, "Naakubo-i ari kukwa aba wa mataifa makumure." Abrahamu eekwaye he kuata kwa huye emdarishe, yaani, Kiumbi huye eva-o vegaye uzime na kujise mburi ambajo tejihata nesa jimuru kulijanya.¹⁸Kuroana na hali kabuna ja gana, Abrahamu he ujasiri emdarishe Kiumbi he ma-aze yenelita. Kwato ekakwa aba wa mataifa makumure, kuagha na hucho chireyowe,".... Nivyo unerakwa uzao kechi." ¹⁹Uye teekwaye mhuye he mdarisho. Abrahamu eeyoye ite msa ku-u salaghu weekitiye kuga- eekwaye na umri wa miko igana iwe. Naho edoriane na hali ya kuga ya maso yakwe Sara.²⁰Mira he kwa mburi ya kilagha cha Kiumbi, Abrahamu tezero kudarisha: Mira, ekabutuwe nguvu he mdarisho naho ekamtogola Kiumbi. ²¹Eekwaye eiliye kweri ya ite hucho erecho Kiumbi ekeiye kilagha, eekwaye naho na umuruisho wa kuchifiriti. ²²Kwato naho yeetariwe haku-u kukwa haki.²³Iji techigondiwe bi he faida ku-u, ite yeetariwe haku-u . ²⁴Yeegondiwe kwa mburi kanu naho, hehuvo vekeiwe kutariwa, nne huvo tudarisha he uyw emfufue Dilao kanu Yesu kuli ha vegaye. ²⁵Yaye ni huye erehu eeguiwe kwa mburi ya makusa kanu na kufufuliwa nesa tumuru kutariwa haki.

Chapter 5

¹Kwaite twaatariwa haki he kwalhi ya mdarisho, tulo m'polele ne Kiumbi he kwalhi yakwe Dilao kanu Yesu Kristo. ²Kutahoiya uye nne naho tulo fursa he kwalhi ya mdarisho he neema yayo huyo za ku-u tura-uma. Tulhamuiwa he ujasiri utuoiya nguvu he mburi ja ma-aze yenelita, ujasiri huo tuneshiriki he unyakhare wa Kiumbi.³Siheya bi, mira naho tulhamuiwa he manyamarisho kanu. Turaile ite manyamrisho yegera ugumiriji. ⁴Ugumiriji ugera kudumuika, naho kudumuika kugera ujasiri he mburi ya maaze yelitiye. ⁵Ujasiri yaoteupu swaho, kwaite udumuisho wa Kiumbi waasuwe he swaho kanu kutahoiya Swaho Mnyakhare, huye eeguiwe hakanu.⁶To tweekwaye tweere vahuye, he wakati urehuo Kristo egaye he mburi ya makusa. ⁷Kwaite chinekwa vikuji muwe kuga he mburi ya mhe elo haki. Yayo ni ite, hangi mhe eseegali kuga he mburi ya mhe mkulho.⁸Mira Kiumbi aahakikisha udumuisho ku-u salaghu hakanu, kwaite too tweekwaye tucheri velo makusa, Kristo eegaye kwa mburi kanu. ⁹Naho zaidi ya makabuna, iji kwaite twaatariwa haki he sako ku-u, tuneokolewa he kayo kuli he malhaha ya Kiumbi.¹⁰Kwaite, chikukwatweekwaye vankuru, tweepatanishwe ni Kiumbi he kwalhi ya kigame cha mu-inyi ku-u, kutahoisha, tureakwa twafiritiwe kupatanishwa, tuneokolewa he mizokoire ku-u. ¹¹Sihe yabi, mira naho tulhamuiwa he Kiumbi kutahoiya Dilao Yesu Kristo, kutahoiya uye iji twaadoriya upatanisho yawo.¹²Kwato iji,kai kutahoiya mhe muwe makusa yeebuuye he idi, he kwalhi yayo ya kigame cheebuuye he kwalhi ya makusa. Naho kigame chikasambaa he vahe vakabuna, kwaite vakabuna veeboiye makusa. ¹³Kwaite mpaka sheria, makusa yeata he idi, mira makusa teyekatarwe too heesilo sheria.¹⁴Hata cho, kigame cheetawale kuli Adamu mpaka Musa, hata ana yahuvo vesibo-iye makusa sa kusaakoiya he Adamu, ehuye mfano wa uye erehu eselita. ¹⁵Mira hata cho, zawadi ja bule si sa ukusa. Kwaite chikukwa he ikosa la muwe vakumure vekaga, kutahoisha neema ya Kiumbi na zawadi he neema ya mhe muwe, Yesu Kristo, yaazikaisha ongejika he vakumure.¹⁶Kwaite zawadi sio sa vizalijanya vya huye erebo-i makusa. Kwaite he bwa mhali, hukumu ya adhabu yeelitiye kwa mburi ya ku-oni mhe muwe. Mira he bwa mhali, kipawa cha bule chilijanya he kutariwa haki cheelitiye baada ya makosa makumure. ¹⁷Kwa ite, chikukwa he kuoni kwa mhe muwe, kigame chikatawala kutahoiya muwe, kutahoisha huvo erevo venedoriya neema kumure hawe na kipawa cha haki venetawala kutahoiya maisha ya muwe, Yesu Kristo.¹⁸Kwato iji, kai kutahoiya ku-oni kwa mhe muwe vahe vakabuna vekalita he hukumu, hata kai kutahoiya libo-ike iwe la haki hekalita kutariwa haki ya mizokoire he vahe vakabuna. ¹⁹Kwaite kai kutahoiya kusakoiya he mhe muwe vakumure vekabo-iwe velo makusa, kwato kutahoiya kukoiya kwa muwe vakumure venebo-iwe velo haki.²⁰Mira sheria yeebuuye hawe, nesaikosa limuru kusoisha. Mira hodi ambaho makusa yeezikishe kukwa makumure, neema ikaongejikisha. ²¹Yayo yeelijanye nesa ite, kai makusa yeetawale he kigame, nicho hata neema inemuru kutawala kutahoiya haki kwa mburi ya mizokoire ya milele kutahoiya Yesu Kristo Dilao kanu.

Chapter 6

¹Tubamo iji? Tuendelee he makusa nesa neema iongejeke? ²Hai sicho. Nne tugaye he makusa, tumuru kimomo kahali kuzoko he kacho? ³He tem-iliye ite huvo vebatijwe he Kristo vebatijwe he kigame ku-u?⁴Tweekwaye tujikiwe hawe na-uye kutahoiya ubatijo he kigame . Yacho cheebo-ike nesa ite sa hucho Kristo ereka-awe kuli he kigame kutahoiya unyakhare wa Aba, nesa ite na nne tumuru kudaha he usha wa mizokoire. ⁵Kwaite chikukwa twakwarianywa hawe na uye he kutotishwawa kigame ku-u, naho tunekwarianywa he ufufuo ku-u.⁶Nne ture-ile to, uhe kanu wa azeto weesurumijwe hawe na uye, nesa ite msa wa makusa u-oniwe. Yacho cheelijanye nesa ite tusiendelee kukwa vazasughawa va makusa. ⁷Uye eegaye aabo-iwe elo haki kuagha na makusa.⁸Mira kai twaaga hawe ne Kristo, tudarisha ite tunezoko hawe nauye naho. ⁹Tureile ite Kristo aafufuliwa kuli ha vegaye, naho ite si egaye wa. Kigame techimtawala kahali.¹⁰Kwaite kwa mburi ya kigame cho egaye he makusa, egaye kagi kawe he mburi ya vakabuna. Hata cho, mizokoire yo ezoko, ezoko kwa mburi ya Kiumbi. ¹¹He kwalhi kayo kayo, kune naho mudumuwe kukutaria kuwa vegaye he makusa, mira vazime he Kiumbi he Kristo Yesu.¹²Kwa mburi kayo useedumu makusa yatawale msa kechi nesa kusudi umuru kujikoiya tamaa ku-u. ¹³Usigu hodi ja msa kechi he makusa sa vikolhe visilo haki, mira kuguni salaghu he Kiumbi, sa verahema kuli he kigame. Naho mugu hodi ja misa kaghu sa vikolhe vya haki ya Kiumbi. ¹⁴Musidumu makusa yatawale. Kwaite temuhata di he sheria, mira di he neema.¹⁵Ni ahoni iji? Tubo-i makusa kwaite tetuata di he sheria, mira di he neema? Hai neri. ¹⁶Temu-iliye ite haku-u uye ehu mkugu salaghu sa vanyamalo ni-i erehu kune mtakwa vanyamalo ku-u, uye mudumuwe kumkoiya? Yacho ni kweri hata kai kune ni vazasughawa he makusa huyo chizati-ianya kigame, kana vazasughawa va kukoiya uzati-ianya haki.¹⁷Mira atogolwe Kiumbi! kwaite mweekwaye vazasughawa wa makusa, mira mwaakoiya kuli he swaho huyo namna ya ihinisho lo mu-oiwe. ¹⁸Mwaa-bo-iwe huru kuli he makusa, naho mwaabo-iwe vazasughawa va haki.¹⁹Nirayo sa mhe kwa mburi ya madhaifu ya misa kaghu. Kwaite sahucho muguye viungo vya misa kaghu kukwa vazasughawa he uchafu na ukusa, he mburi kayo kayo, iji guni viungo vya misa kaghu kukwa vazasughawa va haki he unyakhare. ²⁰Kwaite ata mweekwaye vazasughawa va makusa, mweekwaye huru uda na haki. ²¹He wakati kao, mweelo na ituunda ihama he mburi hujo kwa waijiji muaho susune hekayo? Kwaite vizalijanya vya mburi kajo ni kigame.²²Mira kwa ite iji mwaabo-iwe huru uda na makusa naho mwaabo-ika vazasughawa he Kiumbi, mlo itunda he mburi ya unyakhare. Lizelijanya ni uzime wa azeto. ²³Kwaite kulhanuwe kwa makausa ni kigame, mira zawadi ya bule ya Kiumbi ni uzime wa azeto he Kristo Yesu Dilao kanu.

Chapter 7

¹Kana tem-iliye, vabahu gho (kwaite niyo na vahe vei-iliye sheria), ite sheria imtawala mhe ekukwa mzime?²Kwaite mlage edoriiwe aorowe ni sheria he huye mwagiru ku-u eekwaye mzime, mira chikukwa mwagiru ku-u enega, enekwa akewe huru kuli sheria ya ndoa. ³Kwato iji, too mwagiru ku-u ekuwa swaho, chikukwa ezoko na mwagiru mhali, enesewe mzinzi, Mira chikukwa mwagiru ku-u ekuga, eata huru kuli he sheria, kwato tekakwa mzinzi chikukwa ezoko na mwagiru mhali.⁴Kwato, vabahu gho, kune naho mweebo-iwe vegaye he sheria he kwalhi ya msa wakwe Kristo. Chaakwato nesa mpate kuunganishwa na mhali, he uye erehu efufuliwe kuli havegaye nesa tumuru kumzaya Kiumbi matuunda. ⁵Kwaite tweekwaye he mitoire ya msa, midumuire makusa jeeka-awe he viungo kanu hekwalhi ya sheria na kuchisaiya kigame matuunda.⁶Mira iji twaageiwa kuli he sheria. Twaigaya huyo mitoire itupingiye. Nesa nne tupate kutumika he mitoire miku-a ya Swaho, naho sio he mitoire ya azeto ja igondo.⁷Tubamo iji? Sheria ni makusa? Hai neri. Hatacho, seseiliye makusa, teyeseekwa he kwalhi ya sheria. Kwaite sese-iliye kutamani kai sheria teyeseeyo, "Useetamani". ⁸Mira makusa yeepatiye nafasi he huyo amri naho ikagera za hagho kira aina ya kutamani. Kwaite makusa hesilo sheria yaaga.⁹Ani neekwaye mzime ata azzeto hesilo sheria, mira irealita huyo amri, makusa yeka-aho uzime, na ani nikaga. ¹⁰Huyo amri na erehuyo iseegera uzime ikakirii kukwa kigame hagho.¹¹Kwaite makusa yeepatiye nafasi he huyo amri naho ikanita. Kutahoiya huyo amri, ikaniga-a. ¹²Kwato sheria ni nyakhare, na huyo amri ni nyakhare, ya haki naho kulho.¹³Kwato iji huyo ereyo kulho yeekwaye kigame hagho ani? Iseekwa to neri. Mira makusa, nesa ya-ahoikane kukwa ni makusa hasa he kutahoiya huyo kulho, ikagera kigame za hagho. Yacho cheekwaye nesa ite kutahoiya huyo amri, makusa yekaongejika kukwa makusa sha. ¹⁴Kwaite ture-ile he ite sheria uazeto ku-u nihe swaho. mira ani ni mhe wa he msa. Naadiwe di he uzasughawa wa makusa.¹⁵Kwaite hulo nibo-i, sili-ile kikulho. Kwaite hulo nilidumuye kulibo-i, silibo-i, naho hulo nilisanuiya, nilo lo niliboi. ¹⁶Mira kai nikulibo-i hulo nisilidumu, nidumuiyana na sheria ya kuba sheria ni kulho.¹⁷Mira iji sire ani nafsi gho niyabo-iye kayo, mira nihuo ukusa uzoko za hagho, ee za he msa gho, teizoko mburi kulho. ¹⁸Kwaite kudumu yeremakulho kuata za hagho, mira siibo-i.¹⁹Kwaite hulo ikulho nilidumuye silibo-i, mira hulo ikusa nisilidumuye, sire ani salaghu niralibo-i, ²⁰Iji kai niboi hulo nisilidumuye, sire ani salaghu nibo-i, mira nihuo ukusa uzoko za hagho. ²¹Naa-ile, kahali, iata kanuni za hagho ya kudumu kubo-i erehu ikulho, mira ukusa kweri uata za hagho.²²Kwaite niilhamuiya sheria ya Kiumbi he uhe wa za. ²³Mira nira niaho kanuni itotiye he viugo vya msa gho.Ima aku he kanuni ku-a he akiri gho. Inibo-i ani mateka he kanini ya makusa iate he viungo vya msa gho.²⁴Ani ni mhe wa vuhuye! Ni ji eneniokoa na msa yao wa kigame? ²⁵Mira ntogolo he Kiumbi he Kristo Dilao kanu! Kwato iji. Ani salaghu he akiri gho niinyamarikia sheria ya Kiumbi. Mira, he msa niinyamrikia kanini ya makusa.

Chapter 8

¹Kwato tehelo hukumu ya itemo ana kini veata he Kristo Yesu. ²Kwaite kanuni ja Swaho wa uzime huo uata he Kristo Yesu yaanibi-u kukwa huru uda na kununi ya makusa na kigame.³Kwaite hucho sheria ichikwasiwe kuchibo-i kwaite cheekwaye kihuye he msa, Kiumbi ekabo-i. Emsughaye Mu-inyi ku-u wa salaghu he kutotisha na wa msa wa makusa akwa sadaka ya makusa, naho ekahukumu makusa he msa. ⁴Eebo-iye to nesa misughaisho ya sheria yatimijwe za kanu, nne tusisoija he kudosa mburi ja msa, mira he kudosa mburi ja Swaho. ⁵Huvo veudosa msa vejifanyanya mburi ja msa. mira huvo veidosa Swaho vejifanyanya mburi ja Swaho.⁶Kwaite fanyanyi ja msa ni kuga, mira fanyanyi ja Swaho ni uzime na m'polele. ⁷Yacho ni kwaite huyo fanyanyi ya msa ni unkru ana ya Kiumbi, kwaite teikoiya sheria ya Kiumbi, neri temuru kuidosa. ⁸Huvo veudosa msa tevemuru kumlhamuija Kiumbi.⁹Hata cho, temhata he msa mira he Swaho kai ni kweri ite Swaho wa Kiumbi tezoko za hakaghu. Mira kai mhe telo Swaho ya Kristo, uye si mku-u. ¹⁰Kai Kristo eata za kaghu, msa wa-aga he mburi ja makusa, mira swaho ni ndime he mburi ja haki.¹¹chikukwa Swaho wa huye emfufue Yesu kuli ha vegaye ezoko za hakaghu, ere uyebemfufue Kristo kuli ha vegaye ene-i-o naho misa kaghu ya kigame uzime he kwalhi ya Swaho ku-u, ezokoo za kaghu.¹²Kwato iji, vabahu gho, nne ni vadeni, mira si he msa ite tuzoko he kutoti kwa msa. ¹³Kwaite chikukwa muzoko he kutoti kwa msa, muatasina kuga, mira chikukwa he Swaho muibo-i mibo-ire ya msa, kune mnezoko.¹⁴Kwaite sa hucho vakumure vekaetiwe ni Swaho wa Kiumbi, yavo ni va-inyi va Kiumbi. ¹⁵Kwaite temdoriye swaho wa uzasughawa kahali hata muko bughu. Mira iji, mweedoriye swaho ya kubo-iwe kukwa va-inyi, erehuye heka tuzo, "Abba, Baba!"¹⁶Swaho salaghu era-wesia hawe na swaho klanu ite tuvainyi va Kiumbi. ¹⁷Chikukwa tu va-inyi, iji tuvapaji naho, vapaji va Kiumbi. Na nne tu vapaji hawe ne Kristo, Chikukwa he kweri tunyamarika na uye nesa apate tutogolwa hawe nau.¹⁸KWaite niyatara manyamarisho ya wakati yao kukwa si kigi nikuaghati na unyakhare uneaghubulwa hakanu. ¹⁹Kwaite viumbe vikabuna navo vila-aija he kise kigiru kughubulwa he va-inyi va Kiumbi.²⁰Kwaite uumbaji naho weekeiwe di he ukusa, si he kudumu ku-u, mira he mburi ku-u uye evikeye di. Ni he muariro ²¹ite uumbaji salaghu nawo unekewe huru na kuguwe he uzasughawa wa ku-onika, na kubutuwe he uhuru wa unyakhare wa va-inyi va Kiumbi. ²²Kwaite tureile ite uumbaji nawo naho uirahiri na kunyamarika he uchungu hawe hata waijiji.²³Sire kabi, mira nne salaghu turelo na malimbuko ya Swaho - nne naho turaru he nafsi kanu, tukula-a kubo-iwe va-inyi, yaani ukombo wa misa kanu. ²⁴Kwaite ni he muariro ya tweeokolewe. Mira kigi chiarirwe chikuahoikana tehelo muariro mhali wa, kwaite niji enechiarira hucho erachiaho? ²⁵Mira tukuarira kiogi tusichiahoye, tuchila-a he saburi.²⁶He mburi kayo kayo, Swaho na-u etulha-ari he uhuye kanu. Kwaite tetu-iliye kuaresi chitadumuwe, mira Swaho salaghu etuaresia he kuhiri kusimuruika kuyowe. ²⁷Naho uye ejiwesi-isha swaho e-i-iliye akiri ja Swaho, kwaite earesi he mburi kini vedarishe kuagha na midumuire ya Kiumbi.²⁸Na nne tuiliye ite he vakabuna vemdumuye Kiumbi, uye ebo-i makabuna hawe he ukulho, he huvo vakabuna veseiwe he kudumu ku-u. ²⁹Kwaite huvo vakabuna eva-iliye kulholhoshi azeto, naho eevasaghure kulholhoshi azeto vatotijwe na kutoti kwa Mu-inyi ku-u, nesa uye akwa mza-ahowe wa bosi hasi ha vabahu vakumure. ³⁰Na huvo evasaghure kulholhoshi azeto, kavo evasee navo. Nahuvo eevasee, kavo ekavataria haki. Na huvo eevatariye haki, kavo navoekavatogola.³¹Tuyo kiahoni iji ana ya mburi yajo? Kiumbi ekukwa bwa mkanu, ni ji eata ana kanu? ³²Uye esimlhamaya mu-inyi ku-u salaghu mira emguye he mburi kanu nne vakabuna enebeni mo kutuoiya naho mburi kabuna hawe na-uye?³³Niji enemulaha vasaghurwa va Kiumbi? Kiumbi ni-u mza kumutariya haki. ³⁴Ni ji enemuhukumia itemo? Kristo Yesu ni-u egaye kwa mburi kanu, na kutahoisha kayo, uye naho efufuliwe. Naho uye enetawala hawe ne Kiumbi hodi ha heshima, na kahali ni-u etuaresia nne.³⁵Ni ji enetuke uda na udumuisho wakwe Kristo? Kubeni kana vuhuye, kana manyamarisho, kana kela, kana bule, kana hatari, kana luhamba? ³⁶Sahucho chigondiwe, "He faida kechi tutaga-awe chakako kizime. Tweetariwe sa i-alu la kuga-awe."³⁷He mburi yajo kabuna nne ni kutaho vashindi he uye etudumuye. ³⁸Kwaite naafiriti kukengerejika ite neri kigame, neri uzime, neri malaika, neri kisatu, nerivigi viata, neri vigi vinelita, neri nguvu, ³⁹neri yeata ana, neri yeata di, neri kiumbe kihali chochose, techikamuru kutuke uda na udumuisho wa Kiumbi, erehuye ni Kristo Yesu Dilao kanu.

Chapter 9

¹Niyo ukwerihe Kristo. Siyo mongo, naho fanyanyi gho jirayo hawe na ani he Swaho Mnyakhare, ²ite helo vuhuye vugiru na kuhiriisha kusihe mwisho za he swaho gho.³Ite teseedumuye ani salaghu kubusuwe na kukewe uda ne Kristo kwa mburi ja vabahu gho, huvo va jamii gho he msa. ⁴Vo ni Vaisraeli. Vekwae he kutoti sa va-inyi, va unyakhare, wa maaghano, naho zawadi ja sheria, kumwaresi Kiumbi, na kilagha. ⁵Vo nivaza-ka-e ehuko Kristo elitiye he heshima ku-oro msa yao - ehuye uye ni Kiumbi wa vikabuna. Na-uye atogolwe azeto na azeto. Amina.⁶Mira sihe ite kilagha vya Kiumbi vyaatahowe kutimia. Ake sihe kira mhe eata Israelk ni Muisraeli erehu. ⁷Sicho neri he uzao wakwe Abrahamu kukwa ni va-inyi ku-u erehu. Mira, "Nikutahoiya Isaka uzao kechi unesewe.⁸Yayo ni kuba, Va-inyi va msa si va-inyi va Kiumbi. Mira va-inyi va kilagha vewesiwa kukwa sa uzao. ⁹Ake yacho nicho kilagha: "He majira yayo ninelita, ne Sara ene-owe mu-inyi."¹⁰Sireyab, mira too Rebeka areati-i maso he mhe muwe, Isaka aba kanu - ¹¹ite va-inyi veekwaye vecheri neri kuahowe naho teenabo-i mburi yoyose kulho kana kusa, nesa ite idumuisho la Kiumbi kuagha na usaghuro liuma, neri sihe mibo-ire, mira ni he mburi yahuye eseye. ¹²Yeeyoiwe haku-u, "Mgiru enemnyamarikia mgitutu." ¹³Sacho cheefiritiwe kugondwa," Yakobo neemdumuye, mira Esau neemsanuiye."¹⁴Iji kahali tuneyo ahoni? He helo ukusa he Kiumbi? Hai neri. ¹⁵Kwaite eyo he Musa, "Ninekwa na mbazi he huye ninemuahoiya mbazi, naho ninekwa na mbazi he huye ninemkoiya mbazi." ¹⁶Kwato iji, si he mburi ya uye edumuye, neri si he mburi ya uye erehe egugulu, mira kwa mburi ya Kiumbi, ehuye ea-ija mbazi.¹⁷Kwaite magondo yeyo hakwe Farao, "He mburi yayo ereka bii neekukuturuye, nesa ite niaije nguvu gho he ari, naho nesa ite ilhe gho libirikirwe he idi ikabuna." ¹⁸Kwato iji, Kiumbi ekwa na mbazi he wowose emdumuye, na he huye emdumuu, em-bo-i kukwa mkusa.¹⁹Naho uneyo hagho, "NI kiahoni echeri eaho ikusa? Ni mhama erehuye efiritiye kugumirija vyoedumuu ku-u? ²⁰Kimzungure ku-u, mhe, ari ni ji ulandula kimzungure ne Kiumbi? Helo umuruisho wowose wa cheefinyangwe kumbaya mzafinyanga, "Ni kiahoni weenibo-iye to ani? ²¹He mzafinyanga ekwaa telo haki ana ya kilongo kubo-i kikolhe cha matumiji maalumu kuwesiana na ifumba hulihulo, na kikolhe kihali he matumizi ya kira muaze?²²Kimomo kai KIumbi, ehuye elo utayari wa kuaija malhaha ku-u na kubo-i nguvu ku-u ku-ilikana, eegumirije he ugumiriji wa kutosha vikolhe vya mahaha vikeiwe pere kwa huangamija? ²³Kimomo kai ebo-iye to nesa ite a-aije ukumure wa unyakhare ku-u ana ya vikolhe vya mbazi, huvyo efiritiye kvike kwa mburi ya unyakhare? ²⁴Kimomo kai eebo-iye yalo naho hakanu, naho bi etuseye, sihe bi kuli he Vayahudi, mira kuli he vahe va Mataifa?²⁵Sahucho eyoo naho Hosea: Ninevase vahe gho huvo veesikwaye vahe gho, na mzadumuwa ku-u erehuye teedumuiwe. ²⁶Naho chinekwa ite too ireayowe hakini, 'Kune si vahe gho' too venesewe 'Va-inyi va Kiumbi erazoko."²⁷Isaya ezo kuwesiana na Israeli nanga cheekwaye sa mpulhe wa bahari, iseekwaye ni mashighajo huvo veneokolewa. ²⁸Kwaite Dilao eneidori mburi ku-u ana he idi, mapema naho he kufiriti. ²⁹Naho sahucho Isaya cho eyoye bosi, "Kai Dilao wa majeshi tetukeiye mzungure uzao kwa mburi kanu, tweseekwaye sa Sodoma, naho tweseebo-iwe sa Gomora.³⁰Tuneyo kiahoni iji? Ite vahe va Mataifa huvo veekwaye tevedaa haki, veepatiye haki, haki he mdarisho. ³¹Mira Israeli, ehuye edaaye sheria ya haki, teiheye.³²Kwa ahoni sikacho? Kwaite teveidaaye he mdarisho, mira hemibo-ire. Veekukontiye ana he isaheru la kukukonta, ³³sacho chifiritiwe kugondwa, "Wesia, naabodija isaheru la kukukontiya he Sayuni na msaheru wa kubeni. Huye erehu edarisha he yalo tekabuu susune."

Chapter 10

¹Vabahu, fanyanyi ja swaho gho na iaresi gho he Kiumbi ni kwa mburi kini, kwa mburi ya wokovu kini. ²Kwaite nimubayani ite velo juhudi he mburi ya Kiumbi, mira sihe mburi ya ku-ile. ³Kwaite teveiliye haki ja Kiumbi, naho vedaa kukwa haki kini salaghu. Teveekwaye vekoiya va haki ya ya Kiumbi.⁴Kwaite Kiumbi ni-u mtimilifu wa sheria he mburi ja haki ya kira mhe edarishe. ⁵Kwaite Musa egonda kulanga haki huyo ilita kuwesiana na sheria: "Mhe erehu ebo-i sheria enezoko he haki yayo."⁶Mira haki huyo igerawee ni mdarisho iyo to, "Usiyo he swaho kechi, 'Ni ji enepaa kuso mbinguni?' (Yakwo ni kumgera Kristo di). ⁷Naho usiba, 'Niji enedimi he ishimo?" (Yakwo ni kumgera Kristo ana kuli ha vegaye).⁸Mira iyo kiahoni? "Kiome chiata sina na ari, he m-o kechi nahe swaho kechi. "Kwaite kai he lugwalhu kechi na he swaho kechi." Kacho ni kiome cha mdarisho, hulwo tubirikira. ⁹Kwaite kai he lugwalu kechi umlanga Yesu kukwa ni Dilao, na kudarisha he swaho kechi ite Kiumbi emfufue kuli ha vegaye, uneokoka. ¹⁰Kwaite kwa swaho mhe edarisha na kuaho haki, naho he lugwalhu eyo na kuaho wokovu.¹¹Kwaite igondo liba, "Kira emdarisha tekabuu susune." ¹²Kwaite tehelo chisitoti hasi ya Myahudi ne Myumnani. Kwaite Dilao huye huye ni Dilao wa vakabuna, naho ni mzuri wa vakabuna vemsee. ¹³Kwaite kira mhe huye elisee ilhe lakwe Dilao eneokoka..¹⁴Ni he mburi mina vemuru kumse huye vesimdarishe? Naho ni mburi mina vemuru kudarisha he uye neri tevemkoye? Naho venekomo hesilo mzabirikira? ¹⁵Naho ni mburi mina vemuru kubirikira, mira bi vakwa vaasughawa? Sahucho chigondiwe, "Mburi mina cho emakulho masame ya huvo vebirikira mburi ja kinyemi cha mburi kulho!"¹⁶Mira vakabuna tevesikije injili. Kwaite Isaya eyo, "Dilao, niji ekoye mburi kanu? " ¹⁷Kwato mdarisho ulita kuwesiana na kuko, naho kuko he kiome chakwe Kristo.¹⁸Mira naba, "He tevekoiye?" Ee, kwa kweri sha. "Sauti kini yaafiriti kuli gana he idi ikabuna, na viome kini kuso mwisho wa idi.¹⁹Kutaho makabuna, niyo, "He Israeli teiliye? Bosi Musa erayo, "Ninevaendereja kuvabutu wizu he vahe ehuvo si taifa. He kwalhi ya taifa lisi-iliye, ninevakwetianya mpaka msanuiwe."²⁰Ne Isaya ni jasiri sha naho eyoo, "Neeahoikane ni huvo ve-esinidaaye. Nika-ahoikana he huvo tevenidumuye." ²¹Mira he Israeli vebaa, "Ma-aze kabuna neekumuruye mheregha gho he vesikoiya nahe vahe vakuji.

Chapter 11

¹Iji naba, he, Kiumbi evalhiye vahe ku-u? neri kagitutu. Kwaite ani naho ni Muisraeli, wa mbari yakwe Abrahamu, wa kabila lakwe Benyamini. ²Kiumbi tevalhiiye vahe ku-u, eva-iliye kulholhoshi azeto. He tem-iliye igondo libamo kumlanga Eliya, hucho emkengereje Kiumbi ana ya Israeli? ³"Dilao, va-vaga-a valotezi kechi, navo vaapu miaresia kechi. Ani salaghu naashighala, navo vetadaa uzime gho.⁴Mira ilandulo la Kiumbi liyo kiahoni hake? "Naake he mburi gho vahe elfu saba huvo vesim-maya mamuro Baali." ⁵Hatacho, wakati yao wa waijiji naho helo vereshighala kwa mburi ya misaghuirweya neema.⁶Mira chikukwa ni he neema, si kahali he miboire. kana sicho neema teikakwa wa neema. ⁷Ni kiahoni iji? Mburi huyo ambayo Israeli eekwaye ekudaa, techiahoye, mira vesaghurwe vaachiaho, naho vahali vekabutuwe kuyahi. ⁸Nire sahucho chigondiwe: "Kiumbi aava-o swaho isiko, ma-ila nesa va-aho, na malama nesa vasikoiye, mpaka wa-i yayo.⁹Ne Daudi eba, "Ro meza kini jikwa nyavu, mtegho, hodi ha kukukonta , na kukghiriti nkru kini. ¹⁰Ro ma-ila kini yabutuwe kidughu nesa vasimuru kuaho. Uzevakodekija mizungure kini ma-aze kabuna.¹¹Iji naba,"He, vaakukonta na kulhu?" Isikwato neri. Mira iji, he kukwasiwe kini, wokovu waahe he mataifa, nesa vo salaghu vabutuwe wizu. ¹²Iji chikukwa kukwasiwe kini ni uzuri wa idi, naho kai hasara kini ni uzuri wa mataifa, nire kiasi minasha chinekwa kukamirika kini?¹³Naho waijiji niyo na kune vahe va Mataifa. Kwaite naakwa mtume he vahe va Mataifa mahali, nikukoiya na huduma gho. ¹⁴Hangi ninemubutu wizu vekwaye va msa muwe na ani. Hangi tuneva-okoa vahali kini.¹⁵Ake chikukwa kulhi-iwe kini ni kudumuiyana kwa idi, kudoriiwa kini kunekwamo mira uzime kuli ha vegaye? ¹⁶Kai matuunda ya azeto ni akiba, nicho chikwaye he idonge la unga. Kai ijindo ni akiba, matambi nayo erekwato.¹⁷Mira sa maghere he matambi yeteiwe, sa ari, itambi la meezala mizeituni, weelhaiwe hasi kini, naho sa ushirika hawe navo he majindo ya uzuri wa mizeituni, ¹⁸usikutogole ana ya matambi. Mira kai ukutogola, si ari uyalha-ari majindo, mira majindo yekulha-ari ari.¹⁹Iji uneba, "Matambi yeeteiwe nesa nipate kulhawe he ²⁰izina."Kacho ni kweri. Kwa mburi ya kusaadarisha kini vekatewe, mira ari wee-umaye kikulho kwamburi ya mdarisho kechi. Usikufanyanyire salaghu he hali ya anasha, mira uko bughu. ²¹Kwaite chikukwa Kiumbi teyalhamaije matambi ya azeto, tekakukoiye mbazi ari.²²Wesia, iji, mibo-ire mikulho nahu ukai wakwe Kiumbi. He bwa muwe, ukai weeliye ana ya Vayahudi huvo veelhuye. Mira he bwa mhali, ukulho wa Kiumbi ulita ana kechi, kai unezokoisha he ukulho ku-u. Kana sicho ari naho uneteishwa uda.²³Naho kahali, tevekaendelee he kusadarisha kini, venelhawe kahali. Ake Kiumbi elo umuruisho wa kulhaisha kahali. ²⁴Kwaite chikukwa kune mweeteiwe gana he huvo ereva azeto mizeituni ya maeza, naho kimzungure cha uazeto mkalhawe wa he mizeituni ere mkulho, si kutahoisha yava Yahudi, erevo ni sa matambi ya azeto kumuru kulhawe kahali za he mzaituni kini salaghu?²⁵Kwaite vabahu sidumu musi-ile, kuwesiana na chimatuiwe ya, nesa ite msikwa na hekima he kufanyanya kaghu salaghu. Chimatuiwe yacho ni ite ukuji ulianye he Israeli, mpaka kukamirika he mataifa kunezalita.²⁶Kwato Israeli vakabuna veneokoka, sa chochogondiwe: "Kuli Sayuni enelita mkombo. eneuka-a ukusa kuli he yakobo. ²⁷Naho yalo linekwa iaghano gho hawe navo, too nikuneyaka-a makusa kini.²⁸He bwa muwe kulanga injili, vesanuiwa he mburi kaghu. He bwa mhali kuwesiana na kusaghura kwa Kiumbi, vazadumuwe he mburi ya vakaka. ²⁹Kwaite zawadi ni kusewa kwa Kiumbi tekubadirika.³⁰Kwaite bosi kune mweekwaye mwaamro Kiumbi, mira iji mwaadoriya mbazi kwamburi ya kuasi kini. ³¹He kwalhi kayokayo, iji Vayahudi vaasi. Vizalijanya ku-u ni ite kuwesiana na mbazi jo mjaaliwe kune venemuru naho kudoriya mbazi. ³²Kwaite Kiumbi ava-oro vahe vakabuna he kuoni, nesa amuru kuvakoiya mbazi vakabuna.³³Kwahucho jikwaye ugiru uzuri na viugho na maarifa ya Kiumbi! Tejiwesiika! Ake ni iji ei-iliye fanyanyi yakwe Dilao? ³⁴Kana ni ji ekwaye mshauri ku-u?³⁵Kana ni ji bosi em-oye kigi Kiumbi, nesa alhanuwe kahali?" ³⁶Kwaite kuli haku-u, nahe kwalhi ku-u na haku-u, vigi vikabuna viata. Haku-u ukwa unyakhare azeto na azeto. Amina.

Chapter 12

¹Kwatonimusemba, vabahu, he mbazi ku-u Kiumbi, iguni misa kaghu ikwa dhabihu irazoko, nyakhare, idumuikana he Kiumbi. Yawo ni-u kuaresi kaghu kulo kitende. ²Naho msidosirije mitotire ya idi yalo, mira mghiritiwe he kuboiwe usha fanyanyi kaghu. Bo-ini to m-muru kuile midumuire y Kiumbi ereyo makulho, yemlhamuija naho ukamirifu.³Kwaite naba, he mburi ya neema yo nioiwe, ite kira mhe eata he kune tedumuwe kukufanyanyisha ana ku-u salaghu kutaho chimdumu kufanyanya. Mira chimdumu kufanyanya he viugho, sa hucho Kiumbi emuoye kira muwe kiasi fulani cha mdarisho.⁴Kwaite tulo viungo vikumure he msa muwe, mira si vungo vikabuna vilo nyamalo we. ⁵Warecho, nne tuva kumure bi msa ni muwe he Kristo, naho viungo kira kiwe he m-aro.⁶Tulo Karama jikwaye uda uda he kadiri ya neema muoiwe. Chikukwa karama ya mhe ni ulotezi, na ibo-ike he kuagha na mdarisho ku-u. ⁷Chikukwa karama ya mhe ni huduma, na atumike. Chikukwa mhali elo karama ya kuhinisha, iji, ahinishe. ⁸Chikukwa karama ya mhe ni faraja, iji, afariji. Chikukwa karama ya mhe ni kugu, abo-i to he udumuisho. Chikukwa karama ya mhe ni kukaeti, naho libo-ike he kuwesiisha. Chikukwa karama ya mhe ni he ku-aija mbazi, na chibo-ike he kinyemi.⁹Udumuisho usikwa na unafiki. Lhini ukusa; Mdaraishe yemakulho. ¹⁰He udumuisho wa bahu, dumuiyanani kune kwa kune. he heshima, muheshimiane kune kwa kune.¹¹He mburi ya bidii, msikwa valegevu. He mburi ja swaho, mukwa na kise. He Dilao, mnyamrikieni. ¹²Lhamuiwani he ujasiri mulo nawo he ma-aze yelitiye. Mukwa na ugumiriji he vwasi kaghu. Muzokoishe he kuaresi. ¹³Mlha-ariane he vidumuwe ni vazadarisha. Daani kwalhi kumure ja kuaija udumuisho.¹⁴Vaduiyeni baraka vakabuna vemunyamarisha kune; muvabariki naho neri musivabusu. ¹⁵Lhamuiwani hawe navo velhamuiwa, zoni hawe nahu vezo. ¹⁶Mukwa na fanyanyi we kune kwa kune. Msifanyanye kwa kukukomba, mira vadumuijeni vahe va hali ya di. Msikwa na viugho ana ya fanyanyi kaghu salaghe.¹⁷Musimlhanu mhe wowose ukusa kwa ukusa. Bo-ini mburi kulho he ma-ila ya vahe vakabuna. ¹⁸Kai chinemuruika, sahucho chikeiwe hakaghu, mukwa na m'polele na vahe vakabuna.¹⁹Vadumuwa, msikughitiye nkuru salaghe, mira hakanyeni malhaha ya Kiumbi. Kwaite hegondiwe, "Nkuru ni gho; Ani ninelhanu,' eyo Dilao." ²⁰Mira chikukwa mnkuru kechi elo kela, mpasi. Ekukwa na kasu, muwahari. Kwaite ukubo-ito, unemharia makale ya mwalha ana he m-a ku-u." ²¹Usitahowe ni ukusa, mira utaho ukusa he ukulho.

Chapter 13

¹Kira nafsi naikwa nakukoiya he kisatu cha ana, kwaite tehelo kisatu mirabi iliye he Kiumbi. Naho visatu vireata vikeiwe ni Kiumbi. ²Kwato huye elhi kisatu kacho elhi amri ja Kiumbi.; nahuvo velhi venedoriya hukumu ana kini salaghu.³Kwaite vatawala sikukoija futo ha vebo-i makulho, mira ha vebo-ii makusa. ⁴He udumu kusaako futo he kisatu.? Bo-i yere makulho, niho unetogolwa nicho. Kwaite ni mnyamalo wa Kiumbi hake he mburi kulho. Mira kai unebo-i yere makusa,ko bughu; kwaite teti-i luhamba hesilo mburi. Kwaite ni mnyamalo wa Kiumbi, mzalhanu nkuru kwa malhaha ana ya huye ebo-i ukusa. ⁵Kwato ikudumu kukoiya, si bi he mburi ya malhaha, mira naho he mburi ya fanyanyi.⁶He mburi ya naho ulhanu kodi. Kwaite velo kisatu ni vanyamalo va Kiumbi, ambavo vene-endelea kubo-i mburi ya. ⁷Mlhanuni kira muwe hucho vedai: kodi hehuye eye kodi: ushuru hehuye eye ushuru: futo he huye eye futo; heshima he huye eye heshima.⁸Mseedaiwa ni mhe kigi chochose, mira bi kudumuana kune kwa kune. Kwaite huye emdumuishe msina ku-u aatimija sheria. ⁹Kwaite, "Teukazini, teuka-ga-a, teuka-gwa, teuka-dumu vikusa". nho kai helo amri hali naho, yaakwariwe he sentensi yayo: "Unemdumu msina kechi sa ari salaghu." ¹⁰Udumuisho teumhiri msina wa mhe. Kwato udumuisho ni ukamirifu wa sheria.¹¹Kwa mburi yayo, muraile wakati, ite tayari ni wakati wa kuli he lu-ireno. Kwaite wokovu kanu waahesina sha ya he wakati huo tweezedarishaa bosi. ¹²Kiama chaasoisha, naho chakako chaahe sina. Natuke kakera mibo-ire ya kidughu, naho tuoro silaha ja luatame.¹³Naho tusoishishe kuaghagha, kai ni luatame, si he kinyemi cha ukusa kana kuengeli. Naho tusisoishe he zinaa kana kudumuisha kusiye kusimuruika kuro, naho sihe fitina kana wizu. ¹⁴Mira tu-m-oro Dilao Yesu Kristo, naho tusike ntafasi he mburi ja msa, he tamaa ku-u.

Chapter 14

¹Mdorieniwowse ere mhuye he mdarisho, neri msigu hukumu he fanyanyi ku-u. ²Mhe muwe elo mdarisho wa ku-a chochose, mhali erehuye mhuye e-a mbuka bi.³Mhe huye e-a kira kigi esim-bere huye esi-a kira kigi. Naho huye esira-a kira kigi asimhukumu mhali huye e-a kira kigi. Kwaite Kiumbi afiriti kumdoria. ⁴Ari ni ji, ari huye umhukumu mnyamalo huye ni wa mhe mhali? Naho mbele ja Dilao ku-u ite e-uma kikulho? Ni mbele ja Dilao ku-u ite e-uma kana elhu. Mira eneka-airwa, kwaite Dilao emuru kum-boi a-uma.⁵Mhe muwe ewesisha mu-aze muwe kutaho ihali. Mhali ewesisha kira i-aze he kutoti. Haki kira mhe akengerejeke he akiri ku-u salaghu. ⁶Huye erehu edara mu-aze, edara he mburi ykwe Dilao. Naho huye e-a, e-a kwa mburi ya Dilao, kwaite e-m-o Kiumbi ntogolo. Uye naho egu ntogolo he Kiumbi.⁷Kwaite tehelo ezokoo he nafasi ku-u, naho tehelo egaa he mburi ku-u salaghu. ⁸Kwaite chikukwa tuzoko, tutazoko he mburi yakwe Dilao. Chikukwa tuga,tutaga he mburi yakwe Dilao. Iji chikukwa tutazoko kana tutaga tuze mari yakwe Dilao. ⁹Kwaite ni midumuire yakwe Kristo eegaye na kuzoko kahali, ite akwa Dilao wa vakabuna vegaye na veata swaho.¹⁰Mira ari, Ni kiahoni umhukumu m-bahu kechi? Na ari, kwa ahoni umbera m-bahu kechi? Kwaite nne vakabuna tune-uma mbele ja kikire cha hukumu chakwe Kiumbi. ¹¹Kwaite hegondiwe, Sahucho nizokoye," eyo Dilao, "Hagho ani kira imuro linekomwa, naho kira luanda lunegu ntogolo he Kiumbi.¹²Kwato iji, kira muwe kanu enegu kutara ku-u salaghu he Kiumbi. ¹³Kwato, tusiendelee kahali kuzahukumiana, mira iji fanyanya to, ite tehelo eneke kikwazo kana mtegho he m-bahu ku-u.¹⁴Nire-ile naho naakengerejika he Dilao Yesu, ite tehelo kigi chikwaye chisiye salaghu. Ni he uye bi efanyanya ite chochose ni kikusa, kwaite haku-u ni ukusa. ¹⁵Chikukwa he mburi ya viaghu mbahu kechi ehuzunika, tudaha wa kahali he udumuisho. Usi-m-oni he viaghu kechi mhe huye kwa mburi kayo Kristo eegaye.¹⁶Kwato msidumu mibo-ire kaghu mikulho yeavabo-i vahe kubera. ¹⁷Kwaite udilao wa Kiumbi si he mburi ya viaghu na kuwaha, mira ni he mburi ya haki, m'polele, kinyemi he Swaho Mnyakhare.¹⁸Kwaite uye emnyamarikia Kristo he mburi ya adumuika he Kiumbi naho adumuika he vahe. ¹⁹Kwato iji, na tudose mburi ja m'polele na mburi hujo jimkwa mhe mhali.²⁰Usionu nyamalo ya Kiumbi kwa mburi ya viaghu. Vigi vikabuna he kweri ni vikulho, mira ni vikusa he mhe huye ara-a na kumgeria uye kukukonta. ²¹Ni kikulho kusaa-a nihena, neri kuwaha divai, neri chochose erehucho m-bahu kechi chim-sanuija.²²Yayo midarisho maalumu yo ulo nayo, jike hasi kechi salaghu ne Kiumbi. Abarikiwa huye ekuhukumu salaghu he hucho echidumuye. ²³Elo futofuto aahukumiwa chikukwa e-a, kwa mburi isigeriwe ni mdarisho. Naho chochose chisigeriwe ni mdarisho ni makusa.

Chapter 15

¹Iji nne turelo na nguvu tudumuwe kuudoria uhuye wa velo uhuye, naho tetudumuwe kukulhamuija salaghu. ²Kira muwe amlhamuije msina ku-u ake ni mburi kulho, he mburi ya kumkwa.³Ake hata Kristo tekupendeze salaghu. Mira iji, cheekwaye sacho hegondiwe, "Kuolhu yahuvo vekuolhuye yaaniheya ani." ⁴He chochose chika-eye kugondwa,cheegondiwe he kuerekeja, he mburi ite kutahoiya ugumiriji na kutahoiya swaho na magondo tweseekwaye na ujasiri.⁵Iji Kiumbi wa ugumiriji na wakubutu swaho ava-o kukwa na fanyanyi jitoti he kira muwe kuagha ne Yesu Kristo. ⁶Amuru kubo-i he fanyanyi we mumuru kumtogola he lugwalu luwe Kiumbi ne Aba wa Dilao kanu Yesu Kristo. ⁷Kwato mdorieni kira muwe, sahucho Kristo evadoriye, he unyakhare wa Kiumbi.⁸Ake niba ite Kristo abo-iwe mnyamalo wa elha he mburi ya ukweri wakwe Kiumbi. Ebo-iye to nesa ite amuru kuaija vilagha viguiwe he va-aba, ⁹na he mataifa kumtogola Kiumbi he neema ku-u. Sa hucho chigondiwe, "Kwato ninegu Ntogolo hake ha mataifa na kufaru ntogolo he ilhe kechi.¹⁰Kahali iba, "Lhamuiwani, kune vahe va mataifa, hawe na vahe ku-u." ¹¹Naho kahali, "Mtogoleni Dilao, kune mataifa makabuna; ro vahe va mataifa makabuna vamtogole uye."¹²Kahali Isaya eba "Henekwa na izina lakwe Yese, na muwe eneaka kutawala ana ya mataifa. Mataifa venekwa na muariro he uye."¹³Iji Kiumbi wa muariro emuhuti kinyemi vakabuna na m'polele he kudarisha, nesa ite mumuru kutaho he kuarira, he nguvu ja Swaho Mnyakhare.¹⁴Ani salaghu naho nitekengerejwa nikune, vabahu gho. naakengerejwa ite naho kune salaghu mwaahutiweni ukulho, mwaahutiwe ni viugho vikabuna. Nikengerejeka ite, kune mumuru naho kubayana kira muwe na m-a-ro ku-u.¹⁵Mira nigonda he ujasiri hakaghu ana ja mburi fulani nesa kumuhulhaati kahali, he mburi ya Kipawa chonioiwe ni Kiumbi. ¹⁶Kipawa yacho cheekwaye ite nimuru kukwa mzasughawa wakwe Yesu Kristo esughaiwe he mataifa, kukugu sa mzemo wa injili yakwe Kiumbi. Neseemuru kubo-i to nesa kukugu kugho he mataifa hakwa haadumuika, haatengwa ni Kiumbi he kwalhi ya Swaho Mnyakhare.¹⁷Kwato kinyemi gho chiata hakwe Yesu na he mburi ja Kiumbi. ¹⁸Kwaite sikamuru kugali kuyo lolose mira hebi ite Kristo aafiriti kutahoiya hagho kukoiya he mataifa. Yajo mburi jaafiritiwe he kiome na kubo-i, he nguvu ja ishara na vimako, ¹⁹na he nguvu za Swaho Mnyakhare. Yacho cheekwaye nesa ite kuli Yerusalemu, na kujungulukia uda sa Iliriko, nimuru kuidori gana he ukamirifu wa injili yakwe Kristo.²⁰He kwalhi yayo, fanyanyi gho yaakwa kubirikira injili, mira si hodi Kristo ho-eilike kwa ilhe, nesa ite nimuru kukwa ana he msingi wa mhe mhali. ²¹Sa hucho hegondiwe: "Ehuvo he uye tevelo mburi ku-u eelitiye venemwaho, na huvo erevo vesimkoye vene-m-ile."²²Kwato neekwaye naho neelhiijwe kagi kakumure kulita hakaghu. ²³Mira iji, silo kahali hodi hohose he mikoa yayo, naho naakwa nikudumu he miko mikumure kulita hakaghu.²⁴Kwato kagi kakabuna nikuso Hispania, niarira kuva-aho nikutaho, na kumuru kuti-iwe kwalhi gho na kune, baada ya kukwa naalhamuiya ushirika na kune he muda. ²⁵Mira ijinitaso Yerusalemu kuvahudumia vazadarisha.²⁶Ake cheeva-agize vahe va Makedonia na Akaya kubo-i msango maalumu he vahuye hasi ha vazadarisha are Yerusalemu. ²⁷Eewa, cheekwaye he udumuisho kini, naho kweri, vaakjwa vadeni kini. Kwaite chikukwa mataifa veshiriki he mburi kini ja kiswaho, vedumuwe navo naho kuvahudumia he midumuire ya vigi.²⁸Kwato, too nirefiriti yavyo na kukwa na kutosha wahe ituunda yalo hakini, ani nineso he kwalhi hawe nakune are Hispania. ²⁹Nire-ile ite, too nikunelita hakaghu, ninelita he utimirifu wa baraka jakwe Kristo.³⁰Iji nimusembereja, vabahu, he Dilao kanu Yesu Kristo, nahe udumuisho wa Swaho, ite msikwariane hawe na ani he kuaresi kaghu he Kiumbi kwa mburi gho. ³¹Aresini ite nimuru kuokolewa kuli hakini vesilo na kukoiya he Yudea, naho ite huduma gho are Yerusalemu imuru kudoriiwa ni vazadarisha. ³²Aresini ite nimuru kulita hakaghu na kinyemi kutahoiya midumuire ya Kiumbi, naho ite nimuru kukwa hawe na kune, kumuru kumujika.³³Ne Kiumbi wa mdarisho akwa hawe na kune vakabuna. Amina.

Chapter 16

¹Nim-oti hakaghu Fibi wau kanu, erehu mnyamalo wa ikanisa hulo liata Kenkrea, ²nesa ite mumuru kumdoria he Dilao. Bo-ini to he kicho cha thamani cha vazadarisha, naho mu-uma hawe na-u he mburi yoyose yo enekwa eidumu. Kwaite uye salaghu aakwa mnyamalo wa vakumure, na he mburi gho salaghu.³Mholu Prisca ne Akila, vazabo-i nyamalo hawe na ani he KristoYesu, ⁴erehuvo he mizokoire gho vaanaoni mihemire kini salaghu. Nitagu ntogolo hakini, naho sihe bi ani, mira naho he makanisa makabuna ya mataifa. ⁵Liholu ikanisa hulo liata ang'a hakini. Niholuiye Epanieto mzadumuwa mgho, erehye mza-ahowe wa bosi wakwe Kristo he Asia.⁶Mholuiye Mariamu erehuye ebo-iye nyamalo he bidii kwa mburi kaghu. ⁷Mholuiye Androniki ne Yunia, msaho gho, na vaza-orowa hawe na ani. Chidumuwe hasi ha mitume, huvo naho veeka-eye kum-ile Kristo ani neecheri. ⁸Mholuiye Ampliato, mzadumuwa gho he Dialo.⁹Mholuiye Urbano, mzabo-i nyamalo hawe na ani he Kristo, ne Stakisi mzadumuwa gho. ¹⁰Mholu Apele, huye elo kudumuishwa he Kristo. Vaholuye vakabuna huvo veata he minda yakwe Aristobulo. ¹¹Niholuiye Herodioni, msaho gho, Niholuiye vakabuna veata he minda yakwe Narkiso, huvo veata he Dilao.¹²Niholuiye Trifaina ne Trifosa, vebo-i nyamalo he bidii hakwe Dilao. ¹³Mholuiye Persisi mzadumuwa, erehuye ebo-iye nyamalo sha he Dilao. Niholuiye Rufo, esaghurwe he Dilao ne lage ku-u na mgho. ¹⁴Mholuiye Asinkrito, Flegon, Herme, Patroba, Herma, na vabahu vakabuna hawe navo.¹⁵Niholuiye Filologo ne Yulia, Nerea ne wau ku-u, ne Olimpa, vazadarisha vakabuna veata hawe navo. ¹⁶Niholuye kira muwe he ibusu inyakhare. Makanisa makabuna he Kristo yemuholu.¹⁷Iji nimusemba, vabahu, kufanyanya ana ya kavo evo vegera mkakanyiko na vidinghinto. Vetaso kimzungure na mahinijo huyo mufiritiye kuhina. ¹⁸Kiriini mli hakini. Kwaite vahe sa yavo tevemnyamarikia Kristo Dilao, mira maso kini salaghu. He viome kini visikuiye na m'pongeji ja mongo vetata swaho ja vesilo na hatia.¹⁹He kutoti he kukoiya kagu mumheiya kira muwe. Kwato, nilhamuiwa ana kaghu, mira nimudumu kune mukwa na viugho he hali ya ukulho, naho kusaakwa na hatia mbele ja ukusa. ²⁰Kuimbi wa m'polele tekahareeti kumuamgamija shetani du he bame kaghu. Neema yakwe Dilao Yesu Kristo ikwa hawe na kune.²¹Timotheo, mzabo-i nyamalo hawe na ani, emuholu, ne Lukio, Yasoni ne Sospeter, va-aro gho. ²²Ani, Tertio, nigondiye waraka yao,nimuholu, nimuholu he ilhe lakwe Dilao.²³Gayo, enikeye naho he ikanisa ikabuna, livaholu. Erasto, mzake hazina ja mwang'a, evaholu, hawe ne Kwarto ere m-bahu. ²⁴(Darisha: he nakala halisi ja bosi, mtarari yao teuhata. Wesia Varumi 16:20. "Neema yakwe Dilao Yesu Kristo izoko na kune vakabuna. Amina.")²⁵Iji haku-u uye elo umuruisho wa kubo-i mu-uma kuagha na injili na mahinisho yakwe Yesu Kristo, Kuagha na ughubulo wa siri imatuiwe he muda mueza, ²⁶mira iji yaakita kughubulwa na kubo-iwe kuilikana na magondo ya ulotezi kuagha na amri ja Kiumbi wa aze kabuna, he kukoiya kwa mdarisho he vahe va mataifa makabuna.²⁷He Kiumbi salaghu viugho, kutahoiya Yesu Kristo, hakwa na unyakhare wa azeto klabuna. Amina.

1 Corinthians

Chapter 1

¹Paulo, esiwe ni Kristo Yesu kukwa mzasughawa he midumuire ya Kiumbi, ne Sosthene m-bahu kanu, ²he Ikanisa la Kiumbi liata are Korintho, he huvo evo vekeiwe wakfu he Yesu Kristo, huvo veseiwe kukwa vahe vanyakhare. Tutavagondia naho huvo vakabuna velisiya ilhe la Dilao kanu Yesu Kristo he hodi hakabuna, Dilao kini na mkanu. ³Neema na m'polele ikwa hakaghu kuli he Kiumbi Aba kanu na Dialo kanu Yesu Kristo.⁴Ma-aze kabuna nimshukuru Kiumbi gho kwa mburi kaghu, kwa mburi ya neema ya Kiumbi huyo Kristo Yesu emuoye. ⁵Amubo-i kukwa vazuri he kira kwalhi, he miyoire naho hawe na viugho vikhabuna. ⁶Aamubo-i vazuri, sa ushuhuda kulanga Kristo ite ailika kukwa kweri he kune.⁷Kwato tempungukiwa karama ja kiswaho, sacho mukwaye na kise cha kula-a ughubulo wa Dialo kanu Yesu Kristo. ⁸Enemuimarisha kune naho hadi mwisho, nesa msikararijwe i-aze la Dilao kanu Yesu Kristo. ⁹Kiumbi ni Mzadarishahuye eevaseye kune he ushirika wa Mu-inyi ku-u, Yesu Kristo Dilao kanu.¹⁰Iji nimusemba kaka na vawa-u gho, kutahoya ilhe la Dilao kanu Yesu Kristo, ite vakabuna mudumu, naho ite hasikwa na mkakainyo he kune. Nimusemba ite mukwariane hawe he fanyanyi we na he kubo-i kuwe. ¹¹Ake vahe va minda ya Kloe vaanibaya ite helo mkakanyiko uendelea he kune.¹²Nilo maana yayo: Kira muwe kaghu ebaa, "Ani ni wakwe Paulo," kana "Ani niwakwe Apolo"' kana "Ani niwakwe Kefa" kana "Ani niwakwe Kristo". ¹³He! Kristo ekakanyike? He! Paulo esurumijwe kwa mburi kaghu? He! Mweebatijwe he ilhe lakwe Paulo?¹⁴Nimtogola Kiumbi ite sizem-batija wowose, mirabi Krispo ne Gayo. ¹⁵Yacho cheekwaye nesa ite tehelo wowose eseeba mweebatijwe he ilhe gho. ¹⁶(Naho neevabatije va minda yakwe Stephania. Kutaho ata, si-iliye ite neem-batije mhe mhali wowsose).¹⁷Kwaite, Kristo tenisughaye kubatija mira kubirikira injili. Tenisughaye kubirikira he Viome vya viugho vya kiuhe, nesa ite nguvu ya msalaba wakwe Kristo isika-awe.¹⁸Kwaite mburi ya msalaba ni upuuzi he huvo vega. Mira he huvo evo Kiumbi evaokoa, ni nguvu ya Kiumbi. ¹⁹Kwaite hegondiwe, "Nine-oni viugho vya velo viugho. Nineoni kuilisha kwahu velo akiri.²⁰Eata le mhe elo viugho? Eata le elo elimu? Eata le mzayoisha mkengereja wa dunia yayo? He, Kiumbi teghiritiye kiugho cha dunia yayo kukwa urundu? ²¹Kulholhoshi dunia ikwaye he viugho ku-u teize-m-ile Kiumbi, Cheemlhamuije Kiumbi he urundu kini wa kubirikira nesa kuokoa huvo vedarisha.²²He vayahudi velhasu ishara ja vimako na he vayunani vedaa viugho. ²³Mira tum-birikira Kristo esurumijwe, ehuye kikwazo he Vayahudi naho ni urundu he Vayunani.²⁴Mira hehuvo evo veseiwe ni Kiumbi, Vayahudi na Vayunani, tum-birikira Kristo sa nguvu na viugho vya Kiumbi. ²⁵Kwaite urundu wakwe Kiumbi ulo viugho kutaho vahe, naho udhaifu wa Kiumbi ulo nguvusha ya vahe.²⁶Wesia kusewe kwa Kiumbi ana kaghu, kaka ne vawau vagho. Si vakumure hakaghu mweekwaye na viugho he viwango vya kiuhe. Si vakumure hakaghu mweekwaye na nguvu. Si vakumure kaghu mweesaiwe he ugiru. ²⁷Mira Kiumbi eesaghure vigi vya ukirundu vya dunia nesa kuvibutu susune vilo viugho. Kiumbi eesaghure chilo uhuye he dunia kujibuija susune chilo nguvu.²⁸Kiumbi eesaghure hucho chilo hali yadi na chiberijwe he dunia. Esaghure neri vigi huvyo tevitariwe kukwa kigi, he kuvibo-i siyo kigi vilo thamani. ²⁹Eebo-iye to nesa asizekwa wowose elo hesabu ya kukukomba mbele ku-u.³⁰He mburi ya hucho Kiumbi cho ebo-iye, iji muata za yakwe Kristo Yesu, huye ebo-ike viugho kwa mburi kanu kuli he Kiumbi. Eekwaye haki kanu, unyakhare na ukombo. ³¹Sa viralijanya, sa igondo cho liyo, "Ekutogola, akutogole he Dilao."

Chapter 2

¹Nirealita hakaghu kaka ne vawau vagho, seelitiye na viome vya ukengerejo na viugho sahucho nibirikiye kweri ikumatuiye kulanga Kiumbi. ²Neefanyanye kusaa-ile chochose neekwaye he kune mira Yesu Kristo, naho huye esurumijwe.³Naho neekwaye na kune he uhuye, nahe futo, na he kuzingizisha. ⁴Na mburi gho na kubirikira gho tekweekwaye he viome vya ukengerejo na viugho. Mira iji, yeekwaye he kumuaija Swaho na ja nguvu, ⁵nesa ite mdarisho kaghu isikwa he viugho vya vahe, mira he nguvu ja Kiumbi.⁶Iji turayo viugho hereya vahe vazime, mira si viugho vya dunia yayo, kana ya vatawala vya nyakati yajo, huvo vetaho. ⁷Mira iji, Turayo viugho vya kiumbi he ukweri ukumatuiye, viugho vimatuike huvyo Kiumbi eevisaghure jisinahe nyakati ja unyakhare kanu.⁸Tehelo wowose wa vatawala wahe nyakati yajo ereile viugho yavyo, Kai vereile he nyakati hujo, tevesemsurumija Dilao wa unyakhare. ⁹Mira sahucho cheegondiwe, "Mburi kajo tehelo i-ila liya-ahoye, tehelo ilama liyakoye, Fanyanyi tejifanyanye, mburi hujo Kiumbi ejikeye kwa mburi ya huvo vemdumuye uye.¹⁰Yajo ni mburi hujo Kiumbi eyaghubule hakanu kutahoiya Swaho, Kwaite Swaho era-aho kira kigi, hata mburi ja za ja Kiumbi. ¹¹Kwaite niji e-iliye fanyanyi ja mhe, mirabi swaho ya mhe za ku-u? Kwacho naho, tehelo eiliye mburi ja za ja Kiumbi, mirabi Swaho wa Kiumbi.¹²Mira tetuzedora swaho wa dunia, mira Swaho ehuye eliye he Kiumbi, nesa ite tumuru ku-ile he uhuru mburi tuoiwe ni Kiumbi. ¹³Turayo mburi yajo he viome, huvyo viugho vya mhe tevimuru kuhinisha, mira huvyo Swaho etuhinisha. Swaho efasiri viome vya kiswaho he viugho vya kiswaho.¹⁴Mhe esi wa kiswaho tedoriya mburi hujo nija Swaho wa Kiumbi, kwaite kayo ni upuuzi haku-u. ¹⁵He huye wa kiswaho ehukumu mburi kabuna. Mira ehukumiwa ni vahali. ¹⁶"Ni ji enemuru kuji-ile fanyanyi jakwe Dilao, huye emuru kumhinija uye? " Mira tulo fanyanyi jakwe Kristo.

Chapter 3

¹Naho ani, kaka na vawau vagho, sizeyo na kune sa vahe kiswaho, mira sa vahe va kimsa. Sa na va-inyi vagitutu he Kristo. ²Neeva-wahaije maiba naho si nihena, kwaite temkwaye pere he ku-a nihena. Naho hata waijiji temnakwa pere.³Kwahucho kune mucheri va kimsa. Kwaite vigi vya wizu na mahiku yera-ahoikana he kune . He, temuzoko kuagha na msa, naho he, temdaha sa kawaida ya vahe? ⁴Kwaite muwe eba, "Nimdosa Paulo" Mhali eba "Nimdosa Apolo," temzoko sa vahe? ⁵Apolo niji? ne Paulo niji? Vanyamalo va huye mumdarishe, he kira huye Dilao em-oye nyamalo.⁶Ani neelhaye, Apolo ekabutu ma-i, mira Kiumbi ekalheruti. ⁷Kwato, sihuye elhaye neri ebutuye ma-i elo chochose. Mira ni Kiumbi elheruti.⁸Iji elhaye nahu ebutuye ma-i vakabuna veaghaye, naho kira muwe enedoria kulhanuwe ku-u kuaghagha na nyamalo ku-u. ⁹Kwaite nne tuvanyamalo va Kiumbi, kune ni bustani ya Kiumbi, Minda ya Kiumbi.¹⁰Kuagha-agha na neema yakwe Kiumbi ni-oiwe sa mzakwa mgiru, neukeye msingi, naho mhali ekakwa ana ku-u. Mira mhe akwa chonjo hucho ekwa ana ku-u. ¹¹Kwaite tehelo mhali enemuru kukwa msingi mhali kutaho ukwaiwe, ehuo ni Yesu Kristo.¹²Iji kai muwe kaghu ekwa ana ku-u he dhahabu, fedha, msaheru ya thamani, mihatu, ngaaghe, kana mahako, ¹³nyamalo ku-u ineghubulwa, he luatame lwa chakako unei-aija. Kwaite inegaliwe ni mwalha. Mwalha unegali ukulho wa nyamalo ya kira muwe cho echibo-iye.¹⁴Kai chochose mhe echikwaye chineshighala, uye enedoria zawadi. ¹⁵Mira kai nyamalo ya mhe ikunelhaha he mwalha, enepata hasara. Mira uye salaghu eneokolewa, sa hucho kugugulu mwalha.¹⁶Tem-iliye ite kune ni muaresi wa Kiumbi naho ite Swaho wa Kiumbi ezoko za hakaghu? ¹⁷Kai mhe ekuoni muaresi wa Kiumbi, Kiumbi enemu-oni mhe huye. Kwaite muaresi lwa Kiumbi ni nyakhare, na hucho na kune.¹⁸Mhe aseekuta salaghu, kai wowose he kune efanyanya elo viugho he nyakati yajo, akwa sa "kirundu" niho enekwa na viugho. ¹⁹Kwaite viugho vya dunia yayo ni urundu mbele ja Kiumbi, Kwaite hegondiwe, "Evadara velo viugho he hila kini" ²⁰Naho kahali "Dilao ereile fanyanyi ja velo viugho ni ukusa.²¹Kwato mhe asikukombie vahe! Kwaite vigi vikabuna ni vikaghu. ²²Kai ni Paulo, kana Apolo, kana Kefa, kana dunia, kana mizokoire, kana kigame, kana vigi vireata, kana vinera-ata. Vikabuna ni vikaghu, ²³na kune ni vakwe Kristo ne Kristo niwakwe Kiumbi.

Chapter 4

¹Yacho nicho mhe atutare nne, sa vanyamalo vakwe Kristo na mawakili wa vimatuiwe vya kweri ja Kiumbi. ²He yalo, chidumuwe he uwakili ni ite vakwa va kuarirwa.³Mira hagho ani ni kigi kigitutu sha kukwa nihukumiwa ni kune kana hukumu ya kibinadamu. Kwaite sizaku-hukumu neri ani salaghu. ⁴Sizaku-hukumu ani salaghu, yayo teilo maana kukwa ani ni mzalo haki. Ni Dilao enihukumu.⁵Kwato, msilange hukumu ana he lolose esinalita Dilao. Eneyagera he luatame mburi jikumatuye he kidughu na kughubula vidumuwe he swaho. Niho kira muwe enedoria ntogolo ku-u kuli he Kiumbi.⁶Iji, kaka ne vawau vagho, ani salaghu ne Apolo nitumie kanuni yajo kwa mburi kaghu. Nesa ite kuli hakanu mumuru kuhina maana ya kiome, "Usiesoisha kutaho chigondiwe." Yayo ni ite tehelo muwe hakaghu ehikuka ana ya mhali. ⁷Kwaite niji eaho tofauti he kune na mhali? Ni kiaho ulonacho tuchidoriye bule? Kai waafiriti kudoria bule, Ni kiahoni ukukomba sa tem-boiye to?⁸Pere mrelo vikabuna huvyo mweseedumuye! Pere mwaakwa na uzuri, mwaalholhoshi kutawala naho ite murelo kutaho nne! Kweri, nimudumuya umiliki mkulho nesa ite tumiliki hawe na kune. ⁹Kwato nifanyanya Kiumbi etukeye nne vazasughawa sa kutuaija va mwisho he mtarari wa maandamano na sa vahe vehukumiwe kuga-awe. Twaakwa sa itamasha he idi, he malaika nahe vahe.¹⁰Nne ni virundu kwa mburi yakwe Kristo, mira kune ni velo viugho he Kristo. Tuvahuye, mira kune mlo nguvu. Muheshimiwa, mira nne turaberwa. ¹¹Hata waijiji tulo kela na kasu, tetulo gomae, tulo makonto, naho kahali tetulo hakuzoko.¹²Turabo-i nyamalo he bidii, na miheregha kanu salaghu. Tukuberwa, tutabariki. Too tukunyamarishwa, tugumirija. ¹³Tukuolhuwe, tughiriti kwa ang'hau. Twaakwa, naho tucheri tutarwa kukwa sa kulhiiwe ni dunia na kukandana he mburi kabuna.¹⁴Sigonda mburi ya kumubutu susune kune, mira kumukiriti kune sa va-inyi gho nivadumuye. ¹⁵Hata kai mulo vahinizi maikado elfu he Kristo, temlo va-aba vakumure. Kwaite naakwa aba kaghu he Kristo kutahoiya injili. ¹⁶Kwato nimusemba mnidose ani.¹⁷Kayo niyo mburi nimsughaye hakaghu Timotheo, mzadumuwa gho na mu-inyi mzadarisha he Dialo. Enemuhulhaati kwalhi gho he kristo, sahucho nihiniza kira hodi naho kira ikanisa. ¹⁸Iji vahali kaghu vekutogola, vekubo-i sa ite sikalita hakaghu.¹⁹Mira ninelita hakaghu si uda, kai Dilao ekudumu. Niho nineile si viome kini bi vekutogola, mira nineaho nguvu kini. ²⁰Kwaite udilao wa Kiumbi teukwa he viome mira he nguvu. ²¹Mudumu ahoni? Nilita hakaghu na ndate kana he udumuisho na he swaho ya kuta-a?

Chapter 5

¹Twaako mburi ite helo zinaa he kune, ,bari ja zinaa hujo tejihata hata hasihasi ya vahe va mataifa. Tulo mburi ite muwe kaghu ebodi na mlage wakwe aba ku-u. ²Na kune mukutogola! Muro kuhuzunika? Huye ebo-iye to edumuwe kuka-awe he kune.³Hata kai siata hawe na kune kimsa mira niata na kune kiswaho, naafiriti kumhukumu huye ebo-iye to, sahucho neereata. ⁴Mkunezahe hawe he ilhe lakwe Dialo kanu Yesu, naafiriti kumhukumu mhe yaye. ⁵Naafiriti ku-oti mhe ya hakwe Shetani nesa ite msa ku-u uoniwe, nesa swaho ku-u imuru kuokolewa he i-aze la Dilao.⁶Mahiku kaghu sio kigi kikulho. Temuiliye ite chinyera kagitutu chioni idonge izime? ⁷Kuontini kune salaghu chinyera cha azeto, nesa ite mukwa idonge iku-a, nesa ite mukwa mkate usinyerijwe. Kwaite, Kristo, Mu-inyi wa Ialu kanuwa Pasaka aafiriti kuchinjwa. ⁸Kwato tulhamuiweni kinyemi si he kunyera cha azeto, chinyera cha mibo-ire mikusa isiye. Mira iji, tufaruishe na mikate usbutuiwe chinyera cha unenekeji na kweri.⁹Negondiye he barua gho ite msizekwariana na vazinzi. ¹⁰Silo maana ya vazinzi va dunia yayo. kana na velo tamaa kana vanyang'anyi kana vaaresi mapupe he kuzoko uda navo, iji cheseevadumu muli he dunia.¹¹Mira iji nimugondia kusakwariana na wowose esewe kaka kana wau he Kristo, mira ezoko he uzinzi kana huye ni mzalo tamaa, kana mlevi. Neri msi-a na-u mhe ekwaye to. ¹²Kwato ninekuhusisha mo kuvahukumu veata gana ya ikanisa? Mira iji, kune temvahukumuye veata za ya ikanisa? ¹³Mira Kiumbi enevahukumu veata gana. "Mka-ani mhe mkusa he kune"

Chapter 6

¹Muwe kaghu ekukwa akwasiana na m-aro, egali kuso he mahakama ya vesilo haki kutaho mbele ja vazadarisha? ²Tem-iliye ite vazadarisha venehukumu idi? Naho kai munehukumu idi, temkamuru kuhukumu mburi jisilo na umuhimu? ³Tem-iliye ite tunehukumu malaika? He kiasi mina sha, tunemuru kuamua mburi ja maisha yayo?⁴Kai turamuru kuhukumu mburi ja mizokoire yayo, Ni kiahoni mugali kuti-i mashitaka mbele ja vesiuma he kanisa? ⁵Niyo yayo he susune kaghu. Tehelo elo viugho he kune vya kutosha kuke mburi kikulho he vabahu na bahu? ⁶Mira sahucho chikwaye wa-ijiji, Mzadarisha muwe ezaso mahakamani dhidi ya mzadariisha mhali, naho mashitaka kayo yekewe mbele ja hakimu esidarisha!⁷Ukweri ni ite helo matatizo hasihasi ya Vakristo yegeriye pere unyamarishi hakaghu. Heahoni msinyamarike he makusa? Ni kiahoni mudumu kuzatawe? ⁸Mira mwaa-bo-i makusa na kuzata vahali, naho kavo ni kaka ne vawau kaghu!⁹Tem-iliye ite vesilo haki tevekaupale udilao wa Kiumbi? Msidarishe mongo. Vaasherati, vaaresi mapupe, vazinzi, vafiraji, valawiti, ¹⁰vagwalo, vachoyo, valevi, vagwalo, veolhu-tehelo hevo eneupala udilao wa Kiumbi. ¹¹Na kavo veekwaye vaghere kini ni kune. Mira mwaafiriti kunyakharwa, mira mwaafiriti kuontiwe, mira mwafiritiwe kukewe kakera he Kiumbi, mira mwaabo-iwe haki mbele ja Kiumbi he ilhe la Dilao Yesu Kristo na he Swaho wa Kiumbi kanu.¹²Vigi vikabuna viraye hagho", Mira si kira kigi chilo faida. "Vigi vikabuna viraye hagho," Mira sikati-ianywe ni kiwe he kavyo. ¹³Viaghu ni he mburi ya maso, na maso ni he mburi ya viaghu," Mira Kiumbi enevika-a vikabuna. Msa teu-umbiwe he mburi ya ukahaba, mira bi, msa ni he mburi ya Dilao, ne Dilao eneuhudumia msa.¹⁴Kiumbi emfufue Dilao na nne naho enetufufua he nguvu ku-u. ¹⁵Tem-iliye ite misa kaghu ilo mkwarianyo ne Kristo? Mumurumo kuvigu viungo vyakwe Kristo na kuso kuvikwarianya na kahaba? Techimuruika!¹⁶Tem-iliye ite ekwariana ne kahaba azakwa msa muwe na-i=uye? Sacho igondo liyo, "Vanu venekwa msa muwe". ¹⁷Mira ekwariana ne Dialo etekwa swaho we hawe nauye.¹⁸Iguguluni zinaa! "Kira ukusa eubo-i mhe ni gana na msa ku-u. Mira zinaa, mhe ebo-i makusa ere he msa ku-u salaghu.¹⁹Tem-iliye ite misa kaghu ni muaresi wa Swaho Mnyakhare, ezoo za kaghu, huye ehu muoiwe kuli he Kiumbi? Tem-iliye ite kune salaghu? ²⁰Ite mwee-weiwe he thamani. Kwato mtogoleni Kiumbi he misa kaghu.

Chapter 7

¹He mburi jo munigondiye: Helo wakati ahuo ni kikulho mwagiru asibodi na mlage ku-u. ²Mira he mburi ya magalijo makumure ya zinaa kira mwagiru akwa na mlage ku-u, naho kira mlage akwa na mwagiru ku-u.³Mwagiru edumuwe kum-o mlage haki ku-u ya kudoriwe, na huchohucho mlage nauye he mwagiru ku-u. ⁴Sihe mlage elo mamlaka ana ya msa ku-u, ni mwagiru. Naho huchohucho, mwagiru na uye telo mamlaka ana he msa ku-u, mira mlage eloyo.⁵Msi-iyane mkukwa mu-iye hawe, mira bi mukwa mwadumuijana he muda maalum. Bo-ini to nesa kuaho muda wa kuaresi. Naho mumuru kukiriiana kahali hawe, nesa ite Shetani aseeza mugali he kubeni kiasi. ⁶Mira niyo yajo mburi he kudumu naho sihe amri. ⁷Nidumu kira muwe eseekwa sa ani cho nikwaye. Mira kira muwe elo karama ku-u kuli he kiumbi. Yaye elo karama yayo, na huye elo karamahuyo.⁸He vesidoriwe na vajane nitabaite, ni kikulho hakini kai vekushighala neri kudoriwe, sahucho nikwaye ani. ⁹Mira kai tevemuru kukulhiija, vedumuwe kudoriwe. Kwaite keba hakini kudoriwe kutaho kukaija tamaa.¹⁰Iji he huvo vedoriiwe niva-o amri, si ani mira ni Dilao. "Mlage asireroana na mwagiru ku-u." ¹¹Mira kai ekukugu kuli he mwagiru ku-u, aheme to neri asidoriwe kana kai sicho apatane na mwagiru ku-u. Na mwagiru asim-o talaka mlage ku-u."¹²Mira he veshighale, nitayo- ani, sio Dilao- ite kai m-bahu wowoseelo mlage esidarisha naho aadumu kuzoko na-u, tedumuwe kumro. ¹³Kai mlage elo mwagiru esidarisha, naho kai edumu kuzoko nau, aseemro. ¹⁴He mwagiru esidarisha enyakharwa he mburi ya mdarisho wa mlage ku-u. Naho mlage esidarisha enyakharwa he mburi ya mwagiru ku-u edarishe. Kai sicho va-inyi kaghu veseekwaye si vakulho, mira he kweri vaanyakharwa.¹⁵Mira m-aro esidarisha ekuhaka na aso. He mburi kayo, kaka kana wau teorowe ni viapo kini. Kiumbi aatuse tuzoko he m'polele. ¹⁶U-ile mo kai mlage, hangi unemwokoa mwagiru kechi? Kana u-ile mo kai mwagiru, hangi unemwokoa mlage kechi?¹⁷Kira muwe bi azoko mihemire se Dilao cho emukakaiye, kira muwe sa Kiumbi cho evaseye vo. Yao ni mwongozo gho he makanisa makabuna. ¹⁸Eata uye etahiriwe aresewe kudarisha? Asigali kuka-a alama ya tohara ku-u. Eata wowose eeseiwe he mdarisho tetahiriwe? Tedumuwe kutahiriwa. ¹⁹He yalo kai etahiriwe neri esitahiriwe tehelo vwasi. Chilo vwasi ni kukoiya amri ja Kiumbi.²⁰Kira muwe aheme he kusewe ekwaye areasewe ni Kiumbi kudarisha. ²¹Weekwaye mzasughawa too Kiumbi arekuse? Usiko futo hekalo. Mira kai umuru kukwa huru, bo-i to. ²²He muwe eseiwe ni Dilao sa mzasughawa ni mhe huru he Dilao. Sahucho, muwe eata huru areasewe kudarisha ni mzasughawa wakwe Kristo. ²³Mwaafiriti kuwewe he thamani, kwato msikwa vazasughawa wa vahe. ²⁴Kaka ne vawau gho, he mizokoire yoyose kira muwe kanu tureasewe kudarisha, tushighale sahucho.²⁵Iji, huvo vakabuna huvo vesidoriye neri, silo amri kuli he Dilao. Mira nimuo fanyanyi gho sacho nikwaye. He mbazi jakwe Dilao, hujo jidarika. ²⁶Heto, nifanyanya to he mburi ya unyamarisho, ni kikulho mwagiru azoko sacho ekwaye.²⁷Waa-orowe he mlage ni kiapo cha kudori? Usidumu uhuru kuli he kayo. Ulo uhuru kuli he mlage kana tudoriiwe? Usidaa mlage. ²⁸Mira kai ukudori, tubo-iye makusa. Naho kai mlage tedoriwe ekudoriwe, tebo-iye makusa. Ake huvo vedoriana veaho manyamarisho ya mbari kumurekumure. Na ani nidumu nimuka-aije hekayo.²⁹Mira niyoto, kaka na vawau gho, muda ni mfuhi. kuli waijiji na kuendelea, huvo velo valage vazoko sa vesilo. ³⁰Vakabuna velo vuhuye vakubo-i sa vesilo vuhuye, na vakabuna velhamuiwa, sa vekwaye vesilhamuiwa, naho vakabuna vewe kigi chochose, saite tevelo chochose. ³¹Naho vakabuna venyamarikia idi, vakwa sa vesinyamarikia navo. Kwaite mitindo ya idi itaheya mwisho ku-u.³²Nidumu mukwa huru he manyamarisho kabuna. Mwagiru esidoriye ekunyamarisha na vigi vimtara Dilao, Hucho enemlhamuija uye. ³³Mira mwagiru edoriye ekunyamarisha na mburi ja idi, hucho enemlhamuija mlage ku-u, ³⁴ekakanyike. Mlage esidoriwe kana bikira ekunyamarisha navigi kumtara Dilao, hucho kukuke he msa na he swaho. Mira mlage edoriiwe ekunyamarisha he kutara vigi vya idi, hucho enemlhamuija mwagiru ku-u.³⁵Niyo to he faida kaghu salaghu, naho sike mtegho hakaghu. Niyoto heite ni haki, nesa ite mumuru kukuke wakfu he Dilao neri kikwazo chochose.³⁶Mira kai mhe efanyanya temuru kum-boiya he heshimamualeta ku-u, kwa mburi ja fanyanyi ku-u jilo nguvusha, ro adoriane na-u sahucho edumu. Si makusa. ³⁷Mira kai ebo-iye fanyanyi kukuokoa, naho tehelo chitatadumuwe, naho kai emuru kutawalka kise ku-u, enebo-i kikulho kai tekamdori. ³⁸Kwacho, emdori mualeta ku-u ebo-i kikulho, naho wowose ehuye esaghura kusaadori enebo-i kikulhosha.³⁹Mlage aorowe ni mwagiru ku-u too ekura hema. Mira kai mwagiru ku-u ekuga, eata huru kudoriwe ni wowose emdumuye, mira he Dialo bi. ⁴⁰Hecheri he fanyanyi gho, enekwa na kinyemi sha kai ekuzoko sacho ekwaye. Naho nifanyanya ite ani nilo Swaho wa Kiumbi.

Chapter 8

¹Iji he mburi ya viaghu viguiwe sadaka he mapupe: tureile ite "Nnne vakabuna tulo fanyanyi." Fanyanyi jigera mahiku, mira udumuisho utakwa. ²Chikukwa mhe wowose efanyanya ite eiliye mburi fulani, mhe kaye neri teiliye sahucho chidumuwe ku-ile. ³Mira chikukwa muwe kini ekumdumu Kiumbi, mhe kaye ene-ilikana ni-u.⁴Iji he kua viaghu viguiwe sadaka he mapupe: tureile ite " mapupe si kigi he idi yalo," naho ite tehelo Kiumbi mira Muwe bi. " ⁵Kwaite helo vakumure vesewe viumbi chikukwa ni mbinguni kana he dunia, sahucho vekwaye "viumbi na madilao vakumure." ⁶" Hata cho hakanu helo Kiumbi muwe bi erehu Aba, vigi vikabuna viliye haku-u, na nne tuzoko haku-u, na Dilao muwe Yesu Kristo, ehuye haku-u, vigi vikabuna vya-arakwa, naho he uye nne tuata."⁷Nahocho,kuilisha yakwo tekuhata za ha kira muwe. Mira iji, vahali vashiriki miaresi ya mapupe ata azeto, naho hata waijiji vera-a viaghu yavyo sa ite ni kigi chiguiwe sadaka he mapupe. Dhamiri kini jaalahatianywa he kukwa vahuye.⁸Mira viaghu techikatuaije nne he Kiumbi. Nne si vakusa sha kai tukusa-a, neri vakulhosha kai tukune-a. ⁹Mira mukwa chonjo kwaite uhuru kaghu usikwa mburi ya kumsanuija huye mhuye he mdarisho. ¹⁰Haki fanyanya ite mhe aakuaho, ari urelo kuilisha, ura-a viaghu he miaresi ya mapupe. Fanyanyi ku-u mhe huye teika-ahoike neri uye na-u a-a vigi viguiwe sadaka he mapupe?¹¹Kwato he mburi ya kuile kuchi kwa kweri ana ya asili ja mapupe, kaka kana wa-u kechi ere mhuye, erehuye naho Kristo eegaye he mburi ku-u, eneangamijwa. ¹²Kwato, ukurabo-i makusa he kaka ne wau kechi na kuhiri fanyanyi kini jilo vuhuye, mubo-i makusa he kristo. ¹³Kwato, chikukwa viaghu chigera kumhiri kaka kana wau, sikavi-a nihena neri, nesa niseemgeriakaka kana wau gho kulhu.

Chapter 9

¹Ani siata huru? Ani sio mzasughawa? Ani simwa-hoye Yesu Dilao kanu? Kune sio matuunda ya nyamalo gho he Dilao? ²Chikukwa ani si mzasughawa he vahali, keba ni mzasughawa hakaghu kune. Kwaite kune ni uthibitisho wa uzasughawa gho he Dilao.³Yao ni-u kukukania gho he huvo veniyoiya ani. ⁴He tetulo haki ya ku-a na kuwaha? ⁵Tetulo haki ya kudori mlage edarishe sahucho vebo-i vazasughawa vahali, na vabahu vakwe Dilao, ne Kefa? ⁶Kana ni ani salaghu ne Barnaba nivo tudumuwe kubo-i nyamalo?⁷Niji ebo-i nyamalo se askari he gharama ku-u salaghu? Niji elha mzabibu naho asize-a matuunda ku-u? kana niji erazeu ikundi asizewaha ma-iba ku-u? ⁸He, nirayo yayo he mamlaka ya kibinadamu? Sheria nayo teirayo yayo?⁹Kwaite hegondiwe he Sheria jakwe Musa, "Usize-oro wa m-o ekukwanyula nafaka" Ni kweri ite i-i Kiumbi ewesiisha wa? ¹⁰Kana teyo kayo he mburi kanu? Hegondiwe he mburi kanu, kwaite huye ekuru nafaka chimdumu kukuru he kuarira, na huye eluka chimdumu aluke he kiariro cha kushiriki he kuluka. ¹¹Chikukwa tulhaye vigi vya he swaho he kune, He! ni kiome kigiru hakanu tukuluka vigi vya kimsa kuli hakaghu?¹²Chikukwa vahali veahoye haki yayo kuli hakaghu. He! nne si kutaho? Hatacho, teturedai haki yayo. Mira iji, tweegumirije mburi kabuna badala ya kukwa kikwazo cha injili yakwe Kristo. ¹³Tem-iliye ite vakabuna vebo-i nyamalo he mwaresi veaho viaghu kini kuli he mwaresi? Tem-iliye ite vakabuna vebo-i nyamalo he kuaresia vepata hodi hehucho chiguiwe he kuaresia? ¹⁴He namna kayo-kayo,Dilao eesughaye ite vakabuna vebirikira injili chidumuwe vapate kuzoko kuwesiana na kayo injili.¹⁵Mira simubaye muni-o haki kabuna yajo. Naho sigonda yayo nesa mburi yoyose ibo-ike kwa mburi gho. Nikeba ani niga kutaho mhe wowose kubera yako kukutogola gho. ¹⁶Kwaite chikuwa nibirikira injili, silo mburi ya kukutogola, kwaite chidumuwe nibo-i to. Naho ole gho nikusaabirikira.¹⁷Kwaite nikubo-ito kwa kudumu gho, nilo thawabu. Mira chikukwa si he kudumu, nicheri lo nyamalo yo ni-oiwe kukwa wakili. ¹⁸Iji thawabu gho nikiaho? Ite nikubirikira, nineigu injili hesilo gharama naho neri kutumia he utimilifu wa haki gho nilo nayo he injili.¹⁹Ake kwaite naakwa huru he vakabuna, neebo-ike mzasughawa wa vakhabuna, nesa ite nimuru kuvapata vakumure sha. ²⁰He vayahudi neekwaye sa myahudi, nesa nivapate Vayahudi. Hehuvo veata di ya sheria nesa nivapate huvo veeata di ya sheria. Neebo-iye to hata ani salaghe seekwaye di he sheria.²¹Hehuvo veata gana he sheria, neekwaye sa muwe kini gana ya sheria, hata kai ani salaghu sikwaye gana he sheria ja Kiumbi, mira di he sheria ja Kristo. Neebo-iye to nesa nivapate huvo veata gana ya sheria. ²²Hehuvo eva huye neekwaye mhuye, nesa nivapate evo vahuye. Naakwa he hali kabuna he vahe vakabuna, nesa he kwalhi kabuna, nipate kuvaokoa vahali. ²³Na ani nibo-i mburi kabuna he mburi ja injili, nesa nipate kushiriki he baraka.²⁴Tem-iliye ite he kupirika vakabuna vetahoana kupirika, mira edoria tuzo ni muwe? Kwato pirikani nesa mpaten tuzo. ²⁵Kwaite milhalhaho ikulhiija he makabuna ekukwa eata hekuhina. Kavo vebo-i to nesa vadorie taji i-onika, mira nne tupirika nesa tupate taji isi-onika. ²⁶Kwato ani sigugulu neri sababu kana kontana nkundi sa ku kukonta hewa. ²⁷Mira niunyamarisha msa gho na kuubo-i sa mzasughawa, nesa ite nikunefiriti kubirikira vahali, Ani salaghu nisikwa wa kulhiiwe.

Chapter 10

¹Nidumu kune mu-ile kaka ne dada vagho, ite va-aba kanu veekwaye di he ijumbi na vakabuna vekataho he bahari. ²Vakabuna vekabatijwa vakwa vakwe Musa za he ijumbi naza he bahari, ³naho vakabuna vee-aye viaghu hucho hucho cha swaho. ⁴Vakabuna veewahaye cha kuwaha hucho hucho cha swaho. Ake veewahaye kuli he msaheeru wa swaho uvadosiye, na msaheru huo weekwaye ni Kristo.⁵Mira Kiumbi elhamuijishwa ni vakumure kini, naho maiti kini jikasambazwa he jangwa. ⁶Iji mburi yajo kabuna jeekwaye mifano hakanu, nesa nne tuseekwa vahe va kudumu makusa sa vo vechibo-iye.⁷Musikwa vaaresi mapupe, sa vahali vo cho veekwaye. Yacho ni sahucho chigondiwe, "Vahe veezokodiye di veku-a na kuwaha, naho vekaka kulhalhaha he tamaa ja midumuire." ⁸Tusibo-i uasherati sa vakumure kini cho vebo-iye. Vekaga i-aze iwe vahe mirongo minu na kai elfu he mburi kayo.⁹Neri tusimgali Kristo, sa vakumure kini cho vebo-iye naho veka-oniwe kwa bome. ¹⁰Naho iji musinughurike, sa vakumure kini cho cenughurike naho veka-oniwe ni malaika wa kigame.¹¹Iji mburi kajo jeebo-ike sa mifano hakanu. Yekagondwa nesa yatukanye nne- tureheiwa ni mizokoire ya azeto. ¹²Kwato kira ekukuwesia eumaye akwa chonjo aseeza lhu. ¹³Tehelo igalijo linemuheiya kune lisikwaye la kawaida la vahe. Mira Kiumbi ni mzadarisha. Tekamuro mgaliwe kutaho umuruisho kaghu. Hawe na igalijo uye enemu-o luhige lwa kutahoya, nesa mumuru kugumirija..¹⁴Kwato, vazadumuwe gho, guguluni kuaresi mapupe. ¹⁵Niyona kune sa vahe velo akiri, nesa mufanyanye ana he yalo niliyo. ¹⁶Kikombe cha baraka cho tubarikia, sihe ushirika wa sako yakwe Yesu? Mkate huo tuukaka, si ushirika wa msa wakwe Kristo? ¹⁷Kwaite mkate ni muwe, nne tukwaye vakumure ture msa muwe. Nne vakabuna tudoria mkate muwe kwa hawe.¹⁸Vawesieni vahe va Israeli: He! huvo vakabuna veza-a dhabihu si vashiriki he kuaresi? ¹⁹Niyo kiahoni iji? Kuba mapupe ni kigi? Kana kuba viaghu viguiwe sadaka he mapupe ni kigi?²⁰Mira niyo ana ya vigi huvyo veviguye sadaka vahe vapagani va mataifa, kuba vegu vigi yavyo he m'pepo naho si he Kiumbi. Naho ani sidumu kune kushirikiana na m'pepo! ²¹Tem-muru kuwahaya kikombe chakwe Dilao na kikombe cha m'pepo. Tem-muru kukwa na ushirika he meza ya Dilao na he meza ya m'pepo. ²²Kana tum-butu Dilao wizu? Tulo nguvu kutaho ku-u?²³Vigi vikabuna ni vikulho," mira sire vikabuna viraye. "Vigi vikabuna ni vikulho," mira sio vikabuna vivakwati vahe. ²⁴Tehelo neri muwe eseedaaye makulho ku-u bi. Mira iji, kira muwe eseedaaye makulho ya m-aro ku-u.²⁵Mumuru ku-a kira kigi chidiwe he kihoja neri msilhaasu lhasu kwa mburi ya fanyanyi. ²⁶Ake "Dunia ni mari ya Dilao, na vikabuna viihuti. ²⁷Naho mhe esidarisha ekunemurarika ku-a, naho mudumu kuso, ani chochose enemu-o neri msilhaasu milhasuire ya fanyanyi.²⁸Mira mhe ekumubaya, "Viaghu yavyo chilijanye he sadaka ya vapagani," Msi-a. Yayo ni he mburi ku-u emubaye, naho kwa mburi ya fanyanyi. ²⁹Naho ani sibaye fanyanyi kaghu, mira fanyanyi ja huye mhali. Ake kwa ahoni uhuru gho uhukumiwe ni fanyanyi ja mhe mhali? ³⁰Cheekwaye ani nitumia viaghu he ntogolo, ni kiahoni ni-olhuwe he vigi huvyo ninetogola hekacho.³¹Kwato, chochose cho mne-a kana kuwaha, kana chochose cho mubo-i bo-ini vikabuna he mburi ya unyakhare wa Kiumbi. ³²Musivabenije Vayahudi kana Vayunani, kana ikanisa la Kiumbi. ³³Galini he anai hucho nigali kuvalhamuija vahe vakabuna he mburi kabuna. Sishinda daa faida gho salaghu, mira ya vakumure. Na ani nibo-i to nesa vamuru kuokolewa.

Chapter 11

¹Nidoseni ani, sahucho ani nimdosa Kristo. ²Iji nimutogola he mburi ya hucho munihulha he mburi kabuna. Nimutogola kwaite mwaayadara mapokeo sahucho neeyagerie hakaghu. ³Iji nidumu mu-ile ite Kristo ni m-a he kira mwagiru, na-uye mwagiru ni m-a he mlage, naho ite Kiumbi ni m-a he Kristo. ⁴Kira mwagiru earesi kana egu ulotezi ekukwa eghubike m-a etabutuija susune m-a ku-u.⁵mira kira mlage earesi kana kugu ulotezi chikukwa M-a ku-u ughubulwe etabutu susune m-a ku-u. Kwaite chitoti na mhe ehaiwe alhu. ⁶Chikukwa kai mlage tekaghubike m-a ku-u, na aharuwe alhu ku-u jikwa fuhi. Ake chikukwa ni susune mlage kuharu alhu ku-u kana kuha, iji aghubike m-a ku-u.⁷Ake techimdumu mwagiru kughubika m-a ku-u, kwaite uye ni mfano wa unyakhare wa Kiumbi. Mira malge ni unyakhare wa mwagiru. ⁸Ake mwagiru telianyijwe ni mlage. Mira mlage elianyinje he mwagiru.⁹Neri mwagiru teumbiwe kwa mburi ya mlage. Mira mlage eeumbiwe he mburi ya mwagiru. ¹⁰Yacho nicho mlage edumuwe kukwa ishara ya mamlaka ana he m-a ku-u, he mburi ya malaika.¹¹Hata cho, he Dialo, mlage tehata salaghu hesilo mwagiru, kana mwagiru hesilo mlage. ¹²Kwaite sahucho mlage eliye he mwagiru, huchohucho mwagiru eeliye he mlage. Na vigi vikabuna vili he Kiumbi.¹³Hukumuni salaghu: He! ni kikulho mlage amuaresi Kiumbi chikukwa m-a ku-u ughubulwe? ¹⁴He neri asili salaghu teimuhinija ite mwagiru ekukwa na alhu giru ni susune? ¹⁵He asili teimuhinisha ite mlage ekukwa na alhu ndeza ni unyakhare ku-u?. Ake eoiwe hujo alhu ndeza sa gomae ku-u. ¹⁶Mira chikukwa mhe wowose edumu kubishana heyalo, nne tetulo kwalhi hali, neri makanisa ya Kiumbi.¹⁷Heya misughaiwe ilitiye, ani simutogola. Ake mkunetutanyika, sio he faida mira hasara. ¹⁸Ake bosi, niko ite mkututanika he kanisa, helo mikakanyiko he kune, naho he hodi nidarisha. ¹⁹Kwaite helijanya misuguano he kune, nesa ite huvo vedumuijwe vailikane hakaghu.²⁰Kwaite mkunetutanika, chomza-a si viaghu vya Dilao. ²¹Mkuza-a, kira muwe e-a viaghu ku-u salaghu i-i vahali vesinalita.Hata yaye elo kela, naya e-engeliye. ²²He temlo minda ja ku-aya na kuwahaya? He, mutalifwa ikanisa la Kiumbi na kuvabutu susune vesilo kigi? Niyo kiahoni hakaghu? Nimutogole? Sikamutogole he yalo!²³Ake needoriye kuli he Dilao hucho ehu nimu-oye kune ite Dilao Yesu, ki-ama hucho areasalitiwa, eedoriye mkate. ²⁴Arefiriti kushukuru, ekaupu na kuyo , "Yao niu msa gho, ukwaye kwa mburi kaghu. Bo-ini to kunihulha ani.²⁵Naho too-oto ekadori kikombe arefiriti ku-a, naho ekayo, "Kikombe yacho ni kiaghano kisha he sako gho. Bo-ini to kagi kakumure kira mkuwaha, he kunihulha ani." ²⁶He kira muda mku-a mkate yao na kuchiwahaya kikombe, mubirikia kigame cha Dilao mpaka ekunelita.²⁷Kwato, kira eneu-a mkate kana kuchiwahaya kikombe kacho chakwe Dilao chisiye, enekwa aakupatiya hatia ya msa na sako yakwe Dilao. ²⁸Mhe akufanyanye salaghu ini, na hucho a-u-a mkate, na kuchiwahaya kikombe. ²⁹Kwaite ane-a na kuwaha neri teufanyanye msa, e-a na kuwaha hukumu ku-u salaghu. ³⁰Yacho niyo mburi vahe vakumure he kune ni varukao na vahuye, naho vahali kaghu vaaga.³¹Mira tuku-kufanyanya salaghu tetukahukumiwe. ³²Mira tukuhukumiwa ni Dilao, tukiriiwa, nesa tuseeza hukumiwa hawe na dunia.³³Kwato, kaka na vawa-u vagho,mkututanika mumuru ku-a, la-aijanani. ³⁴Mhe ekukwa na kela, na a-a ang'a haku-u, nesa ite mkunetutanyika hawe isikwa he hukumu. Naho kulanga mburi hali jo mugondiye, ninemubaya nikunelita.

Chapter 12

¹He mburi ya karama ja he swaho, vakaka ne vadada vagho siidumu mubeni kuile. ²Mure-ile ite mweekwaye vapagani mweekaetiwe kudosa mapupe yesimuru kuyo, he kwalhi yoyose mweekaetiwe niyo. ³Kwato, nidumu mu-ile ite tehelo wowose eyo he Swaho wa Kiumbi ekuba, , "Yesu ebusuiwe." Tehelo wowose eneyo, "Yesu ni Dilao," mira be he Swaho Mnyakhare.⁴Iji helo karama jisitotiye, mira Swaho ni huye huye. ⁵Naho helo huduma jisitotiye, mira Dilao nire uye u. ⁶Naho helo aina kumbure ja nyamalo, mira Kiumbi ni uye uyeejibo-i nyamalo kabuna he vakabuna.⁷Iji kira muwe e-owe ughubulo wa Swaho he faida ya vakabuna. ⁸Ake mhe muwe eowe ni Swaho kiome cha viugho, na mhali kiome cha kuiliisha he Swaho huye.⁹He mhali em-o mdarisho he Swaho erehuye, naho he mhali karama ja ku-uti he Swaho muwe. He mhali mibo-ire ya nguvu, na mhali ulotezi. ¹⁰Nahe mhali umuruisho wa kupambanua swaho., mhali aina uda uda ja viome, naho mhali kutafsiri viome. ¹¹Mira Swaho ni huye huye ebo-i nyamalo yajo kabuna, kum-o kira mhe karama kwa kadiri ya kusaghura ku-u salaghu.¹²Sahucho ake msa ni muwe, nawo ulo viungo vikumure, naho viungo vikabuna nire msa huo huo, wacho-ocho ne Kristo. ¹³Kwaite he Swaho we nne vakabuna tweebatijwe kukwa msa muwe, ite tuva Yahudi kana Vayunani, ite tuvazasughawa kana huru, na vakabuna tweewahariwe Swaho muwe.¹⁴Kwaite msa si kiungo kiwe, mira ni vikumure. Chikukwa kusame kuneba, "Kwaite ani si mheregha, ani si hodi ha msa," kacho techiubo-i kusaakwa hodi ha msa. ¹⁵Naho chikukwa ilama lineba, "kwaite ani si i-ila, ani sihodi ha msa. ¹⁶Kai msa mkabuna unekwa i-ila, heseekwaye le kuko? ¹⁷Kai msa mkabuna ukukwa ilama, heseekwaye le kunusha.¹⁸Mira Kiumbi eekeye kira kiungo cha msa hodi ku-u sahucho eepangiye salaghu. ¹⁹Naho kai vikabuna vyeseekwaye kiungo kiwe, msa weseekwaye le? ²⁰Kwato iji viubgo ni vikumure, mira msa ni muwe.²¹I-ila telimuru kuubaya mheregha, "Silo mburi na ari." Neri M-a teumuru ku-ubaya mheregha, silo mburi na kune." ²²Mira viungo vya msa viahoika kukwa na heshima kagitutu vidumuishwa. ²³Naho viungo vya msa tufanyanya vilo heshima kagitutu, tuvi-o heshima zaidi. ²⁴Na wasijiji viungo kanu vikwaishe vikulhotevilo mburi ya kuowe heshima, kwaite tayari vilo heshima. Mira Kiumbi eviunganishe viungo vikabuna hawe, naho aavi-o heshima kutaho huvyo visilo heshima.²⁵Eebo-iye to nesa haseekwa mkakanyiko he msa, mira viungo vikabuna vikeane he udumuisho wa uwe. ²⁶Na too kiungo kiwe chikuhiri, viungo vikabuna vihiri kwa hawe. Kana too kiungo kiwe chikuheshimiwa,viungo vikabuna vilhamuiwe kwa hawe. ²⁷Iji kune ni msa wakwe Kristo, na viungo kira kiwe salaghu.²⁸Naho Kiumbi ekeye he kanisa bosi, mitume, kanu valotezi, kaki vahinizi, naho karama ja ku-uti, huvo velha-ari, huvo vebo-i nyamalo ja kukaeti, na vakabuna velo aina udauda ya viome. ²⁹He nne vakabuna ni mitume? Nne vakabuna ni valotezi? Nne vakabuna ni vahinizi? He nne vakabuna tubo-i mibo-ire ya kimako?³⁰He nne vakabuna tulo karama ja ku-uti? Nne vakabuna turayo kiome? Nne vakabuna tutafsiri viome? ³¹Daani sha karama jikwaye giru. Na ani ninemuaija kwalhi ereyo kulho sha

Chapter 13

¹Tuba ite nirayo he viome vya vahe navya malaika. Mira kai silo udumuisho, naakwa shaba izo kana upatu uvuma. ²Naho ite nilo karama ja ulotezi na u-iliisho wa kweri jikumatuye na viungho, naho ite nilo mdarisho wa kubaleja ngori. Mira charaakwa silo udumuisho, ani silo kigi. ³Naho tuba nigu milki gho kabuna na kuvapasi vahuye, naho ite niugu msa gho nesa nilhahawe mwalha. Mira kai silo udumuisho, teiniyea kigi.⁴Udumuisho ugumirija naho ufadhili. Udumuisho teukutogola kana kukukomba. Teulo kiburi ⁵kana luenderejo. Teludaa mburi ku-u, teluaho malhaha ya sina, naho teutara makusa. ⁶Teulhamuiwa makusa. Mira iji, ulhamuiwa he kweri. ⁷Udumuisho ugumirija mburi kabuna; ludarisha mburi kabuna, ulo ujasiri he mburi kabuna, naho uye mburi kabuna.⁸Udumuisho teuhera. Chikukwa helo ulotezi, mkabuna unetaho. Chikukwa helo viome, vinetaho. Chikukwa helo viugho vinetaho. ⁹Kwaite tureile he hodi na rabo-i he hodi. ¹⁰Mira hatacho huyo ikwaye kamiri, huyo isre kamiri inetaho.¹¹Neekwaye m-inyi, neeyoye sa m-inyi, neefanyanye sa m-inyi, neebo-iye sa m-inyi. Nireakwa mhe mzime, nikake uda na ani mburi ja ki-inyi. ¹²Kwaite waijiji tura-aho sa kilolo, sa vubasa he kidughu, mira wakati huo tuneaho vubasa he vubasa. Iji nireile he hodi, mira wakati huo nineilisha kai na ani ni-ilikanesha. ¹³Mira iji mburi yajo kai jinezoko: Mdarisho,muariro ulitiye, na udumuisho. Mira elo igirusha heya ni udumuisho.

Chapter 14

¹Udaeni udumuisho na kudumuisha karama ja he swaho, kutahoisha mpate kugu ulotezi. ²Kwaite uye eyo he kiome teyo na vahe mira eyo ne Kiumbi. Ake tehelo eiliye kwaite eyo mburi jikumatike he Swaho. ³Mira uye egu ulotezi, ayo na vahe na kuvakwa, na kuvabutu swaho, na kuvafariji. ⁴Uye eyo he viome ekukwa salaghu, mira uye egu ulotezi elikwa ikanisa.⁵Iji nidumu ite kune vakabuna muyo he kiome. mira kutaho kayo, nidumu ite mgu ulotezi. Uye egu ulotezi ni mgiru kutaho uye eyo he kiome. (Hangi hekukwa helo wa kutafasiri), nesa ite kanisa lipate kukwawe. ⁶Mira iji, vakaka ne vawau vagho, nikulita hakaghu na kuyo he kiome, ninemulha-ari kiahoni kune? Simuru, mira bi niyo na kune he kwalhi ya ughubulo, kana he kwalhi ya viugho, kana ulotezi, kana he kwalhi ya uhinisho.⁷Chikukwa vigi visilo na uzime sa firimbi kana kinubi vikusaagu sauti jikwaye tejitotiye, ine-iliikanamo ni kikolhe mina chilhalhahaiwa? ⁸Kwaite chikukwa baragumu inegu sauti isi-ilikana, ni mburi mina mhe ene-ile ite ni muda wa kukuke he aku? ⁹Wacho-ocho na kune. Mkugu he luanda kiome chisi-ilikana, ni jinsi mina mhe ene-ile cho mchiyo? Mnekwa mkuyo, naho tehelo enemukoiya.¹⁰Tehelo futo ite helo viome vikumure udauda he dunia, naho tehelo neri we isilo na maana. ¹¹Mira chikukwa si-ile maana ya kiome, ninekwa mgalho haku-u uye eyo enekwa mgalho hagho.¹²Hucho hucho na kune. Kwaite mudumuisha kuaho uthihirisho wa Swaho, dumuni ite mukwaishe kulikwa ikanisa. ¹³Kwacho, uye eyo he kiome na aresi aowe kutafsiri. ¹⁴Kwaite nikuaresi he kiome, swaho gho iaresi, mira akiri gho tejilo matuunda.¹⁵Nibo-i kiahoni? ninearesi he swaho gho, mira naho ninearesi he akiri gho. Ninefaru he swaho gho, ninefaru he akiri gho naho. ¹⁶Kai sicho, ukumtogola Kiumbi he swaho, uye ere mgalho eneitikamo "Amina" ukunegu shukrani, ekukwa teiliye cho uyo?¹⁷Ake ni kweri veshukuru kikulho, mira huye mhali tekwawe. ¹⁸Nimtogola Kiumbi he ite niyo he kiome kumutaho kune vakabuna. ¹⁹Mira he ikanisa ni keba niyo mburi koi he kuiliisha gho nesa nipate kuvahinija vahali, Kutaho kuyo viome ikado elfu he kiome kisha.²⁰Vakaka ne vadada vagho, msikwa va-inyi he kufanyanya kaghu. Mira iji, kuwesiana na ukusa, mukwa sa va-inyi vagitutusha. Mira he kufanyanya kaghu mzekwa vahe vazime. ²¹Hegondiwe he sheria, "He vahe va kiome kihali naho he mi-o ya vagalho nineyo na vahe yavo. Neri hatcho tevekaniko," eyo Dilao.²²Kwato, ani ni ishara, si ha vedarishe, mira he vesidarishe. Mira kugu ulotezi ni ishara, si he vedarishe, mira he mburi ya vedarishe. ²³Haya, chikukwa ikanisa ikabuna litutanyike hawe na vakabuna vayo he kiome kisha, na vagalho na vesidarisha vaabuu, he, tevemuru kuba ite mlo ukilau?²⁴Mira chikukwa vakabuna mugu ulotezi naho esidarishe kana mgalho ekabuu, eneshawishiwa ni makabuna eyakoiya. Enehukumiwa ni makabuna veneyayo. ²⁵Vimatuike vya swaho ku-u vineghubulwa. Vinelijanya iji, eseelhu kifudifudi na kumwaresi Kiumbi. Eseeyo ite Kiumbi eata hasi kaghu.²⁶Nikiahoni chinedosa iji, Vakaka ne vadada gho? Mkunahe hawe, kira muwe elo Zaburi, mahinisho, maghubulo, kiome kana tafsiri. Bo-ini kira kigi nesa ite mulikwa ikanisa. ²⁷Kai wowose eyo he kiome kisha, vakwa veata vanu kana vakai, naho kira muwe he balo. Naho mhe chidumuwe atafsiri, ²⁸Mira kira muwe kini ata-a za he ikanisa. Iji kira muwe ayo salaghu na Kiumbi.²⁹Na valotezi vanu kana vakai vayo, na vahali vasikije he kupambanua chiyoiwe. ³⁰Mira ezokodiye ekughubuliwa mburi he huduma, huye erehu ekwaye ekuyo na ata-a.³¹Kwaite kira muwe kaghu emuru kugu ulotezi muwe baada ya mhali nesa ite kira muwe amuru kuhina na vakabuna vamuru kubutuwe swaho. ³²Kwaite swaho ja valotezi jiata di he kuwesiiwa ni valotezi. ³³Kwaite Kiumbi si Kiumbi wa makandanyo, mira wa m'polele. Sahucho chikwaye he makanisa makabuna ya Vazadarisha.³⁴Chaavadumu valage vata-a chwi he ikanisa. Ake tevedumuijwa kuyo. mira iji, vedumuwe kukwa he unenekeji, sahucho sheria cho iyo. ³⁵Kai helo chochose vedumu kuhina, iji vavalhasu va-agiru kini ang'a. Kwaite ni susune he mlage kuyo hei kanisa. ³⁶He mburi ya Kiumbi yeeliye hakaghu? He yeemuheye kune bi?³⁷Kai mhe ekukuaho ite ni mlotezi kana wahe swaho, chimdumu aji-ile mburi jonimugondia ite masughaisho yakwe Dilao. ³⁸Mira ekusaa-ile yayo, mroni asi-ilewe.³⁹Kwato iji, vakaka ne vawau gho, dumuishani kugu ulotezi, naho mseemlhiija mhe wowose kuyo he kiome kisha. ⁴⁰Mira mburi kabuna jibo-ike he ukulho na he utaratibu.

Chapter 15

¹Iji nitamuhulhaati, vakaka na vawau, ana ya Injili ibirikirwe, huyo muidorie na ku-uma hekayo. ²Ni he injili yayo mukombolwe, kai mkune dara mburi nimubirikire kune, munekwa mudarishe bule.³Bosi nireidoria he umuhimu nikaigera hakaghu sacho ikwaye: Ite kuwesiana na magondo, Kristo eegaye he mburi ya makusa kanu, ⁴kuwesiana na magondo ekajikwa, naho ite ekafufuka iaze la kakai.⁵Naho ite emlinyaije Kefa, naho huvo ikado na vanu. ⁶Naho ekahali he wakati muwe vakaka ne vawau kutaho magana makoi. Vakumure kini vecheri kwa vazime, mira vahali kini vaabodi luireno. ⁷Naho ekamlinyaija Yakobo, naho vazasughawa vakabuna.⁸Mwisho wa makabuna, ekanilianyija ani, sahucho he mu-inyi eahoiwe he wakati usiwo mkulho. ⁹Kwaite ani ni mgitutu hasi ya mitume. Siye kusewe mtume, kwaite neelinyamarishe ikanisa.¹⁰Mira he neema ya Kiumbi niata sacho nikwaye, naho neema ku-u hagho teikwaye bule. Mira iji, neeboiye fia kutaho vakabuna. Mira teyekwaye ani, mira neema ya Kiumbi iata za hagho. ¹¹Kwato kai ni ani kana vo, tutabirikira to naho tudarisha to.¹²Iji kai Kristo ebirikirwe sa eefufuke ha vegaye, chikwamo vahali kaghu muba tehelo ufufuo wa vegaye? ¹³Mira kai tehelo ufufuo wa vegaye, iji neri Kristo nau tefufuke. ¹⁴Naho kai Kristo tefufuke, kwato mabirikiro kanu ni bule, na mdarisho kaghu ni bule.¹⁵Naho twaapatikana kukwa mashahidi va mongo kumlanga Kiumbi, kwaite tweemyoe Kiumbi kimzungure, kuba emfufue Kristo, Wakati temfufue. ¹⁶Kai chikukwa vegaye tevefufuliwa,Yesu nau tefufuliwe. ¹⁷Naho kai Kristo tefufuliwe, mdarisho kaghu ni bule naho mcheri ata he makusa kaghu.¹⁸Iji hata huvo vegaye he Kristo naho vaalaha. ¹⁹Chikukwa he mizokoire yayo salaghu tulo ujasiri he wakati ulitiye za he Kristo, vahe vakabuna, nne nivakukoiwa mbazi kutaho vahe vakabuna.²⁰Mira iji Kristo amfufua kuli ha vegaye, matuunda ya bosi ya huvo vegaye. ²¹Kwaite kigame cheelitiye kutahoiya mhe, naho kutahoiya mhe ufufuo wa vegaye.²²Kwaite kai he Adamu vakabuna vetaga, kwato naho he Kristo vakabuna vetakwa vazime. ²³Mira kira muwe he mpango ku-u: Kristo, matuunda ya bosi, naho huvo evakwe Kristo venebo-iwe vazime too hekulita ku-u.²⁴Niho unekwa mwisho, too Kristo ekune kabidhi udilao he Kiumbi Aba. Yayo ni too ekunefi utawala mkabuna na nguvu. ²⁵Kwaite chidumuwe atawale mpaka ekuneke vankru ku-u vakabuna di he bame ku-u. ²⁶Mnkru va mwisho kuoniwe ni kigame.²⁷Kwaite "Ekewye kira kigi di he bame ku-u." Mira chikuba "ekeye kira kigi," ni wazi ite ya teitara huvo huvo vekeye kira kigi di ku-u salaghu. ²⁸Wakati vigi vikabuna vikeiwe di ku-u, naho Mu-inyi salaghu enekewe di ku-u Uye erevike vigi vikabuna di ku-u. Yayo inelijanya nesa ite Kiumbi Aba akwa mkabuna he vikabuna.²⁹Kana naho venesamo huvo vebatijwe kwa mburi ya vegaye? Kai vegaye tevefufuliwa neri, Niahoni wa vebatijwa he mburi kini? ³⁰Na kwa ahoni tuata he hatari kira sa?³¹Vakaka ne Va wau vagho, kutahoiya kukutogola gho he kune,huko nilonako he Kristo Dilao kanu, nibirikira to: Niga kira i-aze. ³²Chinilha-ari kiahoni, he fanyanyi ja vanadamu, kai neema-ane na vanyama vakai are Efeso, kai vegaye tevefufuliwa? "Ro iji tu-a na kuwaha, kwaite lhenu tunega."³³Msitawe: "Makundi makusa yeoni tabia kulho. ³⁴"Mukwa na kiasi! muzoko he haki! msiendelee kubo-i makusa. Kwaite vahali kaghu temlo maarifa ya Kiumbi. Niyo to he susune kaghu.³⁵Mira mhe mhali eneba, "Ni mburi mina vegaye vefufuliwa? Navo venelita na mbari mina ya msa?" ³⁶Ari ni kirundu sha! Hucho ulhaye techimuru kulholhoshi kulheeru mira chironge ga.³⁷Na hucho uchilhaye sihe msa huo unekwa, mira ni mbeyu ishukiye. Imuru kukwa ngano kana kigi kihali. ³⁸Mira Kiumbi enei-o msa sacho edumuye, naho he kira mbeeyu msa ku-u salaghu. ³⁹Misa mikabuna teitotiye. Miabi, helo msa muwe wa vanadamu, na msa mhali wa vanyama, naho msa mhali wa madeghe, na mhali he mburi ya samaki.⁴⁰Naho helo misa ya mbinguni na misa ya he dunia. Mira unyakhare wa misa ya mbinguni ni mbari we na unyakhare wa he dunia ni mhali. ⁴¹Helo unyakhare muwe wa ka-aze, na unyakhare mhali wa mlhihe, na unyakhare mhali wa ntondwe. Kwaite ntondwe we teitotiana na ntondwe hali he unyakhare.⁴²Kacho nicho chikwaye naho he ufufuo wa vegaye. Chi lhawe chita-onika, naho chilheeru techi-onika. ⁴³Chilhaiwe he matumizi ya kawaida, Chilherutiwe he matumizi ya kawaida, chilherutiwe he unyakhare. ⁴⁴Chilhaiwe he udhaifu, chilheeru he nguvu. Chilhaiwe he msa wa asili, chilherutiwe he msa wa kiswaho.Kai helo msa wa asili, helo msa wa kiswaho naho.⁴⁵Kwato naho hegondiwe, "Mhe wa bosi Adamu eebo-ike swaho izoko." Adamu wa mwisho ekabo-ika swaho irahema. ⁴⁶Mira wahe swaho telitiye ini mira wa asili, naho iji wa kiswaho.⁴⁷Mhe wa bosi wa idi, eebo-iwe he mavumbi. Mhe wakanu eliye mbinguni. ⁴⁸Sa huye eebo-iwe he mavumbi, Kwato naho huvo vebo-iwe he mavumbi. Sahucho mhe wa mbinguni ekwaye, kwato naho huvo va mbinguni. ⁴⁹Sa hucho tuti-iye mfano wa mhe wa mavumbi, tuneti-i naho mfano wa mhe wa mbinguni.⁵⁰Iji nimubayani, vakaka ne vawau vagho, ite msa na sako tevimuru kuupala udilao wa Kiumbi. Neri wakuonika. ⁵¹Wesia! Nimubaya kune imatuiwe ya kweri: Tetuka-ga vakabuna, mira vakabuna tunebadirishwa⁵²Tunebadirishwa he wakati, he kughubika na kughubula i-ila, he tarumbeta la mwisho. Kwaite tarumbeta linezo, na vegaye venefufuliwa na namna ya kusa-a onika na kubadiriswa. ⁵³Ake ya waku-onika chidumuwe u-oro wa kusaa-onika, na yao wa kuga chidumuwe u-oro usikaega.⁵⁴Mira wakati yao wa kuonika ukuoroijwa wa kusa-onika, na yao wa kuga uku-oro wa kusaaga, niho unelita vinelita viome huvyo huvyo vigondiwe, "Kigame chaaghujuwe he ushindi." ⁵⁵"Kigame, ushindi kechi kuata le? Kigame, uatale uchungu kechi?"⁵⁶Uchungu wa kigame ni ukusa, na nguvu ya makusa ni sheria. ⁵⁷Mira mushukuru he Kiumbi, etuoye nne ushindi kutahoiya Dilao kanu Yesu Kristo!⁵⁸Kwato, vadumuwe Vakaka na vawau vagho, mukwa imara naho msigogoshike. Maaze kabuna ibo-ini nyamalo ya Dilao, kwaite mureile ite nyamalo kaghu he Dilao sire Bule.

Chapter 16

¹Iji kulanga hu michango e mburi ya vazadarisha, sahucho niyabaye makanisa ya Galatia, hucho hucho mudumuwe kubo-i. ²He muaze wa bosi wa kiki, kira kuwe kaghu ake kigi fulani kakera na kuchike, sahucho mumuru. Bo-ini to nesa ite hasikwa na michango too nikulita.³Naho nikunehe, wowose mnemsaghura, ninemsugha hawe na barua kugu sadaka kaghu are Yerusalemu. ⁴Na kai ni kikulho he ani kuso naho, veneso hawe na ani.⁵ira ninelita hakaghu, too nikutahoiya Makedonia. Kwaite ninetahoiya Makedonia. ⁶Hangi nimuru kuzoko na kune kana hata kufiriti majira ya sa-a, nesa ite mumuru kunilha-ari ntabo gho, hohose nineso.⁷Kwaite siarira kumuaho waijiji he muda mfuhi. Ake niarira kuzoko na kune he muda fulani, Sahucho Dilao enenidumuija. ⁸Mira ninezoko Efeso mpaka Pentekoste, ⁹kwaite luhige lugiru lwaa-lhawe he mburi gho, naho helo vankru vakumure venipinga.¹⁰Iji too Timotheo ekulita, muahoni ite eata na kune neri kuko bughu, ebo-i nyamalo ya Dilao, sahucho nibo-i. ¹¹Mhe wowose asim-bere. Mum-lha-ari he kwalhi ku-u he mdarisho, nesa ite amuru kulita hagho. Kwaite nimuarira alita hawe na bahu. ¹²Iji kuwesiana na m-bahu kanu Apolo. Neem-butuishe swaho kumuho-o kune hawe na vabahu. Mira ekafanyanya kusa-alita he waijiji. Hatacho, enelita too ekunekwa na nafasi.¹³Mukwa ma-ila, umani kikulho, mubo-i sa va-agiru, mukwa na nguvu. ¹⁴Iji makabuna muyabo-i yabo-ike he udumuisho.¹⁵Mureile ang'a yakwe Stefana. Mureile ite veekwaye vazadarisha va bosi are Akaya, naho ite veekukeye salaghu he huduma ja vazadarisha. na waijiji nimusembereja, vakaka na vawau vagho, ¹⁶kwani vanenekeji he vahe sa kavo, nahe kira mhe elha-ari he nyamalo na kubo-i nyamalo hawe na nne.¹⁷Naho nilhamuiwa he ulitio wakwe Stefana, Fotunato, ne Akiko. Veumaye hodi ambaho kune mweseedumuwe kukwa. ¹⁸Kwaite vaanilhamuija swaho gho na kaghu. Kwato iji, vailisheni vahe sa yavo.¹⁹Makanisa ya Asia vaasugha kuholu hakaghu. Akila ne priska vevaholu he Dilao, hawe na ikanisa liata ang'a kini. ²⁰Vakaka ne vawau vagho vakabuna vevaholu. Holuiyanani he ibusu inyakhare.²¹Ani, Paulo, nigonda to he mheregha gho. ²²Kai wowose temdumu Dilao, iji lupae lukwa ana ku-u. Dilao kanu, lita! ²³Neema ya Dilao ikwa na kune. ²⁴Udumuisho gho ukwa hawe na kune he Kristo Yesu.

2 Corinthians

Chapter 1

¹Paulo, Mzasughawa wakwe Yesu he midumuisho ya Kiumbi, ne Timotheo m-bahu kanu, he kanisa la Kiumbi liata Korintho, nahe vazadarisha vakabuna veata he mkoa mkabuna wa Akaya. ²Neema naikwa hakaghu na m'polele kuli he Kiumbi Aba kanu ne Dilao Yesu Kristo.³Na atogolwe Kiumbi na Aba wa Dilao Yesu Kristo. Uye ni Aba wa rehema na Kiumbi wa faraja kabuna. ⁴Kiumbi etufariji nne he manyamarisho kanu makabuna, nesa ite tumuru kuvafariji huvo veata he manyamarisho. Tuvafariji vahali he faraja huyohuyo eyo Kiumbi eibo-iye kutufariji nne.⁵Kwaite sahucho manyamarisho yakwe Kristo yeongejika kwa mburi kanu, huchohucho faraja kanu isusuika kutahoiya Kristo. ⁶Mira kai tunyamarishwa, ni he mburi ya faraja kaghu na wokovu kaghu. naho kai tufarijiwa, ni he mburi ya faraja kaghu. Faraja kaghu ibo-i nyamalo kikamirifu mkuneshiriki manyamarisho he ugumiriji sa nne naho tunyamarika. ⁷Naho ujasiri kanu ana kaghu ni thabiti. Tureile ite sa huvyo mushiriki masurumiji, huchohucho meshiriki faraja.⁸Kwaite tetudumu kune mukwa virundu,vabahu, kulanga matatizo tweelo nayo arai Asia. twe-teonewa kutaho huvyo tumuruye kuti-i, sakuba ite tetweelo neri muariro la kuzoko kahali. ⁹Kweri tweelo na hukumu ya kigame ana kanu. Mira kayo yeekwaye ni kutubo-i nne tuseezake muariro he Kiumbi, efufua vegaye. ¹⁰Ekatuokoa nne kuli heka masurumiji na kigame, naho enetuokoa kahali. Twaake ujasiri kanu he uye ite enetuokoa kahali.¹¹Enebo-i to sa huvyo naho mtulha-arisha he miaresi kaghu. Kwato vakumure veneguya shukrani kanu he mburi ya upendeleo wa neema tuoiwe nne kutahoiya miaresi ya vakumure.¹²Tuhikuka na yalo: ushuhuda wa fanyanyi kanu. Kwaite ni he fanyanyi kulho na utanda wa kiumbi ite tweesoijane salaghe he dunia. Tubo-iye to hasa kune, naho si he viugho vya idi, mira badala ku-u ni he neema ya Kiumbi. ¹³Tetuvagondia chochose hucho msimuru kuchisoma kana kuchi-ile. ¹⁴Nilo ujasiri ite he hodi mufiritiye ku-ile . Naho nilo ujasiri ite he mu-aze wa Dialo Yesu neneraakwa mburi kaghu he mburi ya kukukomba kaghu, sahucho munekwwa hakanu.¹⁵Kwaite neelo ujasiri heyalo, needumuye kulita hakaghu ini, nesa ite mumuru kudoria faida ya kua-vurirwakagi kanu. ¹⁶Neekwaye napanga kumu-avurira too nikuneso Makedonia. Kahali needumuye kumuavurira kahali too nikukirii kuli Makedonia, Naho kune mnisugha ani too nikusoija Uyahudi.¹⁷Neekwaye nifanyanya namna yayo, he, neekwaye nisitasita? He nipanga mburi kuwesiana na viwango vya vahe, nesa ite niba "Eee, ee" na "Hai,hai" he wakati muwe? ¹⁸Mira sahucho Kiumbi ere mzadarisha, tetuyo vikabuna "Ee" na ho "Hai".¹⁹Kwaite muinyi wa Kiumbi, Yesu Kristo, ehuye Silvano, Timotheo na ani tweem-birikire he kune, sihe "Eee" naho "Hai". mira iji,uye wakati mkabuna ni "Eee". ²⁰kwaite vilagha vikabuna vya Kiumbi ni "Ee". he uye. Kayo naho kutahoiya uye turaba "Amina" he unyakhare wa Kiumbi.²¹Iji ni Kiumbi ambaye etuthibitisha nne hawe na kune he Kristo, naho eetusughaye nne. ²²Eekeye mhuri ana kanu naho ekatu-o Swaho he swaho kanu kanu sa dhamana ya hucho esezatu-oiya are baadaye.²³Badala ku-u, nimsemba Kiumbi kunishuhudia ani ite mburi inibo-iye nisilita Korintho ni kuba nisevayahiiya kune. ²⁴Yayo siyo ite tutagali kudhibiti hucho mdarisho kanu udumuwe kukwa. Badala ku-u, turabo-i hawe kune kwa mburi ya kinyemi kaghu, sahucho mu-uma he mdarisho kaghu.

Chapter 2

¹Kwato nika-amua kwa hodi hagho salaghe ite sese-lita kahali hakaghu he hali ya uchungu. ²Kai neemugeriye kune masurumiji, neeji esenilhauija ani, mira ni huiye ehu ehiriwe ni ani?³Neegondiye sacho neebo-iye nesa ite too nikunelita hakaghu nisimuru kuhiriwe ni huvo veseekwaye vanibo-i nilhamuiwe. Nirelo ujasiri kulanga kune vakabuna ite kulhamuiwa gho ni kulhamuiwa hukohuko mukwaye kune vakabuna. ⁴Kwaite neemugondiye kune kuwesiana na manyamarisho magiru, na dhiki ya swaho, na he ma-ilima makumure. Sizedumu kumugeriya kune masurumijo. Mira iji, needumuye mu-ile udumuisho wa za nilo nawo he mburi kaghu.⁵Kai helo wowose esababishe masurumiji, eneyegera he ani bi bi. mira he kiwango kigitutu- neri kukweisha ukai sha- hakaghu kune vakabuna. ⁶Yayo adhabu ya mhe kaye he vakumure itosha. ⁷Kwato iji badala ya adhabu, mudumuwe ku-ka-aiya na kumfariji. Bo-ini to nesa asimuru kutahowe ni vuhuye vutahoye.⁸Kwato nimubutu swaho kuthibitisha udumuisho kaghu he vahe kwa ajili ku-u. ⁹Yayo niyo mburi neegondiye, nesa ite nimuru kuvagali na ku-ile ite kai vazako he kira kigi.¹⁰Kai mkune mka-aiya wowose, naho na ani ninemka-aiya mhe kaye. Hucho nichika-aiye - kai naamka-aiya chochose - chinekwa chaaka-awe he faida kaghu he kuata hakwe Kristo. ¹¹Yayo ni ite Shetaniaseeza tubo-iya mambeza. Kwaite nne si virundu he mipango ku-u.¹²Luhige lweelhaiwe hagho ne Dilao nirealita he mwang'a wa Troa kubirikira injili yakwe Kristo too. ¹³Hata cho, seelo na m'polele ya swaho, kwaite seemhelhaye m-bahu gho Tito too. Kwato nikavaro na kukirii Makedonia.¹⁴Mira atogolwe Kiumbi, huye he Kristo kagi kakabuna etukaeti nne he ushindi. Kutahoiya nne esambaza mihem'pe mikulho ja viugho ku-u hodi hakabuna. ¹⁵Kwaite nne he Kiumbi, ni mihem'pe mikulho yakwe Kristo, vakabuna he huvo veokolewe na he hu veangamia.¹⁶He vahe veangamia, ni mihem'pe kuli kigame mpaka kigame. he huvo veokolewa, ni mihem'pe mikulho kuli uzime hadi uzime. niji eye vigi yavyo? ¹⁷Kwaite nne sio sa vahe vakumure vedi kiome cha Kiumbi he faida. mira iji, he utanda wa fanyanyi, turayo he Kristo, sahuchoturasughawa kuli he Kiumbi, mbele ya Kiumbi.

Chapter 3

¹He, twaalholhoshi kukutogola salaghe kahali? Tetudumu barua ya mapendekezo kaghu kana kuli hakaghu, sa baadhi ya vahe, he turadumu? ²Kune salaghe ni barua kanu ya mapendekezo, iregondwa he swaho kanu, ire-ilika na kusomwa ni vahe vakabuna. ³Naho mra-aija ite kune ni barua kuli he Kristo, iguiwe ni nne. Yeegondiwe sihe wino mira he Swaho ya Kiumbi ara zoko. Teigondiwe ana he vibala vya masaheru, mira ana ya vibala vya swaho ya vahe.⁴Na yao ni-u ujasiri tulo nawo he Kiumbi kutahoiya Kristo. ⁵Tetukudarisha salaghe he kudumu chochose sa kuli hakaghu. Mira iji, kukudarisha kanu kuli he Kiumbi. ⁶Ni Kiumbi huye etubo-i tumuru kukwa vanyamalo va iaghano i-kua. Yayo i-aghano si la barua mira ni la Swaho. Kwaite barua iga-a, mira swaho igu uzime.⁷Iji nyamalo ya kigame yeekwaye ipeiwe he herufi ana he masaheru yeelitiye he namna ya unyakhare ite vahe va Israelo tevewesie we kwa we he vubasa vwa kwe Musa. yayo ni he mburi ya unyakhare wa vubasa ku-u, unyakhare huo weekwaye utalhaha. ⁸He, nyamalo ya Swaho teikakwa na unyakharesha?⁹Kwaite huduma ya hukumu yeekwaye ni unyakhare, ni kagi kame sha huduma ya haki itahoisha he unyakhare! ¹⁰Ni kweri ite, hucho chibo-iwe unyakhare wa bosi techilo unyakhare mhalihe heshima yayo, He mburi ya unyakhare utahoye . ¹¹Kwaite sahucho cheekwaye chitaho cheekwaye na unyakhare, ni kiasi mina sha kutaho hucho echa kuzokoisha chinekwa na unyakhare!¹²Kwaite tukudarisha kayo, tulo ujasiri sha. ¹³Tetukwaye se Musa, ekeye utaji ana ya vubasa ku-u, nesa ite vahe va Israeli vasimuru kuwesia we he kwa we he mwisho wa unyakhare huo ukwaye ulaha.¹⁴mira mi-iliisho kini jeekwaye jilhatiiwe. hata mpaka mu-aze yao utaji huo huo bado ureshighala ana ya usomaji wa iaghano la azeto. Techighubulwe, kwaite ni he Kristo salaghe ineti-iwe uds. ¹⁵Mira neri wwa-i, muaze wowose Musa ekunesomwa, kulangwa ku-u kuzoko ana ya swaho kini. ¹⁶Mira mhe ekughiriti he Dilao, utaji utaka-awe.¹⁷Iji Dilao ni Swaho. Helo Swaho wa Dilao, helo uhuru. ¹⁸Iji nne vakkhabuna, hawe na basa jisikeiwe ulangisho, kuaho unyakhare wa Dilao. Tunebadirishwa za he miahoikire huyo huyo wa unyakhare kuli shahada we ya unyakhare kuso hahali, sacho chikwaye kuli he Dilao, ehuye ni Swaho.

Chapter 4

¹Kwato, kwaite tulo huduma yayo, na sahucho twaadoria rehema, tetupa-a swaho. ²Mira iji tuidoriye mbazi, tetupa-a swaho. Mira iji, twaalhi kwalhi kabuna ja susune naho jikumatuye.Tetuzoko he hila, naho tetubo-iiya kikusa kiome cha Kiumbi. He kuaija eya kweri, tuku-aija salaghe he dhamiri ya kira mhe mbele ja Kiumbi.³Mira kai injili kanu imatuike,imatuiwe he huvo tulaha. ⁴He kusaghura kini, kiumbi wa he idi yalo aavalahatianya kuiliisha kini kusidarisha. Vizelijanya iji, tevekamuru kuaho luatame lwa injili ya unyakhare wakwe Kristo, huye ni mfano wa Kiumbi.⁵Kwaite tetukubirikira salaghe, mira Kristo Yesu se Dilao, na nne salahe sa vanyamalo kaghu kwa mburi ya Yesu. ⁶Kwaite Kiumbi ni-u huye eeyoye, "Luateme luangaja kuli he kidughu." Eangaje he swaho kanu, kugu luatame lwa mi-iliisho ya unyakhare wa Kiumbi he umuruisho wakwe Kristo.⁷Mira tulo hazina yayo he vikolhe vya kilongo, nesa ite chi-ilike ite nguvu giru sha ya Kiumbi naho sio kabuna. ⁸Tunyamarika he kira hali, mira tetufintwa. tUlo futo mira tetuhuwe ni kupa-a swaho. ⁹Tunyamarishwa mira tetuhiri-iwe. ¹⁰Ma-aze kabuna tuti-iye he misa kanu kigame chakwe Yesu, nesa ite uzime wakwe Yesu uahoike naho he misa kanu.¹¹nne tuata swaho ma-aze kabuna twaaguwe kuga kwa mburi yakwe Yesu, nesa ite Uzime wakwe Yesu uahoikane he misa kanu ya kiuhe. ¹²He mburi yayo, kigame chibo-i nyamalo za kanu, mira uzime ubo-i nyamalo za kanu.¹³mira tulo swaho huyohuyo ya mdarisho kuwesiana na hucho cheegodiwe: "Needumuishe, naho neeyoye." Nne naho tudarisha, na hucho iji turayo." tureile ite huye emfufue Dilao Yesu naho enetufufua nne hawe na-uye. ¹⁴Ture-ile ite enetugera nne hawe nakune he kuata ku-u. ¹⁵Kira kigi ni he mburi kanu nesa ite, he kadiri ya neema irahe he vahe vakumure, shukrani jitaho kuongejika he unyakhare wa Kiumbi.¹⁶Kwato tetuga swaho, hata kai kwa gana tua-alalu, Heza tutabo-iwe uku-a muaze hadi muaze. ¹⁷He kipindi yacho kifuhi, manyamarisho yayo yesiyahi yetubo-i nne he mburi ya uazeto mgiru wa unyakhare utahoisha vipimo vikabuna. ¹⁸Kwaite tetuwesia he vigi huvyo viahoikana, mira he vigi visiahoikana. Vigi vyo tumuru kuviaho ni vya madao bi, mira vigi huvyo visiahoikana nivya azeto na azeto.

Chapter 5

¹Tureile ite kai maskani ya idi hulo tuzoko atayeneoniwe, tulo likwaiwe kuli he Kiumbi. Ni minda isibo-iwe na miheregha ya vahe, mira ni minda ya ma-aze kabuna, he mbingu. ²Kwaite he hema yayo tureile, tukudumu kuoroijwa he maskani kanu mbinguni. ³Turadumu he mburi yayo kwaite heku-oro tetuka ahoikane ite tetuoroye gomae.⁴kwa kweritoo tukukwa za ya hema yalo, tulhaiwa tukuyahiiwa,Tetudumu kuguwe, Mira iji,tudumu kuoroijwa, nesa ite hucho chigaye chimuru kughujuwe ni uzime. ⁵Huye etuandae nne he kigi yacho ni Kiumbi, huye etuoye nne Swaho sa kilagha cha hucho chineza lita.⁶Kwato mukwa na ujasiri ma-aze makabuna. Mukwa ma-ila ite too tukukwa tuata minda he msa, tuata uda ne Dialo. ⁷Kwaite tudaha he mdarisho, si he kuaho, Kwato tulo ujasiri. ⁸Ni keba tukwa uda kuli he msa na minda hawe ne Dilao.⁹Kwato tutaibo-i kukwa ilengo kanu, kai tukukwa ang'a kana uda, tumlhamuije uye. ¹⁰Kwaite chidumuwe vakhabuna tuahoikane mbele ja kikire cha hukumu cha Kristo, nesa ite kira muwe amuru kudoria hucho chiraye he mburi jibo-ike he msa, chikukwa ni he ukulho kana he ukusa.¹¹Kwato, he kui-ile futofuto ya kwe Dilao, tuvakengereja vahe, Hucho tukwaye, chiaija pere he Kiumbi. Niarira ite chirailika naho he fanyanyi kaghu, ¹²Tetugali kuvakengereja kune kahali kutuaho nne sa vakweri. Mira iji mumuru kukwa na la kuvalandula he huvo vekukoiya kulanga kuahoikana mira si hucho chiata za ya swaho.¹³Chikukwa kai sa twaakwa vilalu, nihe mburi ya Kiumbi. Naho kai tunekwa tuata he akiri kanu kulho, ni he mburi kaghu. ¹⁴Kwaite udumuisho wakwe Kristo utukengereja, kwa mburi tulo uhakika na yalo: ite mhe muwe eegaye kwa mburi ya vakhabuna, naho kwato vakabuna vegaye. ¹⁵Ne Kristo eegaye kwa mburi ya vakabuna, nesa ite huvo vezoko vasizoko kahali kwa mburi kini salaghe. Mira iji, chidumuwe vazoko he mburi ku-u uye huye egaye na kufufuka.¹⁶He mburi yayo, kulholhoshi wa-ijiji na kusoisha tetumhukumu mhe kuagha na viwango vya vahe, hata kai ata azeto tweemuwesie Kristo sacho. Mira waijiji tetukamhukumu wowose he namna yayo kahali. ¹⁷Kwato, chikukwa mhe wowose eata za he Kristo, uye ni Kiumbe kisha. Mburi ja azeto jaa-taho. Wesia, yaakwa maku-a.¹⁸Vigi vikabuna yavyo vili he Kiumbi. Eetupatanishe nne haku-u salaghe kutahoiya Kristo, naho atupatiya huduma ya upatanisho. ¹⁹Kwato nikuba, he Kristo, Kiumbi elipatanisha idi haku-u salaghe, si kutara makusa kini he vo. Erakeiya hakanu mburi ya upatanisho.²⁰Kwato tusaghurwa sa vawakilishi va Kristo, sa kuba ite Kiumbi eekwaye ebo-i rufaa ku-u kutahoiya nne. Tumusemba kune he mburi ya Kristo: "Mupatanishwe he Kiumbi!" ²¹Em-bo-iye Kristo kukwa sadaka kwa mburi ya makusa Kanu. Uye ni-u huye tebo-iye makusa. Eebo-iye to nesa kubo-ika haki ya Kiumbi he uye.

Chapter 6

¹Naho kwato, kubo-i nyamalo hawe, tumusemba kune msiidorie neema ya Kiumbi neri vinelijanya. ²Kwaite erayo, "Muaze uduiwe neekwaye makini hakaghu, na hemuaze wa wokovu neevalha-ariye." Wesia, iji ni wakati udumuijwe. Wesia iji ni i-aze la wokovu. ³Tetuke isaheru la kukindija mbele ya mhe wowose, kwa ite tetuijdumuiya huduma kanu igerawe he sifa kusa.⁴Badala ku-u, tukuwesia salaghe kwa mibo-ire kanu mikabuna, ite tuvanyamalo va Kiumbi. Tuvanyamlo ku-u he ukumure wa ugumiriji, manyamarisho, vwasi, ukuji wa mizokoire. ⁵kumawe, kuorowe, aku, he kubo-i nyamalo he bidii, he kubeni lu-ireno na-ama, he kela, ⁶he utanda, maarifa, ugumiriji, ukulho, he Swaho Mnyakhare, he udumuisho halisi. ⁷Tuvanyamalo ku-u he kiome cha kweri, he nguvu ya Kiumbi. Tulo silaha ya haki kwa ajili ya mheregha wa kuume na wa kumoso.⁸Tubo-i nyamalo he heshima na kuberwa, he kashfa na ntogolo. Tuyoiwa visicho ite tuvaza-ta na wakati tuvakweri. ⁹Tubo-i nyamalo sa kuba tetu-ilikane naho ture-ilikana kikulho. Turabo-i nyamalo savetaga naho- Wesia! - turacheri hema. Tubo-i nyamlo sa tutaadhibiwa kwa mibo-ire kanu mira si sa vehukumiwe hata kuga. ¹⁰Tuboi nyamlo sa velo manung'uriko, mira ma-aze kabuna tulo kinyemi. Tubo-i nyamalo sa vahuye, mira tusa vazuri vakumure. Tubo-i nyamlo sa kuba tetupata kigi mira sa tulo na kira kigi.¹¹Twaayo ukweri mkabuna hakaghu, Vakorintho, na swaho kanu jalhaika he upana. ¹²swaho kanu teilhiwe ni nne, mira mlhiijwa ni fanyanyi kaghu salaghe. ¹³Iji he kubadirishana he haki nirayo sa he va-inyi - ghubulani swaho kaghu he upana.¹⁴Msikwarianywe hawe na vesidarisha. Kwaite helo uhusiano mina he haki na ukusa? ¹⁵Naho helo ushirika mina hasi ha Luatame na kidughu? Ni kukoiyana kuhama Kristo emuru kukwa na -wo ne Beliari? Kana uye edarisha elo hodi mina hawe na esidarisha? ¹⁶Naho helo makubaliano mina yeata hasi ya muaresi wa Kiumbi erazoko na mapupe? Kwaite nne ni muaresi wa Kiumbi erazoko, sahucho Kiumbi eeyoye: "Ninezoko hasi kini na kudaha hasi kini. Ninekwa Kiumbi kini, navo venekwa vahe gho."¹⁷Kwato, "Lini hasi kini, naho mzekewe uda navo," eyo Dilao. "Msidoe kigi chikandane, naho ninemukaribisha kune. ¹⁸Ninekwa Aba hakaghu, kune mnezakwa va-inyi vagho va kiagiru na va kilage," eyo Dilao elo-udilao

Chapter 7

¹Vadumuwa gho, kwaite tulo vilagha yavyo, na tukunyakhare salaghe he kira mburi huyo tuibo-i he kukwa tukandane he misa kanu naho he swaho. Naho tuuda-aije unyakhare he bughu ya Kiumbi.²Boini ntafasi he mburi kanu! Tetum-oniye mhe wowose. Tetumhiriye mhe wowose. ³Ni-yo yalo si hekuvakararija. Kwaite naafiriti kuyo ite muata he swaho kanu, hakanu nne kuga hawe na kuzoko hawe. ⁴Nilo ujasiri mkumure za hakaghu, naho nikukomba he mburi kaghu. Nihuiwe ni faraja. Nihuiwe ni kinyemi hata hasihasi ya manyamarisho.⁵Tweelitiye Makedonia, misa kanu teyeelo ipumujiko. Mira iji, tuka-heiya manyamarisho he namna kabuna he kumawe aku bwa ja gana na futo bwa ja za. ⁶Mira Kiumbi, efariji vegaye swaho, ekatufariji he militiire yakwe Tito. ⁷Techeekwaye he ulitio kuu bi ite Kiumbi etufarijiye. yeekwaye naho faraja hujo Tito ejidoriye kuli hakaghu. Uye etubaye udumuisho mgiru mulo nawo, huzuni kaghu. naho mweekwaye na futofuto he mburi gho. Kwato nazikaisha kwa na kinyemi sha.⁸Hata kai barua gho yeemuboiye kununghurika, ani sikauhiriiye, mira niuhiriiya too nireaho barua kayo imuboiye kune kukwa na huzuni, mira mweekwaye na huzuni he muda mfuhi. ⁹Waijiji nilo kinyemi, si he mburi ite mweelo na vwasi, mira kwaitehuzuni kaghu jaamugeraa he toba. Mwe-eheiwe ni huzuni ya ki-kiumbi, kwato mweenyamarishwe si he hasara kwa mburi kanu. ¹⁰Kwaite huzuni ya ki-kiumbi igera toba huyo ikamirisha wokovu neri cha kukwa na makararijo. Huzuni ya he idi, hatacho, chigera kigame.¹¹Wesiani huzuni yayo ya ki-kiumbi yesaije azma mina giru za hakaghu? Nihe mburi mina azma choyeekwaye giru za hakaghu kuahoija ite temwekwaye na hatia. He namna mina uchungu kaghu cho weekwaye mgiru, hofu kaghu, midumuire kaghu, bidii kaghu, naho hucho mdumuishisha kuaho ite haki idumuwe kubo-ika! he kira mburi mwa-a-aho salaghe kusaakwa na hatia. ¹²Hata kai neemugondiye kune, sigondiye he mburi ya mza-oni, naho si he mhe enyamarishwe ni vakusa. Nigondiye nesa ite fanyanyi ja swaho kaghu he mburi kanu ibo-iwe kuilikana hakaghu mbele ya ma-ila ya Kiumbi.¹³Nihe mburi ya ite tufarijika. He kususuika he faraja kanu salaghe, tulhamuiwa naho, na kutahoisha kwaite kinyemi chakwe Tito, kwaite swaho ku-u yeelhamuijwe ni kune vakabuna. ¹⁴Kwaite kai neekukombiye haku-u kuwesiana na kune, seelo susune. Kimzungure kuu, kai bi kira kiome cho tuyoye hakaghu cheekwaye kweri, mahiku kanu kulanga kune he Tito yeeahoiwe kukwa kweri.¹⁵Udumuisho ku-u he mburi kaghu ni mgirusha, sahucho ehulhaa kukoiya kaghu, hucho mweemkaribishe uye he hofu naho na kuzingiza. ¹⁶Nilhamuiwa kwaite nilo ujasiri kamiri za kaghu.

Chapter 8

¹Tumudumu kune mu-ile, kaka ne dada, chitara neema ya Kiumbi hujo iguiwe he makanisa ya makedonia. ²Too he ighesho igiru la manyamarisho, ukumure wa kinyemi kini na isusuiko la uhuye kini wazasaa uzuri mgiru wa ukarimu.³Kwaite niyo ite veguye he hucho vemuruye, naho na kutaho cho vemuruye. ⁴Naho kwa kudumu salaghe he kutusembereja kukumure, veetudumuye he kukwariana he huduma yayo he vazadarisha. ⁵Yayo teilijanye sa hucho tweefanyanye. Mira iji, bosi vekuguye vo salaghe he Dilao. Naho vekakugu vo sallaghe hakanu he midumuisho ya Kiumbi.⁶Kwato tweemsembiye Tito, eekwaye pere alholhoshija nyamalo yayo, kugera he utimilifu chiboika yacho he ukarimu ana kaghu. ⁷Mira kune mlo ukumure he kira kigi - he mdarisho, he kuyo,he viugho, he bidii, na he udumuisho, kaghu kwa mburi kanu. Kwacho hakikishani ite kune mlo ukumure naho he kubo-i yalo la ukarimu.⁸Niyo to si sa amri. mira iji, niyo yalo nesa kupima ukweri wa udumuisho kaghu he kuaghaghati na vidumuwe ni vahe vahali. ⁹Kwaite mureile neema ya Dilao kanu Yesu Kristo. Hata kai eekwaye tajiri, he mburi kanu ekakwa mhuye. Nesa ite kutahoiya uhuye ku-u mumuru kukwa vazuri.¹⁰He mburi yayo ninemu-o ushauri huo unevalha-ari. Mko muwe utahoye , temweelholhoshe bi kubo-i mburi. Mira mweedumuye kubo-i. ¹¹Iji lifiritini. Sahucho bi mweedumuye na swaho ya kulibo-i, naho, he, mweseemuru naho kuligera he kufiritiwe, he kadri ya chomunemuru. ¹²Kwaite mulo kise cha kubo-i mburi ya, ni mburi kulho naho lidumuikana. Chidumuwe liuma ana ya hucho elo nacho mhe, si ana ya hucho esilo nacho mhe.¹³Kwaite nyamalo yayo siyo he ite vahali vemuru kuaho nafuu na kune mumuru kuyahiiwa. Mira iji, hakwa na kuagha. ¹⁴Ukumure kaghu wa waijiji unelha-ari he hucho vechidumu. Yacho nirecho naho nesa ite ukumure kini umuru kulha-ari vyovedaa hakaghu, naho ite hakwa na kuagha. ¹⁵Yacho nisacho hegondiwe, "Uye elo na ukumure tezekwa na kigi chochose chizeshighala na uye eekwaye na kagitutu teekwaye na udumuisho wowose."¹⁶Mira atogolwe Kiumbi, ekeye za swaho yakwe Tito swaho huyohuyo ya bidii ya kuwesia vahali huyo nirelo nayo ani he mburi kaghu. ¹⁷Kwaite sio bi eedoriye kuaresi kanu, mira naho eelo bidii kuwesiana na miaresi kayo. Eelitiye hakaghu kwa kudumu uye salaghe.¹⁸Twaamsugha hawe na m-bahu huye etogolwa he vahe va makanisa kwahe mburi ya nyamalo ku-u he kubirikira injili. ¹⁹Si he ya bi, mira naho eesaghurwe ni makanisa kubari na nne he kuti-i hodi uda na uda mburi ya ya ukarimu. yayyo nuhe unyakhare wa Dialo salaghe nahe kise kanu cha kulha-ari.²⁰Tugugulu umuruikano ite wowose edumuwe kukararija kuwesiana na nne nahe nne kuwesiana na ukengerejo huo tuu-tiye. ²¹Tudori uwesiisho kubo-i erehu cha heshima, si hebi mbele ja Dilao, mira mbele ja vahe.²²Naho tumsugha m-bahu mhali hawe navo. Twaamuwesia kagi kakumure, naho twaamuaho ni elo kise kwa mburi ya nyamalo kumure. Hata waijiji elo bidiisha kwa mburi ya ujasiri mgiru elo nawo za kaghu. ²³He mburi yakwe Tito, uye ni mshirika m-aro gho na mzabo-i nyamalo m-aro gho he mburi kaghu. Sa he vabahu kanu, vazasughawa va makanisa. Nirevaheshima he Kristo. ²⁴Kwato, va-aijeni udumuisho kaghu, naho muva-aije he makanisa chigera kukukomba kaghu he mburi kaghu.

Chapter 9

¹He kuwesiana na huduma he mburi ya vazadarisha, ni keba hagho kuvagondia. ²Nire-ile kulanga hucho mudumu kune, ake neekukombiye he vahe va Makedonia. Neevabaye ite Akaya yaakwaya pere kulholhoshi mko utahoye. Kise kaghu chaavabutu swaho vakumure kini kubo-i.³Iji, naavasugha vabahu nesa ite kukukoiya kanu kulanga kune yaseekwa bule, naho nesa ite nanga mweekwaye pere, sahucho niyoye mweseekwa. ⁴Kai sicho, kai mhe wowose wa Makedonia ekulita hawe na ani na kumuheya temkwaye pere, tweseeaho yayo -- sizayo chochose he kune -- kwaite jasiri sha he kune. ⁵Kwacho neeahoye cheekwaye kikulho kuvasemba vabahu kulita hakaghu na kubo-i mipango herecheri kwa mburi ja zawadi jomweeyoyee. Yacho njicho nesa ite jikwa pere sa baraka, naho si sa kigi chitebawe.⁶Fanyanyo ni yalo: mhe elha kabwesu naho eneluka kabwesu, naho wowose enelha he ilengo la baraka naho eneluka baraka. ⁷Iji naho kira muwe agu sacho epangiye he swaho ku-u. Iji naho asigu he huzuni kana hekukengerejwa. Kwaite Kiumbi emdumu huye enegu kwa kinyemi.⁸Naho Kiumbi emuru kuongeja kira baraka kwa mburi kaghu, nesa ite, kira muaze, he mburi kabuna, mumuru kuaho makabuna yo mudumu. Yayo inekwa nesa ite mumuru kuongeja kubo-i kukulho. ⁹Ni sacho chigondiwe: "Ezarishe uzuri ku-u na kuugu he vahuye. Haki ku-u izoko ma-aze makabuna.¹⁰Nahuye egu mbeeyu he mzalha na mkate kwa mburi ya viaghau, naho eneguna kuongeja mbeyu kaghu kwa mburi ya kuzalha. Uye eneongeja uluki lwa haki kaghu. ¹¹Mnekwatiwe vazuri he kira namna nesa ite mumuru kukwa vakarimu. Yayo inegera shukrani he Kiumbi kutahoiya nne.¹²He kubo-i huduma yayo sio bi inedoa vyovedumu vazadarisha. Naho kuongejisha mibo-ire mikumure ya ntogolo he Kiumbi. ¹³Kwa mburi ya kupimwa kaghu na kuwesiwa h huduma yayo, naho mnemtogola Kiumbi he kukoiya kwa kuyo kaghu kwa Injili yakwe Kristo. Naho munemtogola Kiumbi he ukarimu wa karama kaghu hakini na he kira muwe. ¹⁴Veradumu to kwa mburi ya neema giru ya Kiumbi iata ana kaghu. ¹⁵Ntogolo jikwa he Kiumbi kwa karama ku-u jisiyoika!.

Chapter 10

¹Ani Paulo, salaghe nimusemba he kunenekera na upole wakwe Kristo. Ani ni mpole nikukwa mbele kaghu, mira nilo ujasiri hakaghu ite, too nikukwa hawe na kune, ²Nimusemba kune ite, too nikukwa hawe na kune, sishindiadumu kukwa jasiri na kukudarisha hagho salaghe. Mira nifanyanya ninedumu kukwa jasiri too nikuvapinga huvo vefanyanya ite tuzoko he namna ya msa.³Kwaite hata kai tudaha he msa, tetumayana aku he namna ya msa. ⁴Kwaite silaha jotujitumia kuwetiana sijahe msa. Mira iji, jillo nguvu ja ki-kiumbi ja ku-oni ngome. Jiraka-aija pere viome vilahatianya.⁵Naho, tu-oni kira chilo ugiru kichikuka-aira he viugho vya Kiumbi. Tuchibo-i mateka kila ifaanyanyi he kukoiya he Kristo. ⁶Naho tupata kufiritiwe kwa kuadhibu kira mibo-ire isilo na kukoiya, Naho bi kukoiya kaghu kunera-akwa kamiri.⁷Wesia hucho chighubulike mbele kaghu. Kai wowose eshawishika ite uye ni Kristo, naho iji akuhulhati uye salaghe ite kai choekwaye niwakwe Kristo, kacho nicho na nne naho tukwaye to. ⁸Kwaite hata nikkukomba kagitutusha kulanga kisatu kanu, huyo Dilao eyaguye kwa mburi kanukuvakwa kune nahe kuva-oni, sika-aho susune.⁹Sishindia dumu yalo liahoike ite nimukoija bughu kune he barua gho. ¹⁰Kwaite vahali he vahe veba-a," Barua ku-u ni nkai naho jilo nguvu, mira kimsa uye ni dhaifu. Viome ku-u teyeye kusikijwa."¹¹Hebu vahe va namna kayo va-ile ite hucho tuchiyo he barua too tukukwa uda, ni sachocho na hucho tunezachibo-i too tukukwa too. ¹²Tetuso uda sha sa kukututanya salaghe kana kukuaghati salaghe na huvo ve kutogola sa;laghe. Mira vekunekupima salaghe naho kira muwe klini, tevelo akiri.¹³Nne, hatacho, tetukakukombe kutaho mihaka. Mira iji, tunebo-i to bi za ya mihaka huyo Kiumbi etupimiye nne, Mihaka irahe uda sa mikaghu cho ikwaye. ¹⁴Kwaite tetukuongejije salaghe turevaheiya kune. Tweekwaye vabosi kuhe kwa uda sa kune he injili yakwe kristo.¹⁵Tetukakukombe kutaho mihaka kulanga nyamalo ja vahali. Mira iji, tura-arira sa mdarisho kaghu cho ikwaye ite hodi kanu ha nyamalo lineongejishwa, naho hecheri ata za ya mihaka ereyo. ¹⁶Tuarira he yalo, nesa ite tumuru kubirikira injili hata he mikoa kutaho kune. Tetukakutogole kulanga nyamalo ibo-iwe he maeneo mahali.¹⁷"Mira wowose ekutogola, akutogole he Dilao." ¹⁸Kwaite si huye ekuyoiya salaghe eyoiwa. Mira, nirehuye Dilao emyoiya.

Chapter 11

¹Nifanyanya ite mweseegumirija na ani he baadhi ya ukirundu. Mira he Kweri mgumirijiana na ani. ²Kwaite ni mzalo wizo kulanga kune. Nilo wizu wa Kiumbi kwa mburi kaghu, tangu nirevakeiya kilagha kune he ndoa ya mwagiru muwe. Neekeye kilagha kumugera kune he Kristo sa bikira kulho.³Mira niko bughu ite he namna fulani, sacho bome imtaue Eva he mongo ku-u, fanyanyi kaghu jimuru kulahatianywa uda kuli he kuaresi ehecho na hatanda he Kristo. ⁴Kwaite he mfano ite mhe fulani ekalita na kubirikira Yesu mhali tofauti na huye tum-birikira. Kana he mfano ite mkadoria swaho mhali tofauti na huye mumdorie. Kana he mfano ite mkadoria injili hali tofauti na huyo muidoriye. Mkagumirija mburi yajo kikulho chitosha.!⁵Kwaite nifanyanya ite ani sihe vo va veata duni he kavo vesewe vazasughawa- vakulho. ⁶Mira hata kai ani sihinijwe he kugu hotuba, sikwaye to he viugho. He kira namna na nhe mburin kabuna twaalibo-i yalo ku-ilikana hakaghu.⁷He, neebo-iye makusa he kukunenekera salaghe nesa kune mumuru kuka-aiwa? Kwaite neebirikire he uhuru wa injili ya Kiumbi kaghu. ⁸Neevalaye makanisa majhali he kudoria msaada kuli hakini nesa ite nesemuruye kumuhudumia kune. ⁹Too neereata hawe na kune naho neekwaye he kudumu, seemyahiiye wowose. Kwaite vyo nidumuye gho veetoshelejwe ni vabahu veelitiye kuli Makedonia. He kira kigi nakukindija salaghe kusaakwa mmaru hakaghu, naho nineendelea kubo-i to.¹⁰Kai kweri yakwe Kristo ikwaye za hagho, yako kukutogola gho, tekukata-aijwe he hodi ja Akaya. ¹¹Kwa ahoni? Kwaite sivadumu? Kiumbi ereile nivadumu.¹²Mira hucho nichibo-i, ninechibo-i naho. Ninechibo--i nesa ite nimuru kulhiija ntafasi ya huvo vedumu ntafasi yakukwa sacho tukwaye he hucho vehikukiya. ¹³Kwaite vahe huvo ni vazasughawa va mongo naho vazaboi nyamalo he vazakuta. Vekughiriti salaghe sa vazasughawa vakwe Kristo.¹⁴Naycho techimakija, kwaite hawe ne shetani ekughiriti salaghe sa malaika wa luatame. ¹⁵Yacho techigera kumaka kugiru sa vanyamalo ku-u naho kukughiriti salaghe sa vanyamalo va haki. Hatima kini chinekwa sa mibo-ire kini yoyenezaye.¹⁶Niyo kahali: Iji haseezakwa na mhe wowose enefanyanya ani ni kirundu. Mira kai mkubo-i, nidorieni ani sa kirundu nesa nimuru kukutogola khagitutu. ¹⁷Hucho nichiyokulanga kukudarisha he kukukoiya tekukahukumiwe ni Dilao, mira niyo sa kirundu. ¹⁸He hucho vahe vakumure vekukoiya he namna ya msa, ninekuoiya naho.¹⁹Kwaite mweedoriane he kinyemi na virundu, kune salaghe mlo utanda! ²⁰Kwaite muzadoriana na mhe kai ekukubutu he usughawa, sa kugera mkakaishano hasi kaghu, kai ekuvasughaya kune he faida ku-u, kai ekunekuke ana he sa-a, kana kai ekumuma he vubasa. ²¹Ninezayo he susune kanu ite nne tweekwaye dahaifu sana kubo-i to. Naho hecheri kai wowose ekukukoiya - kuzayo sa kirundu -- ani naho nikukoiya.²²He, vo ni Vayahudi? Na ani niret. He, vo ni Vaisreli? Naho na ani nireto. He vo nivakusawe ni Abrahamu? Naho na ani nireto. ²³He, bo niva nyamalo va Kristo? {Niyo sa nitetorikwa ni akiri gho.} Ani nitaho. Neekwaye hata he nyamalo kuji sha, udashisha yakukwa hekuorowe, he kumawe kutahoi vimanyerwe he kukabili, hatari kumure ja kigato.²⁴Kuli he vayahudi nidoriye kagi kakoi "Mimaisho mirongo mihai kugu we." ²⁵Kagi kakai neemaiwe kwa ndate. Kagi kawe neemaiwe masaheru. Kagi kakai netenusurika he meli. Ninyamarike na-ama na chakako he bahari ya ighubuke. ²⁶Naakwa he ntambo ja kagi kwa kagi, he hatari ya miharaza, he hatari js vagwalo, he hatari kuli he vahe va mataifa, he hatari ja ma-i, he hatari ja jangwa, he hatari ja bahari, he hatari kuli he vabahu va mongo.²⁷Naakwa he nyamalo kuji na he mizokoire mikuji, he ki-ama kigiru wa kusaabodi, he kela na kasu, kagi kakumure he kulhati, he sa-a na kuzoko neri gomaye. ²⁸Uda na kigi kihali,mhelo msukumo wa kira i-aze ana gho na futofuto ghohe mburi ya makanisa. ²⁹Niji ni dhaifu, naho ani si dhaifu? Niji eroye mhali kulhu he makusa, na ani sihiri za?³⁰Kai chitadumuwe nikukoiye, ninekukoiya kulanga hucho chiaija udhaifu gho. ³¹Kiumbi na Aba wa Dilao Yesu, uye ehuye etogolwa ma-aze kabuna, ereile ite ani sitata.³²Twai Dameski, mgiru wa mkoa di ha dilao Areta eekwaye ekuwesia mwang'a wa Dameski nesa kunidara. ³³Mira nikakewe he kiteju, kutahoiya he idirisha he lukando, naho nikanusurika kuli he miheregha ku-u.

Chapter 12

¹Chidumuwe nikukoiye, mira tehelo chinesusuwe ni kacho. Mira nineendelea he miheregha ya maghubulokuli he Dilao. ²Nirem-ile mhe muwe he Kristo huye miko ikado na mihai itahoye ehuye --- chikukwa he msa, kana gana ya msa, ani si-iliye, Kiumbi ereile --- enyakuliwe ana he mbingu ya kakai.³Naho nireile ite mhe yaye---chikukwa he msa, kana gana ya msa, ani si-iliye, kiumbi ereile-- ⁴eedoriwe ana hadi paradisona kukoiya viome vinyakhare sha he mhe wowose kuviyo. ⁵Mira he niaba gho salaghe sikakukombe. Mira bi he kulanga uzaifu gho.⁶Kai nikudumu kukukoiya, siseekwa kirundu, kwaite neseekwaye niyo ukweri. Mira ninero kukukoiya, nesa ite asezakwa wowose eneanifanyanyisha kutaho kayo kutaho chira-ahoikira za hagho kana kukoika kuli he ani. ⁷Sikakukombe naho he mburi ya kayo maghubulo ya aina ja kimako. Kwato, sikahuwe ni kiwange, mlhae ukeiwe za ya msa gho, kiome cha shetani chinishambulia ani. nesa niseghiriti kukwa elo mahikuko.⁸Kagi kakai neemsembiye Dilao kulanga yalo, nesa uye kuuka-a kuli hagho. ⁹Naho uye ekanibaya, "Neema gho itosha he mburi kechi, Kwato, neseedumuye sha kuhikukisha kulanga udhaifu gho, nesa ite umuruisho wakwe Kristo umuru kuzoko ana hagho. ¹⁰Kwato ninetosheka he mburi yakwe Kristo, he udhaifu, he makutano, he vwasi, he manyamarisho, he mburi ya manughuriko. Kwaite too nikukwa dhaifu, naho nilo nguvu.¹¹Ani naakwa kirundu! kune mwenisusutije he yalo, kwaite kai neetogolwe ni kune. Kwaite seekwaye mgitutu sha he kavo vesewe vazasughawa vakulho, hata kai ani si kigi. ¹²Ishara ja kweri j a vazasughawa jeebo-ike hasihasi kaghu he ugumiriji, ishara ja vimako na mibo-ire migiru. ¹³He namna mina mweekwaye na umuhimu wa di kutaho makanisa yeshighale, mirabi ite seekwaye bi mmaru hakaghu? Mnika-aiye he kuoni yalo.¹⁴Wesia! ani niata pere kulita hakaghu he kagi ka kakai. Sikazekwa mmaru hakaghu, kwaite sidumu kigi ekikaghu. Nimudumu kune. Kwaite va-inyi tevedumuwe kuke akiba kwa mburi ya vazazi. Mira iji, vazazi vedumuwe kuke akiba kwa mburi ya va-inyi. ¹⁵Nilhamuishishwa kutumia naho kutumiwa he mburi ya swaho kaghu. Kai nimudumuisha, nidumuwe kudumuwe kagitutu?¹⁶Mira sacho chikwaye, simuyahiishishe mmaru kune. Mira he ite ani nireilisha. ani nihuye emudaraye kune he nikwaye huye emupatiye kwa kutawe. ¹⁷He, needoriye he kukubo-iya faida he wowose neemsughaye hakaghu? ¹⁸Neem-sembiye Tito kulita hakaghu, neemsughaye m-bahu mhali hawe na-u. He, Tito eevabo-iye faida kune? He, tetudahaye he kwalhi huyohuyo? He, tetudahaye he bame hujo hujo?¹⁹Mufanyanya he muda yao vakabuna tukwaye tukukaniya nne salaghe hakaghu? Mbele ja Kiumbi, na he kristo, twaakwa tukuyo kira kigi kwa mburi ya kumuimarisha kune.²⁰Kwaite nilo futo ite nikunelita nimuru nisimuaho kune sahucho nidumu. Nilo futo ite mumuru msiniaho ani sahucho mudumu. Niko futo ite hemuru kukwa na mayoijano, wizu, milipuko ya malhaha, midumuire ya ubinafsi, mambeza, vibwange, na aku. ²¹Nilo futo ite nikunekirii kahali, Kiumbi gho emuru kuninenekerija mbele kaghu. Nilo futo ite nimuru kuhunishwa ni vakumure huvo vebo-iye makusa ata bosi, na huvo tevegaliye uchafuna, na uasherati na mburi ja kudumu vyo vevibo-i.

Chapter 13

¹Yayo ni kagi kakai ite nilita hakaghu. "Kira kulahana lazima libo-iwe na liyowe ni mashahidi vany kana vakai." ²Naafiritii kuyo he kavo vebo-iye makusa azeto na he vahali vakabuna too neekwaye are kagi kakanu, naho nitayo kahali: Nikunelita kahali, sikavagumirije.³Nimubaya kune yalo kwaite mudaa ushahidi ite Kristo eyo kutahoiya ani. Uye si dhaifu hakaghu, mira iji, uye ni elo nguvu za hakaghu. ⁴Kwaite eesurumijwe he udhaifu, mira era zoko he nguvu ja Kiumbi. Kwaite nne naho ni dhaifu zq haku-u, mira turazoko na-uye he nguvu ja Kiumbi he swaho kaghu.⁵Kuwesieni salaghe muaho ite muata he mdarisho. kupimeni salaghe. Temzaile ite Yesu Kristo aeta za kaghu? Uye eata, kai sicho hangi temnawesiishwa. ⁶Naho nilo ujasiri ite kune mneile ite nne tetulhiiwe.⁷Iji tuaresi Kiumbi ite msimuru kubo-i chochose kikusa. Siaresi ite nne tumuru kuahoikana twaataho he kugaliwe, mira iji niaresi ite mumuru kubo-i echo ekikulho, Hata kai tumuru kuahoikana twa-atahowe ni igalija. ⁸Kwaite nne tetumuru kubo-i lolose kimzungure na ukweri, mira ni he mburi ya ukweri bi.⁹Kwaite tulhamuiwa too tukukwa vadhaoifu kune mkukwa na nguvu. Tuaresi naho ite mumuru kuboiwe vakamirifu. ¹⁰Nijigonda mburi yajo too nikukwa uda na kune, nesa ite too nikukwa hawe na kune sishinda dumu kumuaija ukai kune. Sishinda dumu kutumia kisatu Dilao choenioye ani nimukwa naho sihe kumu-lhuku di.¹¹NAho iji, vabahu va kiagiru na vakilage, lhamuiwani! bo-ini nyamalo he mburi ya ukiritijo, m-butuwe swaho, tumuiyanani kune he kune, muzoko he m'polele. Ne Kiumbi wa udumuisho na m'polele enekwa hawe na kune. ¹²Holuiyanani kira muwe he ibusu inyakhare.¹³Vazadarisha vakabuna nivaholu. ¹⁴Neema ya Dilao Yesu Kristo, udumuisho wa Kiumbi, naho ushirika wa Swaho Mnyakhare ukwa hawe na kune vakabuna.

Galatians

Chapter 1

¹Ani ni Paulo mzasughawa. Ani sio mzasughawa kuli ha vanadamu neri kutahoiya ha vanadamu, mira kutahoiya he Yesu Kristo ne Kiumbi Aba emfufue kuli havegaye. ²Hawe na vabahu vakabuna na ani, niyagondia makanisa ya Galatia.³Neema ikwa hakaghu na m'polele iliye he Kiumbi Aba kanu ne Dilao Yesu Kristo, ⁴ekuotiye salaghe kwa mburi ya makusa kanu nesa ite atukombole na nyakati yajo jaukusa, kuwesiana na midumuisho ya Kiumbi kanu ne Aba. ⁵Haku-u chikwa ntogolo azeto na azeto.⁶Nitamaka ite mkiriiya fia he Injili hali. Nimaka ite mkiriiya uda kuli haku-u uye evasee he neema ya ⁷Kristo.Tehelo injili hali, mira helo baadhi ya vahe vemugeria kune matatizo ya kudumu kubadirisha injili yakwe Kristo.⁸Mira hata kai ni nne kana malaika kuli mbinguni enebirikira hakaghu injili tofauti na huyo tuibirikire hakaghu, na abusuwe. Sahucho tuyoye azeto, na waijiji nayo kahali, ⁹"Kai helo mhe enemubirikiria hakaghu injili tofauti nayo mdoriye, naho abusuwe." ¹⁰Kwaite waijiji nidaa uthibitisho wa vahe kana kiumbi? Nidaa kuvalhamuija vanadamu, ani si mnyamalo wa Kristo.¹¹Vabahu ani nidumu ite kune muile ite injili yo niibirikire teilianyijwe ni vahe. ¹²Siidoriye kuli he mhe, neri sihinijwe. mira bi, yeekwaye ni he ughubulo wakwe Yesu kristo hagho.¹³Mwaaheja kuko ana ya mizokoire gho ya mzungure he dini ya Kiyahudi, hucho neekulinyamarisha he ukai ikanisa la Kiumbi zaidi ya kipimo na kuliteketeza. ¹⁴Neekwaye neekuendelea he dini ya kiyahudi zaidi ya vabahu vakumure vayahudi. Neelo bidii sha he tamaduni ja va-aba gho.¹⁵Mira Kiumbi eeagizwe kunisaghura ani kuli he maso ya lage. Ekanise ani kutahoya neema ku-u ¹⁶Kumaija m-inyi ku-u za hagho, nesa ite nim-birikire uye he vahe va mataifa. Neri sizedaa ushauri wa msa na sako ¹⁷naho sizekutu kuso Yerusalemu he huvo veekwaye vazasughawa ani neecheri. badala ku-u nikaso uarabuni naho baadaye kukirii Dameski.¹⁸naho baada ya miko mikai nikakutu kuso Yerusalemu kumvurira kefa, nikazoko nau he ma-aze ikado na makoi. ¹⁹Mira sireaho vazasughawa vahali mira Yakobo, mbahu ku-u Dilao. ²⁰Wesia, mbele ja kiumbi, sitata he hucho nigonda hakaghu.²¹Naho nikaso mikoa ya Shamu naho Kilikia. ²²Seekwaye ni-iliika he ma-ila he makanisa ya Uyahudi huyo yeekwaye he Kristo, ²³mira veekwaye vekoiya bi, "Uye eekwaye ekutunyamarisha iji ebirikira mdarisho wo ekuu-oni" ²⁴veekukwa vemtogola Kiumbi kwa mburi gho.

Chapter 2

¹Ireataho miko ikado na mihai nikaso kahali Yerusalemu hawe ne barnaba. Naho nikamdori Tito hawe na ani. ²Neesoye kwaite Kiumbi ekuaije hagho ite needumuiwe kuso. Neekeye mbele kini injili huyo neibirikire he vahe va mataifa. (mira neeyoye kwa kukumatu hehu veeyoiwe ite ni viongozi va muhimu). Neebo-iyeto nesa kuhakikisha ite neekwaye sigugulu, kana neeguguluye bure.³mira hata Tito, eekwaye hawe na ani, eekwaye myunani, ekadumuwe kutahiriwa. ⁴Mburi yayo yeelijanye kwa mburi ya vabahuva mlame velitiye kwa kukumatu kupeleleja uhuru tweelo nawo he Kristo Yesu. Veedumuye kutubo-i nne kukwa vazasughawa va sheria. ⁵Tetukuguye kuvakoiya neri he saa iwe, nesa ite injili ya kweri ishighale neri isibadilike hakaghu.⁶Mira huvo veyoiwe ite veekwaye viongozi teveresanga chochose hagho. Chochose cho veekuchibo-i techeelo na maana hagho. Kiumbi tedumu upendeleo wa vanadam. ⁷Badala ku-u veeniahoye ite needarishwe kuibirikira injili he huvo vesitahiriwe. Yeekwaye sa ite Petro abirikire injili he vetahiriwe. ⁸Kwaite Kiumbi, ebo-iye nyamalo za yakwe Petro kwa mburi ya uzasughawa he huvo vetahiriwe, Naho eebo-iye nyamalo za hagho he vahe va mataifa.⁹Too Yakobo, Kefa, ne Yohana, ve-ilike ite vekwaye kanisa, vekaile neema yo ni-oiwe ani, vekatudoriya he ushirika ani ne barnaba. Veebo-iye to nesa ite tuso havahe va mataifa, naho nesa ite vamuru kuso ha vahe va mataifa, naho nesa vamuru kuso he hu vetahiriwe. ¹⁰Naho vekatudumu nne kuvahulha vahuye. Ani Naho neekwaye nidumu kubo-i mburi yayo.¹¹Too Keafa arealita Antiokia, nikampiga heangae kwaite eekwaye ekosee. ¹²Ilahi vahe esivakumure vesinalita hakwe Yakobo, Kefa eekwaye eku-a hawe na vahe va mataifa. Mira ya vahe varelita, ekaro naho ekahaka kuli he vahe va mataifa. Ekwaye eko bughu vahe huvo vedumu tohara.¹³Wato-oto Vayahudi vahali vekakwariana naho he unafiki yao hawe ne Kefa. Chirelijana iji cheekwaye ite hawe ne Barnaba ekadoriwe ni unafiki kini. ¹⁴Mira nireaho ite vekwaye tevedosa injili ya kweri, nikam-baya Kefa mbele kini vakabuna, "Kai kune ni Vayahudi mira mzoko tabia ja vahe va mataifa badala ja tabia ja Kiyahudi, Ni kiahoni muvalazimisha vahe va mataifa kuzoko sa Vayahudi.?"¹⁵Nne huvo tu Vayahudi he Kua-howe naho si "Vahe va mataifa velo Makusa" ¹⁶Ile ite tehelo etariwa haki he mibo-ire ya sheria. Mira iji, vetariwa haki he midarisho za yakwe Yesu Kristo. Tweelitiye he mdarisho yakwe Kristo Yesu nesa ite tutariwe haki he mdarisho za ya Kristo naho siyo he mibo-ire ya Sheria. He mibo-ire ya Sheria tehelo msa unetariwa haki.¹⁷Mira sacho tumdaa Kiumbi he kututaria haki za ya kristo, tukuhelha salaghe naho kukwa velo makusa, je Kristo eebo-iwe mzasughawa wa makusa? Siyo cho! ¹⁸Kwaite nikukwa i-ariro gho ana ya keisha sheria, i-ariro hulo hulo neefiritiye kulika-a, nitakua-ija salaghe ite mzapu sheria. ¹⁹Kutaho-iya sheria negaye he sheria, kwato nidumuwe kuzoko he mburi ya Kiumbi.²⁰Naasurumijwa hawe ne Kristo. Si ani kahali nizoko, mira Kristo ezoko za hagho. Mihemire yo nizoko he msa nizoko he mdarisho za ya m-inyi wa Kiumbi, huye enidumuye naho ekakugu he mburi gho. ²¹Si-ilhi neema ya Kiumbbi, kwaite kai haki yeereata kutahoiya sheria, basi Kristo eseekwaye egaye bule.

Chapter 3

¹Vagalatia virundu,ni i-ila mina ikusa limu-oniye? He Yesu Kristo tezea-ijwa sa mzasurumijwa mbele ya ma-ila kaghu? ²Ani nidumu bi ku-ile yalo kuli hakaghu. Hee mweedoriye Swaho he mibo-ire ya sheria kana kwa kudarishahucho mchikoye? ³He, kune ni virundu kiasi yacho? He mweelholhoshije he Swaho nesa mfiriti he msa?⁴He mwenyamarike he mburi kumure bule, kai kweri yeekwaye bule? ⁵He huye e-oti Swaho hakaghu na kubo-i mibo-ire ya ya sheria kana kukoiya hawe na mdarisho?⁶Abrahamu, "Emdarishe Kiumbi ekatariwa kukwa mzalo haki". ⁷He namna wa huyo huyo ilani ite, huvo vedarisha ni va-inyi vakwe Abrahamu. ⁸Iandiko lee loteje ite Kiumbi eseevatariya haki vahe va mataifa he kwalhi ya mdarisho. Injili yeebirikirwe bosi he Abrahamu: "He ari mataifa makabuna yenebarikiwa". ⁹Nesa baadaye huvo velo mdarisho vabarikiwe hawe ne Abrahamu, huye eelo mdarisho.¹⁰Huvo evo vearira mibo-ire ya sheria veata di ya lupaye. Kwaite hegondiwe, "Ebusuiwe kira mhe huye esidaraijanya na mburi kabuna kigondiwe he kitabu cha sheria, kuyabo-i makabuna". ¹¹Iji ni wazi ite Kiumbi temtaria haki neri muwe he sheria, kwa ite "Mzalo haki enezoko he mdarisho". ¹²Sheria teilijana na mdarisho, mira iji ku-u, "Kaye ebo-i mburi yajo he sheria, enezoko he sheria."¹³Kristo eetukombo nne he lupaye lwa sheria too areabo-iika lupaye he mburi kanu. Kwaite hegondiwe, "Ebusuiwe kila mhe enekontwa ana ya mhatu." ¹⁴Ilengo leekwaye ite, baraka hujo jeekwaye he Ibrahimu jeseelita he vahe va mataifa he kristo Yesu, nesa ite tumuru kudoriya kilagha cha Swaho kutahoiya mdarisho.¹⁵Vabahu, niyo he namna ya Kibinadamu. hata too ambaho iaghano la kibinadamu laafiriti kukewe imara, tehelo enemuru kubera kana kuongeja. ¹⁶Iji ahadi jeeyoiwe he Ibrahimu naho he kizazi ku-u. Teiyo, "he vizazi," kuoisha vakumure, mira badala ku-u he muwe salaghe, "He kizazi kechi," ehuye ni Kristo.¹⁷Iji nayo to, sheria huyo yeelitiye miko ya 430 itahoye, teika-a kiaghano cha mzungure cheekeiwe ni Kiumbi. ¹⁸Kwaite kai upaji weseelita he kwalhi ya sheria, teweseekwaye kahali ulitiye he kwalhi ya kilagha. Mira Kiumbi etuokoe bule he ibrahimu he kwalhi ya kilagha.¹⁹Ni kiahoni iji sheria yeeguiwe? Yeeongejwe he mburi ya makusa, mpaka mzasawe wakwe Ibrahimu alita he huvo evo hakini eekwawe ekeiwe kilagha. Sheria yeekeiwe he ishinikizo kutahoiya malaika he mheregha wa mpatanishi. ²⁰Iji mpatanishi chiaija zaidi ya mhe muwe, bali kiumbi ni muwe salaghe bi.²¹Kwato he sheria iata kimzungure na vilagha vya Kiumbi? Hai sicho! Kwaite kai sheria yeekwaye ikeiwe yeekwaye na umuruisho wa kugera uzime,haki yaseeahoika he sheria. ²²Mira badala ku-u iandiko laalhati mburi kabuna di ya makusa. Kiumbi eebo-iye to nesa ite kilagha ku-u cha kutuokoa nne he mdarisho he Yesu Kristo imuru kuahoikira he huvo ve darisha.²³Mira kabla ya mdarisho he kristo teinalita, tweekwaye tuoroiwe na kukwa di ya sheria mpaka ulita ughubulo wa mdarisho. ²⁴Kwato sheria yeebo-ike kiongozi kanu hadi Kristo arealita, nesa ite tutariwe hakihe mdarisho. ²⁵Iji kwaite mdarisho waalita, tetuhata kahali di he mzawesia. ²⁶Kwaite kune vakabuna ni va-inyi va Kiumbi kutahoiya mdarisho he Kristo Yesu.²⁷Vakabuna huvo mweebatijwe he Kristo mwa-akuoro Kristo. ²⁸Tehelo Myahudi neri Myunani, mzasughawa kana huru, mwagiru neri mlage, kwaite kune vakabuna ni muwe he Kristo Yesu. ²⁹Kai kune ni Va Kristo iji ni uzao wakwe Ibrahimu, vapaji he mujibu wa kilagha.

Chapter 4

¹Nitayo ite kwaite mpaji ni m-inyi, telo tofauti na mzasughawa, hata kai ni mzalo hu mari kabuna. ²Mira iji, eata di ya vazamwesia na vadhamini mpaka hu wakati ukeiwe ni aba ku-u.³Wato-oto naho na nne, tweekwaye va-inyi, tweedaraiwe he uzasughawa wa kanuni ja azeto ja ulimwengu. ⁴Mira wakati mkulho ureahe, Kiumbi ekamsugha m-inyi ku-u, mza-sawe ni mlage, mza-sawe di ya sheria. ⁵Ebo-iye to nesa kuvakombo huvo veekwaye di ya sheria, nesa ite tudoriye hali ya kukwa sa va-inyi.⁶Kwaite kune ni va-inyi, Kiumbi emsughaye Swaho wa m-inyi ku-u za he swaho kanu, Swaho eseye, "Abba, Baba." ⁷He mburi ya ari si mzasughawa kahali mira m-inyi. Kai ni mu-inyi, iji ari naho um-paji kutahoiya Kiumbi.⁸Hataa too,wakati temum-iliye Kiumbi, mweekwayevazasughawa he huvo he asili si viumbi neri. ⁹Mira iji ite mreile Kiumbi kana ite mre-ilikana nw Kiumbi, ni kiahoni mukirii kahali he kanuni kusa ja azeto naho jisilo na thamani? He mudumu kukwa vatumwa kahali?¹⁰Mudarisha he kuwesiisha i-aze maalumu, miandamo ya milhihe, majira, na miko. Nikobughu kwa mburi kaghu. ¹¹Nikobughu ite he namna fulani nakunyamarisha bule.¹²Nimusembereja, vabahu, mukwa sacho nikwaye, kwaite naho naakwa sahucho mukwaye. Tem-nioniye. ¹³Mira mureile ite cheekwaye n he mburi ya urukao lwa msa ite neebirikire injili hakaghu he kagi ka bosi. ¹⁴Hatacho hali gho ya msa yeemukeye he ighesho, temninyagahe kana kunilhi. Badala ku-u mkanidoria sa malaika wa Kiumbi, saite neekwaye Kristo salaghe.¹⁵Kwato, chiata le kinyemi kaghu? kwaitennimushuhudia hakaghu ite, chikumuruika, mweseeyang'ofula ma-ila kaghu na kuni-o ani. ¹⁶Kwato iji, he naakwa mnkuru kaghu kwa ite naamubaya ukweri?¹⁷Vemudaa he kise, mira he ukulho. Vedumu kumutenganisha kune na ani nesa muvadose. ¹⁸Ni kikulho ma-aze kabuna kukwa na kise he mburi jo ekulho, naho sio bi wakati niata hawe na kune.¹⁹Va-inyi gho vagitutu, nilhaiwa ni uchungu kwa mburi kaghu kahali mpaka Kristo aumbike za hakaghu. ²⁰Needumuye kukwa too hawe na kune iji na kukiriti sauti gho, kwaite nilo futofuto ana na kune.²¹Nibayeni, kune huvo mudumu kukwa di ya sheria, temkoye sheria cho iba? ²²Kwaite hegondiwe ite Abrahamu eekwaye elo va-inyi va kiburatu vanu, muwe he huye mlage mzasughawa na mhali he mlage huru. ²³Hata cho, huye wa mzasughawa esaiwe he msa bi, mira huye wa mlage huru eahoiwe he kilagha.²⁴Mburi ya jimuru kuyowe he kutumia mfano, kwaite valage yavo vetotiye na maaghano manu. Muwe kini kunli he lungori lwa Sinai. Esaa va-inyi ambavo ni vazasughawa. Yaye ni Hajiri. ²⁵Iji Hajiri ni lungori Sinai uata Arabuni. Etoti-ijwa ne Yerusalemu ya waijiji, kwaite ni mzasughawa hawe na va-inyi ku-u.²⁶Mira Yerusalemu huyo iata ana ni huru, na yayo niyo lage kanu. ²⁷Kwaite hegondiwe, "Lhamuiwa, ari mlage usiza. ari usisa. Ka-a sauti naho uma kilondo cha kinyemi, ari huye usilo uzoefu wa kusa. Kwaite vakumure ni va-inyi wa huye ee ntasa, kutaho huvo va huye elo mwagiru."²⁸Iji Vabahu, Se Isaka, kune ni va-inyi va kilagha. ²⁹He wakati huo ambao mhe ambaye eahoiwe he mujibu wa msa emnyamarishe juye eahoiwe he mujibu wa Swaho. Kwa waijiji nire to-oto.³⁰Magondo yebamo? "Mka-a mlage mzasughawa hawe na m-inyi ku-u wa ki-buratu. Kwaite m-inyi wa mlage mzasughawa tekapale hawe na m-inyi wa mlage huru." ³¹Kwato, vabahu, nne si va-inyi va mlage mzasughawa, mira ni vamlage huru.

Chapter 5

¹Ni he mburi ite Kristo etuoye uhuru nesa tukwa huru. Kwato, umani kikulho neri msidariwe kahali he kongwa la uzasughawa. ²Wesia, Ani Paulo, nimubaya ite chikukwa mnetahiriwa, kristo tekafaidike he kwalhi yoyose huyo.³kahali, nimshuhudia kira mwagiru etahiriwe ite edumuwe kuwajibika he sheria kabuna. ⁴Mwaakewe uda ne Kristo, huvo vakabuna "Mtariwa haki" he sheria. Mwaalhu uda na neema.⁵Kwaite he Kwalhi ya Swaho, he mdarisho tula-a ujasiri wa haki. ⁶He Kristo Yesu kutahiriwa kana kusa-atahiriwa tekulo maana yoyose. Ni mdarisho bi ubo-i nyamalo kutahoiya udumuisho ni-u umaanisjha kigi. ⁷Mweekwaye mugugulu kikulho. Nijie emulhiije kusaikoiya kweri? ⁸Ukengerejo wa kubo-i to teuli haku-u uye emuse kune.⁹Chinyera kabwesu ke-oni idonge izime. ¹⁰Nilo matumaini na kune he Dilao ite temkafanyanye he kwalhi hali yoyose. Wowose huye enemulakhati eneti-i hukumu ku-u uye salaghe, wowose huye.¹¹Vabahu, kai niendelea kubirikira tohara, Ni kiahoni nishinda nyamarishwa? He mburi kayo hucho ambacho ni kizuizi cha msalaba chinemuru kuoniwe. ¹²Ni midumuisho gho ite huvo vemukaeti kikusa venekuhasi salaghe.¹³Kiumbi aamuseni kune, vabahu, he uhuru. mira msee-utumia uhuru kaghu sa fursa he msa. Badala ku-u he udumuisho mlha-ariane kune kwa kune ¹⁴Kwaite sheria kabuna yaakamirika he amri we; nayo ni "Chidumuwe umdumu wasina kechi sacho ari salaghe." ¹⁵Mira kai mkung'eana na kuana, kuwesiisheni ite msee-oniana kune kwa kune.¹⁶Naba, dahani he swaho, naho neri temkajitimije midumuisho ya msa. ¹⁷Kwaite msa ulo midumuisho migiru itahoana na Swaho, naho Swaho ilo midumuisho migiru itahoana na msa. Yajo jitakwe kila muwe na mhali. Chinelijanya ni ite tem-bo-i vigi vyomudumu kuvibo-i. ¹⁸Mira kai Swaho evakaeti kune, temuata di he sheria.¹⁹Iji mibo-ire ya msa yera-ahoika. Nayo niya Uasherati,uchafu,ufisadi, ²⁰miaresi ya mapupe, ufwano, unkru, aku, husuda, kukawe ni malhaha, ushindani, faraka, mkakaijano wa madhehebu, ²¹wizu, ulevi, mkoko na mburi hali sa yajo. Nimukanya kune, sahucho nimukanyije azeto, ite huvo vebo-i mburi sakajo tevekaupale udilao wa Kiumbi.²²Mira ituunda la Swaho ni Udumuisho, Kulhamuiwa, M'polele, ugumiriji, ukarimu, uhe ukulho, mdarisho, ²³upole naho kiasi. Tehelo sheria he mburi sakayo. ²⁴Huvo evaku-u Kristo yesu vaasurumija msa hawe na shauku na tamaa kini kusa.²⁵Kai tukuzoko he Swaho, naho tudaha he Swaho. ²⁶Tusikwa va kukukoiya, tusienderejane kila muwe na m-aro ku-u, neri tusiahoiyane wizu.

Chapter 6

¹Vabahu, chikukwa mhe adarawe he ukusa, kune eva heswaho, mudumuwe kumkiriti kaye mbahu he swaho ya upole. ilai mkukuwesia salaghe nesa mseegheswa. ²Mdoriane mimaru, naho hekayo mneikamirisha sheria ya kristo.³Charaakwa mhe wowose ekuaho ni mkulhosha wakati si kigi, etakuta uye salaghe. ⁴Kira muwe naho aigheshe nyamalo ku-. naho enekwa na kigi salaghe bi uye cha kukutogola, neri asikuaghati na mhe wowose. ⁵Kwaite kila mhe eneudori m-maru ku-u salaghe.⁶mhe ehinijwa kiome chidumuwe am-baye makulho makabuna mhinizi ku-u. ⁷Msitawe. Kiumbi teberwa. ⁸kila cho ezalha mhe, nicho eneza chiluka naho. kira ezalha mbeyu he asili ku-u ya makusa enezaaluka kuonikira, mira uye ezalha mbeyu he Swaho, enezaluka uzime wa azeto kuli he Swaho.⁹Tusikwaha he kubo-i makulho, kwaite he wakati ku-u tuneluka chikukwa tetupa-aye swaho. ¹⁰Kwato iji, too tukuneakwa na ntafasi, tubo-i makulho he kira muwe. tubo-i makulhosha hasa he veata za ya madarisho.¹¹Wesiani ugiru wa barua jonimugondiye he mheregha gho salaghe. ¹²Huvo vedumu kubo-i makulho he kuwesiisha msa nivo velo kulazimisha mtahiriwe. Vebo-i to kwa mburi ya vaseebuu he manyamarisho ya msalaba wakwe Kristo. ¹³Kwaite hata vo vetahiriwe salaghe teveidara sheria. Badala ku-u vemudumu kune mtahiriwe nesa vamuru kukukoiya misa kaghu.¹⁴iseeralijanya nikakukoiya mira he msalaba wa Dilao kanu Yesu kristo. Ni he uye ulimwengu waasurumijwa hagho na ani he ulimwengu. ¹⁵Kwaite hatakai vetahiriwe kana kusatahiriwa kukwa ni kigi. Badala ku-u uzao msha udumuwe. ¹⁶He vakabuna vezoko he kanuni yayo, vakwa na m'polele na mbazi ikwa ana kini vakabuna, na ana ya israeli ya Kiumbi.¹⁷Kulholhoshi waijiji mhe wowose aseeninyamarisha, ake niti-iye chapa jakwe Yesu he msa gho. ¹⁸Neema ya Dilao kanu Yesu Yesu kristo ikwa na swaho kanu, vabahu. Amina.

Ephesians

Chapter 1

¹Paulo, mzasughawa wakwe Yesu kwa midumuisho ya Kiumbi, he hu vekeiwe kakera kwa mburi ya Kiumbi veata Efeso na ehu vazadarisha he Kristo Yesu. ²Neema ikwa hakaghu na m'polele ili hakwe Kiumbi Aba kanu ne Dilao Yesu Kristo.³Kiumbi na Aba wakwe Dilao kanu Yesu Kristo a-owe ntogolo. Ni uye etubarikiye he kira baraka ja kiswaho, ha hodi ha mbingu za yakwe Kristo. ⁴Hesinaba kuumbwa idi, kiumbi etusaghure nne huvo tudarisha he kristo. Eetusaghure nne nesa tumuru kukwa vanyakhare naho tusikararijwa mbele ku-u.⁵He udumuisho kiumbi etusaghure azeto kwa kutudori sa va-inyi ku-u he kwalhi yakwe Yesu Kristo. Eebo-iye to kwaite elamuiwe kubo-i hucho ekuchidumu. ⁶Matokeo ku-u ni ite Kiumbi etogolwa he neema ya unyakhare ku-u. Yacho nicho etuoye bure he kwalhi ya mzadumuwa ku-u.⁷Kwaite he mzadumuwa ku-u, tulo ukombo kutahoiya sako ku-u, mvoteko wa makusa. Tulo yalo he mburi ya uzuri wa neema ku-u. ⁸Ebo-iye neema yayo kukwa kumure kwa mburi kanu he viugho na kuilisha.⁹kiumbi eboiye chi-ilike hakanu huyo kweri ikumatuye ya mpango, kuwesiana na kise iaijwe za hakwe Kristo. ¹⁰Too nyakati jikuhe he utimirifu wa mpango ku-u, Kiumbi enevike hawe kira kigi cha mbinguni na cha ana ya idi za hakwe Kristo.¹¹He Kristo tweekwaye tutesaghurwa niho kukusudiwa usinahe wakati. Yayo yeekwaye ni kuwesiana na mpango wa ebo-i vigi vikabuna he ikusudi la udumuisho ku-u. ¹²Kiumbi eebo-iye to nesa ite tumuru kuhe ntogolo ja unyakhare ku-u. Tweekwaye va bosi kukwa na ujasiri za ya Kristo.¹³yeekwaye he kwalhi ya Kristo ite mweekoye kiome cha kweri, injili ya wokovu kaghu he kwalhi ya Kristo. Yeekwaye he uye naho ite mwaadarisha na kubutuwe mhuri ni Swaho Mnyakhare eekeiwe kilagha. ¹⁴Swaho niyo dhamana ya upaji kanu mpaka umiliki ukuneahoikana. Yayo yeekwaye ni he ntogolo ya unyakhare ku-u.¹⁵he mburi ya, kulholhoshi too nireako kulanga mdarisho kaghu za ya Dilao Yesu na kulanga udumuisho kaghu he hu vakabuna huvo vaatengwa kwa mburi ku-u. ¹⁶Siroye kumshukuru Kiumbi kwa mburi kaghu na kumulanga he kuaresi gho.¹⁷Niaresi ite Kiumbi wa Dilao kanu Yesu kristo, aba wa unyakhare, amuoye swaho ya viugho, maghubulo ya uiliisho ku-u. ¹⁸Niaresi ite ma-ila kaghu ya swaho yabutuwe luatame he kune ku-ile ni uhama ujasiri wa kusewe kaghu. Niaresi ite mu-ile uzuri wa unyakhare wa upaji ku-u he huvo vekeiwe kakera kwa mburi ku-u.¹⁹Niaresi ite u-ile ugiru utaho wa nguvu ku-u za kanu huo tuudarisha. Yao ugiru ni kuwesiana na kubo-i nyamalo he nguvu ku-u. ²⁰Yayo nguvu ibo-iye nyamalo za ha Kristo too Kiumbi areamfufua kuli ha vegaye na kumzokodija he mheregha ku-u wa kuume hodi ha mbing. ²¹Emzokodije Kristo ana uda na ugiri, kisatu, nguvu,enzi, naho kila ilhe lilangwa. Emzokodije Yesu sio bi he wakati yao mira he wakati ulitiye naho.²²Kiumbi eevikeye di vigi vikabuna di he masame yakwe Kristo. Ekambo-i uye m-a ana ya vigi vikabuna he kanisa. ²³Ni kanisa ite nilo msa ku-u, ukamirifu ku-u huye uhuti vigi vikabuna he kwalhi kabuna.

Chapter 2

¹Sahucho mweekwaye mugaye he ku-oni na makusa kaghu. ²Yeekwaye he ya ite bosi mweesoye kuwesiana na nyakati ja ulimwengu yao. Mweekwaye mkusoira he kudosa mgiru wa kisatu la anga. Yayo niyo swaho ku-u huye ebo-i nyamalo he va-inyi va kuasi. ³Nne vakhabuna ata bosi tweekwaye heya vesidarisha. tweekwaye tukubo-i he namna ya tamaa kusa ja misa kanu. Tweekwaye tukubo-i midumuisho ya msa na kuiliisha kanu. Tweekwaye he asili va-inyi va malhaha sa vahali.⁴Mira kiumbi ni mkumure wa mbazi he mburi ya udumuisho ku-u mgiru ekatudumu nne. ⁵Too tweerekwa tugaye he kuoni kanu, ekatugera hawe he mihemire misha za he kristo. Ni he neema ite mwaaokolewa. ⁶Kiumbi etufufue hawe na kutubo-i kuzoko hawe hodi ha mbingu za he Kristo Yesu. ⁷Ebo-iye to nesa he nyakati jilitiye amuru kutuaija uzuri mgiru wa neema ku-u. Etuaija nne he kwalhi ya ukulho ku-u za he Kristo Yesu.⁸He neema mwaaokolewa he kwalhi ya mdarisho. Naho yayo teiliye hakanu. ni zawadi ya kiumbi. ⁹Teiwesiana na mibo-ire. Milianyisho ku-u, aseakwa muwe kini ekakutogola. ¹⁰Kwaite nne ni nyamalo ya Kiumbi, Twaaumbwahe Kristo Yesu kubo-i mibo-ire mikulho. Ni mibo-ire yayo huyo Kiumbi eyapangiye are azeto ja kae kwa mburi kanu, nesa tudaha he kayo.¹¹Kwato hulhani ite ata azeto mweekwaye vahe va Mataifa he mburi ya msa. Msewe ""Msilo na tohara" he hucho chisewe tohara ya msa ibo-iwe he miheregha ya vanadamu. ¹²He wakati kao mweekwaye mwatengwa ni Kristo. Mweekwaye vagalho he vahe va-israeli. mweekwaye vagalho he vahe va Israeli. Mweekwaye vagalho he iaghano la kilaha. temkwaye na uhakika wa wakati ulitiye. Mweekwaye msilo Kiumbi he idi.¹³Mira iji he Kristo Yesu kune ambao ata azeto mweekwaye uda na Kiumbi mwaagerawe sina na Kiumbi he sako yakwe Kristo. ¹⁴Kwaite uyeniu m'polele kanu. Eebo-iye vanu kukwa muwe. he msa ku-u eoniye lukando lwa ukakainyisho huo weekwaye utukakanyishe, kao unkru. ¹⁵Ite eehereje sheria ja amri na kanuni nesa ite aumbe mhe muwe mku-a za ku-u. Ekabo-i m'polele. ¹⁶Ebo-iye to nesa kuvapatanisha makundi manu ya vahe kukwa msa muwe he Kiumbi kutahoiya Msalaba ekaga-a unkuru.¹⁷Yesu eelitiye na kubirikira m'polele hakaghu kune mweekwaye uda na m'polele hakini huvo veekwaye sina. ¹⁸Kwaite he kwalhi ya Yesu nne vakabuna vanu tulo ntafasi he huye Swaho muwe kubuu he Aba.¹⁹Kwato iji, kune vahe va mataifa si vazabari na vagalho kahali. Mira ni venyeji hawe na huvo vetengiwe kwa mburi ya Kiumbi na vajumbe he minda ya Kiumbi. ²⁰Mukwaiwe ana ya msingi wa vazasughawa na valotezi. Kristo Yesu salaghe eekwaye isaheru igiru la kakera.. ²¹He uye ijengo ikabuna liunganishwa hawe na kukwa sa muaresi za ya Dilao. ²²Ni za ku-u kune naho mkwawe hawe sa hodi ha kuzoko ha Kiumbi he Swaho.

Chapter 3

¹Kwa mburi ya ani, Paulo, ni mzaorowa wakwe Yesu Kristo kwa mburi kaghu Mataifa. ²Ni darisha ite mwaako ana ya nyamalo ya neema ya Kiumbi eni-oye kwa mburi kaghu.³Nimugondia kuwesiana na hucho ughubulo cho ughubulwe hagho. Yao ni Ukweri ukumatuye huo nigondiye he kifuhi he barua hali. ⁴Ukunesoma kulanga yayo, unemuru kuile viugho vigho he ukweri yao ukumatuye kumlanga Kristo. ⁵He vizazi vihali ukweri yao teubo-iwe u-ilike he va-inyi va vahe. Mira kwa waijiji waakewe bule he Swaho he vazasughawa vekeiwe ni Valotezi.⁶Ukweri yao ukumatuye ni ite vahe va Mataifa ni shiriki va-aro kanu na vajumbe va-aro kanu va msa. Nishiriki hawe na ahadi ja Kristo Yesu kutahoiya injili. ⁷Naho heya naabo-ika mnyamalo he zawadi ya neema ya kiumbi iguiwe hagho kutahoiya kubo-i wa nguvu ku-u.⁸Kiumbi eeguye zawadi yayo hagho, hata kai ani ni mhe mgitutu wa wakabuna he huvo vetengiwe kwa mburi ya Kiumbi. Zawadi yayo ni ite chinidumu kuvabirikia mataifa injili ilo uzuri usichunguzika wa Kristo. ⁹Inidumu kuvabirikia vahe kabuna ana ya kiahoni ni mpango wa Kiumbi wa siri. Yao ni mpango wa Kiumbi wa kumatu. Yao ni mpango huo weekwaye umatuiwe he miko mikumure itahoye, na Kiumbi huye eviumbiye vigi vikabuna.¹⁰Yayo yeekwaye ite, kutahoiya Kanisa, vattawala na velo kisatu he hodi ja mbingu vamuru kuile bwa kumure ja asili ya viugho vya Kiumbi. ¹¹Yayo yeseelijanye kutahoiya mpango wa azeto huo eukamirishe za ya Kristo Yesu Dilao kanu.¹²Kwaite he Kristo tulo ujasiri na umuruisho wa kubuu he matuiwe kwa mburi ya mdarisho kanu haku-u. ¹³Kwato nimusemba msiga swaho he mburi ya manyamarisho gho kwa mburi kaghu. Yao ni unyakhare kaghu.¹⁴He mburi yayo nikoma mamuro he Aba. ¹⁵huye he-u kira familia mbinguni na ana ya idi iseiwe ilhe. ¹⁶Niaresi ite aaho kumuneemesha, kuwesiana na uzuri wa unyakhare ku-u, amubo-i imara he nguvu kutahoiya Swaho ku-u, huye eata za hakaghu.¹⁷Niaresi ite Kristo azoko za he swaho kaghu kutahoiya mdarisho. ¹⁸Niaresi ite mukwa na ishina na msingi wa udumuisho ku-u. Mukwa he udumuisho ku-u nesa mumuru ku-ile, hawe na vakabuna vedarisha, hucho upana, na ueza na kimo na kina cha udumuisho wakwe Kristo, ¹⁹Niaresi ite muile ugiru wa udumuisho wakwe Kristo, huo utaho ku-iliisha. Mubo-i yayo nesa mhutiwe na ukamirifu mkabuna wa Kiumbi.²⁰Na waijiji haku-u huye emuru kubo-i kira mburi, kutaho vikabuna yo tuaresi kana yo tufanyanya, kutahoiya nguvu ku-u ibo-i nyamalo za kanu, ²¹haku-u uye hakwa na unyakhare za ya kanisa na he Kristo Yesu he vizazi vikabuna azeto na azeto. Amina.

Chapter 4

¹Kwato, sa mzaorowa he mburi ya Dilao, nimusemba mudaha sawasawa na kusewe hucho Kiumbi emuseye. ²Muzoko he unyenyekevu mgiru na upole na ugumiriji. Mkudoriana he udumuisho. ³Bo-ini bidii kuuke uwe wa Swaho he kifungo cha m'polele.⁴Helo msa muwe na Swaho we, sa hucho naho mweekwaye museiwe he uhakika wa taraja wee la kusewe kaghu. ⁵Naho helo Dilao muwe, mdarisho muwe, ubatijo muwe, ⁶naho Kiumbi muwe ne Aba wa vakabuna.⁷He kira muwe kanu e-o-iwe kipawa na kipimo cha kipawa chakwe kristo. ⁸Ni sahucho magondo yeyo, "Areapaa ana sha, eka-kaeti mateka he uzasughawa. Ekaoti vipawa he vahe.⁹Ni ahoni maana ya "Eepaiye," ikusaakwa eedimiye naho bwa ja di ja dunia? ¹⁰Huye ehu edimiye ni mhe huyehuye ehu naho eepaiye uda ana ya mbingu kabuna. Ebo-iye to nesa kuata ku-u kukwa he vigi vikabuna.¹¹Kristo eeguye vipawa saya, Vazasughawa,valotezi, vainjilisti, vazemo, na vahinizi. ¹²Eebo-iye to kuvamuruija vazadarisha he mburi ya nyamalo ya huduma, kwa mburi ya kukwa msa wakwe Kristo. ¹³Etabo-i to mpaka nne vakabuna tuheye uwe wa mdarisho wa imani na maarifaya m-inyi wa Kiumbi. Ebo-i to mpaka tumuru kukua sa huvo veheye kimo kamiri chakwe Kristo.¹⁴Yayo ni ite tusikwa kahali sa va-inyi, tusibibiwebibiwe ilai na are. Nesa ite tusidoriwe ni kira aina ya sa-a ya mahinijo, he hila ja vahe he ujanja na kutawe ulahaye. ¹⁵Mira iji, tuneyo kweri he udumuisho naho kulheeruisha he kwalhi kabuna za haku-u huye ni-u m-a, Kristo. ¹⁶Kristo eunganishe, kwa hawe msa mkabuna wa vazadarisha. u-ungamanishwe hawe na kira kiungo nesa ite msa mkabuna ulheeru na kukukwa salaghe he udumuisho.¹⁷Kwato iji, niyo yalo, naho nimusembereja he Dilao: Msidaha kahali sa vahe va mataifa cho vedaha he ukusa wa akiri kini. ¹⁸Vaabutuwe kidughu he fanyanyi kini. Vaaugulutiwe kuli he uzime wa Kiumbi he ujinga uata za kini he mburi ya ukuji wa swaho kini. ¹⁹Tevekukoiya susune. Vaakuotija salaghe he ufisadi he mibo-ire kini mikusa, he kira aina ya uchoyo.²⁰Mira, sicho cho mkuhinije kulanga Kristo. ²¹Nifanyanya ite mweekoe kumlanga uye. Nifanyanya ite mwaakwa mkuhinijwa he uye, sacho bi ukweri ukwaye za he Yesu. ²²Chidumuwe mugu mburi kabuna jisoijanya na midahaire kaghu ya azeto, uhe wa azeto. Ni uhe wa azeto ubo kwa mburi ja tamaa ja ulame.²³Guni uhe kaghu wa azeto nesa ite mubo-iwe uku-a he swaho ja akiri kaghu. ²⁴Bo-ini to nesa mumuru ku-oro uhe uku-a, usoijanya ne Kiumbi. Waa-umbwa he haki na unyakhare wa Kweri.²⁵Kwato, keni uda milame, "Yoni ukweri, kira muwe na msina ku-u." Kwaite tuva shirika he kira muwe he mu-aro. ²⁶Mukwa na malhaha, mira msibo-i makusa." Ka-aze kaseefili mkukwa he malhaha kaghu. ²⁷Mseem-o Ibilisi ntafasi.²⁸Wowose egwa chidumuwe aseegwa kahali. Mira iji chidumuwe abo-i nyamalo. Abo-i nyamalo ilo manufaa he miheregha ku-u, nesa ite amuru kumhudumia mhe elo na udumuisho. ²⁹Kiome kikusa chiseeli he lugwalu kaghu. mira iji, viome vidumuwe vili he gwalu kaghu viye he vidumuwe, kuva-o faida huvo vesikija. ³⁰Naho mseemhuzunisha Swaho Mnyakhare wa Kiumbi. Ni he uye ite mwaakeiwa mhuri he mburi ya i-aze la ukombo.³¹Chidumuwe muke uda kuhiri-ishwa kukabuna, kusanuiwa,malhaha, aku , na kuolhu, hawe na kira aina ya ukusa. Mukwa he ukulho, kune he kune. ³²Mukwa na mbazi. Mka-aiyane kune kwa kune, sa hucho Kiumbi he Kristo echo emuka-aie kune.

Chapter 5

¹Kwato mukwa vahe va kumdosa kiumbi, sa va-inyiku-u vedumuwa. ²Mdaha he udumuisho, sahucho Kristo eetudumuye nne, ekaku-oti salaghe kwa mburi kanu. Uye eekwaye sadaka na dhabihu, kukwa mihem'pe mikulho ya kumlhamuija Kiumbi.³Zinaa kana ukusa wowose na tamaa chidumuwe visilangwe he kune, sahucho chidumuwe he vazadarisha, ⁴neri masanuiyano yasilangwe, Miyoire ya ukirundu, kama mabero ya kubutu susune , kayo siyo kikulho, mira iji ikwa shukrani.⁵Mnemuru kukwa na uhakika wa ite helo zinaa, ukusa, neri etamani, kaye ni mza-aresi mapupe, telo upaji wowose he udilao wakwe Kristo ne Kiumbi. ⁶Mhe wowose aseekuta he viome bi, he mburi ja malhaha ya Kiumbi yenelita ana he va-inyi vesikoiya. ⁷Kwato usikwariane navo.⁸Kwa hucho kune bosi mweekwaye kidughu, mira iji mwaakwaluatame he Dilao. Kwato tudahani sa va-inyi va luatame. ⁹Kwahucho matuunda ya luatame yekwarianya na ukulho mkabuna., haki na kweri. ¹⁰Daaija hucho chilhamuija hakwe Dilao. ¹¹Haseeakwa na ushiriki he nyamalo ja kidughu jisilo matunda, badala ku-u jike wazi. ¹²Kwahucho mburi jibo-iwe nivo hekumatuye ni susune sha neri kuyayoisha.¹³Mburi kabuna, jaraakwa jaakewe he luatame, jitakwa wazi, ake kira kigi kikeiwe he luatame. ¹⁴Kwato nikuba to, "Ka, ari ugoshije, naho uka kuli ha vegaye ne kristo angaja ana kechi.¹⁵Kwato mukwa chonjo hucho mdaha, siyo sa vahe vesilo na uiliisho mira sa vahe vaerevu. ¹⁶Ukomboleni muda ake ma-aze ya makusa. ¹⁷Msikwa virundu, badala ku-u, ileni ni kiahoni ni mdumisho wa Dilao.¹⁸Msiengeli kwa mvinyo, ukaeti he kuoni, mira iji mhutiwe ni Swaho Mnyakhare. ¹⁹Yoni na kira muwe kaghu he zaburi, na ntogolo, na faru ja swaho. Faruni naho togolani he swaho he Dilao. ²⁰Azeto otini shukrani he mburi kabuna he ilhe lakwe Kristo Yesu Dilao kanu he Kiumbi Aba. ²¹Kuotini salaghe kila muwe ha mhali he heshima yakwe Kristo.²²Valage, kuotini ha vaagiru kaghu, sa he Dilao. ²³Kwaite muagiru ni m-a wa mlage, sahucho Kristo ekwaye m-a wa kanisa. Ni mwokozi wa msa. ²⁴Mira sahucho kanisa likwaye di he kristo, huchohucho valage vedumuwe vabo-i to ha vaagiru kini he kila mburi.²⁵vaagiru, vadumuni valage kaghu sahucho Kristo elidumuye ikanisa naho ekakuoti salaghe kwa mburi ku-u. ²⁶Eebo-iye to nesa likwa inyakhare. elinyakhare he kulionti na ma-i he kiome. ²⁷Ebo-iye to nesa ite amuru kuliheija salaghe ikanisa inyakhare, hesilo na mabalo neri waa kana kigi chitotiye na yacho, badala ku-u ni nyakhare lisilo na ukusa.²⁸he kwalhi huyohuyo, vaagiru vedumuwe kuvadumu valage kini sa misa kini. Huye emdumuisha mlage ku-u ekudumu salaghe. ²⁹Tehelo neri muwe eusanuiya msa ku-u. Mira iji, eurutubisha na kuudumu, sahucho Kristo naho elidumuye kanisa. ³⁰Kwaite nne ni vashiriki va msa ku-u.³¹Kwa mburi yayo mwagiru enemro aba ku-u ne lage ku-u naho enekwariana na mlage ku-u, naho kavo vanu venekwa msa muwe." ³²yao weekwaye ukumatuye. Mira nitayo kumlanga Kristo na Kanisa. ³³Miraiji, kira muwe kaghu chidumuwe amdumu mlage ku-u sahuye salaghe, na mlage chidumuwe amkoiye muagiru ku-u.

Chapter 6

¹Va-inyi vakoiyeni vazazi kaghu he Dilao, kwaite yayo ni haki. ²"Mkoye aba kechi ne lage kechi" (Kwaite yayo niyo amri ya azeto ilo kilagha), ³"nesa ikwa keba hakaghu naho mumuru kuzoko maisha maeza ana ya idi."⁴naho kune va aba, msivaendereje va-inyi na kuvabutu malhaha, badala ku-u, vashugheni he makanyo na masughawa ya Dilao.⁵Kune vazasughawa, mukwa vatii he madilao kaghu va i-i he dunia kwa heshima giru na kuzingiza kwa bughu iliye he swaho kaghu. Mukwa vazako hakini sahucho mumkoiya Kristo. ⁶Kukoiya kaghu useekwa bi too madilao kaghu vekunemuwesia nesa muvalhamuije. mira iji, mukwa vazako sa vazasughawa ni Kristo. Bo-ini midumuisho ya Kiumbi kuli he swaho kaghu, ⁷vanyamarikieni he swaho kaghu kabuna, kwaite mumnyamarikia Dilao naho si vanadamu., ⁸Mudumuwe kuile ite he kila libo-iwe ikulho mhe lo ebo-i, enedoria zawadi kuli he Dialo chikukwa ni mzasughawa kana mhe huru.⁹Na kune madilao bo-ini wacho-ocho he vazasughawa kaghu. Msivaitushe mku-ile ite uye a Dilao wa vakabuna ni huye eata mbinguni. Mku-ile ite tehelo upendeleo za ku-u.¹⁰Kwato iji, mukwa na nguvu he Dilao na he umuruisho wa nguvu ku-u. ¹¹Oroni silaha kabuna ja Kiumbi, nesa ite mupate ku-uma kimzungure na hila ja shetani.¹²Kwaite aku kanu siya sako na nihi, mira ni he udilao makisatu cha swaho na vatawala va idi la ukusa na kidughu, he m'pepo are hodi he mbingu,. ¹³Kwato, oroni silaha kabuna ja Kiumbi, nesa mmpate ku-uma kikulho dhidi ya ukusa he kipaindi yacho kikusa. Mkwaafiriti kira kigi, mneuma kikulho,.¹⁴Kwato iji umani kikulho. Bo-ini to baada ya kukwa mwaa-oro mkanda he kweri na haki he kia. ¹⁵Bo-ini to mkukwa m-oroye upere he masame kaghu wa kubirikira injili ya m'polele, ¹⁶He kira mburi mkudori ngao ya mdarisho, huyo inekumuruija kuiga-a vukuso vya huye mkusa.¹⁷Oroni nkofia ya wokovu na luhamba lwa Swaho, huo ni Kiome cha Kiumbi. ¹⁸Hawe na kuaresi na dua. Aresini he Swaho kira wakati. he kuwesia to mukwa vaangalifu kira wakati he ugumiriji mkabuna na kuaresi kwa mburi ya vazadarisha vakabuna.¹⁹Aresini kwamburi gho, nesa ni-owe mburi nikuneghubula lugwalu gho. Aresini ite ni-iliije he ujasiri kweri ukumatuye ilangaa injili. ²⁰Ni he mburi ya injili ani ni balozi nioroiwe minyororo, nesa ite za kinio niyo he ujasiri sahuchonidumuye kuyo.²¹Mira kune naho mu-ile mburi gho na hucho niendelea, Tikiko m-bahu gho nimdumuishe na mnyamalo mwaminifu he Dilao, enemubaya kira kigi. ²²Naamsugha hakaghu kwa ikusudi yalo maalumu, nesa ite mu-ile mburi jitulanga nne, amuru kuvafariji swaho kaghu.²³M'polele na ikwa he vabahu, na udumuisho hawe na mdarisho kuli he Kiumbi Aba na Dilao Yesu Kristo. ²⁴Neema na ikwa hawe na vakabuna vemdumu Dilao Yesu Kristo he udumuisho huo lisilo kuga.

Philippians

Chapter 1

¹Paulo me Timotheo vya nyamalo va Kristo Yesu ni hehu velhoje ni Kristo vedie filipi hawe na vaza wesia nyamalo na vanyamalo na va minda ya kiumbi. ²Mbazi na jidaha nau na kutulu kuli hekiumbi aba kanu na dilao kanu yesu Kristo.³Nirutogola kiumbi ko-o kira ni kumu hulha kuni vaghabuna. ⁴Kira madamo he miaresi koo kwa mburi kaghu vaghabuna nighwa nilha muiwa ni kumuaresia. ⁵Nigu ritogolo kumure he ku khwari kangu he mburi ko-o aze wa bosi mpyaka wa wai. ⁶Niilie ite ka elho lhoshie nyamalo kulho za kaghu eneifiija mpako aze wa dilao yesu Kristo.⁷Ni kweri ni kukoya kuni vakhabuna ni mukeye heswaho ko-o mwaakhwari he mbazi he kufriwa ko-o na kuumaiya mburi ko-o. ⁸Kiumbi ni mshuhuda koo kakigi ka mudume iyaha he swaho koo kwa uza wa mudumure ya kudumu kwa Kristo Yesu.⁹Na ni aresi ite kuidumu ina kaghu kumurishishe he kuila na miboire kaghu ng'abuna. ¹⁰Ni aresi ite mughwa vahe mlo uu ja kuila kulhoja vigi vekulho mira ni muaresi mughwa muaghuye msighwa na ikusa hu aze wa Kristo. ¹¹Mira mkudumu mhuijwe itunda la kweri liaghoka he yesu Kristo he ugiru na kumlombola kiumbi.¹²Iji vabaghu ko-o nidumu muile mburi jilijanye heani ja uboi mburi ya kiumbi iye. ¹³Ni u chiro miurirwe koo he Kristo yesu vyaailika kwa valhaariso minda ya kidilao ghabuna na kira muhe. ¹⁴Na vabaghu he dilao kwa mburi ya kuoriwa koo vaadumu kuburi kira neri bughu.¹⁵Vahali kweri vembirikire Kristo kwa kuilagha kweri na kukwejwa na vahali kwa kuibirikira kweri. ¹⁶Hu vembirikira Kiristo kwa hudumuisho uziliye ite negeriwa ii kuuma iya mburi kulho. ¹⁷Mira vahali vambirikira Kristo kwa Kisalaghini na miboire kini ni mikusa veba vitaniboi vitani ghaijija vikusa hemunyororo koo¹⁸Kwato? sibughenu hata hategwa na mlame utoyane na kuseri Kristo enebirikirwa na heya nine lhamuiwa na ninelhamuishishwa. ¹⁹kwa hukigi niilie ite ya linegera kugewa koo mburi ya inelijanya kwa kuaresi kaghu na kwa kulha ariwa swaho kulho yakwe Yesu Kristo.²⁰Nikuaghata kutoti koo niilie kwa hukweri sikaagho sisine mira sikasa bughu sacho miaze ya wai ni nuilie ite Kristo enekai wa hemsa koo aghwa he uzime hile he kigame. ²¹Kwakweri kudiko koo ni Kristo na kuga ni faida.²²Mira kei kudi he msa kuagho he nyamalo koo kwato siila ite ni kiaghoni cha kulhoja. ²³Ni hingawa ni metotire ya msa ni kukoya kuuro msa na kukhwa hawe ne Kristo kugi chilo kitende kweri kweri. ²⁴Mira kee kutufu he msa ya ni mburi iye he miha kaghu.²⁵Kwa hukigi niilie he mburi ya milie ite ni neenderea kunghwa hawe na kuni vangliabuna kwa hukigi misore na kulhamuiwa heya uzime kaghu. ²⁶Na ya igera kulhamuiwa kaghu he Kristo Yesu kusa hu kigi ni ani inesusuika kwa hukigi niaha hae na kuni. ²⁷Mdumuwa mdi kikulho midire kaghwa idahe kikulho sa igi mburi aye idumu ya Kristo boini to kalo nikulita hile ni kusalita nikoye ite muumaye kweri he mlo swaho muwe mkuikwae kweya mdarisho wa ya mburi kwa hawe.²⁸Msibubu lhuwe ni kigi chine chineboiwa ni vaaku kaghu ya ni kuaja ite ni vaza oni mira kuni ni kuaja ukulho wa mburi kuli hekiumbi. ²⁹Kwa hukigi kuni muowe kulihe Kristo si kumdumunbe na nahu kuatiwa viywasi ku-u. ³⁰Na kuni mrelo midunda no wa huuhu mwako ye ite hata waijiji-i ni relo na u.

Chapter 2

¹Ikukha helo kutuwa swaho zahe Kiristo.Ikukha helo kukengerejwa he ludumuisho iwakwe iku khwahero mbazi na ludumuisho. ²Furujani kulha muiwa kwangu kwa kutotsana mkukhana ludumuisho luwe mkukha vawe heswaho,na kukhwa na kutoti kuwe.³Msiboi kwa venye na kukuturu.Mira kwa kukudimiri na kuvaakho vaaaro niva kulhasha vemtakhoe. ⁴Kiramhe asiwosie shida jakwe bu mira awosiena ja vaaro.⁵Mikhwa na fwanyanyi saja kwe,Kiristo ⁶Yesu. ⁷Hata kaiyeni sawa na kiumbi mira lechi wosie kana techidarishe. Kuroka ete kudimiri mwenye ekadori kutotina mnyamalo ekalianya eka totina vahe eka a khoika akhoika mhe. ⁸Yee kudimirie ekadumu mpaka kiga,kiga chamsalaba.⁹Kwatoijii kiumbueka khaija mgiru eka m" o ilihe igiru lita khoiye kira ilhe kira ilhe . ¹⁰Ebo iyeto nesa heihe la kwe Yesu kiraigot li dudukhu.magoti eaha are ana na eaha he idi na diya mpulhe. ¹¹Na eboiyeto nesa kira luanda luyo ite Yesu Kristo ni dilao kwa ugiru wa kiumbi.¹²Kwaka va ba khu vangu sa chomra koiya miaze yose sinee aha mira hatanesi aha uboieni nyamalo wokovu wenyu kwa bughu na kuzingiza. ¹³Kwaite niki umbieboi nyamalo za benyu nesa amsaari kutoti na kuboi mburi hujo edumuiye¹⁴Boini mburi jose msidun'gunyike na kuta khoiana. ¹⁵Boini to nesa msikairiwe na mkhwa vamilo va kiumbi va kulho vesikairiwe.Boini to nes mkhaije idiheva inyi va kusa. ¹⁶Dori shani mburi ya uzime nesa nimbo wa giru muaze wa Kristo.¹⁷Mira hata kainiru sa atu la mburi na huduma ya kudarisa kwenye rilha muiwa na "nine" vakhabuna . ¹⁸To oto na "nine" mlhamu iwe na aani.¹⁹Mira niarira zaya kwe Yesu kumsugha Timotheo henyu waijiito nesa ni butuwe swaho nikuila mburi jenyu. ²⁰Kwa ite silo mhali ewosia saye atoti kikulho kwa mburi yenyu. ²¹Vahali vonidaiye kuvasugha henyu vedaa vigi vyavo salaghini na sivya kwa yesu.²²Mira muliye uku lho wakwe kwaite sacho inyi emsaari aba kini,nicho eboiye nyamalo ya kiumbi na ani. ²³Kwaka ni arira kumsugha na kawe ata nee iliye chinelijanya hakoo. ²⁴Mira ni ilie ile ani zayaDilao ile ni salaghu nne lita sina²⁵Mira nitot kum khwa ija henyu Epafra dito yeni mba khugho na mnyamalo maro na tarishi maro naza sugha wa na mnyamalo wenyu kwa mburiya vyonidaa. ²⁶Kwaite eelo bughu na edumuiye kukha na nine vakha buna kwaite mwaa koo ite nee mrukhao. ²⁷Kwato ni kweri neemru khao sana hodi na ku ga mira kiumbi eka mkoa mbazi na ukulhoka te u khwaiye hakwa mira wa khwa na na kini nesa nisi sanu iwe a na ya kusanuiwa.²⁸Kwaka nimkhwa ija henyu na kawe nesa kura muakho wa mlhamuiwe naani nne khwa na kaiiwa futofuto. ²⁹Mdarieni Epafradito nekiumbi kwa kulha muishishwa msivafwa vahe saye. ³⁰Kwacho chekwae kwa mburi ya nyamalo yakwe Yesu hesina kuga ebu iyeha kusa nesa kumokoa ani ekaboi hucho esimuru kuboi kuni saari ani.

Chapter 3

¹Kahaliwa vabaghu gho lhamuiwani he Dilao siagho kuagharo kumugondia kahali viome wa hu u hu ya mburi jinemu-d usalama. ²Kuteghemina madi kuteghenina vazabo-i mya uya malo vakusa kutegheni na hu vekudumuye misa kini. ³Kwa ite mine ni-u kufiwa elha nine miwo tughwa tumaresi kiumbi kwa kulhaariwa ni swaho tukuagho he Yesu Kristo na tusilo kubeni bughu he Msa.⁴Hata to kukherii na mhe wa kuuaghoiya msa ya ani neseemuruyekuboi shisha to. ⁵Komo meefiwe elha iaze la kanane meeaghowe he mbari ya vaisraeli ni wa mbari ya benjamini ni muebrania wa vaebrania .he kufinija sheria yakwe ,Musa ani nee ,Farisayo.⁶Kwa kukuhima ko-o nee hiriye ikanisa kwa kuitika haki ya sheria seeghaye na lawama ya kisheria. ⁷Mira he mburi khabuna jo miaghoye kugwa na faida ha ko-o ani mee afyaye sa takataka kwa ite naa m-ila Kristo.⁸Kwa kireri nijifira mburi ghabuna kukhwa hasara kutotiana na ukulho wa kumi-ila Lristo Yesu Dilao ko-o kwa mburi ku-u naajiro mburi ghbuna nijifwa sa vikusa ite nimuagho Kristo. ⁹na niaghoke saku-u silo haki ko-o ghoke kulihe sheria .Mira nilo haki hu iaghoka kwa kudanisha he Kristo ili ha kiumbi,ilo kivoko he kudarisha. ¹⁰Iji-i nidumu kum-ila u ya kufufuka ku-u na kugwaru wa kuagharo ku-u.Ni-dumu kughelifiwa he kutotiana na kigame ku-u. ¹¹Kebakeba nimuru kughwa na kiriro he ufufuko wa vegaye.¹²Si kweri ite pere naajipata mburi ka hile ite naaghwa eturuye he mburi ka mira nikuhima mesa nimura kuagho hu cho niaghoye he Kristo Yesu. ¹³Vabaghu gho sitoti ite maafi kuagho mburi ya mira mbo-i mburi ya we ni zi a mzungure ni a-arira elifie. ¹⁴Nikuhima kuhe hedumuwe nesa ite miagho kulhanuwa kwa ana miserwe ya kiumbi he Kristo Yesu.¹⁵Vaaghabuna tulhehuye kukombowa,tudumuwa kutoti to na chikukhwa mhali ekutoti kwa kwalhi isighuuruke kwa mburi inaraghwa kiumbi na-u enelighubula ka hakaghu. ¹⁶Hata to hatua ka ekumehe natuso kwa misore ka.¹⁷Vabaghugho,niliahani ani vawesieni kikulho hu veso kwa kutotiana na msore isoiana na misore kanu . ¹⁸Nakumure vedie kakumure naamubaiya na waiji ni mubaiya kwa ,a-ilima vakumure vedisa vekwa siane msaraba wa Kristo. ¹⁹Banfokero kini ni kuonika kwaite kiumbi kini ni maso na mkani kini jiaha he sisine kini vetoti mburi ja ki-idi.²⁰Mira uang'a kanu uaha are anaeho tumua rira mzakombo kanu Yesu Kristo. ²¹Enegherifi misa kanu ya ubovu kugha sa msa ku-u wa utanda kwa kumuru wahu-hu u-m-muruja kuvifuruja vigi vighabuna.

Chapter 4

¹Kwa to rabaghu,akeo nimdumu akeo ni ihamuiwe na ilinge koo amani kikulho he dilao kuni vabaghu nimdumuye. ²Nikukengereja ari eudio na nikukengereja ari sintike,mghauje kughuiyana sina na ukulho hasi kaghu kwa ite kuni raghabana vanu mwakharii na dilao. ³kwa kweri nimkengereja ete kuni vazaboi nyamalo raaro mwalhaari valage kwaite vabai howe na ani heku hekuparati injili ya dilao tukuhka ne kilimenti hawe na velaiye vahali va dilao akeo malhe kini eandikwe hekitaba cha uzime.⁴He dilao miaze ghabuna bi nneyo lhamuiwani. ⁵Utaaro kaghu nilikane he vahe ghabuna dilao eaha sina. ⁶Msikuativa kwa mburi yoyose kugheriti kuu baini mburi kaghu ghabuna kwa kwaa ya kuaresi na kuaresi na kukairi na cho mdumu kaghu kuilikane he kiumbi. ⁷Basi ukulho wa mkwe dilao utoje giru kuriko kuila ghabuna inemlaa swaho na kutoti kaghu kwa kulhaariwa kristo Yesu.⁸Chaku ghitija vabaghu koo nitoti gana mburi ghabuna lilo kweri heshima ukulho kuaghu kudumuyana na ku jigeriwa kulho jilo busara hawa na huu jidumuika na kukairiwa . ⁹Jiboini mburi u mjifunze jomdrie na hu jo muaghoe heani naka aba kanu wa ukulho eneghwa nakuni.¹⁰Nilokulhamuiwa kugiru sana ana kaghu he dilao kwaite kuru mwaaja naho kukughwarija kaghu ana ya homdumu ani kwa kweni atabosi mwedumushe kunikoya bughu kwa chunimu yemwagaghoe hodi hakanilhaari. ¹¹Siyo to kukuaghoya kwachonidu ani kwa nakuilija kuridhika he vighabuna. ¹²Niilie kuzogho kwa kubeni na ite hekuwaghwa ghabuna ani naaila maao avi ghabuna kua kughu na hekua miaze ya kela yaani vikumure na kuvidumu. ¹³Ni muru kuboi ya kwa kumboiya nau e nibutu u.¹⁴Hata to mwaboii kikulho kukhari naami hevusi koo. ¹⁵Kuni vafilipi muilie ite bosi wa injili mreka makedonia tehelo ikapere liniboiye he mburi jinidumu hekugu na kudaria niuchiro ghoke kaghu. ¹⁶Hata nikughewa Thesaslonike kunu mwanisugha kulhari zaidi ya mara we kwacho koo. ¹⁷Sibaite nidaa kulhaari mira nibao iliniagho matunda egera faida hekuni.¹⁸Nadaria vigighabana,nahujwa vigi vikumure nadaria vigi kaghu kule he Epafradito.Nigivikulho vilo kusumu mithiri ya manukato vilo kudumuika ni sadaka imlha muiya kiumbi. ¹⁹Kwaugi ka,kiumbi koo enemhuja cho mdumu kaghu kwa uzuri wa ukulho kuu he Yesu Kristo, ²⁰Waijijii na aba kanu ughwa wa azeto²¹Hulume ko-o jimheiye kira edarishe he kristo Yesu duwe muaha i i nimuholu. ²²Naho vedarishe vaghabuna va i i naimuholu,hasa hu minda ku-u kaisari. ²³Na waiji i mbazi ya Dilao kanu Yesu Kristo ighwa na swaho kaghu.

Colossians

Chapter 1

¹Paulo mzasu ghawa ni Yesu Kristo kwa kudumu kwa kiumbi ue Timotheo mbahu kanu. ²He vazadara na vabahu vakweri he Kristo veaha kolosai ukulho na uhwa haghina mdarisho kulile kiumbi aba mkanu. ³Tugu kutogola he kiumbi Aba wa Dilao kanu Yesu Kristo na tu mlhawai ya madamo kwa madamo.⁴Twakoiya mdarisho kaghu he Yesu Kristo na ludumuisho eumlo na uhelu vag'habuna ve kaiwe kwa he kiumbi. ⁵Mlo ludumuisho ya kwaite mloikuluje la ulaweri likewe ana kwa mburi yenyu.Mwee akoye ikuluje ka la kweri msinaba he mburi ya kweri injili. ⁶Eu ilitiye hakaghu injili ya ilhag'ha itu udaikato kira idig'habuna yaaahwa ikuboi to za na hla miaze mreiakoiya na kuilina kuila kwe ya kuimbi he kweri⁷Ya ni uluijili mluinie kulihe Epafra cha boi uilike maro kanu mnyamalo maro eu emnyamalo mkweri wa Kristo kwa kutu tolija nne. ⁸Epafra auboi uilike he nne ludumuisho kaghu he swaho.⁹Kwa uburi ya ludumuisho ya tukulhoshi ture akoiya to te turoe kuniaresia twaaliwa tuku aresi ite muehuijwa viugho vya kudumu kuu he viugho g'habuna na kuila kwa kiswaho. ¹⁰Twaahwa tuku aresi ite mwedaha kwaku wesiisha he Dilao he kwa kulho .Twaahwa tukuaresi ite muelhagha itunda he kira kigi kikulho na ite muelheru he pitinu ya kuimbi.¹¹Tulhawa mmuru kubutuwa u he hucha mnuru auagha na uja ukulho kuu wa kuzi zimija na kuwesiisha kughabuna. ¹²Tulhawa ite kwa kulihamuiwa mnegu hongera he Aba .Emboi kuni mmuru kuni wa na lakuzoho he kulhoja va zada arisha he g'haghaywe.¹³A a tugu kuli he u ya kidughu na kutu baleja na he udikao wa ing'ia kuu mkulho. ¹⁴He ing'i kuu tulo kukaiiwa kuraiwa na vikusa.¹⁵Ing'ini sa kiumbi eahoike ni mza aliowa wa kulholhoshi he kuhiwa kug'habuna. ¹⁶Kwa ite heu vigi vig'habuna vyeeboiwa sa via ana na viaha heidi,vigi viahokahe na visia hokanue chiku hwa ni vya hakuzog'ho hile u udilao lile vilo u vigirug'ha vyee liweni u na kwa mburi yakwe. ¹⁷Ueere aha heesina boiwa kigi chochose na heu vigi vighabuna vidara na hawe.¹⁸Na u ni u ma wa msa yaani kanisa uni wa kulholhoshina mzaaliowa wa kulholhoshi kulihe vealia banuaza kwato elo hodi habo sihawe na vigi vig'habuna. ¹⁹Kwaite kimbi aalhamuiwa ite kuaghararu kuu vag'habuna uzog'ho za kuu. ²⁰Nakuisekoja vigig'habuna kwa hekwa ya ing'i kiumbi eeboi kudarisha kutag'hoboi ya saho ya msaraba ku u kuimba ekaise koja vigi vig'habuna hakuu salaghuu ,ikuhwa ni vigivya idihile ni vya ana.²¹Nakunio kwa muaze muwe mwahwa vagalho va kiumbi na mwahwa vakusa kuuhe akiri na mburi kaghu kusa. ²²Mira waijili aamuisekoja kuni kwa msa kuu kutahoija kigame aabi tohesa kumgera kuni wahuye msilo idanko. ²³Kai Mkuso heka mdarisho wo mowe na kudara msikaiwe uda kuli he lukengerejo lwa kubeni bughuhe injili umulakoye ya niu injili uibiri rikirwe hekira mheeboiwe di ya idi ya niu injili eyo kwa uani,Paulo naahwa mnyamalo.²⁴Kwato ni lhamuiwa kuhiriwa koo kwa mburi kaghu naani nifuruja he msa koo chibe nikehe kuliriwa he Kristo kwa mburi ya Msa eu ikanisa. ²⁵Ani ni mnyamalo wa kanisa ya saugi niowe nyalo kulihe kiumbi kwa mburi kaghu kuihuija mburi ya kiumbi. ²⁶Yani uukweri wa maao eu matuwe he miko mikumure na he via hoka mira waijii vyaa ajwa he vahakuna vedarishe heu. ²⁷Kwa hehu eu kiumbi edumuye kuaja chochi aha kulokwa ukulho wa maao ya ukweri ya kuhwarijwa haweni na madi .Ni kwaite Kristo ehadha kaghu kubeni bughu he ukulho ulitie.²⁸Yani utumbirikira tumhai kira mhe na kumaja kira mhekwa viugho g'habuna hesaa ite tumgere kira mlie edarishe he Kristo. ²⁹Kwa mbuya ani nibona kirakigi kuagha raru na "u" kuu iboi nyamalo he u.

Chapter 2

¹Kwaite ni dumu muile chonilo na kasi kwa mburi yenyu hela ghabuna ve lhotuke laodoki naleva ghabuna vesiaghoye vubasa vyagu hemsa. ²Ni boi nyamalo ite swaho javo jiowe ikuluje naukumuhe wakweri pitinu jakuila siri ya kweri yakiumbi eu ni kiristo. ³Za yuu vigi vikewe vigna buna pitina na vingo vimatuwe.⁴Viyoto ite muhe wowose asire muboiya pitimu kwakubiri kina kutati. ⁵Naite siaha hawe na kuli hemsa mira niaha na kunihe swaho vilumuiwa ni kua aghocho muboi kiklho na u ya udumuisho wenyu za ya Kristo.⁶Sacho emdoriye Kristo ina dodani heu. ⁷Msimikwe heku mkwame za yakwe nisi mikwe zayu udumuisho schabi mfundishwe nakuorowa za kudarisha kukumure.⁸Wegiani ite muhe wase asinudarishe kwa kaai kukusa na mburi isilokweri kuta kuagha na cho easiwe kudori ya kwa vahe kuaghati sacho hekewe mbari jakiidi siku aghabi ne Kristo. ⁹Kwaite hasihasi kwe ye edarishe agha buha va kiumbi udiye hasi msa.¹⁰Na kuni mguuiswe za ya kwe unimua wa buri ghabuna jiaha ana. ¹¹Za ya u mwenye mufiwiwe enzha kwa elha isiboiwa ni vai na vaidi.Heku kaiwa musa wagarema mira niza ya kufiwa elha zaya Kiristo. ¹²Twekewe hawa na u heubatiji na kwa mburi ya kudarisha za yakwe mwakaiwa hekigame kwa u ja kiumba evaguye he kigame kulihe vegaye.¹³Nacho mwegaye he kuoni kaghu na kusa taghojwa elha hemusa kaghu amuboi azime haise na u wa kutukaia makusa kanu. ¹⁴Atukaia na tehulaye mawero igondiwe na utanda usiaha kikulho na nine akaa maghabuna na kua maiya ne msalaba . ¹⁵Ekaiye unahuya ya ana eka vike ilheme ekaboi kugwa elha ya kulhotu kwa kwa ya msaraba ku-u.¹⁶Kwato mhe wowose asim-butu he ma-oghe kuni ,he ku-a hile he kuwaha hile mi-aze ya elha hile mlhile mku-ale lule iaze la sabato. ¹⁷Ya ni kijui cha mburi jilitie,mira kininga ni Kristo.¹⁸Mhe wowose asire-alewa tuzo ku-u kwa kudumu kukudimiri na kwa ku-aresi malaika mlie etoe to ebuu he mburi jo eakhoye na kuheherejwe ni mitotire ku-u ya kimsa. ¹⁹Vi tadaririsha ma ni kuli he ma ite msa mkhabuna kutakhoia khonyoko ku-u na mafwara kusahejwa na kukhwarijwe hodi lawe na vilheru kwa milherajijwe ili he kiumbi.²⁰Chikukhwa mgaye hawe ne Kristo he mburi jaya idi mbona mdi sa vanyamalo vya ya idi. ²¹Msidare,neri msiho-o neri msidoe? ²²Ya vikhabuna visughawe kwa mburi ya vi-onika vilitie na mibo-re chili he miyore na ku-aijiwe ni vahe. ²³Miko ya ilo uzugho vya dini jibo-iwe kwa kukudumu na kukudimini na kharo ja msa,mira tejilo kitende kutakho midumure ya msa.

Chapter 3

¹Chikukwa wa kumbi amuka-a hawe ni Kristo,jidaeni mburi ja ana ho Kristo ezokho mharegha wa kuume wa kiumbi. ²Tatini he kuwesia mburija ana,si he kuwesia mburi ja ja idi. ³Kwa ite adi bamuza na midire yenyu yaamatuwe hause na Kristo he kiumbi. ⁴Madamo Kristo ekuraakhokana,eu midire yetu nilio na kuni mneraakhokana na u he ukulho.⁵Kwato jiga-eni mburi jiaha he ya idi sa ya zinaa,ukusa,tania ya vikusa na makusa khabuna,eyo miaresi ya viumbi. ⁶Ni kwa mburi ya vigi ya malhalia a kiumbi elita ana he vaing'i veriakoiya. ⁷Ni kwa mburi ya hawe na mweedalie kwa ka mwaredi hasi kini. ⁸Mira iji-i ni lazima mjika-e mburi ya khabuna ite ,kusanuiwa,malhaha,kutoli kikusa,kuolhu na vi-ome vikusa eli he mi-o kaghu⁹Msitatiane kuni kwa kuni,kwa ite mwaaugu ulie kaghu wa azeto na mibo-ire ku-u. ¹⁰Mwaa-oro ulie uti-ale ewo ubo-iwa uti-ale lieviugho kutiliana na hu emubo-ie. ¹¹He viugho ya tehelo myunai hile myaludi,kutakhojwa elha na kusatakhojwa,esomie na esisomie ni mburi khabuna liele esimtumwa,mira ite Kristo ni mburi khabuna he vikhabuna.¹²Sa velhoweni kiumbi ve-akhuye na vedumuwe,ku-oroni she ukulho,karibishana,kudimijeni,uhoju na kugumirija. ¹³Dorianani kuni kwa kuni mkliwe na mbazi kira mlie na m-aro kai mlie elo mburi na na m-aro,amroie sacho kuimbi emuroie kuni . ¹⁴He ya mburi jose,khwani na ludu,uisho echo chifuruja mlie,¹⁵Ukulho wa Kristo umuka eie hasi kaghu cheekliwaye to kwa mburi ya ukulho ya ite mweesewe he msa muwe.kwai na kutogola. ¹⁶Na mburi ya dilao ikhusa za lienyu kwa ukumure,He viugho khabuna aijanyazi na kulha-ariana kuni kwa kuni kwa zaburi na kufwaru he swaho fwaruni kwa kutogola swaho jenyu he kuimba. ¹⁷Mburi yeyose yo m-boi hekuyo hile hekuboi bo ini uyose he ilhe la dilao yesu mu-oni kutogola kiumbi aba he u.¹⁸Valage kudimijeni he va-agiru kaghu sacho chiagija he dilao. ¹⁹Na kuni va-agiru vadumuni vlage kaghu msikhwa vakai he u. ²⁰Kuni vaing'i vailikeni vemuakhogye he mburi khabuna ake nicho chimlhamuiya kiumbi. ²¹Kuni va-aba msiendereje vaingi kaghunesa vasirepuika swaho.²²Vatumwa vaitikeni vadilao kaghu he msahe mburi khabuna si kwa unyamalo wa ma-ila sa valie v kulhamuija bi mira kwa swaho ya kweri m bughanuni kuimbi. ²³Kira cho m-boi b0-ini kulihe swaho jenyu sa he dilao na si he vale. ²⁴Muilie ite mneowa kitende na vikulho kulihe dilao.Ni Kristo dilao ye tumbo-ia. ²⁵Kwa ite kira ebo-i esivikulho eneataria lunkumu kwa mibo-ire esimikulho yo ebo-ie na tehelo kupendelewa.

Chapter 4

¹Vaaguru guni he vanyamalo mburi jakweri na jilo ishima.Mira milie mlo dilao ana hekiumbi.²Susughuni kwa kudarisha he miaresire zokhoni maila heka kwa ntogolo. ³Aresini hawe kwa mburi ya nne kalo kiumbi alha luhige kwa hu mburi ku-u kuyo maao ya kweri ya Kristo kwa mburi ya ya naosiwa minyoro. ⁴Ni mulhau ite nimuru kulike lheme sacho unidumu kuyo.⁵So kwa viugho he valie viaha gahania ua mukombo madamo. ⁶Mburi kaghu jikhwa na mbazi madamo ghabuna na mburi kaghu jikhwa jikolhie mnaro madamo nghabuna kalo muite mimngherititi kira muhe.⁷He mburi jinitara ani,Tikiko eneboi ailike he kuni. ⁸Ni msugha he kuni kwa mburi yaya nesa muite mburi jitutara naho ite mmuru kutubutu swaho. ⁹Ni msugha ne Onesimo mbaghu na mbaghu kanu mkweri na muwe kanu venemubaaya kira kigi chilijanye i-i.¹⁰Aristariko mza oruwa msaro kanu em-holu ne mark ingi wa abukini na barimaba huu mdaniye utanda kuli he-u nau ekulita mdanieni. ¹¹Naho Yesu esewa yusto ya salaghini vefiwe elha ni vanya malo vaaro kaghu kwa mburi ya ugiru wa kiumbi vaakhwa ni ikuluje ko-i¹²Epafra emuholu nau ni muaro kaghu na mnyamalo wakwe Kristo Yesu .Eboi nakawe heku m-aresi kwa mburi nesa mumuru kuuma kwa u na kuilishishwa hekumu khabuna kwa kiumbi. ¹³Kwa ite nimubaiya ite eboishisha nyamalo kwa mburi kaghu kwa ka loudikia na kwa ka veaha kierapoli. ¹⁴Luka hu mkura mbaghu na demovemuholu.¹⁵Valolu vabaghu ko-o veaha loudikiane nimta na ukanisa liahe anglia ku-u. ¹⁶Karatasi ya ata ikunesoniwa hasi hasi kaghu isomwe wa he ikanisa la loudikia na kuni mseezi kuisoma kuli loudikia. ¹⁷Kikulho arikipo usesia kalo nyamalo u udarie hedilao ite udumuwa uifiije.¹⁸Miholure ya mharigha ko-o salangho hulkani minyororo ukulho na u ngliwa na kuni.

1 Thessalonians

Chapter 1

¹Paulo, Silwano ne Timotheo he Ikapere la Vathesalonike hakwe Kiumbi na Aba ne Dilao Yesu Kristo. Mbazi na akulho ukwa na kune.²Nigu ntogolo he Kiumbi kira kagi kwa he kune vakhabuna, too tukuvalanga hearesi kanu. ³Turaihulhabila kughiti mbele ja Kiumbi na Aba kanu nyamalo kagghu ya kudarisha, luhuvywa lwa udumuisho, na ugumiriji ulo ujasiri kwa mburi ya he Dilao Yesu Kristo.⁴Vabahu mdumuiwe ni Kiumbi, tureile kusewe kaghu. ⁵Na hucho injili kanu cho ilitiye hakaghu si he viome bi. mira naho he nguvu, he Swaho Mnyakhare, na he ukweri. he namna kayo, Mureile naho nne tweekwaye vahe va namna mina he kune kwa mburi kaghu.⁶Mweekwaye vahe va kutudosirija nne ne Dilao, sahucho mudoriye kiome he vwaasi he kinyemi chiliye he Swaho Mnyakhare. ⁷Naho chizelijanya ku-u, mukakwa mfano he vakabuna he Makedonia na Akaiya huvo vedarisha.⁸Kwaite kuli he kune mburi ya Kiumbi yaakato he vakabuna, naho si he Makedonia na Akaiya ghoke. Kugheriti ku-u, kira hodi kudarisha kaghu, he Kiumbi kwaasoisha hakabuna. Na vilijanya ku-u, tetudumuisha kuyo chochose. ⁹Kwaite vo salaghe veyoisha kulita kanu weekwaye wa namna mina he kune. Vesimoreja hucho mumkiriiye Kiumbi kuli he mapupe na kumnyamrikia Kiumbie eata swaho naho wa kweri. ¹⁰Veeguye mburi ite mumla-a M-inyi ku-u kuli mbinguni, hue fufuliwe kuli ha vegaye. Naho yaye ni Yesu, etukeye huru kuli he malhaha ye litiye.

Chapter 2

¹Kwaite kune salaghe mureile, vabahu, ite militiire kanu hakaghu teweekwaye wa bure. ²Mreile ite bosi tweenyamarike na veetubo-iye kwa susune twai Filipi, sahucho mu-iliye. Tweekwaye na ujasiri he Kiumbi kuyo injili ya Kiumbi hata he vwasi kumure.³Kwaite kughwari kanu tekuli na ukusa, nesri he kukandana, neri he hila. ⁴Mira iji, sahucho tudumuikane ne Kiumbi na kudarishwa injili, nicho tuyo. Tutayo, sihe kuvalhamuija vahe, mira kumlhamuija Kiumbi. Uye salaghe ewesiishisha swaho kanu.⁵Kwaite tetubo-iye mburi ya kukuaija mu-aze wowose, sahucho muiliye, neri kubo-iya mburi visingizio he tamaa, Kiumbi ni shahidi kanu. Neri tetudaaye unyakhare he vahe, ⁶Neri kuli hakaghu kana he vahali. Tweseemuruye kuaghoiwa sa vazasughawa va Kristo.⁷Badala ku-u tweekwaye vata-aro hasi kaghu sahucho alhii evalhamuija vamilo ku-u salaghe. ⁸He kwalhi ya tweekwaye na udumuisho kaghu. Tweekwaye keba kuvabaiya sio bi injili ya Kiumbi mira naho na mihemire kaghu salaghe. Kwaite mwaakwa vazadumuwa kanu. ⁹Kwaite vabahu, mrahulha nyamalo na surumiji kanu. Na-ama na chakakotukubo-i nyamalo nesa tuseemyahiiya wowose. ma-aze kao, tweevabirikiye Injili ya Kiumbi.¹⁰Kune ni mashahidi, na Kiumbi naho, ni he unyakhare wa namna mina, haki, naho neri mkararijo tweesoije salaghe mbele kaghu mudarisha. ¹¹Wacho-ocho, mureile ni he namna mina he kila muwe kaghu, Sahucho aba ekwaye he va-inyi ku-u tuvahimbije na kuvabutu swaho. Tweeshuhudie ¹²ite mweedumuiwe kusoija sacho chikwaye kusewe kaghu he Kiumbi, emuseye he udilao na unyakhare ku-u.¹³He mburi ka tumshukuru Kiumbi naho kira muaze. Kwaite too murea doria kuli hakanu mburi ya Kiumbi muikoye, mweedorie si sa mburi ja vahe. Mira iji, mweedoruye sa kweri choikwaye, mburi ya Kiumbi. Ni kiome yacho hucho chibo-i nyamalo hasi kaghu mudarisha.¹⁴Kwato kune, vabahu, mukwa vahe vakuiga makanisa ya Kiumbi yeata Uyahudi he Kristo Yesu. Kwaite kune naho mweenyamarike he mburi hujo huyo kuli ha vahe kaghu, Sahucho cheekwaye kuli havayahudi. ¹⁵Veekwaye ni Vayahudi nivo vemga-aye Dilao Yesu hawe na valotezi. Ni vayahudi huvo vetu-ulutiye tuli gana. Tevem-lhamuija Kiumbi naho ni vankuru he vahe khabuna. ¹⁶Veetulhiije tuseeyo na Mataifa nesa vapate kuokolewa. Vizelijanya ni ite veendelea na makusa kini. Mwisho malhaya yaavalitiya ana kini.¹⁷Nne, vabahu, tweekwaye twaaroana na kune he muda mfuhi, kimsa, si he swaho. Tweebo-iye he umuruisho kanu naho he shauku giru kuaho vubasa kaghu. ¹⁸Kwaite tweedumuye kulita hakaghu. Ani Paulo, He kagi kawe naho kagi kahali, mira shetani ekatulhiija. ¹⁹kwaite he kujiamini kanu ni kiahoni are baadaye, kana kinyemi, kana taji ya kukukomba mbele ja Dilao kanu Yesu Wakati wa kulita ku-u? He kune si zaidi sahuchovekwaye vahali.? ²⁰Kwaite kune niunyakhare na kinyemi kanu.

Chapter 3

¹Kwato, tweekwaye tetumuru kugumirijisha, tukafanyanya ite yeekwaye kikulho kushighala twai Athene kighoke kanu. ²Tukamsugha Timotheo, mbahu kanu na mnyamalo wa Kiumbihe injili yakwe kristo, kuvaimarisha na kuvafariji huwesiana na mdarisho kaghu. ³Tweebo-iye yayo nesa ite aseakwa wowose wa kuzalaha kuwesiana na minyamarike yayo. Kwaite salaghe mreile ite twaafiriti kusaghurwa he mburi ya.⁴`Kwakweri, too tweata hawe nakune,tweeka-eye kumubaya ite tweata sina kupata manyamarisho, na kayo yeelijanye sahucho muiliye. ⁵Hemburi ya, neekwaye simuru kugumirija kahali, nikasugha nesa ite nipate ku-ile ana ya mdarisho kaghu. Hangi mzaghesha eekwaye keba avaghesha, naho nyamalo kanu ikakwa bure.⁶Mira Timotheo ekalita hakanu ekuli hakaghu naho ekatugeria mburi kulho ana ya mdarisho na udumuisho kaghu. Atubaye ite mlo kumbukumbu kulho ana kanu, na kuwa mdumu kutuaho sa hucho na nne tudumu kumuaho kune. ⁷Kwa mburi ya, vabahu tweefarijike sana na kune kwaite mdarisho kaghu, he kunyamrika na masurumijo kanu makabuna.⁸he waijiji tuzoko, kai mkune umakikulho he Dilao , ⁹Kwato ni shukrani hama tum-o Kiumbi kwa mburi kaghu, he kinyemi kikabuna tulo nacho mbele ja Kiumbi ana kaghu.? ¹⁰Tuaresisha na-ama na chakako nesa tumuru kuaho vubasa kaghu na kumususuiya chinepungua he mdarisho kaghu.¹¹Kiumbi kanu na Aba salaghe, na Dilao kanu Yesu atukaeti he kwalhi kanu tuhe hakaghu. ¹²Ne Dilao amubo-i muongejike na kuzikaisha he udumuisho, mkudumuana na kuvadumu vahe vakabuna, sahucho tumubo-iya kune. ¹³Naho abo-i to nesa kuke kikulho swaho kaghu ikwa teilo mikararijo he unyakhare mbele ja kiumbi kanu na Aba kanu he ulitio wa Dilao yesu hawe na vanyakhare ku-u vakabuna.

Chapter 4

¹Lakufiriti, vabahu, tuvabutu swaho na kuvasemba he Yesu Kristo. Sahucho mudoriye maerekejo kuli hakanu huchoimudumu kusoija na kumpendeza Kiumbi, he kwalhi kayo naho musoije na kubo-isha. ²Kwaite mureile ni maerekejo minatumuoye kutahoiya Dilao Yesu.³kwaite yayo niyo midumuishe ya Kiumbi: unyakhare kaghu-ite muroyane na zinaa., ⁴Ite kira muwe kaghu ereile namna ya kukwa na mlage ku-u salaghe he unyakhare na heshima. ⁵Usezakwa na mlage kwa mburi ya mdumuisho wa msa (Sahucho mataifa vesim-iliye Kiumbi). ⁶Hasezakwa na mhe wowose enetaho mihaka na kum-oniya m-bahu ku-u kwa ajili ya mburi yayo. kwaite Dilao ni-u mzalhanu nkuru he mburi kabuna yajo, sahucho tukaeye kumukanya na kushuhudia.⁷Kwaite Dilao tetuseye he kukandana, mira he unyakhare. ⁸kwato enelhi yalo tevalhi vahe, mira emlhi Kiumbi, eva-o Swaho mnyakhare ku-u.⁹Sagi ludumusho lwa m-bahu, tehelo haja ya mhe wowose kukugondia, kwate mwaahinijwa ni Kiumbi kudumuana kune kwa kune. ¹⁰Kweri, mweebo-iye yayo makabuna he bahu iata Makedonia kabuna, mira tumusemba, vabahu, muboi hata kutaho. ¹¹Twamusemba mdumu kuzoko mihemire ya utulivu, kuwesia nyamalo kaghu, na kuboi nyamalo he miheregha kaghu, sahucho tumubaye. ¹²Bo-i yayo nesa umuru kusoija kikulho naho he heshima he kavo veata gana ya mdarisho, nesa usipungukiwe ni hitaji lolose.¹³tetudumu kune muile chisikwaye kikulho, kune vabahu, ana yaka vebodiye, ite musizekwa mkazasanuiwa sa vahali vesilo uhakika he wakati ulitiye. ¹⁴Chikukwa tudarisha ite yesu eegaye naho ekafufuka kahali, Wato-oto Kiumbi enevagera hawe ne yesu kavo vebodiye kigame he uye. ¹⁵Kwa mburi ya kayo twamubayani kune he kiome cha Dilao, ite nne tuata swaho, tunerakwa he wakati wa kulita ku-u Dilao, kweri tetukazevaka-eiya huvo vebodiye kigame.¹⁶Kwaite Dilao salaghe enedimi kuli he majunde. Enelita na sauti giru, hawe na sauti ya malaika giru, hawe na igunda la Kiumbi, na kavo vegaye he kristo venefufuka ini. ¹⁷Naho nne turahema , tushighale, tunekwariana he majunde hawe ne Dilao ma-aze makabuna. ¹⁸Kwato, mfarijiane kune he kune viome yavyo.

Chapter 5

¹Waijiji, he mburi ya miaze, vabahu, tehelo vwasi ite kigi chochose chigondwe hakaghu. ²Kwaite kune salaghe mureile he ukulho ite muaze wa Dilao uliye sa mgwalo hoelitiya na-ama. ³Too veyoishaa ite helo "M'polele na usalama", niho kuonika kumulitiya fia. nisa utungu cho umlitiya mlage elo maso. Tevekakuke kakera he kwalhi yoyose.⁴mira kune, vabahu temhata he kidughu hata hu muaze umulitiye sa mgwalo. ⁵Kwaite kune vakabuna mu va-inyi va luatame naho va-inyi va chakako. Nne si va-inyoi va na-ama kana kidughu. ⁶kwato iji, tusibodi sa vahali cho vebodi. Mira tukwa ma-ila na kukwa chonjo. ⁷Kwaite vebodiye vebodi na-ama naho ve-engeli ve-engeli na-ama.⁸kwaite nne tu va-inyi va chakako, tukwa chonjo. Tuoro ngao ya mdarisho na udumuisho, na nkofia ya chuma, ehucho ni uhakika wa wokovu wahe ma-aze elitiye. ⁹Kwaite Kiumbi tetusaghure bosi he mburi ya malhaha, mira he kupata wokovu he kwalhi ya Dilao yesu Kristo. ¹⁰Uye niye etugaye nesa ite, tukukwa ma-ila kana tubodiye, tunezoko hawe na uye. ¹¹Kwato, farijianani na kukwaiyana kune he kune, sahucho tayari mubo-i.¹²Vabahu, tumusemba muvaile huvo venyamarika he kune na huvo veata ana kaghu he Dilao na huvo vemushauri. ¹³Tumusemba naho muvaile na kuva-o heshima he udumuisho kwahu nyamalo kini. mukwa na m'polele he kune salaghe. ¹⁴Tumusemba, vabahu: muvakanye vesidosirija utaratibu, vabutuni swaho vepa-aye swaho, valha-arini huvo evahuye, naho mukwa vagumiriji he vakabuna.¹⁵Wesiani asezakwa mhe wowose elhanu kikusa kwa kikusa he mhe wowose. Mira iji, boini eyo makulho he kira muwe kaghu naho ha vahe vakabuna. ¹⁶Lhamuiwani ma-aze kabuna. ¹⁷Aresini neri kukita. ¹⁸Mtogoleni Kiumbi he kila mburi, kwaite kayo niyo midumuisho ya kiumbi hakaghu he Yesu Kristo.¹⁹msimga-a Swaho. ²⁰Msibere ulotezi. ²¹Gheshani mburi kabuna. Mulidara elo ikulho. ²²Kwani uda nahe kira chiahoika kikusa.²³Kiumbi wa m'polele amukamirishe he unyakhare. Swaho, nafsi na mswa vikewe hesilo kikusa he kulita ku-u Dilao kanu Yesu Kristo. ²⁴Huye emuseye nimza darisha, na uye niye mzabo-i²⁵Vabahu, tuaresieni naho. ²⁶Vaholueni vabahu vakabuna he ibusu inyakhare. ²⁷Namusemba he dilao ite barua yayo isomwe he vabahu kabuna. ²⁸Neema ya Dilao kanu yesu kristo ikwa hawe na kune.

2 Thessalonians

Chapter 1

¹Paulo,Siliwano,na Timotheo,he i kanisa la va thethalonike za ya kiumbi Aba kanu na Dilao Yesu Kristo. ²Ukulho ukhwa na kuni na sa jilihe kiumbi aba kanu na Dilao Yesu Kristo.³Tudu muwa "nne" kumba kiumbi hongera maaze khabuna kwamburi kaghu va bakhu ambu yanicho tudumuwa kwa ite kudara kaghu kulheru sana natudumu isho kaghu kwaa susu ika. ⁴Kwaka uswi tuyo kwa "u"kwamburi ye nyu hema kanisa a kiumba tuyo kwa mburu ya kulaa na kudarisha kwa mlo he vwasi vwose. ⁵Yani u alama ya kweri ya kiumbi chiliijanya niite unywi mkewe ite mye kubuu he ugiru wa kiumbi wo uboi unjwe mbu he uwasi.⁶Kwa ite ni kweri he kiumbi kuvalhanu vwasi hu ve mbutue vyasi "nne". ⁷Na ku m kulha muiwa kuni mlovyasi hawe na "nne"ene boi ata eku aijwa dilao Yesu kulimbinguni. ⁸He mwangaza wa mwalha ene va lhanu makusa huvesi mulie kiumbi na vyo vesi koya mburi kulho ya kwe Dilao Yesu.⁹Vene buu he vwasi maaze ose mku khwa mkewe udana sa a jakiumbi na ugiru wa U kuu. ¹⁰Ene boi damo ee litie kuaresiwani vahekhabuna na kuma kwa ni vose ve dari she.¹¹Kwamburi ya tu maresia maaze khabuna tuaresi ite kiumbi kiumbi wetu amke ite miye iye kusewa.tuaresi ite timije u kulho na kira nyamalo ya kudarisha kwa "u". ¹²Tuaresi muriya nesa mli matu ilhela lakwe dilao Yesu, Tuaresi ite nne mmatuwe ni "U" kwa mburi ya ukulho kiumbi na Dilao Yesu Kristo.

Chapter 2

¹Iji-i kwa mburi ya kulita kwa Dilao kanu Yesu Kristo na kubungujanywa nawe nesa fughwa nau:tumulhawa kuni vabaghu kanu. ²ite msinyamarishwe hile msi-owegharo kwa makawe kwa swaho hile kwa esughawe hile kwa magonde waija ite ilie kanu ikuba ite muaze wa dilao waalifa pere.³Mhe asimulati kwakwa yoyose kwa ite teikalite mpaka hu kulhu kuronge lujanya na mhe wa ukusa aguijanywe hu ing'i wa ukusa. ⁴Ya ni u mnkani na u ukukufuru ghoke ekumkana kiumbi na kira chiaresiwa na bonfokero ku-u ezogho he minda ya maresi wa kiumbi na kukuaija u kugha sa kiumbi.⁵Ivi,temhulha ite meeaha na kuni me-e mubaiye he mburi ya? ⁶Wai-ji-i m-ilie hu chimfiti,mesa ite amuru kuliija vya madomo ekewe ekune-he. ⁷Kwa ite chimatuwe mi-hu mhe elo ukusachibo-i mnyamalo mpaka waiji-i mpaka ho eneguijanywa na kwalhi.⁸Niho hu elo ku-oni eneguijanywa eu Dilao Yesu enemga-a kwa pumzi ya m-o ku-o.Dilao enembo-i si kigi kwa kuguijanywa militire ku-u. ⁹Milifire ya hu wa ku-oni unekhwa kwa mburi ya mnyamalo ya mkusa kwa u khabuna,vigi viaiji na vimako vya lame, ¹⁰Na lame mkhabuna ulo zurumba,Mburi ka jineghwa hebu velakha,kwa ite tevelu darii-e lumuisho lwa kweri kwa mburi ya kukombowa kini.¹¹Kwato kiumbi evasughaiya mnyamalo ilo ukusa mesa vadarishe lame. ¹²Bontokero kini ni ite vakhabuna venehukumwa,hu vo vesighwaye na mdarisho mira u vekulhamuija he makusa.¹³Mirachiye tumtogole kiumbi kira madomo kwa mburi kaghu vabakhu wedumuwe ni Dilao kwa ite dilao ee mulhoye kuni sa vahe va kivoko cha kukombowa kwa kusabiwa kwa swaho na mdarisho he hu ukweri. ¹⁴Ya ni cho umuseije kuni,ite kutaghoiya injili tumuru kuagho ukulho wa Dilao kanu Yesu Kristo. ¹⁵Kwa vabaghu umani kikulho uileni hu utamaduni wo m-ajiwe kwa kiombe hile kwa barua kanu.¹⁶Iji-i Dilao kanu Yesu Kristo salaghu-u na kiumbi aba kanu etudumuye na kutu-o faraja ya azetu na kusabughenu kukulho kwa mburi ya midire ilitie kutaghoiya makulho. ¹⁷amuifarije na kuibo-i miure swaho kaghu he kira mburi na kazi kulho.

Chapter 3

¹Na waijiji,tuaregienu ite muri ya dilao imuru kukato na kukufurua sagi itoye hekunu. ²Aresini ite tumuru kukombowa kulihe mkusa na vahe vakusa kwaite sivaghabuna vamilo vadarisho. ³Mira dilao ni mkweri ake anevao u kuni na kavalaa kuli helu mkusa.⁴Tulo u he dilo kwa hekuni kwaite muboi na kususughu kubai mburi eu tumajia tum ajiia. ⁵Dilao emuru kukaet swalo kaghu he udumusho na he kuzizimija wa Kristo.⁶Waijijii tum ajiia,Mbaghu heilhe la dilao Yesu Kristo,ite muroane na mbaghu huu eogho miaze mwasasi si kwa kuli hechovetoe eu mwedatie kulli hekunu. ⁷Kwaite kuni salaighini muilie nito hekuni kutudosia nne.Tetuzoghoye hasi hasi hekuni salu veteye yevecho ishima. ⁸Na tetuaye viaghu vya mhe yeyose kuro kukulha nuiaya kagheriti kuu twa bai vyamalo ama na chaghagho uyamalo ure na kwa vuasi,ete tusighwa mmaru heyoyose he kunu . ⁹Twaboi to si kwaite tetulo u kugheriti kuu twaboi ite tugwa do kutoyana kaghu ete mimuru kutudosa nne.¹⁰Aze tweghayee hawe twa m ajiaa "mkughwa muwe kaghu tenutumu kuboi nyamalo na abia". ¹¹Kwaite tukoye ete vahali kwa usasi kekuni.Teboi uyamalo mira kugheriti kuu ni vahe visilo utanda. ¹²Iji oo kao tumujia na kubaiya he Dilao Yesu Kristo ,ite nabao vaboi uyamalo kwa kutaa na kwa viaghu salaghi.¹³Mira kuni,vabaghu,msiga swaho hekubri eteyo makulho. ¹⁴Ikughwa mhe yeyose tu dumu kulahondi muri kanu he barua yaa,mughwa kikulho nau na kughwari hawe nau ite emuru sisine. ¹⁵Mei mdorie sa mkusa,mira mhairii sa mbaghu.¹⁶Dilao wa ukulho salaghu amuo ukulho miaze yoyose he kwa ghabuna dilao aghwa nakuni ghabuna. ¹⁷Ya niu holame koo,Paulo kwa mharegha koo salagho,niu idanko kira barua ya niugi niandike. ¹⁸Ukulho wa Dilao kanu Yesu Kristo emuru kughwa na kuni ghabuna.

1 Timothy

Chapter 1

¹Paulo, mzasughawa wakwe Kristo Yesu, uagha na amri ya Kiumbi nho mwokoji kanu Yesu Kristo euye ujasiri kanu, ²he Timotheo m-inyigho wa kweri he mdarisho: Neema, rehema na m'polele jili he Kiumbi Aba na Kristo Yesu Dialo kanu.³Sa hucho nikusembiye nireahaka kuso Makedonia, ushighale Efeso nesa ite umuru kuvaba vahe fulani vasihinize mahinizo tofauti. ⁴Naho vasikoiye simoreji na orodha ja nasaba jisilo na mwisho. Yayo jigera mayoijano makumure kutaho kuvalha-ari kuendeleza mpango wa Kiumbi wa mdarisho.⁵Iji ilengo la iagizo yalo la udumuisho uliye he swaho kulho, he fanyanyi kulho na he mdarisho wa kweri. ⁶baadhi ya vahe vaabeni ilengo vekaro mahinijo yayo naho vekakiri-iya mayoijano ya ukirundu. ⁷Vedumu kukwa vahinizi va sheria, mira teveiliye cho vechiyo kana cho vechiko. ⁸Mira tureile ite sheria ni kulho kai mhe eneitumia he ukulho.⁹Tureile ite, sheria teikeiwe kwa mburi ya mhe elo haki, mira kwa ajili ya vazaoni sheria na vaasi, vahe vesi velo makusa. na huvo vesilo Kiumbi na vakusa. Ikeiwe he mburi ya vega-a va-aba na lage kini, kwamburi ya vazaga-a, he ¹⁰mburi ya vaasherati,he mburi ya vazinzi, kwa mburi ya vahe veteka vahe na kuvabo-i vazasughawa, he mburi ya veta, kwa mburi ya mashahidi va mongo, na wowose eata kimzungure na ¹¹Maerekejo ya uzadarisha. Maerekejo yekwaijane na injili ilo unyakhare wa Kiumbi mza barikiwa he kayo naadarishwa.¹²Nimshukuru Yesu Kristo Dilao kanu. Eenibutuye nguvu, Kwaite enitariye ani kukwa mwaminifu, naho ekanike he huduma. ¹³Neekwaye mhe wa kubera, msurumiriji naho mhe wa vurugu. Mira nikapata rehema kwaite neebo-iye kwa urundu he kusadarisha. ¹⁴Mira neema ya Kiumbi kanu ihuye mdarisho na udumuisho uata he Kristo Yesu.¹⁵Mburi yayo niya kudarisha naho istahili kudoriiwa ni vakabuna, kwa ite Kristo Yesu eelitiye duniani kuokoa velo makusa. Ani ni mkusa sha he vakabuna. ¹⁶Mira kwa mburi yayo nee-oiwe rehema nesa ite za hagho ani, bosi ya vikabuna, Kristo Yesu adhihirishe ugumiriji mkabuna. Eeboiye to sa kielelezo he vakabuna veneamuarira uye kwa ajili ya uzime wa ama-aze kabuna. ¹⁷Na waijiji he Dilao esilo na mwisho, esiga, esiahoikira, Kiumbi salaghe, chikwa heshima na unyakhare milele na milele. Amina.¹⁸Nilige iagizo yalo mbele kechi Timotheo, m-inyi gho. Nibo-i to kuagha na ulotezi uguiwe ata bosi kukulanga ari, nesa ite uhusike he aku kulho. ¹⁹Bo-i to nesa ite ukwa na mdarisho na fanyanyi kulho. Baadhi ya vahe vaayalhi yayo vekaangamija mdarisho. ²⁰Sa hucho Himeneyo ne Alekizanda huvo naavaoti he Shetani nesa avahinije vasikufuru.

Chapter 2

¹Kwato bosi ya makabuna, nidumu miaresi, na dua, na maombeji, naho shukrani jibo-ike kwa ajili ya vahe vakabuna, ²kwa ajili ya madilao na vakabuna huvo veata he mamlaka, nesa ite tumuru kuzoko mihemire ya m'polele na utulivu he unyakhare mkbuna na heshima. ³Yalo ni ikulho naho lilo kudumuika mbele ja Kiumbi Mwokoji kanu. ⁴Uye edumu ite vahe vakabuna vaokolewe naho vamuru kuile kweri.⁵Kwaite helo Kiumbi muwe, naho helo mpatanishi muwe hasi he Kiumbi na vahe huye ni Kristo Yesu. ⁶Eekuotiye salaghe sa fidia he vakabuna, sa ushuhuda he wakati uyeye. ⁷He mburi yayo, ani salaghe neebo-iwe kukwa mjumbe wa injili naho mzasughawa. Niyo kweri. Siyo kuta. Ani ni mhiniji wa vahe va Mataifa he mdarisho na kweri.⁸Kwato, nidumu va-agiru kila hodi va-aresi naho kuka-aija miheregha minyakhare neri malhaha na futofuto. ⁹Wacho-ocho, nidumu valage va-oro gomae jidumuika, he heshima na kukulhiija. Vasikwa na alhu jilukiwe, kana dhahabu, kana lulu, kana gomae ja gharama giru. ¹⁰Naho va-oro gomae jivahe valage velanga kukoija kutaho miboire mikulho.¹¹Mlage naho akuhinije he hali ya utulivu na ho he kukoiya kukabuna. ¹²Simdumuija mlage kuhinija, kana kukwa na kisatu ana ya mwagiru mira azoko he hali ya kuta-a.¹³Kwaite Adamu eumbiwe bosi, Naho Eva. ¹⁴Adamu teetaiwe, mira mlage etaiwe pere he kuasi. ¹⁵Hatacho, eneokolewa he kutahoiya kusa va-inyi, Kai vene-endelea he mdarisho na udumuisho na he unyakhare na akiri kulho.

Chapter 3

¹Kiome yacho nicha kudarishwa" kai mhe edumu kukwa mzaumaya, edumu nyamalo kulho. ²Kwato mzaumaya chidumuwe asikwa na ukarariji. Chidumuwe akwa mwagiru wa mlage muwe. Chidumuwe akwa na umuruisho wa kuhinija. ³Asikwa etumia mvinyo, asikwe mzakwetiana, mira mpole, elo m'polele. Chi dumuwe asikwa mzadumu magwala.⁴Chimdumu kuva-umaiya kikulho vahe va minda haku-u salaghe, na va-inyi ku-u ivadumu kumkoiya he heshima kabuna. ⁵Kwaite kai mhe teiliye kuvaumaya vahe va ang'a ku-u salaghe, enelishugha mo ikanisa la Kiumbi.?⁶Asikwa mzadarisha mku-a, nesa ite aseekukomba na kulhu he hukumu sa huye mkusa. ⁷Chidumuwe naho akwa na sifa kulho he vakabuna veata gana, nesa asezalhu he susune na mtegho wa mkusa.⁸Mashemasi, huchohucho vedumuwe kukwa velo kustahili heshima, vasikwa he kauli nu. Vasitumie mvinyo kutaho kiasi kana kukwa na tamaa. ⁹Vamuru kuitunza he fanyanyi kulho huyo kweri ya mdarisho ughubulwe. ¹⁰Vakwa naho vaawesiiwa ini, naho vamuru kuhudumu kwaite tevelo karariji.¹¹Valage huchohucho vakwa velo heshima. Vasikwa vasingiziaji. vakwa na kiasi na vaaminifu he mburi kabuna. ¹²Mashemasi chidumuwe vakwa vaagiru va mlage muwe muwe. Chidumuwe vamuru kuvaumaiya kikulho va-inyi kini na va minda kini. ¹³Kwaite huvo venyamarika kikulho vepata msimamo mkulho naho ujasiri mgiru he mdarisho uata he Kristo Yesu.¹⁴Nigonda mburi yajo hake, naho niarira kulita hake i-i sina bi. ¹⁵Mira chikukwa ninealheti, nitagonda nesa umuru kuile namna ya kusoija he minda ya Kiumbi, ehulo kanisa la Kiumbi eata mzime, ngurie naho mlha-ari wa kweri.¹⁶naho techi-lhiika ite kweri ya Ukiumbi ughubulwe ni mgiru" "Eeahoike he msa, ekawesiiwa ni Swaho, eka-ahoikana ni Malaika, ekabirikirwa he mataifa, ekadarishwa ni idi, naho ekadoriwa ana he unyakhare.

Chapter 4

¹Iji Swaho eyo perepere ite he nyakati jinelita baadhi ya vahe veneuro mdarisho na kukwa makini kuku=oija swaho jita na mahinizo ya m'pepo yenehinijwa, ²he mongo naho unafiki. Fanyanyi kini jinebadirishwa.³Venevalhiija kuokoa na kudoria viaghu huvyo Kiumbi eviumbiye vitumiwe he shukrani hekavo vedarishie na velo kuile kweri. ⁴Kwaite kira kigi hucho Kiumbi echiumbiye ni Kikulho. Tehelo hucho tudoriya he shukrani chidumu kulhiiwe. ⁵Kwaite chinyakhariwe kutahoiya mburi ya Kiumbi na he kwalhi ya kuaresi.⁶Kai unejike mburi yajo mbele ja vabahu, unekwa mnyamalo mkulho wakwe Yesu Kristo. Kwaite wastawishwa he viome vya mdarisho na he mahinisho makulho huyo uyadosiye. ⁷Mira ujilhi simoreji ja ki-idi hujo jidumuwe ni valage vazee. Badala ku-u, kuhine salaghe he unyakhare. ⁸Kwaite mazooezi ya msa yeye kagitutu, mira unyakhare uyeisha he mburi kabuna. Jidara vilagha he mihemire ya waijiji na huyo yenelita.⁹Mburi yayo niya kudarishwa naho istahili kudoriiwa pere. ¹⁰Kwaite ni he mburi ya tunyamarika na kubo-i nyamalo he bidii sha. Kwaite tulo ujasiri he Kiumbi eata mzime, huye e mwokoji wa vahe vakabuna, mira iji he vazadarisha.¹¹Uyayo na kuhinija mburi yajo. ¹²Mhe wowose asiubere uburatu kechi. mira iji, ukwa mfano he vakabuna vedarisha, he kuyo, mizokoire, udumuisho, udarisho, na utanda. ¹³Mpaka nikunelita, zoko he kusoma, he kukanya, na he kuhinija.¹⁴Useebera karama iata za hake, huyo weeoiwe kutahoiya ulotezi, he kukeiwa miheregha ni vazee. ¹⁵ujiwesie mburi yajo. Zoko he kayo nesa kulheeru kechi kukwa kuahoika he vahe kabuna. Darishisha mizokoire kechi na mahinijo. ¹⁶Zoko he mburi yajo. Kwaite he kubo-i to unekuokoa salaghe na huvo vekusikija.

Chapter 5

¹Usimjoghoye mwagiru mzee. Mira m-butu swaho se aba kechi. Uvabutu swaho vijana va ki-buratu sa ite ni vabahu kechi. ²Uvabutu swaho valage vazee se valage mkaghu. naho valage vijana sava wau kechi he utanda mkabuna.³Vaheshimu vajane, huvo eva jane kwerikweri. ⁴Mira kai elo va-inyi kana vakokoruu, varo ini vahine kuaija heshima he vahe va minda kini salaghe. Varo vavalhanu vazazi kini makulho, kwaite ya nikiklho mbele ja Kiumbi.⁵Mira mjane kwerikweri ni huye eroiwe salaghe. Nau ekeye muariro ku-u he Kiumbi. Ma-aze kabuna ezoko he kuaresi na maombi na-ama na chakako. ⁶Hatacho, mlage huye ezoko he anasa egaye, hata kai eata swaho.⁷Naho ubirikire yajo mburi nesa ite vasikwa na kararijo. ⁸Mira kai mhe ekusaavake vabahu ku-u, hasa huvo veata he minda ku-u, aulhi mdarisho naho ni mkusa kutaho mhe esilo mdarisho.⁹Iji mlage agondwe he orodha sa mjane ekukwa na umri uripungua miko mirongo sita, naho ni mlage wa muagiru muwe. ¹⁰Chidumuwe akwa eilikane he mibo-ire mikulho, chikukwa ni ite evawesie va-inyi, kana aakwaa mkarimu he vagalho, kana a-aonti masame ya vazadarisha, kana evalha-ariye huvo veekukwa venyamarishwa, kana ekuotiye he nyamalo yoyose kulho.¹¹mira he huvo vajane vijana, lhi kuvagonda he orodha ya vajane. Kwaite vekunebuu he matamanio ya kimsa kutahoana na Kristo, venedumu kudoriwe. ¹²He kwalhi ya venebuu he hatia he kukwa vepu kukugu kini kwa bosi. ¹³Naho na-u kubuu he mazoea ya uvizu. Vo vejunguluka minda kwa minda. Sio bi ite ni vavizu, mira naho vekwa vasengenyaji na velo kubuuya mburi ja vahali. Vo veyo mbuuri jisiyo kuyowe.¹⁴kwato ani nidumu valage vijana vadoriwe, vasa va-inyi, vaumaye minda kini, nesa vasim-o mnkuru ntafasi ya kutulaha he kubo-i makusa. ¹⁵Kwaite baadhi kini vamkiriiya Shetani. ¹⁶Kai mlage wowose edarishe elo mjane, iji naho avalha-ari, nesa kanisa liseeyahiiwa, nesa limuru kuvalha-ari huve eva jane kwerikweri.¹⁷Iji vazee huvo vetawala kikulho vatarwe ite vestahili heshima girusha, hasa huvo vekushughulisha na kuhinija kiome cha Kiumbi. ¹⁸Kwaite magondo yeba, "Usi-ilhati wa m-o e ikupurura nafaka," naho mnyamalo estahili mshahara ku-u."¹⁹Usidorie mashitaka yelanga vazee mira bi hakwa helo mashahidi vanu kana vakai. ²⁰Vakanye veoniye mbele ja vahe vakabuna nesa vahali veshighale hangi veneogoha.²¹Nikusugha he dhati mbele ja Kiumbi naho mbele ja kristo yesu, ne Malaika vateule, ite uyaumaye maagizo yayo neri ubaguzi wowose he upendeleo. ²²Useemkeiya mhe miheregha fia. Useeshiriki makusa ya mhe mhali. Ikudumu kukuke salaghe ukwa utanda.²³Techikudumu uwaha ma-i salaghe. badala ku-u, uwaha na kavinyo kagitutu he mburi ya maso na marukao kechi ya kagi kwa kagi. ²⁴Makusa ya baadhi ya vahe yemanga-ilikana, naho yevaka-eiya he hukumu. Mira baadhi ya makusa yedosa baadaye. ²⁵wato-oto, he nyamalo hali kulho ji-ilikana he uwazi, mira hata hali tejikakumatu.

Chapter 6

¹Huvo vakabuna veata di ya nira sa vazasughawa vavawesie madilao kini sa velo heshima kabuna, vedumuwe kubo-i to nesa ilhe la Kiumbi na mahinizo yasiolhuwe. ²Vazasughawa velo madilao vedarishe vasivabere kwaite vo ni vabahu. mira iji, vavanyamarikie sha. Kwaite madilao velha-ariwe nyamalo kini ni vazadarisha naho vedumuwe. hinija na kubirikira mburi yajo.³chiraakwa mhe fulani ehinija he kulahatianya naho teyadoria maerekejo kanu yelo kudarika, evyo e viome vya Dilao kanu Yesu Kristo, chikukwa teveyadumu mahinijo likaeti he unyakhare. ⁴Mhe kaye ekukomba naho teiliye kigi. Mira iji, elo vurugu na mayoijano ana ya viome. Viome kavyo vizasa wizu, aku, kuolhu, fanyanyi kusa, ⁵na vurugu ja kagi kakumure he vahe velo akiri jionike. veiro kweri. vefanyanya ite unyakhare ni kwalhi ya kukwa vazuri.⁶Kwato unyakhare na kuridhika ni faida giru. ⁷Kwaite tetulitiye na chochose he idi. ⁸Kwato iji tutosheke na vi-aghu na gomae.⁹Iji kavo veaneakwa na mari venelhu he maghesho, he mitegho. Velhu he urundu mkumure na tamaa kusa, naho he kigi chochose chivabo-i vahe vafili he maangamiji na kuonika. ¹⁰Kwaite he kudumu magwala ni kilholhoshi cha aina kabuna ja makusa. Vahe huvo vedumu kajo, va-alahatiwe uda na mdarisho naho vaakulhaha salaghe he huzuni kumure.¹¹Mira ari mhe wa Kiumbi, jigugulu mburi kajo. Dosa haki, utauwa na, udarisho, udumuisho, ustahimilivu, na upole. ¹²Mayana aku kikulhovya mdarisho. Daraisha uzime wa milele wo useiwe. Yeekwaye ni kwamburi yayo ite weeguye ushuhuda mbele ja mashahidi vakumure he hucho ekikulo.¹³Niku-o amri yayo mbele ja Kiumbi, eroiya vigi vikabuna vioko, naho mbele ja Yesu Kristo, eyoye ikwaye kweri he Pontio Pilato: ¹⁴Idara amri he ukamirifu, neri futofuto, mpaka he kulita kwakwe Dilao kanu Yesu Kristo.¹⁵Kiumbi eneaija kuralita ku-u he wakati mkulho- Kiumbi-mbarikiwa, nguvu salaghe, Dilao etawala, Dilao ekaeti. ¹⁶Salaghe ezoko milele naho ehemiye he luatame lusioniwe. Tehelo mhe enemuru kumwaho neri kumwesia. Haku-u ikwa heshima na umuruisho wa milele.¹⁷Vabaye vazuri he idi yalo vasikukombe, naho vasiarire he uzuri, kao sio wa uhakika. Mira iji, vedumuwe kumuarira Kiumbi. Ehuye etuoiya uzuri mkabuna wa kweri nesa tulhamuiwe. ¹⁸Vabaye vabo-i makulho, vakwa vazuri he nyamalo kulho, vakwa vakarimu, naho utayari wa kuoti. ¹⁹He kwalhi kayo venekukeiya msingi mkulho he mburi jilitiye, nesa ite vamuru kudara mizokoire halisi.²⁰Timotheo, Wesiisha hucho u-oiwe, Kuke kakera ba mayoijano ya ukirundu na mayoijano yelo kukulhi ehuyo he mongo yesewe maarifa. ²¹baadhi ya vahe vebirikira mburi yajo, na kacho vaubeni mdarisho. neema na ikwa hawe na ari.

2 Timothy

Chapter 1

¹Paulo Mzasughawa wakwe Yesu Kristo he midumuisho ya Kiumbi, chiaghaye na kilagha cha uzime uata za he Yesu Kristo Yesu, ²he Timotheo M-inyi mzadumuwa: Neema , rehema na m'polele kuli he Kiumbi Aba ne Kristo Yesu Dilao kanu.³Nimshukuru Kiumbi, huye nimnyamarikia he swaho kulho, sahucho vebo-iye va-aba gho, nikurahulha azeto he miaresi gho. Na-ama ⁴na chakako niduma kukuaho, nesa ite nihuwe ni kinyemi. Nirayahulha ma-ilima kechi. ⁵Na-akwa nikuhulhatiwe kulanga mdarisho kechi halisi, huo ata azeto weata he koko kechi Loisi ne lage kechi Yunisi. Nilo uhakika wa ite midarisho kayo izoko za hake naho.⁶Yayo niyo mburi nikuhulhati nesa kuikaija karama ya Kiumbi iata za hake he kwalhi ya kukeiwa miheregha gho. ⁷Kwaite Kiumbi tetuoye swaho ya bughu, mira ya nguvu na udumuisho na kukoiya.⁸Kwato usiukoiye susune ushuhuda umlanga Dilao kanu, neri mgho ani Paulo mzaorowa ku-u. Mira ushiriki manyamarisho he mburi ya Injili chiaghaye na umuruisho wa Kiumbi. ⁹Ni Kiumbi etuokoe naho kutuse he msewe mnyakhare. Tebo-iye to kuwesiana na nyamalo kanu mira kuwesiana na neema na mpango ku-u salaghe. Eetuoye mburi yajo he Kristo kabla ya nyakati jisinalholhoshi. ¹⁰Mira iji wokovu wakwe Kiumbi wafiriti kughubulwa he kulita kwakwe mwokoji kanu Yesu Kristo. Ni Kristo niu echikomeshe kigato na kugera uzime usifiriti he luatame lwa injili. ¹¹He mburi kayo neesaghurwe kukwa mzabirikira, mzasughawa naho Mhinizi.¹²He mburi ya ninyamarika naho, mira siaho susune kwaite nirem-ile huye nifitiye kumdarisha. Nilo uhakika ite uye emuru kuchike hucho nichi-otiye haku-u he mu-aze hu. ¹³Uhulha mfano wa ujumbe wa udarisho uata za yakwe Kristo Yesu. ¹⁴Jikeiye mburi kulho etuoye Kiumbi kutahoiya Swaho mnyakhare ezokoye za hakanu.¹⁵Ureile ite, vakabuna vezoko he Asia veeniroye. He ikundi yalo veata Figelo ne Hemogene. ¹⁶Dilao aikoye mbazi minda yakwe Onesiforo kwaite kagi kakumure enilhamuije naho teikoye susune minyororo gh. ¹⁷Badala ku-u, areakwa Roma ekanidaa he bidii naho ekaniaho. ¹⁸Kiumbi amjalie kuaho mbazi kuli haku-u i-ze hulo. Sahucho enilha-ariye neakta Efeso, ari ureile kikulho.

Chapter 2

¹Kwato, ari mu-inyi gho, ubutuwe nguvu he neema iata za yakwe Kristo Yesu. ²Naho mburi jo ukoiye hagho heva mashahidi vakumure, uzeyaoti he vahe vazadarisha huvo venemuru kuvahinija vahali naho.³Shiriki manyamarisho hawe na ani, sa askari mkulho wakwe Yesu Kristo. ⁴Tehelo askari enyamarika wakati kaokao ekubo-i nyamalo za kawaida ja mihemire yajo, nesa ite amlhamuije ofisa ku-u mgiru. ⁵Naho kai mhe ekutahoiyana sa mzagugulu, tekaowe taji ekusatahoana kwa kudosa kanuni.⁶Chidumuwe ite mzakuru elo bdii akwa wa bosi kudoria mkakainyo wa uluki ku-u. ⁷Fanyanya heya cho niyo, kwaite Dilao enekuo kuile he mburi kabuna.⁸Mhulha Yesu kristo, kuli uzao wa kwe Daudi, huye efufuliwe kuli ha vegaye. Yayo niku-agha na ujumbe gho wa Injili, ⁹huo kwa mburi ya kao ninyamarishwa hata kuorowe minyororo sa mzaoni. Mira mburi ya kiumbi teliorowe minyororo. ¹⁰Kwato, nigumirija mburi kabuna kwa ajili ya huvo Kiumbi afiriti kuvasaghura, nesa ite navo naho vaupate vokovu uata he Kristo Yesu hawe na unyakhare wa milele.¹¹Ki-ome yacho ni cha kudarisha: "Chikukwa tugaye hawe na-u, tunezoko hawe na-u naho, ¹²kai tukugumirija, tunetawala hawe na-u naho, kai tukumlhi uye, na-u naho enetulhi nne. ¹³Kai tetukakwa vazadarisha, uye eneshighala kukwa mzadarisha, kwaite temuru kukulhi salaghe."¹⁴Endelea kuvahulhati ana ya mburi yajo. Vakanye mbele ja Kiumbi varo kubishana he viome. Kwairte tehelo manufa he mburi yayo. Kusojana nayalo helo kuonikira he huvo vesikija. ¹⁵Bo-i bidii kuku-aija ite waadumuijwa he Kiumbi sa mnyamalo esilo na mburi ya kukararijwa. Nyamarikia mburi ya kweri he ukulho.¹⁶Kuke kakera he majadiliano ya ki-idi, huyo yekaeti kutaho na kutaho he ukusa. ¹⁷Majadiliano kini yenesoisha sa kionda bahu. Hevo vakini ni Himenayo ne Fileto. ¹⁸Yavo ni vahe veubeniye ukweri. Veyo ite ufufuo tayari wafiriti kulijanya. Vebidula mdarisho he baadhi ya vahe.¹⁹hata cho, msingi mkulho wa Kiumbi ura-uma, velo ugondo yao, "Dilao ereva-ile eva ku-u, naho kira elilanga ilhe la Dialo chidumuwe akuke kakera na ukusa." ²⁰He minda ya kizuri, siyo ite viata vikolhe vya dhahabu na shaba bi. Naho helo vikolhe vya mihatu na mpulhe. baadhi ya yavyo ni kwa mburi ya matumizi ya heshima na baadhi ku-u ni he matumizi yesi ya heshima. ²¹Chikukwa mhe enekunyakhare kuli he matumizi yesiyo ya heshima, uye ni kikolhe chi heshimika. Akewe maalumu, enekwa na manufaa he Dilao, naho aandalaiwa he kila nyamalo kulho.²²Jigugulu tamaa ja u-buratu. Ukudosa haki, mdarisho, udumuijo naho m'polele hawe na huvo vemse Dilao he swaho i-akuye. ²³Mira ulhi urundu na malhasuisho ya kirundu. Kwaite ureile ite henesa aku.²⁴Mzasughawa wakwe Dialo tedumuwe kukwe, mira iji chimdumu kukwa mpole he vahe kabuna, emuruye kuhinija, na mgumiriji. ²⁵Chidumuwe avaelimishe he upole huvo vempinga. Hangi Kiumbi emuru kuvaoiya toba he kuile kweri ²⁶na ku-epuka mtegho wakwe Shetani, baada ya kukwa vaatekwa ni uye kwa mburi ya midumuisho ku-u.

Chapter 3

¹Mira ilani yalo: he ma-aze ya mwisho heneakwa na nyakati kuji. ²Kwaite vahe venekwa velo kukudumusalaghe, vedumuye magwala, velo kukukomba, velo kukukoiya, velo mabero, vesikoiya vazazi kini, vesilo shukurani naho vakusa. ³Vesilo na udumuisho wa azeto, vesidumu kuzoko he m'polele na wowose, vasonganyi, vasingiziaji, vesimuru kukulhiija, velo vwasi, vesidumu makulho. ⁴Venekwa vasaliti, vakaidi, vekudumuye salaghe naho vedumuishe anasa kutaho kumdumu kiumbi.⁵Kwa gana vetakwa na vubasa vwa kumko Kiumbi, mira veneikana nguvu ku-u. Kuke uda na vahe kavo. ⁶Kwaite baadhi kini ni vaagiru vebuu he familia ja vahe na kuvasemba valage virundu. yavo ni valage vehuiwe ni makusa naho velo kukaetiwa ni tamaa ja kila aina. ⁷Valage yavo vekuhina ma-aze kabuna, mira neri tevemuru kuuheiya uiliisho wa huyo kweri.⁸Sahucho ambavyo Yane ne Yambre veumaye kimsungure ne Musa. He kwalhi yayo vahinizi yavo va mongo veumaa kimzungure na kweri. ni vahe vetabiriwe he Fikra kini, vesidumuikana kuhusiana na mdarisho. ⁹Mira tevekaeso uda. kwaite urundu kini unekewe heangaye he vahe vakabuna, sahucho weekwaye nahu vahe.¹⁰mira ari udosirija mahinizo gho, mizokoire migho, makusudi gho, mdarisho gho, ugumiriji gho, ¹¹manyamarisho gho, malhaisho yeniheye twai Antiokia, Ikonio na Listra, Neeyagumirije masurumijo. Dilao ekaniokoa he makabuna kayo. ¹²Vakabuna vedumu kuzoko he maisha ya kumkoiya Kiumbi he Kristo Yesu venenyamarishwa. ¹³Vahe vakusa na veta venezika kukwa vakusa sha. Venevalahatianya vahal. vo salaghe vaalahatianywa.¹⁴Mira ari, hema he mburi jo uhiniye na kujidarisha he ukweri. Kwaite ureila uhiniye hakweji. ¹⁵Ureile ite kuvokia u-inyi kechi weereyaile magondo manyakhare. yayo yemuru kukuheshimisha he mburi ya wokovu he kwalhi ya mdarisho he Kristo Yesu.¹⁶Kira igondo libutuiwe sa-a ni Kiumbi. Liraye he mahinijo yelo faida, he kuvakengereja, he kurekebisha makusa, naho he kuhinishia he haki. ¹⁷Yayo ni ite mhe wa Kiumbi akwa kamiri ekukwa e-oiwe nyenzo kabuna kwaajili ya kila nyamalo kulho.

Chapter 4

¹Nitaku-o iagizo yalo lilo uzito mbele ja kiumbi ne Kristo Yesu, enevahukumu veata swaho na vegaye, nah kwa mburi ya kughubuliwa ku-u Udilao ku-u: ²Birikira kiome. Ukwa tayari he wakati uye nahu usiye. Vabaye vahe makusa kini, joghoya, himbija, he ugumiriji mkabuna na mahinijo.³kwaite wakati unealita huo vahe venedoriana na mahinijo ya kweri. Mira iji, venekudaaya vahinizi va kuhinija kusojana na midumuire kini. he kwalhi yayo malama kini yenekwa yaafwaliwe. ⁴Venero kusikija mahinizo ya kweri, na kukiritiya simoreji. ⁵Mira ari ukwa mzadarisha he mburi kabuna, gumirija makuji, bo-i nyamalo ya mwinjilisti, firiti huduma kechi.⁶Kwaite ani tayari naafiriti kukufuntuwe. muda wa kuhaka gho waahe. ⁷Nashinana he haki, ntambo naifiriti, Mdarisho nauwesia. ⁸Taji la haki laakewe kwa ajili gho, huyo Dilao, enehukumu he haki, enenio iaze hulo. Naho sio hagho bi mira naho he vakabuna vemla-a kwa kise kuahoikana ku-u.⁹Jitahidi kulita hagho fia. ¹⁰Kwaite Dema aaniro. Elidumuye idi la waijiji naho aaso Thesalonike, Kreseni eesoye Galatia, ne Tito eesoye Dalmatia.¹¹Luka bi niye eata hawe na ani. Umdori Marko ulita na-u kwaite uye ni muhimu hagho he huduma. ¹²Naamsugha Tikiko Efeso. ¹³Hulo ijoho hulo neeliroye Troa he Karpo, ukunelita ligera, hawe na huvyo vitabu hasa huvyo vya bulhe.¹⁴Alekizanda mfua chuma eenibo-iye makusa makumure. Dilao enemlhanu kuagha na mibo-ire ku-u. ¹⁵Na ari naho ujihadhari na-u, kwaite eevilhiiye viome kanu. ¹⁶He kukukania gho kwa bosi, tehelo mhe wowose eeumaye hawe na ani, Badala ku-u, kila muwe eniroye. Kiumbi asivatarie hatia.¹⁷Mira Dilao eeumaye hawe na ani, ekanibutu nguvu nesa ite kutahoiya hagho, kiome chiyowe he ukamirifu na mataifa vapate kukoiya. Naaokolewa he m-o wa shimba. ¹⁸Dilao enenika-a he miboire mikabuna mikusa na kuniokoa kwa ajili ya udilao ku-u wa mbinguni. unyakhare ukwa haku-u ma-aze makabuna. amen.¹⁹Mholu Prisca, Akila na minda yakwe Onesiforo. ²⁰Erasto eshighale are Korintho, mira Trifimo neemroye Mileto ekwaye mrukao. ²¹Bo-i fia ulita chisinahe kipindi cha sa-a. Eubulo ekuholu, naho Pude, Lino, Claudia na vabahu vakabuna. ²²Kiumbi akwa hawe na swaho kechi, Neema ikwa na ari.

Titus

Chapter 1

¹Paulo, mnyamalo wa Kiumbi na mzasughawa wakwe yesu kristo, he mdarisho wa vazasaghurwa va Kiumbi na maarifa ya kweri igera unyakhare. ²veata he muariro wa uzime wa milele huo Kiumbi esimuru kuyo mongo etukeye kilagha kuvokia azeto. ³He muda muafaka, eechighubule kiome ku-u he mburi eni-oye ani kubirikira. yeenidumuye kubo-i to he amri ya Kiumbi mwokozi kanu.⁴He Tito, m-inyi wa kweri he imani kanu. Neema na mbazi na m'polele kuli he Kiumbi Aba ne Yesu Kristo mwokoji kanu. ⁵Kwa mburi yayo neekuroye Krete, ite ujibo-i mburi kabuna jeshikale kufiritiwe na kuke vazee va kanisa he kira mwang'a sahucho nikusughaye.⁶Mzee wa Kanisa chidumuwe asikwa na ukaraijo, mwagiru wa mlage muwe, elo na va-inyi vaaminifu vesiyoiwa makusa kana vesilo nidhamu. ⁷Chidumuwe he mzawesia, sa msimazi wa minda ya Kiumbi, Asikwa na lawama. Asikwa mhe wa kilondo kana esiku-lhiija. Chidumuwe asikwa mwepesi wa malhaha, aikwa mlevi, asikwa mhe wa kugera kukwe, asikwa elo tamaa.⁸Badala ku-u: akwa mhe mkaribishaji, edumuye ukulho. Chidumuwe akwa mhe elo akiri kulho, elo haki, emkoiya Kiumbi, ekukaeti salaghe. ⁹Emuru ku-umaiya mahihinizo ya kweri yehinijwe, nesa amuru kuvabutu swaho he mahinijo makulho na amuru kubutu swaho he mahinijo makulho naho amuru kuvarekebisha vakabuna vempinga.¹⁰Kwaite helo vaai vakumure , hasa huvo va tohara. Viome kini nivya upuuzi. Vetata na kuvakaeti vahe he kulahatiwe. ¹¹Chidumuwe kuvalhiija vahe savo. Vehinija huyo vesidumuwe he faida ja susune na ku0ni familia kabuna.¹²Muwe kini, mhe elo viugho, eeyoye, "Vakrete velo mongo usilo mwisho,vakusa na vanyama va hatari, vavizu na velo mkoko." ¹³Yayo maelezo niya kweri, kwato uvakindije kwa nguvu nesa ite vamuru kuyo kweri he mdarisho.¹⁴Ari usekuhusisha na simoreji jisijo ja kweri ja Kiyahudi kana amri ja vahe, huvo vekiriti mzungure ukweri.¹⁵He vakabuna veata safi, vigi vikabuna vikulho. mira he vakabuna vekandane na vesidarisha, tehelo chiata safi. Kwaite fanyanyi kini na dhamira kini jikandanywe. ¹⁶Velanga kum-ile kiumbi, mira he mibo-ire kini vem-lhi vo nivakusa vesikoiya. Tevethibitshwe he kubo-i lolose ikulho.

Chapter 2

¹Mira ari yayo huyo yesoiyana na maelezo ya kuzadarika. ²Vazee vakwa na kiasi, heshima,busara, mdarisho mkulho, he udumuisho, nahe ugumiriji.³huchohucho valage vazee vedumuwe ma-ae kabuna vakuaije vo salaghe sa ve kuheshimu., naho si vasengenyaji. Chidumuwe vasikwa vazasughawa va mala. ⁴vedumuwe kuhinija yekwaye makulho nesa vava-andae vabora he viugho kuvadumu vaagiru kini na va-inyi kini. ⁵vedumuwe kuvahinija kukwa na viugho, vatanda, vazake vakulho va minda kini, na kukoiya he va-agiru kini salaghe. Chivadumu kubo-i mburi yaj nesa ite kiome cha Kiumbi chisiolhuwe.⁶he namna kayo, vabutuni swaho vijana va kibwange vakwa na viugho. ⁷He kwalhi kabuna kukeni salaghe kukwa mfano he nyamalo kulho; naho mkuhiniza, aijani uadilifu na heshima. ⁸Yoni mburi jilo afya naho jisilo dosari, nesa ite wowose enemulhi abutuwe sisine kwaite telo ikusa la kuyo ana kaghu.⁹vazasughawa na vavakoiye madilao kini he kila kigi. vedumuwe kuvalamuija naho si kubishana navo. ¹⁰Tevedumuwe kugwa, Mira iji, vedumuwe kuaija mdarisho mkabuna mkulho nesa ite he kwalhi kabuna vayapambe mahinijokanu kumlanga Kiumbi mwokoji kanu.¹¹Kwaite neema yakwe kiumbi yaa-ahoikana he vahe vakabuna. ¹²ituhinija kulhi mburi esija kiumbi na tamaa ja kidunia. Ituhinija kuzoko he utanda, he haki, nahe kwalhi ja kikiumbi he wakati yao. ¹³Too tula-aija kudoria muariro kanu ulo baraka, Kuahoika kwa unyakhare wa kiumbi kanu mgiru ne mwokoji kanu yesu kristo.¹⁴Yesu eekuotiye salaghe he mburi kanu nesa kutukombola kuli he uasi naho kutubo-i vatanda, kwa mburi ku-u, vahe maalumu velo kise cha kubo-i nyamalo kulho.¹⁵yayo na kujikoiya mburi yajo. Joghoya he visatu kabuna. usidumu mhe wowose akubere.

Chapter 3

¹Uvahulhaati kuvanenekera vagiru na mamlaka, kuvakoiya naho kukwa yayari he kira nyamalo kulho. ²Vahulhaati kusambo-iya mhe wowose ukusa, Vakepuke mayoijano, vavo ntafasi vahe vahali he kubo-i maamuzi, na kuaija unenekeji he vahe vakabuna.³Kwaite nne naho tweelo na fanyanyi jilahati na vakaidi. Tweata hekulaha na tukabo-iwe vazasughawahe tamaa kumure na vinyemi. Tweezokoye he he uvizu na ukusa. Tweesanuijwe na kusanuiyana.⁴Mira too mbazi ja Kiumbi mwokoji kanu na udumuisho ku-u he vanadamu ureahoikira, ⁵techikwaye he mibo-ire kanu ya haki tubo-iye, mira etuokoe he neema ku-u. Etuokoe kwa kutuonti he kusawe usha na he kubo-iwe usha he Swaho Mnyakhare.⁶Kiumbi Eesuye Swaho Mnyakhare he ukumure ana kanu kutahoiya Yesu Kristo mwokoji kanu. ⁷Eeboiye to nesa ite, twaatariwa haki he neema ku-u, tukwa vashirika he uhakika wa mizokoire ya milele.⁸Yayo ni mburi ya kudarishwa. Nimudumu mujiyo he ujasiri mburi yajo, nesa ite hu vedarisha Kiumbi vakwa na dhamira ana ya nyamalo kulho ambajo eejikeye mbele kini. Mburi yajo ni kulho naho jilo faida kwa ajili ya vahe kabuna.⁹Mira hemani kakera he mijadala ya kiurundu, nasaba, kutahoana, naho mikontano ilanga sheria. Mburi kajo teejilo maana neri faida. ¹⁰Mumlhi wowose enegera mikakanyiko he kune. Mwaraa mkanya kawe kana kanu, ¹¹ilani ite mhe wa namna kayo airo kwalhi ye kulho naho ebo-i makusa na kukuhukumu salaghe.¹²Nikunemsugha hake Artemi kana Tikiko, bo-i fia ulita hagho ilai nikopoli ambaho naamua kuzoko kipindi cha sa-a. ¹³Fia naho umsugha Zena mtaalamu he sheria, ne Apolo, neri kupungukiwa ni kigi.¹⁴Vahe kanu chidumuwe vahine kukuboiya he nyamalo kulho hujo jidoa mahitaji muhimu nesa ite vasezakwa vesisa matuunda.¹⁵Vakabuna veata hawe na ani vekuholu, Vaholu huvo vetudumuye he mdarisho. Neema ikwa na kune vakabuna.

Philemon

Chapter 1

¹Paulo moriwa wa Kristo Yesu na mbaghu kwa Timotheo ne Filimoni, msaho kanu na mboi uyalnalo hawe na nne. ²Na hakwe Afia ,iginatwa kanu na hakwe Arkipas Mkilaaru marokanu,hei ikapere hu lisahe he minda kechi. ³Ukulho u ghwa hekuni ukulho uli he Kiumbi aba kanu na hedilao Yesu Kristo.⁴Aze khabuna nimaresi kiumbi.Nne lita he marebi koo. ⁵Nakoya Mdumusho na mdarisho mlonau he dilayo Yesu na kwa kudarisha khabuna. ⁶Niaresi ite kukha hawe kaghu ikhane kubisha wa kiramburi kulho liaha hasi kaghu he Kristo. ⁷Kwa ite nakha na lhamuiwa na kulhamuiwa ,kwaite wa lidumusho kechi kwaite ya swaho vidarishe yakha maarimbaghu.⁸Kwato mira nito,silobughu ghabuna he Kristo nukuajia ari kuboi huchoumuru kuboi. ⁹Mira kwa huugi ya ludumusho ,Kwato nikukengereja ani,Paulo ni ghwae mfime na waijiji ni moriwa kwa ajili ya Kristo¹⁰Nikukengereja nikuba ingikoo Onesimo,nikuaghoe hekuriwa koo. ¹¹Kwaite bosi tekuye,mira wajiji ukuypiya ari na ani. ¹²Namsugha u ni w swaho koo kweri-kukhaa kechi. ¹³Nitoti esesusughusha Kuzogho hawe naani ili mizogho nau kuro ari aze ne oriwe kwa injili.¹⁴Mira sidumuye kuboi mburi yoyose bila tudumuye ari.Neboiye to ite mburi yoyose kulho lisiboike kwaite nakukuringumija ila kwa ite utedumu salaghe kuliboi. ¹⁵Au nikwaite etegua hawe kwa aze.Yetekha yeto ili ughwa nau azete. ¹⁶Ili ite asighwa mzasugwa,Mira ni mkulho ya mzasughawa.Kwato mbaghu mdumeye hasa heaini hasa hemsa na hedilao.¹⁷Nakwato wanidoria ani, mzaghwari Mdarie sagi itoe sagiwesenidaria ani. ¹⁸Mira ke akuonia mburi yoyose au umtighira kigi chochose,chitighire kuliheani. ¹⁹Ani Paulo nagonda kwa mharegha koo salagho:ani nnekulhanu.Siyo kwaite nikutighira miazi kechihaba. ²⁰Ee mbaghu ro nidori kulhamuiwa na Dilao kuli heari,unilhamuje swhe koo he Kristo.²¹Naghwaa na mdarisho kuhusu kukha na heshima kechi .lukarara nikuila ite unebri kuriko nikuarebia. ²²Miaze waka kaka boi chumba vagalho kwa ajili koo,kwaite ukuluje kutagho aresi kechi nnekudodaiyo awaijijito.²³Epafra,mzaoriwa maro he Kristo Yesu ekuholu. ²⁴Sigi iboi Marko,Aristarko,Dema,Luka,vyazabai myamalonaani. ²⁵Lumuisho la dilao Yesu Kristo akha na swalio kechi.Amina.

Hebrews

Chapter 1

¹Ma-aze yetahoye Kiumbi eyoye na vakaka kanu kutahoiya valotezi kagi kakumure naho he kwalhi kumure. ²mira hhe ma-aze yayo tulo nayo, kiumbi eyo na nne kutahoiya M-inyi, ehuye emkeye kukwa mpaji wa vigi vighabuna, na ehuye kutahoiya uye naho eumbiye idi. ³Mu-inyi ku-u ni luatame lwa unyakhare ku-u, tabia njenye ya asili ku-u, naho ene-endeleza vigi vikabuna he kiome cha nguvu ku-u. Ekunefirti unyakhare wa makusa, eezokodiye di mheregha wa kuume wa udilao are ana.⁴Aakwa mkulho kutaho malaika, sahucho ilhe loepalile choeikulho kutaho ilhe kini. ⁵Kwaite ni he Malaika mina egaliye kuba, "Ari u mu-inyi gho, wai naakwa aba kechi.? Na ho kahali, "Ninekwa aba haku-u, na-u enekwa mu-inyi hagho.?"⁶Kahali, Too Kiumbi aremgera mzasawa wa bosi he idi, vekaba, "Malaika vakhabuna va Kiumbi chidumuwe vamuaresi." ⁷he malaika ekayo, "Kaye ehu ebo-i malaika ku-u kuwa swaho, na vanyamalo ku-u kukwa maluanda ya mwalha.⁸Mira kutahoiya mu-inyi ekaba, "Kikire kechi cha udilao, Kiumbi, ni cha miaze mikhanuna. ndate ya udilao kechi ni ndate ya haki. ⁹Waadumu haki na kusanuiya kupuwe kwa sheria, kwato kiumbi, Kiumbi kechi, aakulhomi malhoma ya kinyemi kutaho va-aro."¹⁰Ata bosi, Dilao, weukeye msingi wa idi. mbingu ni nyamalo ja miheregha kechi. ¹¹Jinelaha, mira ari une-endelea. kabuna jinealalu sa gomaye. ¹²Unejikomakoma sa ikoti, najo jinebarika sa gomae. Mira ari ni huyehuye, na miko kechi teikahe mwisho.¹³mira nihe malaika mhama kiumbi eyoye muaze wowose, "Zokodi mheregha gho wa kuume mpaka nikunevabo-i vankuru kechi kukwa kikire cha masame kechi"? ¹⁴He, malaika vakabuna sire swaho jisughiwe kuvanyamarikia na kuvakeiya huvo veneupala wokovu.?

Chapter 2

¹Kwato chidumuwe tuke kipaumbele sha he huyo tuyakoiye, nesa ite tuseeza kewe kakera uda nayo.²Kwaite chikukwa mburi iyoiwe ni malaika ni halai, naho kira kuoni na uasihedoriwe adhabu bi, ³tunemuru mo kugugulu tukusaa wesia wokovu yao mgiru? wokovu huo bosi ubirikirwe ni Dilao na kuwesiiwa hakanu na huvo veukoye. ⁴Kiumbi nahoekauwesia he ishara, vimako, na he miboire migiru mikumure., naho he zawadi ja Swaho Mnyakhare hujo ekakaye kuwesiana na midumuire ku-u salaghe⁵Kiumbi telikeye idi linelita, huo tuyoisha mburi ku-u, di he malaika. ⁶Mira iji, mhe fulani aza-aho hodi fulani ekuyo, "Mhe ni ji, hata amuru kumhulha? Kana mu-inyi wa mhe, hata umkeye.?⁷Mhe kukwa mgitutu kutaho malaika; wam-oroija taji ja unyakhare na heshima. (Darisha: he nakala halisi ja bosi, mtarari yao teuhata. "Naho waamke ana ya nyamalo ya miheregha kechi) ⁸Waake kira kigi di ya masame ku-u." kwato Kiumbi aake kira kigi di ya mhe. tezero kigi chochose chisihata di ku-u. Mira iji tetuaho neri kira kigi chikukwa di ku-u.⁹hatacho, tura-aho huyo yeboiwe he muda, di kutaho malaika- Yesu, huye, he mburi ya manyamarisho ku-u na kigame ku-u, ekaoroijwa taji ya unyakhare na heshima. Kwato iji he neema ya Kiumbi, Yesu aagali Kigato kwa mburi ya kira mhe. ¹⁰Yeekwaye kikulho ite Kiumbi, kwaite kira kigi chiata kwa mburi ku-u naho hekutahoiya uye, edumuiwe kuvashugha va-inyi vakumure he unyakhare, naho ite edumuiwe kum-boi mgiru he wokovu kini kukwa makamirifu kutahoiya manyamarisho ku-u.¹¹Kwaite vakabuna vanu huye eke wakfu na huvo ake vekewe wakfu, vakabuna veli he asili we, Kiumbi. Kwa mburi yayo huye evake wakfu he Kiumbi teaho susune kuvase vabahu. ¹²Eyo, "Ninebirikira ilhe kechi ha vabahu gho, nineimba kuhusu ari kuli za he tutanyiko.¹³Kahali eba, "Ninedarisha he uye." Naho kahali, Wesia, i-i niata na va-inyi huvo Kiumbi enioye." ¹⁴Kwato, kwaite va-inyi va Kiumbi vakabuna veshiriki msa na sako, naho Yesu eshirikiye vigi huvyo huvyo, nesa ite kutahoiya kigame amuru kumdhoofisha huye elo kisatu ana ya kigame, huye ibilisi. ¹⁵Yayo yeekwaye to nesa avake huru huvo vakabuna huvo kutahoiya futo ya kigame veezokoye mihemire kini kabuna he uzasughawa.¹⁶Kwakweri siyo malaika evalha-ari. Mira iji, evalha-ari vazasawe vakwe Abrahamu. ¹⁷Kwato, yeekwaye chidumuwe uye akwa sa vabahu ku-uhe kwalhi kabuna, nesa amuru kuhani mgiru elo mbazi na mzadarisha he vigi vya Kiumbi, naho nesa ite akwa na umuruisho wa kugu msamaha wa makusa ya vahe. ¹⁸Kwaite Yesu salaghe anyamarika, naho aagaliwe, elo umuruisho wa kuvalha-ari huvo vegaliwe.

Chapter 3

¹Kwato, vabahu vanyakhare, vashiriki va kusewa kwa mbinguni, mumlange Yesu, mzasughawa na Mgiru wa Kuaresi he kuyo kanu. ²Eekwaye mzadarisha he Kiumbi emsaghure, se Musa cho ekwaye mzadarisha naho he minda kabuna ya Kiumbi. ³Kwaite Yesu aatariwa kukwa na heshima giru kutaho huyo eelo nayo Musa, Kwaite huye ekwa minda etarwa kukwa na heshima giru kutaho minda njenye. ⁴Kwaite kira minda ikwawe ni mhe fulani,mira huye ekwa kira kigi ni Kiumbi.⁵Ni kweri Musa eekwaye mzadarisha sa mnyamalo he minda kabuna ya Kiumbi, ekugu ushuhuda kulanga mburi jineyowe wakati ulitiye. ⁶Mira Kristo ni Mu-inyi he ku-umaiji wa minda ya Kiumbi. Nne ni minda ku-u kai tunedarisha fia he kudarisha.⁷Kwato, ni sa Swaho Mnyakhare cho eyo, "Wai, kai uneko sauti ku-u, ⁸Useebo-i swaho kechi kuwa kuji sa Vaisraeli cho vebo-iye he kuasi, he wakati wa kugaliwe he roro.⁹Yao weekwaye wakati huo va-aba kaghu venisanuije he kunigali, naho he miko mirongo mihai, veeahoye mibo-ire gho. ¹⁰Kwato sizelhamuijwa ni kizazi kacho. Nikazayo, "Vetalaha kira kagi he swaho kini, naho teve-iliye kwalhi gho. ¹¹Ni sahucho na-apa he malhaha gho: tevekazebuu he kinyemi gho.¹²mukwa chonjo, vabahu, nesa ite usekwahekakwa na swaho kusa ya kusaadarisha he muwe kaghu, swaho huyo ineso uda nahe Kiumbi aeta Swaho. ¹³Mira iji, mubaiyane kira muaze kira muwe na m-aro, nesa kira ikusewe wai mudumuishe, nesa ite muwe he kune asibo-iwe kukwa mkuji he kutawe he makusa.¹⁴Kwaite twaakwa Vashiriki va Kristo chikukwa tunedaraana na ukweri kanu he nguvu he uye kuli bosi mpaka mwisho. ¹⁵He kulanga yalo laakita kuyowe, "Wai kai mnenikoiya sauti ku-u, museejibo-i swaho kaghu kukwa kuji, sa Vaisraeli cho vebo-iye wakati wa kuasi."¹⁶Ni vaji kavovemkoiye Kiumbi naho vekaoni? Teveekwaye huvo vakabuna huvo Musa eekwaye evakaetiye kuli Misri? ¹⁷Naho nivaji huvo Kiumbievasaunuiwe he miko mirongo mihai? Si hawe na huvo vebo-iye makusa, ake misa kini igaye ikabodi jangwani? ¹⁸Ni vaji eva-apiye Kiumbi ite tevekabuu he kinyemi ku-u, kai si huvo ambavo tevemkoiye uye? ¹⁹Tura-aho ite tevezemuru kubuu he kinyemi ku-u he mburi ya kusadarisha.

Chapter 4

¹Kwato, tudumuwe kukwa makini nesa ite hasi kaghu aseakwa neri muwe eneahoikana kutahowe kuheiya kilagha endelevu cha kubuu he ipumziko la Kiumbi. ²Kwaite twaakwa na mburi kulho kulanga ipumziko la kiumbi libirikirwe hakanu sa Vaisraeli chovekwaye navyo, mira mburi kayo teivalha-ariye huvo veukoiye neri kuunganisha imani kayo.³He nne, ambao twaafiriti kudarisha nivyo tunebuu he hulo ipumziko, Sahucho iyo, "Sacho niapie he malhaha gho, Tevekabuu he ipimziko hagho." Eyoye yalo, hata kai nyamalo kabuna joebo-iye jeekwakwaye jaakita kulholhoshi azeto lwa idi. ⁴Ake afiriti kuyo hodi fulani kulanga muaze wa saba, "Kiumpi epumzike muaze wa saba he makabuna eyabo-iye." ⁵Kahali afiriti kuyo, "Tevekabuu he ipumziko gho."⁶Kwa mburi kayo, tangu ipumziko la Kiumbi hecheri shighala kwa mburi ya vahali kubuu, naho kulholhoshi Vaisiraeli vakumure huvo veekoye mburi kulho jilanga ipumziko ku-u tevezebuu kwa mburi ya kusaako. ⁷Kiumbi ekake kahali muaze fulani, usewe "Wai." Uye eetelisusu i-aze yalo areayo kutahoiya Daudi, huye eyoye he muda mueza baada ya huyo yeyoiwe bosi, "Wai kai mnekoiya sauti ku-u, msibo-i swaho kaghu kukwa kuji.⁸Ake se Yoshua eva-oiye ipumziko, Kiumbi teseeyo ana ya muaze mhali. ⁹Kwato hecheri lo Sabato ya ipumziko likeiwe kwa mburi ya vahe va Kiumbi. ¹⁰Ake enebuu he ipumziko la Kiumbiuye salaghe naho epumzike kuwesiana na mibo-ire ku-u, sahucho Kiumbi ebo-iye he uye. ¹¹Kwato tukwani na kise cha kubuu he hulo ipumziko, nesa ite asezakwa helo enelhu he aina ya kuoni vebo-iye.¹²Kwaite mburi ya Kiumbi lizoko naho lilo nguvu naho lilo ukai kutaho luhamba lwolwose ulo ukai hanu. Na kulhaha mpaka kuheiya nafsi na swaho, na viungo he uboho. Naho liko kumuru kuile fanyanyi ja swaho naho nia ku-u. ¹³Tehelo chiumbiwe chikumatuiye he vubasa vywa Kiumbi. Badala ku-u, kira kigi chiahoika naho wazi he ma-ila ya muwe ehuye chidumuwe tugu mitarijano.¹⁴Baadaye kukwana muaresi mgiru ebuuye he mbingu, Yesu Mu-inyi wa Kiumbi, he uimara tudarishe midarisho kanu. ¹⁵Kwaite tetulo mgiru wa muaresi esimurukuhkoiya mbazi kwa mburi ya udhaifu kanu, Mira uye ehu he kwalhi kabuna akwa ekugaliwe sa nne, mira uye ehu esilo makusa. ¹⁶Naho tulita kwa ujasiri he kikire cha udilao cha neema, nesa ite tudoriye rehema na ya kutulha-ari ma-aze ya kudaaija.

Chapter 5

¹Ake kira mgiru wa kuaresi, esaghurwe kuli hehu vahe, esaghurwe ku-uma badala kini he vigi viwesiana na Kiumbi, nesa amuru kugu kwa hawe zawadi na dhabihu kwa ajili ya makusa. ²Emuru kukunyamarisha he kuta-a na virundu na vabishi kwaite uye salaghe naho ejungulukwe ni udhaifu. ³Kwa mburi ya, elo wajibu wa kudu sadaka kwa mburi ya makusa ku-u sa hucho ebo-i makusa ya vahe.⁴Naho tehelo mhe edori heshima yayo kwa mburi ku-u salaghe, mira iji, chidumuwe asewe ni Kiumbi, sahucho cheekwaye hakwe Haruni. ⁵Hata Kristo tezekuoiya heshima salaghe he kukubo-i salaghe kukwa mgiru wa kuaresi. badala ku-u, Kiumbi ekayo nau, "Ari um-inyi gho, wai naakwa Aba kechi."⁶Ni sahuchoeyo naho hodi hahali, "Ari u Mza-aresi ma-aze kabuna ekuraataho melkizedeki."⁷Ma-aze ya Kipindi ku-u he msa, earesie na kuaresia , ekamwombeja Kiumbi kwa ma-ilima, he uye emuru kumwokoa kuli he kigame. Hemburi ya unenekeji ju-u he Kiumbi, ekakowe. ⁸Hata kai ekwaye m-uinyi, ekahina kukoiya he mburi jimnyamarishe.⁹Eekamirishwe naho he Kwalhi yayo ekabo-ika he kira mhe emdarisha kukwa mburi ya wokovu wa ma-aze makabuna, ¹⁰He kuutengwa ni Kiumbi sa mgiru wa kuaresi zamu ya kwe Melkizedeki irekita. ¹¹Turelo makumure ya kuyokumlanga Yesu, mira ni vikuji kumubaiya kwaite kune ni vavizu va kukoiya¹²Hatacho he kipindi yacho mweedumuiwe kukwa vahinizi, hecheri helo umuhimu wa mhe kuvahiniza mahinizo ya bosi ya kanuni ja mburi ja Kiumbi. Mudumuwe maiba naho si viaghu vikuji. ¹³Kwaite wowose enewaha maiba bi telo uzoefu he mburi ja haki, kwaite echeri m-inyi. ¹⁴He bwa mhali, viaghu vikuji nicha vahe vazime, huvo ambavo he mburi ya uzoefu kini he kusaghura haki na ukusa vehinijwe kuile kikulho na kikusa.

Chapter 6

¹Kwato, tukuro tuhiniye bosi kulanga mburi ya Kristo, tudumuwe kukwa na juhudi kusoija he ukomavu, tusike kahali misingi ya toba kuli he nyamalo jisijo na uzime na mdarisho he Kiumbi. ²Neri misingi ya mahinisho ya ubatijo, naho kuvakeiya miheregha, ufufuo wa vegaye, na hukumu ya ma-aze kabuna. ³Naho tunebo-i to chikukwa Kiumbi enetudumuija.⁴Kwaite teimuruika he huvo veluahoye luatame lwa bosi, huvo vegaliye kipawa cha mbinguni, na kubo-iwe kukwa vashirika va Swaho mnyakhare, ⁵na huvo vegaliye ukulho wa mburi ya Kiumbi na he nguvu za wakati ulitiye, ⁶na ho vekazalhu- techimuruika kuvakiriti kahali he toba. Yayo ni kwaite vamsurumija Mu-inyi wa Kiumbi kagi kakanu he nafsi kini. Vekum-bo-i kukwa kikolhe cha susune hadharani.⁷Kwaite mbuva idoriye mare isiye kagi kakumure ana ku-u, naho ikagu mazao muhimu he kavo vebo-iye nyamalo he mbuva, idoria baraka kuli he Kiumbi. ⁸Mira chikukwa yesa milhae na ngughe, teilo kahali thamani na iata he hatari ya kubusuwe mwisho ku-u ni kulhahawe.⁹Hata kai turayo to, rasaho mudumuwa, tukengerejwa ni mburi kulho jimulanga kune na mburi jilanga wokovu. ¹⁰Kwaite Kiumbi si mkusa hata azi nyamalo kaghu na he udumuisho mutuaije kwa mburi ya ilhe ku-u, he yalo mweevanyamrikie naho hecheri mravanyamarikia.¹¹naho niaririsha ite kira kuwe kaghu amuru kuaija bidii huyohuyo mpaka mwisho kwa uhakika wa ujasiri. ¹²Tetudumu tukwa vavizu, mira mukwa vafuasi va huvo vazapala kilagha he mburi ya imani na ugumiriji.¹³Kwaite Kiumbi aream-o Abrahamu kilagha, eapiye he nafsi ku-u, kwaite teseza-apa he mhali wowose emgiru kutaho uye. ¹⁴Ebaye, "Kweri ninekubariki, naho ninesusu uzao kechi sha." ¹⁵He kwalhi yayo, Abrahamu ekadoria hucho ekeiwe kilagha arefiriti kula-a he ugumiriji.¹⁶Kwaite vahe veapa he uye emgiru kuvataho vo, naho hevo ukomo wa kutahoana kukabunna ni kiapo he kuyawesia. ¹⁷Too Kiumbi areamua kuaija he uwazi sha he vapaji va kilagha kudumuisha ku-u kukulho kusizakirii, ekathibitisha he kuapa. ¹⁸Eboiye to nesa he vigi vinu visimuru kubadirika, ambavyo he kavyo Kiumbi teemuru kuta, Nne tuguguluye hekukumatu tumuru kubutuwe swaho kudarisha he nguvu iariro likeiwe mbele kanu.¹⁹Tulo ujasiri ya sa nanga imara naye kuarira ya swaho kanu, ujasiri huo ubuu hodi ja za mzungure he pazia. ²⁰Yesu eebuuye hodi huyo sa mzatukaeiya kanu, arefiriti kuwa mgiru kanu wa kuaresi hata milele ureakita utaratibu wakwe Melkizedeki

Chapter 7

¹Cheekwaye to Melkizedeki, dilao wa Salemu, Muaresi wa Kiumbi eata ana, e-ehe ne Abrahamu ekukirii kuli kuvaga-a madilao naho ekambariki. ²Abrahamu ekam-o we ya ikado ya kira kigi choekwaye achiteka. Ilhe ku-u "Melkizedeki" maanna ku-u" dailao wa haki" naho " Dilao wa salemu" ehu ni "Dialo wa m'polele." ³Telo aba, telo lage, telo vazazi, telo bosi wa muaze neri mwisho wa mizokoire ku-u. Mira iji, eneza-akwa mzaaeresi milele sa Mu-inyi wa Kiumbi.⁴Iji fanyanya hucho ya mhe choemgiru. Mzazi kanu Abrahamu em-oye we ya ikado ya vigi vikulho vyo evidoriye he aku. ⁵Naho kwakweri, lukolo lwa Valawi veedoriye ofisi ja kiuaresi veelo na amri kuli he sheria kututanya we ya ikado kuli he vahe, ehuyo ni kuli he Vaisraeli va-aro kini, hawe na ite vo, naho, ni lukolo kuli he Abrahamu. ⁶Mira Melkizedeki, ehuye teekwaye wa lukolo kuli he Valawi, edoriye we ya ikado kuli he Abrahamu, naho ekambariki, uye eelo na kilagha.⁷Ata teilhiiwe ite mhe mgitutu ebarikiwa ni mhe mgiru. ⁸He mburi yayo mhe edoriya we ya ikado enega i-aze iwe, mira he mburi hali we edoriye we ya ikado he Abrahamu ikayoiwa sa ezoko. ⁹Naho he namna ya kuyo, Lawi eedoriye we ya ikado, naho ekalhanu we ya ikado he Abrahamu, ¹⁰kwaite Lawi ekwaye he viuno vya va-aba ku-u Abrahamu too Melkizedeki areahe ne Abrahamu.¹¹Iji kai ukamirifu weemuruikane kutahoiya ukuhani wakwe Lawi, (Kwato di ku-u vahe vedoria sheria), heelo kiahoni mina zaidi he ukuhani mhali kuzaka baada ya mfumo wakwe Melkizedeki, naho sihe kusewe baada ya mpangilio wakwe Haruni? ¹²Kwato ukuhani ukubadirika, chidumuwe na sheria najo jibadirike.¹³He muwe ambaye mburi yajo yeeyoiwe kulanga kabila ihali, kuli haku-u ehudumiye madhabahu. ¹⁴Waijiji ni wazi ite Dilao kanu eeliye he Yuda, kabila hulo Musa telangiye kulanga Va-aresi¹⁵Naho yayo tuyo ni wazi hasa chikukwa kuhani mhali enelijanya he mfano wakwe Melkizedeki. ¹⁶Kuhani yaye msha siyo muwe ehuye ekwaye kuhani ana ya msingi wa sheria jibuiyana na uzao wa mhe, mira he msingi wa nguvuja mizokoire yesimuru kuonika. ¹⁷Kwato magondo yeshudia kulanga uye: "Ari ni mza-aresi milele ukurataho mfumo wa Melkizedeki."¹⁸Kwaite amri ikaeye yeekeiwe kakera kwa ite yeekwaye dhaifu naho teiye. ¹⁹Kwato sheria teibo-iye chochose kikamirifu. Mira, heelo na ujasiri mkulho he kayo tumshweghia Kiumbi.²⁰Naho ujasiri yao ni mkulho teukalijanye neri kuyishia kiapo, he yalo vaza-aresi vahali tevezedoria kiapo chochose. ²¹Mira Kiumbi eedoriye kiapo too areyo kumlanga Yesu, "Dialao eapiye naho tekabadirishe fanyanyi ku-u.' ari u mza-aresi milele.²²He yalo Yesu naho aalita kukwa dhamana ya iaghano ikulho. ²³Kwa kweri, kigame chilhiija vaza-aresi kuhudumu milele. Yayo ni kwaite veata vaza-aresi vakumure, muwe baada ya mhali. ²⁴Mira kwaite Yesu ezoko milele, uza -aresi ku-u teubadirika.²⁵Kwato uye naho emuru he ukamirifu kukamirisha kuvaokoa vemheiysa sina Kiumbi kutahoiya haku-u, kwaite uye ezoko miaze mikabuna he kuaresi kwa mburi kini. ²⁶Kwato mza-aresi mgiru wa namna yayo edumuwe hakanu. Esilo makusa, hatia, mtanda, etengiwe kuli he makusa, naho aakwa ana kutaho majunde.²⁷Uye teelo na kudumuija, mfano wa vaza-aresi vagiru, vegu dhabihu kira muaze, bosi he makusa ku-u salaghe, naho iji he makusa ya vahe. Eebo-iye tokagi kawe he vakabuna, areakugu uye salaghe. ²⁸He sheria evasaghura vahe dhaifu kukwa vaza-aresi vagiru, mira kiome cha kiapo, chizelita baada ya sheria, ekamsaghura Mu-inyi, ebo-iiwe kukwa mkamirifu ma-aze kabuna.

Chapter 8

¹Iji mburi yo tuiyo niyayo: turelo mza-aresi mgiru ezokodiye di ya mheregha wa kuume wa kikire cha udilao mbinguni. ²Uye ni mnyamalo wa hodi hanyakhare, hema la kweri hulo Dilao elikeye, si mhe wowose wa kuga.³Kwaite kira mza-aresi mgiru ekeye kugu zawadi na dhabihu;m kwato chidumuwe kukwa na kigi cha kugu. ⁴iji kai Kristo eekwaye ana ya idi, uye teseekwaye mza-aresi kutaho ata. Kwaite veekwaye tayari huvo veguye vipawa kuagha na sheria. ⁵Vehudumuye kigi ambacho cheekwaye nakala na kijui cha vigi vya mbinguni, kuagha ne Musa areakanywa ni Kiumbi too areadumu kukwa hema. "Wesia," Kiumbi eyo, "Ite bo-i kira kigi kuagha na muundo wo uaijwe an he lungori."⁶Mira iji Kristo a-adoria huduma kulho sha kwaite uye naho ni mpatanishi wa iaghano ikulho. hulo lifiritiwe kuimarishwa he kilagha kikulho. ⁷Kwato kai iaghanola bosi teleseelo makusa, niho tehesezakwa na vwasi vya kudaa iaghano la kanu.⁸Kwaite too Kiumbi areaile mauksa he vahe akaba, "Wesia, ma-aze elitiye, 'eyo Dilao, 'too nikunebo-i iaghano isha hawe na minda yakwe israeli, na minda yakwe Yuda. ⁹Telikakwa sa iaghano lo neebo-iye hawe na va-aba kini mu-aze wo neevadoriye he mheregha kuvakaeti kuli idi la Misri. kwaite teve-endelee he iaghano gho, na ani sivawesie kahali,' eyo Dilao.¹⁰Kwaite yalo nilo iaghano ninelibo-i he minda yakwe israel baada ya ma-aze kayo, eyo Dilao. 'Nineke sheria gho he fanyanyi kini, naho ninejiandika he swaho kini. Ninekwa Kiumbi kini, navo venekwa vahe vagho.¹¹Tevekahinishane kira muwe na msina ku-u, naho kira muwe na m-bahu ku-u, ekuba, " M-ile Dilao," kwato vakabuna veneni-ile ani, kuli mgitutu mpaka mgiru kini. ¹²Kwato nineaija rehema he miboire kini yesi ya haki, naho sikazehulha makusa kini kahali."¹³He kuba "ku-a" eliboiye iaghano la bosi kukwa la azeto. Na kalo hulo elibirikire kukwa la azeto liata pere kulaha.

Chapter 9

¹Iji hata iaghano la bosi leekwaye ni hodi ha kuaresi i-i he idi naho taratibu ja kuaresi. ²Ake he hema heelo na chumba chikeiwe, chumba cha gana, heeseiwe hodi hanyakhare. He ieneo yalo heelo kinara cha kijari, meza na mikate ya kwonyesho.³naho mzungure he pazia la kanu heelo na chumba kihali, heeseiwe hodi hanyakhare sha. ⁴Heata madhabahu ya dhahabu ha kuvunkija uvumba. naho herelo sanduku la iaghano, hulo leekwaye likwaiwe na dhahabu bi. Za ku-u heelo na ibakuri la dhahabu lilo mana, ndate yakwe Haruni ishukiye mahako, na hujo mbao ja masaheru ja iaghano. ⁵Ana he sanduku la iaghano maumbo ya maserafi va unyakhare veghubike mawawa kini mbele ya kikire cha upatanisho, hucho kwa waijiji tetumuru kuyoisha he kina.⁶Baada ya vigi ya kukwa vyaafiritiwe kukewe, vaza-aresi vakawaida vetabuu chumba cha gana cha hema kugu huduma kini. ⁷Mira mza-aresi mgiru ebuu hucho chumba cha kanu salaghe kagi kawe kira mko, naho tero kugu dhabihu kwa mburi ku-u salaghe, nahe makusa ya vahe jo vebo-iye hujo vesikusudie.⁸Swaho Mnyakhare eshuhudia ite, kwalhi ya hanyakhare sha neri teinaghubulwa kwaite hu hema la bosi licheri uma. ⁹Yalo ni kielelezo cha muda yao wa waijiji. Vikabuna zawadi na dhabihu huvyo viguwe waijiji tevimuru kukamirisha dhamiri ya ehuye eabudu. ¹⁰Ni viaghu na vyakuwaha bi vikwarianywe he namna ya taratibu ja ibada ya kukuonti. Vikabuna yavyo vyeekwaye taratibu ja msa vyeekwaye vikeiwe hadi amri ku-a inekewe hodi ku-u.¹¹Kristo eelitiye sa mza-aresi mgiru wa mburi kulho hujo jilitiye, kutahoya ugiru na ukamirifu wa hema giru ambayo teibo-iwe na miheregha ya vahe, huyo si ya idi yalo liumbiwe. ¹²Leekwaye si he sako ya afya na hara, mira he sako ku-u salaghe ite Kristo ebuuye hodi hanyakhare sha kagi kawe he kira muwe naho ekahahakisha ukombo kanu wa milele.¹³Kai he sako ya afa na mafahari na kunyunyijiwa he ma-ora ya hara na kubo-i misa kini ku-aku, ¹⁴He si zaidi sha sako yakwe Kristo huye kutahoiya Swaho wa milele ekuguye salaghe neri mahiku he Kiumbi, kuonti fanyanyi kanu kuli hemibo-ire igaye kumyamarikia Kiumbi eata swaho? ¹⁵He mburi kayo, kristo ni mjumbe wa iaghano isha. Yayo niyo mburi ya kigame imuroye huru vakabuna eva iaghano la bosi kuli he hatia ya makusa kini, nesa ite vakabuna veseiwe ni Kiumbi vamuru kudoriya kilagha cha upaji kini wa milele.¹⁶Kai helo iaghano lizokoisha, chidumuwe liwesiiwe he kigame cha mhe huye echibo-iye. ¹⁷Ake iaghano likwa na nguvu hodi helijanya kigame, kwaite tehelo nguvu too mza libo-i ekukwa ehema.¹⁸Kwato hata si hulo iaghano la bosi leekwaye likeiwe hesilo sako. ¹⁹Too musa eekwaye eguye kira iagizo la sheria he vahe kabuna, ekadori sako ya wa na afa, hawe na ma-i, kitambaa chibayu, na hisopo, naho ekavanyunyijia gombo ijenye na vahe vakabuna. ²⁰Naho ekaba, "Yayo ni sako ya iaghano hulo kiumbi emuoye amri hakaghu.²¹he hali huyohuyo, ekainyunyijia sako ana ya hema na vikolhe vikabuna vetumiwe he huduma ya kuaresi. ²²Na kuagha na shreia, sina kira kigi chitakaswa he sako. Hesilo kusu sako tehelo kuka-aiwa.²³Kwato cheekwaye chidumuwe ite nakala ja vigi vya mbinguni chidumuwe viontiwe heya dhabihu ya vanyama. Hata cho, vigi vya mbinguni salaghe vyeedumuwe kuontiwe he dhabihu ereyo kulho sha. ²⁴Kwaite Kristo tebuuye hodi hanyakhare sha hebo-iwe ni miheregha, ehuyo nakala ya kigi kijenye. Mira iji ebuuye mbingu njenye, hodi ambaho waijiji eata mbele ja vubasa vwa Kiumbi he mburi kanu.²⁵Teebuye twai he mburi ya kukugu sadaka he mburi ku-u kagi kakumure, sahucho eboi mza-aresi mgiru, huye ebuu hodi hanyakhare kutaho mko baada ya mko hawe na sako ya mhali, ²⁶Kai kayo yeekwaye ya kweri, basi cheseekwaye lazima haku-u kunyamarishwa kagi kakumure sha tangu kulholhoshi kwa idi. Mira iji ni kagi kawe hadi mwisho wa miko ekughubule kuyaka-a makusa kwa dhabihu ku-u.²⁷Sahicho chikwaye he kira mhe kuga kagi kawe, na baada ya kayo helita hukumu, ²⁸Nicho kacho Kristo na-u ehuye eguiwe kagi kawe kuyaka-a makusa ya vakumure, enelijanya kagi kakanu, si he kusudi la kunyamarikia makusa, mira he ukombo he huvo vemla-a he saburi.

Chapter 10

¹Kwahucho sheria ni kijui cha mburi kulho jinelita, si huyo yeata. Sheria neri teimuru kuvafiriti huvoevo vemheiya sina Kiumbi he kwalhi ya dhabihu hujohujo vaza-aresi ve-endelee kugu mko baada ya mko. ²Kana kahali dhabihu kajo tejeseerowe kuguwe? He mburi kayo vearesi, vekukwa vaa-ontiwe kagi kawe, tevesekwa na uiliisho wa makusa. ³Mira he dhabihi kajo helo uhulhaisho wa makusa yebo-iiwe mko kwa mko. ⁴Kwaite teimuruika he sako ya mafahari na afa kuyaka-a makusa.⁵Too Kristo arelita duniani, ekaba, "Temzedumu matoleo kana dhabihu, mira iji mweandae msa kwa mburi gho. ⁶Temweelo thamani he matoleo makabuna ya kuzalhahawe kana dhabihu kwa mburi ya makusa. ⁷Naho nikayo, "Wesia, i-i niboi midumuisho kechi, Kiumbi, sacho chigondiwe kunilanga ani he gombo."⁸Eyoye sacho cheeyoiwe ata ana" "Temdumuye dhabihu, matoleo, kana Sadaka ya kulhahawe kwa mburi ya makusa, neri tezeaho kinyemi za ku-u" dhabihu hujo jiguwe kuagha na sheria. ⁹Naho ekaba, "Wesia, niata i-i kubo-i midumuisho kechi". Ekeye kakera taratibu hujo ja azeto nesa kuimarisha hujo ja kanu. ¹⁰He taratibu ja kanu, twaafiriti kutengwa he Kiumbi kwa midumuisho ku-u kutahoiya kukugu he msa wakwe Yesu Kristo kagi kawe he nyakati kabuna.¹¹Ni kweri, kira mza-aresi e-uma he huduma mu-aze kwa muaze, ekugu dhabihu huyo huyo, ambaho he vyovyose, neri teyesemuruika kuyaka-a makusa. ¹²Mira baada ya Kristo kugu dhabihu kagi kawe he makusa milele kabuna, eezokodiye mheregha wa kuume wakwe kiumbi, ¹³ekula-a mpaka vankru ku-u vakewe di na kubo-iwekikire kwa ajili ya masame ku-u. ¹⁴Kwaite kwalhi ya toleo iwe aavakamirisha milele huvo evo vetengiwe he Kiumbi.¹⁵Naho Swaho Mnyakhare na-u ewesie hakanu. Kwaite bosi eyoye, ¹⁶"Yalo ni iaghano ninelibo-i hawe na kavo baada ya ma-aze kayo; eyo Dilao: nineke sheria gho za ya swaho kini, naho ninejiandika he akiri kini.¹⁷Naho ekaba, "Tevekazehulaha kahali makusa na mibo-ire kini mikusa". ¹⁸Iji hodi helo na kuka-aiwa he yavo, tehelo kahali dhabihu yoyose kwa mburi ya makusa.¹⁹Kwato, vabahu. tulo ujasiri wa kubuu hodi hanyakhare sha na sako yakwe Yesu. ²⁰Kayo ni kwalhi huyo eilhaye he mburi ya msa ku-u, ku-a na ndime itahoiya he pazia. ²¹Naho kwaite tulo mza-aresi mgiru ana ya minda ya Kiumbi, ²²na tumheye sina na swaho ya Kweri he ukamirifu wa uhakika wa mdarisho tukuwa na swaho jinyunyijiwe utanda kuli ukusa wa fanyanyi na kukwa na misa kanu iontiiwe he ma-i kulho.²³Iji na tudaraishe he uthabiti he ungamo la ujasiri wa muariro kanu, neri kukirii, kwaite Kiumbi ekewye kilagha ni mzadarisha. ²⁴Naho tuzike fanyanya namna ya kum-butu swaho kira muwekudumu na mibo-ire mikulho. ²⁵Naho tuseero kututanyika hawe, sahucho vebo-i wahali. Naho iji, kubutuana swaho kira muwe kutaho na kutaho, sacho muaho muaze uata sina.²⁶Kai twaraaboi makusudi kuzikisha kuboi makusa baada ya kukwa twaadoria elimu ya ukweri, dhabihu hali ya makusa teishighala kahali. ²⁷Badala ku-u, helo tarajio bi la hukumu ya kuogoha, na ukai wa mwalha huo unevateketeza vankuru va Kiumbi.²⁸Wowose huye eilhiiye sheria yakwe Musa ega neri tehelo rehema mbele ya ushuhuda wa mashahidi vanu kana vakai. ²⁹Kiwango mina cha adhabu ufanyanya chimdumu kira muwe huye emberiye Mu-inyi wa Kiumbi, wowose eiboiye sako ya iaghano sa kigi kisicho kinyakhare, sako ka kwayo eikeye wakfu he Kiumbi- wowose huye em-olhuye Swaho wa neema?³⁰Kwaite tureile muwe huye ebaye, "Kisasi ni kigho, ninelhanu". Na kahali, "Dilao enevahukumu vahe ku-u". ³¹Ni mburi ikoija bughu mhe kulhuiya he miheregha ya Kiumbi erazoko.³²Mira hulhani ma-aze yetahoye, baada ya kubutuwe kaghu luatame, ni jinsi mina mweemuruye kugumirija maumivu makai. ³³Mweekwaye mwaakewe wazi he dhihaka ya manukato na manyamarisho, naho mweekwaye vashiriki hawe na huvo vetahoiye manyamarisho sa kayo. ³⁴Kwaite mweekwaye na swaho ja mbazi he kavo veekwaye vaza-orowa, naho mkadoria he kinyemi adhabu ja upaji kaghu, muku-ile ite kune salaghe mweekwaye na upaji mkulho na wa kuzoko milele.³⁵Kwato musiubibi ujasiri kaghu, ewo wazawadi giru. ³⁶Kwaite mudumu ugumiriji, nesa ite mupate kudoria hucho Kiumbiekeye kilagha, mwaraakwa mwaafiriti kubo-i midumuisho ku-u. ³⁷Kwaite baada ya muda mgitutu, muwe enelita, enelita kweri naho tekalheeti.³⁸Mzalo haki gho enezoko kwa mdarisho. Kai enekirii mzungure, sikalhamuijwe ni-uye." ³⁹Mira nne sio sahuvo vekirii mzungure he kuangamia. Miraiji, nne ni vaghere he huvo tulo na mdarisho wa kuwesiisha swaho kanu.

Chapter 11

¹Iji mdarisho ni muariro elo nawo mhe too ekuarira kigi fulani he ujasiri. Ni muariro wa kigi hucho neri techina ahoikana. ²He mburi ya va-kaka kanu veethibitike he mdarisho kini. ³He mdarisho tureile ite idi laumbwa he amri ya Kiumbi, nesa ite hucho chiahoikana techibo-iwe kuwesiana na vigi huvyo vyeekwaye teviahoikana.⁴Yeekwaye he mburi ya mdarisho ite Habili ekamguiya Kiumbi sadaka ya kuyeisha kutaho cho ebo-iye Kaini. Yeekwaye ni mburi yayo ite ekatogolwa ite mzalo haki. Kiumbi ekamtogola he mburi ya zawadi jo eguye. Kwa mburi kawyo, Habili echeri yo, hata kai aga.⁵Yeekwaye he mdarisho ite Enoko edoriwe ana naho teze-aho kigame. " Tezera-ahoika, Kwaite Kiumbi emdoriye" kwahucho cheeyoiwe ana ku-u ite emlhamuije Kiumbi esina doriwe ana. ⁶Hesilo mdarisho techimuruika kumlhamuija Kiumbi, kwaite enelita he Kiumbi chidumuwe adarishe ite Kiumbi ezoko naho ite evaoisha zawadi huvo vemdaa.⁷Yeekwaye ni he mdarisho ite Nuhu, ekukwa aakanywa ni Kiumbikulangana na mburi hujo tejeenaba kuahoika, he heshima ya u Kiumbi ekabo-i safina he mburi ya kuikoa familia ku-u. He kubo-i to, ekalihukumu idi naho ekakwa mpaji wa haki huyo ilita kutahoiya mdarisho.⁸Yeekwaye ni he mdarisho ite Ibrahimu, aresewe ekakoiya na kuso hodi ambaho eedumuiwe kudoria sa upaji. Ehaliye neri kuile hodi mina ho eekuso. ⁹Yeekwaye nihe mdarishoite ezokoyehe idi la kilagha sa mgalho. Eezokoye he mahema hawe ne Isaka ne Yakobo, vapaji va-aro va kilagha huchohucho. ¹⁰Yayo ni kwaite earire kuupata mwang'a huo ulo kuubuni na mzakwa ku-u eseekwaye Kiumbi.¹¹Yeekwaye ni he mdarisho ite Ibrahimu, ne Sara salaghe, vekadoria nguvu ya kubutu maso hata kai veekwaye vazee sha. Kwaite veemuahoiye Kiumbi kukwa mzadarisha, huye evakeiye kilagha cha mu-inyi wa kiagiru. ¹²Kwato naho kuli he mhe yayye muwe huye eekwaye sina kuga vekasawe va-inyi vesitarika. Veekwaye vakumure sa mbeyu ja mpulhe he ufukwe wa bahari.¹³Yavo vakabuna vekaga he mdarisho neri tevedorie kilagha. Mirabi, vekukwa vaajiaho na kujikaribisha kwa uda, veeyoye ite veekwaye vagalho na vazataho ana ya idi. ¹⁴He huvo veyo mburi sa yajo veke wazi ite vedaa idi kini salaghe.¹⁵Kwa kweri, kai veekukwa velifanyanya idi na hulo heka veliye, vesezakwa na nafasi ya kukurii. ¹⁶Mira sacho chikwaye, vedumu idi ei kulh, huloela Kimbingu. Kwato Kiumbi teaho susune kusewe Kiumbi kini, kwaite ekeye mwang'a kwa mburi kini.¹⁷Yeekwaye ni he mdarisho ite Ibrahimu badala ya kugaliwe, ekamgu Isaka. Ni-u huye ambaye edorie he kinyemi kilagha, emguye Mu-inyi ku-u wakabi, ¹⁸huye ana ku-u heeyoiwe, "Kuli he Isaka uzao kechi unesewe." ¹⁹Ibrahimu e-iliye ite Kiumbi eelo umuruisho wa kumfufua Isaka kuli he vegaye, naho hekuyo he lugha ya maumbo, ekadoria.²⁰Yeekwaye ni kwa mdarisho ite Isaka ekambariki Yakobo ne Esau kulanga mburi jinelita. ²¹Yeekwaye nihe mdarisho ite Yakobo eekwaye he hali ya kuga, ekambariki kira muwe wa va-inyi vakwe Yusufu. Yakobo eka-aresi, ekuegamira ana he ndate ku-u. ²²Yeekwaye ni he mdarisho ite Yusufu ma-aze ku-u ya Mwisho yareahe sin, ekayo ana ya kuli ha va-inyi va Israel Misri naho ekavasugha kudori hawe na mafwara ku-u.²³Yeekwaye ni he mdarisho ite Musa, areahowe, ekamatuwe he milhe mikai na vazazi ku-u kwa ite vetemuaho ite ni mu-inyi ere mgitutu eekwaye mkulho, naho tevekoye bughu amri yakwe dilao. ²⁴Yeekwaye ni he mdarisho ite Musa, areakwa mhe mzime, ekalhi kusewe mu-inyi wa mu-aleta Farao. ²⁵Mira iji, ekasaghura kushiriki manyamarisho hawe na vahe va Kiumbi badala ya kulahamuiya anasa ja makusa he Kitambo. ²⁶Eefanyanye susune ya kumdosa Yesu kukwa ni uzuri mgiru kutaho hazina ja Misri kwaite ekaziye Ma-ila ku-u he zawadi ja ma-aze ku-u yenelita.²⁷Yeekwaye ni he mdarisho ite Musa eliye Misri. Tekoye bughu malhaha ya Dilao, kwaite eegumirije he kuwesia hakwe esiahoika. ²⁸Yeekwaye nihe mdarisho ite eidaraye pasaka na kunyunyija sako, nesa ite mzaoni wa mza-ahowe wa bosi asimuru kuvadoa vaza-ahowe va bosi va kiagiru.va Israel.²⁹Yeekwaye ni he mdarisho ite vekataho he bahari ya shamu sa he idi lihalaye. Too vamisiri varegali kutaho, vekaghujuwe. ³⁰Yeekwaye nihe mdarisho ite lukando lwa Yeriko ukalhu di, varefiriti kujunguluka he ma-aze saba. ³¹Yeekwaye ni he mdarisho ite Rahabu huye kahaba teangamie hawe na huvovesikwaye vazakoisha, kwaite ekwaye edoriye vapelelzi na kuvake hodi hakulho.³²Niyo kiahoni sha? Ake muda teutosha kusimoreja yakwe Gideoni, Bark, Samsoni, Yeftha, Daudi, Samwel na ja valotezi, ³³huvo kutahoiya mdarisho vekajitaho dilao, vebo-iye haki, naho vekadoria kilagha. Vekazuiya mi-o ya shimba, ³⁴vekaga-a nguvu ja mwalha, vekahepa ncha ya luhamba, veka-utiwe kuli he marukao, veekwaye mashujaa he aku, naho vekaroija majeshi vagalho kugugulu.³⁵Valage vekadoriya vegaye kini he kwalhi ya ufufuo. Vahali vekanyamarishwa, neri kudumu kulhamawe huru nesa ite vamuru kupata uzoefu wa ufufuo emkulho sha. ³⁶Vahali vekanyamarishwa he dhihaka na he kumawe, eem hata kuorowe na kubutuwe he gereza. ³⁷Vekamawe masaheru,. Vekatewe vibesu na msumeno. Vekaga-awe kwa luhamba. Vekaso na bulhe ya ma-alu na bulhe ja afa veekwaye vazadumu, vekuendelea he maumivu na vekubo-iwa makusa ³⁸(Huyo idi telistahili kukwa navo), vekutangatanga roro, he lungori, he m'panga na he mashimo ya ata di.³⁹Hata kai vahe vakabuna veedumuijwe ni Kiumbi he mburi ya mdarisho kini, tevezedoria cho ekeye kilagha. ⁴⁰Kiumbi eeka-eye kutuoiya kigi ekikulho, nesa ite bila nne teveseemuru kukamirishwa.

Chapter 12

¹Kwato, kwaaite tujungulukwe ni ijunde igiru la mashaidi, na tubibi kira kigi chituyahiya hawe na makusahuyo yemanga tudara he urahisi. Tugugulu he saburi he mashindano yekeiwe mbele kanu. ²Tuyawesiije ma-ila kanu he Yesu, e-u mzavokijanaho mzayatimija mdarisho kanu, huye kwa mburi ya kinyemichikeiwe mbele ku-u ekagumirija msalaba, ekuibera susune ku-u, naho ekazokodi di mheregha wa kuume wa kikire cha udilao cha Kiumbi. ³Kwato mfanyanyeni uye egumirije viome vya kusanuijwa kuli ha velo makusa, he kumlanga uye salaghe nesa ite mseeza kwaha kana kuzimia swaho kaghu.⁴Temnyamarike kana kusurumika mkutahoana na makusa kiasi cha kukitiwa ni sako. ⁵Kahali mwaazi twai kubutuwe swaho huko kumuerekeja sa va-inyi va kiburatu: "Mu-inyigho, usiyadori he wepesi makanyo ya Dilao, neri usipa-a swaho ukukanywa ni uye." ⁶Kwaite dilao emkanya wowose huye emdumuye, naho emwadhibu kira mu-inyihuye emdoriya.⁷Sikagumirije kugaliwa sa makanyo. Kiumbi enyamarika na kune sacho enyamarikia va-inyi, ite ni mu-inyi mhama huye aba ku-u temuru kumkanya? ⁸Mira kai tehelo kukanywa, huko nne vakabuna tushiriki, kwato kune ni kikusa naho si va-inyi ku-u.⁹Kutaho vikabuna, tweelo va-aba kanu va kidunia va kutukanya, naho tukavakoiya. He teitudumuisha kumkoiya Aba wa he swaho na kuzoko? ¹⁰Kwakweri va aba kanu vetuadhibiwye he miko mighere sacho iahoikana sato hakini, mira Kiumbi etuadhibu he faida kanu nesa tushiriki unyakhare ku-u. ¹¹Tehelo adhabu ilhamuija too ikuguwe. Ikwa na kulhaisha. Hatacho, baadaye izasa ituunda la m'polele la unyakhare he huvo vehinishwe nikayo.¹²Kwato ku-uruni miheregha kaghu ilegee na kubo-i mamuro kaghu ere madhaifu kukwa yelo nguvu kahali; ¹³yakumuruni mitahoire kaghu, nesa ite wowose eremlemavu teka-kaetiwe he kulahatiwe mira apate ku-utiwe.¹⁴Daaijani m'polele na vahe vakabuna, naho unyakhare hesilo kao tehelo enemwaho Dilao. ¹⁵Mukwa vaangalifu nesa ite aseezakwa enekewe uda na neema ya Kiumbi, naho ite liselita ishina la uchungu linechipuka naho kugera vywasi na kuza lahati vakumure. ¹⁶Wesiani ite tehelo zinaa kana mhe esi mnyakhare se Essau, huye he mburi ya ku-a kawe ekadi haki ku-u ya kuahowe wa bosi. ¹⁷Kwaite mureile ite baadaye , ekazadumu kupala baraka, ekaliijwa, kwaite tezeaho fursa ya kuzatubu hawe ne aba ku-u, hata kai edaaye sha kwa ma-ilima.¹⁸Kwaite temlitiye he lungori hulwo umuru kudowa, lungori uraka mwalha, kidughu, kuga-aija swaho na dhoruba. ¹⁹Temlitiye kwa sautija tarumbeta, kana he viome vigerawe ni sauti hujo jisabaisha kira veneko vaseeombeja kigi chochose kuyo kini. ²⁰Kwaite tevezemuru kugumirija hucho chiamuliwe: "Chikukwa hata mnyama enedoa lungori, chidumuwe amawe na masaheru." ²¹Cha kuogohesha eya-ahoye Musa ebaye, "Nako bughu sha kiasi cha kuzingiza".²²Badala ku-u, mwaalita lungori Sayuni na he mwang'a wa Kiumbi era hema, Yerusalemu ya mbinguni, nahe maelfu ya ikado velo kinyemi. ²³Mwaalita he itutanyiko la vaza-ahowe va bosi vakabuna veregondwa mbinguni, he Kiumbi hakimu wa vakabuna, nahe swaho ja vanyakhare huvo vekamirishwe. ²⁴Mulitiye he Yesu mpatanishi wa iaghano iku-a, naho he sako inyunyijwe ehuyo iyo makulho sha kutaho sako yakwe Habili.²⁵Wesi-ishisha ite useeza mlhi muwe huye eyoye. Kwaite kai tevemuepuke vareamlhi muwe evakanyije duniani, kwa kweri tetukaepuke chikukwa tunewesia mzungure uda kuli he juye etukanya kuli mbinguni. ²⁶He wakati kao sauti ku-u yetingishe idi. Mira waijiji ekeye kilagha na kuyo, "Hecheri kagi kahali sikatingishe id ijenye, mira mbingu naho.²⁷Mburi yajo, "Kagi kawe kahali." chiaija kulahatiwe kwa vigi huvyo visingizwa, yavyo ni, vigi huvyo ambavyo viumbiwe, nesa ite hu vigi visiyekusingizwa vishighale. ²⁸Kwato, tudorie udilao huo usizingizwa, tulhamuiwe he hali ya kumwaresi Kiumbi kwa kudumu hawe na kunenekera he heshima, ²⁹kwaite Kiumbi kanu ni mwalha u-aisha.

Chapter 13

¹Iji udumuisho wa vabahu na usirowe, ²Mseezi kuvakaribisha vagalho, kwaite he kubo-i to, vahali vaakaribishaa malaika veesi-iliye.³Hulha vakabuna veata he gereza, sa ite mweekwaye navo twai hawe navo, naho sa misa kaghu yeebo-iwe savo. ⁴Iji ndoa naho iheshimiwe ni vakabuna naho iji lusazi lwa ndoa lubo-iwe kukwa he utanda, Kwaite kiumbi enevahukumu vaasherati na vazinzi.⁵Iji kwalhi kaghu ja maisha jikwa huru he udumuisho wa magwala. Mukwa veridhika na vigi vyo mulo navyo, kwaite Kiumbi salaghe ebaye, "Sikaremuro kune neri, Naho sikavatelekezee kune," ⁶Iji turidhike nesa tuyo he ujasiri, "Dilao ni mzalhahari gho; sikaogohe. Mhe emuru kunibo-i kiahoni.⁷Vafanyanyeni huvo veva kaeti, huvo veyoye kiome cha Kiumbi kaghu, naho muhulha milianyire ya misoire kini; wesiani mdarisho kini. ⁸Yesu Kristo ni uye osa, wai, naho hata milele.⁹Useeza kaetiwe ni mahinijo makumbure ya kigalho kwaite ni kikulho ite swaho ikwawe he neema, na sihe sheria kulanga viaghu kayo teyekavalha-ari huvo vezoko he kayo. ¹⁰Turelo madhabahu huyo huvo venyamarika za ya hekalu tevelo haki ya ku-a. ¹¹Kwaite sako yavanyama. jiguiwe dhabihu kwa mburi ya makusa, yeegeriwe ni mza-aresi mgiru za he hodi nyakhare, mira misa kini yeelhahaiwe gana ya nkambi.¹²Kwato Yesu na-u enyamarike gana ya Iluhige la mwang'a, halo ite kuke wakfu vahe he Kiumbi kutahoiya Sako ku-u. ¹³Naho kwato tusoni haku-u gana ya nkambi, tukujiti-i susune ku-u. ¹⁴Kwaite tetulo mizokoire izokoisha he mwang'a yao. Badala ku-u daaijani mwang'a huo unelita.¹⁵Kutahoiya he Yesu mudumuwe kagi kakumure kukugu sadaka ya kumtogola Kiumbi, Kumtogola ite itunda la mi-o kanu ilange ilhe ku-u. ¹⁶Naho useezi kubo-i makulho na kulha-ariana kune kwa kune, kwaite nihe sadaka sa kayo niyo Kiumbi elhamuijwa sha. ¹⁷Mkoiye na kukudimiri he viongozi kaghu, ake veendelea kumuwesia he mburi ya nafsi kaghu, sahuvo venegu hesabu. Koiyani nesa ite viongozi kaghu vamuru kumuke he kinyemi, naho si he huzuni, huyoisikamulha-ari.¹⁸Tuaresieni, kwaite tulo uhakika ite tulo dhamira kulho, tudumu kuzoko mizokoire ya heshima he mburi kabuna. ¹⁹Naho vakabuna nimubutu swaho sha mubo-i to, nesa ite nimuru kukirii hakaghu i-i sina.²⁰Iji Kiumbi wa amani, huye evagerie kahali kuli ha vegaye mzemo mgiru wa ma-alu, Dilao kanu Yesu, he sako ya iaghano la milele, ²¹Enemu-o umuruisho he kira mburi kulho kubo-i midumuire ku-u, ekubo-i nyamalo za kanu eyo kulho ilhamuija he ma-ila ku-u, kutahoiya Yesu Kristo, haku-u chikwa unyakhare milele na milele. Amina.²²Iji nikubutu swaho, mbahu, kudoriana na mburi ya kubutu swaho hulo he kifuhi neeligondiye hakaghu. ²³Ileni ite mbahu kanu Timotheo aalhamawe huru, huye hawe na-u ninemuaho kai enelita waijiji sina.²⁴Holuya viongozi vakabuna na vazadarisha vakabuna. Huvo veliye Italia vekuholu. ²⁵Naho neema ikwa nakune vakabuna.

James

Chapter 1

¹Yakobo, mzasughawa ni Kiumbi ne Dilao Yesu Kristo, he mbari ikado na nu jikakanyike, hulame. ²Tarani ite ni kulhamuishishwa vabag'hu gho mkutag'ho he g'haro udauda, ³mkuile itekugaliwa he mdarisho kaghu m-o wa kugumirija.⁴Roni kugugumija kuituruje nyamalo ku-u ile m-muru kuheli kikulho msirebeni he kira kigi. ⁵Mira kai mhe hasi kaghu endaa viugho aidaa kuli he Kiumbi, eigu kwa ludumuisho na si kwa kujoghoiwa evao viugho.⁶Mira aresi kwa kudarisha ka-a futofutokwa ite kubutu futofuto n'sa Malhareno he mai eta doriwe ni sa-a na kubibiwa are na are. ⁷Kwa ukweri mhe ya asiretoti ite ene dariiwa kuaresi ku-u kuli he Dilao. ⁸mhe ya nia nu, si mkamiri he kwa ku-u kabuna.⁹Mbahu mhuye edaiwa kukuturu he ku-uma ku-u ana. ¹⁰madamo kaaka mbahu elo he uzuri ku-u kwa ite eneli sa ilua la hasi he mbuva yo etaho. ¹¹Iaze likaliijanya na iruu la kuhalijanya mbeyu na malua makulho makulho kuga tooto vahe velo venealalu hasihasi ya nyamalo kini.¹²Akeiwa miharegha Mhe hu, egumirija kugaliwa kwato ekuvotakugaliwa heka eneo wa hinge la uzime eu litoliwehe hu ve mdumuye Kiumbi. ¹³Mhe wowose tedumuwe kuyo ekugaliwe "igali ya lili he Kiumbi", kwa ite Kiumbi tegaliwe na ukusa, na Kiumbi salaghu temgali wowose.¹⁴Kira mhe egaliwe ni kulhamuiwa ku-u na kumhehereja ku-u kukusa kumhehereja na kumhuru uda. ¹⁵Niho kumhehereja kwa ukusa kwaraa ti-i maso, he ne ahowe kukusa na baada ya kukusa kulheeru kikulho heneso mpaka kigato. ¹⁶Vabahu gho mdumuwe, mmsitaike.¹⁷Kila zawadi e- kulho na kila zawadi ikamirike ili ana, kudimi di kuli ha kwe Aba. ¹⁸Kiumbi etesaghura kutu-o nne uzime kwa mburi ku-u ya kweri, ili ite tumuru kukwa sa mza ahowe wa bosi he vigi ku-vyo eumbie.¹⁹M-ilie ya, vabahu gho mdumuwe. Kila muwe edumuwe emanga ko, sio emanga yo au kumanga sanuiwa, ²⁰kwa ite malhaha ya mhe teemuru kuboi chi mlhamuija Kiumbi. ²¹Kwato keni uda uchafu wa kukusa na ukusa mkabuna uata hodi hohose na kwa kunyenyekera lidorieni mburi ilhaiwe hakaghu limuru kuoka swaho kaghu.²²Ibughenuni mburi msiiakoye bi, mkukuta venye. ²³Kwaite kai wowose eko mburi ya bila kuliboia nyamalo ni sawa namhe ekuwesia mwenye vubasa ku- u mwenye he kilolo. ²⁴Kukugali vubasa ku-u na ekaso ku-u na baada ya muda mghere ekazi cho ekwae. ²⁵Mira mhe hu ewesia kwa ukulho vilagha kamiri, Kilagha cha kulhamawe na kuendelea kuineneghera si kwa ite ni mzako bi ezi mira mhe enekeiwa miheregha kai ekuibo-i.²⁶Ikukwa mhe wowose ekutoti mwenye ite ni mhe wa mdarisho,mira temuru kuku-umaiya luanda ku-u ni bule. ²⁷Mdarisho mkulho na isikandana he Kiumbi mkanu na Aba ni ya; kuvalha ari vahuye na vegaiwe ni va-agiru kini na kukuwesia mwenye usiboi vigi visidumuwe ni Kiumbi.

Chapter 2

¹Vabahu gho Msili he ya imani yakwe Dilao yesu Kristo, Dilao wa ung'azu, kwa kuvadumuisha vahe vahali bi. ²Kai mhe mhali ekubuu hakaghu eoroe pete ya dhahabu na gomae Kulho, na ekabuu mhuye eoroe gomae jikandane, ³na mkaija kumwesu u bi eoroe gomae kulho na kumba, "Tukusemba ari zokodi i-i hodi hakulho" mira mkam-ba hu mhuye ," Ari u-ma too," au "Zokodi atadi he masame gho." ⁴Iji temhukumiana venye , na kukwa valakhi velo fanyanya kusa?⁵Nisikijeni, Vabahu gho mdumuwe, he Kiumbi tetesaghura vahuye va idi kukwa vazuri va Mdirisho na kudori udilao wo evabaye ka vemdumuye? ⁶Mira mwa va bera vahuye! He siu vazuri vemunyagaha kune, na sio vo vevaburuta hekulahana? ⁷he si-u Vazuri veliolkhu ilkhe hu ikulho kalomseiwa?⁸Hata cho, kai mwaidosirija hu sheria ya kidilaosa cho igondiwe he magondo, unemdumu mhe wa sina hake sacho mwenye," m-boi kikulho. ⁹kuwesiishisha makusa, mwabutuwe he mburi na mwa hukumiwa ni sheria ite mvazaoni sheria.¹⁰Kwa kuba kira ela tuke sheria yose, na bado ene kukon' ta he nukta we bi, ene kwa na hatia ya kuoni sheria kabuna! ¹¹Kwa ite Kiumbi ebae "usizini ", nire u ebae "usigwa" kai tuzinei mira ugaa-a, waaoni sheria ya kiumbi.¹²Kwato yoni na koiya sa hu ve-ata sina na kuhukumiwa ni sheria ja kulhamawe. ¹³Kwa ite hukumu ilita bila kukwa na mbazi he hu vesilo mbazi. mbazi jikulhamuya ana ya hukumu.¹⁴Helo ukulho mina, vabahu gho, kai mhe eba nilo imani, mira telo udumusho? He imani ka yaamuru mwokoa? ¹⁵Kai Vabahu vya kiagiru kana vakilage edumu gomae kan viaghu vya kila iaze na ¹⁶muwe kaghu eka-muba, "Soni kwa m'polele mzeota mwalha na m-a kikulho," mira temuva-o vyo vedumu kwa misa kini, ka iye kiahoni? ¹⁷kwato iji imani njenye, kai teilo kuboi, ya-aga.¹⁸Bado hel mhe emuru kuba,"ulo mdarisho,na anai nilo kuboi."Niaije mdarisho usilo kubo-i, na ani nnekuaija mdarisho gho kwa kubo-i. ¹⁹Udararisha ite helo Kiumbimuwe: uata hakulho. Mira hata mapepo nau ye yedararisha to na kuzingiza. ²⁰He, udumu kuile, ari mhe kirundu, hu cho mdrararisho bila kubo-i cho teiye?²¹He, si aba kanu Abrahamu etariwe haki kwa kuboi are mgu m-inyi ku-u Isaka ana he Kidararisho? ²²Mwaa- aho ite mdararisho ku-u waabo-i nyamalo na mibo-ire ku-u , na kwa miboire ku-u, madararisho ku-u ahea ikusudi ku-u. ²³Mikondiwe ya heiwa yebae, "Abrahamu e-emdararishe Kiumbi, na ekatariwaite elo haki." Kwato Abrahimu e-eseiwe msaho wa Kiumbi. ²⁴Mwaa-aho ite kwa mibo-ire ya mhe etariwa haki na si kwa kudaririsha bi.²⁵Wato-oto sehu Rahabu hu kahaba etariwe haki kwa kubo-i, arevakaribisha huvajumbe na kuvati-i he balabala hali? ²⁶Kwa kuba sa cho msa usilo swaho wa-aga, wato-oto mdararisho usilo kubo-i wa-aga.

Chapter 3

¹Vabakhu vangu, si vakumure henyu vedumuwa vakwa vahinya,mkuila ite tunedori maoghe magirusha. ²Kwa ite vose tuoni he kwa kumure. kai tehelo eonie he kuyo ku- u ka ni mhe mkuklo,emuru kuudara msa ku u mkabuna.³Iji kai tumuru lijamu ja farasi he mi-o yai tutika na tumuru kukwaija misa ya vose. ⁴Ila kahali ili mile ite ni mgiru na kuhinghawa ni sa-a kumure, jikaiwa ni sukani mgitutu sana kuso hohose he dumu nahodha.⁵Wa tooto, luanda ni kiungo kigitutu cha msa, mira lukukairira magirusha, Wesia kimae kigiru umuru kukaaijwa ni sese gitutu ya mwalha. ⁶Luanda ni mwalha, ni idi igiru la ukusa likewe hawe nakhonyoko ja msa wetu ewo ukandanya msa wose na kuike ana ya mwalha kwa ya midire na u kulhahaliwa mwalha wa bamuza.⁷Kila aina ya Kimagheru cha maeza, himero,vidahia di na viboiwe ha mai vimuruwa ni mhe. ⁸Mira tehelo neri mhe mwenye emuru kudara lu-anda ni ukusa usimuru kufufu uhuye vigi viga-a.⁹Kwa lu-anda tumkairi Dilao Kiumbi mkanu, na kwa kaa twavabusu vahe ve boiwe kwa kutotiana ne Kiumbi. ¹⁰He mu-o kaaka heyowe viome vya ukulho na vikusa. Va bahu vangu mburi ya tejidumuwe kuwa.¹¹Ivi kisime kiwe chimuru kugu ma-i makulho na ma-i makusa? ¹²Vabahu vangu, ivi mkhatu wamtini umuru kusa matunda a mzaituni, kana mzabibu usa matunda a mtini? he shoko ya ma-i ya mnaro teigu ma-i isilo mnaro?.¹³Niji he kune elo viugho na midunganyo?Hebu mhe ka na-aije midire mikulho he nyamalo ku-u he kukudimija kulo viugho. ¹⁴Mira kai mlo lusisini lugiru na midunganyo ya swaho jenyu, msikutuje na kuyo kwa kuta na kulhi ukweri.¹⁵Ya si viugho hu vidimi kuli ana, mira badala ku-u niya ki-idi, si ya kiswaho, niya kikujimu. ¹⁶Kwaite helo lusinini na kukudumu mwenye kuaha.Helo vidugha na kila miboire mikusa ¹⁷Mira viugho vili ana bosi ni kulho, naho kudumu kuzokho kwa ukulho, kuhu mbazi na matunda makulho, neri kuakhoiya vahe kuwe na kwa ukulho. ¹⁸Na matunda a kweri elhawa he amani he hu vedumuye kubo-i mburi ja amani.

Chapter 4

¹Kukwe e kwe na kuenderejana haka aghu vilile hasihasi kaghu? tevikaiwa ni kudumu vigi vya ya idi vimugeria viome he vaaro kaghu? ²Mdumu hucho msicho nacho. Mga-a na kugugubuja kigi msichimuru m-mayana na kukwe nahote mudarija kwa m-aresi Kiumbi. ³Mdaresi temdoria kwaite mdaresi ajili ya mburi kusa, ili ite mkuviowe mviboie vikusa.⁴Kune mbo-i vikusa! Tem-ilie usaho na idi ni kwa nkuru ne Kiumbi? Kwato eboi usaho na ya idi a-kubo-i mnkuru wa Kiumbi. ⁵Au mfanyanya egondiwe teelo maana yekuba ite Swaho ikeiwe za hakaghu ilo wizu mgirsha ajili kaghu?⁶Mira Kiumbi egu mbazi giru ni-u chiromagonde eba "Kiumbi esamlhii mhe elo fwama mira em-o mbazi mhe ekudidimiri. ⁷"Kwato mliaheni Kiumbi. Mhlini hu mkusa na-u ene-mu-ugulu kuli hakaghu.⁸Susughuni sina na Kiumbi, nau enelita sina na kune. onhtini miheregha kaghu, kuni mlo vikusa, na boini swaho kaghu kuni mlo mburi nu. ⁹Toni sa mtazo,khwani na vizoi na kuzo kaghu kughwa kusisi na kusisi kaghu kughwa kizoi. ¹⁰Kudidimirini salaghini he Dilao enemukuturu na ana.¹¹Msiyoiyane kikusa kunekwa kune, vabahu.mhe emyo kikusa mbahu ku-u au kumbo-i kikusa a-ioni kilagha cha kwe Kiumbi. Mkuneiboia Kikusa sheria ya ya Kiumbi temumkoya kiumbi. ¹²Ni muwe emuru kugu maoghe, Kiumbi emuru kumgu mhe hemasa na kumhiri mhe. Ari niji ugu maoghe he m-aro ke?¹³Sikijani,kune mba, "Wa-i kana lhenu tuneso he ya mwang'a ya, na kuzoko mko are, na kubo-i biashara, na kuboi faida. ¹⁴"Ni ji e-ilie ni ahoni kinelijanya lhenu, na kuhemakaghu ni kiahoni iji? Kwa ite mtotiesa majunde ulijanya hagitutu na ukahlaha.¹⁵Hodi hakuba, "kwa mudumure lwa Dilao, tunehema na tunebo-i ya na hu". ¹⁶Mira iji mkukomba kwa vigi vyo mdumu kuboi. Kukukomba kaghu ni kukusa. ¹⁷Kwato, haku-u e-ilie kubo-i makulho mira tebo-i, haku-u -u ni Makusa.

Chapter 5

¹Litani iji, kune mlo uzuri, zoni kwa kilondo kigirusha kwa ite vywasi inelita ana hakaghu. ²Uzuri kaghu uneoniwe na gomae kaghu ja-a- sahowe ni manyongole e-o-ni. ³Zahabu kaghu Hera kaghu ja-a- obeni vaweme, na kuonika ku-u kuata sina , kuonika ku-u na unekuaho, Misa kaghu inekwa sa mwalha. mwakukea uzuri he ma-a-ze elitie.⁴Wesiani, kulhanuwe kwa vanyamalo- hu msivalhanue kwa uluki he mbuva kaghu- vezo! Na mizoire ya hu valuki he mbuva kaghu cha he -he- malama ya kwe Dilao wa majeshi. ⁵Mwa-adi kwa kwa vikusa vya he idi na kukulhamuija kunesalaghini, mwakugabija swaho kaghu kwa iaze la kuga. ⁶Mwa muakhoiya na kumg-a mhe mkweri esimuru kulhi.⁷Kwato gumiririjani, vabahu, mpaka kulita kwa Dilao, sa mkurume ela-a uluki mgiru he idi, ekula-arija kwa kusisimira kwa kula-a mare ja bosi na hu ja mwisho jikusi. ⁸Nato kune mkwa ns sumiriji; darani swaho kaghu kwa ite kulita kwa Dilao kuata sina⁹Vabahu, msenung'unike kune kwa kune, msee pa-a-iwa. Wesiato, Mzapa-ia eu-ma-e he luhige. ¹⁰wesiani ,vabahu, wesiani manyagaho na kusumirija kwa manabii veeyoe kwa ilhe la Dilao. ¹¹Wesia, tuvase hu vesumirija," keba". Mwa-ako usumirisi wakwe Ayubu, na mreli ile cho edumu Dilao kwa ajili yakwe Ayubu, Ni kwa jinsi mina Dilao elo mbazina mpolele.¹²He vyose, vabahu gho, msiape, kana he ijumbi kana he idi, kana kwa kiapo kihali. Mira ikwa "eee" kaghu na ikwa "eee" na "hai" kaghu iaje ite ni "hai" ili ite msee-lhuya di he kupa-a-i-wa.¹³Helo muwe kaghu elo vyasi? Lazima a-aresi. He mhe wowose hakaghu alhamuwe, Na aimbe togolo. ¹⁴He helo mrukao? Naavase vazee va ikanisa, na ka vazee va ikanisa va-muaresie, vekumlhomi malhoma kwa ilhe la Dilao, ¹⁵na maareshi ya imani yene m-m-uti mrukao, ne Dilao ene mka-aya. Na kai eteboi vikusa,Kiumbi enemka-i-ya.¹⁶Kwato baiyanani, makusa kaghu kune kwa kune na kuaresiana kira mhe na m-a-ro, Ili mmuru ku-u-tiwe. Kuaresi kwa mhe esilo makusa kugera majibu makulho. ¹⁷Eliya ne mhe ekwae sa ne, eka aresi kugiru ili mare isesi, na teisie he idi kwa muda wa miko mikai na milhe sita. ¹⁸Ne Eliya eka-aresi wa na majumbi ekadimiri mare ana he idi ,na idi likagera uluki¹⁹Vabahu gho, kai wowose i-i edumu kuro ukweri,mira mhe mhali ekamkiriti, ²⁰iji a-i-le wowose emaija mkusa kuro ukusa ku-u eneuti swaho ku-u kuli hekuga na eneghubika huu ugiru wa makusa.

1 Peter

Chapter 1

¹Petro,esughawe wa yesu kristo ,he vagalho veparaiye he velhowe he Ponto khabuna ,Galatia,kapadokia,Asia na Bithinia. ²Kulinya he mi-ilire ya kiumbi aba kwa uonfiwa ni swalo mkulho kwa kuitika ku-u yesu kristo na kwa kusuiwa satho kuu .Neema ighwa hakaghu na amani kaghu isusuke.³Kiumbi aba wa dilao kanu Yesu Kristo na barikiwe he ugiru wa mbasi ku-u eefu-oye kuaghoka utiale kwa ujasiri wa ku-a gato kutaghoiya kufufuka kwa Yesu Kristo kuli he va bamuza. ⁴Kwa kua gato kusikarela tukagwa wa ukusa hile kusafuru ukewe are ana kwa mburi kanu. ⁵Kwa kumuru kwa kiumbi tula-iwa kutaghoiya mdarisho kwa kukombowa uaha sina kulhawa he madamo abontokero.⁶Lamuiwani heya japo waijii ni lazima kaghu kukua koiya vughuye he kugaliwa he vigali mbarimbari. ⁷Ya ni kwailo ite mdarisho kaghu umuru kugaliwa mdarisho u ni mkulho kuro dhahabu yo ila he mwamtawo ugaliwa mdarisho kaghu ya ilijana nesa mdarisho kaghu umuru kuagho mtogolo kukainiwa na ishima he ufufuo wa yesu Kristo.⁸Temu muaghaye u mira mwa mdumu temu muaghao waijiji mira mudarisha he u na mlhamiwa cho chisimuruka kuyo kwa kulamuiwa kughuye ukulho. ⁹Waiji-i mdariya viliijanya kwa mdarisho kaghu kukombowa kwa misa kaghu. ¹⁰Varoti vee liahiye na kulhasu ukulho na kuhusu kukombowa ya kuhusu neema yo seeghwaye kaghu.¹¹Veedaiye ku ila ite ni mbari mina ya kukombowa kaghu kwo keseelitie ,Naho veedaiye kuile ni madamo mina swaho wa Kristo eaha sa kini eekughwa eyo aghoni nau ya cheekuliijanya madamo ekugha evabaiya mapema kwa mbuni ya ku-agharo kwa Kristo na ukulho wo wesee mliayahiye. ¹²Chee liijanye he varoti ite veekuvabo-ia mburi ya naho si kwa mburi yavo salagheni mira kwa mburi kaghu simoreji ja mburi ya kutaghoiya he hu vegera injili kaghu kwa kwalhi ya swaho mkulho esugha we kuli are ana mburi jo hata malaika vetamani kulhawa ku-u.¹³Kwato oroni viuno vya akirikaghu mughwa mtunie he kutoti kaghu mugha na ujasiri uturuye he mbazi yo inegeriwa hakaghu madamo akulhawa kwa Yesu Kristo. ¹⁴Sa vaingi muitika msiorowe salaghini ni midumure yo mvee liahiye madamo mweesilo viugho.¹⁵Mira sacho emuseye cho e-mkucho na hatakuni mughwa vakulho he misore kaghu ya midire. ¹⁶Komo chigondiwe "ghwani vakulho kwa ite ani ni mkulho". ¹⁷Na kai mkuse "Aba " hu ehukuma kwa haki ku-a ghatija na nyamalo ya mhe aboi madamo a-mtambo kechi he kukudimija.¹⁸Mreil ite teche-eghwaye kwa hera hle dhahabu vigi vi-onika evyo mkombowe kuli he tabia kaghuja uvile jo mwee-hirie kuli he va-aba kaghu. ¹⁹Mira mkombowe kwa sagho na ishima ya Yesu Kristo sa ya lalu lisilo na ukusa hile idanko.²⁰Kristo eelhowe hee sinaba msingi wa idi mira mi-aze ya ya bontokero a-afututwa hakaghu. ²¹Mum-darisha kiumbi kutaghoiya u eye kiumbi ee m-fufule kuli he vabamuza na eye eem-oye ukulho ite mdarisho kaghu na kuila kughwa he kiumbi.²²Mwaa-bo-iwa nafsi kaghu kulho kwa hu kuitika kwa hu kweri kwa kuwesia kudumu kwa kibaghu lo lighu-uruke,kwato dumu-iyanani kwa u kuli he swaho. ²³Mwaafi kuaghoka kakanu si kwa ionika mira kuli he mbegu isionika kutaghoiya uzime na mburi ya kuimbi yo imerisiye.²⁴Kwa ite "misa kaghu gharabuna ni sa mahako " na ukulho ku-u ghabuna utotiane na i-ua la ihako ihako lihala na i-ua lilhu. ²⁵Mira mburi ya Dilao imerisi azeto" ya chisugha ghawe wo wee-birikiwe sa injili hakaghu.

Chapter 2

¹Kwaka keni khakhera makusa khabuna na lame,unafiki wizuna viome vikusa. ²Sa vainyi wa gitutu mdumuishe maiba makulho akiwaho nesa mlheru za ya wokovu. ³Saacho mugalie ete Dilao ni mkulho.⁴Litani na kwe eu isa lisigae lidi lolilhiwe ni vahe miraka lilojijwe ni kiumbi na nukulhosha na kiwe. ⁵Nakuni msha sahuesigae ekwawa ana akhwa minda ya kisaa nesa kukhwa mnyamalo mkulho wa kiumbi ye egu i atu la kiswaho lidumuwa nikiumbi kutakho ya Yesu Kristo.⁶Landiko liba wosia naake sayuni isa hu la khakhera igiru lilojiwe na ikulosha kiraemdarishe tekako susune.⁷Kwato ishirima ni kaghu unywi mdari she isahu li lhi wena veza kwa laakhwa isahu la khakhera. ⁸Naj sa hu la kuku dunda na ighambi la kuku dunda hevo vekudunda huve lhie mburiya kiumbi kwa hucho wa ve khwaiye vee lhoijijwe kwalo.⁹Mira kuni mumbari ilhojijwe va nyamalo vagiru va kiumbi idili ikucho vahe vahewa kiumbi nesa m yo mburi giruja kiumbi yeemsee kuli he kidughu kubuu mwanga wakwe mgiru. ¹⁰Unyi bosi temwee vahe va kiumbi mira waijii muvahe va kiumbi unywi te mdorie mbazi mira waijii mwa doria mbazi.¹¹Vabahu nimseiye sa vagalho na vazataho kukui kuu he kudumu ku kuzaja ukusa jo jima ana akuna swalo jenyu. ¹²Mdumu wa kukwa misore mikulho neneacha gahana nesa ka veneba mwaa boi makusa vene wosia nyamalo kumlo na kuares kiumbi iaze la kulita kuu.¹³Dumuni kila ugiru wa vahe kwa mburi ya Dilao ikukhwa dilao sa mgiru. ¹⁴Ikihwa ne umaiya vesughawe vevama vebo makusa na kuwa togola veboi makulho. ¹⁵Kwaite ncho kiumbi edumuye ite kwa kuboi makusho mboi miyo ve mikusa ya va pumbavu kutaa. ¹⁶Savahe ve gewe msiboi kugewa kwa kuhapari makusa mira khwani sa vanyamalo va kiumbi. ¹⁷Vake ,yeni isai ma vahe khabune wadumuni vabakhu.Mbughenuni kiumbu mkeeni ishimadilao.¹⁸Va nyamalo waeeni shima va dilao kaghu kwa ishima khabuna,sika va kusho na ve tuhiiye mira hata vakusa. ¹⁹Kwa cho ni kigi kikucho chocho madamo oea kharo hesilo kweri kwa mburi ya kutote kwa kwehe kiumbi. ²⁰Tunepata kia khoni tu kuboi makusa na ho lukuza mawa mira kai twa boi makulho na hotubu hevyasi ya nikikulho ne kiumbi.²¹Kwaya mwaa sewa kwa cho Kristo naye aateswa kwa mburi kaghu amruia cha kuosia kumliaha. ²²Yete boie makusa na tea khoke kuta heni o wake. ²³Ye area olhuwa te khawaije violo are avwasi tebutu hkuye mira ekugue salagau nakwe ama kwa kweri.²⁴Yemwenye e chiie makusa kanu emsa kuu he mhatuta nesa tu se kha na hodi wa hemakusa na ite kudi kwa kweri kwa kumawa kuu unywi mwaa u. ²⁵Vose vo mwe kuso are na are sama alu ela khie,Mira wajii mwa khwaa he mzeemona ewosia swaho kini.

Chapter 3

¹Kwa kwaya kuni e valage mdumuwa kukuguhe vaagiru vyenyu venye,nesa ite kaihelo vakiwe tevedarie mburi,kutakhoiya mizukhore ya valagevavo vemuru kukhurumuesilo mburi ya kiumbi. ²Kwa ite vo venye venekhwe vaakho cho mtuye hawe na ishima.³Ya iboike isirekhwa ite ni kwa gahana -kubo-i alhu na ku-oru vigi vya beigiru vya dhahabu hile gome ja misimo. ⁴Mira ite m-boi kwa uliwaza wa swaho na kuhimba he ukulho wa kukudimija na kuturia kwa swaho ewo wa kitende he kiumbi.⁵Kwa ite valage velhowe veekuhambie salaghini kwato veelo mdarisho he kiumbi na veekuvakoiya vaagiru vavo venye. ⁶Kwa kwa ya sara ekumkoiya Ibrahimu na kumse u agiru wakwe kuni waiji-i mu vaingi vakwe kai mwaboli makulho na kai tembughenu vikusa.⁷Kwa kwa kaa ka vaagiru mudumuwa kudi na valage kaghu mku-ila ite vo ni va-aro va kilage vanyonge mkuvaila vo sa varadaria va-aro maiho a uzime bo-ini to kalo miaresi kaghu isitilijwe.⁸Kwato kuni valhabuna mukhwa na totime velo mbazi ludumuisho sa vabakhu,vekudimija na veturie. ⁹Msilhanu ukusa kwa ukusa hile violhu kwa violhu badiri yakwe himbani kubariki kwa ite nicho museiwe ite mrithi baraka.¹⁰U edumuye kudi na kuakho idi ikulho edumuwa eitije hu-anda lwakwe he makusa na mio ku-u isiyo lame. ¹¹Akherii na kuro makusa na kubo-i makulho adae ukulho na kuudosa. ¹²Ma-ila a dilao emuakho mkulho na malamaku-u elakhothi mi-aresi ku-u mira vubasa viwa kuimbi te vuaha hawe na vakusa.¹³Miji eemuhiri kuni chikukhwa mwadumu kigi kikulho? ¹⁴Mira mkuhiriwa kwa ukweri mlo kitende msibughenu hu vyo vo vebughenu msiklwa na futofuto.¹⁵Kwato mumke Kristo agiru he swaho jenyu sa elhojijwe kira madamo mukliwa kikulha kum-baiya kira mhe emulhasu kuni ni akhoni mlo ikuji he kiumbi bo-ini to kwa kuturia na ishirima. ¹⁶Mukhwa na fwanyanyi kulho nesa ite vahe venu olhu midarine yenyu mikulho he kiumbi vabuu sisine kwa ite vaayo esicho he ite mweekubohi vikusa. ¹⁷Ni kikulhosha chikulhwa kiumbi eakno ite kuni mu-a kharo kwa kubo-i vikulho mina si kwa vikusa.¹⁸Kristo eaye kharo kawe bi kwa ukusa wetu u elo ukulho eaye kharo kwa nine uswi twesilo ukulho nesa atugere nine he kiumbi Eegaye he msa mira eeboiwe uzime he swaho. ¹⁹He swaho eesoye na mburi ya kiumbi swaho jo jiacha he kifungo. ²⁰Tejee khwaye kulho ata uvumilivu wa kiumbi ukula-a miaze yakwe nuhu miaze ya kukisa-u safina wa kiumbi eevunie vahe vaghere kuli he ma-i²¹Ya ni alama ya ubatizo itukombo nine waiji-i si ite sa tulathi iruru kuli he msa mira u m-aresi wa kutoti he kiumbi kutakhoiya he agaye na kuka Yesu Kristo. ²²U eaha mharegha wa kuume wa kuimbi eesoye he kiumbi,Malaika,mamlaka na u vikhabuna vikudimiri lie u.

Chapter 4

¹Kwa hu kigi Kristo eaye ngaro msa kuoroni silaha ja mitotire huhu u ayegharo he msa akayana na makusa. ²Muhe ya te dosirija kudi midumure ya msa.Mira edi kwa midumure ya kiumbi nemlazeku-u imerisie.³Kwa hukigi miaze itaghoje yafura kwa kuboi vigivya ya idi vedumu kuboi ukusa mtitire mikusa kuengeli kurakuara elhaja vesimilie kiumbi miara si ya viumbi vigaye na vighabuna vigera malhahi. ⁴Vetoti ite ni kimako mkukulho kuboi vigi hawe na u kwato veyo muyo makusa. ⁵Kwato venegu heka emuru kuamaiya kweri ya vetufu na vegaye. ⁶Kwato mburi ya bioi kirwa mpyaka hevane vegaye hata kei vyaa humiwa kwa mburi ya misa kini sa vahe kalo vamuru kudina na kumbi kutakhoiya swaho.⁷Bontokero ya mburi ng'abuna ulitie kwato mukhwa va kuila kuaha kikulho mukhwa na uwe mkulho nemiaresi kaghu. ⁸Msina heiya mburi ngabuna nghwani na luhufyo kwa kudumuyano he kira muwe kwa huugi kudumu tekudaa kughubula makusa avahali. ⁹Ajani ukulho hekira miawe nei kunu ngunika.¹⁰Sacho kira muwe kaghu edariiye karama udarieni kwa kughaghiana sa vazaumaiya vakulho vya karama kumure jiguwe bule ni kiumbi. ¹¹Kei muhe eneyo ayo sa kigi eajiwe ni kiumbi aghwa he u eowe ni kiumbi kalo kira kigi kiumbi atogolwe kutaghoya yesu Kristo .ugiru na ugira vilo na u azeto na azeto¹²Vabaghu msitare kugali kuneleta kumugali sa kigi kigalho chee kughwa chilijanya kaghu . ¹³Mira sakigi msaisha kughusa msa vywasi vywa Kristo,Ilhamuiwani kalo mlhamuiwe na kulha muishishwa ne kulhawa ne uguru ku-u. ¹⁴Hekugwa mwa olhuwa kwa mburi ya ilhe la Kristo mwaaonge jijiwa kwa kigi swaho wa uguru wa kiumbi na swaho wa kiumbi ezengi na nine¹⁵Haighwa na ebutuwa he uywasi sa mzaa gaa mgwalo mzaboi makusa hile ewesia vigi vya vahali. ¹⁶Mira kei muhe ebutu wa he vywasi kwa kumdumu yesu usiagho kwa kumdumu yesu usiagho sisine ari maresi kiumbi he ilhe ka-a.¹⁷Kwacho madamoahe kwa udate ya kiumbi kulho choshia he miuda ku-u na ka ikulhoshiwa nine ineghwa mo hehu veahe gahana. ¹⁸Na kai mkweri eneu kwa kutaghoya vywasi ineghwa mo hemuhe esimkwueri na mkusa:? ¹⁹Kwake vaghabunavebuu he vywasi kutaghoiya kudumu kwa kiumbi veotija misa kini hekiumbi mkweri nesa vekuboi makulho.

Chapter 5

¹Nimkengereja vaaba basihasi kaghu ,Naani nre aba maro kaghu ea hoe kuhatiwa kharo nekristo na ye watoto ni muwe he ugiru une aijiwa. ²Kwaka, ni mbutu swabo nne vazee zeuni maalu akiumbi eaha hekuni awosieni siite kwa cho mdumuwa,mira kwaite mdumuiye.Kuaghararuja na kiumbi awosieni sikwa kudumu pesa ja susune mira kwa kudumu. ³Msikuboi vagiru hevahe veaha di henine mira muaije kwa. ⁴To mzemo mgiru eku aijiwa mne daria ilinge la ugiru lisi la khija ukulho ku u.⁵Tooto,nakune vaburatu vagitutu diminidi kudimirini he vagiru kagh- nneva khabuna aroni kuku dimiri na ku saariana kunena kune na kune ambu kiumbi eva lhi veku kuturu mira evadumuisha ve kudimiru. ⁶Kwaka kudimirini diya mhereghawa kiumbi ulo u nesa amkuturu he madamo kuu. ⁷Keni mimaru kini ana he u ambu e mdumuiye.⁸Kwani na ukulho khwani mail humkusa kaghu ibilisi sa simba izoe edema edaa mhe wa ku m'a. ⁹Mihini khani na u he kudarisha kaghu mkuila ite vabakhu kanu veahahe idi navo vea vwasi sakaa.¹⁰Ata veefie kubuu hevyas ha bwesu kiumbi elo ukulho kabune emsee he ugiru wa maaze khabuna za ya kwe yesu ene mbui kukwa na kiumbi ukulho na kumbutu u. ¹¹Ugiru khwa nau azeto na azeto ini khwato.¹²Nimdumuishe siliwano sambakhu mkweri na na mwandikia kuni na bwesu kutukhoiya he u,ni mbutu swaho na niyote choni andike nini ludumuisho iwa kweri lwa kiumbi umani he u. ¹³Nabakhu veata babeli,Velhojigwe na kuni ve muholu, ne mark inyi wangu emholu. ¹⁴Holu anani kira muwe kwa kuaija ludumuisho na sa:a jakiumbi ji khwa na nne muahazaya kwe Yesu.

2 Peter

Chapter 1

¹Simon Petro,Mniyamalo na Mza sughawa ni Yesu kristo,he veielarie kweri hu hu ya ukulho sa chotuidarie nne kweri aha elha ya kweri ya kiumbiwa na Mzatukombo mkanu Yesu Kristo. ²Mbazi na ihwahenyu na kutaa kususuike kuta hoiyo kitimu ya kiumbine Dilao kanu Yesu³Kutahoiya kitimu ya kiumbi twaaho mburi kuu g'habuna kwa kudarisha maaze kulihe kiumbi euetuseyekwa. ⁴Kwa kwaya eetuoye ikuluje kilagha kigiru eeboi yaili kutuboi vegaato na asili ya kiumbi sacho tuso g'hara kuuro ukusa wa idiya.⁵Kwa mburi ya boini na kawe kususu ukulho wa kwa ya kudara kwenyu kwa mburi ya ula ulho kitimu. ⁶Kutehoiya kitimu kiasikutahoija subira na kuta hoiya subira mdhadumusha. ⁷Kutahoiya mdhadumuisha tudumuisho lwa bahu na kutahoiya ludumuisho lwa bahu ludumuisho.⁸Kai mburi ya jiaha dhahenyu chikuso ghara kulheru dhahenyu kuni temkahwa vaghumbakile vahe Ve siaho matunda he pitimu Dilao kanu Kristo. ⁹Mira wowose esilo na mburi ya ela aho mburi ya sina bi;uuteaho aaziku ahujwa he vikusa kuuvyaa zeto.¹⁰Kwato vabahu gho,boini na kawe hesa kukuwe siisha kuaghatijwa na kusewa kwa ite unywi kai mueboi ya temkakudunde. ¹¹Kwato muekuahoiya ukumure wa iluhige la kubuiya he udilao wa azeto wa dilao kanu na mza tukambo Yesu Kristo¹²Kwato muekuahoiya ukumure wa iluhige la kubu iya he udilao wa azeto na azeto wa Dilao kanu na mza tukombo Yesu Kristo. ¹³Ntotiite niaha kikulho kumlaa ana kumhulkaja ana ya mburi ya,nikuhwa ure acha he minda . ¹⁴Kwato ure ila ite si madamo makulhe ninei kaa mindalao taaelio Dilao Yesu Kristo cho eniaije. ¹⁵Nne susu ukuboi nalaawe kwa mburi kaghu nesa mhulhe mburi ya aninaraaka.¹⁶Kwa ite nne tetuhahire simo jibuijwe he ukulho toture mbaiya ana ya u na kukuaja he Dilao kanu Yesu Kristo .Mira nne twee alio e u giru kuu. ¹⁷Ueedorie ugiru na ishima kulihe kiumbi abato kuyo kure akoika kulihe ugiru Mgiru ikuba," ¹⁸Ya niu ing'ikoo ni uumuye mkoo eu enilhamuiye." Twaa akoiya kuseya kukuliia are ana to twee aha nauhehu lubwa lukulho.¹⁹Tulo ya mburi ya kuaho yaailika eyo kwa u mboi kikulho kukalo usa kijari chig'ha he kidughu sari he kug'ha ghayu na utondoja kulhe iya jia hoikana heswaho kaghu. ²⁰Uani ya yaite tehelo mzaaho ugondiwe kwa kukutoija he mzaacho salaghuu. ²¹Kwa ite tehelo uzaalio ulitie kwa kudu kwa mhe ilabi valie veelha ariwe ni swalio mkulho eu eyou kulihe kiumbi.

Chapter 2

¹Manabii velo lame veli jarye hevaingi vaisiraeli na vagondi yalame veneli takahakaghu nakuli kisiki vene gera mafundisho alame na vo venemlo .Lao evageriye veku geria kuoni wanakawe hero vasalaghihi. ²Valaliaha kwa javo jassine naku taghoya kwa javo vene olu kava ya kweri. ³Kwa ucheyo vene vaaghoiya vahe vekuli ahija mburi ya lame hukumu ys votei kaliheti kuoni kiwa kuhe valiaha.⁴Kwaite kiumbi tevaroye malaika hu vemguau huye mina eva bibiye bamuza ite va orowe minyo loro pitaka hiku atahodi hukumuine valitia. ⁵Mina kiumbi teakoye mbazi idila azeto mira emkeye kiku lito nuhu elo kusewa kwa kweli hawena vahali mfuregate ataeku laamera mai heid,liboiye vikisa. ⁶Kiumbi eimaye miang'a ya sodoma na gomora kiasi cha kugwa loro nakuoni wa nteighu mfano hevahe veboi vikusa he miaze ya hesina.⁷Mira aheboito ekwamgu hakusa lutu muhe wa kweli eghwaye ekuzoi jwa ni mburi jisiye kiliahi jwa hesheria ya kiumbi. ⁸Kwaite kamuhe wa kweri ediye nayo miaze kwa miaze ekuguguluja msa kuu he hu vyo eakoye na kuagho. ⁹Kwacho dilao eiliye cho ene vakombo vahe vakwe miaze ya ukusa kwa kwa ya ku varoiya vebaiye ukusa kwaburi ya kuvama hemiaze ya kughitije.¹⁰Kwakweli ya ni uukweri hehu veendelea kudi hetamaa.Jamsa ya na kufwa kia chichiala ahaku u vale vetoyeto veben yetibughu tere bughehuye kuila ulu vagitu. ¹¹Kwaite malaika uwezo nau kuhovahe mira tevekagehe kigi chiaha anaya dilao.¹²Mira tevelo nihi tevelo akini veboiwe kwa asili ya kuboiwa na kuoniwa. ¹³Ve o hiwa kwaku lhwamuwa makusa kili chaghaghe kizime vediye kikusa veghure uchafu na makusa venhamu iwani vikusa na kutati ukua hawenaro. ¹⁴Maila kini eliaparuwe ni kikusa tesemurija kuboi vikusa.Kuwata na kuwaluku vedumuye vagitutu he vikusa velo swaho jikhaye kudumkira kigi ni vaingi vebusuwe.¹⁵Vaaro kwa kulho vaalakha na vaadosa kwa ya balaam ingi wakwe boari edumuye kulhaanuwa hera kusa. ¹⁶Mira ahaiwa kwa mburi ya ku-oni kwakwe.Pliunda isizo ikuyo he sauti ya kimuhe,eelhija vabamuza vya mzaakho.¹⁷Vahe ya ni sa shoko jisilo ma-i ni sa malhareno echi-wa ni sa-a .Ilhareno igiru likewe kwa mburi yavo. ¹⁸Veyo kwa kukuturu bule veva vauku vahe kwa ukusa wa mira.Vevate vahe vegali kuvagugulu hu vedie he ukusa. ¹⁹Vevata vahe ukulho mira vo venye ni vakusa va vikusa na vedori vya valie,Ake mulie ekliwa mtumwa wa hu kigi edumuishe.²⁰Hu ekuk-ie he ukusa waidi kwa kwa kiugho cha dilao wetu etukomboye Yesu Kristo ekulieja ekalhaia ukusa kaliali ulie wakwe ukliwa ukusa kuro hu wa bosi. ²¹Elieku ye vaheka teveiliye kwa ya kweri kulio kuiila ekufi ekairo amri ya kiumbi yo veowe. ²²"mtihani ya ighwa nau kweri zayakue? na gua iondiwe ikugwa heisalo"

Chapter 3

¹Waijii-i uitakugondia ari,mbakhu ya barua ya kanu nesa kukaa-a he akiri. ²nesa ite umuru kukliulha uiome vyeeyowe bosi ni vazaakho veakhuye na kutoliana na amri ya dilao wetu na mu-si kutakhoiya vesughawe.³Vile nesa bosi ite ve-mi venelita he miaze ya bolhokero kumu-oni kuni, vekuso to to na midumuire yavo. ⁴Na vekuba chiahale kilagha cha kukhwa-a vaaba venyu veegaye,mira vigi vyose uyeriaha to kuli azeto ya mibo-irwe idi.⁵Vekakubo-i kuzi ite idi na are ana vyee elholhoshie kutua he ma-i na kutakhoi ma-i azeto ya uda kwa ki-ome cha kiumbi. ⁶na ite kutakhoiya kiome cha kwena na ma-i ikakhwa idi izime kwa azeto ka, ikukhwa yeekhu ma-i yee-miwe. ⁷Mira yi are ana na idi vikewe kwa ki-ome kaa ka kwa mburi ya mwalha .Vikewe kwa mburi ya i-aze la hukumu na kuhuriwe kwa vahe e si va kiumbi.⁸Ya teimuru kujunguluka kiome kechi ,vabakhu ite muaze muwe he dilao ni sa miko elfu we. Na miko elfu we ni sa muaze muwe. ⁹Si ite dilao enebo-i arikhau arikhau kufuruja kilagha,sacho chitotiwa ite ,mira u niegumiri kwa mburi yentu u tedumu neri muwealakhe,mira edumu kugu madamo nesa vuse uamuru kuvoteka.¹⁰Kwa ite ianze la dilao linelita sa mgwala ana uenetakho kwa kuma kigimbe.Vigi veinelhalwa kwa mwalha.Idi uigi vyose viaha vinekhwa ulieme.¹¹Kwa ite vigi vyose vinelhaliwa kwa kwaya ivi unekhwa mlie wa kimomo?Udi kiukulho na mizokhore ya kikiumbi. ¹²Tudumuwa ku-ila na kuakho nakawe kulita kwa muaze wa kiumbi.Muaze ka idi izime linelhaliwa na mwalha.Ma ugi vyose umelhaliwa he mwalha. ¹³Mira kwa kilagha chakwe tula-a ana ti-ale na idi iti-ale elio vakulho venedi.¹⁴Kwato vabakhu kwa ite tuariwa ya kulima kukhwa kikulho na kusanung'u nikiwa na kukhwa na kuturia hawe na u. ¹⁵Na wesiishisha kugumirija kwa dilao wetu,he kukombowa,sa mbakhu kaka etu Paulo cho evagondie unguri,kutoliana na viugho vyo eowe. ¹⁶Paulo eyoiya ka vyose he kugonda kwakelielo vigi e vi ure kuwi-ila.Uahe vesilo ishima na u-ure vaa-oni vigi ka,Ma sacho veboi kwa kugonda kusaia ku-oniwa kwavo.¹⁷Kwato vabakhu kwa ite muilie ka kulairijeni venye nesa ite msilakhijwe na kutatiwa ni vakusa na kulakha ukulho. ¹⁸Mira mlheru he mbuzi na ukulho wa dilao elukomboye Yesu Kristo.Ma waiji-i ukulho ulo na u waiji-i na azeto na azeto.Amina

1 John

Chapter 1

¹Hu eu chee aha kulho hosthi hu tuchiakoe hu tuchiwesi a kwa maila tu huchotuwesie na miharegho kanu ichidarie kuhwa mburi ya uzime. ²Nahu uzime weeboiwe kuilika lheme na twaaho na kueryo na kuubirikira uzime wa azeto eu wee aha he aba na we boiwa kuilika hetu.³Hu cho tuaaahoye na kuchi akoye tutachibirikira henyu nesa ite mmuru kuhwari hawe na nne kuhwari nne hawe nne ne aba na ingo Yesu Kristo. ⁴Na tuta mgondia mburi ya unywasi ite mchamui wa kwenyu kufuru.⁵Ya ni u mburi tuiako kuli heu na kuvaburi kira kiumbe elha lha ye na za kwa tehelo kidughu neri kigutu. ⁶Kai tukuba ite tulo kuhwari u na tadaha he kidughu tutata na tetuboi kweri. ⁷Mira tukudaha he g'ha yue sacho tuaha he g'ha g'ha yue tukuhwari nne kwa nne na saho yakwe Yesu Kristo ing'i yaatu ahuja kuli ukusa g'habuna.⁸Kai tukuba tetulo kikusa tutakuta venye na kweri teaha za hetu. ⁹Mira tukulho tuka vikusa vyetu na kutuahuja he uza g;habuna. ¹⁰Tukuba ite tetuboi kikusa tuta mboi u kuliwa na mlane na mburi yakwe tei aha dha hetu.

Chapter 2

¹Vain'gi gho vakunlho ni mugondiya mbuhiya hakaya teusiboi vikusa mira muwe wenyu ekuboi vikusa tulo mwakilishi wetu eaha hawe ne aba Yesu Kiristo eu elo ukweri. ²Niu etukaiya vikusa vyetu nanine hevikusa vyetu mira hata heidi ghabuna lileizime. ³Kwato tuiliite tumilie u ituki darisha hucho edumu .⁴U eili nakuyo ite nimiliye kiumbi mira tedara huchiedu muwa elo lame nakweri teia zaheu. ⁵Mira u edarishe inle lakwe kweri za ya muleka swaho yakiumbi ukamirishwe za kiu tuile ite tuaha za kwe. ⁶Ueba ediye za yakiumbi muwe ado da sacho yesu edodaye.⁷Vabaghu si mugodiya kuhi eho ni dumu kitiale kitiale mira amriya azeto eu mwelo nayo kufukia abosi amri ya azeto ni mburi yo mweakoye. ⁸Hata to nimuo mri tiale ibaite ni kweri hekristo na kuni ite kidughu chika nai azeto la kweri liaha hesinaline.⁹Ueneba eaha heiaze mira temdumuye mbaghu kuu eaha hekidogha nata waijii. ¹⁰U emdumuye mbaghu kuu endiye hei aze na tehelo mbari yoyose ine mukum mhuri . ¹¹Mira hu esimdu mbaghu kuu eaha hekidughu na edoda hekidughu ye tiilie ite sole kaite iaze lagaa maila kuu.¹²Ni mugodiy kuni vaingi vakunlho kwaite mwakai wa kikusa kwa mburi ya ilhe kuu. ¹³Ni mugondia kuni vaaba kwaite muuiliye nu wakuvakia basi. na mua ndiki kuli vijana kwaite mwa muru nu mkusa mi mugodiya kuli vaing'i kaite muu liye kiumbi. ¹⁴Ni mugodia kuni vaaba kwaite muilienu enuskurie hu evokiye yaidi namugodiya kuni vaburatu kwaite mlo nguvu namburi ya kiumbi ya zogho za henyu na mwamuru numkusa.¹⁵Sidumu yaidi hile mbu ja yaidi hile muri jiaha heya idi miri huene hi dumu yaidi kudu kwakumda aba teku aha za yakwe. ¹⁶Kwaite kika kigi chaha heya idi tama ya msa tama ya maila ya maila na kiburi cha uzime tevili heaba mira vili heya idi. ¹⁷Duni na tamaa kuu vine ghi ta mirahu ebaiye mdumu na kiumbi ka enedi maze ghabuna.¹⁸Vegaye havo kuli hetu ake sevetu nena neva netu vesendele kudi kuzogho na nihe mira varesa hevo niho chi ilika ite sevakanu. ¹⁹Vesaye havo kuli hetu ake sevetu nena neva hetu vesendele kudi kuzogho na nine mira varesa hevo chi ilika ite sevekanu.²⁰Mira mwa butuwa malhoma nihu mkulho nakuni va gha buna mwaiila kweri. ²¹Simugondiye kuni kwaite ake temui uliye kweri²²Nijimhame ninu enlh ite yesu Kristo ka muhe niu emnlh Kristo to hodi emlh ingine aba. ²³Tehelo emlh ing'i ekaghwa he aba emdumuye ing'i emdumuye aba nau.²⁴Kwa mburi yanyu lucho muakaye kuvo kia bosi ro chesaishe kughwa za yenu sahu cho uakoye ku bosiro chiendelee kughwa za yenyu kai hucho muakoye kuvokia basi chikizogho za yenyu nilo mhe zogho za ya ing'i heaba. ²⁵Na ya nicha kilaghu etuo ye nine uzime wa azeto ni mugodiye kuni itehu venuka eiya kuni hekulagha. ²⁶Na kwa mburi yehnu hu ma lhoma omdariiye kuli henyu ezogho za yenyu nani kweri kasilame nakai amua jia zoghohi za yakwe.²⁷Kwacho vaingi vaigi tutu vakunlho zogho ni za yakwe ite miaze yo eneli tiya tughwa tetulo bughu mira siku ku akaya sisine hema ila akwe hekulita kwakwe. ²⁸Kai muiliye uhiyenelo ukweli muiliyeite kila muwe eboi ukweri eagho weniye. ²⁹Na kwa mburi yehnu hu ma lhoma omdariiye kuli henyu ezogho za yenyu nani kweri kasilame nakai amua jia zoghohi za yakwe.

Chapter 3

¹Wesiani ni mdumuire mina ya etuoye aba ite tusewe vamilo va kiumbi na ni ugi tutoye kwato idi telituila ake hata u tele milie. ²Vaaro nine tuvamilo va kiumbi na teinailika kigi chinekhwa tuile ite ata dilao ekune akho kana tunetotiana na u naho tunemuakho sa kigi etoye. ³Na mira muwe kanu elo mdorisho ya kwa mburi ya miaze ilitie u uajwe he u edumuwa akwa na mdarisho salaghuu sau salaghu cho elo mdarisho.⁴Kira muhe ekuhima kuboi makusa ebu ukweri kwa hu kigi eboi makusa ni kuudu ukweri wa kiumbi. ⁵Muilie dilao ekugujanje he nine kalo atukaie makusa khabuna na zahe u tehelo makusa. ⁶Tehelo neri muwe efufuye he u ekabo-i makusa tehelo neri muwe eneboi makusa ekughwa emilie hile kumkoya.⁷Vamilo mdumuwe msidumu kulaghiwa ni muhe eboi kweri ni u elo kweri sa kigi dilao na u emuliwa kweri. ⁸Eboi makusa ni wahu mkusa ni mboi makusa kuli azeto kwato ing'i wa kiumbi ekugujanye henina kalo aoni nyamalo ja hu mkusa.⁹Eaghowe ni kiumbi teboi makusa kwa huugi ni mbegu ya kiumbi izokao za kuu temuru kuboi makusa kwa hu kigi aakhowe ni kiumbi. ¹⁰He ya vaingi va mkusa na vaing'i va kiumbi veilika muhe esiboi kigi cha kweri si wa kiumbi na hueai mdumu mbaghu kuu.¹¹Kwako hu mo muukoye kuli azeto ite tudumiwa kudumuyana nine kwa nine. ¹²Sisekaini enkhwaye wa hu mkusa na kumgaa mbaghu kuu na niaghoni eku mgaa kwa hukigi miboire ku-u ni mikusa na miboire ya mbaghu kuu ni mikulho.¹³Vabaghu ko-ommsimake kei idi line musanuiya. ¹⁴Tuiliye ite twaali he vigame na kubuu he uzime kwa ugi tuvadumuye vaaghu hu esidumu ye mke heswaho ka eneghwa he kigame. ¹⁵Muhe emsanue mbaghu kuu ni mzagaa na mreila ite uzime wa azeto te uzokho he mzagaa.¹⁶Heya twauila ukulho kwato dilao aga kwa mburi kanu nanine tudumua tugu mizokhore kanu kwa mburi ya vabaghu. ¹⁷Mira muhe elo vigi na emuakho mbaghu kuu telo mira etiti swaho ya kumchaari ukuwesia elo swaho ya kumdumu kudumu yana kwa kiumbi kuaha za kuu. ¹⁸Vamilo ko-o ni mudumuye tusidumu kwa mio hile viyome visilo kigi mira mboire kaghuu ikhwa ya kweri.¹⁹He ya tuilie ite nine tuaha ne kweri na swaho kanu jitubaia . ²⁰Ikukhwa ni mgiru etagho swaho kanu nau mgiru hemburi ghabuna . ²¹Vaaro kei swaho kanu tejitulutu tulo ukweri wa kiumbi. ²²Na kivacho tunearesi tunedaria kuli he u kuhukigi tudarishe mdrisho kuu na tuboi vigi vimlhamuiya.²³Na ya niu mdarisho kuu ite tumdarishe kutakhoiya he ilhe la ingi kuu yesu kristo na kudumu yana nine kwa nine. ²⁴Ekudimini hemdarisho kuu enezonkho za na kiumbi enezonkho za kuu kwato tuilie enezokho za kanu kwa hu swalio kulho etuoye .

Chapter 4

¹Vedumuwe,Msiiba kira swaho mira mjigali swaho muagho ite jiliiye ha kiumbi kwa ite varoti vakumureva lame vaa liijanya he idi. ²Kwa ya mnem-ila swaho wa kiumbi kira swaho inerayo ite Yesu Kristo he msa ni ya kiumbi. ³na kira swaho isikayo na kumdumu Yesu siya kiumbi ka ni swaho ya kumkana kumlhi Yesu Kristo yo mweeakoiye ite ilitie na waiji-i pere iaha he idi.⁴Kuni muwa kiumbi vaing'i vedumu na mwaafi kulho kwa ite ye eaha za kaghu ni mgiru kuro ye eaha he ya idi. ⁵U miva idi kwaka choeyo ni ya idi na ya idilivalaghnti. ⁶Nine tu va kiumbi u em-ilie kiumbi etulaghonta nine he ya tu ila swaho wa kweri na swaho wa lame.⁷Vedumuwe tudumuyane nime kwa nine kwato lumuisho ni lwa kiumbi na kira muwe edumuye eagho ni kiumbi na kumila kiumbi. ⁸Ye esidumuye tem-ilie kiumbi kwato kiumbi ni ludumuisho.⁹Kwato ludumuisho lwa kiumbi lweelhaiwe hasi kanu ite kiumbi ee msughaye ingi ku-u kweri kweri nesa tudi kutaghoiya u. ¹⁰He ya ludumuisho si ite tweemdumuye mira u ee tudumuye na ekamsugha ing'i ku-u atulhanu iye makusa kanu.¹¹Vedumuwe chikughwa kiumbi eetudumuye nine wato-to tudumuwa kumuyana nine kwa nine. ¹²Tehelo neri muwe emuaghoye kiumbi kai tukudumuyana nine kwa nine kiumbi izogho za kanu na ludumuisho ku-u lwaafuru za kanu. ¹³He ya tuilie ite tudie za ku-u na u za kanu kwa ite aa tu-o swaho ku-u. ¹⁴Na twaagho na kukirija ite Dilao amsugha ing'i kugwa m-usi wa idi izime.¹⁵Kira eyo ite Yesu Kristo ni ing'i wa kiumbi ezogho za ku-u mau za ya kiumbi. ¹⁶Naho tuite na kudarisha ludumuisho lulo na kiumbi za kanu kiumbi ni ludumuisho na u ezogho za ya ludumuisho ezogho za ya kiumbi na kiumbi ezogho za ku-u.¹⁷He ya ludumuisho lwaafi kufurujwa hasi kanu mesa tusireghwa na bugha la hukumu kwa ite sau cho eaha manene nirechotuaha he ya. ¹⁸Tehelo bughu za ya ludumuisho mira ludumuisho lufuruye luibibi bughu gahana kwa ite bughu ilo usina na hukumu mira u ebughenu tenafurujwa he ludumuisho.¹⁹Tudumuye ake kiumbi ekaeye kutudumu. ²⁰Chikukwa muwe eneba nimdumuye kiumbi mira emfwaye mbaghu ku-u ni mlane kwa ite esimdu dumuye mbaghu ku-u u emuagho temuru kumdumu kiumbi u esimuaghoye. ²¹Na ya ni u amri u fulo na-u kuli ku-umu emdumuye kiumbi edumuwa kumdumu mbaghu ku-u.

Chapter 5

¹Yoyose edarie kughwa ne Yesu Kristo elhaghiwe ni kiumbi yeyose emdumuye u elie ha kwe aba na evadumu vamilo kuu. ²Kwa ya twaila ite tuvadumuye vamilo va kiumbi tukughwa tumdumuye kiumbi na kuboi mburi kuu. ³Yaniugi tumuduye kiumbi ite tujidara mburi kuu na mburi kuu ihuha.⁴Kwaite kira eaghowe ni kiumbi elimuri idi ghabuna na niu kumuru na kulimuru idi mdarisho kanu. ⁵Niji ilimuruye idi? nihu anarishe hakwe Yesu ni igi wa kiumbi.⁶Ya niu elitie kwa nai na haha-Yesu Kristo ⁷Telitie bi kwa mai ila kwa mai na haha. Kwaite helo vahe vakhai veyo. ⁸Swaho mai na haha ya vakhai veseko ((Darisha mburi ya.⁹Kwato ni kugiru kaa. tuudaria kuyo vaye na kuyo kwa kiumbi.ni kugiru kuro kaa kwa ite kuyo kiumbi niya ite elo kuaghararu na kuu. ¹⁰Hu emdarishe igi wa kiumbi elo kuyo za kuu salaghuu .Yeyose isimdari kiumbi amboi kukha mlame kwaite tevemdorie kugo ake kiumbi avagera heya igi kuu.¹¹Nakugo ni ya ete kiumbi atuoo uzime wa azeto na uzima ya uaha za ya igi kuu. ¹²Elo na ka igi elo ka uzime usilo nau ka igi wa kiumbi telo uzime.¹³Namuandikia ya mmuru kuila ite mulo uzima wa azeto kuni mdarisha kwa ilhe la igi wa kiumbi. ¹⁴Naya niu ujasiri tulo hekae kuu ete tukuaresi kigi chochose kuaghararu kuagharura na kudumu kwake etukoga. ¹⁵Kwaite tuile etukuya chochose tukuchimlhau tuite ete tulo nacho chotu mlhauge.¹⁶Kee me a muagho mbaghu kuu eboi kikusa isimchia kigame idumu kuaresi na kiumbi enerio uzime niyo kwa hehu ukusa kini usivachii hekigame helo ukusa usichii hekigame siyo ete vedumua kuaresi kwa ukusa ka ukusa ghabuna ni ukusa mirao helo ukusa usichii hekigame. ¹⁷Tureila ite eaghowe ni kiumbi teboi ukusa mira aghowe ni kiumbi elaiwa nau hakulho azeto na hu mkusa temuru kutuhiri.¹⁸Tureila ite eaghowe ni kiumbi teboi ukusa mira aghowe ni kiumbi elaiwa nau hakulho azeto na hu mkusa temuru kutuhiri. ¹⁹Tureila ite nne tuva kiumbi na tureila ite idi ghabuna liaha di eu maiya hu mkusa.²⁰Mira tureila ite igi wa kiumbi alita na atuo kuila ete tumi ile hu ilo kweri na ite tuaha za kuu u elo kweri hata hasi ya igi kuu Yesu Kristo ni kiumbi wa kweri na uzime wa azeto. ²¹Vamilo vabaghu roanani na sanamu.

2 John

Chapter 1

¹Kulihe mu-agiru kuso he mlage elhowe na va-ingi vakwe,evo nivadumuye he ukweri na si ani mira na hu veiilie kweri. ²Kwa ukulho uaha za hetu na unekliwa na uswi miaze yose. ³Mbazi,Kulhamera,Kuluria,Vimekliwa na uswikuli he kiumbi aba na kuli he yesu Kristo,ingi wakwe aba he ukweri na ludumuisho.⁴Naalhamuiwa ite naa-ila vaingi vakwe vakuwe veso he kweri,sacho turekoiya amri kuli he aba. ⁵Na iji-i nikusemba ari , mlage,Si ite nitakugondia amri ti-ale,mira ni huu hu tweelo nayo kulholhoshia azeto,ite ludumawa kudumuiyana uswi kwa uswi .Na ya nilwo ludumuisho tukundwa kuso ku-agha na amri ku. ⁶Ya niyo amri,sacho mkoiye kulho choshi bosi,ite mdumuwa kuso he ka.⁷Kwa ite vazatati vangi vaazarika he idi,izime na tevedumu kuyo ite Yesu kristo elitie he msa .Ya ni u mlame na emlhi Kristo. ⁸Kuwesiani venye ite temlakha mburi hu jo mfiije kubo-ia nyamalo,ie m-muru ku-owa.⁹Kira mhe eso kuka-e na tezokha he mburi ya ingi wa kiumbi telo kiumbi u ezokho he mburi ya kiumbi elo Aba na ing'i. ¹⁰Kaimhe elita kaghu na tegera mburi ya kiumbi msimdarie he minda jenyu neri msimholu. ¹¹Kwa ite emholu emlka -ari he mibo-ire yakwe mikusa.¹²Nilo mburi kumure ja kukugorodia,na sidumuye kukugondia he karatasi na wino.Mira naarira kulita kwenyu na kuyo basa kwa basa ite kulhamuiwa kaghu kufuru. ¹³Vaingi va inginhaghu elhowe vemohohu.

3 John

Chapter 1

¹Mzee,Kwagayo mbakhu,nimdumuye he kweri. ²Mbakhu,nikuaresia ukuhmwa na kirakigi na kugabi,sacho yako ikabie. ³Kwa ite na lhamuishishwa nrebaiwa niwa bahu velitie na kuyo hucho uahane kweri. Sacho usone kweri. ⁴Silo kihali chin lhamuiye saya.kukoiya ite Va milovangu vedaha he kwe.⁵Mbakhu ,uso hekweri uku va saari na bakhu na na vagalho. ⁶Huve yoe ludumuisho lwako heminda ya kiumbi uboi kukulho kuva saari he n'tambo javo sacho kiumbi e dumuye. ⁷Ambu kwa mburi ya il he,Nesoebila kudori kigi chochose heveaha ganana. ⁸Kwato tudumuwa kuva daria vahe sayo nesa lu hwa va nyamalo vaaro kwa mburi ya kweri.⁹Navaandika Vebungurue mburi,mira Diotrofe.edumue kukhwa wa kulho lhoshi he u" te sona nine. ¹⁰Kwaka kainkulita nne hulha mburi ja kwejo eboi.iho eyo mburi kusa kutuyo nine (ledumuye)tenadumu na vigi ya naye te va daria Va bakhu na Hata ku va lhija va hali vedumu kuvadoria kava bakhu na kuva hiriti valihe mbungurujanejo¹¹Mbakhu usidose kikusa,mira dosa kulho ebui kiku lho niwa kiumbi.eboi vikusa tena mua khoki umbi. ¹²Demetro ayowa ni va kha buna na kweri njenye,na uswi tu tua khoiye.uilie ile kuakho kwetu ni kwa kweri.¹³Nio vigi vikumure vya kuku andikia kwa karamu ya wino. ¹⁴Mira niarira kuku akho hesina na tu yo maila kwa maiya,aja kiumbi jikhwa naari ,vaaro ve kuholu.Vaholu vaaro kira mhe kwa ilhe la kwe. ¹⁵Sa"a ja kiumbi khwana ari waaro veku holu,vaholu Va" aro kira mhe kwa ilhe kini.

Jude

Chapter 1

¹Yuda,mnyamalo wakwe Yesu kristo ma mbakhu ku-u Yakobo,kwa hu vesewe,vedumuwe he kiumbi aba ma vekewe kwa mburi Ku-unYesu kristo. ²Kuroiwa ma ukulho ma ludumuisho he ma visusuwe kaghu.³Vedumuwe,madamo meeghwaye mikuboi-i kira chimuruka kumugondia kuni,kuaija kukombowa minevaghabuma cheefifotie kumugondia kwa mburi ya kumuaija ite msikwasiane kwa mdarisho wo weeghaye ite u-owe bi he vedarishe. ⁴Kwa ite vahe vaghere vaakubuija kwa kumatu hasikaghu vahe vo veebutuwe mvengo kwa mburi ya mlaho,vahe vesiaghaye vekheriti mbasi ya kiumbi kanu kughwa ukusa ma kumlhi,Didao kanu ghoke ma Dilao Tesu kristo.⁵Waiji-i midumu kumuhulhaja kumi hawa ma ite helo madamo mweeilie kwa kufuru ite,Dilao emukomboye vahe kuli idi la misiri,Mira madamo hali kuvafiija hu veesilo Mdarisho. ⁶Na malaika vo tevelaive udidao kimi salaghini Mira vekaro ha kusokho kimi ha miaze ghabuma kuimbi evakeiye he Minyororo ya ayeto ma ayeto ,he kidughu kwa mburi ya mlaho wa iaye hu igiru.⁷Sa cho Sodoma ma Gomora ma miamg'a ujumguluke hawe mau yeekubuije salaghini he ukusa wa kudaatama esija kiazeto.Vee aijiwe Sa kutotija ya havo Veeku-a gharo ya Mwalha wa Ayeto. ⁸Wato-to kwa kwalhi huu-hu Veeguye Maghalu hawemaya veoni Misa nma kulhi Mamlaka na veyo lame kwa mburi ya ukulho.⁹Miya hata Mikaeli Malaika mgiru,madamo ukukwasia ma ma Mkusa,Ma kulhasuyama na-u kwa mburi ya msa ku-u Musa tegaliye kugera,Mlaho wa lame kwa mburi ku-u,Mira badala badala ku-u eebaye"kiumbi akuhai" . ¹⁰Mira vahe ya vegera lame kwa mburi ya kigi vesichi- ilie.Nahucho vesichiilie hu-e cho vimagheru visilo akin kwa Miboirwe ya ni-u Vyyevaonie. ¹¹Ole kimi! Kwa ite vaadahia he kwalhi yakwe kaimi na kuliaha kubeni ku-u .Blaam.Vaakhitahe ubanasi wa kora.¹²Ya ni maghamba he sikunkulu kaghu ja ludumuisho vekushuwa bila sisine.Ve kupasi bi salaghini.Ni malhareno esilo Ma-i iti-iwa ni sa-a ni mikhatu ihagatuge isilo Matunda igaye kamuuguwe masandi. ¹³Ni Malharemo a bahari elo kigimbe ikugu sisime kimi Salaghini.Ni Mtondo ,jiparaa u ukuhame wa kidughu ukewe kwa mburi kimi ayeto.¹⁴Enoko wa saba he orodha yakwe Adamu eerotie kwa Mburi kimi ukuba"Wesia dilao elitie na Maelfu kwa Maelfu a veaghuye ku-u. ¹⁵Nesa Vabo-i Mlaho ana ya kira Mhe na kubufu ukusa ghabuma Vesimuitika kiumbi ana ya Miboire kimi khabuma vefie kubo-i he kwalhi esi ya ukukulho na kwa viome kini vya ukai vyo esi vikulho vaa ayo he mburi ku-u. ¹⁶Ya ni hu venung'unike vilalamika veliaha Midumure kini ya ukusa,vekuagho,sha.Vo faida kini vetati Vahali.¹⁷Mira kuni ,Mdumuwe,hulhsni kiome cho cheeyowe ni Dilao Yesu Kristo. ¹⁸Vee baye kagh"Hemadamo a kufiija heneghwa na Vahe Vehena Veliaha Midumure kini esi ya ukulho. ¹⁹Vahe ya ni vazaparati,Vezoghoiwe ni Midumure ya azeto na tevelo swaho.²⁰Mira kumi Mdumuwe,Sa kigi Mkukwa he mdarisho kaghu wa ukulho sha,na sa Kigi Mlhawa he swaho. ²¹Kukeni he lumuisho lwa kiumbi na Mla-a mbazi ya Dilao kanu Yesu Kristo ya imuaghoiya uzime wa ayeto.²²Aiyani Mbazi he hu velo futofuto. ²³Vausini Vahali kwa kuvapakula kuli he mwalha he vahali aijani Mbazi kwa bughu Mkusanuiwa hata shughe ibutuwe idanko ni Msa.²⁴Ijii he huemula-a Msitiri na kumubo-i Muuma hekaeye he ukulho ku-u hesilo Makusa na kulhamuiwa sha. ²⁵He-u kiumbi ghoke Musi kutaghoiya Yesu Kristo Dilao kanu ukulilho na u he-e sinaghwa Madamo ghabuna na Waiji-i na hata azeto .Nachighwato.

Revelation

Chapter 1

¹Yowo ni ughubulo wakwe Yesu Kristo huo Kiumbi em-oye nesa kuvaaija vanyamalo ku-u mburi hujo jinezalijanya i-i sina. Eeyabo-iye yailike he kumsugha malaika ku-u he mzasughawa ku-u Yohana. ²Yohana eeguye ushuhuda wa kira kigi eechiahoye kuwesiana na kiome cha Kiumbi nahe ushuhuda uguiwe kumlanga Yesu Kristo. ³Ebarikiwe huye esoma na lughwalhu naho huvo vakabuna vekoiya mburi ja ulotezi yao na kudosa hucho chigondiwe ata, kwaite muda waahe.⁴Yohana, he makanisa saba yeata Asia: neema naikwa hakaghu kuli haku-u eata, ereata naho na enelita, naho kuli he swaho saba jiata mbele ya kikire cha udilao, ⁵naho kuli he Yesu Kristo ehuye shahidi mzadarisha, mza-ahowa wa bosi wa wavegaye, na mgiru wa madilao va idi yalo. Haku-u uye etudumuye naho etukeye huru kuli he makusa kwa sako ku-u, ⁶etubo-iye kukwa udilao, vaza-aresi va Kiumbi ne Aba ku-u- haku-u kukwa unyakhare na nguvu maaze kabuna. Amina.⁷Wesia, etalita na majumbi; kira i-ila linemwaho, hawe na vakabuna vemlhahaye. Na kabila kabuna ja idi veneomboleja haku: Ee, Amini. ⁸Ani ni Alfa naho Omega," eyo Dilao Kiumbi, "Uye eata, naho eereata naho huye elita, elo nguvu."⁹Ani, Yohana - mbahu kanu na muwe eshiriki hawe na kune he manyamarisho na udilao na ugumiriji mgiru uata he Yesu; neekwaye niata he kisiwa chisewe Patimo he mburi ya Kiumbina he ushuhudaumlanga Yesu. ¹⁰Neekwaye he Swaho i-aze la Dilao. Neekoye mzungure gho kilondo cha -ana sacha igunda, ¹¹chikuba, Gonda he kitabu huyo uya-aho,naho uyasugha he makanisa saba, kuso Thiatira, Kuso Sardi, kuso Philadefia, na kuso Laokidia,"¹²Nikaghiritikuaho ni sautiya kweji eekuyo naani,nahonireaghirii nika-aho kinara cha dhahabu cha vijari saba. ¹³Hasihasi he kinara cha vijari heelo muwe sa Mu-inyi wakwe Adamu, eoroye nkaanzu ndeza iheye di he masame ku-u, na lumulhu lwa dhahabu kujunguluka kia ku-u.¹⁴M-a ku-u na alhu ku-u jeekwaye jiaka sa sufu i-akuye sa klemetu, na ma-ila ku-u yeekwaye sa mwali wa mwalha. ¹⁵Bame ku-u jeekwaye sa shabaisuguliwe sha, sa shaba huyo ifiritiwe kutahontiwe he mwalha, naho sauti ku-u yeekwaye sa sauti ya ma-i kumure ¹⁶i-uguluisha. Eekwaye edaraishe ntondwe saba he mheregha ku-u wa kuume, naho kuli he m-o ku-u heelo na luhamba lukoiye hanu. Vubasa ku-u vweekwaye uangangaja sa luatame mkai lwa ka-aze.¹⁷Nireamuaho, nikalhu he masame ku-u sa mhe egaye. Ekake mheregha ku-u wa kuume ana gho naho ekaba, "Usiko bughu! Ani ni wa bosi naho wa mwisho, ¹⁸na huye nizoko azeto! Naho nilo funguo ja kigame na ja kujimu.¹⁹Kwato, yagonde uya-ahoye, yeata waijiji, nahuyo yenelijanya yekutaho yayo. ²⁰He mburi ikumatuye kulanga ntondwe saba jo ujiahoye he mheregha gho wa kuume, na hucho kinara cha dhahabu cha vijari saba: ntondwe saba na malaika va huyo makanisa saba, na kinara cha vijari saba ni huyo makanisa saba".

Chapter 2

¹"He malaika wa ikanisa la Efeso gonda: 'Yayo ni viome vya huye edaraishe hujo ntondwe saba he mheregha ku-u wa kuume. Uye edaha he vinara vya dhahabu vya vijari saba eyo to," ²"Nireile hucho ubo-iye na bidii kechi ya nyamalo na ugumiriji kechi mgiru, naho ite tumuru kukwariana navo eva kusa, naho wa-avagali vakabuna verakuse vazasughawa naho kave sivo, naho vaa-ahoikana kukwa veta.³Nireile ite ite ulo ugumiriji, naho v=waatahoiya makumure he mburi ya ilhe gho, naho tukwahaye neri. ⁴Mira yalo nilo nilo nalo he mburi kechi. wa-aro udumuisho kechi wa bosi. ⁵Kwato hulhaisha, uzetubu na kubo-i mibo-ire weebo-iye kulholhoshi azeto. Ukusaatubu, ninelita hake na kuchika-a kinara kechi kuli hodi ku-u.⁶Mira ari ulo yalo, usanuiya huyo eva Vanikolai veyabo-iye, huyo hata ani niyasanuiya. ⁷Kai ulo ulo ilama, sikija huyo Swaho eyabaiya makanisa. Na he huye enetaho ninem-o kibari cha ku-a kuli he mhatu wa uzime uata he Paradiso ya Kiumbi.⁸He malaika wa ikanisa la Smirna gonda: 'Yavyo ni viome vya huye ehu wa bosi naho wa mwisho huye eegaye naho kukwa mzime kahali.: ⁹""Nireile manyamarisho kechi na uhuye kechi (Mira ari umzuri), naho kuta kwa huvo verakuse ni Vayahudi (Mira sire-vo niva muaresi wakwe Shetani).¹⁰Usiko bughu manyamarisho yekunekuheya. Wesia! Ibilisi edumu kumubibi baadhi kaghu he gereza nesa mpate kugaliwe, naho mnenyamarika he maaze ikado. mukwa muzadarisha mpaka kuga, naho nine mu-o itaji la uzime. ¹¹Kai ulo na ilama, sikija Swaho cho evabaya makanisa. Uye enetaho tekaheye madhara ya kuga kwa kanu.'¹²"He malaika va ikanisa la Pergano gonda: 'Yayo niyo eyo huye elo kalo luhamba lukai, ulo makai hanu. ¹³"'Nireile hodi ho uzoko- hodi chiata kikire cha udiloa wa shetani. Hata cho ari udaraisha ilhe gho, naho tu-uliye mdarisho kechi iata hagho, hata i-aze hulo la Antipasi shahidi gho, mzadarisha gho, eega-aiwe he kune, ata niho Shetani ezoko.¹⁴Mira nilo mburi ngere he ari: Ulo are vahe vedara mahinijo yakwe Baalamu, uye emhinije Balaki kuzake vikwazo mbele ya va-inyi va israeli, nesa va-a viaghu vieguwe sadaka he viumbi na kuzini. ¹⁵He mburi kayo kayo, hawe na ari ulo vahali kini vedara mahinijo ya Vanikolai.¹⁶Iji voteka! Naho ukusabo-i to, ninemanga lita, naho ninebo-i aku yahe he vo he luhamba ulihe luanda gho, ¹⁷Kai ulo ilama, sikija Swaho cho evabaya makanisa. Uye enetaho, ninem-o baadhi yahuyo mana imatuiwe, naho ninem-o isaheru li-aku ligondiwe ilhe isha ana yahe isaheru, ilhe ehulo tehelo eli-iliye mirabi huye e-u elidoria.¹⁸He malaika va ikanisa la Thiatira gonda: ''Yajo nijo mburi ja Mburi ja Mu-inyi wa Kiumbi, huye elo ma-ila ku-u sa mwaliwa mwalha, nabame sa shaba isuguliwesha. ¹⁹''Nireile hucho ubo-iye- udumuisho kechi na mdarisho wa hudumanaugumiriji kechi mkulhonaho hucho huchocho-uboiyei-i sina chitaho hucho ubo-iye bosi.²⁰Mira nilo ihalii he ari: umgumirija mlage Yezebeli ekuse salaghe mlotezi mlage. He mahinizo ku-u, evalahatianya vahe vazasughawa ghokuzini na ku-a viaghu viguiwe sadaka he mapupe. ²¹Neem-oye muda wa kuvoteka,mira tezedumu kuvotekia ukusa ku-u.²²Wesia! Ninem-bibi he lusazi lwa marukao, na huvo vebo-i uasherati nauye he manyamarisho makai, kai sicho vavoteke he hucho vebo-iye. ²³Ninevama va-inyi ku-u vaga na makanisa makabuna yeneile ite ani ni-uye nijiwesiishisha fanyanyi na midumuire.Ninem-o kira muwe kaghu kuwesiana na huyo mibo-ire ku-u.²⁴Mira he vahali kaghu mushighale he Thiatira, he huvo vakabuna musidara hinijo yalo, na musi-ile hucho vahali vese mahinijo yakwe Shetani, niyo he kune, sikake ana kaghu mmaru wowose.' ²⁵he mburi Yoyose, chidumuwe mukwa imara mpakanikunelita.²⁶Wowose enetaho na kubo-i mpaka mwisho, haku-u uye ninem-o kisatu ana ya mataifa. ²⁷Enevatawala kwa ndate ya chuma, sa mabakuri ya kilongo, enevapu vihindi vihindi.' ²⁸Sa hucho nidoriye kuli he Aba gho, ninem-o naho ntondwe ya chalhenu. ²⁹Ukukwa na ilama, sikija hucho echo Swaho eyabaya makanisa.

Chapter 3

¹He malaika wa ikanisa la Sardi gonda: "Mburi ja huye ejidara hujo swaho saba ja Kiumbi na ntondwe saba. "Nireile hucho ubo-iye. Ulo ntogolo ja kuwa mzime,mira u-gaye. ²Ka naho uyake kikulo huyoyeshighale, mira yeata sina na kuga. kwaite sire-aho mibo-ire kechi ufiritiye he ma-ila ha Kiumbi gho.³Kwato, hulha, huyo uyadoriye na kuyakoiya. Yakoiye na kuvoteka. mira ukusaaka, ninelita sa mgwalo, naho tuka-ile ni saa hama ninezalita anakechi. ⁴Mira helo malhe maghere ya vahe he Sardi huyo tevekandanye gomaye kini. Venedaha hawe na ani, veoroye gomae jiaku, kwaite veye.⁵Huye enetaho eneoroijwa gomaye jiaku, naho neri sikaeza lifuta ilhe ku-u kuli he kitabu cha uzime, naho ninelilanga ilhe ku-u mbele ja Aba gho, naho mbele ja malaika. ⁶Ukukwa na ilama, sikija Swaho cho eyabaya makanisa."⁷"He malaika wa ikanisa la Philadefia gonda: Mburi ja ehuye Mnyakhare naho kweri - elo na fungo jakwe Daudi, elha naho tehelo elhati, ellhati naho tehelo emuru kulha. ⁸Nireile hucho ubo-iye. Wesia, naakukeiya mbele kechi luhige lulhaiwe huo tehelo enemuru kululha. Nireile urelo nguvu gitutu, mira waakoiya kiome gho naho tuli-lhiye ilhe gho.⁹Wesia! Vakabuna eva muaresi wakwe Shetani, huvo veba vo ni Vayahudi naho kave sivo, niho ijivetata. Ninevabo-i valita kusujudu mbele ya masame kechi, naho vene-ile ite neekudumuye. ¹⁰Kwaite waadara amri gho he ugumiriji mgiru, ninekuwesia naho he saa kechi ya kugaliwe huyo ilitiye he idi ikabuna, kuvagali huvo vakabuna vezoko he idi. ¹¹Nilita fia. Daraishisha hucho urelonacho nesa asezakwa na mhe wa kudori itaji kechi.¹²Ninem-boi huye enetaho kukwa nguriye he muaresi wa Kiumbi gho, naho tekazeali gana neri. Ninezaligonda haku-u ilhe la Kiumbi gho, ilhe la mwang'a wa Kiumbi gho (Yerusalemu ku-a, udimi kuli mbinguni he Kiumbi gho), naho ilhe gho iku-a. ¹³Uye elo na ilama, na akoiye hucho Swaho echiyo he makanisa.'¹⁴"He malaika wa ikanisa la Laodikia gonda: ' Mburi ku-u huye Amina, vakuarirwa na shahidi mkulho, mtawala ana ya uumbaji wa Kiumbi. ¹⁵Nireile hucho ubo-iye, naho ite ari tusaruye neri tuwa mwalha, nidumu ite weseekwaye usaruye kana wa mwalha! ¹⁶Kwato, kwaite ari ni vughuvughu, si mwalha neri tusaru, ninekuho-omi uli he m-o gho.¹⁷Kwaite uba uba, "Ani ni mzuri, naakwa na mari kumure, naho sidumu chochose," Mira tu-iliye ite ari umhuye sha, wakuahoiwa mbazi, mhuye, kipofu na uata bule, ¹⁸Sikija kiome gho: Uwe hagho dhahabu iontiiwe he mwalha nesa umuru kukwa mzuri, na gomae jiakau ja kumeremeta nesa ujioro salaghe naho usiaije susune ya bule kechi, na malhoma ya kulhomi he ma-ila kechi umuru kuaho.¹⁹Kira nimdumuye, nimuelekeja na kuvahinija hucho chidumuwe kuzoko; kwato, ukwa mkweri na kuvoteka. ²⁰Wesia nira-uma he luhige na kuse. Wowose enekoiya sauti gho na kulha luhige, ninelita na kubuu he mbinda ku-u, na ku-a viaghu na-uye naho uye hawe na ani.²¹Uye anetaho, ninem-o haki ya kuzokodi hawe na ani ana he kikiire gho cha udilao, sahucho ani nitahoye na kuzokodi di hawe ne Aba gho ana he kikire ku-u cha udilao. ²²Uye elo ilama, naho asikije hucho Swaho eyabaya makanisa."

Chapter 4

¹Jireakita mburi yajo nikawesia, nika-aho ite luhuge lweekwaye lulhaiwe mbinguni. Huyo sauti ya bosi, ikuyo ana ani sa igunda, ikuba, "Lita i-i, ninekuaija yenezalijanya jikuneataho mburi ya." ²Kagi kawe neekwaye he Swaho, nika-aho heelo na kikire cha udiloa chikeiwe mbunguni, naho mhe echizokodiye. ³Muwe ekwaye echizokodiye eka-ahoika sa isaheru la yapsi na akiki. Heelo na uta wa mare uchijunguluke kikire cha udilao. Luta lwa mare uahoikane sa zumaridi.⁴Kuchijunguluka kikire cha udilao heelo vikire vya udilao vihali mirongo minu na vihai, na vezokodiye, veoroijwe gomae jiaku na itaji la dhahabu he mi-a kini. ⁵Kuli he kikire cha udilao hekali miale ya radi, mgurumo na radi. Vijari saba veekwaye vika mbele ja kikire cha udilao, taa hujo ni swaho saba ja Kiumbi.⁶Kahali mbele ja kikire cha udilao heelo bahari, ighubulwe sa kilolo. Vakabuna kujunguluka kikire cha udilao heelo na velo uzime vahai, vehuye ma-ila mbele na mzungure.⁷Kiumbe cha bosi chilo uzime cheekwaye sa shimba, kiumbe cha kanu chilo uzime cheekwaye sa hara, kiumbe cha kakai chilo uzime cheekwaye na vubasa sa wa mhe, na huye elo uzime wa kahai eekwaye sa tai epaa. ⁸Viumbe vilo uzime vihai kira kiwe cheelo mabawa sita, vehuye ma-ila ana na di kini. Na-ama na chakako tevero kuba, "Mnyakhare, mnyakhare ni Dilao Kiumbi, mtawala ana ya vakabuna, eereata, na eata naho enezalita."⁹Kira wakati viumbe vilo uzime vireagu unyakhare, heshima, na ntogolo mbele ja eekwaye ezokodiyehe kacho kikire cha udilao, uye ezoko milele na maaze kabuna, ¹⁰vazee mirongo minu na vahai vekasujudu salaghe mbele ku-u echizokodiye kikire cha udilao vekuba, ¹¹"Uye ari, Dilao kanu na Kiumbi kanu, kudoria unyakhare na heshima na nguvu. Kwaite weviumbiye vigi vikabuna, na he midumuire kechi, vyereata naho vikaumbwa.

Chapter 5

¹naho nika-aho he mheregha wa kuume wa huye eekwaye ezokodiye he kikire cha udilao, gombo ligondiwe mbele na mzungure, naho leekwaye libutuiwe mihuri saba. ²Nikamwaho malaika elo nguvu ekubirikira he sauti giru, "Niji eye kulilha igombo na kuipu mihuri ku-u.?"³Tehelo mhe mbinguni kana duniani kana di he dunia ezemuru kulilha gombo kana kulisoma. ⁴Nikazo he uchungu kwaite tezeahoikana wowose ezeye kulilha igombo kana kulisoma. ⁵Mira muwe wa vazee ekanibaya, "Usizo. Wesia! Shimba wa ikabila lakwe Yuda, izina lakwe Daudi, etahoye, naho emuru kulilha igombo na mihuri ku-u saba."⁶Hasi ya kikire cha udilao na velo uzime vahai na hehuvo vazee, nika-aho mu-inyi wa i-alu eumaye, ekuahoika sa ega-aiwe. Ekwaye na haremu saba na ma-ila saba - yajo ni swaho saba ja kiumbi jisughaiwe he dunia hakabuna. ⁷Ekaso ekadori gombo kuli he mheregha wa kuume wa huye ezokodiye he kikire cha udilao.⁸Arealidori igombo, velo uzime vahai na vazee mirongo minu na vahai vekakodeka mpaka di mbele ja muinyi wa ialu. Kira muwe eelo na kinubi na ibakuri la dhahabu lihuye uvumba niyo ma-aresi ya vazadarisha.⁹Vekafaru lufaru lusha: "Uraye kulidori igombo na kujilha mihuri ku-u. Kwaite weega-aiwe, na he sako kechi ukamuweiya Kiumbi vahe va kira kabila, lugha, vasaho na taifa. ¹⁰Ukavabo-i udilao vazemo he muri ya kumnyamarikia Kiumbi kanu, navo venetawala ana ya idi.¹¹Naho nikawesia naho nikako sauti ya malaika vakumure kujunguluka kikire cha udilao - idadi kini yeekwaye 200,000,000 na velo uzime na vazee. ¹²Vekayo he sauti giru, "Eye muinyi wa ialu huye echinjijwe kudoria umuruisho, uzuri, viugho, nguvu, heshima, unyakhare na ntogolo."¹³Nikako kira chiumbiwe chiata mbinguni na he dunia na di he idi na ana he bahari, kira kigi zaku-u chikuba, "Haku-u uye ezokodiye ana he kikire cha udilao nahe mu-inyi wa ialu, hakwa ntogolo, heshima, unyakhare na nguvu ja utawala azeto na azeto." ¹⁴Velo uzime vahai vekaba, "Amina!" na vazee vekakodeka di na kuaresi.

Chapter 6

¹Nikawesia too mu-inyi wa i-alu arelha iwe he huyo mihuri saba, nikakoiya muwe wa huvo velo uzime vahai ekuyo he sauti itotiye na radi, "Lita!" ²Nikawesia naho heelo farasi i-aku! Emkutuye eelo na ibakuri, naho ekaowe taji. Ekalijanya sa mshindi eshindiye nesa ashinde.³Too mu-inyiwai-alu arealha muhuri wa kanu, nikako elo uzime wa kanu ekuba, "Lita!" ⁴Naho farasi hali ikalijanya- ibayu sa mwalha. Emkutuye ekadumuijwaa kuka-a m'polele he dunia, nesa ite vahe vachinjane. Yaye eemkutuye ekaowe luhamba lugiru.⁵Too mu-inyiwa ialu arealha hu muhuri wa kakai, nikako elo uzime wa kaki ekuyo, "Lita" Nika-aho farasi kuhame, na emkutuye elo mizani he mheregha ku-u. ⁶Nikako sauti yeeahoike ite he muwe wa huvo velo uzime ikuba, "Kibaba cha ngano he dinari we na vibaba vikai vya shayiri he dinari we. Mira usiyahiri malhoma na divai."⁷Too mu-inyi wa ialu arealha muhuri wa kahai, nikako sauti ya elo uzime wa kahai ekuyo, "Lita!" ⁸Naho nika-aho farasi ya i-ora. emkutuye eseiwe ilhe ku-u kigame, na kujimu yeekwaye ikumdosa. Vekaowe kisatu ana ya swaho ya idi, kuga-a kwa luhamba, kwa kela na he urukao, nahe vanyama va ngweza he idi.⁹Too mu-inyi wa ialu arealha muhuri wa kakoi, nika-aho di he madhabahu swaho ja huvo veekwaye vega-aiwe he mburi ya Kiumbi na kuwesiana na ushuhuda veudaraye he ugiru. ¹⁰Vekazo he sauti giru, "Mpaka ami, Mtawala wa vikabuna, Mnyakhare na mkweri, unehukumu vezoko ananhe idi na kughiriti nkuru sako kanu? ¹¹Naho kira muweekaowe nkanzu iaku naho vekabawe ite vedumuwe kula-a kagitutu hata ikunehe hesabu kamiri ya vazasughawa va-aro na vabahu kini va kilage na kiagiru ikunehe huvo venega-awe sahucho vo veega-aiwe.¹²Too mui-inyi wa i-alu arege muhuri wa sit, nikawesia naho heelo na izingizo igiru. I-aze likakwa ikuhame sa igunia la singa, na mlhihe mzime ukakwa sa sako. ¹³Ntondwe ja mbingunijikalhu he idi, sa mtini cho upughutisha matuunda ku-u yahe wakati wa sa-a ukukushwa ni sa-a. ¹⁴Ianga likalha sa igombo cho ligongoloke. Kira lungori na kisiwa vikabaleijwa hodi ku-u.¹⁵Naho madilao va idi na vahe veili-ikishe na majemedari, vazuri, velo nguvu , naho kira muwe ere mzasughawa naho huru, vekakumatu he m'panga ba he masaheru ya ngori. ¹⁶Vekajibaya ngori ba masaheru, tulhuiyeni! Tumatuni uda na vubasa ku-u hue ezokodiye he kikire cha udilao nahe kuli he malhaha ya muinyi wa ialu. ¹⁷Kwaite sikunkulu ya malhaha kini yaahe, naho niji enemuru ku-uma?"

Chapter 7

¹Yareataho yayo nika-aho malaika vahai veumaye he kona hai ja dunia, vekindije sa-a hai ja idi he nguvu nesa ite hasikwa na sa-a ivuma he idi, ana he bahari kana ana he mhatu wowose. ²Nika-aho malaika mhali ekulita kuli mashariki, eelo na mhuri wa Kiumbi erazoko. Ekazo he sauti giru he malaika vahai huvo veoiwe ruhusa ya kuhiri idi na bahari. ³"Museelihiri idi,bahari, kana mihatu mpaka tukunekwa twaafiriti kuke muhuri he vubasa vwa mi-a ya vanyamalo va Kiumbi kanu.⁴Nikako idadi ya huvo vebutuiwe mihuri: 144,000, kavo veebutuiwe muhuri kuli kira ikabila la vahe va israel: ⁵12,000 kuli he kira kabila la Yuda vebutuiwe 12,000 kuli he kabila laRubeni, 12,000 kuli he kabila laGadi ⁶12,000 kuli he kabilala Asheri, 12,000 kulihe kubila la Naftali, 12,000 kuli he kabila la Manase.⁷12,000 kli he kabilala Simoni, 12,000 kuli kabila la lawi, 12,000 kuli kabila Isakari, ⁸12, 000 kuli kabila la Zebuloni, 12,000 kuli kabila la Yusufu, na 12,000 ulikabila la benyamini vekabutuwe muhuri.⁹Varefiriti mburi yajo vekawesia, naho heelo na umati mgiru huo tehelo mhe eseemuruye kuutara- kuli kira taifa, kabila, bahu, na lugha - veumaye mbele ya kikire cha udilao na mbele ya muinyi wa ialu. Veekwaye veoroye nkanzu i-aku naho velo matambi ya mitende he miheregha kini, ¹⁰naho veekwaye vekuise he sauti ya ana: "Wokovu ni he Kiumbi huye ezokoye he kikire cha udilao, na he mu-inyi wa ialu!"¹¹Malaika vakhabuna veekwaye veumaye kujunguluka kikire cha udilao na kuvajunguluka hu vazee hawe na velo uzime vahai, vekakodeka di he mpule na vekake basa kini ana he mpulhe mbele ya kikire cha udilao naho vekamwaresi Kiumbi, ¹²vekub, "Amina! ntogolo, unyakhare, viugho, na shukurani, heshima, umuruisho na nguvu vikwa he Kiumbi kanu azeto na azeto! Amina"¹³Naho muwe wa hehu vazee ekanilhasu, "Ha ni vaji veoroye nkazu jiaku, naho veliye nale? ¹⁴Nikam-baya, "Dilao mgiru, uiliye ari," naho ekanibaya, "Ha nihuvo veliye he dhiki giru. Vaajifua nkanzu kini na kujibo-i ji-aku na sako ya muinyi-wa-ialu.¹⁵He mburi ya, veata mbele ya kikire cha udilao cha Kiumbi, naho vemuaresi uye na-ama na chakako he muaresi ku-u. Uye ezokodiye ana he kikire cha udilao enesambaja hema ku-u ana kini. ¹⁶Tevekaze aho kela kahali, neri kasu kahali. I-aze telikavalhaha, neri iru-u la kulhaha. ¹⁷Kwaite Mu-inyi-wa-ialu eata hasihasi ya kikire cha udilao enezakwa mzemo kini. naho enevakaeti he shemishemi ya ma-i ya uzime, ne Kiumi enehipi kira i-ilima.

Chapter 8

¹Too Mu-inyi-wa-ialu arelha muhuri wa saba, hekakwa na kuta-aisha mbinguni sina na nusu isaa. ²Naho nika-aho malaika saba veumaa mbele ja Kiumbi, naho vekaowe tarumbeta saba.³Malaika mhali ekalita, ekadara ibakuri la dhahabu lilo uvumba, eumaye he madhabahu.Ekaowe uvumba mkumure nesa ite augu hawe na miaresi ya vazadarisha vakabuna he madhabahu ya dhahabu mbele ja kikire cha udilao. ⁴Muwa-u wa huwo uvumba, hawe na miaresi ya vazadarisha, ukakutu ana mbele ja Kiumbi kuli he miheregha ya malaika. ⁵Malaika ekadori ibakuri la uvumba naho ekalihuti mwalha kuli he madhabahu. Naho ekalibibi di ana ya idi, naho hekalijanya sauti ya radi, miale ya radi na izingizo la idi.⁶Hu malaika saba huvo veelo na magunda saba vekakwa pere kuyama. ⁷Malaika wa bosi ekama ekama tarumbeta ku-u,naho hekalijanya mare ya masaheru na mwalha ukwarianyike na sako. Vikabibiwe di he idi nesa ite theluthi ku-u ilhaha, theluthi ya mihatu ikalhaha na mahako makabuna ja kiojani yekalhaha.⁸Malaika wa kanu ekalima igundu ku-u. naho kigi sa lungori lugiru weekwaye ulhaha kwa mwalha ukabibiwe he bahari. Theluthi ya bahari ikakwa sako, ⁹theluthi ya viumbe vizime he bahari vikaga, na theluhi ya meli jikaonika.¹⁰Malaika wa kakai ekama igunda ku-u, na ntondwe giru ikalhu kuli mbinguni, ikamurika sa tochi, ana he thelusi ya miharaza na shemishemi ja ma-i. ¹¹Ilhe la ntondwe ni pakanga. Theluthi ya ma-i ikakwa pakanga, na vahe vakumure vekaga kuwesiana na ma-i cho yekwaye yenyera.¹²Malaika wa kahai ekama tarumbeta ku-u, na theluthi ya ka-aze ikamawe, hawe na theluthi ya mlhihe na theluthi ya vikabuna ikakirii kukwa kidughu; theluthi ya chakako na theluthi ya na-ama tevyeelo na luatame.¹³Nikawesia, naho nikako tai yeekwaye itorika hasihasi ya ianga, ekuyo he sauti giru, " Ole,ole, ole he huvo vezoko he idi, kwaite mlipuko wa itarumbeta ushighale huo waahe sina kumawe na malaika vakai.

Chapter 9

¹Naho malaika wa kakoi ekama tarumbeta ku-u. Nika-aho ntondwe kulimbinguni yeekwaye ilhuye he dunia. Ntondwe ioiwe funguo lwa ishimo lisoija he ishimo lisilo na mwisho. ²Ekalilha ishimo lisilo na mwisho,na muwa-u ukakutu ana he safu kuli za he ishimo sa muwau kuli he itanuri igiru. Ka-aze naijumbi yekabadirika hekakwa kidughu kwahu muwa-u uliye he ishimo.³Za he muwa-u mahalala yekali kulita ana he dunia, nayo yeka-owe nguvu sa hujo ja visuse ana ya dunia. ⁴Yekalhiijwa kusayahiri mahako he idi kana mhatu wowose wa kijani kana mhatu, mira bi vahe huvo vesilo muhuri wa Kiumbi he basa ja vubasa kini.⁵Teyedumuijwe kuvaga-a ka vahe,mira kuvanyamarisha bi milhihe mikoi. Uchungu kini weekwaye sahuwo wa kung'ewe nikisuse ekumng'e mhe. ⁶He i-aze kalo vahe venedaa kigame, mira tevekachiaho. Venetadumu kuga,mira kigame chinevagugulu.⁷Mahalal yeetotiye na farasi jikeiwe kwa aku. He mi-a kini heelo na kigi sa taji ya dhahabu na basa kini jeekwaye sa javahe. ⁸Yeelo na alhu sa ja valage na ma-iki kini yeekwaye saya shimba. ⁹Yeelo na kia sa kia ja chuma na sauti ya mawawa kini yeekwaye sa sauti ja magari makumure ya aku na farasi jigugulu kuso he aku.¹⁰Veekwaye na mitize ing'e sa kisuse; he mitize kini veelo nguvu yakuhiri vahe he milhihe mikoi. ¹¹Veekwaye na-u sa dilao ana kini malaika wa ishimo lisilo mwisho. Ilhe ku-u he Kiebrania ni Abadoni, na he Kiyunani elo ilhe Apolioni. ¹²Ole ya bosi yaataho. Wesia! baada yayalo helo vigame vinu vilitiye.¹³Malaika wa sita ekama itarumbeta ku-u, naho nikako sauti ikuli he haremu ya madhabahu ya dhahabu huyo iata mbele ja kiumbi. ¹⁴Sauti ikam-baya malaika wa sita eelo na tarumbeta, "Valhamaye malaika vahai huvo veoroiwe he mharaza mgiru Efrata." ¹⁵Malaika huvo vahai, veekwaye veandaliwe he saa kayo maalum, i-aze kalo, mlhihe kao, vekalhamawe vavaga-a theluthi ya vahe.¹⁶Idadi ya vaaskari veekwaye ana he farasi yeekwaye 200,000,000. Nikako idadi kini. ¹⁷Yavyo nivyo niviahoye farasi he maono gho na huvo vekutuye ana kini: Kia kini jeekwaye jibayu sa mwalha,buluu iasiye na njano isiasiye. Mi-a ya farasi yeetotiye na mi-a ya shimba, naho he mi-o kini ukalimwalha, muwa-u na salfa.¹⁸Theluthi ya vanadamu vekaga-awe ni ya aku kai: mwalha,muwa-u, na salfa iliye he mi-o kini. ¹⁹Kwaite nguvu ya farasi yeekwaye he mi-o na he mitize kini - kwaite mitize kini yeekwaye sa bome, naho yeekwaye na mi-a huyo veitumie kuvahiri vahe.²⁰Vahe veshighale, huvo veekwaye tevega-aiwe niheya aku, tevevoteke mibo-ire kini veekwaye vebo-iye, neri tevezero kuaresi m'pepo na viumbi vya dhahabu, fedha, shaba, masaheru na mihatu - vigi kavyo tevimuru kuaho, kukoiya, kana kudaha. ²¹Neri tevevoteke miga-aire kini, ufwanokini, uasherati kini kana kwalhi kini ja ugwalo.

Chapter 10

¹Naho nika-aho malaika mhalimgiru ekudimi di kuli mbinguni. Eekwaye eoroiwe he ijunde, naho heelo luta lwa mare ana he m-a ku-u. Vubasa ku-u weekwaye sa ka-aze na masame ku-u yeekwaye sa ngurie ja mwalha. ²Ekudaraisha igombo igitutu he mheregha ku-u leekwaye lighubulwe, naho eekeye kusame ku-u kwa kuume ana he bahari na kusame ku-u kwa ki=umoso ana he idi lihalaye.³Naho ekaka-a lugwalhu ana sa shimba ekunguruma, naho too ekugu sauti radi saba jikanguruma. ⁴Too radi saba jikunguruma, neekwaye sina kugonda, mira nikako sauti kuli mbinguni ikuyo, "Ike ikwa siri hucho ehu radi saba jiyoye. Useegonda.⁵Naho malaika nimwa-ahoye eumaye ana he baghari na idi lihalaye, ekakumuru mheregha ku-u ana mbinguni ⁶na eka-apa he huye ezoko azeto na azeto - eumbiye mbingu na vikabuna vireata: "Tehekaekwa na kughareeti kahali. ⁷Mira he i-aze hulo, too malaika wa sabaekunehesina kulima itarumbeta ku-u, niho siri ya Kiumbi ineakwa yaatimijwa, sahucho ebirikire he vazasughawa ku-u valotezi.⁸Sauti niikoye kuli mbinguni ikanibaya kahali: "So, dori igombo igitutu lighubulwe hulo liata he mheregha wakwe malaika eumaye ana he bahari na ana ya idi lihalaye". ⁹Naho nikaso he malaika naho nikam-baya ani-o igombo igitutu . Ekanibaya, "Dori igombo naho u-a. Lineibo-i maso kechi ikwa na uchungu, mira he m-o kechi linekwa lilhamu sa na-a,"¹⁰Nikadori igombo igitutu kuli he mheregha wa malaika naho nikali-a. Leekwaye lilhamu sa na-a he m-o gho, Mira nirefiriti ku-a, maso gho ikakwa na uchungu. ¹¹Naho sauti hali jikanibaya, "Udumuwe kuloteja kahali kulanga vahe vakumure, mataifa, lugha, na madilao.

Chapter 11

¹Nikaowe mwanzi wa kudahaya sa ndate ya kupiya. nikabawe, "Haka naho uzepima muaresi wa Kiumbi na madhabahu, na huvo vearesi za ku-u. ²Mira useepima hodi ha lukumbi ha gana he muaresi, kwaite va-aowe vahe va mataifa. Veneudaha mwang'a mnyakhare he muda wa milhihe mirongo mihai. na minu.³Nineva-o mashahidi gho vanu kisatu cha kuloteja he muda wa ma-aze 12,260, vekukwa veoroye magunia." ⁴Yavo mashahidi ni mihatu minu ya mizeituni na vinara vinu ehuvyo viumaye mbele ja Dilao wa dunia. ⁵Kai mhe wowose eneamua kuvahiri, mwalha kuli he mi-o kini na kuvahiri vankuru kini. wowose edumu kuvahiri chidumuwe aga-awe he kwalhi yayo.⁶Yavo mashahidi velo umuruisho wa kulhati ijunde nesa ite mare isiesi too vekuloteza. Velo nguvu ja kubadiri ma-i kukwa sako na kulima idi he kira aina ya kuima wakati wowose vekudumu. ⁷Too vekunekwa vaafiriti ushuhuda kini, huye mnyama eli he ishimo lisilo na mwisho enebo-i aku he vo. Enevataho na kuva ga-a.⁸Misa kini inebodi he miang'a ya mwang'a mgiru (Huo kimfano usewe Sodoma na Misri) ake Dilao kini eesurumijwe. ⁹He ma-aze makai vahali kuli he vasaho va vahe, kabila, lugha na kira taifa venewesia misa kini naho tevekagu kibari kukewe he kaburi.¹⁰Huvo vezoko he idi venelhamuiwa kwa mburi kini na kukwa na kinyemi, hata kusughaiyana zawadi kwaite ka valotezi vanu veevanyamarishe huvo veezokoye he idi. ¹¹Mira baada ya ma-aze makai na nusu kuhema kwa uzime kuli he kiumbi inevabuu navo vene-uma he masame kini. Futo giru inevalhuiya huvo veva-aho. ¹²Naho veneko sauti giru kuli mbinguni ikuvabaya, "Litani ilai!" Navo veneso ana mbinguni he ijunde, too vankuru kini vekuwesia.¹³He saa kayo heneakwa na izingizo igiru la mpule naho we ya ikado ya miang'a inelhu. Vahe elfu saba venega-awe he izingizo na veneshighala vazime venekoijwa bughu na kum-o unyakhare Kiumbi wa mbinguni. ¹⁴Ole ya kanu yaataho. Wesia ! Ole ya kakai inelita fia.¹⁵Naho malaika wa saba ekama tarumbeta ku-u, na sauti giru jikasoisha mbinguni naho jikaba, "Udilaowa dunia wafiriti kukwa udilao wa Dilao kanu na wakwe Kristo ku-u. Enetawala azeto na azeto.¹⁶Naho vazee mirongo mini na na vai veekwaye vezokodiye he kikire cha udilao mbele ja Kiumbi vekalhu salaghe di he mpulhe, basa kini jikodeke di, navo vekamwaresi Kiumbi. ¹⁷Vekaba, "Tuoti ntogolo kanu hake, Dilao Kiumbi, mtawala ana he vikhabuna, ehuye uata na huye weereata, kwaite waadori nguvu kechi giru na kulholhoshi kutawala.¹⁸Mataifa vekasanuiwa, mira malhaha kechi yekalita. wakati wazahe he havegaye kuhukumiwa na ari kuvazawadia vazasughawa kechi valotezi, vazadarisha na huvo velo futo ya ilhe kechi, vakhabuna vanu vesiye kigi navelo nguvu. Naho wakati kechi waahe wa kuva-oni huvo evo veekwaye veekuioni dunia."¹⁹Naho muaresi wa Kiumbi mbinguni likaghubulwa na isanduku la iaghano ku-u lika-ahoikana za he muaresi ku-u. Heelo na miali ya luatame, vilondo, ngurumo ja radi, izingizo la mpulhe na masaheru ya mare.

Chapter 12

¹Ishara giru ika-ahoika mbinguni: mlage eghubikwe na ka-aze, naho elo mlhihe di he masame ku-u; na itaji la ntondwe ikado na nuyeekwaye ana he m-a ku-u. ²Eekwaye elo maso naho eekuzo he mburi ya kulhaiwa kwa kusa-- he uchungu wa kujaliwa.³Na ishara hali ika-ahoika mbinguni: Wesia! heelo na bome ibayu giru huyo yeekwaye ilo mi-a saba na haremu ikado, naho heelo itaji saba he mi-a ku-u. ⁴Kitize ku-u weeburute theluthi we ya ntondwe mbinguni na kujibibi di duniani. Libome lika-uma mbele ja mlage eekwayeeata sina kujaliwa, nesa ite too ekujaliwa, amuru kumghuju mu-inyi ku-u.⁵Ekamsa mu-inyi, m-buratu, huye enetawala mataifa makabuna he ndate ya chuma. mu-inyi ku-u ekanyakuliwa ana he Kiumbi na he kikire ku-u cha udilao, ⁶na mlage ekagugulu roro, hodi ho Kiumbieekwaye ekeye hodi kwa mburi ku-u, nesa amuru kunyamarikiwa he ma-aze 1,260.⁷Iji heelo aku mbinguni. Mikaeli na malaika ku-u vekama-ana na huyo bome giru na malaika ku-u vekamaana navo. ⁸Mira bome teyeelo nguvu ja kutosha kutaho. Kwato hekakwa hali nafasi mbinguni kwa ajili ku-u na malika vaku-u. ⁹Bome giru -huyo bome ya azeto eseiwe ibilisi kana Shetani huye eta -dunia ndime ekabibiwe di he dunia, na malaika ku-u vekabibiwe di hawe na-u.¹⁰naho nikako sauti giru kuli mbinguni: "Iji wokovu waalita, nguvu-- na udilao wa Kiumbi kanu, na mamlakayakwe Kristo ku-u. Kwaite mshitaki wa vabahu kanu aabibiwe di-- huye evashitakio mbele ja Kiumbi kanu chakako na na-ama.¹¹Vekamtaho he sako ya mu-inyi-wa-ialu na he kiome cha ushuhuda kini, kwaite tevedumuishe mihemire kini, hata kuga. ¹²Kwato, lhamuiwani, kune mbingu, na vakabuna mzoko za ku-u. Mira ole he idi na bahari kwaite mkusa aadimi hakaghu. Ehuiwe ni malhaha makai, kwaite ereile ite elo muda mgitutu bi.¹³Too bome irea-ile ite aabibiwe di he idi, ekamdosa mlage huye eekwaye esae mu-inyi wa kiagiru. ¹⁴Mira mlage ekaowe mawawa manu ya tai giru, nesa ite amuru kutorika hadi hodi hekeiwe kwa mburi ku-u twai jangwani, hodi ambaho eseemuru kukewe, he wakati, nyakati na nusu wakati-hodi isimuru kuhahe kayo bome.¹⁵Bome ikasu ma-i kuli he m-o ku-u sa mwalha, nesa abo-i gharika ya kugharikisha. ¹⁶Mira ardhi ikamlha-ari mlage. Ikaghubula m-o ku-u na kuughuju mharaza eubusuye bome kuli he m-o ku-u. ¹⁷Naho bome ekamsanuiya mlage nayo ikahaka na kubo-i aku na vesaiwe ku-u vakabuna-- huvo vekoiya amri ja Kiumbi na kujidaraisha ushuhuda kulanga Yesu. ¹⁸Naho bome ikauma ana he mpulhe kakera he bahari.

Chapter 13

¹Naho nika-aho mnyama ekuli he bahari. Eelo haremu ikado na mi-a saba. He haremu ku-u heelo taji ikado, na he m-a ku-u heelo viome vya kufuru he Kiumbi. ²Yaye mnyama nimuahoye nisa chui. Masame ku-u yeekwaye sa dubu, m-o ku-u weekwaye sawa shimba. Huyo bome ekam-o nguvu, na he kikire ku-u cha udilao, na kisatu chilo nguvu sha ya kutawala.³M-a wa mnyama muwekini uka-ahoika ulo kionda kigiru ekacho cheseemgeriye kuga ku-u. Mira ijeraha lika-u, na dunia kabuna ikamakijwa naho ikamdosa hu mnyama. ⁴Naho vekaiaresi bome, kwaite em-oye kisatu huye mnyama. vekamwaresi mnyama naho, na vekaendelea kuyo, "Niji sa mnyama? naho "niji enemaana na-u?"⁵Mnyama ekaowe m-o nesa ayo viome vya kukutogola na kuolhu. Ekadumuijwa kukwa na kisatu he milhihe mirongo mihai na minu. ⁶Kwato mnyama ekalha m-o ku-u kuyo maolhu he kiumbi, ekaliolhu ilhe ku-u, hodi ho eekuzoko na huvo vezoko mbinguni.⁷mnyama ekadumuijwa kubo-i aku na vazadarisha na kuvataho, Naho, ekaowe kisatu ana ya kira kabila, vahe, lugha na taifa. ⁸Vakabuna vezokoye duniani vekamwaresi uye, kira muwe huye ilhe ku-u teligondiwe, kuli uumbaji wa dunia, he kitabu cha uzime, ehucho cha Mu-inyi wa-Ialu, huye echinjijwe.⁹Chikuwa wowose elo ilama,na asikije. ¹⁰Chikukwa muwekini aadoriwa mateka, naho he mateka eneso. chikukwa muwekini enega-a kwa luhamba, he luhamba enega-awe. Kao ni useiwa wa ugumiriji na kugumirija na mdarisho he evo vanyakhare.¹¹Kahali nika-aho mnyama mhali elita kuli he idi. Eekwaye he haremu nu sa ialu naho ekayo sa bome. ¹²Eka-aija mamlaka kabuna he mnyama huye wa bosi he kuata ku-u, na kubo-i he dunia na huvo vezokoye vekuaresi huye mnyama wa bosi, huye ehu ijeraha ku-u la za u.¹³Ekabo-i kimako chilo nguvu, hata ekabo-i mwalha udimi he dunia kuli mbinguni mbele ya vahe, ¹⁴nahe ishara ekadumuijwa kubo-i, ekavata kavo vezoko he dunia, ekuvabaya kubo-i mapupe he heshima ya mnyama huye eekwaye ejeruhiwe na luhamba, mira echeri zoko.¹⁵Ekadumuijwa kugu mhempe he hulo ipupe la mnyama nes a ipupe limuru kuyo na kuvabo-i vahe vakabuna velhiiye kumwaresi mnyama vaga-awe. ¹⁶Naho ekakungumija kira muwe, esilo na thamani na elo nguvu, mzuri na mhuye, huru na mzasughawa, kudoria alama he mheregha wa kuume kana he basa la vubasa. ¹⁷Chikukwa techimuruika he kira mhe kudi kana kuwe nirehubi elo alama ya mnyama, na yayo ni namba ilo kuwakilisha ilhe ku-u.¹⁸Yacho chidumu viugho. Chikukwa wowose emuru kuile, mro amuru kubo-i hesabu ja namba ja mnyama. Ake ni namba ja kivahe. namba ku-u ni 666.

Chapter 14

¹Neewesie naho nika-aho Mu-inyi-wa- Ialu mbeleghoana he Lungori Sayuni. Hawe na-uye veekwaye 144,000 velo ilhe ku-u na ilhe la Aba ku-u ligondiwe he basa la vubasa kini. ²Nikako sauti kuli mbinguni ikukokika sa ngurumo ja ma-i kumure ya radi. Sauti niikoye ni sa vazama vinubi vema vinubi kini.³Vekufaru lufaru lusha mbele ja kikire cha udilao na mbele ja velo uzime vahai na vazee. Teheelo neri elo umuruisho wa kuhina kalo lufaru mira bi 144,000 huvo vekombolwe kuli he dunia. ⁴Yavo ni huvo ehu tevekukandanye salaghu he valage, kwaite veekukeye salaghu uda na mibo-ire ya zinaa. Ni reya ehuvo vemdosiye Mu-inyi-wa-I-alu hohose ho ereso. Yavo veekombolwe kuli he vahe vekukwa matuunda ya bosi he Kiumbi nahe Mu-inyi wa Ialu. ⁵Tehelo mongo ureahoika he mi-o kini; tevekararijwa.⁶Nika-aho malaika mhali ekutorika hasihasi ya mbingu, huye elo kiome cha mbinguni ya mburi kulho he kuvabirikia velo kuzoko he idi he kira taifa, kabila, lugha, na vahe. ⁷Ekavase he lugwalu lugiru, "Mkoni bughu Kiumbi naho m-oni unyakhare. Kwaite muda wa hukumu uata sina. Muaresini uye, uye eumbiye mbingu naho idi, na bahari, na shemishemi ja ma-i."⁸Malaika mhali - malaika wa kanu-ekadosa ekuba, "Waalhu, waalhu Babeli mgiru, huye uvawaharishe mataifa divai ya ukahaba, divai huyo igeriye malhaha ana ku-u.⁹Malaika mhali-malaika wa kakai - ekavadosa, ekayo he lugwalu lugiru, "Wowose enemwaresi kaye mnyama na mapupe ku-u, na kudoria alama he vubasa kana he mheregha, ¹⁰uye naho enewaha divai ya malhaha ya Kiumbi, divai huyo ikeiwe na kusuwe neri kukwarianywa he kikombe cha malhaha ku-u. Mhe enewaha enenyamarishwa he mwalha na mwalha wa kibiriti mbele ja malaika ku-u vanyakhare na mbele ja Mu-inyi-wa-i-alu.¹¹Naho muwa-u wa kuhiri kini ukaso azetona azeto, naho tevezelo mapumjiko chakako kana na-ama -kavo vearesi mnyama na mapupe ku-u, naho kira mhe edoriye alamaya ilhe ku-u. ¹²Yao ni useowa ku-la-a na ugumiriji he vazadarisha, huvo evo vekoiya amri ja Kiumbi na mdarisho he Yesu."¹³Neekoye sauti kuli mbinguni ikuba, "Gonda yayo: Keba vegaye vegaa he Dilao," Eewa," eyo Swaho, "Nesa vamuru kupumujika kuli he nyamalo kini, kwaite mibo-ire kini inevadosa."¹⁴Neewesie naho nika-aho heelo na ijumbi li-aku, nahu ezokodiye he ijumbi ni muwe eekwayena mfano wa Mu-inyi wa Mhe. Eelo na taji la dhahabu he m-a ku-u na luhamba lukai he mheregha ku-u. ¹⁵Malaika mhali ekalita kuli he muaresi naho ekase he sauti giru kuso he huye ezokodiye he ijumbi: "Dori luhamba kechi na ulholhoshi kuluka. Kwaite muda wa uluki waahe, kwaite mavuno yeata he idi yaa-asi." ¹⁶Kahali huye eata he ijumbi ekautahonti luhamba ku-u ana he dunia, na dunia ikalukwa.¹⁷Naho malaika mhali ekalita kuli he muaresi la mbinguni; na-u eelo luhamba lukai. ¹⁸Naho malaika mhali ekalita kuli he madhabahu, ne malaika eelo kisatu ana ya mwalha. Ekamse he sauti giru malaika huye eelo luhamba lukai, "Dori luhamba lukai naho uyatute matambi ya mzabibu kuli he idi, kwaite zabibu waijiji ja asi."¹⁹Malaika ekati-i luhamba ku-u he idi naho ekatuta mavuno ya mizabibu ya idi naho ekabibi he ipipa igiru la divai ya malhaha ya Kiumbi. ²⁰Ichujio la divai lireashuntwashuntwa gaana ya mwang'a na sako ikasuika kuli he kacho kimo cha hatamu ya farasi, he stadia 1,600.

Chapter 15

¹Kahali nika-aho ishara hali mbinguni, giru na ilo kumakija; Heelo na malaika saba velo makontho saba, huyo yeekwaye makontho ya mwisho (He kayo malhaha ya Kiumbi yeekwaye yafiriti-ika).²Neahoye hucho chilijanye ite bahari ya gilasi ikwarianywe na mwalha, naho ika-uma kakera he bahari ataho huvo veekwaye vashindi kumtaho mnyama na mapupe ku-u, naho ana ya namba iwakilisha ilhe ku-u. Veekwaye vedaraye vinubi veoiwe ni Kiumbi.³Veekwaye veekufaru lufaru lwakwe Musa, Mnyamalo wa Kiumbi, na lufaru lwa Mu-inyi-wa-Ialu: "Nyamalo kechi ni giru naho jilo kimako, Dilao Kiumbi, utawala vikakhabuna. Mzadarisha na kwalhi kechi nija kweri, Dilao wa mataifa. ⁴Niji enekwasiwe kukuko futo ari Dilao na kulitogola ilhe kechi? Kwaite ari salaghu um- nyakhare. Mataifa kabuna yenelita na kukuaresi mbele kechi kwaite umkulho na mibo-ire kechi yaa-ilikana."⁵Jireataho mbur kajo nikawesia, na hodi ya nyakharesha, ataho heekwaye na hema la ushuhuda, lioroiye mbinguni. ⁶Kuli hodi hanyakhare sha vekalita malaika saba velo makontho saba, veoroye gomae kulho, kitani ilo kung'aa na lumulhu lwa dhahabu kujunguluka kia kini.⁷Muwe wa huvo velo uzime vahai ekagu he malaika saba mabakuri saba ya dhahabu yehuye malhaha ya Kiumbi elo kuzoko azeto na azeto. ⁸Hodi hanyakhare sha hekahuwe muwa-ukuli he unyakhare wa Kiumbi naho kuli he umuruisho ku-u. Tehelo neri muwe ezemuru kubuu mpaka makontho saba ya malaika saba yareataho.

Chapter 16

¹Nikako sauti giru ikuse kuli he hodi hanyakhare naho ikayo he hu malaika saba, "So na uzesu ana ya idi makuri saba ya malhaha ya Kiumbi."²Malaika wa bosi ekaso na kusu ibakuri ku-u he idi; kuhiriisha kukusa naho kulhaisha kukai kukalita he vahe velo alama ya mnyama, he huvo evo vearesie mapupe ku-u.³Malaika wa kanu ekasu ibakuri ku-u he bahari; chikakwa sa sako ya mhe egaye, naho kira kiumbe kizime he bahari chikaga.⁴Malaika wa kakai ekasu ibakuri ku-u he miharaza na he shemishemi ja ma-i; jikakwa sako. ⁵Nikako malaika wa ma-i ekuyo, "Ari umzadarisha - muwe ureata naho wereata, Mnyakhare - kwaite waajigera hukumu yajo. ⁶Kwaite weesuye sako ja vazadarisha na valotezi, wa-ava-o vo kuwaha sako; nicho chivaye." ⁷Nikako madhabahu ikughiriti, Eewa! Dilao Kiumbi elo kutawala ana ya vikhabuna, hukumu kechi nija kweri na ja haki."⁸Malaika wa kahai ekasukuli he ibakuri ku-u ana he ka-aze, naho likadumuijwa kulhaha vahe kwa mwalha. ⁹Vekalhahawe kwa iru-u lilo kuogoheja, naho vekabera kiome cha Kiumbi, elo nguvu ana ya makonto makabuna. Tevevoteke neri kum-o unyakhare.¹⁰Malaika wa kakoi ekasu kuli he ibakuri ku-u he kikire cha udilao cha mnyama, na kidughu chikaghubika udilao ku-u. Vekashagha ma-iki he maumivu makai. ¹¹Vekam-olhu Kiumbi wa mbinguni kwamburi ya maumivu kini ma majerha kini, naho vekacheri kuendelea kusaa voteka he hucho vechiboiye.¹²Malaika wa sita ekasu kuli he bakuri ku-u he mharaza mgiru, frati, na ma-i ku-u yekahala nesa kumuru kuandaa kwalhi he madilao veanelita kuli mashariki. ¹³Nika-aho swaho kusa jiahoike sa majula yeliye gana he m-o wa huyo bome, huye mnyama, nahuye mlotezi wa mongo. ¹⁴Ni swaho ja m'pepo jibo-i ishara na vimako. Veekwaye vekuso he vadilao va dunia kabuna nesa kumuru kuvatutanya hawe he aku he I-aze igiru la Kumbi, elo kutawala ana ya vikhabuna.¹⁵("Wesia! Nitalita sa mgwalo! Keba huye ezoko he kukesha, eke gomae ku-u nesa asimuru kuso gana bule nakuahosusune ku-u.") ¹⁶Vekavagera hawe he hodi yeseiwe he Kiebrani Amagedoni.¹⁷Malaika wa saba ekasu kuli he ibakuri ku-u he ianga. Naho sauti giru ikakoika kuli hanyakhare he kikire cha udilao, ikuyo, "Yaakita!" ¹⁸Hekakwa na miale ya luatame lwa radi, ngurumo, vigong'ondo vya radi, izingizo la kukoija futo- izingizo igiru la m'pulhekalo telinaza-lijanya he idi kulholhoshi vahe vareakwa he dunia, kwato ni izingizo igirusha. ¹⁹Mwang'a mgiru ukaka-kanyika he hodi hakai, na miang'a ya mataifa ikalhu.Naho Kiumbi ekamhulhati Babeli mgiru, naho eka-uo mwang'a kao kikombe cheekwaye chihuye divai kuli he malhaha ku-u ikwaye nkai.²⁰Kira kisiwa chikalaha na mingori teizeahoika kahali. ²¹Mare giru ya masaheru, ikukwa na kuyahi kwa talanta, ikadimi kuli mbinguni ana ya vahe, naho vekam-busu Kiumbi kwa mikontho ya mare ya masaheru hulo ikonto leekwaye ikusasha.

Chapter 17

¹Muwe wa malaika sabaeekwaye na vidanga saba ekalita naho ekanibaya, "Lita, ninekuaija hukumu ya kahaba mgiru ezokoye ana he ma-i kumure, ²ehuye vadilao va idi vaabo-i mburi ja uzinzi na-u na ana he mvinyo wa uzinzi ku-u vezokoye duniani vaengelijwa."³Malaika ekanidori he Swaho roro, naho nikamwaho mlage ezokodiye ana he mnyama ebayu ehuye malhe ya mihem'pe. Mnyama eekwaye na mi-a saba na haremu ikado. ⁴Mlage eoroijwe gomae ja dhambarau na jibayu naho epambiwe he dhahabu, masaheru ya thamani, na lulu. Eekwaye edaraye he mheregha ku-u kikombe cha dhahabu chihuye vigi vikusa vya kukandanya vya uasherati ku-u. ⁵Ana he basa la vubasa ku-u hegondiwe ilhe la kumatu: "BABELI MGIRU, LAGE WA MAKAHABA NA WA VIGI VYA KUSANUISHA IDI."⁶Nika-aho ite mlage kaye eekwaye eengeliye he sako ya vazadarisha na sakoya vegaye hemburi ya Yesu. Too nireamuaho, nikakwa na kimakokigiru. ⁷Mira malaika ekanibaya, "Kwa ahoni umaka? Ninekubaya maana ya mlage na mnyama emdoriye (Mnyama kaye elo mi-a saba na hujo haremu ikado).⁸Mnyama nimuahoye eereata, tehata kahali iji, mira eata pere kukutu kuli he ishimo lisilo na mwisho. Naho ene-endelea na kuoni. Huvo vezoko ana ya idi, huvo evo malhe kini teyegondiwe he kitabu cha uzime kulholhoshi kukewe misingi ya idi, venemaka vekunemwaho mnyama ereata , ite tehata iji, mira eata sina kulita.⁹Kusewa yakwo nihe mburi ya akiri jilo viugho. Mi-a saba ni ngori saba huyo mlage ezokoye ana ku-u. ¹⁰Najo ni madilao saba. Madilao vakoi vaalhu, muwe ereata, na mhali tenalita echeri; too ekunelita, enezoko he muda mfuhi bi.¹¹Mnyama ereata, mira iji tehata, uye naho ni dilao wa kahai; mira ni muwe wa huvo madilao saba, naho etaso he kuoni.¹²Hujo haremu ikado ujiahoye ni madilao ikado huvo vesidoriye udilao, mira venedoria kisatu sa madilao he saa iwe hawe na mnyama. ¹³Yavo velo ishauri iwe, naho vene-m-o nguvu kini na mamlaka huye mnyama. ¹⁴Venebo-i aku hevo ne Mu-inyi wa huye mnyama. Mira Mu-inyi-wa-Ialu enevataho kwaite ni Dilao wa madilao na Dilao wa madilao - na he uye tweeseiwe, tweesaghurwe, vazadarisha."¹⁵Malaika ekanibaya, "Huyo ma-i uya-ahoye, ata hoezokodiye huye kahaba ni vahe, mihem'pe, mataifa na lugha.¹⁶Hujo haremu ikado ujiahoye - kajo na huye mnyama venemsanuiya huye kahaba. Navo venem-boi kukwa mhuye na bule, vene-a msa ku-u, naho veneulhaha kwa mwalha. ¹⁷Kwaite Kiumbi azake he swaho kini kuti-i ikusudi ku-u la kudumuijana ya kum-o mnyama nguvu kini kumtawala mburi ja kiumbi jikunezahe.¹⁸Huye mlage umuahoye ni mwang'a hu mgiru utawala ana ya madilao va idi.

Chapter 18

¹Vireataho vigi yavyo nikamwaho malaika mhali ekudimi kuli mbinguni. Uye eekwaye na kisatu kigiru, na idi lika-angajwa he unyakhare ku-u. ²Ekazo he sauti giru, ekuyo, "Waalhu, waalhu,hu mwang'a mgiru Babeli! Waakwa hodi jizoko m'pepo, na hodi izoko kira swaho kusa, na hodi hezoko kira kukandana na ideghe lisanuija. ³Kwaite mataifa makabuna yaawaha mvinyo wa kudumuisha uasherati ku-u huo umgeria malhaha. Madilao va idi vaazini na na-u. Vachuluji va idi vaakwa vazuri he nguvu ya mizokoire ku-u ya anasa.⁴Naho nikako sauti hali kuli mbinguni ikuba, "Lini haku-u vahe gho, nesa mseeza shiriki he makusa ku-u,naho nesa mseza doria makonto ku-u yoyose. ⁵Makusa ku-u yaaumbikana ana sa mbingu, ne Kiumbi ayahulha mibo-ire ku-u mikusa. ⁶Mlhanuni sa hucho emulhanuiyevahali, naho mzemlhanu kagi kanu kwa hucho ebo-iye; he kikombe echikwarianye, mkwarishieni kagi kanu kwa mburi ku-u.⁷Sahucho ekutogole uye salaghu, naho ezokoye he anasa, m-oni manyamarisho makumure na vuhuye. Kwaite eyo he swaho ku-u, "Nizodiye sa Malikia; neri si mjane, naho neri sika-aho maombolejo.' ⁸Kwato za ya i-aze iwe makonto ku-u yenemyahiiya: Kigame, maobolejo, na kela. Enelhahawe kwa mwalha, kwaite Dilao Kiumbi ni elo nguvu, naho ni mhukumu ku-u."⁹Madilao va idi veziniye na kukwarianywa hawe na-uye venezo na kumwombolejia vekuneuaho muwa-u wa kulhaha ku-u. ¹⁰Vene-uma uda na-u he futo ya kuhiri ku-u vekuba, "Ole,ole he mwang'a mgiru, Babeli, mwang'a ulo nguvu! He lisaa liwe hukumu kechi yaalita."¹¹Vachuluji va idi zoni na kuomboleja kwa mburi ku-u, kwaite tehelo neri muwe ewe vigi ku-u kahali - ¹²vigi vya dhahabu, fedha, masaheru ya thamani,lulu, kitani kulho,zambarau, hariri, jibau=yu, aina kabuna ja mihatu ya harufu kulho, kira kikolhe chibo-iwe kwa mihatu ya thamani, shaba, chuma, isaheru, ¹³mdalasini, viungo, uvumba, manemane,ubani, mvinyo, malhoma, unga mkulho, ngano, wa na ma-alu, farasi na magari na vazasughawa, na swaho ja vahe.¹⁴Matunda yo uyadumuye he nguvu kechi ya-ahaka kuli hake. Anasa kechi kabuna na mapambo vyalaha, teyekazeahoika kahali.¹⁵Vachuluji va vigi yavo veahoye uzuri he midumuire ku-u veneuma uda kuli haku-u kwamburi ya bughu ya maumivu ku-u, vekuzo he sauti ya maombolejo. ¹⁶Vekuyo, "Ole, ole mwang'a huo mgiru uoroijwe kitani kiku;ho, zambarau, na ibayu, naho kupambwa he dhahabu, na vitoe vya thamani na lulu!" ¹⁷Za ya lisaa liwe udilao mkabuna kao ukalaha. Kira nahodha wa meli, kira baharia, na vakabuna vama-i, na vakabuna vebo-i nyamalo he bahari, veka-uma uda.¹⁸Vekazo vareau-aho muwa-u wa kulhaha ku-u. Vekaba, "Ni mwang'a mhama utoti na mwang'a yao mgiru?" ¹⁹Vekabibi mavumbi ana he mi-a kini, naho vekazo, vekuliwe ni ma-ilima na kuomboleja, "Ole, ole mwang'a mgiru hodi vakabuna veelo meli kini he bahari veekwaye vazuri kuwesiana na mari kini. Za ya lisaa liwe waangamijwa." ²⁰Lhamuiwani ana ku-u, mbingu, kune vazadarisha, vazasughawa na valotezi, kwaite Kiumbi aagera hukumu kanu ana ku-u!"²¹Malaika elo nguvu eka-ka-a isaheru sa isaheru igiru la kushanhia naho ekalibibi he bahari, ekuba, "He kwalhiya, Babeli, huo mwang'a mgiru, unebibiwe di kwa ukatili naho tukazeahoika kahali. ²²Sauti ya vinanda, vahe vakufaru, vezama firimbi, na tarumbeta tevekazekoika kahali hakaghu. Neri mzbo-i chochose tekazeahoika hakahu. Neri sauti ya ki-itu teikakoike kahali hakaghu.²³Luatame lwa kijari teuka-zegu luatame za hake. Sauti ya dilao edori na mwai edoriwe teikakoiwe kahali za hake, kwaite vachuluji kechi veekwaye vagiru va idi, na mataifa, vaatawe kwa ufwano kechi. ²⁴Za ku-u sako ya valotezi ika-ahoikana , naho sako ya vakabuna vega-aiwe ana he idi."

Chapter 19

¹Jireataho mburi kajo nikako sauti sa ya mzoi mgiru wa ikundi la vahe mbinguni likuyo, "Haleluya. Vokovu,unyakhare,naho nguvu ni vya Kiumbi kanu. ²Hukumu ku-u nija kweri naja haki, kwaite amhukumu kahaba mgiru elioniye idi kwa uzinzi ku-u. Aabo-i nkuru he sako ya mzasughawa ku-u, huyo eisuye uye salaghe."³Kwa kagi kakanu vekaba, "Haleluya! Muwa-u uli haku-u azeto na azeto". ⁴Huvo vazee mirongo minu na vahai na viumbe vizoko vihai vekasujudu na kumwaresi Kiumbi ezokoye he kikire cha udilao. veekwaye vekuba, "Amina. Haleluya!"⁵Niho sauti ikali he kikire cha udilao, ikuba, "Mtogoleni kiumbi kanu, kune vazasughawa ku-u vakabuna, kune mumkoiya uye, vakabuna vesilo na umuhimu na velo nguvu."⁶Niho nikako sauti sa ya ikundi igiru la vahe, sa sauti ya ngurumo ya ma-i kumure, naho sa ngurumo ya radi, ikuba, "Haleluya! Dilao! ni Kiumbi kanu, mtawala ana ya vakabuna, etawala.⁷Naho tufaru na kulhamuiwa na kum-o unyakhare kwaite harusi na elha ya mu-inyi-wa-ialu yaalita, ne mwai wa harusi eata pere." ⁸Eedumuijwe kuoroijwa kitani kikulho na chilo itani kikulho ni mibo-ire ya haki ya vazadarisha).⁹malaika ekayo na ani, "Yagonde yayo: Vaabarikiwa verarikwe he kinyemi cha harusi ya Mu-inyi-wa-Ialu." Huchohucho ekanibaya, "Yavyo ni viome vya kweri vya Kiumbi." ¹⁰Nikasujudu mbele ya masame ku-u nikamwaresi, mira ekanibaya, "Usibo-i to! Ani ni mnyamalo m-aro kechi na vabahu kechi velo kudaraisha ushuhuda wakwe Yesu. Mwaresi Kiumbi, kwaite ushuhuda wakwe Yesu ni swaho ya uloteji.¹¹Naho nika-aho mbingu jilhaike, naho wesia heelo farasi i-aku! Na huye eekwaye ekutuye esewe mzadarisha nawa kweri. Hukumu he haki na kubo-i aku. ¹²Ma-ila ku-u ni sa mwali wa mwalha, naho ana he m-a ku-u elo taji kumure. Elo ilhe ligondiwe ana ku-u esili-iliye mhe wowose mirabi uye salaghu. ¹³Eoroye gomae ligintiwe he sako, naho ilhe ku-u eseiwe Kiome cha Kiumbi.¹⁴Majeshi ya mbinguni yeekwaye yekumdosa ana he farasi i-aku, veeoroijwe kitani kikulho, chiaku naho chiakuye. ¹⁵He m-o ku-u heli luhamba lukai hulwo luyaangamija mataifa, na-uye enevatawala kwa ndate ya chuma. Na uye evidaha vikolhe vya mvinyo he malhaha makai ya Kiumbi, etawala ana ya vakabuna. ¹⁶Na uye egondiwe ana ya gomae ku-u na he kusame ku-u, DILAO WA MADILAO NA DILAO WA MADILAO¹⁷Nika-aho malaika eumaye he ka-aze. Ekavase he sauti giru madeghe makabuna yepirika ana, "Litani, tutanyikani hawe he viaghu vigiru vya Kiumbi. ¹⁸Litani mu-a nihena ya madilao, nihena ya majemedsri, nihena ja vahe vagiru, nihena ja farasi na vazakutu farasi, na nihena ja vahe vakabuna, veata huru na vazasughawa, vesilo na umuhimu na velo nguvu."¹⁹Nikamwaho mnyama na valme va idi hawe na majeshi kini. veekwaye vekupangiye kwa mburi ya kubo-i aku na muwe ekutuye farsi na ijeshi ku-u. ²⁰Mnyama ekadarawe naho mlotezi ku-u wa mongo ejibo-iye vimako he kuata ku-u. He vimako ya ekavata huvo veidoriye chapa ya mnyama na veisujudiye sanamu ku-u. Vakabuna vanu vekabibiwe verecheri hema he ziwa la mwalha lirakaisha he kibiriti.²¹Huvo veshighale vekaga-awe kwa luhamba uliye he m-o wa muwe ekutuye ana he farasi. Madeghe makabuna yeka-a vigaye vya misa kini.

Chapter 20

¹Naho nika-aho ekudimi kuli mbinguni, elo na funguo lwa ishimo lisilo na mwisho na mnyororo mgiru he mheregha ku-u. ²Ekalidara hulo libome, bome ya azeto, huye ibilisi kana Shetani, kum-oro miko elfu. ³Ekam-bibi he ishimo lisilo na mwisho, ekali-oro na kulibutu mhuri ana ku-u. Yacho cheekwaye to nesa ite asizevata mataifa kahali mpaka miko elfu ikunekita. Baada ya ata, enelhamaiwa huru he muda mghere.⁴Naho nika-aho vikire vya udilao. Veekwaye vevizokodiye ni huvo evo veekwaye veoiwe kisatu cha kuhukumu. Huchohucho nika-aho nafsi ja huvo evo veekwaye vepa-aiwe mi-a kwa mburi ya ushuhuda kulanga Yesu naho he Kiome cha Kiumbi. Veekwaye tevemwaresie mnyama kana mapupe ku-u, naho vekalhi kudoria alama ana ya basa ja vubasa kini kana mheregha. Vekabuu he uzime, naho vekatawala hawe ne Kristo he miko elfu.⁵Vegaye veshighaletevelitiye he uzime mpaka miko elfu ireakwa yaakita. Yao niwo ufufuo wa bosi. ⁶Mzabarikiwa Mnyakhare ni mhe wowose ehuye edori nafasi he ufufuo wa bosi! Kigame cha kanu techilo nguvu ana ya vahe sa yavo. Heneakwa na vazemo ha Kiumbi neva Kristo naho venetawala na-uye he miko elfu.⁷Too miko elfu ikunehe mwisho,Shetani enegeiwa kuli he gereza ku-u. ⁸Eneso gana kuzavata mataifa he kona hai ja idi - Gogu na Magogu - kuvagera hawe kwa mburi ya aku. Venekwa vakumure sa mpulhe wa bahari.⁹Vekaso ana he tambarare la idi navo vekajunguluka nkambi ja vazadarisha, mwang'a udumuwe. Mira mwalhaukazalita kuli mbinguni na kuva-angamija. ¹⁰Shetani, huye evataye, ekabibiwe za he ziwa liraka kibiriti, tooho mnyama na ulotezi wa mongo veekwae vaabibiwee. Venenyamarishwa chakako na na-ama azeto na azeto.¹¹Naho nika-aho kikire cha udilao kigiru chi-aku na huye ezokoye ana-ku-u. Idi na mbingu jikagugulu uda kuli he kuata ku-u, mira tehezelo nafasi yavo kuso. ¹²Nikava-aho vegaye -hodari na vesilo na umuhimu veumaye he kikire cha udilao, naho vitabu vikaghubulwa. naho kitabu kihali kikaghubulwa -Kitabu cha uzime. Vegaye vekahukumiwa he hucho chigondiwe za he vitabu, vizelijanya hehu vechibo-iye.¹³Bahari ikavagu vegaye huvo veata za ku-u. Kigame na kujimu vikavagu vegaye huvo veekwaye za ku-u, na vegaye vekahukumiwa kuwesiana na chovechibo-iye. ¹⁴Kigame na kujimu jikabibiwe za ya ziwa la mwalha. Yacho ni kigame cha kanu - ziwa la mwalha. ¹⁵Kai ilhe la wowose teliahoike ligondiwe za he kitabu cha uzime, ekabibiwe za he ziwa la mwalha.*

Chapter 21

¹Naho nika-aho mbingu ku-a na idi iku-a, kwaite mbingu ya bosi na idi la bosi jafiriti kutaho, na bahari teyehata kahali. ²Nika-aho mwang'a mnyakhare, Yerusalemu ku-a, huo ulitiye di kuli mbinguni he Kiumbi, ugondiwe sa mwai harusi epambiwe kwa mburi ya mwagiru ku-u.³Nikako sauti giru kuli he kikire cha udilao ikuba, "Wesia! Mizokoire ya Kiumbi iata hawe na vahe, na-u enezoko hawe navo. Venekwa vahe ku-u, ne Kiumbi salaghu enekwa navo naho ekwa Kiumbi kini. ⁴Enehupi kira i-ilima kuli he ma-ila kini, naho tehekazekwa na kigato kahali, kana kuomboleja, kana kuzo, kana kulhaiwa. Mburi ja azeto jaafiriti kutaho.⁵Huye ehu eekwaye ezokodiye ana he kikire cha udilao ekaba, !Wesia! Nibo-i mburi kabuna kukwa ku-a." Ekaba, "Gonda yalo kwaite mburi ya ni ya hakika nakweri" ⁶Enibaye , "Mburi yajo yaakita kutaho! Ani ni Alfa na Omega, Bosi na mwisho. He wowose eaho kasu ninem-oiya chakuwaha neri gharama kuli he shemishemi ja ma-i ja uzime.⁷Uye enetaho enejipala mburi ya, naho ninekwa Kiumbi ku-u, na uye enekwa Mu-inyi gho. ⁸Mira sahucho chikwaye havelo bughu, vesidarisha, vesanuija, vezaga-a, vazinzi, vafwano vaaresi mapupe, velo mongo vakabuna, hodi kini henekwa he ziwa la mwalha wa kibiriti ulhahaisha. Kayo nicho Kigame cha kanu.⁹Muwe wahe malaika saba ekalita hagho, muwe huye eelo na mabakuri saba yehuye makonto saba ya mwisho naho ekaba, "Lita i-i. Ninekuaija mwai harusi, mlage wa mu-inyi-wa-Ialu." ¹⁰Naho ekanidori uda he Swaho he lungori lugiru na lueza naho ekaniaija mwang'a mnyakhare, Yerusalemu, ukudimi di kuli mbinguni he Kiumbi.¹¹Yerusalemu yeekwaye na unyakhare wa Kiumbi, na ukulho ku-u weekwaye sa kito cha thamani, sa isaheru la kilolo kikulho cha yaspi. ¹²Weekwaye na lukando lugiru, lueza lulo hige ikado na minu, hawe na malaika ikado na vanu he maluhige. Ana he maluhige heekwaye hegondiwe malhe ya makabila ikado na manu ya vainyi va Israeli. ¹³Bwa wa mashariki heelo na maluhige makai, bwa wa kusini miluhige mikai, bwa wa kaskazini miluhige mikai, na bwa wa magharibi miluhige mikai.¹⁴Kaando ja mwang'a jeekwaye na msingi ikado na minu, na ana ku-u heelo na malhe ikado na manu ya vazasughawa ikado na vanu va mu-inyi-wai-alu. ¹⁵Muwe eyoye na anieelo na kipimo cha ndate ibo-iwe na dhahabu kwa mburi ya kupima mwang'a, hige ku-u na kando ku-u.¹⁶Mwang'a weekeiwe za ya mraba; ueza ku-u weekwaye utoti na upana ku-u. Eepimiye mwang'a he kipio cha ndate, stadia 12,000 he ueza (ueza ku-u, upana ku-u, na kimo vyeretoti). ¹⁷Wato-oto eepimiye lukando ku-u, ugiru ku-u weekwaye 144 he kipimio cha kibinadamu (erevyo naho ni vipimo vya malaika).¹⁸Lukando lweekwaye lukwaiwe kwa yaspi na mwang'a ulo dhahabu safi, sa kilolo kikulho. ¹⁹Misingi ya kando yeekwaye ipambiwe na kira aina ya isaheru la thamani. La bosi yeekwaye yaspi, la kanu leekwaye yakuti samawi, la kakai leekwaye kalkedon, la kahai zumaridi, ²⁰la kakoi sardoniki, la sita akiki, la sabakrisolitho, la mnane zabajadi, la kenda yakuti ya manjano, la ikado krisopraso, la ikado na we hiakintho, la ikado na nu amethisto.²¹Hige ikado na nu yeekwaye lulu ikado na nu, kira luhige lweebo-iwe kuli he lulu we. Mitaa ya mwanga yeekwaye dhahabu kulho, yeeahoike sa kilolo kikulho. ²²Sireaho muaresi lolose za he mwang'a, kwaite Dilao Kiumbi, huye etawala ana ya vikhabuna, na Mu-inyi wa Ialu ni muaresi ku-u.²³Mwang'a teuzedumu ka-aze kana mlhihe nesa kuangaja, ana ku-ukwaite unyakhare wa Kiumbi weangaje ana ku-u, naho taa ku-u ni muinyi wa Ialu. ²⁴Mataifa venedaha he luatame lwa mwang'a kao. Madilao va idi venegera fahari kini za ku-u. ²⁵Maluhige ku-u teikalhatiwe wakati wa chakako, naho tehekazekwa na kiama too.²⁶Venegera fahari na heshima ya mataifa za ku-u, ²⁷naho tehelo chikandane chineza buu za ku-u. Naho wowose huye enebo-i mburi yoyose ya susune kana kuta tekabuu, mira nihubi malhe kini yegondiwe he kitabu cha uzime cha Muinyi wa Ialu.

Chapter 22

¹Naho malaika ekaniaija mharaza wa ma-i ya uzime, ma-i yeelo luatame sa gilasi. Yeekwaye yetiririka kuli he kikire cha udilao cha Kiumbi na chakwe Mu-inyi wa Ialu. ²Kutahoya hasihasi ya miang'a ya muang'a. He kila m'pembe ya mharaza heelo na mhatu wa uzime, Usa mbari ikado na nu ja matunda, naho yesa matuunda kira mlhihe. Mahako ya mhatu ni kwa ajili ya ku-uti mataifa.³Naho tehezekwa na lupae lwolwose kahali. Kikire cha udilao cha kiumbi na cha Mu-inyi wa Ialuchineakwa za ya mwang'a, na vanyamalo ku-u vene-mnyamarikia. ⁴Vene-uaho vubasa ku-u, naho ilhe linekwa ana ya basa ja vubasa kini. ⁵Tehekazekwa na ki-ama kahali; neri tehekazekwa na kudumuwe kwa luatame lwa taa kana ka-aze kwaite Dilao Kiumbi eneangaja ana kini. Navo venetawala azeto na azeto.⁶Malaika ekanibaya, "Mburi yajo nija kuaminika naho ni kweri. Dilao Kiumbi wa swaho ja valotezi emsughaye malaika ku-u kuva-aija vanyamalo ku-u chinezalianya sina bi." ⁷"Wesia! Nitalita fia! Ebarikiwe uye evikoiya viome vya ulotezi lwa kitabu yacho."⁸Ani, Yohana, ni-u nikoye na kuaho mburi yajo. Nireako na kuya-aho, nikalhu di salaghu mbele ya masame ya malaika kumwaresi, malaika eniaije mburi yajo. ⁹Ekanibaya, "Usibo-ito! Ani ni mnyamalo mu-aroke, hawe na vabahu ke valotezi, hawe nahuvo vekoiya viome vya kitabu yacho. Mwaresi Kiumbi!"¹⁰Ekanibaya, "Usijibutu muhurinmburi ja ulotezi wa kitabu yacho, kwaite muda waahe sina. ¹¹Esiye elo haki, aendelee kusaakwa nahaki. Huye ekandane kimibo-ire, naho aendelee kukandana kimiboire.Elo haki, naho aendelee kukwa na haki. Ere mnyakhare, na aendelee kukwa mnyakhare."¹²"Wesia! Nilita fia. Ujira gho uata hawe na ani, kumlhanu kira muwe kuagha na choechibo-iye. ¹³Ani ni Alfa na Omega, wa bosi nawa mwisho, wahe kulholhoshi na mwishi.¹⁴Vebarikiwe huvo vefua gomae kini nesa ite vapate haki ya ku-a kuli he mhatu wa uzime na kubuu he mwang'a kutahoya he luhige. ¹⁵Gana helo idie, vafwano, vazinzi, vezaga-a, vearesi mapupe, nahe kira edumuye naho eyo ushuhuda wa mongo¹⁶Ani, Yesu, naamsugha malaika gho kuvashuhudia kulanga mburi ya he makanisa. Ani ni mzinzi wa uzao wakwe Daudi, Ntondwe ya chalhenu ikaisha.¹⁷Swaho ne mwai harusi eba, "Lita!" Na Uye ekoiya aba, "Lita!" wowose elo kasu, na alita, na wowose edumu, na apate ma-i ya uzime bure.¹⁸Nimuwesia kira mhe akoiye viome vya ulotezi wa kitabu yacho: Kai wowose enesusu he kayo, Kiumbi enemsusuiya makonto yegondiwe he kitabu yacho. ¹⁹Kai mhe wowose enevika-a viome vya kitabu yacho cha ulotezi, Kiumbi eneka-a hodi ku-u he mhatu wa uzime na he mwang'a mnyakhare, ehuyo mburi ku-u jigondiwe za he kitabu yacho.²⁰Uye eshuhudia mburi yajo eba, "Eewa! Nilita fia." Amina! Lita, Dilao Yesu! ²¹Neema ya Dilao Yesu ikwa na kira mhe. Amina.